GIÁO ÁN TỰ CHỌN, DẠY THÊM HÓA HỌC
vectorstock.com/28062424
Ths Nguyễn Thanh Tú eBook Collection DẠY KÈM QUY NHƠN LESSON PLAN PHÁT TRIỂN NỘI DUNG
Giáo án tự chọn, dạy thêm hóa 12 HK1 theo chuỗi các hoạt động năm học 2019-2020 WORD VERSION | 2021 EDITION ORDER NOW / CHUYỂN GIAO QUA EMAIL TAILIEUCHUANTHAMKHAO@GMAIL.COM
Tài liệu chuẩn tham khảo Phát triển kênh bởi Ths Nguyễn Thanh Tú Đơn vị tài trợ / phát hành / chia sẻ học thuật : Nguyen Thanh Tu Group Hỗ trợ trực tuyến Fb www.facebook.com/DayKemQuyNhon Mobi/Zalo 0905779594
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 11/08/2019 C3 C5
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 1
Chủ đề 1: MỐI LIÊN QUAN GIỮA HIĐROCACBON – ANCOL- PHENOL- ANĐEHIT- AXIT CACBOXYLIC I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh nắm được : Mối liên quan giữa hiđrocacbon và dẵn xuất của hiđrocacbon b. Kĩ năng: Vận dụng kiến thức về mối liên quan đó viết được các dãy chuyển hoá hoá học giữa các chất. c. Trọng tâm - Hoàn thành sơ đồ phản ứng về mối liên hệ giữa các loại hidrocacbon 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Yêu gia đình, quê hương đất nước + Nhân ái khoan dung; + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản thân, cộng đồng, đất nước, nhân loại; + Nghĩa vụ công dân. b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi các RH . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng (bài tập tính thành phần %, hiệu suất) , xác định CTPT . II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Sơ đồ: Mối liên quan giữa hiđrocacbon và dẵn xuất của hiđrocacbon (Phô tô sơ đồ trong SGK nâng cao) 2. Học sinh: Ôn lại các kiến thức đã học. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Dạy học theo tình huống .Phương pháp dạy học nhóm, Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm. Kĩ thuật giáo nhiệm vụ. Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động Để củng cố phần hệ thống kiến thức giữa hidrocacbon và dẫn xuất của hidrocacbon các em cùng vào nọi dung của tiết học tự chọn này.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Mối liên hệ giữa các loại hiđrocacbon Mục tiêu - HS biết được mối liên quan giữa hiđrocacbon, viết được sơ đồ chuyển hóa dưới dạng CTTQ - GV: Cho ankan, anken, akin, aren. HS: Viết sơ đồ chuyển hóa xt ,t 0 xt ,t 0 xt ,t 0 Viết sơ đồ chuyển hóa giữa các loại CnH2n+2 → CnH2n → CnH2n-2 CnH2n-6 ← H2 − H2 − H2 này bằng CTTQ. HS: Thảo luận và lấy vd minh họa GV: Đánh giá sơ đồ và yêu cầu HS lấy Vd minh họa. - GV: tổng kết: Giữa các hợp chất hữu cơ tồn tại một quan hệ chuyển hoá lẫn nhau 1 cách tự nhiên và có quy luật. Để dễ nhớ, ta chia ra các nhóm chuyển GV: Đoàn Văn Thành
-1 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 hoá, cụ thể: Kết luận: I. Mối liên quan giữa hiđrocacbon và 1 số dẫn xuất của hiđrocacbon. 1, Mối liên hệ giữa các loại hiđrocacbon. a- Chuyển hiđrocacbon no thành không no và thơm - Phương pháp đề hiđro hoá - Phương pháp Crackinh b- Chuyển hiđrocacbon không no và thơm thành no. - Phương pháp hiđro hoá không hoàn toàn - Phương pháp hiđro hoá hoàn toàn Hoạt động 2: Mối liên quan giữa hiđrocacbon và các dẫn xuất chứa oxi của hiđrocacbon Học sinh nắm được : Mối liên quan giữa hiđrocacbon và dẵn xuất của hiđrocacbon Vận dụng kiến thức về mối liên quan đó viết được các dãy chuyển hoá hoá học giữa các chất GV: Cho HS hoàn thành các pư HS: Hoàn thành các phản ứng xt ,t 0 xt ,t 0 VD: CH4 VD: CH4 → → HCHO xt,t0 ,t0 CH2=CH2 + H2O CH2=CH2 + H2O xt → → CH3CH2OH xt ,t 0 xt ,t 0 CH ≡ CH + H2O CH ≡ CH + H2O → → CH3CHO GV: Phương pháp nào từ các vd trên HS: - Oxi hoá hiđrocacbon ở điều kiện thích hợp để chuyển hiđrocacbon trực tiếp thành - Hiđrat hoá anken thành ancol dẫn xuất chứa oxi. - Hiđrat hoá ankin thành anđehit hoặc xeton xt ,t 0 GV: Cho HS hoàn thành các pư HS: VD: CH3-CH2-OH → CH2=CH2 + H2O 0 xt ,t VD: CH3-CH2-OH → HS: Lấy vd và kết luận + Chuyển hiđrocacbon trực tiếp thành dẫn xuất chứa oxi - Oxi hoá hiđrocacbon ở điều kiện thích hợp - Hiđrat hoá anken thành ancol GV cho HS lấy vd để oxi hoá ancol thành andehit và xeton, oxi hoá - Hiđrat hoá ankin thành anđehit hoặc xeton + Chuyển hiđrocacbon thành dẫn xuất chứa oxi qua dẫn xuất andehit thành axit halogen GV: Phương pháp nào từ các vd trên để chuyển hiđrocacbon thành dẫn - Thế nguyên tử H bằng nguyên tử halogen rồi qua phản ứng xuất chứa oxi qua dẫn xuất halogen thuỷ phân , Chuyển ancol và dẫn xuất halogen VD: C2H6 C2H5Cl C2H5OH thành hiđrocacbon, Chuyển hoá giữa - Cộng halogen hoặc hiđro halogenua vào hiđrocacbon không no các dẫn xuất chứa oxi. rồi thuỷ phân VD: CH2=CH2 CH3- CH2Cl CH3CH2OH + Chuyển ancol và dẫn xuất halogen thành hiđrocacbon - Tách nước từ ancol thành anken - Tách hiđro halogenua từ dẫn xuất halogen thành anken 2, Mối liên quan giữa hiđrocacbon và các dẫn xuất chứa oxi của hiđrocacbon a- Chuyển hiđrocacbon trực tiếp thành dẫn xuất chứa oxi - Oxi hoá hiđrocacbon ở điều kiện thích hợp - Hiđrat hoá anken thành ancol - Hiđrat hoá ankin thành anđehit hoặc xeton b, Chuyển hiđrocacbon thành dẫn xuất chứa oxi qua dẫn xuất halogen - Thế nguyên tử H bằng nguyên tử halogen rồi qua phản ứng thuỷ phân VD: C2H6 C2H5Cl C2H5OH - Cộng halogen hoặc hiđro halogenua vào hiđrocacbon không no rồi thuỷ phân VD: CH2=CH2 CH3- CH2Cl CH3CH2OH c- Chuyển ancol và dẫn xuất halogen thành hiđrocacbon - Tách nước từ ancol thành anken - Tách hiđro halogenua từ dẫn xuất halogen thành anken d- Chuyển hoá giữa các dẫn xuất chứa oxi GV: Đoàn Văn Thành
-2 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 - Phương pháp oxi hoá - Phương pháp khử - Este hoá và thuỷ phân este Hoạt động 3: Bài tập - Hoàn thành sơ đồ phản ứng về mối liên hệ giữa các loại hidrocacbon Phát triển năng lực tính toán: bài tập định lượng (bài tập tính thành phần %, hiệu suất) , xác định CTPT . Giáo viên hướng dẫn bằng sơ đồ: HS: Hoàn thành các phản ứng theo sơ đồ sau 1, Từ CH4, viết các phản ứng điều chế: a- Metyl axetat b- anđehit axetic 2, Từ toluen và etilen, viết phản ứng điều chế: a- Etyl benzoat b- Benzyl axetat Sơ đồ: Mối liên quan giữa hiđrocacbon và dẵn xuất của hiđrocacbon
C. Hoạt động luyện tập - Yêu cầu HS nhắc lại những nội dung chính của tiết học. - Làm các bài tập - Tìm hiểu kỹ nội dung sơ đồ mối quan hệ giữa các hidrocacbon
D. Hoạt động vận dụng, tìm tòi và mở rộng *. Rút kinh nghiệm ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… *. Phụ lục đính kèm:Sơ đồ: Mối liên quan giữa hiđrocacbon và dẵn xuất của hiđrocacbon
---------------------------------------Hết----------------------------------------
GV: Đoàn Văn Thành
-3 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn 18/02/2018
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C1 C2 C4
Ngày dạy
Tiết
Tiết 2 ÔN TẬP LÝ THUYẾT ESTE - CHẤT BÉO I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Củng cố kiến thức phần este, chất béo. b. Kĩ năng: - Viết được công thức cấu tạo của este có tối đa 4 nguyên tử cacbon. - Viết các phương trình hoá học minh hoạ tính chất hoá học của este no, đơn chức, chất béo. - Phân biệt được este với các chất khác như ancol, axit,... bằng phương pháp hoá học. c. Trọng tâm − Đặc điểm cấu tạo phân tử và cách gọi tên theo danh pháp (gốc – chức) − Phản ứng thủy phân este trong axit và kiềm. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản than.; b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi este . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng (bài tập tính thành phần %, hiệu suất) , xác định CTPT . + Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào cuộc sống. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: - Phiếu học tập của các nhóm 2. Học sinh: Ôn tập lý thuyết về este và chất béo. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
A. Hoạt động khởi động Este và chất béo có những điểm giống nhau về cấu tạo dẫn tới chúng có một số tính chất hóa học giống nhau.Để củng cố lý thuyết về este và chất béo các em cùng nghiên cứu trong tiết học.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Bài tập trắc nghiệm tổng hợp. Mục tiêu: Rèn kĩ năng tổng hợp kiến thức thông qua hệ thống bài tập trắc nghiệm về đồng đẳng, đồng phân, danh pháp, tính chất este. - GV: Phát phiếu bài tập định tính - HS: thảo luận sau đó cử đại diện đứng tại chỗ trả lời chung cả lớp thảo luận và làm trong 15 phút. (Phụ lục 1) - GV: Nhận xét, đánh giá Kết luận: - CTTQ - Đồng phân, danh pháp - Tính chất hóa học GV: Đoàn Văn Thành
-4 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Hoạt động 2: Thảo luận nhóm, làm bài tập trắc nghiệm. Mục tiêu: Đánh giá kiến thức học sinh nắm được về đồng đẳng, đồng phân, danh pháp, tính chất este. - GV: - Chia lớp thành 4 nhóm theo 4 - HS: Các nhóm thảo luận, làm bài tập. tổ, cho học sinh thảo luận và làm các Cử đại diện trình bày bài tập 1, 2,3. Các nhóm cử đại diện Nhận xét các nhóm còn lại của tổ mình lên trình bày, các nhóm còn lại theo dõi và nhận xét. Kết luận: - Tính chất hóa học este, chất béo - Phương pháp điều chế este, chất béo
C. Hoạt động luyện tập D. Hoạt động vận dụng, tìm tòi và mở rộng
*. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… …… *. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập Phụ lục 1 Câu 1: Trong các khẳng định sau. Khẳng định nào đúng, khẳng định nào sai? a, Este là sản phẩm thay thế nhóm OH của axit cacboxylic bằng nhóm OR,. (đ) b, Sản phẩm của phản ứng giữa axit cacboxylic và ancol là este. (s) c, Este là sản phẩm của phản ứng giữa axit cacboxylic và ancol (đ) d, Thuỷ phân chất béo trong môi trường axit hay trong kiềm đều thu được glixerol (đ) e, Chất béo là thành phần chính của dầu, mỡ động thực vật. (đ) g, Tất cả các este đều thuỷ phân trong d.d kiềm cho muối và ancol (s) Câu 2: Công thức tổng quát của este no đơn chức là: A. CnH2nO2(n ≥ 2). B. CnH2nO(n ≥ 1). C. CnH2n-2O2(n ≥ 1). D. CnH2n+2O2(n ≥ 1). Câu 3: Một hợp chất A có công thức C3H4O2. A tác dụng được với dung dịch Br2, NaOH, AgNO3/NH3, nhưng không tác dụng được với Na. Công thức cấu tạo của A phải là: B. CH3COOCH3. C. CH2=CHCOOH. D. HCOOCH2CH3. A. HCOOCH=CH2. Câu 4:Khi thuỷ phân (xúc tác axit) một este thu được glixerol và hỗn hợp các axit stearic và axit panmitic theo tỉ lệ mol tương ứng bằng 1 : 2. Este có thể có công thức cấu tạo nào sau đây? C17 H35COO C H 2 C17 H 35COO C H 2 C17 H 35 COO C H 2 C17 H35COO C H 2 |
A. C17 H35COO C H |
|
|
B. C15 H 31COO C H |
C. C17 H 33COO C H |
|
D. C15 H 31COO C H |
C17 H35COOCH 2 C17 H 35COOCH 2 C15 H 31COOCH 2 C15 H 31COOCH 2 Câu 5: Este metyl metacrylat được điều chế từ: A. Axit acrylic và rượu metylic. B. Axit acrylic và rượu etylic. C. Axit metacrylic và rượu etylic. D. Axit metacrylic và rượu metylic. Câu 6: Este metyl metacrylat được dùng để sản xuất: A. Thuốc trừ sâu. B. Cao su. C. Thủy tinh hữu cơ. D. Tơ tổng hợp. Câu 7: Trong pứ este hóa giữu rượu và axit hữu cơ thì cân bằng sẽ chuyển dịch theo chiều tạo ra este khi ta: A. Chưng cất ngay để tách este. B. Cho rượu dư hay axit dư. C. Dùng chất hút nước để tách nước. D. Cả ba biện pháp A ,B,C. Câu 8: Dùng hóa chất gì để phân biệt các mẫu thử mất nhãn chứa: Metyl fomiat và etyl axetat. A. AgNO3/NH3. B. Na2CO3. C. Cu(OH)2/NaOH. D. A và B. Câu 9 Dùng hóa chất gì để phân biệt vinyl fomiat và metyl fomiat? A. AgNO3/NH3. B. Cu(OH)2/NaOH. C. Dung dịch Br2. D. A và C. Câu 10: Este C4H8O2 có gốc rượu là metyl thì công thức cấu tạo của este đó là : A. CH3COOC2H5. B. HCOOC3H7. C. C2H5COOCH3. D. C2H3COOCH3. Câu 11: Cho este có CTPT là C4H6O2 có gốc rượu là metyl thì tên gọi của axit tương ứng của nó là: A. Axit acrylic. B. Axit oxalic. C. Axit axetic. D. Axit propionic. Câu 12: Hợp chất nào sau đây không phải là este? A. C2H5COOC2H5 B. HCOOCH3. C. CH3CH2CH2COOCH3. D. C2H5COCH3. Câu 13: Vinyl axetat phản ứng được với chất nào trong số các chất sau đây:
GV: Đoàn Văn Thành
-5 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 B. NaOH. C. Na. D. Cả A và B đúng. A. Dung dịch Br2. Câu 14: Vinyl fomiat phản ứng được với chất nào trong số các chất sau đây: A. AgNO3/NH3. C. NaOH. B. Cu(OH)2/NaOH. D. Cả 3 câu trên. Câu 15: Một hợp chất B có công thức C4H8O2. B tác dụng được với NaOH, AgNO3/NH3, nhưng không tác dụng được với Na. Công thức cấu tạo của B phải là: A. HCOOCH(CH3)2. C. C2H5COOCH3. B.CH3 COOCH2CH3. D.CH3CH2 COOCH3. Câu 17:Khi đun nóng chất béo với dung dịch H2SO4 loãng thu được A. glixerol và axit béo B.glixerol và muối natri của axit béo C. glixerol và axit cacboxylic D.glixerol và muối natri của axit cacboxylic Câu 18 :Phát biểu nào sau đây không đúng? A. Chất béo là trieste của etylen glicol với các axit béo. B. Các chất béo thường không tan trong nước và nhẹ hơn nước. C. Triolein có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro khi đun nóng có xúc tác Ni. D. Chất béo bị thủy phân khi đun nóng trong dung dịch kiềm. Câu 19:Từ dầu thực vật làm thế nào để có được bơ? A. Hiđro hoá axit béo. B.Hiđro hoá chất béo lỏng C. Đề hiđro hoá chất béo lỏng D.Xà phòng hoá chất béo lỏng Câu 20(C1, 2): Khi đun nóng glixerol với hh 3 axit béo C17H35COOH, C17H33COOH, C17H31COOH để thu được chất béo khác nhau. Số CTCT có thể có là bao nhiêu? A. 21 B.18 C.16 D.19 Phụ lục 2 Hoạt động 2: - GV: - Chia lớp thành 4 nhóm theo 4 tổ, cho học sinh thảo luận và làm các bài tập 1, 2,3. Các nhóm cử đại diện của tổ mình lên trình bày, các nhóm còn lại theo dõi và nhận xét. PHIẾU HỌC TẬP HỮU CƠ Nhóm I Câu 1: Viết các đồng phân no, đơn chức, mạch hở, của hợp chất hữu cơ có CTPT: C4H8O2 Câu 2: Gọi tên các hợp chất hữu cơ sau. 1. CH3COOC2H5 2. CH3-COOH 3. CH3CH2COOCH3 4. (C15H31COO)3C3H5 Câu 3: Hoàn thành các phản ứng sau: 1. CH3COOC2H5 + NaOH → 3. CH3COOC2H5 +H2O 2. (C15H31COO)3C3H5 + NaOH → 4. (C15H31COO)3C3H5 + H2O Câu 4: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức, mạch hở X với 100 ml dung dịch KOH 1M vừa đủ thu được 3,2 gam một ancol Y. Xác định CTPT của ancol Y, este X. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn 8,8 gam một este đơn chức A thu được 6,72 lít CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O. Xác định CTPT của A. Câu 6(C1,C2). E là este mạch không nhánh chỉ chứa C, H, O, không chứa nhóm chức nào khác. Đun nóng một lượng E với 150 ml dung dịch NaOH 1M đến kết thúc phản ứng. Để trung hoà dung dịch thu được cần 60ml dung dịch HCl 0,5M. Cô cạn dung dịch sau khi trung hoà được 11,475 gam hỗn hợp hai muối khan và 5,52 gam hỗn hợp 2 ancol đơn chức. Công thức cấu tạo của este là A. CH3CH2CH2-OOC-CH2CH2COOCH3. B. HCOOCH3 và CH3COOC2H5. C. C2H5-COO-C2H5. D. CH3-CH2-OOC-CH2COOCH3.
PHIẾU HỌC TẬP HỮU CƠ Nhóm II Câu 1: Viết các đồng phân no, đơn chức, mạch hở của hợp chất hữu cơ có CTPT: C3H6O2 Câu 2: Gọi tên các hợp chất hữu cơ sau. 1. CH3COOCH3 2. C2H5-COOH 3.HCOOCH3 4. (C17H35COO)3C3H5 Câu 3: Hoàn thành các phản ứng sau: 1. HCOOC2H5 + NaOH → 3. CH3COOCH3 +H2O 2. (C17H31COO)3C3H5 + NaOH → 4. (C17H31COO)3C3H5 + H2O Câu 4: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 8,2 gam một muối B. Xác định CTPT của muối B, este A. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức B thu được 13,2 gam CO2 và 5,4 gam H2O. Xác định CTPT của B. Câu 6(C1,2). Este X 3 chức ( không có nhóm chức nào khác ). Xà phòng hóa hoàn toàn 2,4 gam X bằng NaOH được chất hữu cơ Y không nhánh, dễ bay hơi và 2,7 gam hỗn hợp 3 muối của 1 axit cacboxylic no, đơn chức, mạch hở và 2 axit cacboxylic không nhánh đồng đẳng kế tiếp trong dãy đồng đẳng của axit acrylic . Chuyển toàn bộ hỗn hợp muối
GV: Đoàn Văn Thành
-6 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Năm học: 2019- 2020
thành các axit tương ứng rồi đốt cháy hỗn hợp axit đó thu được 4,6 gam hỗn hợp CO2 và H2O. Đốt cháy hoàn toàn 2,4 gam X thu được tổng khối lượng nước và CO2 là A. 6,10g B. 5,92g C. 5,04g D. 5,22g
PHIẾU HỌC TẬP HỮU CƠ Nhóm III Câu 1: Viết các đồng phân este của hợp chất hữu cơ có CTPT: C3H6O2 Câu 2: Gọi tên các hợp chất hữu cơ sau. 1. C2H5COOCH3 2. C2H5-COOH 3.HCOOC2H5 4. (C17H33COO)3C3H5 Câu 3: Hoàn thành các phản ứng sau: 1. HCOOCH3 + NaOH → 3. HCOOCH3 +H2O 4. (C17H35COO)3C3H5 + H2O 2. (C17H35COO)3C3H5 + NaOH → Câu 4: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức, mạch hở X với 100 ml dung dịch KOH 1M vừa đủ thu được 3,2 gam một ancol Y. Xác định CTPT của ancol Y, este X. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn 8,8 gam một este đơn chức A thu được 6,72 lít CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O. Xác định CTPT của A. Câu (C1,2). Este X 3 chức ( không có nhóm chức nào khác ). Xà phòng hóa hoàn toàn 2,4 gam X bằng NaOH được chất hữu cơ Y không nhánh, dễ bay hơi và 2,7 gam hỗn hợp 3 muối của 1 axit cacboxylic no, đơn chức, mạch hở và 2 axit cacboxylic không nhánh đồng đẳng kế tiếp trong dãy đồng đẳng của axit acrylic . Chuyển toàn bộ hỗn hợp muối thành các axit tương ứng rồi đốt cháy hỗn hợp axit đó thu được 4,6 gam hỗn hợp CO2 và H2O. Đốt cháy hoàn toàn 2,4 gam X thu được tổng khối lượng nước và CO2 là A. 6,10g B. 5,92g C. 5,04g D. 5,22g
PHIẾU HỌC TẬP HỮU CƠ Nhóm IV Câu 1: Viết các đồng phân este của hợp chất hữu cơ có CTPT: C4H8O2 Câu 2: Gọi tên các hợp chất hữu cơ sau. 2. C2H5-COOH 3.HCOOC2H5 4. (C17H31COO)3C3H5 1. C2H5COOCH3 Câu 3: Hoàn thành các phản ứng sau: 1. HCOOC3H7 + NaOH → 3. HCOOC3H7 +H2O 2. (C17H31COO)3C3H5 + NaOH → 4. (C17H31COO)3C3H5 + H2O Câu 4: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 8,2 gam một muối B. Xác định CTPT của muối B, este A. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn 7,4 gam một este đơn chức B thu được 13,2 gam CO2 và 5,4 gam H2O. Xác định CTPT của B. Câu 6(C1,C2). E là este mạch không nhánh chỉ chứa C, H, O, không chứa nhóm chức nào khác. Đun nóng một lượng E với 150 ml dung dịch NaOH 1M đến kết thúc phản ứng. Để trung hoà dung dịch thu được cần 60ml dung dịch HCl 0,5M. Cô cạn dung dịch sau khi trung hoà được 11,475 gam hỗn hợp hai muối khan và 5,52 gam hỗn hợp 2 ancol đơn chức. Công thức cấu tạo của este là A. CH3CH2CH2-OOC-CH2CH2COOCH3. B. HCOOCH3 và CH3COOC2H5. C. C2H5-COO-C2H5. D. CH3-CH2-OOC-CH2COOCH3.
----------------------------------------------Hết--------------------------------------------
GV: Đoàn Văn Thành
-7 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn 25/08/2018
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C1 C2 C4
Ngày dạy
Tiết
Tiết 3: BÀI TẬP ESTE-CHẤT BÉO I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: -Ôn tập và củng cố các kiến thức về este –chất béo b. Kĩ năng:. –Rèn luyện kĩ năng viết PTHH ,bài tập về chất béo c. Trọng tâm - Viết các phản ứng như este hoá, thủy phân và xà phòng hóa. - Tìm CTPT và CTCT của một số este và chất béo. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Yêu gia đình, quê hương đất nước + Nhân ái khoan dung; + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản han, cộng đồng, đất nước, nhân loại; + Nghĩa vụ công dân. b.Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất este và chất béo . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng (bài tập tính thành phần %, hiệu suất), xác định CTPT . + Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào cuộc sống. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: - Các loại bài tập. 2. HS: -Ôn lai các kiến thức về este –chất béo III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 3. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm Kĩ thuật giao nhiệm vụ IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1.Kiểm tra bài cũ: Viết các ptpu dạng tổng quát của các phản ứng sau: 1, Phản ứng este hoá, phản ứng thủy phân và xà phòng hóa của este. 2, Phản ứng thủy phân và xà phòng hóa của chất béo. ( Học sinh lên bảng làm, giáo viên nhận xét, chữa, để nguyên bảng để dạy bài mới) 2. Vào bài: Xác định CTCT của este và chất béo dựa vào phản ứng thủy phân và xà phòng hóa vậy sau đậy các em sẽ đi tìm hiều bài tập cụ thể trong tiết học này. 3. Nội dung bài giảng. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: I.Bài tập 1 este Mục tiêu: - Rèn kĩ năng giải bài tập xác định CTPT và CTCT của 1 este Hoạt động 1: I.Bài tập 1 este - GVgiao bài tập 1 este. - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa Bài 1: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một este đơn Ở dưới theo dõi, nhận xét chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 8,2 gam một muối B. Xác định GV: Đoàn Văn Thành
-8 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 CTPT của muối B, este A. Bài 2: Thủy phân hoàn toàn 8,8 gam một este đơn chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 4,6 gam một ancol B. Xác định CTPT của muối B, este A. gv chữa bố xung Kết luận: Bài 1: Vì este đơn chức =>CTCT :RCOOR’ (R ≥ 1; R’ ≥ 15) Số mol este = số mol muối = số mol NaOH= 0,1mol Meste = 74 = R + 44+ R’ mà M muối = 82= R + 67 R = 15 (CH3); R’= 15 (CH3) A: CH3COOCH3 Bài 2: Vì este đơn chức =>CTCT :RCOOR’ (R ≥ 1; R’ ≥ 15) Số mol este = số mol muối = số mol NaOH= 0,1mol Meste = 88 = R + 44+ R’ Mà Mancol = 46= 17 +R’ R = 15 (CH3); R’= 29 (C2H5) CH3COOC2H5 Hoạt động 2: Bài tập hỗn hợp este Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải bài tập xác định CTPT và CTCT của hh este dựa vào pư thủy phân - GVgiao bài tập hỗn hợp 2 este. II.Bài tập hỗn hợp este Bài 3:Để xà phòng hoá hoàn toàn 19,4g hỗn hợp 2 - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa este đơn chức A,B cần 300ml dung dịch NaOH 1M Ở dưới theo dõi, nhận xét .Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn ,cô cạn dung dịch thu được hỗn hợp 2 ancol là đồng đẳng kế tiếp nhau và 1 muối khan duy nhất .Xác định CTCT,gọi tên ,% mỗi este. Gợi ý:- este tạo bởi chung gốc axit, an col là đồng −′ đẳng kế tiếp. Đặt công thức chung. RCOO R Bài 4 .Thuỷ phân hoàn toàn hỗn hợp gồm 2 este đơn chức X,Y là đồng đẳng cấu tạo của nhau cần 100ml dung dịch NaOH 1M ,thu được 7,85ghỗn hợp 2 muối của 2 axit là đồng đẳng kế tiếpvà 4,95g 2 ancol bậc .Xác định CTCT ,% mỗi este trong hỗn hợp Gợi ý: - Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng. Làm các bài tập -Gv chữa bố xung Kết luận: Bài 3: Hai este có cùng gốc axit vì cùng tạo ra 1 muối sau khi xà phòng hoá .Đặt CT chung của 2 este là −′ RCOO R −′ −′ RCOO R + NaOH RCOONa + R OH −′ Ta có M RCOO R =19,4/0,3=64,67g/mol −′ Hay MR+M R =20,67.Vậy 2 ancol là CH3OH,C2H5OH
GV: Đoàn Văn Thành
-9 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB CTCT của 2 este là HCOOCH3và HCOOC2H5 %HCOOCH3=61,85% %HCOOC2H5=38,15% Bài 4 .Theo định luật BTKL :meste=8,8g,neste=0,1mol,CTPT là C4H8O2 − −′ − −′ R COO R + NaOH R COONa + R OH −
MR
COONa =78,5g/mol
Năm học: 2019- 2020
,vậy 2 axit là HCOOH,CH3COOH ,mà 2 ancol là bậc 1 nên CTCT của 2 este là
HCOOCH2CH2CH3và CH3COOC2H5 Hoạt động 3: Bài tập về chất béo Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải bài tập về phản ứng thủy phân của chất béo - GV giao bài tập về chất béo III. Bài tập về chất béo - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa Bài 3 Đun nóng 4,45kg chất béo (tristearin)có chứa 20% Ở dưới theo dõi, nhận xét tạp chất với dung dịch NaOH. Tính khối lượng glixerol thu được ,biết h=85% Gợi ý: -Tính khôi lượng tristearin nguyên chất = 4,45.08=3,56kg. - Công thức tính liên quan tới hiệu suất a% Sơ đồ phản ứng: A B → ( chất đầu) ( sản phẩm) a% =
m A ( t .t ) m A ( l .t )
.100%
a 100 100 m A(t .t ) = mA(l .t ) a Bài 4. Tính thể tích H2 thu được ở đktc cần để hiđrôhoa 1 tấn glixerol trioleat nhờ chất xúc tác là Ni,giả sử H =100% - Gv chữa bố xung Kết luận: Bài 3: (C17H35COO)3C3H5+ 3NaOH C3H5(OH)3 +C17H35COOH Khối lượng glixerol thu được là:3,56.92.85%/890=0,3128kg Bài 4: (C17H33COO)3C3H5+ 3H2 (C17H35COO)3C3H5 Thể tích H2 cần : 1 tấn .3.22,4/884=76018lit 4. Củng cố: - Lưu ý những chỗ học sinh chưa chắc. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… … 6. Phụ lục đính kèm: Các bài tập Câu 1. Khi đun nóng 4,45 gam chất béo ( Tristearin) có chứa 20% tạp chất với dd NaOH.Tính khối lượng glixerol thu được. (Biết hiệu suất phản ứng đạt 85 %.) Câu 2: Xà phòng hóa hoàn toàn 9,7 gam hỗn hợp hai este đơn chức X, Y cần 150 ml dung dịch KOH 1M. Sau phản ứng cô cạn dung dịch thu được hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp và một muối duy nhất. Tìm CTCT của X và Y. Câu 3. Khi đốt cháy hoàn toàn este X cho số mol CO2 bằng số mol H2O. Để thủy phân hoàn toàn 6,0g este X cần dùng dd chứa 0,1 mol NaOH. Công thức phân tử của este là B. C3H6O2 C. C4H8O2 D. C5H10O2 A. C2H4O2 Câu 4. Thủy phân este X có công thức phân tử C4H8O2 trong dung dịch NaOH thu được hỗn hợp 2 chất hữu cơ Y và Z trong đó Z có tỉ khối hơi so với H2 bằng 23. Tên của X là A. etyl axetat B. Metyl axetat C. metyl propionat D. propyl fomat mB (t .t ) = mB (l .t )
GV: Đoàn Văn Thành
- 10 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Câu 5. Cho 3,7 gam este no, đơn chức, mạch hở tác dạng hết với dd KOH, thu được muối và 2,3 gam ancol etylic. Công thức của este là A. CH3COOC2H5 B. C2H5COOCH3 C. C2H5COOC2H5 D. HCOOC2H5 Câu 6. Khi đun nóng 4,45 gam chất béo ( Tristearin) có chứa 20% tạp chất với dd NaOH ta thu được bao nhiêu kg glixerol? (Biết hiệu suất phản ứng đạt 85 %.) A.0,3128 kg. B.0,3542 kg. C.0,43586 kg. D.0,0920 kg. Câu 7..Xà phòng hoá hoàn toàn 17,24 gam một loại chất béo trung tính cần vừa đủ 0,06 mol NaOH. Khối lượng muối natri thu được sau khi cô cạn dung dịch sau phản ứng là A.17,80 gam . B.19,64 gam . C.16,88 gam . D.14,12 gam . Câu 8.. Đốt cháy hoàn toàn ag hỗn hợp các este no, đơn chức, mạch hở. Sản phẩm cháy được dẫn vào bình đựng dd nước vôi trong, thấy khối lượng bình tăng 6,2g, số mol của CO2 và H2O sinh ra lần lượt là A. 0,1 và 0,1 mol B. 0,1 và 0,01 mol C. 0,01 và 0,1 mol D. 0,01 và 0,01 mol Câu 9. Cho 8,8 gam etyl axetat tác dụng với 150 ml dung dịch NaOH 1M. Cô cạn dung dịch sau phản ứng thì khối lượng chất rắn khan thu được là bao nhiêu? A. 8,2 g B. 12,3 g C. 10,5 g. D. 10,2 g Câu 10. Khi đốt cháy hoàn toàn 4,4 gam chất hữu cơ X đơn chức thu được sản phẩm cháy chỉ gồm 4,48 lít CO2 (ở đktc) và 3,6 gam nước. Nếu cho 4,4 gam hợp chất X tác dụng với dung dịch NaOH vừa đủ đến khi phản ứng hoàn toàn, thu được 4,8 gam muối của axit hữu cơ Y và chất hữu cơ Z. Tên của X là A.CH3COOC2H5 B. C2H5COOCH3 C. C2H5COOC2H5 D. HCOOC2H5
Câu 11(C1,2):Hỗn hợp X gồm axit HCOOH và axit CH3COOH (tỉ lệ mol 1:1). Lấy 5,3 gam hỗn hợp X tác dụng với 5,75 gam C2H5OH (có xúc tác H2SO4 đặc) thu được m gam hỗn hợp este (hiệu suất của các phản ứng este hoá đều bằng 80%). Giá trị của m là A. 10,12. B. 6,48. C. 8,10. D. 16,20. Câu 20(C1). Đốt a mol X là trieste của glixerol và axit đơn chức, mạch hở thu được b mol CO2 và c mol H2O, biết b – c = 4a. Hiđro hóa hoàn toàn m gam X cần 6,72 lít H2 (đktc) thu được 39 gam Y. Nếu đun m gam X với dung dịch chứa 0,7 mol NaOH đến phản ứng hoàn toàn; cô cạn dung dịch sau phản ứng thì thu được bao nhiêu gam chất rắn ? A. 57,2 gam. B. 52,6 gam. C. 53,2 gam. D. 61,48 gam. Câu 21(C1). Hỗn hợp X gồm hai este đồng phân của nhau. Lấy 0,3 mol X tác dụng với 400 ml dung dịch NaOH 1M, sau phản ứng hoàn toàn thu được 12,75 gam hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp, cô cạn dung dịch sau phản ứng được chất rắn Y. Nung Y trong không khí đến phản ứng hoàn toàn thu được 17,36 lít CO2 (ở đktc); 10,35 gam nước và một lượng Na2CO3. Công thức phân tử của hai este là: A. C2H3COOC2H5, C3H5COOCH3. B. C2H3COOC3H7, C3H5COOC2H5. C. C2H5COOC2H5, C3H7COOCH3. D. C2H5COOC3H7, C3H7COOCH3 Câu 22(C1,2). Khi thủy phân (trong môi trường axit) một este có công thức phân tử C7H6O2 sinh ra hai sản phẩm X và Y. X khử được AgNO3 trong amoniac, còn Y tác dụng với nước brom sinh ra kết tủa trắng. Tên gọi của este đó là A. phenyl fomat. B. benzyl fomat. C. vinyl pentanoat. D. anlyl butyrate Câu 23(C1,2). Hai este X, Y là dẫn xuất của benzen có công thức phân tử là C9H8O2. X và Y đều cộng hợp với Br2 theo tỉ lệ mol là 1:1. X tác dụng với NaOH cho một muối và một anđehit. Y tác dụng với dung dịch NaOH dư cho hai muối và nước, các muối đều có phân tử khối lớn hơn phân tử khối của CH3COONa. Công thức thu gọn của X, Y lần lượt là. A. HOOCC6H4CH=CH2 và CH2=CHCOO-C6H5. B. C6H5COOCH=CH2 và C6H5CH=CHCOOH. C. HCOOC6H4CH=CH2 và HCOOCH=CH-C6H5. D. C6H5COOCH=CH2 và CH2=CHCOO-C6H5. Câu 24(C1,2). Phản ứng giữa hai chất tạo sản phẩm là muối và ancol là: o
360 c ,315 atm A. C6H5Cl (phenyl clorua) + NaOH → o
t B. CH3COOCH=CH2 (vinyl axetat) + dung dịch NaOH → o
t C. C6H5COOCH3 (metyl benzoat) + dung dịch NaOH → o
t → D. CH3COOC6H5 (phenyl axetat) + dung dịch NaOH Câu 25(C1). Cho dãy các chất: benzyl axetat, vinyl axetat, metyl fomat, anlyl clorua, phenyl fomat, isopropyl clorua, triolein. Số chất trong dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là A. 4 B. 6 C. 5 D. 3
------------------------------------------------------------------Hết_--------------------------------------------------
GV: Đoàn Văn Thành
- 11 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 30/08/2019 C3 C5
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 4
Chủ đề 4 : ÔN TẬP GLUCOZO - FRUCTOZO I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng a. Kiến thức Biết được: - Khái niệm, phân loại cacbohiđrat. - Công thức cấu tạo dạng mạch hở, tính chất vật lí (trạng thái, màu, mùi, nhiệt độ nóng chảy, độ tan), ứng dụng của glucozơ. Hiểu được: Tính chất hóa học của glucozơ: Tính chất của ancol đa chức, anđehit đơn chức; phản ứng lên men rượu. b. Kĩ năng - Viết được công thức cấu tạo dạng mạch hở của glucozơ, fructozơ. - Dự đoán được tính chất hóa học. - Viết được các PTHH chứng minh tính chất hoá học của glucozơ. - Phân biệt dung dịch glucozơ với glixerol bằng phương pháp hoá học. - Tính khối lượng glucozơ trong phản ứng. c. Trọng tâm - Công thức cấu tạo dạng mạch hở của glucozơ và fructozơ - Tính chất hóa học cơ bản của glucozơ (phản ứng của các nhóm chức và sự lên men) 2. Định hướng phát triển năng lực: * Năng lực chung: + Năng lực sử dụng CNTT: Tìm hiểu các dạng bài tập, các kênh nguồn tư liệu phục vụ bài học. + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm *Năng lực riêng: + Năng lực tính toán: bài tập định lượng + Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào cuộc sống Vai trò quan trọng của glucozơ và fructozơ trong đời sống và sản xuất, từ đó tạo hứng thú cho HS muốn nghiên cứu, tìm tòi về hợp chất glucozơ, fructozơ. II. CHUẨN BỊ: 1. Giáo viên : Dụng cụ: Ống nghiệm, kẹp gỗ, ống hút nhỏ giọt, đèn cồn. Hoá chất: Glucozơ, các dung dịch AgNO3, NH3, CuSO4, NaOH. Các mô hình phân tử glucozơ, fructozơ, hình vẽ, tranh ảnh có liên quan đến bài học. 2. Học sinh : Ôn tập về kiến thức của ancol đa chức và anđehit đơn chức III. PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC Đàm thoại, vấn đáp, thảo luận III. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
A. Hoạt động khởi động
Glucozơ có tính chất vật lí, cấu tạo, tính chất hoá học như thế nào? Đó là nội dung bài học hôm nay .
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV Hoạt động 1: So sánh cấu tạo của Glucozo và Fructozo Mục tiêu: Củng cố phần cấu tạo của Glucozo và Fructozo GV: Cho HS thảo luận để điền vào bảng so sánh về cấu tạo G và F GV: Đánh giá, bổ sung và chốt kiến thức
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
HS: Thảo luận, điền thông tin, báo cáo và nhận xét các nhóm.
Glucozơ (G)
Fructozơ (F)
......................................................................
...........................................................................
......................................................................
...........................................................................
CTPT CTCT
GV: Đoàn Văn Thành
- 12 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB So sánh cấu tạo G và
Giống
Năm học: 2019- 2020
...................................................................................................................................................... => Đều có TC của:.......................................................................................................................
Khác
...................................................................................................................................................... => Glucozơ có TC của:................................................................................................................ => Fructozơ có TC của:............................................................................................................... - Trong điều kiện có môi trường kiềm thì F có thể chuyển hóa * Chú ý thàn …………………………………… Hoạt động 2: Củng cố kiến thức về phương trình phản ứng Mục tiêu : Rèn kỹ năng viết PTPU của G và F GV: - Vận dụng đặc điểm cấu tạo và tính chất HS: Trả lời để hoàn thành các phương trình phản ứng của HS: Thảo luận theo nhóm nhỏ ( theo bàn) trả lời các câu G và F nếu xảy ra. hỏi trên GV lưu ý hs: -Thực tế glucozơ tồn tại ở 2 dạng mạch vòng là và β . Glucozơ + H2 Fructozo + H2 (Ni, nhiệt độ) ................................................................................................. ......................................................................................... Glucozơ + dd Br2 Fructozo + dd Br2 ............................................................... .............................. ......................................................................................... ... Glucozơ + dd AgNO3/NH3 Fructozo + dd AgNO3/NH3 ................................................................................. ............ ......................................................................................... ... Lên men Glucozơ Lên men Fructozo ................................................................................................. ......................................................................................... Hoạt động 3: Dạng bài tập nhận biết Mục tiêu: vận dụng tính chất đặc trưng của G và F để nhận biết các dung dịch GV: Từ những tính chất đặc trưng của G và F HS: Trả lời để nhận biết các dung dịch ? HS: Thảo luận theo nhóm nhỏ ( theo bàn) trả lời các câu GV: biểu diễn thí nghiệm dung dịch glucozơ + hỏi trên Cu(OH)2. GV: Chốt kiến thức Thuốc thử Glucozơ
Fructozơ
Pư chứng minh:................................................... .............. Thuốc thử Glucozơ Andehitaxetic
Thuốc thử
Glucozơ
Glixerol
Pư chứng minh:....................................................... Glixerol
Pư chứng minh:.................................................................. ...................................................................................... .. Hoạt động 4: Bài tập trắc nghiệm về Glucozo và Fructozo Mục tiêu hiểu tính chất hóa học, cấu tạo và ứng dụng của glucozo, fructozo GV: Cho HS vận dụng kiến thức của bài học HS: thảo luận GV: Đoàn Văn Thành
- 13 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB để làm BTTN GV: Đánh giá, chốt kiến thức
Năm học: 2019- 2020
Câu 6: Trong các nhận xét sau đây, nhận xét nào đúng ? A. Tất cả các chất có công thức Cn(H2O)m đều là cacbohiđrat. B. Tất cả các cabohiđrat đều có công thức chung Cn(H2O)m. C. Đa số các cacbohiđrat có công thức chung Cn(H2O)m. D. Phân tử cacbohiđrat đều có 6 nguyên tử cacbon. Câu 7: Nguyên tắc phân loại cacbohiđrat là dựa vào A. tên gọi. B. tính khử. C. tính oxi hoá. D. phản ứng thuỷ phân. Câu 8. Thuốc thử để phân bệt glucozo và fructozo là: A. dd AgNO3/NH3 B. dd Br2 C. Cu(OH)2 D. H2
Câu 9: Glucozo không thuộc loại : A. hợp chất tạp chức. B. cacbohidrat.
C. monosaccarit.
Câu 10 : Cho các phát biểu sau (1) glucozơ có nhiều nhóm hiđroxyl liền nhau vì pư với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường (2) glucozơ có 5 nhóm hiđroxyl vì pư với anhiđrit axetic (3) Công thức của fructozơ dạng mạch hở là CH2OH-(CHOH)3-COCH2OH (4) glucozơ và Fructozơ không phải là đồng phân của nhau (5) trong dd glucozơ chủ yếu tồn tại ở dạng vòng 6 cạnh ( α và β ) (6) trong dd fructozơ chủ yếu tồn tại ở dạng vòng 6 cạnh ( α và β ) Số phát biểu đúng là A. 2 B. 3 C. 4 D. 5 Câu 11 Glucozơ tác dụng được với tất cả chất trong nhóm chất nào sau đây? A.H2/Ni , nhiệt độ; Cu(OH)2; [Ag(NH3)2]OH; H2O/H+, t0. B. [Ag(NH3)2]OH; Cu(OH)2; H2/Ni, đun nóng; CH3COOH / H2SO4 đặc, đun nóng. C. H2/Ni , nhiệt độ; [Ag(NH3)2]OH; NaOH; Cu(OH)2. D. H2/Ni , nhiệt độ; [Ag(NH3)2]OH; Na2CO3; Cu(OH)2.
D.đisaccarit.
Câu 12: Chất không có khả năng phản ứng với dung dịch AgNO3/NH3 ( đun nóng) giải phóng Ag là: A. axit axetic. B. axit fomic. C. glucoz. D. fomandehit. Câu 13. Fructozơ không phản ứng được với: A. H2/Ni, nhiệt độ B. Cu(OH)2 C. AgNO3/NH3 D. dịch brom. Câu 14 Sobit (sobitol) là sản phẩm của phản ứng A. khử glucozơ bằng H2/Ni, to. B. oxi hoá glucozơ bằng [Ag(NH3)2]OH. C. lên men rượu etylic. D. glucozơ tác dụng với Cu(OH)2.
dung
Câu 15: Trong các nhận xét dưới đây, nhận xét nào không đúng ? A.cho glucoz và fructoz vào dung dịch AgNO3/NH3 (đun nóng) xảy ra phản ứng tráng bạc. B.Glucoz và fructoz có thể tác dụng với hidro sinh ra cùng một sản phẩm. C. Glucoz và fructoz có thể tác dụng với Cu(OH)2 tạo ra cùng một loại phức đồng. D.Glucoz và fructoz có công thức phân tử giống nhau.
Câu 17: Phát biểu nào sau đây không đúng ? A. Dung dịch glucozơ tác dụng với Cu(OH)2 trong môi trường kiềm khi đun nóng cho kết tủa Cu2O. B. Dung dịch AgNO3/NH3 oxi hoá glucozơ thành amoni gluconat và tạo ra bạc kim loại. C. Dẫn khí hiđro vào dung dịch glucozơ đun nóng có Ni làm xúc tác, sinh ra sobitol. D. Dung dịch glucozơ phản ứng với Cu(OH)2/OH- ở nhiệt độ cao tạo phức đồng glucozơ Cu(C6H11O6)2 Câu 18: Cho sơ đồ chuyển hoá sau : Tinh bột → X → Y → axit axetic. X và Y lần lượt là A. glucozơ, ancol etylic. B. mantozơ, glucozơ. C. glucozơ, etyl axetat. D. ancol etylic, anđehit axetic. Câu 19. Dãy gồm các dung dịch đều tham gia phản ứng tráng bạc là A. Glucozơ, axit fomic, anđehit axetic
B. Fructozơ, glixerol, anđehit axetic
C. Glucozơ, glixerol, axit fomic D. Glucozơ, fructozơ, etanol Câu 20: Các chất trong dãy nào sau đây đều tạo kết tủa khi cho tác dụng với dung dịch AgNO3 trong NH3 dư, đun nóng? A. vinylaxetilen, glucozơ, axit propionic. B. vinylaxetilen, glucozơ, andehit axetic. C. glucozơ, dimetylaxetilen, andehit axetic. D. vinylaxetilen, glucozơ,
GV: Đoàn Văn Thành
- 14 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Năm học: 2019- 2020
dimetylaxetilen. Câu 21. Các dung dịch phản ứng được với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường là A. glixeron, axit axetic, glucozơ B. lòng trắng trứng, fructozơ, axeton C. anđêhit axetic, saccarozơ, axit axetic D. fructozơ, axit acrylic, ancol etylic Câu 22 (DH B-2008): Cho các chất: rượu (ancol) etylic, glixerin (glixerol), glucozơ, đimetyl ete và axit fomic. Số chất tác dụng được với Cu(OH)2 là A. 1. B. 3. C. 4. D. 2 Câu 23 Khi nào bệnh nhân được truyền trực tiếp dd glucozơ (còn được gọi “huyết thanh ngọt”). A. Khi bệnh nhân có lượng glucozơ trong máu > 0,1%.B. Khi bệnh nhân có lượng glucozơ trong máu < 0,1%. C. Khi bệnh nhân có lượng glucozơ trong máu = 0,1%.D. Khi bệnh nhân có lượng glucozơ trong máu từ 0,1% → 0,2%.
C. Hoạt động luyện tập GV: Cho HS thảo luận làm bài tâp Câu 25: Cho 25 ml dung dịch glucozơ chưa rõ nồng độ tác dụng với một lượng dư AgNO3 (hoặc Ag2O) trong dung dịch NH3 thu được 2,16 gam bạc kết tủa. Nồng độ mol của dung dịch glucozơ đã dùng là A. 0,3M. B. 0,4M. C. 0,2M. D. 0,1M. ……………………………………………………………………………………………………………………. …………………………………………………………… ……………………………………………………….. Lời giải …………………………………………………………………………………………………………………….. tóm tắt ……………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………….. Câu 27: Cho 10 kg glucozơ chứa 10% tạp chất lên men thành ancol etylic. Trong quá trình chế biến, ancol bị hao hụt 5%. Khối lượng ancol etylic thu được là A. 4,65 kg. B. 4,37 kg. C. 6,84 kg. D. 5,56 kg. ……………………………………………………………………………………………………………………. Lời……………………………………………………………………………………………………………….. giải …………………………………………………………………………………………………………………….. tóm tắt …………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………….. Câu 29. Chia 200 gam dung dịch hỗn hợp glucozơ và fructozơ thành hai phần bằng nhau. Phần một tác dụng
với dung dịch AgNO3 trong NH3 dư thu được 86,4 gam Ag kết tủa. Phần hai phản ứng vừa hết với 35,2 gam Br2 trong dung dịch. Tính nồng độ phần trăm mỗi chất trong dung dịch A. ……………………………………………………………………………………………………………………...................... …………………………………………………………………………………………………………………….. .................... Lời giải …………………………………………………………………………………………………………………….. ..................… tóm tắt …………………………………………………………………………………………………………………......................... ……………………………………………………………………………………………………………………......................
D. Hoạt động vận dụng
a. Glucozo có tính chất hóa học giống và khác glixerol (C3H5(OH)3) ở điểm nào?tại sao? .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. b. Glucozo có tính chất hóa học giống và khác andehit ở điểm nào?tại sao? .............................................................................................................................................................................. ..............................................................................................................................................................................
E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng
- Rút kinh nghiệm: ........................................................................................................................................................... ........................................................................................................................................................... ........................................................................................................................................................... GV: Đoàn Văn Thành
- 15 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Ngày soạn 30/08/2019
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 4
Chủ đề 5 : ÔN TẬP SACCAROZO – TINH BỘT - XENLULOZO ÔN TẬP CHƯƠNG I-II (Tiếp) I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của saccarozo, tinh bột và xenlulozo - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của chương c. Trọng tâm - Hệ thống hoá và so sánh được các tính chất saccarozo, tinh bột và xenlulozo - Giải được một số bài tập về phản ứng thủy phân saccarozo, tinh bột và xenlulozo 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác, giải quyết vấn đề. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Dạy học theo tình huống Phương pháp dạy học nhóm 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm Kĩ thuật động não IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.
A. Hoạt động khởi động Theo kế hoạch của nhà trường và bộ môn tiết học ngày hôm này với chủ đề tự chọn là ôn tập chương II để củng cố lịa kiến thức của chương và chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra 45 phút số 1 tới cô cùng các em đi tìm hiểu.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: CTPT và CTCT của cacbohidrat Mục tiêu: HS củng cố lại kiến thức về CTPT và CTCT của glucozơ, fructozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlunozơ. GV: Chia lớp làm 3 nhóm, cho các nhóm thảo luận sau HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận đó cử đại diện lên bảng trình bày CTPT và đặc điểm cấu xét nhóm còn lại tạo của glucozơ, fructozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlunozơ. Kết luận: MONOSACCRIT ĐISACCARIT POLISACCARIT Hợp chất Cacbohiđrat Glucozơ Fructozơ Saccarozơ Tinh bột Xenlunozơ C6H12O6 C6H12O6 C12H22O11 (C6H10O5)n (C6H10O5)n Công thức phân tử C6H11O5 – O – [C6H7O2(OH)3]n CTCT thu gọn CH2OH(CHOH)4 CHO C6H11O5 GV: Đoàn Văn Thành
- 16 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 -Mạch thẳng - Có nhiều -Có nhiều - Có nhiều nhóm - Mạch Đặc điểm cấu xoắn. - Có 3 nhóm OH nhóm OH nhóm OH kề OH kề nhau. tạo tự do kề nhau nhau. -Nhiều nhóm - Nhiều nhóm -Không có - Hai nhóm - Có nhóm C6H12O6 C6H12O6. CHO nhóm CHO C6H12O6 Hoạt động 2: CTPT và CTCT của cacbohidrat Mục tiêu: HS củng cố lại kiến thức về tính chất hóa học và viết pư minh họa của glucozơ, fructozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlunozơ. GV: Chia lớp làm 3 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng điền những loại phản nhóm còn lại ứng của glucozơ, fructozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlunozơ vào chỗ trống. Kết luận: Không Hóa tính 1/Tínhchất AgNO3/ NH3 Không Có (Đồng phân Không anđehit mantozơ có p/ư) 2/Tính chất ancol đa chức +[Cu(NH3)4](OH)2 +Cu(OH)2 +Cu(OH)2 +Cu(OH)2 không 3/ Phản ứng thủy phân Không Có Không Có Có 4/ Tính chất Lên men Chuyển hóa p/ư màu với + HNO3, khác rượu. glucozơ I2
C. Hoạt động luyện tập - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập trong phiếu học tập.
D. Hoạt động vận dụng a. Nhỏ dd iot vào hồ tinh bột thấy xuất hiện ………………., khi đun sôi thấy ……………….., để nguội thì……….. b. Nhỏ dd iot vào một lát chuối xanh thấy chúng chuyển từ màu trắng sang ……………………………... Nhỏ iot vào một lát chuối chín thì …………………………………………. c. Tại sao cơm nguội, cơm cháy, bánh mì nhai kỹ lại thấy có vị ngọt? d. Tại sao những người bị hạ huyết áp khi uống nước đường, nước mía, nước hoa quả chín vào lại nhanh tỉnh lại?
E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập Bài 1 .Đun nóng dung dịch chứa 18g glucozo với dung dịch AgNO3/NH3 vừa đủ ,biết rằng các phản ứng xảy ra hoàn toàn .Tính khối lượng Ag và AgNO3 Bài 2. Đun nóng dung dịch có chứa 27g glucôzơ với dungdịch AgNO3/NH3. Tính khối lượng Ag sinh ra và khối lượng AgNO3 cần dùng. Giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Bài 3. Bằng phản ứng hoá học, hãy nhận biết các lọ không nhãn. a.Glixerol, glucozơ, ancol etylic, andehit axetic, axit axetic b.Glixerol, etanol, glucozơ, phênol c.Glucôzơ, tinh bột, sacarôzơ, glixeriol Bài 4.Cho glucôzơ lên men thành ancol etylic. Toàn bộ khí CO2 sinh ra được hấp thụ hết vào dung dịch Ba(OH)2 dư tạo ra 49,25g kết tủa. Tính khối lượng glucôzơ đã dùng biết hiệu suất của quá trình lên men là 80% Bài 5 .Lên men m(g) glucozo thành ancol etylic với H=80%.Hấp thụ hoàn toàn khí sinh ra vào dung dịch Ca(OH)2 dư thu được 20g kết tủa .Tính m Bài 6. Lên men glucozơ thành ancol etylic. Toàn bộ khí CO2 sinh ra được hấp thụ vào dung dịch Ca(OH)2 dư tạo ra 50g kết tủa. a.Tính khối lượng ancol sinh ra b.Tính khối lượng glucôzơ cần cho quá trình lên men. Biết rằng hiệu suất của quá trình lên men là 80% Bài 7. .Dùng 324kg xenlulozo và 420kg HNO3 nguyên chất có thể thu được ? tấn xenlulozo trinirat,biết sự hao hụt trong quá trình sản suất là 20% GV: Đoàn Văn Thành
- 17 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Năm học: 2019- 2020
Chủ đề 6: ÔN TẬP ESTE – LIPIT – CACBOHIDRAT Tiết 10: Luyện tập: CHƯƠNG 1 VÀ CHƯƠNG 2 I. Môc tiªu 1. Kiến thức, kĩ năng a. Kiến thức - Học sinh tổng hợp kiến thức, nhớ lại các kiến thức đã học trong chương 1,2 để làm bài kiểm tra. - Học sinh tự đánh giá được trình độ của mình mà có cách điều chỉnh kịp thời. - Thông qua hệ thống bài tập giáo viên phân loại được học sinh và có kế hoạch điều chỉnh phương pháp dạy học nếu cần. b. Kĩ năng - Rẽn kỹ năng tư duy, phân tích, tính toán nhanh. - Kỹ năng đọc đề trắc nghiệm và làm bài trắc nghiệm. c. Trọng tâm - Nhóm các chất quan trọng và tính chất của chúng. - Mối quan hệ giữa các chất với nhau. Các dạng bài tập cơ bản. 2. Định hướng phát triển năng lực: * Năng lực chung: + Năng lực sử dụng CNTT + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm. + Năng lực tự học. * Năng lực riêng: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: chương 1,2. + Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào thực tiễn: phát triển kỹ năng tự giải quyết vấn đề, vận dụng kiến thức, kỹ năng vào làm các dạng bài tập. II. chuÈn bÞ 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống bài tập trắc nghiệm tổng hợp chương 1 và 2. 2. Học sinh: Ôn tập các nội dung trong chương 1,2 theo hướng dẫn. III. PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC Đàm thoại, vấn đáp, thảo luận III. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động
- Những vấn đề trọng tâm trong chương 1 và chương 2 được sử dụng nhiều trong các kì thi, các em cần nắm vững kiến thức và vận dụng tốt vào làm bài tập.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: I. Dạng bài tập viết CTCT và gọi tên Mục tiêu: hiểu I. Dạng bài tập viết CTCT và gọi tên Giáo viên giúp HS ôn lại 1 số kiến thức về HS: trả lời este-lipit. GV giao bài tập –HS làm Viết các CTCT các este đồng phân của C4H8O2 và gọi tên. Những este nào có khả năng tham gia phản ứng tráng gương Gv cho bài tập từ tên gọi viết CTCT Metyl fomat,vinyl axetat Etyl propionat, metyl acrylat I. Dạng bài tập viết CTCT và gọi tên Bài 1. HCOOCH(CH3)2 isopropyl fomat HCOOCH2CH2CH3 propyl fomat CH3COOC2H5 etyl axetat GV: Đoàn Văn Thành
- 18 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB C2H5COOCH3 metyl propionate Bài 2 HCOOCH3,CH3COOCH=CH2 C2H5COOC2H5,CH2=CH-COOCH3 Hoạt động 1: Dạng bài tập xác định CTCT của este Mục tiêu: hiểu IDạng bài tập xác định CTCT của este
Năm học: 2019- 2020
Gv giao bài tập –hs làm -gv chữa bổ xung Bài 3 .Đốt cháy hoàn toàn 4,4g 1 este đơn chức X thu được 4,48l CO2(đktc) và 3,6g H2O.Xác định CTPT và CTCT có thể có của X hD; Số mol CO2=0,2mol ,Số mol H2O=0,2mol, =>số mol CO2=số mol H2O nên este ban đầu thuộc este no, đơn chức. -gọi CTPT của este là : CnH2nO2 điều kiện n≥2 - từ tỉ lện mol của pu cháy=> CTPT:C4H8O2 Có 4 CTCT Bài 4 Cho 7,4g 1 este đơn chức no mạch hở tác dụng vừa đủ với 0,1mol NaOH ,cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 8,2g muối khan.Xác định CTCT của este trên. HD RCOOR’ + NaOH RCOONa + R’OH 0,1 0,1 0,1 M(RCOONa)=8,2/0,1=82, MR=15 ,R là CH3 .M(CH3COOR’) =74 ,MR=15 ,R’ là CH3 Vậy CTCT : CH3COOCH3. Bài 5. Đun nóng dung dịch chứa 18g glucozo với dung dịch AgNO3/NH3 vừa đủ ,biết rằng các phản ứng xảy ra hoàn toàn .Tính khối lượng Ag và AgNO3 HD: Ta có số mol Ag = số mol AgNO3=2 số mol glucozo=0,2 mol Vậy : mAg=0,2.108=21,6g,mAgNO3=0,2.170=34g Bài 6. Lên men m(g) glucozo thành ancol etylic với H=80%.Hấp thụ hoàn toàn khí sinh ra vào dung dịch Ca(OH)2 dư thu được 20g kết tủa .Tính m HD C6H12O6 2 C2H5OH + 2CO2 CO2+ Ca(OH)2 CaCO3 + H2O Số mol glucozo =1/2 số mol CaCO3=0,1mol.vậy số g glucozo =0,1.180.100/80=22,5g
C. Hoạt động luyện tập 1 2 3 4 → C6H12O6 → C2H5OH → HCOOC2H5 → HCOOK (C6H10O5)n 3 4 → CH3COOCH3 → CH3COOK 1 2 3 4 → C6H12O6 → C2H5OH → CH3COOH → CH3COOCH3 Saccarozo
D. Hoạt động vận dụng
Câu 2 : Cho lên men 1 m3 rỉ đường glucozo thu được 60 lít cồn 960 . Biết khối lượng riêng của ancol etylic bằng 0,789 g/ml ở 200C và hiệu suất của quá trình lên men đạt 60% .Tính khối lượng glucozo có trong rỉ đường. Câu 3: Từ 10 kg gạo nếp (có 80% tinh bột), khi lên men sẽ thu được bao nhiêu lít cồn 96o? Biết hiệu suất quá trình lên men đạt 80% và khối lượng riêng của cồn 96o là 0,807 g/ml.
E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng - Rút kinh nghiệm: ........................................................................................................................................................................... ........................................................................................................................................... ........................................................................................................................................................... TRẮC NGHIỆM 1. Metyl propionat là tên gọi của hợp chất có công thức cấu tạo: GV: Đoàn Văn Thành
- 19 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 A. HCOOC3H7 B. C2H5COOCH3 C. C3H7COOH D. C2H5COOH 2. Este được tạo thành từ axit no, đơn chức và ancol no, đơn chức mạch hở có CTCT là A. CnH2n-1COOCmH2m+1 B. CnH2n-1COOCmH2m-1 C. CnH2n+1COOCmH2m-1 D.CnH2n+1COOCmH2m+1 3. Một este có công thức phân tử là C3H6O2 có phản ứng tráng bạc với dung dịch AgNO3/NH3, công thức cấu tạo của este đó là A. HCOOC2H5 B. CH3COOCH3 C. HCOOC3H7 D. C2H5COOCH3 4. Để biến một số dầu thành mỡ rắn hoặc bơ nhân tạo người ta thực hiện quá trình A. hidro hoá (có xúc tác Ni, to) B. làm lạnh C. cô cạn ở nhiệt độ cao D. xà phòng hoá 5. Dãy các chất được sắp xếp theo chiều tăng dần của nhiệt độ sôi A. CH3COOH, CH3COOC2H5, CH3CH2CH2OH B. CH3COOH, CH3CH2CH2OH, CH3COOC2H5 C. CH3CH2CH2OH, CH3COOH, CH3COOC2H5 D. CH3COOC2H5, CH3CH2CH2OH, CH3COOH 6. Trong cơ thể lipid bị oxi hoá thành A. amoniac và cacbonic B. NH3, CO2, H2O C. H2O và CO2 D. NH3 và H2O 7. Qua nghiên cứu phản ứng este hoá ta thấy mỗi gốc glucozơ (C6H10O5) trong xenlulozơ có A. 5 nhóm hiđroxyl B. 3 nhóm hiđroxyl C. 4 nhóm hiđroxyl D. 2 nhóm hiđroxyl 8. Đồng phân của glucozơ làA. saccarozơ B. mantozơ C. xenlulozơ D. fructozơ_ 9. Dữ kiện thực nghiệm nào sau đây không dùng để chứng minh được cấu tạo của glucozơ ở dạng mạch hở A. khử hoàn toàn glucozơ cho n-hexan B. glucozơ có phản ứng tráng bạc C. glucozơ tạo este chứa 5 gốc axit CH3COOD. có xúc tác enzim, dung dịch G lên men cho ancol etylic_ 10. Khi thuỷ phân tinh bột ta thu được sản phẩm cuối cùng là A. fructozơ B. glucozơ C. saccarozơ D. mantozơ_ 11. Để xác định glucozơ trong nước tiểu của người bị bệnh tiểu đường người ta dùng A.đồng (II) oxit B. đồng (II) hidroxit C. CH3COOH D. NaOH 12. Hãy tìm một thuốc thử dùng để nhận biết được tất cả các chất riêng biệt sau: glucozơ; glixerol, etanol, andehit axetic A. Na kim loại B. nước brom C. Cu(OH)2/OHD. AgNO3/NH3_ 13. Fructozơ không phản ứng với chất nào sau đây? A. H2/Ni, to B. dd AgNO3/ NH3 C. Cu(OH)2 D. dd brom_ 14:Hóa chất dung nhận biết các dd mất nhãn đựng riêng biệt sau:CH3COOH; CH2 =CHCOOCH3; CH3OH. A. Quỳ tím, dd Br2 B. Quỳ tím, AgNO3/ NH3 C. Quỳ tím, NaOH D. Quỳ tím, nước
Ngày soạn 26/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 7
Chủ đề 7: ÔN TẬP AMIN I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hiểu: Cách viết các đồng phân của amin trên cơ sở nắm chắc định nghĩa amin. Amin có tính bazơ giống như NH3 nhưng tính bazơ các amin khác nhau là khác nhau. b. Kĩ năng:. - Biết cách viết và gọi tên các amin đồng phân. Biết cách làm các dạng bài tập liên quan đến công thức và phương trình phản ứng. c. Trọng tâm- Vết được đồng phân và sa sánh tính bazơ của amin - Hoàn thành các phản ứng về amin - Làm các dạng toán về phản ứng trung hòa và phản riêng của C6H5NH2 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác, giải quyết vấn đề. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. GV: Đoàn Văn Thành
- 20 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB 1. Giáo viên:Các loại bài tập. 2 Học sinh: Ôn lại các kiến thức lý thuyết amin đã học III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề Phương pháp trò chơi 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm Kĩ thuật giao nhiệm vụ IV.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.
Năm học: 2019- 2020
A. Hoạt động khởi động Viết và gọi tên tất cả các đồng phân có cùng CTPT là C3H9N? - Để rèn cách viết đồng phân danh pháp của amin và tính chất bazo của amin sau đây cô cùng các em củng cố lại trong tiết tự chọn lý thuyết amin sau đây.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Đồng phân của amin Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức về khái niệm, phân loại amin. GV: - ? Amin là gì? Thế nào là amin bậc 1, bậc 2, HS: Nêu khái niệm, cách phân loại bậc amin và cho bậc 3? Cho ví dụ? ví dụ GV: Nêu các loại đồng phân của amin. HS: Đồng phân mạch cacbon và bậc amin GV gới thiệu công thức tính số đồng phân amin đơn chức, no: CnH2n+3N = 2n-1 (n<5). Kết luận I. Đồng phân của amin Các loại đồng phân của amin: - Đồng phân mạch C - Đồng phân vị trí nhóm chức. - Đồng phân bậc amin. Hoạt động 2: Viết đồng phân amin Mục tiêu: Biết cách viết đồng phân của các amin đồng phân. GV: - Yêu cầu HS vận dụng làm 2 bài tập sau HS: Thảo luận và làm bài tập HS: Cử đại diện lên trình bày, nhận xét Bài tập 1: ? Viết tất cả các đồng phân thơm của C7H9N? Bài tập 2: Viết tất cả các đồng phân của C4H11N? GV: Cho các nhóm nhận xét và đánh giá. Kết luận Bài tập 1: ? Viết tất cả các đồng phân thơm của C7H9N? ( Cả lớp cùng làm, 1 học sinh lên bảng viết) - Giáo viên hướng dẫn: C7H9N C6H5CH2NH2 C6H5NHCH3 C6H4(CH3) NH2 ( 3 đp) Tất cả có 5 đồng phân. Bài tập 2: Viết tất cả các đồng phân của C4H11N? ( Cả lớp cùng làm, 1 học sinh lên bảng viết) - Giáo viên hướng dẫn: Viết lần lượt các đồng phân bậc 1(4đp), bậc 2( 3đp), bậc 3(1đp) tất cả 8 đồng phân Hoạt động 3: Gọi tên các amin Mục tiêu: Biết cách gọi tên các amin đồng phân. HS:Trao đổi và làm bài tập Gọi tên các đồng phân - Yêu cầu HS nhác lại cách gọi tên amin: (theo gốc đã viết trong bài tập sô 1 và 2. – chức, thay thế, tên thường) GV: Đoàn Văn Thành
- 21 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 - GV: yêu cầu học sinh gọi tên các đồng phân amin đã viết trong 2 bài tập trên. Hoạt động 4: So sánh tính bazơ của amin. Mục tiêu: so sánh tính bazơ của amin GV: Tại sao bazơ có tính amin? HS: căn cứ vào Cte giải thích GV: So sánh tính bazơ của các amin căn cứ vào gốc HS: Dựa vào loại gốc đẩy e, hút e và bậc amin để hidrocacbon và bậc amin. giải thích GV: Bài tập 3: Cho quỳ vào các dung dịch sau, quỳ Bài tập 3: Cho quỳ vào các dung dịch sau, quỳ chuyển màu gì: CH3NH2; d.d NH3 ; d.d C6H5NH2 chuyển màu gì: CH3NH2 quỳ chuyển sang xanh ;d.d C6H5NH3Cl d.d NH3 quỳ chuyển sang xanh d.d C6H5NH2 quỳ không đổi màu d.d C6H5NH3Cl quỳ chuyển sang đỏ Kết luận: - Tính bazơ: amin no b2 > aminno b1 > NH3 > C6H5NH2 HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 5: Cấu tạo phân tử Mục tiêu: HS biết được cấu tạo phân tử của amin GV: Hãy cho biết CTCT của vài amin mạch hở bậc HS: Hãy phân tích đặc điểm cấu tạo của anilin. 1. HS: Từ CTCT và nghiên cứu SGK em hãy cho biết amin mạch III. CẤU TẠO PHÂN TỬ -Các amin mạch hở bậc 1 và anilin đều có cặp electron tự do của nguyên tử nitơ trong nhóm – NH2, do đó chúng có tính bazơ. Hoạt động 6: TÍNH CHẤT HOÁ HỌC Mục tiêu: - Biết tính chất hóa học và hoàn thành các phản ứng về amin GV: Khi cho quì tím vào dd metylamin và anilin có HS: Quan sát thí nghiệm, hiện tượng, giải thích và hiện tượng gì? Vì sao? viết pthh xảy ra. GV: Biểu diễn thí nghiệm giữa CH3NH2 với dd HS: Em hãy so sánh tính bazơ của metylamin, HCl. amoniac và anilin. GV: Bổ sung và giải thích. GV: Nêu hiện tượng xảy ra khi cho etylamin tác HS: Viết phương trình hoá học xảy ra. dụng với axit nitrơ. GV: Em hãy nghiên cứu SGK cho biết sản phẩm thu được khi cho amin bậc 1 tác dụng với ankyl halogenua. HS: Quan sát và nêu hiện tượng, viết phương GV: Biểu diễn thí nghiệm của anilin với nước trình phản ứng. brôm. - HS viết ptpu và nhận xét đặc điểm của phản ứng. - GV: Tương tự phenol. Anilin cũng có phản ứng với hiện tượng giống nhau. với nước brom IV.TÍNH CHẤT HOÁ HỌC 1. Tính chất của nhóm –NH2 a. Tính bazơ TN1: dd metylamin và anilin làm quỳ tím hoá xanh. TN2: Có một làn khói trắng. CH3NH2 + HCl CH3NH3Cl TN3: C6H5NH2 + HCl C6H5NH3Cl. Tính bazơ: metylamin > amoniac > anilin. b. Phản ứng với axit nitrơ - Amin no bậc 1: RNH2 + HNO2 → N2 + ROH + H2O - Amin thơm bậc 1 tác dụng với HNO2 tạo thành muối điazoni c. Phản ứng ankyl hoá thay thế nguyên tử H của nhóm –NH2 C2H5NH2 + CH3I → C2H5NHCH3 + HI 2.Phản ứng thế ở nhân thơm của anilin GV: Đoàn Văn Thành
- 22 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB C6H5NH2 + 3Br2 C6H2Br3NH2 + 3HBr
Năm học: 2019- 2020
3.Phản ứng đốt cháy: Ami no, đơn: CnH2n+3N + 6 n + 3 O2 t→ nCO2 + 2 n + 3 H2O + 1 N2 0
4
Lưu ý: Khi đốt cháy một amin ta luôn có: n O
= nC O2 +
2
1 n H 2O 2
namin =
2
nH 2O − nCO2
1,5 Số mol N2 sau phản ứng =nN2 sing ra từ phản ứng đốt cháy amin + nN2 có sẵn trong không khí. 2
pu
Hoạt động 7: Bài tập về amin Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải các bài tập liên quan đến tính bazơ và tính chất đặc biệt cảu anilin
GV giao bài tập về amin ,HS làm Bài 1.Trung hoà 50ml dung dịch metyl amin cần 30ml dung dịch HCl 0,1M.Giả sử thể tích không thay đổi,tính nồng độ mol/l của metyl amin -GV chữa bổ sung. Bài 2.Cho nước brom dư vào aniline thu được 16,5g kết tủa.Tính khối lượng aniline trong dung dịch.
HS: Thảo luận để làm, cử đại diện lên bảng trình bày Và nhận xét. Bài 1 nHCl=0,1.0,03=0,003mol CH3NH2 + HCl CH3NH3Cl 0,003 0,003 CM=0,003/0,05=0,06M Bài 2 C6H5NH2+3Br2 C6H2Br3NH2 +HBr Số mol 2,4,6-tribromanilin=16,5/330=0,05mol Khối lượng anilin thu được là: 93.0,05=4,65g
Kết luận: - Tính bazơ của amin - anilin tạo kết tủa trắng với dd Br2
C. Hoạt động luyện tập Lưu ý phần học sinh chưa chắc. - Yêu cầu học sinh làm bài tập trắc nghiệm. Và bài tập tự luận sau:
D. Hoạt động vận dụng - Giải thích tại sao khi nấu cá người ta hay cho quả chua vào - Giải thích tại sao khi làm cá rử bằng rượu lại giảm mùi tanh E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng
* Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………
GV: Đoàn Văn Thành
- 23 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 26/09/2019 C3 C5
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 8
Chủ đề 7: ÔN TẬP PHẦN LÝ THUYẾT AMINOAXIT I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: -Học sinh hiểu: Tính chất hoá học của aminoaxit và làm được các bài tập về tìm CTPT, CTCT hợp chất. b. Kĩ năng:. - Biết cách làm các dạng bài tập liên quan đến công thức và phương trình phản ứng. c. Trọng tâm - So sánh được tính chất hóa học của aminoaxit - Viết đồng phân, gọi tên aminoaxit 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản thân, cộng đồng, đất nước, nhân loại; b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất amino axit . + Năng lực thực hành hóa học: sử dụng dụng cụ, hóa chất khi làm thí nghiệm tính chất hóa học của sắt; quan sát, mô tả, giải thích, viết phương trình hóa học, kết luận. + Năng lực tính toán: bài tập định lượng, xác định CTPT, CTCT . II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các loại bài tập. 2. HS: Ôn lại bài aminoaxit III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: phương pháp vấn đáp tái hiện, phương pháp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,... IV. TỔ CHỨC HOATH ĐỘNG DẠY HỌC.
A. Hoạt động khởi động - Gọi tên các chất sau và chất nào có phản ứng với NaOH, HCl. Viết phản ứng: NH2-CH2COOH, NH2-CH2-CH(NH2)-COOH, HOOC-CH2-CH(NH2)-COOH -: Để củng cố về tính chất hóa học cũng như các dạng mài tập chính về aminoaxit sâu đây các em đo nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập aminoaxit.
B. Hoạt động hình thành kiến thức Hoạt động 1:Tóm tắt kiến thức cơ bản. Thời gian: Mục tiêu: Hệ thống những kiến thức cơ bản về aminoaxit HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: kẻ bảng, cho lần lượt học sinh lên bảng điền HS: lên bảng điền các thông tin theo đề muc, sau đó các thông tin theo đề muc. Từ đó hoàn thiện chuyên để học sinh ở dưới nhận xét. Từ đó hoàn thiện đề 3 phần lý thuyết trong đề cương chuyên đề 3 phần lý thuyết trong đề cương
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Ôn tập kiến thức cơ bản Mục tiêu: Ôn lại các kiến thức về tính chất hóa học của aminoaxit. -GV: Yêu cầu HS trao đổi nhóm về tính chất hóa học của HS trả lời aminoaxit và lên bảng viết ptpu minh họa đặc trưng. - Aminoaxit tác dụng với axit, bazơ(tính lưỡng tính) + (NH2)n – R –(COOH)m + mNaOH → (NH2)n – R –(COONa)m + mH2O
GV: Đoàn Văn Thành
- 24 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Năm học: 2019- 2020
m = nNaOH/nA.M + (NH2)n – R –(COOH)m + nHCl → (NH3Cl)n – R –(COOH)m n = nHCl/nA.M - Tính axit – bazơ của dung dịch amino axit - Phản ứng riêng của nhóm –COOH: phản ứng este hoá - Phản ứng trùng ngưng Hoạt động 2: II.Bài tập về aminoaxit. Mục tiêu: Rèn luyện kỹ năng làm bài tập viết công thức cấu tạo. - GV giao bài tập aminoaxit –HS nhận bài tập và làm Gợi ý: - Tính số nhóm NH2, số nhóm COOH từ đó viết Bài 1: Cho 0,01 mol amino axit A tác dụng vừa đủ với ptpu. 80 ml dung dịch HCl 0,125M; sau phản ứng đem cô cạn - Từ khối lượng của muối tìm khối lượng phân tử thì thu được 1,815g muối. Nếu trung hoà A bằng một của aminoaxit. lượng vừa đủ NaOH thì thấy tỉ lệ mol giữa A và NaOH là 1:1. a) Xác định CTPT và CTCT của A, biết rằng phân tử của A có mạch cacbon không phân nhánh và A thuộc loại - amino axit b) Viết CTCT các đồng phân có thể của A vàgọi tên chúng theo danh pháp thế, khi thay đổi vị trí nhóm amino.Thay đổi cấu tạo gốc hiđrocacbon và nhóm amino vẫn ở vị trí α. Đại diện lên bảng. Bài 1: a) CTCT của A CH 3 CH 2 CH 2 CH 2 CH 2 CH COOH NH 2 b) Thay đổi vị trí nhóm amino 7
6
5
4
3
2
1
CH3 CH2 CH2 CH2 CH CH2 COOH NH2 axit 3-aminoheptanoic
Hoạt động 3: Bài tập Mục tiêu: Tiếp tục rèn luyện làm các bài tập về aminoaxit Gợi ý: - Tính số nhóm NH2, số nhóm COOH từ đó viết Bài 2: ptpu. Xlà 1 aminoaxit. 0,01 mol X tác dụng với HCl thì dùng - Từ khối lượng của muối tìm khối lượng phân tử hết 80ml dung dịch HCl 0,125M và thu được 1,835g của aminoaxit. muối. Còn khi cho 0,01 mol X tác dụng với NaOH thì cần 25g dung dịch NaOH3,2%. Tìm công thức của X? HS hoàn thành bài tập. Bài 2: nHCl
= Cm . V = 0,125 . 0,08 = 0,01 mol => nNaOH = m = M
3, 2 100 = 0, 02(mol ) 40
25.
Ta thấy: nHCl = nX X có 1 nhóm NH2 ; nNaOH = 2nX X có 2 nhóm COOH CT của X là: H2N-R-(COOH)2 Phản ứng: H2N-R-(COOH)2 + HCl ClH3N-R-(COOH)2 0,01 0,01 0,01 Mmuối =
m 1,835 = = 183, 5 ClH3N-R-(COOH)2 = 183,5 n 0, 01
52,5 + R + 45.2 = 183,5
C. Hoạt động luyện tập
R = 41 R là C3H5 Công thức của X là: H2N-C3H5-(COOH)2
- Lưu ý những phần học sinh chưa chắc. - Các bài tập phần aminoaxit trong sách bài tập.
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng -Rút kinh nghiệm …………………………………………………………………………………………………………………..
GV: Đoàn Văn Thành
- 25 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB
Năm học: 2019- 2020
………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: Bài tập vận dụng
Lớp dạy C3 C5
Ngày soạn 2/10/2019
Ngày dạy
Tiết 9
Tiết 9: BÀI TẬP AMINOAXIT I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: -Học sinh hiểu: Tính chất hoá học của aminoaxit và làm được các bài tập về tìm CTPT, CTCT hợp chất. b. Kĩ năng:. - Biết cách làm các dạng bài tập liên quan đến công thức và phương trình phản ứng của aminoaxit. - Xác định CTPT, CTCT amino axit qua bài toán hóa học - Bài toán khó về amino axit, peptit, protein c. Trọng tâm - So sánh được tính chất hóa học của aminoaxit - Làm các bài toán trọng tâm về phản ứng axit, bazơ của aminoaxit 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Yêu gia đình, quê hương đất nước + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; b.Năng lực chung. + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt. + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất amino axit . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng ,xác định CTPT , CTCT . II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các dạng bài tập. 2. HS: Ôn lại bài aminoaxit III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOATH ĐỘNG DẠY HỌC.
A. Hoạt động khởi động -HS 1: Chỉ dùng quỳ tím, hãy phân biệt 3dd sau:H2NCH2COOH; H2HCH2CH2CH(NH2)(COOH); HOOCCH2CH2CH(NH2)(COOH). HS 2: A là α-aminoaxit chỉ chứa 1 nhóm –NH2 và 1 nhóm –COOH.Cho 3,0g A phản ứng với dd NaOH vừa đủ thu được 3,88g muối.Tìm CTCT và tên của A. - Để củng cố các dạng bài về amino axit chúng ta cùng làm một số bài tập sau:
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Hệ thống kiến thức cơ bản Thời gian: 10 phút Mục tiêu: Củng cố kiến thức về aminoaxit GV: - Để xác định được số lượng nhóm chức theo HS: Căn cứ vào tỉ lệ số mol phản ứng với dd axit hoặc kiềm khi biết trước số - Số nhóm chức –NH2 = nH+ /naminoaxit. mol? - Số nhóm chức –COOH = nOH-/naminoaxit. Giới thiệu các cách xác định số lượng nhóm chức: HS: Xác định x:y:z:t = nC : nH : nO : nN GV: Trong bài toán đốt cháy hợp chất chứa Nitơ HS nghe và ghi bài. dạng CxHyOzNt. Cách xác định công thức ? Kết luận: GV: Đoàn Văn Thành
- 26 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 I.Kiến thức cơ bản: + Xác định nhóm chức –NH2 và –COOH. - Số nhóm chức –NH2 = nH+ /naminoaxit. - Số nhóm chức –COOH = nOH-/naminoaxit. +Trong bài toán đốt cháy hợp chất chứa Nitơ dạng CxHyOzNt cần lưu ý: * Xác định x:y:z:t = nC : nH : nO : nN *Đốt cháy trong O2 hay không khí. Hoạt động 2: Làm bài tập về dạng toán aminoaxit tác dụng với axit, bazơ Thời gian: Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải toán aminoaxit tác dụng với axit, bazơ. II.Bài tập. GV phát phiếu học tập nội dung các bài tập. HS: Thảo luận, làm bài, cử đại diện lên bảng Bài 1: A là amino axit. 1 mol A phản ứng vừa đủ Nhận xét với 1 mol HCl và 0,5 mol A phản ứng vừa đủ với 1 mol NaOH. Xác định sô nhóm chức trong CTCT của A. HS dựa vào kiến thức xác định nhóm chức và làm bài tập. Bài 1: - Số nhóm –NH2 = nHCl/naminoaxit = 1 => có một nhóm -NH2 - Số nhóm chức – COOH = nNaOH/naminoaxit = 2 => có 2 nhóm –COOH CT A có dạng H2N-R-(COOH)2 Hoạt động 3: Làm bài tập về dạng toán đốt cháy aminoaxit Thời gian: Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải toán đốt cháy aminoaxit. GV phát phiếu học tập nội dung các bài tập. HS: Thảo luận, làm bài, cử đại diện lên bảng Bài 2: A là α-aminoaxit .Cho 0,01 mol A phản ứng Nhận xét vừa đủ với 80mldd HCl 0,125M, cô cạn dd sau phản ứng thu được 1,8352g muối. a.Tìm MA b.Trung hoà 2,94g A bằng lượng vừa đủ dd NaOH, đem cô cạn dd sau phản ứng thu được 3,82g muối.Tìm CTCT của A. Bài 2: a)nHCl = 0,01 mol; nA = 0,01 mol => Số nhóm –NH2 = 1 mHCl = 0,01.36,5 = 0,365g maminoaxit = 1,8352 – 0,365 = 1,47g Maminoaxit = 1,47/0,01 = 147 g/mol b) nA =2,94/147 = 0,02 mol CT A có dạng H2NR(COOH)x PT: H2NR(COOH)x + xNaOH → H2NR(COONa)x + H2O 0,02 0,02 Mmuối = 3,82/0,02 = 191 16 + R + 67x = 191 R + 67x = 175 x 1 2 3 108 ( loại) 41 ( -C3H5) <0 (loại) Vậy CTCT của A là NH2C3H5(COOH)2
C. Hoạt động luyện tập - Các bài tập phần aminoaxit trong sách bài tập.
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng -Rút kinh nghiệm ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………
GV: Đoàn Văn Thành
- 27 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 2/10/2019 C3 C5
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 10
Tiết 10:
Chủ đề 9: ÔN TẬP LÍ THUYẾT AMIN- AMINOAXIT – PEPTIT – PROTEIN I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá kiến thức các (amin, amino axit và protein). b. Kĩ năng:. - Phát triển kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất. - Rèn luyện kĩ năng giải bài tập trắc nghiệm và bài tập tự luận thuộc các chương. c. Trọng tâm - So sánh tính chất hóa học của amin, aminoaxit, peptit, protein 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1.GV: - Yêu cầu HS lập bảng tổng kết kiến thức của chương III trước khi lên lớp ôn tập. - GV lập bảng tổng kết kiến thức của các chương vào giấy khổ lớn hoặc bảng phụ. 2. HS: Ôn lại các kiến thức liên quan. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động
- Theo kế hoạch của nhà trường và bộ môn tiết học ngày hôm này với chủ đề tự chọn là ôn tập chương III và IV để củng cố lại kiến thức của chương và chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra 45 phút số 2 tới cô cùng các em đi tìm hiểu.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1:Tóm tắt kiến thức cơ bản. Thời gian: Mục tiêu: Hệ thống những kiến thức cơ bản về amin, aminoaxit, peptit và protein GV: kẻ bảng, cho lần lượt học sinh lên bảng điền HS: lên bảng điền các thông tin theo đề muc, sau đó các thông tin theo đề muc. để học sinh ở dưới nhận xét Kết luận Amin Aminoaxit Peptit và Protein Amin là hợp chất hữu cơ coi như Aminoaxit là hợp chất hữu Peptit là hợp chất chứa từ được tạo nên khi thay thế một hay cơ tạp chức, phân tử chứa Khái 2 → 50 gốc α - amino axit nhiều nguyên tử H trong phân tử đồng thời nhóm amino niệm liên kết với nhau bởi các NH3 bằng gốc hidrocacbon NH3 và nhóm cacboxyl liên kết peptit. COOH. TQ: RNH2 TQ: H2N – R – COOH peptit – CO – NH – (Bậc1) C6H5 – NH2 VD: H2N – CH3 – COOH Protein là loại polipeptit VD:CH3– NH2 ( anilin ) (glyxin) cao phân tử có PTK từ vài CH3 – NH – CH3 – C H – COOH chục nghìn đến vài triệu. CTPT CH3 | (alanin) CH3 –N–CH3 NH2 | CH3 Tính bazơ: không tan Lưỡng tính p/ư thủy phân. Hóa tính CH3 – NH2 p/ư hóa este p/ư màu biure. p/ư tráng gương +H2O → GV: Đoàn Văn Thành
- 28 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB [CH3NH3]+OHTạo muối HCl R–NH2 +HCl → [R – NH3]+Cl Không Kiềm NaOH Ancol
Năm học: 2019- 2020 Tạo muối [C6H5 – NH3]+Cl Không
Không
Không
Tạo muối H2N - R- COOH + HCl → ClH3N – R – COOH
Tạo muối hoặc thủy phân khi đun nóng
Tạo muối H2N – R – COOH + NaOH → H2N –R–COONa + H2O Tạo este
Thủy phân khi đun nóng Không
Br2/H2 ↓ trắng Không Không Không Tạo hợp chất màu tím Cu(OH)2 Không Không Không Trùng ε và ω - aminoaxit tham ngưng dự p/ư trùng ngưng Hoạt động 2: Hoàn thành phản ứng. Thời gian: Mục tiêu: Rèn kĩ năng viết phản ứng về amin, aminoaxit, peptit và protein GV: Cho HS thảo luận, lên bảng làm bài 1 - HS: 2 HS lên bảng trình bày còn lại làm vào vở. Bài 1: cho các chất: metyl amin, axit 2- amino propanoic, phenyl amin, etyl axetat. Chất nào phản ứng đuợc với dd H2SO4(l), dd KOH, dd Br2. viết phương trình phản ứng. GV: Cho nhận xét và đánh giá Kết luận: 1. CH3NH2 + H2SO4 → CH3NH3HSO4 2. C6H5NH2 + H2SO4 → C6H5NH 3HSO4 3. CH3-CH(NH2)-COOH + H2SO4 → CH3-CH(NH3HSO4)-COOH → CH3-CH(NH2)-COOK + H2O 4. CH3-CH(NH2)-COOH + KOH 5. CH3COOC2H5 + KOH
0
t → CH3COOK + C2H5OH
→ C6H2 Br3NH2 + 3HBr 6. C6H5NH2 + 3Br2 Hoạt động 3: Giải toán nhận biết Thời gian: Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải bài tập nhận biết GV: Cho HS thảo luận, lên bảng trình bày bài 2 HS: Thảo luận, lên bảng trình bày Bài 2: Bằng phương pháp hoá học hãy phân biệt Nhận xét 4dd: lòng trắng trứng; xà phòng; glixerol; hồ tinh bột Kết luận: H/C Lòng trắng trứng Xà phòng glixerol Hồ tinh bột. TT Dd I2 Không h tượng Ko hiện tương Ko hiện tượng Màu tím Dd Cu(OH)2 Màu tím Ko hiện tượng Màu xanh lam
C. Hoạt động luyện tập - Các kiến thức trọng tâm trong chương 3 và 4..
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng
-.Rút kinh nghiệm ………………………………………………………………………………………………………………
GV: Đoàn Văn Thành
- 29 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 7/10/2019 C3 C5 Tiết 11:
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 11
Chủ đề 9: BÀI TẬP AMIN- AMINOAXIT – PEPTIT – PROTEIN ( TIẾP) I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá kiến thức các (amin, amino axit và protein). b. Kĩ năng:. - Phát triển kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất. - Rèn luyện kĩ năng giải bài tập trắc nghiệm và bài tập tự luận thuộc các chương. c. Trọng tâm - So sánh tính chất hóa học của amin, aminoaxit, peptit, protein 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1.GV: - Yêu cầu HS lập bảng tổng kết kiến thức của chương III trước khi lên lớp ôn tập. - GV lập bảng tổng kết kiến thức của các chương vào giấy khổ lớn hoặc bảng phụ. 2. HS: Ôn lại các kiến thức liên quan. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.
A. Hoạt động khởi động - Kiểm tra trong nội dung tiếp bài tập.
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
Hoạt động 1: Làm dạng toán đốt cháy amin Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải toán đốt cháy amin GV: Cho HS thảo luận và yêu cầu làm ra phiếu học Bài 1: Đốt cháy hỗn hợp 2 amin no đơn chức tập bài 1 thông qua gợi ý. mạch hở là đồng đẳng liên tiếp thu được 2,24 lít CO2(đkc) và 3,6 gam H2O. Tìm CTPT của 2 Gợi ý: + Ct của amin no đơn mạch hở là gì? amin. + tìm số mol của CO2, H2O HS: Thảo luận và làm ra phiếu học tập, cử đại + viết phương trình cháy của amin, dựa vào tỉ lệ mol diện lên bảng trình bày. − HS ở dưới nhận xét CO2, H2O => n => CTPT 2 amin GV: Đánh giá và chốt kiến thức quan trọng Kết luận Bài 1:CnH2n+3N ( n ≥ 1 ) CTC 2 amin: C− H n
n
CO2
=
−
−
2 n +3
N (1 ≤ n < n < m = n + 1 )
2, 24 = 0,1(mol ) 22, 4
nH 2 O =
−
3, 6 = 0, 2(mol ) 18 −
− 3 n+ 1,5 2 n+ 3 1 t0 C− H − N + O2 H 2O + N 2 → n CO2 + n 2 n +3 2 2 2 −
−
n
0,1
GV: Đoàn Văn Thành
2 n+ 3 2 0,2 - 30 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB −
Năm học: 2019- 2020
−
− 2 n+ 3 n vậy 2 amin là: CH5N và C2H7N = ⇒ n = 1,5 0,1 2.0, 2 Hoạt động 2: Xác định CTPT của aminoaxit dựa vào pư với axit, bazơ Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải toán về Xác định CTPT của aminoaxit dựa vào pư với axit, bazơ GV: Cho HS thảo luận và yêu cầu làm ra phiếu học Bài 2: Cho 100 ml dung dịch amino axit A 0,1M tập bài 2 thông qua gợi ý. tác dụng vừa đủ với 80 ml dung dịch HCl 0,125M; sau đó đem cô cạn thì được 1,255 gam Gợi ý: + tìm số mol A, HCl muối. Nếu trung hòa A bằng một lượng vừa đủ + so sánh số mol của A, HCl => A có bao nhiêu nhóm dd KOH thì thấy tỉ lệ mol giữa A và KOH là 1: 1. NH2 trong phân tử? a. Xác định công thức phân tử và công thức cấu + từ tỉ lệ mol giữa A và KOH => A có bao nhiêu nhóm tạo của A, biết A có mạch cacbon không phân COOH trong phân tử? nhánh và A thuộc α − amino axit. + có thể gọi CTPT của A như thế nào? b. Viết công thức cấu tạo các đồng phân có thể có + viết phương trình hóa học của A và HCl của A và gọi tên chúng theo danh pháp thay thế. + tìm M của muối HS: Thảo luận và làm ra phiếu học tập, cử đại + làm thế nào để tìm R là gốc gì? diện lên bảng trình bày. + gv hướng dẫn học sinh cách tìm gốc R HS ở dưới nhận xét Kết luận: Bài 2: n A = CM .V = 0,1.0,1 = 0, 01( mol ) nHCl = CM .V = 0,125.0, 08 = 0, 01( mol ) ta thấy nA = nHCl => A chỉ có một nhóm -NH2 trong phân tử ta lại có nA : nKOH = 1 : 1 => A có 1 nhóm –COOH trong phân tử. => A có CTPT : H2N-R-COOH HOOC-R-NH2 + HCl → HOOC-R-NH3Cl 0,01 mol 0,01 mol …> 0,01 mol 1, 255 M HOOC − R − NH 3Cl = = 125, 5 0, 01 mà M HOOC − R − NH 3Cl = 97,5 + MR => MR = 28
ta có tỉ lệ:
MR = M C x H y = 12 x + y =28 x 1 3 2 y 16 -8 4 => R là C2H4 CTPT : H2N-C2H4-COOH ; CTCT của alalin: CH3-CH(NH2)-COOH b. các CTCT của A CH3-CH(NH2)-COOH: axit 2-amino propanoic H2N-CH2-CH2-COOH: axit 3-amino propanoic
C. Hoạt động luyện tập
- GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài học. - Làm các bài tập còn lại trong phiếu học tập.
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng ………………………………………………………………………………………………………………
GV: Đoàn Văn Thành
- 31 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Ngày soạn Lớp dạy Ngày dạy Tiết 7/10/2019 C3 12 C5 Tiết 12: BÀI TẬP VỀ TÍNH CHẤT CỦA POLIME, ĐIỀU CHẾ POLIME (Tiết 1) I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Học sinh hiểu: - Tính chất hoá học của polime và viết được các phản ứng điều chế polime, clo hoá polime. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập về điều chế polime, clo hoá polime. c. Trọng tâm - Phân loại được các loại polime theo nguồn gốc và phương pháp điều chế - Một số bài toán cơ bản về polime 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các dạng bài tập trắc nghiệm và tự luận. 2. HS: Chuẩn bị bài. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động 1, Các phương pháp điều chế polime, ví dụ minh hoạ? 2, Viết phản ứng của poli butadien với HCl, của poli etilen và poli( vinylclorua) với Cl2? -Để củng cố về tính chất hóa học cũng như các dạng mài tập chính về polime sau đây các em đo nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập về tính chất và điều chế polime..
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Hệ thống kiến thức cơ bản Mục tiêu: Củng cố kiến thức về phản ứng trùng hợp, trùng ngưng và điều kiện xảy ra phản ứng -GV: Thế nào là phản ứng trùng hợp? Điều kiện của HS: Thảo luận và trả lời phản ứng trùng hợp? Lấy ví dụ - GV: Nhận xét, ghi điểm. - GV: ? Nhắc lại các phương pháp điều chế polime? HS: theo phương pháp trùng hợp, trùng ngưng -Thế nào là phản ứng trùng ngưng? Điều kiện của HS: Thảo luận và trả lời phản ứng trùng ngưng? Lấy ví dụ ? Nhắc lại cách phân lạo tơ. Kết luận: I. KIẾN THỨC CƠ BẢN - Phản ứng trùng hợp : Trùng hợp là quá trình kết hợp nhiều phân tử nhỏ (monome) giống nhau hay tương nhau thành phân tử lớn (polime). - Phản ứng trùng ngưng : Trùng ngưng là quá trình kết hợp nhiều phân tử nhỏ (monomer) thành phân tử lớn (polime) đồng thời giải phóng những phân tử nhỏ khác (như H 2O ). - Tơ: Tơ thiên nhiên và tơ hóa học (gồm tơ tổng hợp và tơ nhân tạo): Hoạt động 2: Viết phản ứng trực tiếp điều chế polime Mục tiêu: Tính chất hoá học của polime và viết được các phản ứng điều chế polime, clo hoá polime. GV: Phát phiếu bài tập, cho HS thảo luận sau đó HS: Thảo luận theo nhóm, cử đại diện của nhóm cho 4 học sinh lên bảng, viết các phản ứng thích lên bảng hợp, trực tiếp điều chế các polime sau: HS: Ở dưới theo dõi và nhận xét các nhóm còn lại Bài 1: Viết các phản ứng trực tiếp điều chế các polime sau: GV: Đoàn Văn Thành
- 32 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 1, Poli(vinyl clorua) 2, Nilon-6 3, Poli(metyl metacrylat) 4, Caosu buna-S 6, Nilon-6,6 5, Tơ nitron 7, Poli etilen 8, Caosu buna 9, Poli(vinyl axetat) 10, Tơ nitron 11, Poli isopren 12, Poli propilen 13, Poli etilen 14, Nilon-6,6 15, Poli stiren 16, Caosu buna-N - GV: lưu ý học sinh phân biệt nilon-6 và nilon-6,6. Kết luận: - Viết phản ứng trực tiếp điều chế các loại polime Hoạt động 3: Ứng dụng của polime Mục tiêu: Biết được ứng dụng của một số loại polime GV: HS thảo luận và làm bài tập 2 HS: Thảo luận theo nhóm, cử đại diện của nhóm Bài 2: Cho các polime sau: PE, PVC, PMM, nilon- trình bày 6, cao su buna, tơ capron, tơ nitron. HS: Ở dưới theo dõi và nhận xét các nhóm còn lại a. polime nào được dùng làm chất dẻo. b. polime nào là polime trùng hợp, trùng ngưng - Giáo viên nhận xét, chữa II. Bài tập củng cố lý thuyết Bài 2: a. polime dùng làm chất dẻo: PE, PVC, PMM b. + polime trùng hợp: PE, PVC, PMM, cao su buna, tơ nitron, tơ capron + polime trùng ngưng: nilon-6 Hoạt động 4: Hoàn thành sơ đồ phản ứng Mục tiêu: Rèn kĩ năng hoàn thành dãy phản ứng từ các polime GV: Phát phiếu bài tập, cho HS thảo luận sau đó cho 4 HS: Thảo luận theo nhóm, cử đại diện của học sinh lên bảng, viết các phản ứng thích hợp, trực nhóm lên bảng tiếp điều chế các polime sau: HS: Ở dưới theo dõi và nhận xét các nhóm còn Bài 3: Từ CH4 và các hóa chất vô cơ cần thiết viết các lại ptpu điều chế cao su buna. Gợi ý: có thể điều chế bằng cách CH4 → C2H2 → CH3CHO → C2H5OH → C4H6 0
1500 C ,l ln → C2H2 + 3H2 Bài 3: 2CH4 CuCl2 , NH 4Cl 2C2H2 → C4H4 Pd , PbCO3 ,t 0 C4H4 + H2 → C4H6 0
t , p , Na nCH2=CH-CH=CH2 →
( CH2-CH=CH-CH2 )n
C. Hoạt động luyện tập
- GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Yêu cầu học sinh làm các bài tập còn lại trong phiếu học tập.
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng ……………………………………………………………………………………………………………… …..
GV: Đoàn Văn Thành
- 33 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Ngày soạn Lớp dạy Ngày dạy Tiết 2/10/2019 C3 13 C5 Tiết 13: Chủ đề 10: BÀI TẬP VỀ POLIME – VẬT LIỆU POLIME ( TIẾP) I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Học sinh hiểu: - Tính chất hoá học của polime và viết được các phản ứng điều, chế polime, clo hoá polime. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập về điều chế polime, clo hoá polime. c. Trọng tâm - Phân loại được các loại polime theo nguồn gốc và phương pháp điều chế - Một số bài toán cơ bản về polime 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các loại bài tập. 2. HS: Chuẩn bị bài. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1.Phương pháp dạy học: Thuyết trình, đàm thoại, hoạt động nhóm. 2.Kỹ thuật dạy học: hoạt động cá nhân, đặt câu hỏi, nhóm đôi. IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động 1, Từ CH4 và các hóa chất vô cơ cần thiết viết các phương trình điều chế cao su buna. 2, Viết phản ứng của poli butadien với HCl, của poli etilen và poli( vinylclorua) với Cl2? -Để củng cố về tính chất hóa học cũng như các dạng bài tập chính về polime sau đây các em được nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập về tính chất và điều chế polime..
B. Hoạt động hình thành kiến thức HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Nêu phương pháp Tính số mắt xích (hệ số polime) và Phản ứng điều chế polime Mục tiêu: Nắm được phương pháp giải các dạng toán về tính số mắt xích của polime và điều chế polime GV giới thiệu các dạng toán trong chương polime. HS ghi chép những nội dung quan trọng vào vở ghi Các cách tính hệ số polime (n). Bài toán điều chế polime. Kết luận:I.Dạng bài tập. Dạng 1. Tính số mắt xích (hệ số polime) Số mắt xích=số phân tử monome=hệ số polime=hệ số trùng hợp=n=6,02.1023.số mol mắt xích m po lim e M po lim e Hoặc n= + Số mắt xích phải là số tự nhiên, nếu lẻ phải làm tròn = mmonome M monome 0
p , xt ,t Dạng 2. Theo ĐLBT khối lượng: Monome → polime (cao su, nhựa, tơ, chất dẻo, …) Ta có: mmonome = m po lim e + mmonome dư
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng: Mục tiêu: Vận dụng phương pháp để giải các bài toán về tính số mắt xích của polime và điều chế polime GV: Phát phiếu học tập bài 1, cho học sinh thảo luận trong 5 phút, HS: vận dụng kiến thức đã học, trao sau đó cử đại diện của nhóm lên bảng trình bày bài 1. đổi hoàn thành bài tập. Bài 1: Clo hoá P.E thu được 1 loại polime mới trong đó Clo Đại diện lên bảng trình bày. chiếm 20,34% về khối lượng. Tính số mắt xích P.E tác dụng với 1 phân tử Clo? GV nhận xét. II. Bài tập vận dụng: GV: Đoàn Văn Thành
- 34 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Bài 1: (-CH2-CH2-)n + Cl2 Polime mới ( C2H4)n-1HCl +HCl mCl 35,5 20, 34 20,34 = <=> = →n= m po lim memoi 100 28.n + 35,5 − 1 100 Hoạt động 3: Bài tập vận dụng: Mục tiêu: Vận dụng phương pháp để giải các bài toán về tính số mắt xích của polime và điều chế polime GV: Phát phiếu học tập bài 1, cho học sinh thảo luận trong 5 phút, HS: vận dụng kiens thức đã học, trao sau đó cử đại diện của nhóm lên bảng trình bày bài 2. đổi hoàn thành bài tập. Đại diện lên bảng trình bày Bài 2: Phân tử khối trung bình của poli(hexametylen-ađipamit) nilon-6,6 là 45.200 và của cao su tự nhiên là 102.000, của polietlien là 56.00. Hãy tính số mắt xích ( trị số n) trung bình của mỗi loại polime trên? Bài 2: poli(hexametylen-ađipamit) có CT là ( N H - (C H 2 ) 6 - N H - C O - ( C H 2 ) 4 - C O ) n M = 226n = 45.200 => n = 200 cao su tự nhiên có công thức là ( CH2
CH C CH3
C H 2 )n
M = 68n = 102.000 => n = 1500 M = 28n = 56.00 => n = 200 polietlien có công thức là: (-CH2-CH2-)n Hoạt động 4: Bài tập vận dụng: Mục tiêu: Vận dụng phương pháp để giải các bài toán về tính số mắt xích của polime và điều chế polime GV: Phát phiếu học tập bài 1, cho học sinh thảo HS: vận dụng kiến thức đã học, trao đổi hoàn thành luận trong 5 phút, sau đó cử đại diện của nhóm lên bài tập. bảng trình bày bài 3. Đại diện lên bảng trình bày Bài 3: Phản ứng đồng trùng hợp giữa stiren và Bài 3: butadien – 1,3 thu được một polime A. Cứ 3,275 g PT( C4H6)a- (C6H5-CH-CH2)b + aBr2 → A phản ứng hết với 2 gam brom. Tính tỉ lệ số mắt x ax xích butadien và stiren trong polime trên 54ax + 104bx =3,275 <=> ax = 2/160 = 0,0125 mol A. 2/3 B. 4/5 C.1/2 D. 3/7 <=> a/b = ½ ĐA: C Hoạt động 5: Bài tập vận dụng:Tính số mắt xích dựa vào % một nguyên tử trong phân tử. Mục tiêu: Vận dụng phương pháp để giải các bài toán về tính số mắt xích của polime và điều chế polime GV: Phát phiếu học tập bài 1, cho học sinh thảo HS: vận dụng kiens thức đã học, trao đổi hoàn thành luận trong 5 phút, sau đó cử đại diện của nhóm lên bài tập. bảng trình bày bài 4. Đại diện lên bảng trình bày Bài 4: Clo hóa PVC thu được một polime chứa Bài 4: 63,96% clo về khối lượng, trung bình một phân tử [(C2H3Cl)n] C 2nH3nCln + Cl2→C2nH3n-1Cln+1 + clo phản ứng với k mắt xích trong mạch PVC. Giá HCl trị của k là? 35, 5( n + 1) => n = 4 A. 3 B. 6 C. 4 D. 5 12.2n + 3n − 1 + 35, 5( n + 1)
C. Hoạt động luyện tập
- GV nhấn mạnh các dạng bài trọng tâm.
D. Hoạt động vận dụng E. Hoạt động tìm tòi và mở rộng - Rút kinh nghiệm ……………………………………………………………………………………………………………… ….................................................................................................................................................
GV: Đoàn Văn Thành
- 35 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn Lớp dạy 13/10/2019 C3 C5
Ngày dạy
Năm học: 2019- 2020 Tiết 14
Tiết 14: BÀI TẬP VỀ VỊ TRÍ CỦA KIM LOẠI TRONG BẢNG TUẦN HOÀN I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hiểu: - Từ vị trí của kim loại trong bảng tuần hoàn suy ra được cấu tạo nguyên tử và tính chât. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập về viết cấu hình e của nguyên tử và cấu hình e của ion - Ôn tập về cân bằng phản ứng oxi hoá- khử c. Trọng tâm - Viết cấu hình e của nguyên tử và các ion - Từ cấu hình e suy ra vị trí và ngược lại 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các loại bài tập. 2. HS: Chuẩn bị bài III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC: 1. Kiểm tra bài cũ: 1, Cho biết vị trí của kim loại trong bảng tuần hoàn? 2, Viết cấu hình e của các nguyên tử và ion sau: 26Fe; Fe2+ ; Fe3+. 2. Vài bài.Để củng cố về tính chất hóa học cũng như các dạng mài tập chính về vị trí của kim loại trong bảng hệ thống tuần hoàn sau đây các em đo nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập vị trí của kim loại trong bảng hệ thống tuần hoàn.. 3. Nội dung bài giảng. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Rèn kỹ năng giải toán về vị trí và cấu tạo Mục tiêu: Rèn kỹ năng giải toán từ vị trí của kim loại suy ra cấu tạo, tính chất và ngược lại. - GV đưa ra bài tập và yêu cầu học sinh nhớ lại kiến Học sinh cùng viết cấu hình, tự suy ra vị trí tính thức đã học hoàn thành nội dung các bài tập. chất? I . Từ vị trí của kim loại suy ra cấu tạo, tính chất và ngược lại. Bài 1: Viết cấu hình e của các nguyên tử kim loại sau, từ cấu hình suy ra vị trí, tính chất 2 2 6 2 Vị trí: ô 12, chu kì 3, nhóm IIA 12Mg: 1s 2s 2p 3s Tính chất: Mg 2e + Mg2+ 2 2 6 2 6 1 Vị trí: ô 19, chu kì 4, nhóm IA 19K: 1s 2s 2p 3s 3p 4s + Tính chất: K 1e + K 2 2 6 2 6 6 2 Vị trí: ô 26, chu kì 4, nhóm VIII B 26Fe: 1s 2s 2p 3s 3p 3d 4s 2+ Tính chất: Fe 2e + Fe ; Fe 3e + Fe3+ Hoạt động 2: Rèn kỹ năng giải toán về cấu hình e và ion Mục tiêu: - Làm được các bài tập về viết cấu hình e của nguyên tử và cấu hình e của ion - Giáo viên ghi đề bài lên bảng và hướng dẫn, sau HS: vận dụng kiens thức đã học, trao đổi hoàn thành học sinh tự làm, giáo viên kiểm tra. bài tập. Bài 2: Viết cấu hình e các nguyên tố có số thứ tự: Đại diện lên bảng trình bày 19, 13, 24, 25, 26, 29 và xác định vị trí của các nguyên tố này trong BTH Bài 2:Z= 19: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s1 (chu kì 2, nhóm IA) ; Z= 13 :1s2 2s2 2p6 3s2 3p1(chu kì 3, nhóm IIIA) GV: Đoàn Văn Thành
- 36 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 Z= 24 : [Ar] 3d5 4s1 (chu kì 4, nhóm VIB) ; Z= 25:[Ar] 3d5 4s2 (chu kì 4, nhóm VIIB) Z= 26: [Ar] 3d6 4s2 (chu kì 4, nhóm VIIIB) ; Z= 29: [Ar]3d104s1 (chu kì 4, nhóm IB) Hoạt động 2: Rèn kỹ năng giải toán về cấu hình e và ion Mục tiêu: - Làm được các bài tập về viết cấu hình e của nguyên tử và cấu hình e của ion - Giáo viên ghi đề bài lên bảng và hướng dẫn, sau học sinh tự HS: vận dụng kiến thức đã học, trao đổi làm, giáo viên kiểm tra. hoàn thành bài tập. Bài 3: Hãy viết cấu hình electron nguyên tử của các nguyên tố Đại diện lên bảng trình bày sau: 6C , 12 Mg , 20 Ca , 18 Ar , 32 Ge 30 Zn , 29 Cu . - Cho biết nguyến tố nào là kim loại , nguyên tố nào là phi kim, nguyên tố nào là khí hiếm? Vì sao? - Cho biết nguyên tố nào thuộc nguyên tố s , p , d , f ? Vì sao? Hoạt động 3: Rèn kỹ năng giải toán về cấu hình e và ion Mục tiêu: - Làm được các bài tập về viết cấu hình e của nguyên tử và cấu hình e của ion - Giáo viên ghi đề bài lên bảng và hướng dẫn, sau HS: vận dụng kiens thức đã học, trao đổi hoàn thành học sinh tự làm, giáo viên kiểm tra. bài tập. Đại diện lên bảng trình bày Bài 3: 6C : 1s2 2s2 2p2 (PK: Có 4 lớp n/c) ; 12 Mg:1s2 2s2 2p6 3s2 (KL: Có 2 lớp n/c) 20
Ca : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 (KL: Có 2 lớp n/c) ;
32
Ge: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d104s2 4p2(PK: Có 4 lớp n/c)
30
Zn: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d104s2(KL: Có 2 lớp n/c)
18
Ar 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 (KH: Có 8 lớp n/c)
Cu .1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d104s1 (KL: Có 1 lớp n/c) Hoạt động 4: Rèn kỹ năng giải toán về cân băng phản ứng oxi hóa khử Mục tiêu: - Làm được các bài tập về cân băng phản ứng oxi hóa khử - Giáo viên hướng dẫn, sau học sinh tự làm, giáo HS: vận dụng kiens thức đã học, trao đổi hoàn thành viên kiểm tra. bài tập. Bài tập 4: Cân bằng các phản ứng sau: Đại diện lên bảng trình bày Cu + HNO3 l Al + HNO3 N2O + .. Zn + H2SO4 đặc 4. Củng cố. - GV lưu ý cho học sinh những kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại sau sau: 5. Rút kinh nghiệm ……………………………………………………………………………………………………………… …..…………………………………………………………………………………………………………… 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu bài tập 3+ Câu 1: Một ion M có tổng số hạt proton, nơtron, electron là 79, trong đó số hạt mang điện nhiều hơn số 29
hạt không mang điện là 19. Cấu hình electron của nguyên tử M là A. [Ar]3d54s1. B. [Ar]3d64s2. C. [Ar]3d64s1.
D. [Ar]3d34s2. Câu 2: Ion X tồn tại trong dung dịch và có cấu hình electron là [Ar] 3d . Vậy số electron lớp ngoài cùng của nguyên tử nguyên tố X A. là 1 hoặc 2. B. chỉ có thể là 1. C. là 3. D. chỉ có thể là 2. Câu 3: Các ion Ca2+, Cl-, K+, P3-, S2- đều có chung cấu hình electron là A. 1s22s22p63s23p64s2. B. 1s22s22p63s23p5. C. 1s22s22p63s2. D. 1s22s22p63s23p6. 2+ 3+ 2+ 3+ Câu 4: Có 4 ion Ca , Al , Fe , Fe . Ion có số electron ở lớp ngoài cùng nhiều nhất là A. Fe2+. B. Fe3+. C. Al3+. D. Ca2+. 3+ 5 Câu 5: Ion M có cấu hình electron lớp ngoài cùng là 3d . Cấu hình electron của M là A. 1s22s22p63s23p63d64s2 B. 1s22s22p63s23p64s23d8 2 2 6 2 6 5 2 1 C. 1s 2s 2p 3s 3p 3d 4s 4p D. 1s22s22p63s23p63d8 n+
GV: Đoàn Văn Thành
- 37 -
10
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 15
Tiết 15: BÀI TẬP TÍNH CHẤT HOÁ HỌC CỦA KIM LOẠI I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Học sinh hiểu: - Tính chất hoá học cơ bản của kim loại là tính khử, thể hiện khi kim loại tác dụng với phi kim, axit và dung dịch muối. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập về định lượng của kim loại. - Ôn tập về cân bằng phản ứng oxi hoá- khử c. Trọng tâm - Tính chất hóa học và viết các phản ứng minh họa. - Làm một số dạng bài tập về kim loại tác dụng với axit, muối và phi kim 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Các loại bài tập. 2. HS: Chuẩn bị bài III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1.Kiểm tra bài cũ: 1, Cho biết tính chất hóa học chung của kim loại. Ví dụ? 2, Cho các kim loại sau: Fe, Cu. Kim loại nào có phản ứng với O2, Cl2, S, HCl, HNO3 loãng, dd AgNO3. Viết phản ứng? 2. Vài bài.Để củng cố về tính chất hóa học cũng như các dạng mài tập chính về tính chất hóa học của kim loại sau đây các em đo nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập tính chất hóa học của kim loại 3. Nội dung bài giảng. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Tóm tắt lý thuyết Mục tiêu: Hệ thống lại lý thuyết về tính chất của kim loại HS: Thảo luận và trả lời từng câu hỏi của GV - GV: Phát vấn HS. - Cho biết kim loại có những tính chất vật lý chung nào? Nguyên nhân? - Ngoài những tính chất vật lý chung kim loại còn có tính chất vật lý nào khác? - Kim loại có tính chất hóa học gì? Lấy VD I. Tóm tắt lý thuyết - Kim loại có tính dẻo, tính dẫn điện, dẫn nhiệt và có ánh kim. Những tính chất này đều do các e tự do trong mạng tinh thể kim loại gây ra. - Ngoài ra các kim loại khác nhau còn có tỉ khối, nhiệt độ nóng chảy và tính cứng khác nhau. - Kim loại có tính khử: tác dụng với phi kim, axit, dung dịch muối, nước. Hoạt động 2: Giải toán về kim loại tác dụng với phi kim và axit Mục tiêu: Rèn kỹ năng giải toán về kim loại tác dụng với phi kim và axit Giáo viên hướng dẫn bài tập 1,2. HS: vận dụng kiens thức đã học, trao đổi hoàn thành ? Tại sao phải trộn Fe và S trong ống kín? bài tập. ? Tính số mol NO và N2O trong hỗn hợp khí? Đại diện lên bảng trình bày Bài 1: - Trộn lẫn 5,6 g bột Fe với 2 4 g S trong ống kín GV: Đoàn Văn Thành
- 38 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 nung nóng, cho phản ứng hoàn toàn. Sản phẩm thu được cho tác dụng với HCl dư thoát ra V lít khí (đktc). Tính V? Bài 2: - Hoà tan m g Al trong dung dịch HNO3 thấy thoát ra 4,48 lít hỗn hợp A gồm NO và N2O có tỉ khối so với Hiđro là 18,5. Tính m? II. Bài tập định lượng về tính chất của KL. Hoạt động 3: Giải toán về kim loại tác dụng với axit Mục tiêu: Rèn kỹ năng giải toán về kim loại tác dụng với axit - GV: Ghi đề bài 3 lên bảng và gợi ý: HS: vận dụng kiến thức đã học, trao đổi hoàn thành bài tập. Bài 3: -Hoà tan 8,86 gam hỗn hợp hai kim loại hoá trị 2 Đại diện lên bảng trình bày thuộc cùng một nhóm ở hai chu kì liên tiếp vào HS khác nhận xét dung dịch HCl d thu đợc 6,72 lít khí (đktc). Hãy xác định tên hai kim loại. A. Ba và Zn B. Ca và Mg C. Ba và Mg D. hai kim loại khác Bài 4:Cho 7,2 g hỗn hợp X gồm Fe và M ( có hoá trị không đổi và đứng trước H trong dãy hoạt động hoá học) được chia làm 2 phần bằng nhau.. Phần 1 cho tác dụng hoàn toàn với dd HCl thu được 2,128 lit H2. Phần 2 cho tác dụng hoàn toàn với HNO3 thu được 1,79 lit NO (đktc), kim loại M trong hỗn hợp X là: A. Al B. Mg C. Zn D. Mn. 4. Củng cố - Nhắc lại những tính chất vật lý và hóa học của kim loại. 5. Rút kinh nghiệm ……………………………………………………………………………………………………………… …..…………………………………………………………………………………………………………… ……. 6. Phụ lục đính kèm: Bài tập Bài 1:a. Những kim loại nào phản ứng được với dung dịch HCl hoặc H2SO4loãng, viết ptpu. b. Những kim loại nào phản ứng được với dd HNO3 hoặc H2SO4 đặc khi đun nóng, viết ptpu với HNO3. c. Những kim loại nào pứ được với dung dịch H2SO4 và HNO3 đặc nguội, viết ptpứ với H2SO4. d. Những kim loại nào sau đây: Fe, Al, Zn, Cu, Ag phản ứng được với dung dịch FeCl2 và AgNO3, viết phương trình pư. Bài 2. Cho hh gồm 9,75g Zn và 5,6g Fe vào dung dịch HNO3 loãng rồi khuấy kĩ. Sau khi phản ứng hoàn toàn thu được 1,12lit khí N2 ( sản phẩm khử duy nhất đo ở đktc). Tính tổng khối lượng muối trong dd sau phản ứng. Bài 3. Cho 1,93g hỗn hợp gồm Fe và Al vào dung dịch chứa hỗn hợp Cu(NO3)2 và 0,03mol AgNO3. Sau khi phản ứng hoàn toàn thu được 6,44g 2 kim loại. Tính khối lượng Fe và Al có trong hỗn hợp đầu.
GV: Đoàn Văn Thành
- 39 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 16
Tiết 16: BÀI TẬP TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA KIM LOẠI I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Củng cố kiến thức phần đại cương về kim loại. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập củng cố lí thuyết - Biết làm 1 số bài toán liên quan đến tính chất hoá học của kim loại, bài tập hỗn hợp tính theo phương trình. c. Trọng tâm - Rèn kĩ năng làm bài tập trắc nghiệm về vị trí, cấu tạo, tính chất vật lí, tính chất hóa học và phương pháp điều chế kim loại. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản thân, cộng đồng, đất nước, nhân loại; + Nghĩa vụ công dân. b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi các kim loại . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng . II. CHUẨN BỊ. 1. GV: - Bài tập in sẵn. 2. HS: Ôn lại các kiến thức đã học. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1.Kiểm tra bài cũ: Trong bài 2. Vài bài.Để củng cố về tính chất của kim loại cũng như các dạng mài tập chính về lim loại sau đây các em đi nghiên cứu tiết học tự chọn bài tập trắc nghiệm đại cương kim loại. 3. Nội dung bài giảng. Hoạt động 1: Ôn tập về tính chất hoá học của kim loại ( đàm thoại) ? Tính chất hoá học chung của kim loại là gì? ? Các công thức liên quan đến bài tập: nồng độ mol/ lit, nồng độ %, tỉ khối của hỗn hợp..... Hoạt động 2: Luyện đề: - Giáo viên kiểm tra cách làm của học sinh . - Yêu cầu 1 số học sinh khá chữa 1 số bài tập. - Giáo viên giới thiệu 1 số phương pháp giải nhanh. 4: Củng cố, dặn dò: - Lưu ý những phần học sinh còn yếu. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… …....………………………………………………………………………………………………………… 6. Phụ lục đính kèm: Bài Tập Trắc Nghiệm Câu 1: Thứ tự hoạt động của 1 số kim loại: Mg > Zn > Fe > Pb > Cu > Hg. Phát biểu nào sau đây đúng: A. Nguyên tử Mg có thể khử ion kẽm trong dd. B. Nguyên tử Pb có thể khử ion kẽm trong dung dịch. C. Nguyên tử Cu có thể khử ion kẽm trong dd. D. Nguyên tử Fe có thể khử ion kẽm trong dd. Câu 2: Chất nào sau đây có thể oxi hoá Zn thành Zn2+? GV: Đoàn Văn Thành
- 40 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 A. Fe B. Ag+. C. Al3+. D. Mg2+. Câu 3: Cho 3 kim loại Cu, Fe, Al và 4 dung dịch ZnSO4, AgNO3, CuCl2 và MgSO4. Kim loại nào sau đây khử được cả 4 dung dịch muối? A. Cu B. Fe C. Al. D. Tất cả đều sai. Câu 4: Nhóm kim loại không tan trong cả axit HNO3đ nóng và axit H2SO4đ nóng là A. Ag, Pt B. Pt, Au C. Cu, Pb D. Ag, Pt, Au Câu 5: Kim loại có các tính chất vật lý chung là A. Tính dẻo, tính dẫn điện, tính dẫn nhiệt, ánh kim. B. Tính dẫn điện, tính dẫn nhiệt, ánh kim, tính đàn hồi. C. Tính dẻo, tính dẫn điện, tính khó nóng chảy, ánh kim. D. Tính dẻo, tính d/điện, tính dẫn nhiệt, tính cứng. Câu 6: Axit H2SO4 và các muối sunfat ( SO42− ) có thể nhận biết bằng dung dịch nào sau đây? A. dd muối Al3+. B. dd muối Mg2+. C. dd quỳ tím. D. dd muối Ba2+. Câu 7: Trong các phát biểu sau, phát biểu nào đúng ? A. Bản chất của liên kết kim loại là lực hút tĩnh điện. B. Một chất oxi hoá gặp một chất khử nhất thiết phải xảy ra phản ứng hoá học. C. Với một kim loại, chỉ có thể có một cặp oxi hoá – khử tương ứng. D. Đã là kim loại phải có nhiệt độ nóng chảy cao. Câu 8: Fe bị ăn mòn điện hoá khi tiếp xúc với kim loại M để ngoài không khí ẩm. Vậy M là A. Cu B. Mg C. Al D. Zn Câu 9: Trường hợp không xảy ra phản ứng là A. Cu + (dd) HNO3 B. Cu + (dd) Fe2(SO4)3 C. Cu + (dd) HCl D. Fe + (dd) CuSO4 Câu 10: Muốn điều chế Pb theo phương pháp thuỷ luyện người ta cho kim loại nào vào dung dịch Pb(NO3)2: A. Ca B. Na C. Cu D. Fe Câu 11: Những tính chất vật lý chung của kim loại như tính dẻo, tính dẫn điện, dẫn nhiệt, tính ánh kim được xác định bởi yếu tố nào sau đây? A. Các electron tự do. B. Khối lượng nguyên tử. C. Các ion dương kim loại. D. Mạng tinh thể kim loại. Câu 12: Cho các cặp oxi hoá – khử được sắp xếp theo thứ tự Na+/Na<Al3+/Al< Fe2+/Fe< Ni2+/Ni< Cu2+/Cu< Fe3+/ Fe2+< Ag+/Ag< Au3+/Au. Trong các kim loại Na(1), Al(2), Fe(3), Ni(4), Cu(5), Ag(6), Au(7) thì kim loại tác dụng được với dung dịch muối sắt III là A. 3, 4, 5, 6, 7. B. 2, 3, 4, 5, 6. C. 1, 2, 3, 4, 5. D. 1, 2, 3, 4, 5, 6. Câu 13: Cho từ từ dung dịch AgNO3 vào dung dịch HCl thì hiện tượng là A. Có hiện tượng sủi bọt khí. B. Có kết tủa vàng. C. Không có hiện tượng gì. D. Có kết tủa trắng. Câu 14: Kim loại dẫn điện tốt nhất là A. Bạc B. Vàng C. Đồng D. Chì Câu 15: Nhúng 2 lá kim loại Zn và Cu vào dung dịch axit H2SO4 loãng rồi nối 2 lá kim loại bằng một dây dẫn. Khi đó sẽ có A. Dòng electron chuyển từ lá đồng sang lá kẽm qua dây dẫn. B. Dòng electron chuyển từ lá kẽm sang lá đồng qua dây dẫn. C. Dòng ion H+ trong dung dịch chuyển về lá đồng. D. Cả B và C cùng xảy ra. Câu 16: Kim loại nào sau đây không tác dụng được với dung dịch CuSO4? A. Fe B. Al C. Ag D. Zn. Câu 17: Khi cho hợp kim Fe-Cu vào dung dịch H2SO4 loãng, chủ yếu xảy ra A. sự thụ động hoá. B. ăn mòn hoá học. C. ăn mòn điện hoá. D. ăn mòn hoá học và điện hoá. Câu 18: Hợp kim là A. chất rắn thu được khi trộn lẫn các kim loại với nhau. B. là chất rắn thu được khi trộn lẫn kim loại với phi kim. C. tất cả đều sai. D. là chất rắn thu được sau khi nung nóng chảy hỗn hợp các k.loại khác nhau hoặc hhợp k.loại với phi kim.
GV: Đoàn Văn Thành
- 41 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 17
Tiết 17: ÔN TẬP TỔNG HỢP: ĐẠI CƯƠNG VỀ KIM LOẠI I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Củng cố kiến thức phần đại cương về kim loại. b. Kĩ năng:. - Làm được các bài tập củng cố lí thuyết - Biết làm 1 số bài toán liên quan đến tính chất hoá học của kim loại, bài tập hỗn hợp tính theo phương trình. c. Trọng tâm - Rèn kĩ năng làm bài tập trắc nghiệm về vị trí, cấu tạo, tính chất vật lí, tính chất hóa học và phương pháp điều chế kim loại. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản thân, cộng đồng, đất nước, nhân loại; + Nghĩa vụ công dân. b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi các kim loại . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng . II. CHUẨN BỊ. 1. GV: - Bài tập in sẵn. 2. HS: Ôn lại các kiến thức đã học. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1.Kiểm tra bài cũ: Trong bài 2. Vài bài.Tiếp tục rèn luyện về các dạng bài tập lý thuyết, bài tập về đại cương kim loại. Chúng ta cùng làm các bài tập còn lại trong phiếu học tập. 3. Nội dung bài giảng. Hoạt động 1: Luyện đề: (tiếp tục luyện đề bài tập giáo viên đã phát cho học sinh.) - Giáo viên kiểm tra cách làm của học sinh . - Yêu cầu 1 số học sinh khá chữa 1 số bài tập. - Giáo viên giới thiệu 1 số phương pháp giải nhanh. 4: Củng cố, dặn dò: - Lưu ý những phần học sinh còn yếu. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… …....………………………………………………………………………………………………………… 6. Phụ lục đính kèm: BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM: Câu 1: Có 1 mẫu bạc lẫn tạp chất là kẽm, nhôm, chì. Có thể làm sạch mẫu bạc này bằng dung dịch: A. AgNO3. B. HCl C. H2SO4 loãng. D. Pb(NO3)2. Câu 2: Những kim loại nào sau đây có thể được điều chế theo phương pháp nhiệt luyện ( nhờ chất khử CO) đi từ oxit kim loại tương ứng A. Ca, Cu B. Al, Cu C. Mg, Fe D. Fe, Ni Câu 3 Cho 2,06 g hỗn hợp gồm Fe, Al và Cu tác dụng với dung dịch HNO3 loãng dư thu được 0,896 lit NO duy nhất (đktc). Khối lượng muối nitrat sinh ra là: GV: Đoàn Văn Thành
- 42 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 A. 9,5 g B. 7,44 g C. 7,02 g D. 4,54 g Câu 4 Cho 2,52 gam một kim loại tác dụng với dd H2SO4 loãng tạo ra 6,84 gam muối sunfat. Kim loại đó là: A. Mg B. Fe C. Al D. Zn Câu 5: Cho 4,875 g một kim loại M hóa trị II tác dụng hết với dung dịch HNO3 loãng thu được 1,12 lit khí NO duy nhất (đktc). Kim loại M là:A. Zn B. Mg C. Ni D. Cu Câu 6 : Hòa tan 1,44 g một kim loại hóa trị II trong 150 ml dung dịch H2SO4 0,5M. Để trung hòa lượng axit dư trong dung dịch thu được, phải dùng hết 30 ml dung dịch NaOH 1M. Kim loại đó là: A. Ba B. Ca C. Mg D. Be Câu 7: Hoà tan hoàn toàn 50 gam hỗn hợp Al, Ag trong axit HNO3 đặc, nguội. Sau phản ứng thu được 4,48 lit khí màu nâu đỏ duy nhất (đktc). Khối lượng muối thu được sau phản ứng là: A. 42 gam B. 34 gam C. 24 gam D. Kết quả khác. Câu 8: Để khử hoàn toàn 30 g hỗn hợp gồm: CuO, FeO, Fe3O4, Fe2O3, Fe, MgO cần dùng 5,6 lit khí CO (đktc). Khối lượng chất rắn thu được sau phản ứng là: A. 28 g B. 26 g C. 24 g D. 22 g Câu9: Để khử hoàn toàn 45 gam hỗn hợp gồm CuO, FeO, Fe3O4, Fe2O3, Fe và MgO cần dùng vừa đủ 8,4 lit CO (đktc). Khối lượng chất rắn thu được sau phản ứng là: A. 39 g B. 38 g C. 24 g D. 42 g Câu 28: Hoà tan 5,1 gam oxit của kim loại hoá trị 3 cần dùng 54,75 gam dung dịch HCl 20%. Công thức của oxit kim loại đó làA. Al2O3. B. Fe2O3. C. Cr2O3. D. Pb2O3. Câu 10:: Hoà tan 2,4 gam một oxit sắt cần vừa đủ 90 ml dung dịch HCl 1M. Công thức của oxit sắt nói trên là: A. Fe2O3. B. FeO C. Fe3O4. D. Công thức khác. Câu 11: Hoà tan 5,1 gam oxit của kim loại hoá trị 3 cần dùng 54,75 gam dung dịch HCl 20%. Công thức của oxit kim loại đó là:A. Al2O3. B. Fe2O3. C. Cr2O3. D. Pb2O3. Câu 12:. Đốt cháy hết 3,6 g một kim loại hóa trị II trong khí clo thu được 14,25 g muối khan của kim loại đó. Kim loại mang đốt là: A. Zn B. Cu C. Mg D. Ni Câu 13: Cho 13 gam một kim loại X tác dụng với khí clo dư, thu được 27,2 gam muối. Kim loại X là A. Cu B. Mg C. Zn D. Ag Câu 14: Cho 5,4 gam một kim loại X tác dụng với khí clo dư, thu được 26,7 gam muối. Kim loại X là A. Mg B. Al C. Cu D. Fe Câu 15: Vỏ tàu biển làm bằng thép thường có ghép những mảnh kim loại khác để làm giảm ăn mòn vỏ tàu trong nước biển. Kim loại nào trong số các kim loại dưới đây phù hợp tốt nhất cho mục đích này là A. Magiê B. Chì C. Đồng D. Kẽm Câu 16: Bản chất của ăn mòn hoá học và ăn mòn điện hoá giống và khác nhau là A. Giống là cả 2 đều là sự ăn mòn, khác là có và không có phát sinh dòng điện. B. Giống kà cả 2 đều phát sinh dòng điện, khác là chỉ có ăn mòn hoá học mới là quá trình oxi hoá khử. C. Giống là cả 2 đều là quá trình oxi hoá khử, khác là có và không có phát sinh dòng điện. D. Giống là cả 2 đều phản ứng với dung dịch chất điện li, khác là có và không có phát sinh dòng điện. Câu 17: Ngâm 1 đinh sắt sạch trong 200 ml dung dịch CuSO4. Sau khi phản ứng kết thúc, lấy đinh sắt ra khỏi dung dịch, rửa nhẹ, sấy khô, thấy khối lượng đinh sắt tăng thêm 0,8 gam. Nồng độ mol/l của dung dịch CuSO4 ban đầu là: A. 1,5M B. 0,5M C. 0,6M D. 0,7M Câu 18: Giả sử cho 9,6 gam bột Cu vào 100 ml dung dịch AgNO3 0,2M. Sau khi phản ứng kết thúc thu được m gam chất rắn. Giá trị của m là: A. 32,4 gam. B. 2,16 gam C. 12,64 gam. D. 11,12 gam Câu 19: Cho 1 luồng H2 qua ống sứ đựng 0,8 gam CuO được chất rắn có khối lượng 0,672 gam. Phần trăm CuO bị khử là: A. 75% B. 60% C. Kết quả khác. D. 80% Câu 20: Đốt cháy 5,4 gam Al trong bình chứa lưu huỳnh (phản ứng vừa đủ). Cho sản phẩm thu được vào 500 ml dung dịch HCl (phản ứng vừa đủ) thì thể tích khí (đktc) thu được là: A. 6,72 lit B. 2,24 lit C. 4,48 lit D. Kết quả khác. Câu 21: Hoà tan 19,2 gam Cu trong axit H2SO4 đặc, nóng thì thể tích khí SO2 (đktc) thu được là: A. 4,48 lit. B. 2,24 lit. C. 6,72 lit. D. 5,60 lit.
GV: Đoàn Văn Thành
- 43 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Ngày soạn
Năm học: 2019- 2020
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 18
Tiết 18: ÔN TẬP TỔNG HỢP VÔ CƠ VÀ HỮU CƠ I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá các chương của chương trình Hoá học kì I. b. Kĩ năng:. Rèn kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất Kĩ năng giải bài tập xác định CTPT của hợp chất. c. Trọng tâm - Kĩ năng từ cấu tạo suy ra tính chất - Bài tập nhận biết, viết đồng phân, gọi tên, bài tập xác định CTPT của hợp chất.. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Bảng thống kê toàn bộ kiến thức lí thuyết 2. HS: Lập bảng tổng kết kiến thức của từng chương theo sự hướng dẫn của GV trước khi học tiết ôn tập học kì và làm các bài tập đã cho trong đề cương. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1.Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: Theo kế hoạch của nhà trường và bộ môn tiết học. Ngày hôm này với chủ đề tự chọn là ôn tập học kì I để củng cố lại kiến thức hóa học 12 kì 1. Để chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra học kì 1 tới cô cùng các em đi tìm hiểu. 3. Nội dung bài giảng. Hoạt động 1: Kiến thức cơ bản Mục tiêu: Rèn kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của các HS: Thảo luận và lần lượt trả lời các câu hỏi của GV chương theo nội dung đề cương Kết luận: Kiến thức về este, cacbohidrat, amin-aminoaxit, polime, đại cương kim loại. Hoạt động 2: Làm dạng toán về đốt cháy este, cacbohdrat, polime Mục tiêu: Rèn kĩ năng về các dạng toán đốt cháy este, cacbohdrat, polime HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS - Giáo viên ghi đề bài lên bảng và hướng dẫn, sau HS: vận dụng kiến thức đã học, trao đổi hoàn thành bài học sinh tự làm, giáo viên kiểm tra. tập. Bài 1: Đốt cháy hoàn toàn 7,4 gam este X đơn Đại diện lên bảng trình bày chức thu được 6,72 lít khí CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O. a) xác định công thức phân tử của X b) đun 7,4 gam X trong dung dịch NaOH vừa đủ đến khi phản ứng hoàn toàn thu được 3,2 gam ancol Y và một lượng muối Z. Viết công thưc scấu tạo của X và tính khối lượng của Z. Bài 2: cho 15kg glucoz ( chứa 10% tạp chất) lên men thành ancol etylic, quá trình chế biến bị hao hụt 8%. Khối lượng ancol thu được là bao nhiêu? Bài 3: Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết GV: Đoàn Văn Thành
- 44 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 các chất lỏng không màu mất nhãn đựng trong các lọ riêng biệt sau:etyl amin, anilin, axit axetic, ancol etylic. Bài 4: Đốt cháy hỗn hợp 2 amin no đơn chức mạch hở là đồng đẳng liên tiếp thu được 2,24 lít CO2(đkc) và 3,6 gam H2O. Tìm CTPT của 2 amin. Bài 5: Phân tử khối trung bình của poli(hexametylen-ađipamit) nilon-6,6 là 45.200 và của cao su tự nhiên là 102.000, của polietlien là 56.00. Hãy tính số mắt xích ( trị số n) trung bình của mỗi loại polime trên? - GV hướng dẫn học sinh làm bài Bài tập Bài 1: 6, 72 5, 4 a) nCO2 = = 0, 3( mol ); nH 2O = = 0,3( mol ) 22, 4 18 Ta thấy nCO2 = nH 2O => X là este no đơn chức mạch hở có công thức chung CnH2nO2 ( n ≥ 2 ) 3n − 2 t0 O2 → nCO2 + nH 2O 2 1 1.0,3 nX = nCO2 = (mol ) n n 0,3 mX = (14n + 32) = 7, 4 => n = 3 n công thức phân tử là C3H6O2 b) nX = 7,4/74 = 0,1 (mol) Cn H 2 n O2 +
0
t RCOOR’ + NaOH → RCOONa + R’OH (Z) (Y) => nY = nX = 0,1 (mol) => MY = 3,2/0,1 = 32 => Y là CH3OH CTCT của X : CH3COOCH3 : metyl axetat Z: CH3COONa có nZ = nX = 0,1 (mol) => MZ = 0,1.82 = 8,2 (g) Bài 2: + khối lượng glucoz nguyên chất: 15.(100-10)/100 = 13,5(kg) + phương trình lên men menruou → 2C2H5OH + 2CO2 C6H12O6 180kg 2.46kg 13,5kg -> a 13, 5.2.46 => a = = 6, 9( kg ) 180 6, 9.92 - khối lượng ancol thực tế thu được là = 6, 348(kg ) 100 Bài 3: - cho quỳ tím lần lượt vào các mẫu thử, quan sát + quỳ tím hóa xanh: dd etyl amin + quỳ tím hóa đỏ: dd axit axetic + quỳ tím không đổi màu: dd anilin, ancol etylic. - cho dd Br2 vào 2 mẫu thử không làm quỳ tím đổi màu, quan sát + mẫu thử có kết tủa trắng là anilin C6H5NH2 + 3Br2 → C6H2Br3NH2 + 3HBr + mẫu thử không có hiện tượng gì là C2H5OH Bài 4:
CnH2n+3N ( n ≥ 1 ) => CTC 2 amin: C− H n
GV: Đoàn Văn Thành
−
−
2 n +3
N (1 ≤ n < n < m = n + 1 )
- 45 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB 2, 24 n CO2 = = 0,1(mol ) 22, 4 3, 6 nH 2 O = = 0, 2( mol ) 18
Năm học: 2019- 2020
−
−
− 3 n+ 1,5 2 n+ 3 1 t0 C− H − N + O2 H 2O + N 2 → n CO2 + n 2 n +3 2 2 2 −
−
n
0,1 −
2 n+ 3 2 0,2
−
− n 2 n+ 3 ⇒ n = 1,5 = 0,1 2.0, 2 vậy 2 amin là: CH5N và C2H7N Bài 5: poli(hexametylen-ađipamit) có CT là
ta có tỉ lệ:
( NH-(CH2)6-NH-CO-(CH2)4 - CO)n M = 226n = 45.200 => n = 200 cao su tự nhiên có công thức là ( CH2 C CH CH2) n
CH3 M = 68n = 102.000 => n = 1500 polietlien có công thức là ( CH2 CH2)n M = 28n = 56.00 => n = 200 4. Củng cố - Lưu ý những chỗ học sinh còn yếu, chú ý khi làm bài thi học kì. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… …..…………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… …..…………………………………………………………………………………………………………… 6. Phụ lục đính kèm: ĐỀ CƯƠNG HOÁ HỌC KÌ I-KHỐI 12 I.Lý thuyết 1.Viết CTPT,CTCT tổng quát của este no ,đơn chức?Tính chất hoá học ,viết phương trình phản ứng minh hoạ. 2.Viết CTCT các đồng phân este có CTPT là C4H8O2 ,gọi tên các đồng phân đó.Xác định CTCT đúng của este mà khi thuỷ phân cho ta ancol bậc 3. 3.Khái niệm, công thức chung của chất béo. Viết CTCT thu gọn của trieste có thể có giữa 2 axit linoleic C17H31COOH ,axit linolenic C17H29COOH với Glixerol 4.CTPT,CTCT ,tính chất hoá học của Glucozơ.Phân biệt với fructozơ 5.Viết ptpư xảy ra khi thuỷ phân saccarozơ ,tinh bột,xenlulozơ 6.Phân biệt các dung dịch :Glucozơ ,saccarozơ ,tinh bột ,anđehit axetic 7.Viết CTCT,gọi tên ,chỉ rõ bậc amin các đồng phân có CTPT sau: C4H11N , C7H9N( chứa vòng benzen) 8.Nêu tính chất hoá học của amin.Viết ptpư minh hoạ So sánh tính bazơ của các chất sau: NH3,NaOH, CH3NH2 , (CH3)2NH ,C6H5NH2 9.Viết CTCT ,gọi tên các đồng phân amino axit có CTPT C4H9NO2 10.Viết ptpư khi cho glyxin, alanin tác dụng với dd
GV: Đoàn Văn Thành
- 46 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án tự chọn hóa.12.CB Năm học: 2019- 2020 HCl, H2SO4 ,NaOH,Ca(OH)2, CH3OH/HCl(hơi bão hoà) 11.Từ Mêtan và các chất vô cơ cần thiết viết ptpư điều chế PE, PVC ,cao su Buna 12.Phân biệt phản ứng trùng hợp,phản ứng trùng ngưng.Viết ptpư diều chế các polime thuỷ tinh hữu cơ, PPF ,cao su Buna-S,cao su Buna-N,tơ nilon 6,6 ,tơ nitron từ các monome.Cho biết thuộc loại phản ứng nào. 13.Viết cấu hình electron nguyên tử, ion của:Na,Na+,Fe,Fe2+,Fe3+,Ca,Ca2+,Cu,Cu2+ 14.Sắp xếp theo chiều tăng tính oxihoá, chiều giảm tính khử của các cặp : K+/K, Au3+/Au , Al3+/Al , Fe2+/Fe, Fe3+/Fe2+, Zn2+/Zn, Cu2+/Cu, Ca2+/Ca, 2H+/H2, Pb2+ /Pb 15.Nhúng lá sắt vào dung dịch : MgCl2 ,AlCl3 ,FeCl3 ,CuSO4 ,Pb(NO3)2 ,KCl,HNO3 ,H2SO4( đặc nóng).Viết các ptpư xảy ra (nếu có) 16.Trình bày các phương pháp điều chế các kim loại : -Na từ Na2CO3 -Ag từ AgNO3 -Al từ Al2O3 17.Viết các ptpư xảy ra (nếu có) khi cho : -Cu t/d với dd FeCl3 -Cu t/d với dd FeSO4 -Na t/d với dd MgCl2 -Fe t/d với dd AgNO3(dư) II.Bài tập 18. Đốt cháy hoàn toàn 3,7 gam este X đơn chức thu được 3,36 lit khí CO2 (đktc) và 2,7 gam H2O . a.Xác định CTPT của X. b. Viết CTCT của X biết khi thuỷ phân X thì thu được ancol bậc 2. 19. Thuỷ phân hoàn toàn 0,88 gam một este đơn chức ,mạch hở X với 100 ml dung dịch NaOH 0,1M (vừa đủ) thu được 0,46 gam một ancol Y.Xác định CTCT của X và gọi tên. 20. Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp X gồm 2 amin no đơn chức kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng, thu được 22 g CO2 và 14,4 g H2O. Tìm CTPT của hai amin . 21. X là một α- aminoaxit, chỉ chứa một nhóm –NH2 và một nhóm –COOH. Cho 15,1 gam X tác dụng với HCl dư thu được 18,75 gam muối. Tìm Công thức cấu tạo của X ? 22. X là một amino axit. Khi cho 0,01 mol X tác dụng với HCl thì dùng hết 80 ml dung dịch HCl 0,125 M và thu được 1,835 g muối khan. Còn khi cho 0,01 mol X tác dụng với dung dịch NaOH thì cần 25 gam dung dịch NaOH 3,2%. Tìm Công thức của X ? 23. Thủy phân hoàn toàn 62,5g dung dịch saccarozơ 17,1% trong môi trường axit (vừa đủ) ta thu được dung dịch M. Cho AgNO3/NH3 vào dung dịch M và đun nhẹ thu đựơc khối lượng Ag là bao nhiêu gam? 24.. Cho mg tinh bột lên men để sản xuất rượu etylic, toàn bộ lượng CO2 sinh ra cho qua dung dịch Ca(OH)2 dư, thu được 750Kg kết tủa. Biết H giai đoạn lên men là 80%. Khối lương m phải dùng là bao nhiêu gam? 25. Tính lượng kết tủa Ag tạo ra khi tiến hành tráng gương hoàn toàn dd chứa 18 gam glucozơ? 26. Este X được điều chế từ aminoaxit Y và rượu etylic. Tỉ khối hơi của X so với H2 bằng 51,5. Đốt cháy hoàn toàn 10,3 gam X thu được 17,6 gam khí CO2, 8,1 gam H2O và 1,12 lít N2 ở đktc. Xác định Công thức cấu tạo của X . 27. Hoàn thành sơ đồ chuyển hóa sau : Glucozo → C2H5OH → CH3COOH → CH3COONa → CH4 → C2H2 → vinylaxxetat ↓ C2H4 → PVC
GV: Đoàn Văn Thành
- 47 -
Trường THPT Bạch Đằng
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 Ngày soạn 9/8/2019
Năm học: 2019-2020 Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 1, 2
Tuần 1 :CHỦ ĐỀ 1 : ĐẠI CƯƠNG HỮU CƠ VÀ HIDROCACBON I. MỤC TIÊU 1.Kiến thức a. Kiến thức : -Thuyết cấu tạo hóa học , các phương pháp xác định CTPT của HCHC . -Phân loại RH , đồng phân , danh pháp , tính chất hóa học . b. Kĩ năng -Xác định CTPT của HCHC . -Viết CTCT của HCHC . -Viết đồng phân , gọi tên , viết các ptpư minh họa tính chất hóa học . -Làm 1 số bài tập trọng tâm về RH . c.Trọng tâm -Xác định CTPT của HCHC . -Viết CTCT của HCHC . -Viết đồng phân , gọi tên , viết các ptpư minh họa tính chất hóa học . 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh : - Năng lực tự học - Năng lực giao tiếp - Qua bài học học sinh có tinh thần yêu thích môn học, hăng say làm các bài tập tính toán hoá học từ đó hình thành niềm say mê bộ môn. II. CHUẨN BỊ GV: chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập. HS: ôn tập lại kiến thức hóa đại cương hữu cơ và hiđrocacbon III. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1.Kiểm tra bài cũ: Viết CT của 1 số chất hữu cơ và nêu đặc điểm cấu tạo và tính chất hoá học mà em biết. 2. Vào bài: Để củng cố những kiến thức đã học về đại cương hữu cơ và hiđrocacbon và là nên tảng để các em tiếp cận vào nghiên cứu tiếp nội dung hoá hữu cơ lớp 12 sau đây các em cùng ôn lại chủ đề này. 3.Nội dung bài giảng HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Lý thuyết đại cương hữu cơ GV : Cho HS ôn lại những kiến thức cơ bản về HS: Nhắc lại những ý chính và tóm tắt kiến thức. đại cương hữu cơ thông qua bảng tóm tắt lý thuyết và làm các bài tập trắc nghiệm củng cố nội dung về lý thuyết đại cương hữu cơ. GV: Căn cứ vào KQ của HS nhận xét sau đó đưa ra bảng hệ thống.
1/Đặc điểm của chất hữu cơ -Hợp chất hữu cơ (HCHC): là hợp chất của C.(trừ CO, CO2, muối CO32-, HCO3-, CN-, C2-…). - Liên kết trong HCHC chủ yếu là liên kết cộng hoá trị, thường có nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi thấp, thường không tan hoặc ít tan trong nước, nhưng dễ tan trong dung môi hữu cơ. - Thường kém bền nhiệt; Phản ứng của các HCHC thường chậm., không hoàn toàn, không theo 1 huớng nhất định 2. Phân loại - Hiđrocacbon(RH): Chỉ gồm C, H: bao gồm hiđrocacbon no, ko no, thơm - Dẫn xuất của RH:Ngoài C, H còn có thêm các ntố khác như O, Cl, Br, S, N: ancol, phenol, axit, axit, este, amin, aminoaxit….. 3: Một số công thức - Tính khối lượng các nguyên tố: mC = 12 n CO2 = 12
mCO2
44
mH = 2 n H 2O = 2
m H 2O
18
- Tính thành phần % khối lượng các nguyên tố:
1
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020 %C =
Định lượng N:
m C .100% a
%H =
mN = 28 n N 2
m H .100% a
%N =
m N .100% a
Định lượng O: mO = a – (mC + mH + mN)
%O = 100% - (%C + %H + %N)
* Ghi chú: - Dựa trên tỷ khối hơi:
d A/B =
mA MA ⇒ d A/B = ⇒ MA = MB.dA/B mB MB
Nếu B là không khí thì MB = 29 ⇒ M = 29.dA/KK - Dựa trên sự bay hơi: Làm hóa hơi m(g) hợp chất hữu cơ thì thể tích nó chiếm V lít. Từ đó tính khối lượng của một thể tích mol (cùng đk) thì đó chính là M. Hóa hơi Cùng điều kiện VA = VB => nA = nB Xác định % khối lượng mỗi nguyên tố trong HCHC: Dựa vào khối lượng hay (%) các nguyên tố. C x H y Oz N t (x, y, z, t nguyên dương)
x:y:z:t=
mC mH mO m N %C % H %O % N hoặc x : y : z : t = =α:β:γ:δ : : : : : : 12 1 16 14 12 1 16 14
Lập CTPT hợp chất hữu cơ: 1. Dựa vào phần trăm khối lượng các nguyên tố:
12x y 16z 14t M = = = = mC mH mO mN m Hoặc
12x y 16z 14t M = = = = %C %H %O %N 100% 2. Thông qua CTĐGN: Từ CTĐGN: CαHβOγNδ) suy ra CTPT: (CαHβOγNδ)n. M = ( 12α + β + 16γ + 14δ )n → n=
M ⇒ CTPT 12α + β + 16γ + 14δ
3. Tính trực tiếp từ khối lượng sản phẩm đốt cháy: y z y t C x H yOz N t + ( x + − ) → xC O 2 + H 2 O + N 2 4 2 2 2 M 44x 9y 14t m mN mCO mH O 2
2
2
Do đó:
M 44x 9y 14t = = = mCO2 mH 2O mN2 m Sau khi biết được x, y, t và M ta suy ra * Chú ý: Khi cho sp (CO2 va H2O ) cháy qua các chất này nếu Trường hợp 1: Sản phẩm cháy chỉ cho qua bình mang tính kiềm( NaOH, KOH, CaO, Ca(OH)2....) thì khối lượng bình tăng là khối lượng của CO2 và của H2O Trường hợp 2: SP cháy ban đầu cho qua bình mang tính axit hoặc trung tính như (CaCl2, P2O5, H2SO4 đặc , thì khối lượng bình tăng lên chỉ là khối lượng của H2 O. Sau đó mới cho SP chy qua bình mang tính kiềm( NaOH, KOH, CaO, Ca(OH)2....) thì khối lượng bình tăng chỉ là khối lượng của CO2 . ⇒ khi cho sp cháy qua bình Ca(OH)2 hoặc Ba(OH)2: Nếu thấy mdd tăng = mCO2 + mH2O - mkết tủa Nếu thấy mdd giẳm = mkếttủa – mCO2- mH2O (kết tủa tạo thành là do pư: CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 + H2O hoặc CO2 + Ba(OH)2 → BaCO3 + H2O) 4. Đống đẳng, đồng phân Chất CT phân tử CT cấu tạo Tính chất Cùng Khác Khác nhau đồng phân Khác CTPT, hơn kém nhau 1 hoạc nhiều nhóm CH2 Cùng kiểu Tương tự đồng đẳng
Hoạt động 2 : Bài tập vận dụng
2
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
GV: Hướng dẫn trên cơ sở đã nhăc lại lý thuyết HS: vận dụng làm bài tập về đại cương hữu cơ làm bài tập vận dụng cho 20 câu. Hoạt động 3:Lý thuyết hidrocacbon GV : Cho HS ôn lại những kiến thức cơ bản về HS: Nhắc lại những ý chính và tóm tắt kiến hidrocacbon thông qua bảng tóm tắt lý thuyết và làm các thức. bài tập trắc nghiệm củng cố nội dung về lý thuyết hiddrocacbon GV: Căn cứ vào KQ của HS nhận xét sau đó đưa ra bảng hệ thống tóm tắt HIDROCACBON NO ANKAN
ANKEN
Là hidrocacbon no mạch hở trong phân tử chỉ có lk đơn(lk ð).
Là hidrocacbon ko no mạch hở chứa 1lk đôi (1 lk π)
Là hidrocacbon ko no mạch hở chứa 2lk đôi (2 lk π)
Là hidrocacbonko no. mạch hở chứa 1lk 3 (2 lk π).
CnH2n-2 (n ≥ 3)
CnH2n-2 (n ≥ 2)
HIDROCACBON THƠ BENZEN VÀ ĐỒNG ĐẲ -STIREN Là hidrocacbon chứa vòng benzen.với 3 l/k đơn và đôi dan xen nhau CnH2n-6 (n ≥ 6)
CTTQ
CnH2n+2 (n ≥ 1)
TCVL
- t thường: C1->C4 là chất khí, C5->C17 là chất lỏng, C18 trở đi là chất rắn. Các hidrocacbon đều không màu, không tan trong nước; Đều chứa l/k π .kém bền => pư đặc trưng là pư cộng với H2, Br2, HX Chỉ chứa l/k đơn Cấu tạo bền => tính thơm bền vững (l/k σ ).=> dễ thế khó cộng bền pư đặc trưng là Pư thế với chất oxi hoá. DP Thay thế: Tên thay thế: Phải DP Thay thế DP Thường: DP Thường: Vị trí nhánh + tên nhánh (yl) Giống anken Giống anken chỉ rõ TQ: R-C≡C-R’: +Tên cacbon mạch chính+an. Tên R,R’(yl)+axetilen ( (đổi đuôi en-> đien) vị trí các nguyên tử C (đổi an-> ilen) (viết liền) DP Thường: của vòng bằng các Mạch nhánh: CH2=CH-CH=CH2 chữ CH2=CH2: etilen(eten) DP Thay thế: Giống ankin + iso- tên CTPT: Nếu số hoặc các chữ cái o, CH2=CH-CH3: chỉ có1nhánhCH3 gắn với C (đổi đuôi en-> in) m, p. CH≡CH thứ 2 của mạnh chính. CH3 + neo-tên CTPT: Nếu có 2 nhánh CH3 gắn cùng với C thứCH2=CH-CH2 –CH3 CH2=C-CH=CH2 CH3-C≡C-CH3 2 của mạnh chính. VD: │ CH3 CH3 – CH–CH3 C6H5CH(CH3)2 │ iso-propylbenzen CH3-CH=CH–CH3 CH3 CH≡C-CH2- CH3 (cumen) CH3 C6H5-CH=CH2: stiren │ (vinylbenzen, CH3 – C – CH3 CH3 -C≡CH phenyletilen) CH3 │
DANH PHAP
CnH2n
(n ≥ 2)
HIDROCACBON KHÔNG NO ANKADIEN ANKIN
0
TÍNH CHẤT HÓA HỌC
3
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 Pư Thế (đặc trưng của hidro cacbon no)
Năm học: 2019-2020 * Thế ion Ag+ Chỉ có ank -1-in.mới t/d Với ddAgNO3/NH3 tạo kt màu vàng. CH≡C-CH3+AgNO3 +NH3-> CAg≡C- CH3↓ vàng CH≡CH+2AgNO3 +NH3 > CAg≡Âg↓ vàng
*Thế halogen: đk là Ánh sáng Khi cộng thì Sp chính ưu tiên và vị trí cacbon bậc cao(ít H) -= > khi thế với X .Nếu ankan có bao nhiêu vị trí cacbon khác nhau còn H thì sẽ có bấy nhiêu sản phẩm CH3 – CH – CH2 – CH3 │
* Thế vòng thơm Quy tắc thế vòng benzen R (CnH2n+1-; -OH, -NH => đẩy e + R’ =>R’sẽ định hướng vào v Ortho, para R(NO2-, HSO3-; CHO) => hút e
CH3 1:1( askt )
→
+ R’ =>R’sẽ định hướng vào vị trí meta. CH3 Fe,t 0
+ Br2 …………………………. CH3 H
+3HNO3 …………………………… *Chú ý: ankyl benzen khi thế vào Vòng thơm cần bột Fe, t0C.
Pư cộng (đặc trưng của hidro cacbon không no)
* Ankan ko….. Phản ứng cộng. (không làm mất màu dd Br2
+Cộng H2, Br2, HBr, H2O, HCl: (1 lk đôi pứ cộng tối đa với tỉ lệ mol là 1:1) ; (2lk đôi pứ cộng có thể tỉ lệ mol 1:1 hoặc 1:2 nếu dư) CH≡CH + H2
→
CH≡CH + H2 → + Cộng Br2: các hidrocacbon không no làm mất màu dd Br2 ngay điều kiện thường + Cộng HX: các hidrocacbon không no HX phải tuân theo quy tắc Macopnhcop (âm ít dương nhiều) áp dụng cho anken ko đối xứng cộng Tác nhân ko đối xứng(HX) CH2=CH-CH3 + HCl
+ 3Cl2
askt →C6H6Cl6 Hexan cloran (thuốc trừ sâu 6,6,6)
→ spc CH3- CHCl –CH3; spp CH2Cl –CH2-CH3
CH3 -CH=CH-CH3 + HCl CH≡CH + HCl
Pư oxi hóa hoàn toàn
* nCO2 < nH2O - nankan = nH2O – nCO2 - Cankan = nCO2/nankan CnH2n+2 + O2 → …………
oxi hóa không hoàn toàn
* Không xét phản ứng Oxi hóa không hoàn toàn.
→ CH3 –CHCl- CH2-CH3
1:1 → CH2= CHCl (vinyl clorua) → CH3CHO (anđêhit axetic)
CH≡CH + H2O * nCO2 >. nH2O * nCO2=nH2O * nCO2 > nH2O - Canken = nCO2/nanken - nankadien = nCO2 – nH2O - nankin = nCO2 – nH2O - Cankadien = nCO2/nankadien - Cankin = nCO2/nankin CnH2n + O2 → ……………………… ………………………………………CnH2n-2 + O2 → …………CnH2n-2 + O2 → ………… ………………………. …………………………… * Các hidrocacbon không no đều làm mất màu dd KMnO4 ở điều kiện thường
* nCO2 >nH2O Caren = nCO2/naren CnH2n-6 + O2 → ………… ……………………………. * Benzen ko làmmất màu dd KMnO4 ở mọi điều kiện. *Từ toluen trở đi sẽ làm mất màu dd KMnO4 khi đun nóng
4
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 PƯ Trùng Hợp
Năm học: 2019-2020
* Điều kiện của phản ứng trùng hợp là :có liên kết bội * Anken : Có phản ừng trùng hợp
* Ankan ko phản ứng
* Stiren có phản ứng trùng hợp CH=CH2
0
C , p , xt t → (-CH2-CH2-)n
nCH2=CH2
CH2=CH-CH3
polietilen(PE)
t 0C , p , xt
→ (-CH2-CH-)n
n 0
poli propilen(PP)
C , p , xt t →
│
( -CHCH2-)n
CH3
0
CH2=CH-CH=CH2
C , p, xt t →
(-CH2- CH=CH- CH2-)n poli butađien (cao su buna)
0
CH2=C-CH=CH2
C , p , xt t →
│
(-CH2- C=CH- CH2-)n poli isopren │
CH3
CH3
Poli stiren (PS)
(cao thiên nhiên )
Nhihop
→ C4H4 (CH ≡C-CH=CH)
2CH≡CH
0
3CH≡CH
C , 600 C ) Tamhop ( → C6H6 0
CH2=CHCl
Tính chất riêng
2CH4
→
C , p , xt t →
( - CH2- CHCl-)n poli vinylclorua (PVC)
C2H2 + 3H2
* Sơ đồ mối liên hệ giữa các loại hidrocacbon (t0c,p,xt
H2 (Ni, t0c)
+NaOH
An Ken Ctoncao, H2nxt
An Kan CnH2n + 2 CaO, toc
CnH2n + 1COONa
Cl2
Muối
s (a
Trùnghợp
) H2(Ni, t0c)
Br2
H2
) (Pd
Zn
Polim
e
HCl
An Kin CnH2n – 2
CnH2n + 1 Cl
Điều Chế
- Al4C3+12H2O →3CH4+4Al(OH)3 RCOONa + NaOH (r) CaO nung
→ RH + Na2CO3 Ứng Dụng
- Ankan: làm nhiên liệu
Na, RCl
CmH2m + 2
Căc king
H 2 SO4 damdac t0
→
( m = x + x’ )
xt,t0
0
2CH4
C2H4 + H2O
Đốt cùng RH chất có hàm lượng C càng lớn toả càng nhiều nhiệt TÊN CT ANKAN CT ANKAN ANKAN CH4 Mêtan C8H18 C2H6 Etan C9H20 C3H8 Propan C10H22 C4H10 Butan C5H12 Pentan C6H14 Hexan C7H16 Helptan
CxH2x + 2 + Cx’H2x’
CaC2+2H2O → C2H2+ Ca(OH) * Với toluen
-C2H5OH
C2H4 có hoạt tính thúc đẩy hoa quả mau chin.
Dẫn xuất 0 CnH2n Br2 KOHđặc, t C
Ag2O
-Điều chế cao su buna, cao su isopren
TÊN ANKAN Octan Nonan Decan
1500 C →C lamlanhnhanh →C2H2+3HC6H6 + CH3Cl
C2H2 làm đèn xì axetilen
Benzen có hoạt tính sinh học cao.
CT GỐC
TÊN GỐC
CH3C2H5C3H7((CH3)2CHCH2=CHC6H5 C6H5CH2-
Mêtyl Etyl Propyl Iso propyl Vinyl phenyl Benzyl
Hoạt động 2 : Bài tập vận dụng GV: Hướng dẫn trên cơ sở đã nhăc lại lý thuyết về hiddrocacbon làm bài tập vận dụng cho 20 câu. 4. Củng cố bài học: -Củng cố : gv nhắc lại phương pháp làm các bài tập dạng trên. - Dặn dò:Ôn lại bài cũ , ôn bài liên kết hóa học. -BTVN : 5
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
5.Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………................. ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………................. 6.Phụ lục đính kèm: PHIẾU BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM VỀ ĐẠI CƯƠNG Câu 1: Thành phần các nguyên tố trong hợp chất hữu cơ A. nhất thiết phải có cacbon, thường có H, hay gặp O, N sau đó đến halogen, S, P... B. gồm có C, H và các nguyên tố khác. C. bao gồm tất cả các nguyên tố trong bảng tuần hoàn. D. thường có C, H hay gặp O, N, sau đó đến halogen, S, P. Câu 2: Đặc điểm chung của các phân tử hợp chất hữu cơ là 1. thành phần nguyên tố chủ yếu là C và H. 2. có thể chứa nguyên tố khác như Cl, N, P, O. 3. liên kết hóa học chủ yếu là liên kết cộng hoá trị. 4. liên kết hoá học chủ yếu là liên kết ion. 5. dễ bay hơi, khó cháy. 6. phản ứng hoá học xảy ra nhanh. Nhóm các ý đúng là: A. 4, 5, 6. B. 1, 2, 3. C. 1, 3, 5. D. 2, 4, 6. Câu 3: Cho chất axetilen (C2H2) và benzen (C6H6), hãy chọn nhận xét đúng trong các nhận xét sau : A. Hai chất đó giống nhau về công thức phân tử và khác nhau về công thức đơn giản nhất. B. Hai chất đó khác nhau về công thức phân tử và giống nhau về công thức đơn giản nhất. C. Hai chất đó khác nhau về công thức phân tử và khác nhau về công thức đơn giản nhất. D. Hai chất đó có cùng công thức phân tử và cùng công thức đơn giản nhất. Câu 4: Phản ứng hóa học của các hợp chất hữu cơ có đặc điểm là: A. thường xảy ra rất nhanh và cho một sản phẩm duy nhất. B. thường xảy ra chậm, không hoàn toàn, không theo một hướng nhất định. C. thường xảy ra rất nhanh, không hoàn toàn, không theo một hướng nhất định. D. thường xảy ra rất chậm, nhưng hoàn toàn, không theo một hướng xác định. Câu 5: Phát biểu nào sau đây là sai ? A. Liên kết hóa học chủ yếu trong hợp chất hữu cơ là liên kết cộng hóa trị. B. Chất có CT và TC tương tự nhau nhưng về thành phần ptử khác nhau một hay nhiều nhóm -CH2- là đồng đẳng của nhau. C. Các chất có cùng khối lượng phân tử là đồng phân của nhau. D. Liên kết ba gồm hai liên kết π và một liên kết σ. Câu 6: Kết luận nào sau đây là đúng ? A. Các nguyên tử trong phân tử hợp chất hữu cơ liên kết với nhau không theo một thứ tự nhất định. B. Các chất có thành phần ptử hơn kém nhau một hay nhiều nhóm -CH2-, do đó TCHH khác nhau là những chất đồng đẳng. C. Các chất có cùng công thức ptử nhưng khác nhau về công thức cấu tạo được gọi là các chất đồng đẳng của nhau. D. Các chất khác nhau có cùng công thức phân tử được gọi là các chất đồng phân của nhau. Câu 7: Hiện tượng các chất có cấu tạo và tính chất hoá học tương tự nhau, chúng chỉ hơn kém nhau một hay nhiều nhóm metylen (-CH2-) được gọi là hiện tượng A. đồng phân.
B. đồng vị.
C. đồng đẳng.
D. đồng khối.
Câu 8: Trong phân tử hợp chất hữu cơ nhất thiết phải có nguyên tố hóa học nào? A. O B. P C. C D. N Câu 9: Chất nào sau đây là hiđrocacbon. A. CH3CHO B. CH3COOH C. C2H5Br D. C6H6 Câu 10: Chất nào sau đây không phải là hợp chất hữu cơ. A. CH4 B. C2H5OH C. HCN D. C12H22O11 6
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 11: Ancol metylic có công thức CH3OH. Ancol etylic là chất đồng đẳng kế tiếp của ancol metylic. Công thức của ancol etylic là. A. C2H6 B. C2H5OH C. C2H6OH D. CH5OH Câu 12: Trong những dãy chất sau đây, dãy nào có các chất là đồng phân của nhau ? A. C2H5OH, CH3OCH3. B. CH3OCH3, CH3CHO. C. CH3CH2CH2OH, C2H5OH. D. C4H10, C6H6. Câu 13: Hợp chất chứa một liên kết π trong phân tử thuộc loại hợp chất A. không no.
B. mạch hở.
C. thơm.
D. no hoặc không no.
Câu 14: Nung một hợp chất hữu cơ X với lượng dư chất oxi hóa CuO người ta thấy thoát ra khí CO2, hơi H2O và khí N2. Chọn kết luận chính xác nhất trong các kết luận sau : A. X chắc chắn chứa C, H, N và có thể có hoặc không có oxi. B. X là hợp chất của 3 nguyên tố C, H, N. C. Chất X chắc chắn có chứa C, H, có thể có N. D. X là hợp chất của 4 nguyên tố C, H, N, O. Câu 15: Các chất trong nhóm chất nào dưới đây đều là dẫn xuất của hiđrocacbon ? A. CH2Cl2, CH2Br-CH2Br, NaCl, CH3Br, CH3CH2Br. B. CH2Cl2, CH2Br-CH2Br, CH3Br, CH2=CHCOOH, CH3CH2OH. C. CH2Br-CH2Br, CH2=CHBr, CH3Br, CH3CH3. D. HgCl2, CH2Br-CH2Br, CH2=CHBr, CH3CH2Br. Câu 16: Cho các chất : C6H5OH (X) ; C6H5CH2OH (Y) ; HOC6H4OH (Z) ; C6H5CH2CH2OH (T). Các chất đồng đẳng của nhau là:A. Y, T.
B. X, Z, T.
C. X, Z.
D. Y, Z.
Câu 17: Trong những dãy chất sau đây, dãy nào có các chất là đồng đẳng của nhau ? A. C2H5OH, CH3OCH3. B. CH3OCH3, CH3CHO. C. CH3CH2CH2OH, C2H5OH. D. C4H10, C6H6. Câu 18: Đốt cháy hoàn toàn 0,3 gam chất hữu cơ A chứa các nguyên tố C, H, O, N rồi cho toàn bộ sản phẩm cháy lần lượt qua bình 1 đựng H2SO4 đặc, bình 2 đựng Ca(OH)2 thấy khối lượng các bình tăng lần lượt là 0,18 gam và 0,22 gam, đồng thời có 112ml N2 thoát ra (đktc). Biết tỉ khối của A so H2 là 30. Hãy xác định công thức phân tử chất A. A. C2H4ON2 B. CH2ON2 C. CH4ON D. CH4ON2 Câu 19: Đốt cháy hoàn toàn 0,9g một chất hữu cơ có thành phần gồm các nguyên tố C, H, O người ta thu được 1,32g CO2 và 0,54g H2O. Khối lượng phân tử chất đó là 180đvC. Hãy xác định CTPT của chất hữu cơ nói trên ? A. C6H10O5 B. C6H12O6 C. C6H10O6 D. C12H22O11 Câu 20(C1+2): Khi đốt 18g một hợp chất hữu cơ phải dùng 16,8 lít oxy (đkc) và thu được khí CO2 và hơi nước với tỷ lệ thể tích là VCO2 :VH2O = 3:2 . Tỷ khối hơi của hợp chất hữu cơ đối với Hydro là 36. Hãy xác định CTPT của hợp chất đó ? A. C2H4O2 B. C2H4O C. C3H4O2 D. C2H2O Câu 21(C1):Đốt cháy hoàn toàn một hiđrocacbon X ở thể khí. Sản phẩm cháy thu được cho hấp thụ hết vào dung dịch Ca(OH)2 thấy có 10 gam kết tủa xuất hiện và khối lượng bình đựng dung dịch Ca(OH)2 tăng 16,8 gam Lọc bỏ kết tủa, cho nước lọc tác dụng với dung dịch Ba(OH)2 dư lại thu được kết tủa, tổng khối lượng hai lần kết tủa là 39,7 gam. CT của X là A. C3H8. B. C3H6. C. C3H4 D. Kết qủa khác Câu 22(C1+2)): Đốt cháy hoàn toàn một hợp chất hữu cơ X cần 6,72 lít O2 (đktc). Sản phẩm cháy gồm CO2 và H2O hấp thụ hết vào bình đựng dung dịch Ba(OH)2 thấy có 19,7 gam kết tủa xuất hiện và khối lượng dung dịch giảm 5,5 gam. Lọc bỏ kết tủa đun nóng nước lọc lại thu được 9,85 gam kết tủa nữa. CTPT của X là :A. C2H6. B. C2H6O. C. C2H6O2. D. Không thể xác định. Câu 23(C1+2): Đốt cháy hoàn toàn 4,3 gam một chất hữu cơ A chỉ chứa một nhóm chức, sau đó dẫn toàn bộ sản phẩm cháy hấp thụ vào dung dịch Ca(OH)2 dư. Sau phản ứng thu được 20 gam kết tủa và khối lượng dung dịch còn lại giảm 8,5 gam so với trước phản ứng. Biết MA < 100. CTPT của A là : A. C4H8O2. B. C3H6O2. C. C4H10O2. D. C4H6O2.
BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM RH
Câu 1. Phản ứng nào là phản ứng đặc trưng của hiđrocacbon no A. Phản ứng cộng B. Phản ứng thế C. Phản ứng cháy
D. Phản ứng OXH-K
7
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 2: Đốt cháy một hh nhiều hiđrocacbon cùng dãy đồng đẳng, nếu ta thu được n CO2 < n H2O thì công thức tổng quát đúng của dãy là :A. C x H y x > 2 .B. Cn H2n + 2 n > 1 . C. Cn H 2n + 2− 2k n > 1, k ≥ 1 . D. Cn H 2n − 2 n ≥ 2
(
)
(
)
(
)
(
)
Câu 3: Thành phần chính của “khí thiên nhiên” là:A. metan. B. etan. C. propan. D. n-butan. Câu 4: Công thức phân tử tổng quát của Anken là: A. CnH2n B. CnH2n+2 C. CnH2n-2 D. Ko có công thức chung Câu 5: Phản ứng đặc trưng của anken là: A. Phản ứng thế B. Phản ứng tách C. Phản ứng cộng D. Phản ứng oxi hóa Câu 6:Anken là RH có : A.công thức chung CnH2n B.một lk pi. C.một lk đôi,mạch hở. D.một lk ba,mạch hở Câu 7: Chọn câu trả lời đúng : A. Anken là những hydrocacbon mà phân tử có chứa một liên kết đôi C=C B. Anken là những hydrocacbon mà CTPT có dạng CnH2n, n ≥ 2, nguyên. C. Anken là những hydrocacbon không no có CTPT CnH2n, n ≥ 2, nguyên. D. Anken là những hydrocacbon mạch hở mà phân tử có chứa một liên kết đôi C=C Câu 8: Công thức tổng quát của Ankin là: CnH2n-2(n≥2) CnH2n-2 (n≥3) CnH2n-6(n≥6) A. CnH2n+2(n≥0) Câu 9: Anken ở trạng thái khí có số nguyên tử C từ: A. 1 → 4 B. 2 → 4 C. 4 → 10 D. 10 → 18 Câu 10: CTTQ của dãy đồng đẳng của ankyl benzen là : A.CnH2n-2 B.CnH2n-4 C.CnH2n-6 D.CnH2n-8 Câu 11 : "Tính thơm" là tính chất hoá học đặc trưng chung của các RH thơm. Tính chất nào dưới đây không phải là "tính thơm" A. dễ tham gia phản ứng thế. B. khó tham gia phản ứng cộng. C. bền với chất oxi hoá. D. khó tham gia phản ứng trùng hợp. Câu 12: Hoạt tính sinh học của benzen, toluen là: A. Gây hại cho sức khỏe. B. Tùy thuộc vào nhiệt độ có thể gây hại hoặc không gây hại. C. Không gây hại cho sức khỏe. D. Gây ảnh hưởng tốt cho sức khỏe. Câu 13: Tính chất nào sau đây không phải của ankyl benzen A. Không màu sắc. B. Không mùi vị. C. Không tan trong nước D. Tan nhiều trong các dung môi hữu cơ. Câu 14: Áp dụng quy tắc Maccopnhicop vào trường hợp nào sau đây ? A. Phản ứng cộng của Br2 với anken đối xứng. C. Phản ứng cộng của HX vào anken đối xứng. B. Phản ứng trùng hợp của anken. D. Phản ứng cộng của HX vào anken bất đối xứng. Câu 15: Khi cho but-1-en tác dụng với dd HBr, theo qui tắc Maccopnhicop sản phẩm nào sau đây là sản phẩm chính ? A. CH3-CH2-CHBr-CH2Br. C. CH3-CH2-CHBr-CH3. B. CH2Br-CH2-CH2-CH2Br . D. CH3-CH2-CH2-CH2Br. Câu 13: Cho axetilen tác dụng với HCl trong điều kiện có xúc tác HgCl2 ở 150-200oC,ta thu được sản phẩm cộng là: a.vinylclorua b.etylclorua c.1,2-đicloetan d.1,1-đicloetan Câu 14 : Trong điều kiện thích hợp về xúc tác và nhiệt độ,axetilen tham gia phản ứng nhị hợp tạo ra: a.buta-1,3-đien b.buta-1,3-đin c.Vinylaxetilen d.xiclobuten Câu 15 : Ngọn lửa đèn xì oxi-axetilen dùng trong hàn và cắt kim loại có thể đạt tới nhiệt độ: a.1000oC b. 2000oC c. 3000oC d. 4000oC Câu 16: Khi Ankin tác dụng với H2 xúc tác Pd/BaSO4 sản phẩm là: A. Ankan B. Anken C. Ankadien D. benzen Câu 17: Đèn xì axetilen –oxi dùng để ? A. Hàn nhựa B. Nối thuỷ tinh C. Hàn và cắt kim loại D. Xì sơn lên tường Câu 18: Trùng hợp eten, sp thu được có cấu tạo là: A. (-CH2=CH2-)n . B. (-CH2-CH2-)n C. (-CH=CH-)n. D. (-CH3-CH3-)n . Câu 19. Cao su buna là sản phẩm trùng hợp chủ yếu của A. buta-1,3-đien B. isopren C. buta-1,4-đien D. but-2-en Câu 20. Chất nào ko tác dụng dung dịch AgNO3/NH3 trong amoniac ? A. But-1-in B. But-2-in C. Propin D. Etin 8
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 21. Phản ứng đặc trưng của các hiđrocacbon không no là A. thế B. cộng C. tách D. cháy Câu 22: Các ankan không tham gia loại pu nào? A. thế B cộng C. tách D. cháy Câu 23: Phản ứng chứng minh tính chất no; không no của benzen lần lượt là : A. thế, cộng. B. cộng, nitro hoá. C. cháy, cộng. D. cộng, brom hoá. Câu 24: Phản ứng của benzen với các chất nào sau đây gọi là phản ứng nitro hóa ? A. HNO3 đậm đặc. B. HNO3 đặc/H2SO4 đặc. C. HNO3 loãng/H2SO4 đặc. D. HNO2 đặc/H2SO4 đặc. Câu 25: Khi trên vòng benzen có sẵn nhóm thế –X, thì nhóm thứ hai sẽ ưu tiên thế vào vị trí o- và p-. Vậy –X là ? A. –CnH2n+1, –OH, –NH2 B. –OCH3, –NH2, –NO2. C. –CH3, –NH2, –COOH. D. –NO2, –COOH, –SO3H. Câu 26: Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp X gồm hai ankan kế tiếp trong dãy đồng đẳng được 24,2 gam CO2 và 12,6 gam H2O. Công thức phân tử 2 ankan là: A. CH4 và C2H6. B. C2H6 và C3H8. C. C3H8 và C4H10. D. C4H10 và C5H12 Câu 27: Khi đốt 5,6 lít một chất hữu cơ ở thể khí, người ta thu được 16,8 lít CO2 và 13,5g hơi nước. 1 lít chất đó có khối lượng 1,875g. Tìm công thức phân tử của chất hữu cơ trên. Biết thể tích các khí đo ở đkc. A. C4H8 B.C2H4 C.C3 H6 D. C5H10 Câu 28(C1+2): Hỗn hợp X chứa 2 hiđrocacbon là đồng đẳng liên tiếp có phân tử khối trung bình là 31,6. Cho 6,32 gam X lội qua 200 gam dung dịch (gồm nước và chất xúc tác thích hợp), thu được dung dịch Y và thấy thoát ra V lít hỗn hợp khí khô Z (đktc), tỉ khối của hỗn hợp Z so với H2 là 16,5. Biết rằng các phản ứng chỉ tạo ra sản phẩm chính và dung dịch Y chứa anđehit có nồng độ 1,3046%. Giá trị của V là: A. 3,316 lít.B. 3,36 lít. C. 2,24 lít. D. 2,688 lít. Câu 29 (C1): Một bình kín chỉ chứa các chất sau: axetilen (0,5 mol), vinylaxetilen (0,4 mol), hiđro (0,65 mol) và một ít bột niken. Nung nóng bình một thời gian, thu được hồn hợp khí X có tỉ khối so với H2 bằng 19,5. Khí X phản ứng vừa đủ với 0,7 mol AgNO3 trong dung dịch NH3, thu được m gam kết tủa và 10,08 lít hỗn hợp khí Y (đktc). Khí Y phản ứng tối đa với 0,55 mol Br2 trong dung dịch. Giá trị của m là A. 76,1. B. 92,0. C. 75,9. D. 91,8. Câu 30(C1): Hỗn hợp X gồm but-1-en và butan có tỉ lệ số mol tương ứng là 1 : 3. Dẫn X qua ống đựng xúc tác thích hợp, nung nóng thu được hỗn hợp Y gồm các chất mạch hở CH4, C2H6 C2H4, C3H6, C4H6, C4H8, C4H10, H2. Tỷ khối của Y so với X là 0,5. Nếu dẫn 1 mol Y qua dung dịch brom dư thì khối lượng brom phản ứng là: A. 80 gam. B. 120 gam. C. 160 gam. D. 100 gam. Câu 31(C1): Hỗn hợp X gồm metan, etilen, propin, vinylaxetilen và hiđro. Dẫn X qua Ni nung nóng, sau phản ứng hoàn toàn thu được hh Y có tỉ khối so với khí nitơ đioxit là 1. Biết 5,6 lít hh Y (đktc) làm mất màu vừa đủ 72 gam brom trong dd. Hỏi 5,6 lít hỗn hợp X (đktc) làm mất màu vừa đủ bao nhiêu gam brom trong dd? A. 56 gam. B. 60 gam. C. 48 gam. D. 96 gam. Câu 32 (C1): Hỗn hợp khí X gồm H2 và một hiđrocacbon Y, mạch hở. Tỉ khối của X đối với H2 bằng 3. Đun nóng X với bột Ni xúc tác, tới pu hoàn toàn thu được hh khí X1 có tỉ khối so với H2 bằng 4,5. Công thức ptử của Y là: A. C2H2. B. C2H4. C. C3H6. D. C3H4. Câu 33 (C1+2): Cho sơ đồ chuyển hóa: CH4 → C2H2 → C2H3Cl → PVC. Để tổng hợp 250 kg PVC theo sơ đồ trên thì cần V m3 khí thiên nhiên (ở đktc). Giá trị của V là (biết CH4 chiếm 80% thể tích khí thiên nhiên và hiệu suất của cả quá trình là 50%) : A. 224,0. B. 448,0. C. 286,7. D. 358,4. Câu 34 (C1+2): Hỗn hợp khí X gồm anken M và ankin N có cùng số ntử cacbon trong phân tử. Hỗn hợp X có khối lượng 12,4 gam và thể tích 6,72 lít (ở đktc). Số mol, công thức phân tử của M và N lần lượt là : A. 0,1 mol C2H4 và 0,2 mol C2H2. B. 0,1 mol C3H6 và 0,2 mol C3H4. C. 0,2 mol C2H4 và 0,1 mol C2H2. D. 0,2 mol C3H6 và 0,1 mol C3H4. Câu 35 (C1+2): X, Y, Z là 3 hiđrocacbon ở thể khí trong điều kiện thường, khi phân huỷ mỗi chất X, Y, Z đều tạo ra C và H2, thể tích H2 luôn gấp 3 lần thể tích hiđrocacbon bị phân huỷ và X, Y, Z không phải là đồng phân. CTPT của 3 chất là : A. C2H6, C3H6, C4H6. B. C2H2, C3H4, C4H6. C. CH4, C2H4, C3H4. D. CH4, C2H6, C3H8. ----------------------------------------------Hết---------------------------------------------9
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 Ngày soạn 19/8/2019
Năm học: 2019-2020 Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 3,4
Tuần 2 :CHỦ ĐỀ 2 : ANCOL – ANDEHIT – AXIT CACBOXYLIC I. MỤC TIÊU 1.Kiến thức a. Kiến thức : Ôn tập và củng cố các kiến thức về ancol , andehit , axit cacboxylic . b. Kĩ năng -Viết đồng phân , gọi tên -Viết các pt chứng minh tính chất hóa học . - Phân biệt ancol , anđehit , axit . -Làm BT trọng tâm về ancol , anđehit , axit cacboxylic(bài toán đốt cháy và bài tập về TCHH đặc trưng của ancol, anđêhit, axit cacboxylic c.Trọng tâm -Xác định CTPT của HCHC . -Viết CTCT của HCHC . -Viết đồng phân , gọi tên , viết các ptpư minh họa tính chất hóa học . 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh : - Năng lực tự học - Năng lực giao tiếp - Qua bài học học sinh có tinh thần yêu thích môn học, hăng say làm các bài tập tính toán hoá học từ đó hình thành niềm say mê bộ môn. II. CHUẨN BỊ GV: chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập. HS: ôn tập lại kiến thức về dẫn xuất hiđrocacbon III. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1.Kiểm tra bài cũ: Viết CT của 1 số chất hữu cơ và nêu đặc điểm cấu tạo và tính chất hoá học mà em biết. 2. Vào bài: Để củng cố những kiến thức đã học về dẫn xuất hiđrocacbon và là nên tảng để các em tiếp cận vào nghiên cứu tiếp nội dung hoá hữu cơ lớp 12 sau đây các em cùng ôn lại chủ đề này. 3.Nội dung bài giảng HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: Lý thuyết về ancol-phenol GV : Cho HS ôn lại những kiến thức cơ bản về ancol, phenol thông qua các ý tóm tắt lý thuyết và làm các bài tập trắc nghiệm củng cố nội dung về lý ancol-phenol GV: Căn cứ vào KQ của HS nhận xét sau đó đưa ra bảng hệ thống hóa trị.
HS: Nhắc lại những ý chính và tóm tắt kiến thức.
I/.ANCOL - PHENOL 1.CTTQ của ancol no đơn chức, mạch hở : ............................................, số đồng phân ancol:……………. TCTQ: ancol no đa chức:..................................... 2. CTTQ của ancol no đơn chức, mạch hở ,bậc 1 : ............................................. CTCT DP thay thế CH3OH C2H5OH C2H4(OH)2 C3H5(OH)3 C6H5OH x 3. Để phân biệt ancol đơn chức và ancol đa chức có 2 nhóm –OH cạnh nhau bằng :..................
DP thường
etilenglicol
10
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020 o
4. Tách nước của Ancol no, đơn hở trong đk H2SO4 đặc, 170 C thu được bao nhiêu anken xác định theo quy tắc zaixep (nhóm OH tách cùng ntử H của C bên cạnh) có bậc cao là spc(ít H) (trừ metanol) Vd: CH3-CH(OH)- CH2-CH3- 5.Đốt cháy hoàn toàn ancol no mạch hở luôn thu được số mol CO2 ................số mol H2O và số mol ancol được tính bằng ................................................................................................................. 6. 3 ancol tan vô hạn trong nước có tên là :.................................................................................................................. 7.Các ancol có nhiệt độ sôi, t0nc, độ tan cao hơn các ete đồng phân và hidrocacbon có cùng số nguyên tử C tương ứng là do có :............................................................................................. 8.Ancol là HCHC trong phân tử có nhóm ...........................liên kết trực tiếp với ....................................... 9.Phenol là HCHC trong phân tử có nhóm ...........................liên kết trực tiếp với ....................................... 10.CuO oxi hóa ancol ...............................thu được anđehit, còn ancol............................thu được xeton bậc 3…….. 11.Viết PTPU điều chế ancol etylic bằng phương pháp sinh hóa :...................................................................................................................................................................................... 12: Phenol là chất ................màu, tan ít.................................và tan nhiều................................................Để lâu ngoài oxi không
khí chuyển màu :..........................................Tính độc ......................và gây ..................da 13.Phenol có tính .................nhưng ...............đổi màu quỳ tím .Tác dụng với :............................
-Tính .............của phenol ....................tính axit của axit cacbonic 1.C6H5OH + Na ........................................................................................................ 2.C6H5OH + NaOH..................................................................................................... 3.C6H5OH + Br2(dd) .................................................................................................... 4.C6H5ONa + CO2 + H2O ........................................................................................... Phản ứng nào chứng minh H trong –OH của phenol linh động hơn H trong –OH của ancol ............; Phản ứng nào chứng minh ảnh hưởng của vòng benzen (C6H5)đến nhóm –OH của phenol ................... Phản ứng nào chứng minh ảnh hưởng của nhóm –OH đến vòng benzen (C6H5) : ....................................... Phản ứng nào chứng mính phenol có tính axit yếu hơn H2CO3..................................... 14: ứng dụng nào sau đây không phải của phenol ?
1.Sản xuất poliphenolfomandehit( làm chất dẻo, ....)
2.Dùng làm phẩm nhuộm , thuốc nổ ,....
Hoạt động 2 : Bài tập vận dụng GV: Hướng dẫn trên cơ sở đã nhăc lại lý thuyết về GV: Hướng dẫn trên cơ sở đã nhăc lại lý ancol- phenol hs làm bài tập vận dụng thuyết về ancol-phenol làm bài tập vận dụng 4. Củng cố bài học: -Củng cố : gv nhắc lại phương pháp làm các bài tập dạng trên. - Dặn dò:Ôn lại bài cũ , ôn bài liên dẫn xuất halogen. -BTVN : 5.Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………................. ……………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………................. 6.Phụ lục đính kèm: PHIẾU BÀI TẬP(tiết 1+2) I/.ANCOL - PHENOL 1.CTTQ của ancol no đơn chức, mạch hở : ............................................, số đồng phân ancol:……………. TCTQ: ancol no đa chức:..................................... 2. CTTQ của ancol no đơn chức, mạch hở ,bậc 1 : ............................................. CTCT
DP thay thế
DP thường
CH3OH
11
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C2H5OH C2H4(OH)2 etilenglicol C3H5(OH)3 C6H5OH x 3. Để phân biệt ancol đơn chức và ancol đa chức có 2 nhóm –OH cạnh nhau bằng :.................. 4. Tách nước của Ancol no, đơn hở trong đk H2SO4 đặc, 170oC thu được bao nhiêu anken xác định theo quy tắc zaixep (nhóm OH tách cùng ntử H của C bên cạnh) có bậc cao là spc(ít H) (trừ metanol) Vd: CH3-CH(OH)- CH2-CH3- 5.Đốt cháy hoàn toàn ancol no mạch hở luôn thu được số mol CO2 ................số mol H2O và số mol ancol được tính bằng ................................................................................................................. 6. 3 ancol tan vô hạn trong nước có tên là :.................................................................................................................. 7.Các ancol có nhiệt độ sôi, t0nc, độ tan cao hơn các ete đồng phân và hidrocacbon có cùng số nguyên tử C tương ứng là do có :............................................................................................. 8.Ancol là HCHC trong phân tử có nhóm ...........................liên kết trực tiếp với ....................................... 9.Phenol là HCHC trong phân tử có nhóm ...........................liên kết trực tiếp với ....................................... 10.CuO oxi hóa ancol ...............................thu được anđehit, còn ancol............................thu được xeton bậc 3……………………………… 11.Viết PTPU điều chế ancol etylic bằng phương pháp sinh hóa :........................................................................................................................................................................ ........................................................................................................................................................................ 12: Phenol là chất ................màu, tan ít.................................và tan nhiều................................................Để lâu ngoài oxi không khí chuyển màu :..........................................Tính độc ......................và gây ……………....................da
13.Phenol có tính .................nhưng ...............đổi màu quỳ tím .Tác dụng với :............................ -Tính .............của phenol ....................tính axit của axit cacbonic 1.C6H5OH + Na ........................................................................................................ 2.C6H5OH + NaOH..................................................................................................... 3.C6H5OH + Br2(dd) .................................................................................................... 4.C6H5ONa + CO2 + H2O ........................................................................................... Phản ứng nào chứng minh H trong –OH của phenol linh động hơn H trong –OH của ancol ............; Phản ứng nào chứng minh ảnh hưởng của vòng benzen (C6H5)đến nhóm –OH của phenol ................... Phản ứng nào chứng minh ảnh hưởng của nhóm –OH đến vòng benzen (C6H5) : ....................................... Phản ứng nào chứng mính phenol có tính axit yếu hơn H2CO3.....................................
14: ứng dụng nào sau đây không phải của phenol ? 1.Sản xuất poliphenolfomandehit( làm chất dẻo, ....)
2.Dùng làm phẩm nhuộm , thuốc nổ ,....
BÀI TẬP Câu 1:Cho 2,83g hỗn hợp 2 ancol no, đơn chức là đồng đẳng liên tiếp tác dụng vừa đủ với Na thì thoát ra 0,896 lít H2 (đktc) và m gam muối khan. a. Xác định CT của 2 ancol b. Tính khối lượng muối thu được. ......................................................................................................................................................................... .........................................................................................................................................................................
12
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
......................................................................................................................................................................... .........................................................................................................................................................................
Câu 2: Cho 11 gam một hỗn hợp hai ancol đơn chức là đồng đẳng kế tiếp nhau tác dụng hết với Na, thu được 3,36 lít khí (ở đktc). Công thức của hai ancol trên là A. C2H5OH và C4H9OH. B. C2H5OH và C3H7OH. C. C3H5OH và C4H7OH. D. CH3OH và C2H5OH. ......................................................................................................................................................................... .........................................................................................................................................................................
Câu 3: Đốt cháy hoàn toàn một lượng hỗn hợp hai ancol A, B kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng thu được 4,48 lít khí CO2 (đktc) và 4,95 gam nước. Biết khi cho ancol này td với Na thu được số mol H2 bằng ½ số mol ancol a/ Tìm CTPT của A và B. b/ Tính phần trăm khối lượng mỗi ancol trong hỗn hợp. ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... .........................................................................................................................................................................
Câu 3: Đốt cháy a gam hh 2 ancol X, Y cùng dãy đồng đẳng của ancol metylic liên tiếp thu được 35,2 gam CO2 và 19,8 gam H2O. Tìm CTPT của hai ancol. Tính khối lượng a. ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... ......................................................................................................................................................................... Câu 4: Gần đây, rất nhiều trường hợp tử vong do uống phải rượu giả được pha chế từ cồn công nghiệp. Một trong những hợp chất độc hại trong cồn công nghiệp chính là metanol (CH3OH). Tên gọi khác của metanol làA. ancol metylic. B. etanol. C. phenol. D. ancol etylic. Câu 5: Một loại rượu etylic có ghi 250 có nghĩa là? A. Cứ 100 ml dung dịch rượu có 25 ml rượu nguyên chất. B. cứ 100(g) dd rượu có 25(g) rượu nguyên chất C. Cứ 100(g) rượu có 25 ml rượu nguyên chất. D. cứ 100ml rượu có 25(g) rượu nguyên chất Câu 6: Đốt cháy một ancol X được n H 2O > n CO 2 . Kết luận nào sau đây là đúng nhất? A. X là ancol no, mạch hở. B. X là ancol không no, mạch hở C. X là ancol no, đơn chức mạch hở. D. X là ancol thơm, đơn chức. Câu 7: Câu nào sau đây là đúng ? A. Hợp chất CH3CH2OH là ancol etylic. B. Ancol là hợp chất hữu cơ trong phân tử nhóm -OH. C. Hợp chất C6H5CH2OH là phenol. D. Tất cả đều đúng. Câu 8: Công thức dãy đồng đẳng của ancol etylic là A. CnH2n + 2O. B. ROH. C. CnH2n + 1OH. D. Tất cả Câu 9: Theo chiều tăng khối lượng mol trong phân tử nhiệt độ sôi của các ancol A. tăng dần. B. giảm dần. C. không đổi. D. biến đổi không theo quy luật. Câu 10: Nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi của ancol đều cao hơn so với hiđrocacbon, dẫn xuất halogen,ete có phân tử lượng tương đương là do? A. trong phân tử ancol có liên kết cộng hoá trị B. giữa các phân tử ancol có liên kết hiđro C. ancol có nguyên tử oxi trong phân tử D. ancol có phản ứng với Na
13
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 11: Ảnh hưởng của nhóm –OH đến gốc C6H5– trong phân tử phenol thể hiện qua phản ứng giữa phenol với A. Na kim loại. B. H2 (xt Ni/t°). C. dung dịch NaOH. D. nước Br2. Câu 12: Chất nào sau đây hòa tan được Cu(OH)2 tạo ra dung dịch màu xanh thẫm? A. Etanol. B. HCl C. Etilenglicol. D. Phenol. Câu 13: Chất nào sau đây bị oxi hóa tạo sản phẩm là anđehit? A. CH3-CH2-OH. B. (CH3)3COH C. CH3-CHOH- CH3. D. C6H4(OH)CH3 Câu 14.Phương pháp điều chế rượu etylic từ chất nào dưới đây là phương pháp sinh hoá? A. Tinh bột B. CH3CHO C. C2H4 D. C2H5Cl Câu 15: Etanol bị tách nước với xúc tác H2SO4 đặc, ở 170oC thu được X. Công thức của X là:
A. C2H5OC2H5
B. C2H4
C. C2H5OSO3H
D. (C2H5O)2SO2
Câu 16: Hãy chọn câu phát biểu sai: A. Phenol có tính axit yếu nên làm quỳ tím hóa hồng B. Phenol có tính axit mạnh hơn ancol nhưng yếu hơn axit cacbonic C. Khác với benzen, phenol phản ứng với dung dịch Br2 ở nhiệt độ thường tạo kết tủa trắng. D. Phenol là chất rắn kết tinh dễ bị oxi hoá trong không khí thành màu hồng nhạt Câu 17: Kết luận nào sau đây là đúng? A. Ancol và phenol đều tác dụng được với natri và với dung dịch NaOH. B. Phenol tác dụng được với dung dịch NaOH và với dd natri cacbonat. C. Chỉ có ancol tác dụng được với natri. D. Chỉ có phenol tác dụng được với dung dịch NaOH Câu 18: Phenol (C6H5OH) không pư với chất nào sau đây? A. NaOH B. Dd Br2. C. NaHCO3. D. Na. Câu 19: Trong số các phát biểu sau về phenol (C6H5OH) (1) Phenol tan ít trong nước nhưng tan nhiều trong dung dịch HCl. (2) Phenol có tính axit, dd phenol không làm đổi màu quỳ tím. (3) Phenol dùng để sản xuất keo dán, chất diệt nấm mốc. (4) Phenol tham gia phản ứng thế brom và thế nitro dễ hơn benzen. Các câu phát biểu đúng là A. 1, 3, 4. B. 1, 2, 3. C. 2, 3, 4. D. 1, 2, 4. Câu 20: Ancol nào sau đây có số nguyên tử cacbon bằng số nhóm –OH? A. Propan–1,2–điol B. Glixerol C. Ancol benzylic D. Ancol etylic. Câu 21: Cho các hợp chất sau: (1) HOCH2-CH2OH (2) HOCH2-CH2-CH2OH (3) HOCH2-CH(OH)-CH2OH (4) CH3-CH(OH)-CH2OH (5) CH3-CH2OH (6) CH3-O-CH2CH3 Các chất đều td được cả với Na và Cu(OH)2 là A. (3), (4), (5) B. (1), (2), (3) C. (3), (4), (6) D. (1), (3), (4) Câu 22: Cho các chất sau : ancol etylic, phenol, stiren, toluen, benzen. Số chất làm mất màu dung dịch nước brom là A. 2 B. 3 C. 1 D. 4 Câu 23: Chia m gam hh X gàm 2 ancol no đơn chức thành 2 phần bằng nhau. Phần 1 đốt cháy hoàn toàn thu được 2,24 lít CO2 ( đktc ). Phần 2 thực hiện pu tách nước hoàn toàn ( H2SO4 dặc , 1700C) thu được hh 2 anken . Đốt cháy hoàn toàn hh 2 anken này thì khối lượng nước thu được là bao nhiêu ? A. 8,10 gam. B. 0,18 gam. C. 0,36 gam. D. 1,80 gam. Câu 24(C1+2):Đun 1 mol hỗn hợp C2H5OH và C4H9OH (tỷ lệ mol tương ứng là 3:2) với H2SO4 đặc ở 140oC thu được m gam ete, biết hiệu suất phản ứng của C2H5OH là 60% và của C4H9OH là 40% . Giá trị của m là A. 19,04 gam B. 53,76 gam C. 28,4 gam D. 23,72 gam Câu 25(C1+2): Đun nóng m g ancol X với H2SO4 đặc làm chất xúc tác ở đk thích hợp thu được m’ g chất hữu cơ B có tỉ khối so với X là 0,7. CTPT X làA. CH3OH B. C2H5OH C. C3H7OH D. C4H7OH Câu 26( C1+C2): Đốt cháy hoàn toàn một lượng hỗn hợp X gồm 3 ancol thuộc cùng dãy đồng đẳng thu được 6,72 lít khí CO2 (đktc) và 9,90 gam H2O. Nếu đun nóng cũng lượng hỗn hợp X như trên với H2SO4 đặc ở nhiệt độ thích hợp để chuyển hết thành ete thì tổng khối lượng ete thu được là: A. 6,45 gam B. 5,46 gam C. 7,40 gam D. 4,20 gam 14
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 27(C1+C2): Hỗn hợp X gồm ancol metylic, etylen glicol và glixerol. Đốt cháy hoàn toàn m gam X thu được 5,6 lít khí CO2 (đktc). Còn nếu lấy m gam X tác dụng hết với Na dư thì thu được V lít H2 (đktc). Giá trị của V là A. 6,72. B. 4,48. C. 5,6. D. 2,8. Câu 28(1+2): Hỗn hợp G gồm rượu đơn chức no, mạch hở X và H2O Cho 21g G tác dụng Na được 7,84 lít H2 (đktc) Cho 21g G đốt cháy và cho sản phẩm cháy hấp thụ hết vào dd Ca(OH)2 dư. Khối lượng kết tủa tạo ra trong bình chứa Ca(OH)2 là:A. 30g B. 45g C. 60g D. 75g Câu 29(C1): Cho 11 gam hỗn hợp 2 ancol đơn chức, mạch hở vào bình đựng Na dư. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thấy thoát ra 3,36 lít khí H2 (đktc). Nếu cho hỗn hợp ancol đó vào bình đựng dung dịch H2SO4 đặc ở 140oC thu được m gam ete.( Hiệu suất của phản ứng tạo ete là 80%). Giá trị của m là A. 8,80. B. 4,48. C. 8,30. D. 6,64. Câu 30( C1): Chia hỗn hợp gồm hai rượu đơn chức X và Y (phân tử khối của X nhỏ hơn của Y) là đồng đẳng kế tiếp thành hai phần bằng nhau: - Đốt cháy hoàn toàn phần 1 thu được 5,6 lít CO2 (đktc) và 6,3 gam H2O. - Đun nóng phần 2 với H2SO4 đặc ở 1400C tạo thành 1,25 gam hỗn hợp ba ete. Hóa hơi hoàn toàn hỗn hợp ba ete trên, thu được thể tích bằng thể tích của 0,42 gam N2 (trong cùng điều kiện nhiệt độ, áp suất). Hiệu suất của phản ứng tạo ete của X, Y lần lượt là: A. 30% và 30% B. 25% và 35% C. 40% và 20% D. 20% và 40% -----------------------------------------------------------Hết----------------------------------------------------
Ngày soạn 22/08/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 5, 6
Tuần 3 :CHỦ ĐỀ 3 : ESTE- LIPIT (tiết 5, 6) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của este, chất béo - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của chương c. Trọng tâm - Viết đồng phân este no đơn hở với số C<5 và gọi tên. Ngược lại từ tên gọi viết được CTCT tương ứng. - Hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của este, chất béo - Giải được một số bài tập về phản ứng thủy phân của este, phản ứng đốt cháy. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất este , chất béo . II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về este III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 15
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: Hóa hữu cơ lớp 12 được chia làm 4 chương, ngày hôm nay Thầy cùng các em hệ thống 1 cách tóm tắt những kiến thức cơ bản để hoàn thiện đề cương của chương I 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của chương 1 và 2 theo bảng sau: - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: Khái niệm, CTTQ cuae este Mục tiêu: Củng cố lại về khái niệm, CTTQ của este và gọi tên HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng trình bày khái niệm, nhóm còn lại CTTQ của este theo bảng tổng kết
ESTE Khi thay nhóm OH ở nhóm cacboxyl của axit cacboxylic bằng nhóm OR’ thì được este 1. KHÁI NIỆM
2. PHÂN LOẠI
OR’
RCO OH
RCOOR’
(đôi khi este viết dạng: R’OOCR
hay R’OCOR)
axit cacboxylic Este đơn chức Eeste no đơn chức
este RCOOR’ CnH2n+1COOCmH2m+1 hay CxH2xO2(n≥0;m≥1; x≥2)
Este đa chức; không no; VD: este đa chức: CH3OOC – COOCH3 thơm;… Este không no: CH2=CH-COOCH3 Số đồng phân 1số este no, đơn chức, mạch hở. CTPT
M
C2H4O2
60
CTCT (este)
Este thơm: CH3COOC6H5 Số đp este
HCOOCH3 HCOOC2H5 C3H6O2 74 CH3COOCH3 HCOOC3H7 HCOO-isoC3H7 C4H8O2 88 CH3COOC2 H5 C2H5COOCH3 HCOOC4H9 CH3COOC3 H7 C5H10O2 102 C2H5COOC2H5 C3H7COOCH3 Tên gốc R’+ tên gốc axit RCOO- (đuôi at)
3. ĐỒNG PHÂN
1 2 4
6
Ví dụ: CT este RCOOR’
CH3COOC2H5 4. DANH PHÁP
C2H5COOCH3 HCOOCH=CH2 CH2=CHCOOC6H5
gốc R’ C2H5 etyl CH3 – metyl CH2=CH – vinyl C6H5 – phenyl
gốc axit CH3COOaxetat C2H5COOpropionat HCOOfomat CH2=CHCOOacrylat
tên este
etyl axetat metyl propionat vinyl fomat phenyl acrylat
16
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 5. TÍNH CHẤT VẬT LÝ
Năm học: 2019-2020
- Chất lỏng/rắn, rất ít tan trong nước. - to sôi;độ tan trong nước: axit > ancol > este(cùng số C)(giữa este với nhau và với nước KHÔNG có lk Hiđro) - 1 số este có mùi đặc trưng + isoamyl axetat (CH3COOCH2CH2CH(CH3)2): chuối chín + etyl butirat, etyl propionat: mùi dứa chín
Hoạt động 2: CTCT, tên gọi, đồng phân và tính chất vật lý của este Mục tiêu: Củng cố lại về khái niệm, CTTQ của chất béo, danh pháp, tính chất vật lý và gọi tên GV: Chia nhóm giao bài tập về dạng 1,2 Yêu cầu - HS: Thảo luận, làm bài tập dưới sự hướng dẫn HS thảo luận và làm bài tập. của GV sau đó cử đại diện lên bảng chữa - HS: Ở dưới theo dõi, nhận xét
DẠNG 1: ĐỒNG PHÂN, DANH PHÁP Phương pháp + CTTQ: CnH2nO2: tính số đồng phân đơn chức Số đồng phân este no, đơn ,hở: 2n-2 (tác dụng với NaOH, không tác dụng với Na) Số đồng phân axit no, đơn ,hở:2n-3 (tác dụng với NaOH, Na, Na2CO3) + Danh pháp: Tên este RCOOR’ = tên gốc hiđrocacbon R’ + tên gốc axit RCOO- (đuôi at)
TÊN GỐC HIDROCACBON
GỐC NO
Gốc Không no
Gốc Thơm
CH3-
Metyl
C2H5-
: Etyl
CH3CH2-CH2:Propyl CH3-CH: propyl CH3 C4H9- : butyl
TÊN GỐC AXIT
HCOO-
: fomat
VÍ DỤ: TÊN ESTE (tên gốc hidrocacbon + tên gốc axit) CH3-COO-CH2-CH3
CH3-COO- : axetat
C2H5-COO-CH3:
C2H5-COO-:Propionat
CH3 - COO - CH3:
iso C3H7-COO- :Butylrat
CH2=CH- :Vinyl CH2=CH-CH2:Alyl C6H5- : : Phenyl C6H5-CH2- Benzyl
CH2=CH-COO- acrylat CH2=C-COOCH3 metacrylat
CH3COO-CH=CH2 CH2=CH COOC2H5. C6H5COOCH3
C6H5COO- benzonat
H - COO - CH3
Câu 1: Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C3H6O2 là A. 5. B. 4. C. 2. D. 3. ………………………………………………………………………………………………………… … Câu 2: Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C4H8O2 làA. 2. B. 3. C. 4. D. 5. ………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………… Câu 3: Số đồng phân đơn chức ứng với công thức phân tử C3H6O2 làA. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 4: Số đồng phân đơn chức ứng với công thức phân tử C4H8O2 làA. 6. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 5: Số hợp chất đơn chức, đồng phân cấu tạo của nhau có cùng công thức phân tử C4H8O2, đều tác dụng được với dung dịch NaOH làA. 6. B. 4. C. 3. D. 5. Câu 6: Chất X có công thức phân tử C3H6O2, là este của axit axetic. Công thức cấu tạo thu gọn của X là A. C2H5COOH. B. HO-C2H4-CHO. C. CH3COOCH3. D. HCOOC2H5. Câu 7: Hợp chất X có công thức cấu tạo: CH3CH2COOCH3. Tên gọi của X là: A. etyl axetat. B. metyl propionat. C. metyl axetat. D. propyl axetat. ……………………………………………………………………………………………………… Câu 8: etyl axetat có công thức là A. CH3CH2OH. B. CH3COOH. C. CH3COOC2H5. D. CH3CHO. Câu 9: vinyl axetat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. Câu 10: metyl acrilat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. 17
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
DẠNG 2: LÝ TÍNH ESTE Lý tính: Nhiệt độ sôi Cùng số C: Axit RCOOH > Ancol R’OH > Este RCOOR’ Câu 19: Những este thường có nhiệt độ sôi thấp hơn so với các chất hữu cơ khác có cùng số cacbon tương ứng, nguyên nhân là do A. phân tử este không có liên kết hidro B. phân tử este không tan trong nước C. phân tử este có khối lựợng phân tử nhỏ D. phân tử este có liên kết hidro Câu 20: Cho các chất sau: CH3CH2OH; CH3COOH; CH3COOC2H5 Nhiệt độ sôi của chúng được sắp xếp theo thứ tự giảm dần là như thế nào? A. CH3CH2OH > CH3COOH > CH3COOC2H5 B. CH3COOC2H5 > CH3COOH > CH3CH2OH C. CH3COOH > CH3CH2OH > CH3COOC2H5 D. CH3COOH > CH3COOC2H5 > CH3CH2OH Hoạt động 3 Khái niệm, CTTQ của chất béo. Mục tiêu: Củng cố lại về khái niệm, CTTQ của chất béo và gọi tên GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng trình bày khái niệm, nhóm còn lại CTTQ của chất béo theo bảng tổng kết
CHẤT BÉO Chất béo là trieste (ESTE 3 CHỨC) của glixerol với axit béo gọi chung là triglixerit hay triaxylglixerol. + glixerol: C3H5(OH)3 1.KHÁINIỆM + axit béo:Là axit đơn chức, có số chẵn nguyên tử cacbon, mạch không phân nhánh; thường chứa từ 12 đến 24 nguyên tử cacbon C15H31COOH: axit panmitic C17H35COOH: axit stearic C17H33COOH: axit oleic C17H31COOH: axit linoleic R1COO – CH2 2. CÔNG THỨC
R2COO – CH
trong đó R1, R2, R3: gốc hiđrocacbon của axit béo
R3COO – CH2
(C15H31COO)3C3H5: tripanmitin (C 17H35COO)3C3H5 : tristearin 3. TÊN GỌI (C17H33COO)3C3H5 : triolein - không tan trong nước, tan nhiều trong 1 số dung môi hữu cơ; nhẹ hơn nước. 4.TÍNH CHẤT - chất béo no: trạng thái rắn (mỡ động vật,..) VẬT LÍ - chất béo không no: lỏng (dầu thực vật,…)
Hoạt động 4: CTCT, tên gọi, đồng phân và tính chất vật lý của chất béo. Mục tiêu: Củng cố lại về khái niệm, CTTQ của chất béo, danh pháp, tính chất vật lý và gọi tên GV: Chia nhóm giao bài tập về dạng 1,2 Yêu cầu - HS: Thảo luận, làm bài tập dưới sự hướng dẫn HS thảo luận và làm bài tập. của GV sau đó cử đại diện lên bảng chữa - HS: Ở dưới theo dõi, nhận xét Câu 1:Cho glixerol phản ứng với hỗn hợp axit béo gồm C17H35COOH và C15H31COOH. Số loại trieste được tạo ra là A. 6 B. 4 C. 5 D. 3 Câu 2: Có tối đa bao nhiêu chất béo tạo thành khi đun nóng glixerol với 4 loại axit béo khác nhau?\ A. 24 B. 12 C. 40 D. 64 Câu 3: Khi đun nóng glixerol với hh 3 axit béo C17H35COOH, C17H33COOH, C17H31COOH để thu được chất béo khác nhau. Số CTCT có thể có là bao nhiêu? A. 21 B.18 C.16 D.19 Câu 4: Có tối đa bao nhiêu chất béo tạo thành khi đun nóng glixerol với hỗn hợp axit béo gồm C17H35COOH, C15H31COOH và C17H33COOH mà thủy phân chúng trong môi trường kiềm thu được ít nhất hai muối là A. 12. B. 15. C. 8. D. 18. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn chất hữu cơ nào sau đây thu được sản phẩm có chứa N2? A. Chất béo. B. Tinh bột. C. Xenlulozơ. D. Protein. Câu 6 :hi thuỷ phân (xúc tác axit) một este thu được glixerol và hỗn hợp các axit stearic và axit panmitic theo tỉ lệ mol tương ứng bằng 1 : 2. Este có thể có công thức cấu tạo nào sau đây?
18
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 C17 H 35COO C H 2 |
A. C17 H 35COO C H |
Năm học: 2019-2020
C17 H 35 COO C H 2 |
B. C15 H 31COO C H |
C17 H35COO C H 2 |
C. C17 H33COO C H |
C17 H 35 COO C H 2 |
D. C15 H31COO C H |
C17 H 35 COOCH 2 C17 H 35COOCH 2 C15 H 31COOCH 2 C15 H31COOCH 2 Câu 7:khi đun nóng chất béo với dung dịch H2SO4 loãng thu được A. glixerol và axit béo B.glixerol và muối natri của axit béo C. glixerol và axit cacboxylic D.glixerol và muối natri của axit cacboxylic Câu 8:Phát biểu nào sau đây không đúng? A. Chất béo là trieste của etylen glicol với các axit béo. B. Các chất béo thường không tan trong nước và nhẹ hơn nước. C. Triolein có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro khi đun nóng có xúc tác Ni. D. Chất béo bị thủy phân khi đun nóng trong dung dịch kiềm. Câu 9:Loại dầu nào sau đây không phải là este của axit béo và glixerol? A. Dầu vừng (mè) B. Dầu lạc (đậu phộng)C. Dầu dừa D. Dầu luyn. Câu 10: Các phát biểu sau: 1) Chất béo là este 3 lần este (trieste, triglixerit) của glixerol với các axit monocacboxylic mạch dài có số chẵn nguyên tử C, không phân nhánh (từ12C đến 24 C). 2) Chất béo rắn thường không tan trong nước, nặng hơn nước. 3) Dầu (dầu thực vật) là một loại chất béo trong đó có chứa các gốc axit béo không no. 4) Các loại dầu (dầu ăn, dầu nhờn v.v…) đều không tan trong nước cũng như trong các dung dịch HCl, NaOH. 5) Chất béo (rắn cũng như lỏng) đều tan trong dung dịch KOH, NaOH. 6) Có thể điều chế chất béo nhờ phản ứng este hoá giữa glixerol và axit monocacboxylic mạch dài có số chẵn nguyên tử C, không phân nhánh (từ 12C đến 24 C). Phát biểu đúng về chất béo là A. 1,2,3,5. B. 1,2,3,6. C. 1,3,5,6. D. 1,3,4,6. Câu 11: Câu nào sau đây sai? A. Lipit là một loại chất béo. B. Lipit có trong tế bào sống C. Lipit không hoà tan trong nước D. Lipt là một loại este phức tạp. Câu 12: Câu nào sau đây sai? A. Chất béo ở điều kiện thường là chất rắn B. Chất béo nhẹ hơn nước. C. Chất béo không tan trong nước, tan trong các dung môi hữu cơ D. Chất béo có nhiều trong tự nhiên. Câu 13: Câu nào sau đây không đúng? A. Mở động vật chủ yếu cấu thành từ các axit béo no, tồn tại ở trạng thái rắn B. Dầu thự vật chủ yếu chứa các axit béo không no, tồn tại ở trạng thái lỏng C. Hiđro hóa dầu thực vật lỏng sẻ tạo thành các mở động vật rắn D. Chất béo nhẹ hơn nước và không tan trong nước Câu 14: Cho các phát biểu sau: (a) Chất béo được gọi chung là triglixerit hay triaxylglixerol. (b) Chất béo nhẹ hơn nước, không tan trong nước nhưng tan nhiều trong dung môi hữu cơ. (c) Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch. (d) Tristearin, triolein có công thức lần lượt là: (C17H33COO)3C3H5, (C17H35COO)3C3H5. Số phát biểu đúng là A. 3. B. 2. C. 4. D. 1. Câu 15: Số trieste khi thủy phân đều thu được sản phẩm gồm glixerol, axit CH3COOH và axit C2H5COOH là A. 9 B. 4 C. 6 D. 2 Hoạt động 4: Xác định CTPT của este trong phản ứng đốt cháy. Mục tiêu: Củng cố lại về phản ứng cháy của este no đơn hở GV: Chia nhóm giao bài tập về dạng 1,2 Yêu cầu - HS: Thảo luận, làm bài tập dưới sự hướng dẫn HS thảo luận và làm bài tập. của GV sau đó cử đại diện lên bảng chữa - HS: Ở dưới theo dõi, nhận xét DẠNG 3: TÌM CTPT CỦA ESTE DỰA VÀO PHẢN ỨNG ĐỐT CHÁY Dấu hiệu: + nCO2 = nH2O + Este tạo bởi axit no đơn chức và ancol no, đơn chức
19
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
+ Nhìn vào đáp án chỉ toàn este no, đơn chức => Nếu có 1 trong 3 dấu hiệu trên thì đặt CTTQ CnH2nO2 Đốt cháy este nCO2 = nH 2O ⇒ este no, đơn chức, mạch hở có CTC CnH2nO2 (n ≥ 2).
3n − 2 O2 → nCO2 + nH 2 O 2 3n − 2 n n 2 nO2 nCO2 nH 2 O
Cn H 2 n O2 + 1
nCn H 2 nO2 Từ pư ⇒
n n 1 3n − 2 …..⇒ n ⇒ CTPT cần tìm. = = = neste 2.nO2 nCO2 nH 2O
Este không no có 1 liên kết đôi: số mol CO2> số mol H2O; số mol este = số mol CO2 – số mol H2O
Câu 21: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol este đơn chức thu được 0,3mol CO2 và 0,3 mol H2O. CTTQ của B. C3H6O2. C. C5H10O2. D. C4H8O2 este là: A. C2H4O2. Câu 22: Đốt cháy 6 gam X chỉ chứa chức este thu được 8,8 gam CO2 và 3,6 gam H2O. CTPT của este là A. C2H4O2 B. C3H6O2 C. C4H8O2 D.C4H8O4 Câu 23: Đốt cháy hoàn toàn 7,8 gam este X thu được 11,44 gam CO2 và 4,68 gam H2O. Công thức phân tử của este là A. C4H8O4 B. C4H8O2 C. C2H4O2 D. C3H6O2 Câu 24: Đốt cháy hoàn 4,4 gam một este no, đơn chức A, rồi dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng nước vôi trong dư thu được 20 gam kết tủa. Công thức phân tử của A là: A. C2H4O2. B. C3H6O2. C. C5H10O2. D. C4H8O2. Câu 25: Đốt cháy hoàn toàn 1,48 g este A thu được 2,64g CO2 và 1,08 g H2O. Tìm CTPT của A. A. C2H4O2 B. C3H6O2 C. C4H8O2 D. C3H4O2 Câu 26: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 gam một chất hữu cơ X cần 4,48 lít khí oxi (đkc) thu được nCO2 : nH2O = 1 : 1 . Biết rằng X tác dụng với NaOH tạo ra hai chất hữu cơ. CTCT của X là: A. HCOOC3H7 B. HCOOCH3 C. CH3COOC2H5 D. C2H5COOCH3 Câu 27: Khi đốt cháy hoàn toàn một este no, đơn chức thì số mol CO2 sinh ra bằng số mol O2 đã phản ứng. Tên gọi của este là A. propyl axetat. B. metyl axetat. C. etyl axetat. D. metyl fomiat. Câu 28: Đốt cháy hoàn toàn một este no, đơn chức rồi dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng KOH dư, thấy khối lượng bình tăng 9,3 gam. Số mol CO2 và H2O sinh ra lần lượt là: A. 0,1 và 0,1. B. 0,15 và 0,15. C. 0,25 và 0,05. D. 0,05 và 0,25 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập trong phiếu học tập. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập Phiếu học tập ESTE
DẠNG 1: ĐỒNG PHÂN, DANH PHÁP Phương pháp + CTTQ: CnH2nO2: tính số đồng phân đơn chức Số đồng phân este no, đơn ,hở: 2n-2 (tác dụng với NaOH, không tác dụng với Na) Số đồng phân axit no, đơn ,hở:2n-3 (tác dụng với NaOH, Na, Na2CO3) + Danh pháp: Tên este RCOOR’ = tên gốc hiđrocacbon R’ + tên gốc axit RCOO- (đuôi at)
20
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 TÊN GỐC HIDROCACBON
GỐC NO
Gốc Không no
Gốc Thơm
TÊN GỐC AXIT CH3-
Metyl
C2H5-
: Etyl
CH3CH2-CH2:Propyl CH3-CH: propyl CH3 C4H9- : butyl
Năm học: 2019-2020 VÍ DỤ: TÊN ESTE (tên gốc hidrocacbon + tên gốc axit) HCOO: fomat
CH3-COO-CH2-CH3
CH3-COO- : axetat
C2H5-COO-CH3:
C2H5-COO-:Propionat
CH3 - COO - CH3:
H - COO - CH3
iso C3H7-COO- :Butylrat
CH2=CH- :Vinyl CH2=CH-CH2:Alyl C6H5- : : Phenyl C6H5-CH2- Benzyl
CH2=CH-COO- acrylat CH2=C-COOCH3 metacrylat
CH3COO-CH=CH2 CH2=CH COOC2H5. C6H5COOCH3
C6H5COO- benzonat
Câu 1: Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C3H6O2 là A. 5. B. 4. C. 2. D. 3. ………………………………………………………………………………………………………… Câu 2: Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C4H8O2 làA. 2. B. 3. C. 4. D. 5. ………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………… Câu 3: Số đồng phân đơn chức ứng với công thức phân tử C3H6O2 làA. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 4: Số đồng phân đơn chức ứng với công thức phân tử C4H8O2 làA. 6. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 5: Số hợp chất đơn chức, đồng phân cấu tạo của nhau có cùng công thức phân tử C4H8O2, đều 3. tác dụng được với dung dịch NaOH làA. 6. B. 4. C. D. 5. Câu 6: Chất X có công thức phân tử C3H6O2, là este của axit axetic. Công thức cấu tạo thu gọn của X là A. C2H5COOH. B. HO-C2H4-CHO. C. CH3COOCH3. D. HCOOC2H5. Câu 7: Hợp chất X có công thức cấu tạo: CH3CH2COOCH3. Tên gọi của X là: A. etyl axetat. B. metyl propionat. C. metyl axetat. D. propyl axetat. ………………………………………………………………………………………………………… … Câu 8: etyl axetat có công thức là A. CH3CH2OH. B. CH3COOH. C. CH3COOC2H5. D. CH3CHO. Câu 9: vinyl axetat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. Câu 10: metyl acrilat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. Câu 11:etyl fomiat có công thức là A. CH3COOCH3. B. HCOOC2H5. C. HCOOCH=CH2. D. HCOOCH3. Câu 12: Metyl propionat là tên gọi của hợp chất có công thức cấu tạo: A. HCOOC3H7. B. C2H5COOCH3 C. C3H7COOH. D. C2H5COOH Câu 13: Tên gọi của este C6H5OOCCH=CH2 là: A. Vinylbenzoat B. etylbenzoat C. Phenylacrylat D. Benzyl acrylat Câu 14: Chất X có công thức phân tử là C4H6O2 là este của axit axetic. Công thức cấu tạo của X là: A. CH3COOCH=CH2 B. CH3CH2COOCH3 C. CH3COOCH2CH3 D. CH2=CHCOOCH3 Câu 15: Este nào dưới đây có mùi chuối chín?A. etyl isovalerat B. etyl butirat C. benzyl axetat D. isoamyl axetat Câu 16: Phản ứng este hóa giữa ancol etylic và axit axetic tạo thành A. metyl axetat B. metyl fomat C. etyl axetat D. etyl fomat Câu 17: Số hợp chất đơn chức, đồng phân cấu tạo của nhau có cùng công thức phân tử C4H8O2, đều có 21
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
tác dụng được với dung dịch NaOH, không tác dụng với Na là: A. 2 B. 3 C. 4 D. 6 Câu 18: Số đồng phân este tương ứng với công thức C5H10O2 có phản ứng tráng bạc là A. 3 B. 4 C. 5 D. 6 DẠNG 2: LÝ TÍNH ESTE Lý tính: Nhiệt độ sôi Cùng số C: Axit RCOOH > Ancol R’OH > Este RCOOR’ Câu 19: Những este thường có nhiệt độ sôi thấp hơn so với các chất hữu cơ khác có cùng số cacbon tương ứng, nguyên nhân là do A. phân tử este không có liên kết hidro B. phân tử este không tan trong nước D. phân tử este có liên kết hidro C. phân tử este có khối lựợng phân tử nhỏ Câu 20: Cho các chất sau: CH3CH2OH; CH3COOH; CH3COOC2H5 Nhiệt độ sôi của chúng được sắp xếp theo thứ tự giảm dần là như thế nào? A. CH3CH2OH > CH3COOH > CH3COOC2H5 B. CH3COOC2H5 > CH3COOH > CH3CH2OH C. CH3COOH > CH3CH2OH > CH3COOC2H5 D. CH3COOH > CH3COOC2H5 > CH3CH2OH DẠNG 3: TÌM CTPT CỦA ESTE DỰA VÀO PHẢN ỨNG ĐỐT CHÁY Dấu hiệu: + nCO2 = nH2O + Este tạo bởi axit no đơn chức và ancol no, đơn chức + Nhìn vào đáp án chỉ toàn este no, đơn chức => Nếu có 1 trong 3 dấu hiệu trên thì đặt CTTQ CnH2nO2 Câu 21: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol este đơn chức thu được 0,3mol CO2 và 0,3 mol H2O. CTTQ của este là: A. C2H4O2. B. C3H6O2. C. C5H10O2. D. C4H8O2 Câu 22: Đốt cháy 6 gam X chỉ chứa chức este thu được 8,8 gam CO2 và 3,6 gam H2O. CTPT của este là A. C2H4O2 B. C3H6O2 C. C4H8O2 D.C4H8O4 Câu 23: Đốt cháy hoàn toàn 7,8 gam este X thu được 11,44 gam CO2 và 4,68 gam H2O. Công thức phân tử của este là A. C4H8O4 B. C4H8O2 C. C2H4O2 D. C3H6O2 Câu 24: Đốt cháy hoàn 4,4 gam một este no, đơn chức A, rồi dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng nước vôi trong dư thu được 20 gam kết tủa. Công thức phân tử của A là: A. C2H4O2. B. C3H6O2. C. C5H10O2. D. C4H8O2. Câu 25: Đốt cháy hoàn toàn 1,48 g este A thu được 2,64g CO2 và 1,08 g H2O. Tìm CTPT của A. A. C2H4O2 B. C3H6O2 C. C4H8O2 D. C3H4O2 Câu 26: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 gam một chất hữu cơ X cần 4,48 lít khí oxi (đkc) thu được nCO2 : nH2O = 1 : 1 . Biết rằng X tác dụng với NaOH tạo ra hai chất hữu cơ. CTCT của X là: A. HCOOC3H7 B. HCOOCH3 C. CH3COOC2H5 D. C2H5COOCH3 Câu 27: Khi đốt cháy hoàn toàn một este no, đơn chức thì số mol CO2 sinh ra bằng số mol O2 đã phản ứng. Tên gọi của este là A. propyl axetat. B. metyl axetat. C. etyl axetat. D. metyl fomiat. Câu 28: Đốt cháy hoàn toàn một este no, đơn chức rồi dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng KOH dư, thấy khối lượng bình tăng 9,3 gam. Số mol CO2 và H2O sinh ra lần lượt là: A. 0,1 và 0,1. B. 0,15 và 0,15. C. 0,25 và 0,05. D. 0,05 và 0,25 Câu 29: Hỗn hợp X gồm hai este no, đơn chức, mạch hở. Đốt cháy hoàn toàn một lượng X cần dùng vừa đủ 3,976 lít khí O2 (ở đktc), thu được 6,38 gam CO2. Mặt khác, X tác dụng với dung dịch NaOH, thu được một muối và hai ancol là đồng đẳng kế tiếp. Công thức phân tử của hai este trong X là A. C2H4O2 và C3H6O2 B. C3H4O2 và C4H6O2 C. C3H6O2 và C4H8O2 D. C2H4O2 và C5H10O2 Câu 30 : Đốt cháy a gam một este sau phản ứng thu được 9,408 lít CO2 và 7,56g H2O, thể tích oxi cần dùng là 11,76 lít (ở đktc). Biết este này do một axit đơn chức và rượu đơn chức tạo nên. Cho biết CTPT của este: A. C4H8O2 B. C3H6O2 C. C2H4O2 D. C5H10O2 Câu 31: Este X tạo bởi ancol no đơn chức và axit cacboxylic không no (có 1 liên kết đôi) đơn chức. Đốt cháy m mol X thu được 22,4 lít CO2 (đktc) và 9g H2O .Giá trị của m là bao nhiêu trong các số cho dưới đây? A. 1 mol B. 2 mol C. 3 mol D. Kết quả khác Câu 32: X là hỗn hợp 2 este đơn chức (tạo bởi cùng một ancol với 2 axit liên tiếp trong dãy đồng đẳng).
22
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Đốt cháy hoàn toàn 17,9 gam X được 0,85 mol CO2 và 0,65 mol H2O. Công thức phân tử 2 este trên là: A. C4H6O2 và C5H8O2 B. C4H4O2 và C5H6O2 C. C4H8O2 và C5H10O2 D. C5H8O2 và C6H10O2 Câu 33: Đốt cháy hoàn toàn một lượng hỗn hợp gồm etyl axetat và etyl propionat thu được 31,36 lit khí CO2 (đktc). Khối lượng H2O thu được là A. 12,6 gam B. 50,4 g0am C. 100,8 gam D. 25,2 gam Câu 34: Đốt cháy hoàn toàn 3,42 gam hỗn hợp gồm axit acrylic, vinyl axetat, metyl acrylat và axit oleic) rồi hấp thụ sản phẩm cháy vào bình đựng dung dịch Ca(OH)2 dư, sau phản ứng thu được 18 gam kết tủa và dung dịch X. Khối lượng dung dịch X so với khối lượng dung dịch Ca(OH)2 ban đầu thay đổi như thể nào: A. Giảm 7,74 gam B. Tăng 7,92 gam C. Tăng2,7gam D. Giảm 7,38 gam ----------------------------------------------------Hết-------------------------------------------------------
Ngày soạn 29/08/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 7, 8
Tuần 6 :CHỦ ĐỀ 3 (tt) : ESTE- LIPIT (tiết 7, 8) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của chương: phản ứng xà phòng hóa và phản ứng este hóa c. Trọng tâm - Giải được một số bài tập về phản ứng thủy phân của este, trắc nghiệm tổng hợp về este, chất béo. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất este , chất béo . II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về este chất béo III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: Các em cùng đi nghiên cứu tính chất cơ bản của este và dạng bài tập còn lại của chúng trong buổi học tiếp đây. 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của chương 1 và 2 theo bảng sau: - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: Phản ứng xà phòng hóa Mục tiêu: Củng cố lại về tính chất hóa học của este về phản ứng xà phòng. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét 23
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
sau đó cử đại diện lên bảng viêt ptpu thủy phân este trong môi truuwongf và một số dấu hiệu đọc từ pứ.,
Năm học: 2019-2020
nhóm còn lại
DẠNG 4: PHẢN ỨNG XÀ PHÒNG HÓA t0 ptpu thủy phân: RCOOR + NaOH → RCOONa + R’OH nmuối Mmuối MR - Hoặc đề cho nNaOH, n este đưa vào pt => CTCT của este nancol nancol nR; Lưu ý: CH3- : (15); C2H5- (29); C3H7- (43); C6H5- (77); C2H3- (27); C3H7- (41); HCOOONa = 68; CH3COONa= 82, C2H5OH (46);C2H4O2. (60) C3H6O2 (74) C5H10O2(88) C4H8O2 (102) ’
0
t NẾU: có số mol este và NaOH: RCOOR’ + NaOH → RCOONa + R’OH a mol b mol Nếu a>b=> chất rắn chỉ có RCOONa; este dư bị bay hơi Nếu a<b=> Chất rắn gồm: RCOONa a mol, NaOH dư (b-a) mol LƯU Ý: Một số este khi thuỷ phân không tạo ancol: → 1 muối + 1 anđehit=> Este đơn chức có gốc ancol dạng công thức R-CH=CHEste + NaOH → 2 muối + H2O=> Este của phenol: C6H5OOC-R Este + NaOH t0 Este tạo bởi gốc C6H5: RCOOC6H5 + 2NaOH → RCOONa + C6H5ONa + H2O n Tỉ lệ mol: NaOH = số nhóm chức este neste Câu 35: Thủy phân hoàn toàn 8,8g este đơn chức, mạch hở X với 100ml dung dịch NaOH 1M vừa đủ thu được 8,2 g muối hữu cơ Y và một ancol Z. Tên gọi của X là: A. etyl fomat B. etyl propionate C. etyl axetat D. propyl axetat Câu 36: Thủy phân hoàn toàn 8,8g este đơn chức, mạch hở X với 100ml dung dịch KOH 1M vừa đủ, thu được muối hữu cơ Y và 4,6g ancol Z. Tên gọi của X là: A. etyl fomat B. etyl propionate C. etyl axetat D. propyl axetat Câu 37: Cho 3,7 gam este no, đơn chức, mạch hở tác dạng hết với dd KOH, thu được muối và 2,3 gam ancol etylic. Công thức của este là:A. CH3COOC2H5 B. C2H5COOCH3 C. C2H5COOC2H5 D. HCOOC2H5. Câu 38 : Xà phòng hóa 8,8 gam etylaxetat bằng 150ml dd NaOH 1M. Sau khi p.ứ xảy ra hoàn toàn, cô cạn dd thu được chất rắn khan có khối lượng là:A. 3,28 g B. 8,56 g C. 10,20 g D. 8,25 g Câu 39: Xà phòng hóa 8,8 gam etylaxetat bằng 50ml dd NaOH 1M. Sau khi p.ứ xảy ra hoàn toàn, cô cạn dd thu được chất rắn khan có khối lượng là:A. 4,1 g B. 8,5 g C. 10,2 g D. 8,2 g Câu 40. Xà phòng hóa 8,8 gam etyl axetat bằng 200 ml dd NaOH 0,2M. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, cô cạn dung dịch thu được chất rắn khan có khối lượng là A. 3,28 gam. B. 8,56 gam. C. 8,2 gam. D. 10,4 gam. Câu 41. Xà phòng hóa 8,8 gam etyl axetat bằng 200 ml dd NaOH 2M. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, cô cạn dung dịch thu được chất rắn khan có khối lượng là A. 3,28 gam. B. 20,2 gam. C. 8,2 gam. D. 12 gam. Câu 42. Xà phòng hóa 8,8 gam etyl axetat bằng 200 ml dd NaOH 0,5M. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, cô cạn dung dịch thu được chất rắn khan có khối lượng là A. 3,28 gam. B. 8,56 gam. C. 8,2 gam. D. 10,4 gam. Câu 43: Xà phòng hóa hoàn toàn 22,2 gam hh hai este đơn chức, no, mạch hở là đồng phân của nhau cần dùng 300 ml NaOH 1M. CTCT của hai este là: A. CH3COOC2H5 và C2H5COOCH3. B. HCOOC2H5 và CH3COOCH3. C. CH3COOC2H3 và C2H3COOCH3. D. C2H5COOC2H5 và CH3COOC3H7. Câu 44: Thuỷ phân hoàn toàn 11,44 gam este no, đơn chức, mạch hở X với 100ml dd NaOH 1,3M (vừa đủ) thu được 5,98 gam một ancol Y. Tên gọi của X làA. Etyl fomat B. Etyl axetat C. Etyl propionat D. Propyl axetat
24
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 45: Thuỷ phân 11,18 gam este X đơn chức, mạch hở (có xúc tác axit) đến khi phản ứng hoàn toàn thu được hỗn hợp hai chất hữu cơ Y và Z. Cho Y, Z phản ứng với dung dịch AgNO3/NH3 dư thu được 56,16 gam Ag. Công thức cấu tạo của X là: A. HCOOC(CH3)=CH2 B. CH3COOCH=CH2 C. HCOOCH=CHCH3 D. HCOOCH2CH=CH2 Câu 46. Este X có công thức phân tử là C5H8O2. Đun nóng 0,1 mol X với 200 ml dung dịch NaOH 1M. Cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 13,4 gam chất rắn khan. Vậy công thức của este đó là : A. CH3COO-CH2-CH=CH2 B. CH2=CH-COOC2H5 C. CH2=C(CH3)-COOCH3 D. HCOOCH=C(CH3)2. Câu 47. Este X có công thức phân tử là C4H6O2. Đun nóng 0,1 mol X với 200 ml dung dịch NaOH 1M. Cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 10,8 gam chất rắn khan. Vậy nhận xét đúng là : A. CTCT là CH3COO-CH2-CH=CH2 B. X có tráng bạc C. X thủy phân cho anđehit D. X có CTCT là HCOOCH2CH=CH2. Câu 48: Cho hỗn hợp M gồm 2 hợp chất hữu cơ mạch thẳng X, Y (chỉ chứa C, H, O) tác dụng vừa đủ với 8 gam NaOH thu được một rượu đơn chức và hai muối của hai axit hữu cơ đơn chức kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng. Lượng rượu thu được cho tác dụng với Na dư tạo ra 2,24 lít khí (đktc). X, Y thuộc loại hợp chất gì?A. axit B. 1 axit và 1 este C. 2 este D. 1 rượu và 1 axit Câu 49: Đốt cháy 1,7 gam este X cần 2,52 lít oxi (đktc), chỉ sinh ra CO2 và H2O với tỉ lệ số mol n CO2 : n H2O = 2. Đun nóng 0,01 mol X với dd NaOH thấy 0,02 mol NaOH tham gia phản ứng. X không có chức ete, không phản ứng với Na trong điều kiện bình thường và không khử được AgNO3/NH3 ngay cả khi đun nóng. Biết Mx < 140 đvC. Hãy xác định CTCT của X? A. HCOOC6H5 B. CH3COOC6H5 C. C2H5COOC6H5 D. C2H3COOC6H5 Câu 50: Một hh X gồm etyl axetat và etyl fomiat. Thủy phân 8,1 g hỗn hợp X cần 200ml dd NaOH 0,5M. Phần trăm về khối lượng của etylaxetat trong hh là: A. 75% B. 15% C. 54,32% D. 25%. Câu 51: Xà phòng hoá hoàn toàn 17,6 gam hỗn hợp 2 este là etyl axetat và metyl propionat bằng lượng vừa đủ V (ml) dung dịch NaOH 0,5M. Giá trị V đã dùng là A. 200 ml. B. 500 ml. C. 400 ml. D. 600 ml. Câu 52: Thuỷ phân este X có CTPT C4H8O2 trong dd NaOH thu được hh hai chất hữu cơ Y và Z trong đó Y có tỉ khối hơi so với H2 là 16. X có công thức là A. HCOOC3H7 B. CH3COOC2H5 C. HCOOC3H5 D. C2H5COOCH3 Câu 53: Cho 4,48 gam hh gồm CH3COOC2H5 và CH3COOC6H5 (có tỷ lệ mol là 1:1) td với 800 ml dd NaOH 0,1 M thu được dd X. Cô cạn dd X thì khối lượng chất rắn thu được là A. 5,6 gam B. 3,28 gam C. 6,4 gam D. 4,88 gam Câu 54: Hợp chất hữu cơ X đơn chức chứa (C, H, O) không tác dụng với Na nhưng tác dụng với dung dịch NaOH theo tỉ lệ mol 1 : 1 hoặc 1 : 2. Khi đốt cháy 1 mol X thu được 7 mol CO2. Công thức cấu tạo của X là A. C2H5COOC4H9 B. HCOOC6H5. C. C6H5COOH. D. C3H7COOC3H7 Câu 55: Xà phòng hóa hoàn toàn 9,7 gam hỗn hợp hai este đơn chức X, Y cần 150 ml dd KOH 1M. Sau phản ứng cô cạn dd thu được hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp và một muối duy nhất. Công thức cấu tạo thu gọn của X, Y lần lượt là A. HCOOCH3, HCOOC2H5. B. C2H5COOCH3, C2H5COOC2H5 B. .C. CH3COOCH3, CH3COOC2H5 D. C2H3COOCH3, C2H3COOC2H5. Hoạt động 2: Phản ứng este hóa Mục tiêu: Củng cố lại về điều chế sste từ phản ứng este hóa HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viêt ptpu este hóa và nhóm còn lại một số dấu hiệu đọc từ pứ.,
Dạng 5: Phản ứng ESTE hóa:Toán liên quan tới hiệu suất: RCOOH + R’OH RCOO R’+ H2O Ban đầu a mol b mol Pứ x x x x Cân bằng a- x b-x x x
Nếu a≥ b=> H = Nếu a≤ b=> H=
25
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 56: Cho 6 g axit axetic tác dụng với 9,2 g ancol etylic (xúc tác H2SO4 đặc, đun nóng). Sau p.ứ thu được 4.4 g este. Hiệu suất của p.ứ este hóa là:A. 75% B. 25% C. 50% D. 55% Câu 57: Đun nóng 6,0 gam CH3COOH với 6,0 gam C2H5OH ( có H2SO4 làm xúc tác, hiệu suất phản ứng este hoá B. 4,4 gam C. 8,8 gam D. 5,2 bằng 50%). Khối lượng este tạo thành là: A. 6,0 gam Câu 58: Cho 6 g axit axetic tác dụng với 9,2 g ancol etylic (xúc tác H2SO4 đặc, đun nóng), với hiệu suất đạt 80%. Sau p.ứ thu được m gam este. Giá trị của m là: B. 7,04g C. 14,08g D. 4,80 g A. 2,16g Câu 59: Đun 12g axit axetic với một lượng dư ancol etylic (có H2SO4 đặc xt). Đến khi phản ứng kết thúc thu được 11g este. Hiệu suất phản ứng este hóa là:A. 70% B. 75% C. 62,5% D. 50% Câu 60(C1,2): Hỗn hợp X gồm axit fomic và axit axetic (tỉ lệ mol 1:1). Lấy 5,3 gam hỗn hợp X tác dụng với 5,75 gam ancol etylic (có xúc tác H2SO4 đặc) thu được m gam hỗn hợp este (hiệu suất của các phản ứng este hoá đều bằng 80%). Giá trị của m là A. 10,125. B. 6,48. C. 8,10. D. 16,20. Hoạt động 3: Phản ứng xà phòng hóa của chất béo Mục tiêu: Củng cố lại về điều chế sste từ phản ứng este hóa HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viêt ptpu xà phòng hóa nhóm còn lại của chất béo và một số dấu hiệu đọc từ pứ., Với chất béo trung tính(chất béo – thuần khiết khi xà phòng hóa: → 3RCOOM + C3 H 5 (OH )3 Ta có: ( RCOO) 3 C3 H 5 + 3MOH ĐLBTKL: mchất béo + mMOH = mmuối + mglixerol + ntriglixerit = nglixerol; nKOH =3 ntriglixerit = 3nglixerol. (2) Với chất béo có chỉ số axit khi xà phòng hóa: - Coi chất béo là hỗn hợp gồm axit đơn chức và trieste: Ta có: RCOOH + MOH → RCOOM + H2O. x x x mol. ( RCOO) 3 C3 H 5 + 3MOH → 3RCOOM + C3 H 5 (OH )3 y 3y y mol ĐLBTKL: mchất béo + mMOH = mmuối + mglixerol + m H2O * Muối thu được là thành phần chính của xà phòng. Câu 61: Xà phòng hóa hoàn toàn 17,24 gam chất béo cần dùng vừa đủ 0,06 mol NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được khối lượng xà phòng là. A. 18,24 gam B. 17,8 gam C. 16,68 gam D. 18,38 gam Câu 62: Cho 200 gam một loại chất béo có chỉ số axit bằng 7 tác dụng vừa đủ với một lượng NaOH, thu được 207,55 gam hỗn hợp muối khan. Khối lượng NaOH đã tham gia phản ứng là A. 31,45 gam. B. 31 gam. C. 32,36 gam. D. 30 gam. Câu 63: Xà phòng hóa hòan toàn một trieste X bằng dung dịch NaOH thu được 9,2g glyxerol và 83,4 gam một muối của một axit béo no B. Chất B là: A. axit axetic B. axit panmitic C. axit oleic D. axit stearic Câu 65: Đun nóng lipit cần vừa đủ 40kg dd NaOH 15%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) glixerin thu được là: A. 13,8 B. 6,975 C. 4,6 D. đáp án khác Câu 66 : Khi cho 178 kg chất béo trung tính phản ứng vừa đủ với 120 kg dd NaOH 20%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) xà phòng thu được là : A. 61,2 B. 183,6 C. 122,4 D. 146,8 Câu 67: Xà phòng hóa hoàn toàn 17,24 gam chất béo cần dùng vừa đủ 0,06 mol NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được khối lượng xà phòng là. A. 18,24 gam B. 17,8 gam C. 16,68 gam D. 18,38 gam Câu 68: Đun nóng chất béo cần vừa đủ 40 kg dung dịch NaOH 15%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) glixerol thu được là A. 13,8 B. 4,6 C. 6,975 D. 9,2
26
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 69: Tính lượng triolein cần để điều chế 5,88 kg glixerol ( H = 85%) ? A. 66,47 kg. B. 56,5 kg. C. 48,025 kg. D. 22,26 kg Câu 70: Giả sử một chất béo có công thức: . Muốn điều chế 20 kg xà phòng từ chất béo này thì cần dùng bao nhiêu kg chất béo này để tác dụng với dd xút? Coi phản ứng xảy ra hoàn toàn. A.19,39kg B.25,80kg C.20,54 D.21,50 Câu 71:(C1,2) Để thuỷ phân hoàn toàn 8,58 kg một loại chất béo cần vừa đủ 1,2 kg NaOH, thu được 0,368 kg glixerol và hỗn hợp muối của axit béo. Biết muối của các axit béo chiếm 60% khối lượng xà phòng. Khối lượng xà phòng tối đa có thể thu được là A. 9,088kg. B. 15,147kg. C. 15,69kg. D. 16kg. Câu 72(C1,2): Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp X chứa hỗn hợp các triglixerit tạo bởi từ cả 3 axit panmitic, oleic, linoleic thu được 24,2 gam CO2 và 9 gam H2O. Nếu xà phòng hóa hoàn toàn 2m gam hỗn B. hợp X bằng dung dịch KOH vừa đủ sẽ thu được bao nhiêu gam xà phòng ?A. 11,90. 18,64. C. 21,40. D. 19,60. Câu 73(C1,2): xà phòng hóa hoàn toàn một loại chất béo thì cần vừa đủ 2,44 kg NaOH, sau phản ứng thu được 1,84 kg Glixerol và 17,202 kg xà phòng. Khối lượng chất béo ban đầu đem thủy phân là: ( Biết phản ứng xà phòng hóa xảy ra hoàn toàn). A. 16,202kg. B. 16,620kg C. 16,602kg D. 16,642kg. Câu 74: Đun sôi a gam một triglixerit (X) với dung dịch KOH đến khi phản ứng hoàn toàn được 0,92 gam glixerol và hỗn hợp Y gồm m gam muối của axit oleic với 3,18 gam muối của axit linoleic (C17H31COOH). Giá trị của m là A. 3,2. B. 6,4. C. 4,6 D. 7,5. Câu 75(C1): Đốt cháy hoàn toàn m gam chất béo X chứa tristearin, tripanmitin, axit stearic và axit panmitic. Sau phản ứng thu được 13,44 lít CO2 (đktc) và 10,44 gam nước. Xà phòng hoá m gam X (hiệu suất 90%) thu được m gam glixerol. Giá trị của m là A. 0,828. B. 2,484. C. 1,656. D. 0,920. 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập trong phiếu trắc nghiệm lý thuyết tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập, Bài tập trắc nghiệm tổng hợp TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT TỔNG HỢP Câu 1: Nhận định nào sau đây không đúng? A. Tên este RCOOR’ gồm: tên gốc hiđrocacbon R’ + tên anion gốc axit (đuôi “at“). B. Khi thay nguyên tử H ở nhóm –COOH của axit cacboxylic bằng gốc hiđrocacbon thì được este. C. Phản ứng thuỷ phân este trong môi trường kiềm là phản ứng 1 chiều và gọi là phản ứng xà phòng hoá. D. Este có nhiệt độ sôi thấp hơn so với axit và ancol có cùng số nguyên tử C vì este có khối lượng phân tử nhỏ hơn. Câu 2:Công thức tổng quát của este tạo bởi axit đơn chức no mạch hở và ancol đơn chức no mạch hở có dạng. A. CnH2n+2O2 ( n ≥ 2) B. CnH2nO2 (n ≥ 2) C. CnH2nO2 ( n ≥ 3) D. CnH2n-2O2 ( n ≥ 4) Câu 3:Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C4H8O2 là:A.5 B.2 C.4 D.6 Câu 4: Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C5H10O2 là: A.10 B.9 C.7 D.5 Câu 5. Hãy cho biết có bao nhiêu chất hữu cơ đơn chức có công thức phân tử là C3H6O2? A. 4 B. 2 C. 3 D. 5 Câu 6: Nhận định không đúng là A. CH3CH2COOCH = CH2 cùng dãy đồng đẳng với CH2 = CHCOOCH3. B. CH3CH2COOCH = CH2 tác dụng với dung dịch NaOH thu được anđehit và muối. C. CH3CH2COOCH = CH2 tác dụng với dung dịch Br2. D. CH3CH2COOCH = CH2 có thể trùng hợp tạo polime. 27
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 7: Thủy phân 1 mol este cho 2 muối và nước . CTCT của este đó có dạng: (R là gốc hiđrocacbon trong đó cacbon mang hóa trị là cacbon no) A. RCOOR’ B. RCOOCH=CHR’ C. RCOOC6H5 D. C6H5COOR Câu 8: Este X có công thức phân tử là C5H10O2. Đun nóng X với NaOH thu được muối Y và ancol Z trong đó MY < B. 7 C. 4 D. 5 MZ. Hãy cho biết X có bao nhiêu công thức cấu tạo? A. 6 Câu 9: Sản phẩm thu được khi thuỷ phân vinylaxetat trong dd kiềm là: A. Một muối và một ancol B. Một muối và một anđehit C. Một axit cacboxylic và một ancol D. Một axit cacboxylic và một xeton Câu 10: Khi trùng hợp CH2=CH-COOCH3 thu được A. polistiren. B. polivinyl axetat. C. Poli metyl acrylat . D. polietilen. Câu 11:Để điều chế thủy tinh hữu cơ, người ta trùng hợp từ : A. CH2= CH-COOCH3 B.CH2= CH-COOH C. CH2= C(CH3)-COOCH3 D. Tất cả đều sai Câu 12:Trong phản ứng este hoá giữa ancol và một axit hữu cơ thì cân bằng sẽ chuyển dịch theo chiều tạo ra este khi ta: A. Cho ancol dư hay axit hữu cơ dư. B. Giảm nồng độ ancol hay axit hữu cơ. C. Dùng chất hút nước hay tách nước. Chưng cất ngay để tách este. D. Cả 2 biện pháp A, C Câu 13:Cho phản ứng este hóa : RCOOH + R’OH R-COO-R’ + H2O . Để phản ứng chuyển dời ưu tiên theo chiều thuận, cần dùng các giải pháp sau : A.Tăng nồng độ của axit hoặc ancol. B.Dùng H2SO4 đặc để xúc tác và hút nước. C.Chưng cất để tách este ra khỏi hổn hợp phản ứng . D.Cả a, b, c đều dùng. Câu 14: Những biện pháp để phản ứng thuỷ phân este có hiệu suất cao và nhanh hơn là A. Tăng nhiệt độ; tăng nồng độ ancol. B. Dùng OH- (xúc tác); tăng nhiệt độ. C. Dùng H+ (xúc tác); tăng nồng độ ancol. D. Dùng H+ (xúc tác); tăng nhiệt độ. Câu 15: Este metyl acrilat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. Câu 16: Este vinyl axetat có công thức là A. CH3COOCH3. B. CH3COOCH=CH2. C. CH2=CHCOOCH3. D. HCOOCH3. Câu 17: Đun nóng este CH3COOCH=CH2 với một lượng vừa đủ dung dịch NaOH, sản phẩm thu được là A. CH2=CHCOONa và CH3OH. B. CH3COONa và CH3CHO. C. CH3COONa và CH2=CHOH. D. C2H5COONa và CH3OH. Câu 18: Đun nóng este CH2=CHCOOCH3 với một lượng vừa đủ dung dịch NaOH, sản phẩm thu được là A. CH2=CHCOONa và CH3OH. B. CH3COONa và CH3CHO. C. CH3COONa và CH2=CHOH. D. C2H5COONa và CH3OH. Câu 19: Khi đốt cháy hoàn toàn một este no, đơn chức thì số mol CO2 sinh ra bằng số mol O2 đã phản ứng. Tên gọi của este là A. propyl axetat. B. metyl axetat. C. etyl axetat. D. metyl fomiat. Câu 20: Cho chuỗi phản ứng sau đây : C2H2 → X → Y → Z → CH3COOC2H5 X, Y, Z lần lượt là A. C2H4, CH3COOH, C2H5OH. B. CH3CHO, C2H4, C2H5OH. C. CH3CHO, CH3COOH, C2H5OH. D. CH3CHO, C2H5OH, CH3COOH. Câu 21: Một este có công thức phân tử là C4H6O2, khi thuỷ phân trong môi trường axit thu được axetanđehit. Công thức cấu tạo thu gọn của este đó là A. CH3COO-CH=CH2. B. CH2=CH-COO-CH3. C. HCOO-C(CH3)=CH2. D. HCOO-CH=CH-CH3. Câu 22: Cho các chất có CTCT sau đây: (1)CH3CH2COOCH3 ; (2)CH3OOCCH3; (3)HCOOC2H5 ; (4)CH3COOH; (5)CH3CHCOOCH3 ; (6) HOOCCH2CH2OH (7)CH3OOC-COOC2H5. Những chất thuộc loại este là: A. (1), (2), (3), (4), (5), (6). B. (1), (2), (3), (5), (7). C. (1), (2), (4), (6), (7). D. (1), (2), (3), (6), (7). Câu 23: Dãy các chất no sau đây có thể cho pứ tráng gương? A.CH3CHO, HCOOH, HCOOCH3 B. HCHO, CH3COOH, HCOOCH3 C.CH3CHO, HCOOH, CH3COOCH3 D. CH3CHO, CH3COOH, HCOOCH3 Câu 24: Cho sơ đồ chuyển hóa sau (mỗi mũi tên là một phương trình phản ứng): Tinh bột → X → Y → Z → metyl axetat. Các chất Y, Z trong sơ đồ trên lần lượt là: A. C2H5OH, CH3COOH. B. CH3COOH, CH3OH. C. CH3COOH, C2H5OH. D. C2H4, CH3COOH. 28
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 25: Một este có công thức ptử là C4H6O2, khi thuỷ phân trong môi trường axit thu được axetanđehit. Công thức cấu tạo thu gọn của este đó là A. HCOO-C(CH3)=CH2. B. HCOO-CH=CH-CH3. C. CH3COO-CH=CH2. D. CH2=CH-COO-CH3. Câu 26: Cho dãy các chất: HCHO, CH3COOH, CH3COOC2H5, HCOOH, C2H5OH, HCOOCH3. Số chất trong dãy tham gia phản ứng tráng gương là A. 3. B. 6. C. 4. D. 5. Câu 27: Chất X có công thức phân tử C2H4O2, cho chất X tác dụng với dung dịch NaOH tạo ra muối và nước. Chất X thuộc loại A. ancol no đa chức. B. axit không no đơn chức. C. este no đơn chức. D. axit no đơn chức. Câu 28: Thuỷ phân este X có CTPT C4H8O2 trong dung dịch NaOH thu được hỗn hợp hai chất hữu cơ Y và Z trong đó Y có tỉ khối hơi so với H2 là 16. X có công thức là A. HCOOC3H7 B. CH3COOC2H5 C. HCOOC3H5 D. C2H5COOCH3 Câu 29: Đốt cháy hoàn toàn este X thu được số mol CO2 bằng số mol H2O. Vậy X là A. este đơn chức, mạch hở, có một nối đôi. B. este đơn chức, có 1 vòng no C. este đơn chức, no, mạch hở. D. este hai chức no, mạch hở Câu 30: Đốt cháy a mol một este no; thu được x mol CO2 và y mol H2O. Biết x – y = a. Công thức chung của este: A. CnH2n-2O2 B. CnH2n-4O6 C. CnH2n-2O4 D. CnH2nO2 Câu 31: Este X (C4H6O2) tdvới dd NaOH thu được 2 sp đều có khả năng tham gia pu tráng bạc. CTCT thu gọn của X là A. CH3 - COOCH = CH2. B. HCOO - CH2 - CH = CH2. C. CH2 = CH - COOCH3. D. HCOO - CH = CH - CH3. Câu 32: Thủy phân este E có công thức phân tử C4H8O2 (có mặt H2SO4 loãng) thu được hai sản phẩm hữu cơ X và Y (chỉ chứa C, H, O). Từ X có thể điều chế trực tiếp ra Y bằng một phản ứng duy nhất. Tên gọi của X là A. axit axetic. B. anđehit axetic. C. ancol etylic. D. eyl axetat. Câu33 : Hợp chất X có công thức phân tử C8H8O2 , X tác dụng với dung dịch NaOH thu được hỗn hợp 2 muối và H2O. Công thức cấu tạo thu gọn của X là A. C6H5COOCH3. B. C6H5CH2COOH. C. CH3COOC6H5. D. HCOOC6H5 . Câu 34: Phát biểu nào sau đây không đúng? A. Phản ứng este hoá xảy ra hoàn toàn. B. Thuỷ phân este no mạch hở trong môi trường axit sẽ cho axit và ancol. C. Thuỷ phân este no mạch hở trong môi trường kiềm sẽ cho muối và ancol. D. Thuỷ phân phenyl axetat trong môi trường kiềm sẽ cho 2 muối và nước. Câu 35: Hai hợp chất hữu cơ X, Y có cùng công thức phân tử C3H6O2. Cả X và Y đều tác dụng với Na; X tác dụng được với NaHCO3 còn Y có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc. Công thức cấu tạo của X và Y lần lượt là A. C2H5COOH và HCOOC2H5. B. HCOOC2H5 và HOCH2CH2CHO. C. C2H5COOH và CH3CH(OH)CHO. D. HCOOC2H5 và HOCH2COCH3. Câu36 : Khi thuỷ phân CH2=CH-OOC-CH3 trong dung dịch NaOH thu được sản phẩm là: A. CH3-CH2OH và CH3COONa B. CH3-CH2OH và HCOONa C. CH3OH và CH2=CH-COONa D. CH3-CHO và CH3-COONa Câu 37: Dầu chuối là este có tên isoamyl axetat, được điều chế từ ancol và axitcacboxylic tương ứng là A. CH3OH và CH3COOH. B. C2H5OH và CH3COOH. C. (CH3 )2 CH CH2CH2OH và CH3COOH. D. (CH3 )2 CHCH2OH và CH3COOH. Câu 38: Vinyl axetat được điều chế bằng phản ứng giữa: A. Etilen với axit axetic B. Ancol vinylic với axit axetic C. Axetilen với axit axetic D. etanol với anhiđrit axetic Câu39 : Để điều chế este phenylaxetat người ta cho phenol tác dụng với chất nào sau đây? Giải thích? A. CH3COOH B. CH3CHO C. CH3COONa D. Đáp án khác Câu 40: Polime dùng để chế tạo thuỷ tinh hữu cơ (plexiglas) được điều chế bằng phản ứng trùng hợp của : A. CH2 =CHCOOCH3 B. CH3COOCH=CH2 C. CH2=C(CH3)COOCH3 D. C6H5CH=CH2 LIPIT Câu 1:Cho glixerol phản ứng với hỗn hợp axit béo gồm C17H35COOH và C15H31COOH. Số loại trieste được tạo ra là A. 6 B. 4 C. 5 D. 3 29
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 2: Có tối đa bao nhiêu chất béo tạo thành khi đun nóng glixerol với 4 loại axit béo khác nhau? A. 24 B. 12 C. 40 D. 64 Câu 3: Khi đun nóng glixerol với hh 3 axit béo C17H35COOH, C17H33COOH, C17H31COOH để thu được chất béo khác nhau. Số CTCT có thể có là bao nhiêu? A. 21 B.18 C.16 D.19 Câu 4: Có tối đa bao nhiêu chất béo tạo thành khi đun nóng glixerol với hỗn hợp axit béo gồm C17H35COOH, C15H31COOH và C17H33COOH mà thủy phân chúng trong môi trường kiềm thu được ít nhất hai muối làA. 12. B. 15. C. 8. D. 18. Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn chất hữu cơ nào sau đây thu được sản phẩm có chứa N2? A. Chất béo. B. Tinh bột. C. Xenlulozơ. D. Protein. Câu 6 :hi thuỷ phân (xúc tác axit) một este thu được glixerol và hỗn hợp các axit stearic và axit panmitic theo tỉ lệ mol tương ứng bằng 1 : 2. Este có thể có công thức cấu tạo nào sau đây? C17 H 35 COO C H 2 C17 H 35 COO C H 2 C17 H35COO C H 2 C17 H 35 COO C H 2 |
A. C17 H 35COO C H |
|
B. C15 H 31COO C H |
|
C. C17 H33COO C H |
|
D. C15 H31COO C H |
C17 H 35 COOCH 2 C17 H 35 COOCH 2 C15 H 31COOCH 2 C15 H31COOCH 2 Câu 7: Xà phòng hóa hòan toàn một trieste X bằng dung dịch NaOH thu được 9,2g glyxerol và 83,4 gam muối của một axit béo no B. Chất B là: A. axit axetic B. axit panmitic C. axit oleic D. axit stearic Câu 8: Đun nóng lipit cần vừa đủ 40kg dd NaOH 15%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) glixerin thu được là: A. 13,8 B. 6,975 C. 4,6 D. đáp án khác Câu 9 : Khi cho 178 kg chất béo trung tính phản ứng vừa đủ với 120 kg dd NaOH 20%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) xà phòng thu được là : A. 61,2 B. 183,6 C. 122,4 D. 146,8 Câu 10: Xà phòng hóa hoàn toàn 17,24 gam chất béo cần dùng vừa đủ 0,06 mol NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được khối lượng xà phòng là. A. 18,24 gam B. 17,8 gam C. 16,68 gam D. 18,38 gam Câu 11: Đun nóng chất béo cần vừa đủ 40 kg dung dịch NaOH 15%, giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn. Khối lượng (kg) glixerol thu được là A. 13,8 B. 4,6 C. 6,975 D. 9,2 Câu 12: Tính lượng triolein cần để điều chế 5,88 kg glixerol ( H = 85%) ? A. 66,47 kg. B. 56,5 kg. C. 48,025 kg. D. 22,26 kg Câu 13: Một loại mỡ chứa: 50% olein (glixerol trioleat), 30% panmitin (glixerol tripanmitat), 20% stearin (glixerol tristearat). Giả sử phản ứng xảy ra hoàn toàn, khối lượng xà phòng thu được từ 100kg loại mỡ đó là A. 206,50 kg. B. 309,75 kg. C. 103,25 kg. D. 51, 63 kg Câu 14: Thể tích H2(đktc) cần để hidro hóa hoàn toàn 1 tấn triolein là A. 7608 lít B. 760,18 lít C. 7,6018 lít D. 7601,8 lít Câu 15 :khi đun nóng chất béo với dung dịch H2SO4 loãng thu được A. glixerol và axit béo B.glixerol và muối natri của axit béo C. glixerol và axit cacboxylic D.glixerol và muối natri của axit cacboxylic Câu 16:Phát biểu nào sau đây không đúng? A. Chất béo là trieste của etylen glicol với các axit béo. B. Các chất béo thường không tan trong nước và nhẹ hơn nước. C. Triolein có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro khi đun nóng có xúc tác Ni. D. Chất béo bị thủy phân khi đun nóng trong dung dịch kiềm. Câu 17:Loại dầu nào sau đây không phải là este của axit béo và glixerol? A. Dầu vừng (mè) B. Dầu lạc (đậu phộng)C. Dầu dừa D. Dầu luyn. Câu 18: Các phát biểu sau: 1) Chất béo là este 3 lần este (trieste, triglixerit) của glixerol với các axit monocacboxylic mạch dài có số chẵn nguyên tử C, không phân nhánh (từ12C đến 24 C). 2) Chất béo rắn thường không tan trong nước, nặng hơn nước. 3) Dầu (dầu thực vật) là một loại chất béo trong đó có chứa các gốc axit béo không no. 4) Các loại dầu (dầu ăn, dầu nhờn v.v…) đều không tan trong nước cũng như trong các dung dịch HCl, NaOH.
30
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
5) Chất béo (rắn cũng như lỏng) đều tan trong dung dịch KOH, NaOH. 6) Có thể điều chế chất béo nhờ phản ứng este hoá giữa glixerol và axit monocacboxylic mạch dài có số chẵn nguyên tử C, không phân nhánh (từ 12C đến 24 C). Phát biểu đúng về chất béo làA. 1,2,3,5. B. 1,2,3,6. C. 1,3,5,6. D. 1,3,4,6. Câu19 : Cho glixeryl trioleat (hay triolein) lần lượt vào mỗi ống nghiệm chứa riêng biệt: Na, dung dịch Br2, dung dịch NaOH, Cu(OH)2 và dung dịch H2SO4. Trong điều kiện thích hợp, số phản ứng hóa học xảy ra là A. 4. B. 5. C. 2. D. 3. Câu 20: Triolein không tác dụng với chất (hoặc dung dịch) nào sau đây? A. H2O (xúc tác H2SO4 loãng, đun nóng). B. Cu(OH)2 (ở điều kiện thường). C. Dung dịch NaOH (đun nóng). D. H2 (xúc tác Ni, đun nóng). Câu 21: Câu nào sau đây sai? A. Lipit là một loại chất béo. B. Lipit có trong tế bào sống C. Lipit không hoà tan trong nước D. Lipt là một loại este phức tạp. Câu 22: Câu nào sau đây sai? A. Chất béo ở điều kiện thường là chất rắn B. Chất béo nhẹ hơn nước. C. Chất béo không tan trong nước, tan trong các dung môi hữu cơ D. Chất béo có nhiều trong tự nhiên. Câu 23: Khi xà phòng hóa tristearin ta thu được sản phẩm là A. C15H31COONa và etanol. B. C17H35COOH và glixerol. C. C15H31COOH và glixerol. D. C17H35COONa và glixerol. Câu 24: Khi xà phòng hóa tripanmitin ta thu được sản phẩm là A. C15H31COONa và etanol. B. C17H35COOH và glixerol. C. C15H31COONa và glixerol. D. C17H35COONa và glixerol. Câu 25: Khi xà phòng hóa triolein ta thu được sản phẩm là A. C15H31COONa và etanol. B. C17H35COOH và glixerol. C. C15H31COONa và glixerol. D. C17H33COONa và glixerol. Câu 26: Khi thuỷ phân trong môi trường axit tristearin ta thu được sản phẩm là A. C15H31COONa và etanol. B. C17H35COOH và glixerol. C. C15H31COOH và glixerol. D. C17H35COONa và glixerol. Câu 27: Câu nào sau đây không đúng? A. Mở động vật chủ yếu cấu thành từ các axit béo no, tồn tại ở trạng thái rắn B. Dầu thự vật chủ yếu chứa các axit béo không no, tồn tại ở trạng thái lỏng C. Hiđro hóa dầu thực vật lỏng sẻ tạo thành các mở động vật rắn D. Chất béo nhẹ hơn nước và không tan trong nước Câu 28: Xà phòng hóa hòan toàn một trieste X bằng dung dịch NaOH thu được 9,2g glyxerol và 83,4 gam muối của một axit béo no B. Chất B là: A. axit axetic B. axit panmitic C. axit oleic D. axit stearic Câu 29: Cho các phát biểu sau: (a) Chất béo được gọi chung là triglixerit hay triaxylglixerol. (b) Chất béo nhẹ hơn nước, không tan trong nước nhưng tan nhiều trong dung môi hữu cơ. (c) Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch. (d) Tristearin, triolein có công thức lần lượt là: (C17H33COO)3C3H5, (C17H35COO)3C3H5. B. 2. C. 4. D. 1. Số phát biểu đúng là A. 3. Câu 30: Số trieste khi thủy phân đều thu được sản phẩm gồm glixerol, axit CH3COOH và axit C2H5COOH là A. 9 B. 4 C. 6 D. 2 -----------------------------------------------------------Hết----------------------------------------------------
31
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Ngày soạn 6/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Năm học: 2019-2020
Ngày dạy
Tiết 9, 10
Chủ đề 3 ESTE-LIPIT I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: -Ôn tập và củng cố các kiến thức về este –chất béo b. Kĩ năng:. –Rèn luyện kĩ năng viết PTHH ,bài tập về chất béo c. Trọng tâm - Viết các phản ứng như este hoá, thủy phân và xà phòng hóa. - Tìm CTPT và CTCT của một số este và chất béo. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Yêu gia đình, quê hương đất nước + Nhân ái khoan dung; + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, tự chủ; + Có trách nhiệm với bản han, cộng đồng, đất nước, nhân loại; + Nghĩa vụ công dân. b.Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất este và chất béo . + Năng lực tính toán: bài tập định lượng (bài tập tính thành phần %, hiệu suất), xác định CTPT . + Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào cuộc sống. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: - Các loại bài tập. 2. HS: -Ôn lai các kiến thức về este –chất béo III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 3. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật chia nhóm Kĩ thuật giao nhiệm vụ IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1.Kiểm tra bài cũ: Viết các ptpu dạng tổng quát của các phản ứng sau: 1, Phản ứng este hoá, phản ứng thủy phân và xà phòng hóa của este. 2, Phản ứng thủy phân và xà phòng hóa của chất béo. ( Học sinh lên bảng làm, giáo viên nhận xét, chữa, để nguyên bảng để dạy bài mới) 32
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
2. Vào bài: Xác định CTCT của este và chất béo dựa vào phản ứng thủy phân và xà phòng hóa vậy sau đậy các em sẽ đi tìm hiều bài tập cụ thể trong tiết học này. 3. Nội dung bài giảng. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Hoạt động 1: I.Bài tập 1 este Mục tiêu: - Rèn kĩ năng giải bài tập xác định CTPT và CTCT của 1 este Hoạt động 1: I.Bài tập 1 este - GVgiao bài tập 1 este. - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa Bài 1: Thủy phân hoàn toàn 7,4 gam một Ở dưới theo dõi, nhận xét este đơn chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 8,2 gam một muối B. Xác định CTPT của muối B, este A. Bài 2: Thủy phân hoàn toàn 8,8 gam một este đơn chức, mạch hở A với 200 ml dung dịch NaOH 0,5M vừa đủ thu được 4,6 gam một ancol B. Xác định CTPT của muối B, este A. gv chữa bố xung Kết luận: Bài 1: Vì este đơn chức =>CTCT :RCOOR’ (R ≥ 1; R’ ≥ 15) Số mol este = số mol muối = số mol NaOH= 0,1mol Meste = 74 = R + 44+ R’ mà M muối = 82= R + 67 R = 15 (CH3); R’= 15 (CH3) A: CH3COOCH3 Bài 2: Vì este đơn chức =>CTCT :RCOOR’ (R ≥ 1; R’ ≥ 15) Số mol este = số mol muối = số mol NaOH= 0,1mol Meste = 88 = R + 44+ R’ Mà Mancol = 46= 17 +R’ R = 15 (CH3); R’= 29 (C2H5) CH3COOC2H5 Hoạt động 2: Bài tập hỗn hợp este Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải bài tập xác định CTPT và CTCT của hh este dựa vào pư thủy phân - GVgiao bài tập hỗn hợp 2 este. II.Bài tập hỗn hợp este Bài 3:Để xà phòng hoá hoàn toàn 19,4g hỗn - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa hợp 2 este đơn chức A,B cần 300ml dung Ở dưới theo dõi, nhận xét dịch NaOH 1M .Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn ,cô cạn dung dịch thu được hỗn hợp 2 ancol là đồng đẳng kế tiếp nhau và 1 muối khan duy nhất .Xác định CTCT,gọi tên ,% mỗi este. Gợi ý:- este tạo bởi chung gốc axit, an col là 33
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
đồng đẳng kế tiếp. Đặt công thức −
chung. RCOO R
′
Bài 4 .Thuỷ phân hoàn toàn hỗn hợp gồm 2 este đơn chức X,Y là đồng đẳng cấu tạo của nhau cần 100ml dung dịch NaOH 1M ,thu được 7,85ghỗn hợp 2 muối của 2 axit là đồng đẳng kế tiếpvà 4,95g 2 ancol bậc .Xác định CTCT ,% mỗi este trong hỗn hợp Gợi ý: - Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng. Làm các bài tập -Gv chữa bố xung Kết luận: Bài 3: Hai este có cùng gốc axit vì cùng tạo ra 1 muối sau khi xà phòng hoá .Đặt CT chung của 2 −
este là RCOO R
′
−′ −′ RCOO R + NaOH RCOONa + R OH −
′
Ta có M RCOO R =19,4/0,3=64,67g/mol −
′
Hay MR+M R =20,67.Vậy 2 ancol là CH3OH,C2H5OH CTCT của 2 este là HCOOCH3và HCOOC2H5 %HCOOCH3=61,85% %HCOOC2H5=38,15% Bài 4 .Theo định luật BTKL :meste=8,8g,neste=0,1mol,CTPT là C4H8O2 − −′ − −′ R COO R + NaOH R COONa + R OH
−
MR
COONa =78,5g/mol
,vậy 2 axit là HCOOH,CH3COOH ,mà 2 ancol là bậc 1 nên CTCT
của 2 este là HCOOCH2CH2CH3và CH3COOC2H5 Hoạt động 3: Bài tập về chất béo Mục tiêu: Rèn kĩ năng giải bài tập về phản ứng thủy phân của chất béo - GV giao bài tập về chất béo III. Bài tập về chất béo - HS: Thảo luận, làm bài tập, lên bảng chữa Bài 3 Đun nóng 4,45kg chất béo (tristearin)có Ở dưới theo dõi, nhận xét chứa 20% tạp chất với dung dịch NaOH. Tính khối lượng glixerol thu được ,biết h=85% Gợi ý: -Tính khôi lượng tristearin nguyên chất = 4,45.08=3,56kg. - Công thức tính liên quan tới hiệu suất a% Sơ đồ phản ứng: A B → ( chất đầu) ( sản phẩm) 34
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 a% =
mA(t .t ) mA(l .t )
Năm học: 2019-2020
.100%
a 100 100 = m A ( l .t ) a
mB (t .t ) = mB (l .t ) m A ( t .t )
Bài 4. Tính thể tích H2 thu được ở đktc cần để hiđrôhoa 1 tấn glixerol trioleat nhờ chất xúc tác là Ni,giả sử H =100% - Gv chữa bố xung Kết luận: Bài 3: (C17H35COO)3C3H5+ 3NaOH C3H5(OH)3 +C17H35COOH Khối lượng glixerol thu được là:3,56.92.85%/890=0,3128kg Bài 4: (C17H33COO)3C3H5+ 3H2 (C17H35COO)3C3H5 Thể tích H2 cần : 1 tấn .3.22,4/884=76018lit 4. Củng cố: - Lưu ý những chỗ học sinh chưa chắc. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………… ………………… 6. Phụ lục đính kèm: Các bài tập Câu 1. Khi đun nóng 4,45 gam chất béo ( Tristearin) có chứa 20% tạp chất với dd NaOH.Tính khối lượng glixerol thu được. (Biết hiệu suất phản ứng đạt 85 %.) Câu 2: Xà phòng hóa hoàn toàn 9,7 gam hỗn hợp hai este đơn chức X, Y cần 150 ml dung dịch KOH 1M. Sau phản ứng cô cạn dung dịch thu được hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp và một muối duy nhất. Tìm CTCT của X và Y. Câu 3. Khi đốt cháy hoàn toàn este X cho số mol CO2 bằng số mol H2O. Để thủy phân hoàn toàn 6,0g este X cần dùng dd chứa 0,1 mol NaOH. Công thức phân tử của este là A. C2H4O2 B. C3H6O2 C. C4H8O2 D. C5H10O2 Câu 4. Thủy phân este X có công thức phân tử C4H8O2 trong dung dịch NaOH thu được hỗn hợp 2 chất hữu cơ Y và Z trong đó Z có tỉ khối hơi so với H2 bằng 23. Tên của X là A. etyl axetat B. Metyl axetat C. metyl propionat D. propyl fomat Câu 5. Cho 3,7 gam este no, đơn chức, mạch hở tác dạng hết với dd KOH, thu được muối và 2,3 gam ancol etylic. Công thức của este là A. CH3COOC2H5 B. C2H5COOCH3 C. C2H5COOC2H5 D. HCOOC2H5 Câu 6. Khi đun nóng 4,45 gam chất béo ( Tristearin) có chứa 20% tạp chất với dd NaOH ta thu được bao nhiêu kg glixerol? (Biết hiệu suất phản ứng đạt 85 %.) A.0,3128 kg. B.0,3542 kg. C.0,43586 kg. D.0,0920 kg. Câu 7..Xà phòng hoá hoàn toàn 17,24 gam một loại chất béo trung tính cần vừa đủ 0,06 mol NaOH. Khối lượng muối natri thu được sau khi cô cạn dung dịch sau phản ứng là A.17,80 gam . B.19,64 gam . C.16,88 gam . D.14,12 gam . Câu 8.. Đốt cháy hoàn toàn ag hỗn hợp các este no, đơn chức, mạch hở. Sản phẩm cháy được dẫn vào bình đựng dd nước vôi trong, thấy khối lượng bình tăng 6,2g, số mol của CO2 và H2O sinh ra lần lượt là A. 0,1 và 0,1 mol B. 0,1 và 0,01 mol C. 0,01 và 0,1 mol D. 0,01 và 0,01 mol Câu 9. Cho 8,8 gam etyl axetat tác dụng với 150 ml dung dịch NaOH 1M. Cô cạn dung dịch sau phản ứng thì khối lượng chất rắn khan thu được là bao nhiêu? 35
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 8,2 g B. 12,3 g C. 10,5 g. D. 10,2 g Câu 10. Khi đốt cháy hoàn toàn 4,4 gam chất hữu cơ X đơn chức thu được sản phẩm cháy chỉ gồm 4,48 lít CO2 (ở đktc) và 3,6 gam nước. Nếu cho 4,4 gam hợp chất X tác dụng với dung dịch NaOH vừa đủ đến khi phản ứng hoàn toàn, thu được 4,8 gam muối của axit hữu cơ Y và chất hữu cơ Z. Tên của X là A.CH3COOC2H5 B. C2H5COOCH3 C. C2H5COOC2H5 D. HCOOC2H5
Câu 11(C1,2):Hỗn hợp X gồm axit HCOOH và axit CH3COOH (tỉ lệ mol 1:1). Lấy 5,3 gam hỗn hợp X tác dụng với 5,75 gam C2H5OH (có xúc tác H2SO4 đặc) thu được m gam hỗn hợp este (hiệu suất của các phản ứng este hoá đều bằng 80%). Giá trị của m là B. 6,48. C. 8,10. D. 16,20. A. 10,12. Câu 20(C1). Đốt a mol X là trieste của glixerol và axit đơn chức, mạch hở thu được b mol CO2 và c mol H2O, biết b – c = 4a. Hiđro hóa hoàn toàn m gam X cần 6,72 lít H2 (đktc) thu được 39 gam Y. Nếu đun m gam X với dung dịch chứa 0,7 mol NaOH đến phản ứng hoàn toàn; cô cạn dung dịch sau phản ứng thì thu được bao nhiêu gam chất rắn ? A. 57,2 gam. B. 52,6 gam. C. 53,2 gam. D. 61,48 gam. Câu 21(C1). Hỗn hợp X gồm hai este đồng phân của nhau. Lấy 0,3 mol X tác dụng với 400 ml dung dịch NaOH 1M, sau phản ứng hoàn toàn thu được 12,75 gam hỗn hợp hai ancol đồng đẳng kế tiếp, cô cạn dung dịch sau phản ứng được chất rắn Y. Nung Y trong không khí đến phản ứng hoàn toàn thu được 17,36 lít CO2 (ở đktc); 10,35 gam nước và một lượng Na2CO3. Công thức phân tử của hai este là: A. C2H3COOC2H5, C3H5COOCH3. B. C2H3COOC3H7, C3H5COOC2H5. C. C2H5COOC2H5, C3H7COOCH3. D. C2H5COOC3H7, C3H7COOCH3 Câu 22(C1,2). Khi thủy phân (trong môi trường axit) một este có công thức phân tử C7H6O2 sinh ra hai sản phẩm X và Y. X khử được AgNO3 trong amoniac, còn Y tác dụng với nước brom sinh ra kết tủa trắng. Tên gọi của este đó là A. phenyl fomat. B. benzyl fomat. C. vinyl pentanoat. D. anlyl butyrate Câu 23(C1,2). Hai este X, Y là dẫn xuất của benzen có công thức phân tử là C9H8O2. X và Y đều cộng hợp với Br2 theo tỉ lệ mol là 1:1. X tác dụng với NaOH cho một muối và một anđehit. Y tác dụng với dung dịch NaOH dư cho hai muối và nước, các muối đều có phân tử khối lớn hơn phân tử khối của CH3COONa. Công thức thu gọn của X, Y lần lượt là. A. HOOCC6H4CH=CH2 và CH2=CHCOO-C6H5. B. C6H5COOCH=CH2 và C6H5CH=CHCOOH. C. HCOOC6H4CH=CH2 và HCOOCH=CH-C6H5. D. C6H5COOCH=CH2 và CH2=CHCOO-C6H5. Câu 24(C1,2). Phản ứng giữa hai chất tạo sản phẩm là muối và ancol là: o
360 c ,315 atm A. C6H5Cl (phenyl clorua) + NaOH → o
t → B. CH3COOCH=CH2 (vinyl axetat) + dung dịch NaOH o
t C. C6H5COOCH3 (metyl benzoat) + dung dịch NaOH → o
t D. CH3COOC6H5 (phenyl axetat) + dung dịch NaOH → Câu 25(C1). Cho dãy các chất: benzyl axetat, vinyl axetat, metyl fomat, anlyl clorua, phenyl fomat, isopropyl clorua, triolein. Số chất trong dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là A. 4 B. 6 C. 5 D. 3
Ngày soạn 6/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 11, 12
CHỦ ĐỀ 4 :
CACBOHIDRAT (tiết 11,12) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của các loại cacbohidrat - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của chương 36
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
c. Trọng tâm - Hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của các loại cacbohidrat - Giải được một số bài tập về phản ứng thủy phân của các loại cacbohidrat, phản ứng lên men, phản ứng táng gương. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất các loại cacbohidrat II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về các loại cacbohidrat III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: Hóa hữu cơ lớp 12 được chia làm 4 chương, ngày hôm nay Thầy cùng các em hệ thống 2 cách tóm tắt những kiến thức cơ bản để hoàn thiện đề cương của chương 2 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của chương 2 theo bảng sau: - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: CTCT, TCHH của các các loại cacbohidrat Mục tiêu: Củng cố lại về cấu tạo và tính chất của các loại cacbohidrat HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng trình bày khái niệm, nhóm còn lại CTTQ của cacbohidrat theo bảng tổng kết
Phần 1. Tóm tắt lí thuyết Phân loại
Mono saccarit
poli saccarit
Đi saccarit
Đặc điểm
Đặc điểm cấu tạo
=>
=>
-
-
-
=>
T/c của anđehit +AgNO3/NH3
+Cu(OH)2/OH,to + pứ cộng H2 T/c của poliancol
37
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
o
+ Cu(OH)2, t thường T/c của ancol (P/ư este hoá) + (CH3CO)2O + HNO3/H2SO4 P/ư thuỷ phân + H2O/H+ P/ư màu + I2
Ghi chú: Pứ lên men:………………………………………………..Pứ quang hợp:……………………………………………… Pứ điều chế thuốc súng ko khói: Tổng hợp: Đặc Bị thủy phân Pứ với Cu(OH)2 ở đk Pứ với AgNO3/ NH3 điểm thường 1.tráng gương(kết tủa Ag) Các nhóm chất 2.tạo kết tủa vàng:
Hoạt động 2: CTCT, TCHH của các các loại cacbohidrat Mục tiêu: Củng cố lại về các bài tập lý thuyết về cấu tạo và tính chất của các loại cacbohidrat HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 4 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện trả lời các câu hỏi trắc nghiệm nhóm còn lại lý thuyết. Câu 1: Trong ptử của cacbohyđrat luôn có A. nhóm chức axit. B. nhóm chức xeton. C. nhóm chức ancol. D. nhóm chức anđehit. Câu 2: Chất thuộc loại cacbohiđrat làA. xenlulozơ. B. glixerol. C. protein. D. poli(vinyl clorua). Câu 3(TN-2014): Cho dãy các chất tinh bột, xenlulozơ, glucozơ, fructozơ, saccarozơ. Số chất trong dãy thuộc loại monosaccarit là : A. 1. B. 3 C. 4 D. 2 Câu 4(TN 2010): Tinh bột thuộc loại A. polisaccarit. B. đisaccarit. C. lipit. D. monosaccarit. Câu 5. Tinh bột và xenlulozơ khác nhau về A. công thức phân tử. B. tính tan trong nước lạnh. C. cấu trúc phân tử. D. phản ứng thủy phân. Câu 6. Qua nghiên cứu phản ứng este hóa xenlulozơ người ta thấy mỗi gốc glucozơ (C6H10O5) của B. 3 nhóm hiđroxylC. 4 nhóm hiđroxyl. D. 2 nhóm hiđroxyl. xenlulozơ có A. 5 nhóm hiđroxyl. Câu 7: Mật ong có vị ngọt đậm là do sự có mặt của: A. Glucozơ B. Saccarozơ C. Fructozơ D. Mantozơ Câu 8: Chọn thứ tự tăng dần về độ ngọt: A. Glucozơ, fructozơ, saccarozơ B. Fructozơ, saccarozơ, glucozơ C. Glucozơ, saccarozơ, fructozơ D. saccarozơ, glucozơ, fructozơ Câu 9: Đường mía là tên gọi loại cacbohiđrat nào sau đây: A. glucozơ B. xenlulozơ C. tinh bột D. sacarozơ Câu 10: Glucozơ còn có tên gọi là: A. Đường nho B. Đường phèn C. Đường mạch nha D. Đường mía Câu 11: Thành phần chính trong nguyên liệu bông, đay, gai là A. Mantozơ. B. Tinh bột. C. Fructozơ. D. Xenlulozơ. Câu 12: Cho các hình ảnh
38
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Thứ tự các loại cacbohiđrat có nhiều trong hình A, B, C, D lần lượt là A. Mantozơ, tinh bột, frutozơ, xenlulozơ B. Saccarozơ, tinh bột, glucozơ, xenlulozơ D. Mantozơ, xenlulozơ, glucozơ, tinh bột C. Saccarozơ, tinh bột, frutozơ, xenlulozơ Câu 13: Khi bị ốm, mất sức, nhiều người bệnh thường được truyền dịch đường để bổ sung nhanh năng lượng. Chất trong dịch truyền có tác dụng trên là A. Glucozơ. B. Saccarozơ. C. Fructozơ. D. Mantozơ. Câu 14 : Trong công nghiệp để sản xuất gương soi và ruột phích nước, người ta cho dung dịch AgNO3 trong NH3 tác dụng với chất nào sau đây? A. anđehit fomic. B. saccarozơ. C. glucozơ. D. axetilen. Câu 15: Ứng dụng nào không phải là ứng dụng của glucozơ? A. Làm thực phẩm dinh dưỡng và thuốc tăng lực B. Tráng gương, tráng phích C. Nguyên liệu sản xuất ancoletylic D. Nguyên liệu sản xuất PVC Câu 16: Ứng dụng nào không phải là ứng dụng của xenlulozơ? A. Nguyên liệu sản xuất ancol etylic B. Sản suất sợi, tơ, giấy viết C. Làm thực phẩm chính cho con người D. Sản xuất thuốc súng không khói. Câu 17: Một phân tử saccarozơ có A. hai gốc α-glucozơ. B. một gốc β-glucozơ và một gốc β-fructozơ. C. một gốc β-glucozơ và một gốc α-fructozơ. D. một gốc α-glucozơ và một gốc β-fructozơ Câu 16 (TN2012): Gốc glucozơ và gốc fructozơ trong phân tử saccarozơ liên kết với nhau qua nguyên tử: A. hiđro. B. nitơ. C. cacbon. D. oxi. Câu 17: Công thức nào sau đây là của xenlulozơ? A. [C6H7O2(OH)3]n. B. [C6H8O2(OH)3]n. C. [C6H7O3(OH)3]n. D. [C6H5O2(OH)3]n. Câu 18 (TN 2013): Xenlulozơ có cấu tạo mạch không phân nhánh, mỗi gốc C6H10O5 có 3 nhóm OH, nên có thể viết là :A. [C6H7O2(OH)3]n B. [C6H5O2(OH)3]n C. [C6H7O3(OH)2]n D. [C6H8O2(OH)3]n Câu 19: Đồng phân của glucozơ là A. fructozơ. B. xenlulozơ. C. saccarozơ. D. mantozơ. Câu 20: Khi hidro hóa glucozơ hoặc fructozơ đều thu được sản phẩm là A. mantozơ. B. tinh bột. C. xenlulozơ. D. sobitol. Câu 21(ĐHA -2014): Chất tác dụng với H2 tạo thành sobitol là A. tinh bột. B. saccarozo. C. glucozo. D. xenlunozo. Câu 22: Trong điều kiện thích hợp glucozơ lên men tạo thành khí CO2 và A. C2H5OH. B. CH3COOH. C. HCOOH. D. CH3CHO. Câu 23(TN -2014): Ở nhiệt độ thường, nhỏ vài giọt dung dịch iot vào hồ tinh bột thấy xuất hiện màu A. vàng B. nâu đỏ C. xanh tím D. hồng. Câu 24: Nhỏ dung dịch iot vào một lát sắn (1) và một lát cắt từ cây sắn (2) thì thấy: A. (1) và (2) xuất hiện màu xanh B. (1) không thấy chuyển màu; (2) xuất hiện màu xanh C. (1) và (2) không chuyển màu D. (1) xuất hiện màu xanh; (2) không chuyển màu Câu 25: Khi thủy phân saccarozơ thì thu được A. ancol etylic. B. glucozơ và fructozơ. C. glucozơ. D. fructozơ. Câu 26(202-2017). Dung dịch nào sau đây có phản ứng tráng bạc? A. Metyl axetat. B. Glyxin. C. Fructozơ. D. Saccarozơ. Câu 27(202-2017). Saccarozơ và glucozơ đều có phản ứng A. cộng H2 (Ni, t0). B. tráng bạc. C. với Cu(OH)2. D. thủy phân. Câu 28(203-2017). Thủy phân hoàn toàn tinh bột trong môi trường axit, thu được chất nào sau đây? A. Glucozơ. B. Saccarozơ. C. Ancol etylic. D. Fructozơ. Câu 29(203-2017). Phát biểu nào sau đây sai? A. Glucozơ và saccarozơ đều là cacbohiđrat. B. Trong dung dịch, glucozơ và fructozơ đều hòa tan được Cu(OH)2.
39
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. Glucozơ và saccarozơ đều có phản ứng tráng bạc.D. Glucozơ và fructozơ là đồng phân của nhau. Câu 30. Giữa saccarozơ và glucozơ có đặc điểm gì giống nhau? A. Đều được lấy từ củ cải đường. B. Đều có trong biệt dược “huyết thanh ngọt” C. Đều bị oxi hoá bởi dd AgNO3/NH3. D. Đều hoà tan Cu(OH)2 ở t0 thường cho dd màu xanh lam. Câu 31. Cho chất X vào dd AgNO3/NH3,to không thấy xảy ra phản ứng tráng gương. Chất X có thể là: A. Glucozơ B. Fructozơ C. Anđehit axetic D. Saccarozơ Câu 32. Thuốc thử dùng để phân biệt saccarozơ và glucozơ là : A. NaOH B. dd AgNO3/ NH3,to C. Cu(OH)2,to thường D. Na Câu 33. Cho sơ đồ chuyển hóa sau : Tinh bột → X → Y → Axit axetic . X và Y lần lượt là : A. Ancol etylic và anđehit axetic B. Saccarozơ và glucozơ C. Glucozơ và ancol etylic D. Glucozơ và etyl axetat Câu 34(204-2017). Để tráng một lớp bạc lên ruột phích, người ta cho chất X phản ứng với lượng dư dung B. glucozơ. C. tinh bột. dịch AgNO3 trong NH3, đun nóng. Chất X là A. etyl axetat. D. saccarozơ. Câu 35(204-2017). Phát biểu nào sau đây đúng? A. Phân tử xenlulozơ được cấu tạo từ các gốc fructozơ.B. Fructozơ không có phàn ứng tráng bạc. C. Amilopectin có cấu trúc mạch phân nhánh. D. Saccarozơ không tham gia phản ứng thủy phân. Câu 36: Để chứng minh trong phân tử của glucozơ có nhiều nhóm hiđroxyl, người ta cho dung dịch glucozơ phản ứng với A. H2/Ni,t0 B. AgNO3 trong dung dịch NH3, đun nóng. C. Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường. D. kim loại Na. Câu 37: Để chứng minh phân tử glucozơ có nhóm –CHO người ta cho glucozơ tác dụng với A. (CH3CO)2O B. dd AgNO3/NH3 C. Cu(OH)2/OHD. Na Câu 38: Dung dịch glucozơ không cho phản ứng nào sau đây: A. phản ứng hòa tan Cu(OH)2. B. phản ứng thủy phân. C. phản ứng tráng gương. D. phản ứng cộng H2/Ni,to Câu 39: Fructozơ không có tính chất nào sau đây? A. Tác dụng với CH3OH/HCl. B. Tính chất của poliol. C. Bị oxi hoá bởi phức bạc amoniac và Cu(OH)2 đun nóng. D. Làm mất màu dung dịch Br2. Câu 40: Thuốc thử phân biệt dung dịch glucozơ với dung dịch fructozơ là A. dd AgNO3/NH3 . B. H2 ( xúc tác Ni, to). C. Cu(OH)2 ở nhiệt độ phòng. D. nước brom. Câu 41: Cho các phát biểu sau: (1): Glucozơ cho phản ứng thủy phân (2): Glucozơ được điều chế bằng cách thủy phân tinh bột hoặc xenlulozơ (3): Glucozơ là monosaccarit, phân tử có 6 nhóm – OH (4): Glucozơ có tính chất của ancol đa chức giống glixerol Chọn các phát biểu đúng là: A. (2) , (4) B. (1) , (3) C. (2) , (3) D. (3) , (4) Câu 42(203-2017). Cho các chất sau: etyl fomat, glucozơ, saccarozơ, tinh bột, glyxin. Số chất bị thủy phân trong môi trường axit là :A. 4. B. 2. C. 1. D. 3. Câu 43: Phản ứng của glucozơ với chất nào sau đây chứng minh nó có tính oxi hóa ? A. AgNO3/NH3. B. Cu(OH)2, t0 thường. C. H2 (Ni, t0). D. CH3OH/HCl. Câu 44: Hợp chất hữu cơ X có công thức đơn giản nhất là CH2O. X có phản ứng tráng gương và hoà tan được Cu(OH)2 cho dung dịch màu xanh lam. Chất X là A. Saccarozơ B. Tinh bột C. Xenlulozơ D. Glucozơ Câu 45: Nhận định nào sau đây không đúng về glucozơ và fructozơ? A. Glucozơ và fructozơ đều tác dụng với Cu(OH)2 tạo ra dung dịch phức đồng màu xanh lam. B. Glucozơ và fructozơ đều tác dụng với hiđro tạo ra poliancol. C. Khác với glucozơ, fructozơ không có phản ứng tráng bạc vì ở dạng mạch hở nó không có nhóm – CHO. D. Glucozơ có phản ứng tráng bạc vì nó có tính chất của nhóm – CHO. Câu 46: Khi đun nóng dung dịch saccarozo với dung dịch axit, thu được dung dịch có phản ứng tráng gương, do : A. Saccarozo bị thủy phân thành các anđehit đơn giản B. Trong phân tử saccarozo có nhóm chức anđehit 40
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. Saccarozo bị thủy phân thành glucozo và fructozo D. Saccarozo bị đồng phân hóa thành mantozo Câu 47: Có thể phân biệt dung dịch sacarozơ và dung dịch glucozơ bằng : 1. Cu(OH)2 2. Dd Br2 3. dd AgNO3/NH3 4. NaOH. A. 1;2;3. B. 2; 3; 4. C. 1; 3. D. 2; 3. Câu 48: Dãy các chất nào sau đây đều có phản ứng thuỷ phân trong môi trường axit? A. Tinh bột, xenlulozơ, glucozơ. B. Tinh bột, xenlulozơ, fructozơ. C. Tinh bột, xenlulozơ, saccarozơ. D. Tinh bột, saccarozơ, fructozơ Câu 49: Dãy gồm các dung dịch đều tác dụng với Cu(OH)2 là A. glucozơ, glixerol, ancol etylic. B. glucozơ, andehit fomic, natri axetat. C. glucozơ, glixerol, axit axetic. D. glucozơ, glixerol, natri axetat. Câu 50: Cho các chất: ancol etylic, glixerol, glucozơ, đimetyl ete và axit fomic. Số chất tác dụng được với Cu(OH)2 là : A. 3. B. 1. C. 4. D. 2. Câu 51(TN 2012): Dãy gồm các chất đều không tham gia phản ứng tráng bạc là: A. saccarozơ, tinh bột, xenlulozơ. B. fructozơ, tinh bột, anđehit fomic. C. anđehit axetic, fructozơ, xenlulozơ. D. axit fomic, anđehit fomic, glucozơ. Câu 52: Cho dãy các chất: glucozơ, xenlulozơ, saccarozơ, tinh bột, fructozơ. Số chất trong dãy tham gia phản ứng tráng gương là: A. 3. B. 4. C. 2. D. 5. Câu 53. Có bốn chất: Glucozơ, glixerol, etanol, anđehit axetic. Thuốc thử có thể dùng để nhận biết từng chất riêng biệt trong bốn chất trên là A. Na kim loại.B. nước brom. C. Cu(OH)2 trong môi trường kiềm. D. dd AgNO3/NH3. Câu 54. Thuốc thử có thể dùng để phân biệt được các chất riêng biệt: Glucozơ, glixerol và saccarozơ là A.Na kim loại. B. nước brom. C. AgNO3/NH3 và HCl. D.Cu(OH)2. Câu 55. Dãy gồm các dung dịch đều tác dụng với Cu(OH)2 là A. glucozơ, glixerol, ancol etylic. B. glucozơ, andehit fomic, natri axetat. C. glucozơ, glixerol, axit axetic. D. glucozơ, glixerol, natri axetat. Câu 56. Câu nào sau đây không đúng? A. Vỏ bánh mì ngọt hơn ruột bánh B. Cơm sau khi nhai kém ngọt hơn trước khi nhai C. Nhỏ dd I2 lên miếng chuối còn xanh thấy xuất hiện màu xanh D. Nước ép chuối chín cho pứ tráng bạc Câu 57. Điểm giống nhau giữa xenlulozơ và tinh bột là: A. Có thể được tạo thành nhờ quang hợp B. Đều là những polime thiên nhiên C. Đều tan trong nước D. Đều tham gia phản ứng tráng bạc Câu 58. Dãy nào sau đây chỉ gồm các chất bị thủy phân trong môi trường axit? A. Tinh bột, xenlulozơ, saccarozơ, chất béo. B. Tinh bột, cao su buna, matozơ, fructozơ C. Metylaxetat, mantozơ, saccarozơ, glucozơ D. Mantozơ, tinh bột, phenylaxetat, glixerol. Câu 59. Điểm giống và khác nhau giữa các phân tử amilozơ và amilopectin là: A. đều chứa gốc -glucozơ B. Mạch ptử luôn thẳng C. Có M bằng nhau D. hệ số trùng hợp bằng nhau. Câu 60: Có một số nhận xét về cacbohiđrat như sau: (1) Saccarozơ, tinh bột và xenlulozơ đều có thể bị thủy phân. (2) Glucozơ, fructozơ, saccarozơ đều tác dụng được với Cu(OH)2 và có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc. (3) Tinh bột và xenlulozơ là đồng phân cấu tạo của nhau. (4) Phân tử xenlulozơ được cấu tạo bởi nhiều gốc β-glucozơ. (5) Thủy phân tinh bột trong môi trường axit sinh ra fructozơ. Trong các nhận xét trên, số nhận xét đúng là A. 2. B. 5. C. 4. D. 3. Câu 61: Cho các phát biểu sau về cacbohiđrat: (a) Glucozơ và saccarozơ đều là chất rắn có vị ngọt, dễ tan trong nước. (b) Tinh bột và xenlulozơ đều là polisaccarit. (c) Trong dung dịch, glucozơ và saccarozơ đều hòa tan Cu(OH)2, tạo phức màu xanh lam. (d) Khi thủy phân hoàn toàn hh gồm tinh bột và saccarozơ trong môi tr axit, chỉ thu được một loại monosaccarit duy nhất. (e) Khi đun nóng glucozơ (hoặc fructozơ) với dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được Ag. (g) Glucozơ và saccarozơ đều tác dụng với H2 (xúc tác Ni, đun nóng) tạo sobitol.
41
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Số phát biểu đúng là A. 6. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 62: Cho các phát biểu sau: (a) Có thể dùng nước brom để phân biệt glucozơ và fructozơ. (b) Trong môi trường axit, glucozơ và fructozơ có thể chuyển hóa lẫn nhau. (c) Có thể phân biệt glucozơ và fructozơ bằng phản ứng với dung dịch AgNO3 trong NH3 (d) Trong dung dịch, glucozơ và fructozơ đều hòa tan Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường cho dung dịch màu xanh lam. (e) Trong dung dịch, fructozơ tồn tại chủ yếu ở dạng mạch hở. (f) Trong dung dịch, glucozơ tồn tại chủ yếu ở dạng mạch vòng 6 cạnh (dạng α và β ). Số phát biểu đúng là A. 5. B. 3. C. 2. D. 4. III. Cấp độ vận dụng Câu 63. Trong các chất sau: axit axetic, glixerol, glucozơ, ancol etylic, xenlulozơ. Số chất hoà tan được B. 5 C. 1 D. 4 Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường làA. 3 Câu 64. Cho các dung dịch sau: saccarozơ, glucozơ, anđehit axetic, glixerol, ancol etylic, axetilen, fructozơ. Số lượng dung dịch có thể tham gia phản ứng tráng gương là A. 3. B. 4. C. 5. D. 2. Câu 65: Cho các dung dịch sau: CH3COOH, C2H4(OH)2, C3H5(OH)3, glucozơ, fructozơ, saccarozơ, B. 7 mantozơ, C2H5OH. Số lượng dung dịch có thể hoà tan được Cu(OH)2 là A. 4. C. 6. D. 3. Câu 66: Cho dãy các chất: C2H2, HCHO, HCOOH, CH3CHO, (CH3)2CO, C12H22O11 (mantozơ). Số chất trong dãy tham gia được phản ứng tráng bạc là A. 6. B. 3. C. 5. D. 4. Câu 67: Cho sơ đồ phản ứng xuctac →Y (a) X + H2O (b) Y + AgNO3 + NH3 + H2O → amoni gluconat + Ag + NH4NO3 xuctac anh sang (c) Y → E+Z (d) Z + H2O X, Y, Z lần lượt là → X + G: chat diep luc A. Tinh bột, glucozơ, etanol. B. Tinh bột, glucozơ, cacbon đioxit. C. Xenlulozơ, saccarozơ, cacbon đioxit. D. Xenlulozơ, fructozơ, cacbon đioxit. Câu 68: Cho các phát biểu sau: (a) Hiđro hóa hoàn toàn glucozơ tạo ra axit gluconic. (b) Ở điều kiện thường, glucozơ và saccarozơ đều là những chất rắn, dễ tan trong nước. (c) Xenlulozơ trinitrat là nguyên liệu để sản xuất tơ nhân tạo và chế tạo thuốc súng không khói. (d) Amilopectin trong tinh bột chỉ có các liên kết α-1,4-glicozit. (e) Sacarozơ bị hóa đen trong H2SO4 đặc. (f) Trong công nghiệp dược phẩm, saccarozơ được dùng để pha chế thuốc. Trong các phát biểu trên, số phát biểu đúng là A. 4. B. 3. C. 2. D. 5.. Câu 69: (A 2012) Cho sơ đồ phản ứng xt
(a) X + H2O → Y (b) Y + AgNO3 + NH3 + H2O → amoni gluconat + Ag + NH4NO3. xt (c) Y → E+Z as → X+G (d) Z + H2O diep luc
X, Y, Z lần lượt là: A. Tinh bột, glucozơ, etanol. B. Tinh bột, glucozơ, cacbon đioxit. C. Xenlulozơ, saccarozơ, cacbon đioxit. D. Xenlulozơ, fructozơ, cacbon đioxit. 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập trong phiếu bài tập còn lại 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập, Bài tập trắc nghiệm
42
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
------------------------------------------------------Hết----------------------------------------------
Ngày soạn 9/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 13, 14
CHỦ ĐỀ 4
CACBOHIDRAT (tiết 13, 14) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của các loại cacbohidrat - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của chương c. Trọng tâm - Hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của các loại cacbohidrat - Giải được một số bài tập về phản ứng thủy phân của các loại cacbohidrat, phản ứng lên men, phản ứng táng gương. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi hợp chất các loại cacbohidrat II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về các loại cacbohidrat III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: các em đã được hẹ thống hóa những kiến thức cơ bản về cacbohidrat vậy sau đây cô trò chúng ta cùng tìm hiểu các dạng toán cơ bản về cacbohidrat. 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS nêu đặc điểm của phản ứng tráng gương với các hợp chất thuộc cacbohidrat, phản ứng thủy phân, phản ứng lên mem và phản ứng điều chế thuốc súng ko khói. - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: Phản ứng tráng gương Mục tiêu: Củng cố tính chất của glucozo trong phản ứng tráng gương HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viết phương trình nhóm còn lại phanr ứng tráng gương của glucozo (fructozo) và nhận xét tỉ lệ mol. DẠNG 1: PHẢN ỨNG TRÁNG GƯƠNG CỦA GLUCOZƠ (C6H12O6) 43
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
-Phản ứng tráng bạc → xh .kết tủa Ag t0 C5H11O5 CHO + AgNO3 +NH3 + H2O → C5H11O5COONH4 + NH4NO3 + 2Ag
Câu 1 (TN 2014): Đun nóng dung dịch chứa m gam glucozơ với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 17,28 gam Ag. Giá trị của m là A. 9,0. B. 14,4. C. 8,1. D. 18,0. Câu 2: Cho 100ml dung dịch glucozơ chưa rõ nồng độ tác dụng với một lượng dư AgNO3 trong dung dịch NH3 thu được 32,4 gam bạc kết tủa. Nồng độ mol (hoặc mol/l) của dung dịch glucozơ đã dùng là A. 0,20M B. 0,15M C. 1,5M D. 0,10M Câu 3: Người ta thường dùng glucozơ để tráng ruột phích. Trung bình phải cần dùng 0,75 gam glucozơ cho một ruột phích, biết hiệu suất của toàn bộ quá trình là 80%. Lượng bac có trong ruột phích là: A. 0,36 gam B. 0,45 gam C. 0,72 gam D. 0,90 gam Câu 4. Đun nóng dd chứa 36g glucozơ với ddAgNO3/NH3 thì khối lượng Ag thu đươc tối đa là: A. 21,6g B. 32,4 C. 19,8 D. 43.2 Câu 5. Đun nóng dd chứa m g glucozơ với ddAgNO3/NH3 thì thu được 32,4 g Ag .giá trị m là:A. 21,6g B. 108 C. 27 D. Số khác. Câu 6. Đun nóng dd chứa m g glucozơ với dd AgNO3/NH3 thì thu được 16,2 Ag giá trị m là (H= 75%):A. 21,6g B. 18 g C. 10,125g D. số khác Câu 7.Tính lượng kết tủa bạc hình thành khi tiến hành tráng gương hoàn toàn dd chứa 18g glucozơ.(H=85%) A. 21,6g B. 10,8 C. 5,4 D. 2,16 Câu 8. Cho 200ml dd glucozơ pứ hoàn toàn với dd AgNO3 trong NH3 thấy có 10,8g Ag tách ra. Tính nồng độ mol/lít của dd glucozo đã dùng. A. 0,25M B. 0,05M C. 1M D. số khác Câu 9. Đun nóng dd chứa 54g glucozơ với lượng dư dd AgNO3 /NH3 thì lượng Ag tối đa thu đựơc là m gam. Hiệu suất pứ đạt 75%. Giá trị m là.A. 32,4 B. 48,6 C. 64,8 D. 24,3g. Câu 10: Đun nóng 37,5 gam dung dịch glucozơ với lượng AgNO3/dung dịch NH3 dư, thu được 6,48 gam bạc. Nồng độ % của dung dịch glucozơ làA. 11,4 % B. 14,4 % C. 13,4 % D. 12,4 % Hoạt động 2: Phản ứng tráng lên men glucozo Mục tiêu: Củng cố tính chất của glucozo trong phản ứng lên men HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viết phương trình nhóm còn lại phanr ứng lên của glucozo (fructozo) và nhận xét tỉ lệ mol. Và nêu công thức lien quan tới độ rươu, khối lượng riêng, toán CO2 tác dụng với dd Ca(OH)2 DẠNG 2: PHẢN ỨNG LÊN MEN CỦA GLUCOZƠ (C6H12O6) Lưu ý: Bài toán thường gắn với dạng toán dẫn CO2 vào nước vôi trong Ca(OH)2 thu được khối lượng kết tủa CaCO3. Từ đó tính được số mol CO2 dựa vào số mol CaCO3 ( nCO2 = nCaCO 3 ) Câu 1: Khi lên men 450gam glucozơ với hiệu suất 100%, khối lượng ancol etylic thu được là A. 184 gam. B. 276 gam. C. 320 gam. D. 230 gam. Câu 2: Lên men 90 kg glucozơ thu được V lít ancol etylic (D = 0,8 g/ml) với hiệu suất của quá trình lên men là 80%. Giá trị của V là A. 71,9. B. 46,0. C. 23,0. D. 57,5. Câu 3(TN2013): Lên men 45 gam glucozơ để điều chế ancol etylic, hiệu suất phản ứng 80% thu được V lít khí CO2 (đktc). Giá trị của V là: A. 5,60 B. 8,96 C. 4,48 D. 11,20 Câu 4: Lên men 41,4 gam glucozơ với hiệu suất 80%, lượng khí thu được cho hấp thụ hoàn toàn vào dung dịch nước vôi trong dư thì lượng kết tủa thu được làA. 18,4 B. 28,75g C. 36,8g D. 23g.
44
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 5: Cho m gam glucozơ lên men thành ancol etylic. Khí sinh ra cho vào nuớc vôi trong dư thu được 120 gam kết tủa, biết hiệu suất quá trình lên men đạt 60%. Giá trị m làA. 225 gam. B. 112,5 gam. C. 120 gam. D. 180 gam. Câu 6: Cho m gam tinh bột lên men thành ancol etylic với hiệu xuất 80%. Toàn bộ lượng CO2 sinh ra được hấp thụ hoàn toàn vào dung dịch Ca(OH)2, thu được 300 gam kết tủa và dung dịch X. Đun kỹ dung dịch X thu thêm được 100 gam kết tủa. Giá trị của m là: A. 810 B. 405 C. 650 D. 850 Câu 7: C(1, 2) Từ 180 gam glucozo, bằng phương pháp lên men rượu thu được a gam ancol etylic (hiệu xuất quá trình 80%). Oxi hóa 0,1a gam ancol etylic bằng phương pháp lên men dấm, thu được hỗn hợp X. Để trung hòa hỗn hợp X cần 720 ml dung dịch NaOH 2M. Hiệu xuất quá trình lên men dấm là: A. 20% B. 10% C. 80% D. 90% Câu 8. Lên men glucozơ thành ancol etylic. Toàn bộ khí CO2 sinh ra trong quá trình này được hấp thụ hết vào dd Ca(OH)2 dư tạo ra 50 gam kết tủa, biết hiệu suất quá trình lên men đạt 80%. Vậy khối lượng glucozơ cần dùng là: A.33,7 gam B.56,25 gam C.20 gam 90 gam Hoạt động 3: Phản ứng thủy phân của cacbohidrat Mục tiêu: Củng cố tính chất của cacbohidart trong phản ứng thủy phân HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viết phương trình nhóm còn lại phanr ứng lên của thủy phân và nhận xét tỉ lệ mol. DẠNG 3: PHẢN ỨNG THUỶ PHÂN XENLULOZƠ HOẶC TINH BỘT (C6H10O5)n 162n
H1 % →
nC6H12O6 180n
H2 % → 2nCO2 + 2nC2H5OH
H Lưu ý: 1) A → B ( H là hiệu suất phản ứng)
H1 2) A →
B
mA = mc.
mA = mB.
100 ; H
mB = mA.
H 100
H2 → C ( H1, H2 là hiệu suất phản ứng)
100 100 ; . H1 H 2
mc = mA.
H1 H 2 . . 100 100
Câu 1. Thuỷ phân 324 gam tinh bột với hiệu suất phản ứng là 75%, khối lượng glucozơ thu được là: A.360 gam B.480 gam C.270 gam D.300 gam Câu 2. Nếu dùng 1 tấn khoai chứa 20% tinh bột thì thu được bao nhiêu kg glucozơ? Biết hiệu suất pứ là 70%.A. 160,55 B. 150,64 C. 155,54 C.165,65 Câu 3. Khi lên men 1 tấn ngô chứa 65% tinh bột thì khối lượng ancol etylic thu được là bao nhiêu? Biết hiệu suất phản ứng lên men đạt 80%. A.290 kg B.295,3 kg C.300 kg D.350 kg Câu 4. Lên men 1 tấn tinh bột chứa 5% tạp chất trơ thành ancol etylic với hiệu suất của từng giai đoạn là 85%. Khối lượng ancol thu được là: A.398,8kg B.390 kg C.389,8kg D. 400kg Câu 5. Lượng glucozơ thu được khi thuỷ phân 1kg khoai chứa 20% tinh bột (hiệu suất đạt 81%) là: A. 162g B. 180g C. 81g D.90g Câu 6. Hỗn hợp X gồm glucozơ và tinh bột được chia thành hai phần bằng nhau. Phần thứ nhất được khuấy trong nước, lọc và cho nước lọc phản ứng với dung dịch AgNO3 dư/NH3 thấy tách ra 2,16 gam Ag. Phần thứ hai được đun nóng với dung dịch H2SO4 loãng, trung hòa hỗn hợp thu được bằng dung dịch NaOH rồi cho sản phẩm tác dụng với dung dịchAgNO3 (dư)/NH3 thấy tách ra 6,48 gam Ag. Giả sử các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Hỗn hợp ban đầu có % khối lượng glucozơ và tinh bột lần lượt là 45
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 35,29 và 64,71. B. 64,71 và 35,29. C. 64,29 và 35,71. D. 35,71 và 64,29 Câu 7: Thủy phân 1 kg saccarozo trong môi trường axit với hiệu suất 76% , khối lượng các sản phẩm thu được là A. 0,5kg glucozo và 0,5 kg fuctozo B. 0,422kg glucozo và 0,422 kg fructozo C. 0,6kg glucozo và 0,6 kg fuctozo D.Các kết quả khác Câu 8(CĐ-A-2010): Thuỷ phân hoàn toàn 3,42 gam saccarozơ trong môi trường axit, thu được dung dịch X. Cho toàn bộ dung dịch X phản ứng hết với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3, đun nóng, thu được m gam Ag. Giá trị của m là: A. 4,32 B. 2,16 C. 43,20 D. 21,60 Câu 9:Thủy phân hoàn toàn 62,5 g dd saccarozơ 17,1% trong môi trường axit (vừa đủ) được dd X. Cho dd AgNO3/NH3 vào X đun nhẹ được m g Ag. Giá trị của m là: A. 6,75. B. 13,5. C. D. 7,5. 10,8. Câu 10(C1,2). Thủy phân hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm saccarozơ và mantozơ thu được dung dịch Y. Cho Y tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,2 mol Ag. Mặt khác, thủy phân m gam hỗn hợp X một thời gian (hiệu suất thủy phân mỗi chất đều là 80%) thu được dung dịch Z. Cho Z tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,168 mol Ag. Thành phần %về khối lượng của saccarozơ trong hỗn hợp là: A. 60%. B. 55% C. 40%. D. 45%. Hoạt động 4: Phản ứng điều chế thuốc súng ko khói Mục tiêu: Củng cố tính chất của xenlulozo trong phản ứng với axit nitric HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 2 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng viết phương trình nhóm còn lại phanr ứng của xenlulozo với axit nitric và nhận xét tỉ lệ mol. DẠNG 4: Xenlulozơ + axitnitrit xenlulozơ trinitrat
[C6H7O2(OH)3]n + 3nHNO3 [C6H7O2(ONO2)3]n + 3nH2O
Câu 1 Từ 16,20 tấn xenlulozơ người ta sản xuất được m tấn xenlulozơ trinitrat (biết hiệu suất phản ứng tính theo xenlulozơ là 90%). Giá trị của m làA. 26,73. B. 33,00. C. 25,46. D. 29,70. Câu 2: Xenlulozơ trinitrat được điều chế từ xenlulozơ và axit nitric đặc có xúc tác là axit sunfuric đặc , nóng . Để có 29,7 g xenlulozơ trinitrat , cần dùng dd chứa m kg axit nitric ( hiệu suất phản ứng là 90%) . Giá trị của m là ? A/ 30 B/ 21 C/ 42 D/ 10 . Câu 3: Xenlunozo trinitrat được điều chế từ phản ứng giữa axit nitric với xenlunozo (hiệu suất phản ứng 60% tính theo xenlunozo). Nếu dùng 1 tấn xenlunozo thì khối lượng xenlunozo trinitorat điều chế được là A. 1,10 tấn B. 1,485 tấn C. 0,55 tấn D. 1,835 tấn Câu 4: Để điều chế 25,245 kg Xenlulozotrinitrat, người ta cho xenlulozo tác dụng với dung dịch chứa m kg HNO3(xúc tác H2SO4 đặc). Với hiệu xuất phản ứng đạt 85%. Giá trị của m là: A. 22,235 B. 20,79 C. 18,9 15,7 Câu 5: Cần V lít dung dịch HNO3 99% (d=1,515 g/ml) để điều chế được 77,22 kg Xenlulozo trinitrat với hiệu xuất 90%. Giá trị của V là:A. 36,4 B. 34,6 C. 43,6 D. 46,3 Câu 6: Để điều chế được 0,8 tấn xenlulozo trinitrat (với sự hao hụt trong sản xuất là 25%) cần a kg Xenlulozo và b kg Axit nitric . Giá trị của a và b lần lượt là: A. 815,8 và 867,8 B. 436,35 và 509,1 C. 639,98 và 746,68 D. 581,8 và 678,8 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập trong phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: Phiếu học tập, Bài tập trắc nghiệm tổng hợp(C1, 2- làm hết; C4 từ bài 1- bài 10)) 46
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Bài 1. Từ tinh bột muốn điều chế cao su buna thì cần ít nhất số phản ứng là: A. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Bài 2. Thủy phân m gam tinh bột, sản phẩm thu được đem lên men để sản xuất ancol etylic, toàn bộ khí CO2 sinh ra cho qua dung dịch Ca(OH)2 dư, thu được 850 gam kết tủa. Biết hiệu suất mỗi giai đoạn là 85%. Khối lượng m phải dùng là A. 688,5 gam. B. 810,0 gam. C. 952,9 gam. D. 476,5 gam. Bài 3. Lên men m gam glucozơ với hiệu suất 90%, lượng khí CO2 sinh ra hấp thụ hết vào 200ml dung dịch nước vôi trong, nồng độ 0,75M. Sau phản ứng thu được 7,5 gam kết tủa trắng và khối lượng dung dịch tăng so với khối lượng dung dịch nước vôi trong ban đầu. Giá trị của m là A. 7,5. B. 15,0. C. 22,5. D. 30,0. Bài 4. Ancol etylic được điều chế từ tinh bột bằng phương pháp lên men với hiệu suất toàn bộ quá trình là 90%. Hấp thụ toàn bộ lượng CO2 sinh ra khi lên men m gam tinh bột vào nước vôi trong, thu được 330 gam kết tủa và dung dịch X. Biết khối lượng X giảm đi so với khối lượng nước vôi trong ban đầu là 132 gam. Giá trị của m làA. 297. B. 405. C. 486. D. 324. Bài 5. Người ta lên men m kg gạo có chứa 75% tinh bột (còn lại là tạp chất trơ) thu được 5 lit ancol etylic 35o. Giá trị của m là (biết hiệu suất của các quá trình lần lượt là 85% và 75% và khối lượng riêng của etanol là 0,8 g/ml)A. 5,20 kg. B. 4,15 kg. C. 5,16 kg. D. 6,15 kg. Bài 6. Thực hiện phản ứng điều chế tơ axetat từ xenlulozơ (tỷ lệ mắt xích xenlulozơ triaxetat và xenlulozơ điaxetat trong hh là 1 : 1). Biết rằng cứ 162 gam xenlulozơ người ta điều chế được 213,6 gam tơ axetat. Vậy hiệu suất chuyển hóa làA. 70% B. 85% C. 75% D. 80% Bài 7: Đốt cháy hoàn toàn 2,7 gam X (chứa C, H, O) rồi dẫn toàn bộ sản phẩm cháy vào 100 ml dd chứa 0,065 mol Ca(OH)2 thì thu được 4 gam kết tủa và dung dịch Y, khối lượng bình tăng 5,58 gam. Đun nóng dd Y lại thấy xuất hiện kết tủa. Mặt khác, 13,5 gam X phản ứng với lượng dư Cu(OH)2/NaOH (đun nóng) được 10,8 gam kết tủa. Chất X là: A. HCHO. B. (CHO)2. C. C6H12O6. D. HO-C4H8-CHO. Bài 8. Đốt cháy hoàn toàn cacbohiđrat X, rồi dẫn toàn bộ sản phẩm cháy vào bình nước vôi trong thì thu được kết tủa và dung dịch Y; khối lượng bình và dung dịch tăng lần lượt là 3,63 gam và 0,63 gam. Đun nóng dung dịch Y lại thấy xuất hiện kết tủa xuất hiện. Tổng khối lượng kết tủa trong cả hai lần là 4,5 gam. Chất X là: A. C5H10O5. B. C6H12O6. C. C12H22O11. D. (C6H10O5)n. Bài 9: Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp X gồm glucôzơ, andehit fomic, axit axetic cần 2,24 lít O2 (đo ở đktc). Dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng dung dịch Ca(OH)2 dư, thấy khối lượng dd trong bình thay đổi: A. Tăng 6,2g B. Tăng 3,8g C. Giảm 3,8g D. Giảm 6,2g Bài 10. Đốt cháy hoàn toàn một hỗn hợp gồm metanal, axit etanoic, glucozơ và fructozơ cần 3,36 lít O2 (đktc). Dẫn sản phẩm cháy qua bình đựng dung dịch Ca(OH)2 dư, sau phản ứng thu được kết tủa và dung dịch X. Khối lượng dung dịch X so với khối lượng dung dịch Ca(OH)2 ban đầu đã thay đổi như thế nào ? A. Giảm 5,7 gam B. Tăng 5,7 gam C. Tăng 9,3 gam D. Giảm 15,0 gam Bài 11. Hỗn hợp X gồm glucozơ và tinh bột được chia thành hai phần bằng nhau. Phần thứ nhất được khuấy trong nước, lọc và cho nước lọc phản ứng với dung dịch AgNO3 dư/NH3 thấy tách ra 2,16 gam Ag. Phần thứ hai được đun nóng với dung dịch H2SO4 loãng, trung hòa hỗn hợp thu được bằng dung dịch NaOH rồi cho sản phẩm tác dụng với dung dịchAgNO3 (dư)/NH3 thấy tách ra 6,48 gam Ag. Giả sử các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Hỗn hợp ban đầu có % khối lượng glucozơ và tinh bột lần lượt là A. 35,29 và 64,71. B. 64,71 và 35,29. C. 64,29 và 35,71. D. 35,71 và 64,29 Bài 12. Thủy phân hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm saccarozơ và mantozơ thu được dung dịch Y. Cho Y tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,2 mol Ag. Mặt khác, thủy phân m gam hỗn hợp X một thời gian (hiệu suất thủy phân mỗi chất đều là 80%) thu được dung dịch Z. Cho Z tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,168 mol Ag. Thành phần %về khối lượng của saccarozơ trong hỗn hợp là: A. 60%. B. 55% C. 40%. D. 45%. Bài 13. Hòa tan m gam hh saccarozơ và mantozơ vào nước được dung dịch X. Chia X thành 2 phần bằng nhau: Phần 1 tác dụng với lượng dư dd [Ag(NH3)2]OH được 10,8 gam Ag. Phần 2 đun với dd HCl loãng để pu xảy ra hoàn toàn, thu được dd Y. dd Y td vừa hết với 30,4 gam Br2 Hàm lượng % của saccarozơ trong hỗn hợp ban đầu là A. 35,7%. B. 47,3%. C. 52,7%. D. 64,3%. Bài 14. Hỗn hợp X gồm a gam mantozơ và b gam tinh bột. Chia X làm hai phần bằng nhau: Phần 1: Hoà tan trong nước dư, lọc lấy dung dịch mantozơ rồi cho phản ứng hết với AgNO3/NH3 được 0,03 mol Ag. Phần 2: Đun nóng với dung dịch H2SO4 loãng để thực hiện phản ứng thủy phân. Hỗn hợp sau phản ứng được trung hoà bởi dung dịch NaOH sau đó cho toàn bộ sản phẩm thu được tác dụng hết với AgNO3/NH3 được 0,11 mol Ag. Giá trị của a và b lần lượt là: A. a = 10,26; b = 4,05. B. a = 10,26; b = 8,1. C. a = 5,13; b = 4,05. D. a = 5,13; b = 8,1.
47
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Bài 15. Thủy phân hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm saccarozơ và mantozơ thu được dung dịch Y. Cho Y tácdụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,2 mol Ag. Mặt khác, thủy phân m gam hỗn hợp X một thời gian (hiệu suất thủy phân mỗi chất đều là 80%) thu được dung dịch Z. Cho Z tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,168 mol Ag. Thành phần phần trăm về khối lượng của saccarozơ trong hỗn hợp là A. 55%. B. 40%. C. 45%. D. 60%. Bài 16. Thủy phân 34,2 gam mantozơ trong môi trường axit (hiệu suất 80%) thu được dung dịch X. Cho dung dịch X tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3/NH3 thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là: A. 34,56. B. 38,88. C. 43,2. D. 17,28. Bài 17: Đun nóng 34,2 gam mantozơ trong dung dịch axit sunfuric loãng. Trung hòa dung dịch thu được sauphản ứng bằng dung dịch NaOH rồi cho tác dụng hoàn toàn với dung dịch AgNO3/NH3 dư, đun nóng thu được 37,8 gam Ag. Hiệu suất của phản ứng thủy phân mantozơ A. 87,5% B. 69,27% C. 62,5% D. 75,0% Bài 18. Thủy phân 68,4 gam saccarozơ với hiệu suất 60%. Dung dịnh sau phản ứng chia thành hai phần bằng nhau. Phần I td với dd AgNO3 trong NH3 dư thu được x mol Ag. Phần II làm mất màu vừa đủ dd chứa y mol brom. Giá trị của x, y lần lượt là:A. 0,24; 0,06. B. 0,12; 0,06. C. 0,32; 0,1. D. 0,48; 0,12. Bài 19. Thực hiện pu thủy phân a mol mantozơ trong môi trường axit (hiệu suất thủy phân là h), sau đó trung hòa axit bằng kiềm rồi cho hh sau pu td với [Ag(NH3)2]OH thu được b mol Ag. Mối liên hệ giữa hiệu suất h với a và b là: A. h = (b - a)/a B. h = (b - 2a)/2a C. h = (b - a)/2a D. h = (2b - a)/a Bài 20. Cho 50 ml dd X chứa 3,51 gam hỗn hợp saccarozơ và glucozơ pu với lượng dư AgNO3 trong dung dịch NH3, thu được 2,16 gam Ag. Đun nóng 100 ml dd X với 100 ml dd H2SO4 0,05M cho đến khi phản ứng hoàn toàn thu được dd Y, giả thiết thể tích dd không thay đổi. Nồng độ mol của glucozơ có trong dung dịch Y là ? A. 0,10M B. 0,25M C. 0,20M D. 0,15M Bài 21. Hỗn hợp X gồm glucozơ và mantozơ. Chia X làm 2 phần bằng nhau: -Phần 1: Hoà tan vào nước, lọc lấy dung dịch rồi cho tác dụng với AgNO3/NH3 dư được 0,02 mol Ag. - Phần 2: Đun với dd H2SO4 loãng. Hỗn hợp sau pu được trung hoà bởi dd NaOH, sau đó cho toàn bộ sản phẩm td với lượng dư dung dịch AgNO3/NH3 được 0,03 mol Ag. Số mol của glucozơ và mantozơ trong X lần lượt là A. 0,01 và 0,01. B. 0,0075 và 0,0025. C. 0,005 và 0,005. D. 0,0035 và 0,0035. Bài 22: Hỗn hợp X gồm glucozơ và tinh bột được chia thành hai phần bằng nhau. Phần thứ nhất được khuấy trong nước, lọc và cho nước lọc phản ứng với dung dịch AgNO3 dư/NH3 thấy tách ra 2,16 gam Ag. Phần thứ hai được đun nóng với dung dịch H2SO4 loãng, trung hòa hỗn hợp thu được bằng dung dịch NaOH rồi cho sản phẩm tác dụng với dung dịchAgNO3 (dư)/NH3 thấy tách ra 6,48 gam Ag. Giả sử các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Hỗn hợp ban đầu có % khối lượng glucozơ và tinh bột lần lượt là A. 35,29 và 64,71. B. 64,71 và 35,29. C. 64,29 và 35,71. D. 35,71 và 64,29 Bài 23. Thủy phân hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm saccarozơ và mantozơ thu được dung dịch Y. Cho Y tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,2 mol Ag. Mặt khác, thủy phân m gam hỗn hợp X một thời gian (hiệu suất thủy phân mỗi chất đều là 80%) thu được dung dịch Z. Cho Z tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 thu được 0,168 mol Ag. Thành phần %về khối lượng của saccarozơ trong hỗn hợp là: A. 60%. B. 55%. C. 40%. D. 45%. Bài 24. Đun m gam hh X gồm saccarozơ và glucozơ (khối lượng saccarozơ gấp 2 lần khối lượng glucozơ) với dd H2SO4 loãng, khi pu kết thúc đem trung hòa, sau đó thực hiện pu tráng bạc thu được 64,8 gam Ag. Giá trị của m là A. 52,169. B. 56,095. C. 90,615. D. 49,015.
------------------------------------------------------Hết----------------------------------------------
48
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Ngày soạn 13/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Năm học: 2019-2020
Ngày dạy
Tiết 15, 16
Tuần 8 :CHỦ ĐỀ 5 :
AMIN (tiết 15, 16) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức:
- KN amin, cấu tạo và bậc của amin. - Đồng phân amin no, đơn hở và amin thơm của: C6H5NH2 và C7H7NH2 -Amin có tính bazo giống NH3 nhưng tính bazo của các amin là khác nhau . - So sánh tính bazo b. Kĩ năng:. - Biết cách viết và gọi tên amin .
-Xác định bậc amin. - So sánh tính bazo - Bài tập xác định amin no, đơn trong phản ứng với HCl, đốt cháy.
c. Trọng tâm - So sánh tính bazo của amin no, NH3, amin thơm - Giải được một số bài tập về phản ứng đốt cháy amin, phản ứng với HCl... 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất amin II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về các loại amin III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: các em đã được nghiên cức hết bài amin sau đây cô trò chúng ta cùng tìm hiểu các dạng toán cơ bản về cacbohidrat. 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của amin theo bảng sau: - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: Đồng phân, danh pháp của amin Mục tiêu: cách tính số đồng phân, viết đồng phân, tên gọi của amin HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 4 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét 49
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
sau đó cử đại diện lên bảng trình bày kiến thức tóm nhóm còn lại tắt theo phiếu học tập GV: yêu cầu hs hoàn thành bài tập vận dụng của -Hs làm việc theo nhóm nhỏ phiếu học tập số 1 theo nhóm nhỏ (02hs cạnh nhau), sau đó đại điện chữa Gv: Nhận xét và bổ sung. 1. Đồng phân:Xét amin no, đơn, hở: Số đồng phân:……………………………;
số đồng phân amin bậc 1:……………….. C PT
CH5N
C2H7N
C 3 H9 N
C4H11N
C5H13N
C7H9N(*)
Amin bậc I Amin bậc II Amin bậc III M
2.
Danh pháp Hợp chất
Tổng quát
Tên gốc - chức ………………………………………… ………………………………………… ………………………………………… …………………………………………
Tên thay thế Amin bậc 1:…………………..………. ………………………………………… Amin bậc 2…………………..………. ………………………………………… Amin bậc 3…………………..………. ………………………………………… ………………………………………… ……………….……………………… ………………………………………… ….……………………………….…….. ………………………………………… ………………………………….…… ………………………………………… ……………………………….……… ………………………………………… ……………..………………..………… ………………………………………… ………………………………………. ………………………………...………. ………………………………..……… …………………………………..……… ………………………………..… …..................................................... ..........................................................
CH3NH2 C2H5NH2 CH3[CH2]2NH2 CH3CH(NH2)CH3 (CH3)2NH (CH3)3N C6H5NH2 CH3NH2C6H5 H2N[CH2]6NH2 Câu 1. Công thức phân tử tổng quát amin no mạch hở là A.CnH2n+3N. B.CnH2n+1NH2. C.CnH2n+1N. D.CnH2n+2+mNm. Câu 2.Bậc của amin là A.bậc của nguyên tử cacbon liên kết với nhóm chức -NH2. B.số ntử hiđro liên kết trực tiếp với n tử nitơ. C.số ntử hiđro trong ptử amoniac bị thay thế bởi gốc RH D.số gốc hiđrocacbon liên kết trực tiếp với ntử nitơ. Câu 3.Ancol và amin nào sau đây cùng bậc ? A.(CH3)3COH và (CH3)3CNH2. B.(CH3)2CHOH và (CH3)2CHNHCH3. C.C6H5N(CH3)2 và C6H5CH(OH)C(CH3)3. D.(CH3)2NH và CH3CH2OH. Câu 4.Chất nào sau đây thuộc loại amin bậc hai ? A.C2H5NH2. B.C6H5NH2. C.CH3NH2. D.CH3NHCH3. Câu 5.Amin nào sau đây thuộc loại amin bậc hai ? A.Đi metyl amin B.Metylamin. C.Trimetylamin. D.Phenylamin.
Câu 6.Số amin bậc một có cùng công thức phân tử C3H9N là A.4.
B.3.
C.1.
D.2. 50
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 7.Số đồng phân cấu tạo của amin bậc một có cùng công thức phân tử C4H11N là A.4. B.2. C.5. D.3. Câu 8:Số đồng phân amin bậc một, chứa vòng benzen, có cùng công thức phân tử C7H9N là A.4. B.2. C.5. D.3. Câu 9.Số đồng phân amin bậc 1, mạch thẳng có công thức phân tử C5H13N làA.1 B.2 C.3 D.4 Câu 10.Dãy chất nào sau đây được xếp theo chiều tăng dần bậc của amin ? A.CH3CH2NHCH3, CH3NH2, (CH3)2NCH2CH3. B.C2H5NH2, (CH3)2CHNH2, (CH3)3CNH2 C.CH3NH2, CH3CH2NHCH3, (CH3)2NCH2CH3. D.CH3NH2, (CH3)2NCH2CH3, CH3CH2NHCH3 Câu 11.Hợp chất hữu cơ X có tên gọi là Isobutylamin. Công thức cấu tạo thu gọn của X là A.(CH3)2CHNH2 B.(CH3)2CHCH2NH2 C.CH3CH2CH2CH2NH2 D.CH3CH2CH(CH3)NH2 Câu 12.Hợp chất hữu cơ X có tên gọi là N-Metylanilin có công thức cấu tạo thu gọn là A.C6H5 - NH - CH3. B.C6H5 - CH2 - NH2. C.CH3 - C6H4 - NH2. D.CH3 - NH - CH3. Câu 13.Hợp chất CH3-NH-CH2CH3 có tên đúng là A.đimetylamin. B.etylmetylamin. C.N-etylmetanamin. D.đimetylmetanamin. Câu 14. Etylmetylamin có công thức phân tử là A. CH3NHC2H5 B. CH3NHCH3 C. C2H5-NH-C6H5 D. CH3NH-CH2CH2CH3 Câu 15. Trong các tên gọi dưới đây, tên nào phù hợp với chất C6H5-CH2-NH2 ? A. Phenylamin B. Benzylamin C. Phenylmetylamin D. Anilin Câu 16. Anilin có công thức là A. C6H5OH B. CH3OH C. CH3COOH D. C6H5NH2 Câu 17. Trong các tên gọi dưới đây, tên nào phù hợp với chất CH3-CH(CH3)-NH2 ? A. Metyletymin B. Etylmetylamin C. Isopropanamin D. Isopropylamin. Câu 18: Nguyên nhân Amin có tính bazơ là A. Có khả năng nhường proton. B. Trên N còn một đôi electron tự do có khả năng nhận H+. C. Xuất phát từ amoniac. D. Phản ứng được với dung dịch axit. Câu 19. Hãy chỉ ra câu sai trong các câu sau đây? A.Các amin đều kết hợp với proton. B. Tinh bazơ của amin đều mạnh hơn NH3 C. Metylamin có tính bazơ mạnh hơn anilin D. Tất cả các amin đều có chứa nguyên tố nitơ. Câu 20. Tính chất bazơ của metylamin mạnh hơn anilin là do: A. Phân tử khối của metylamin mạnh hơn. B. Nhóm metyl làm tăng mật độ e của nguyên tử N C. Nhóm metyl làm tăng mật độ e của nguyên tử N, nhóm phenyl làm giảm mật độ e của nguyên tử N D. Nhóm metyl làm giảm mật độ e của nguyên tử N, nhóm phenyl làm tăng mật độ e của nguyên tử N Câu 21. Cho dãy các chất: C2H5NH2, CH3NH2, NH3, C6H5NH2 (anilin) trong dãy có lực bazơ yếu nhất là: A. C2H5NH2 B. CH3NH2 C. NH3 D. C6H5NH2 Câu 22. Trong các chất dưới đây, chất nào có lực bazơ yếu nhất? A. C6H5NH2 B. C6H5NH2 C. (C6H5)2NH D. NH3 Câu 23. Trong các chất dưới đây, chất nào có lực bazơ mạnh nhất ? A. NH3 B. C6H5NH2 C. C6H5NH2 D. (CH3)2NH Câu 24. Dãy gồm các chất được xếp theo chiều tính bazơ giảm dần từ trái sang phải là: A. CH3NH2, NH3, C6H5NH2 B. CH3NH2, C6H5NH2, NH3 C. C6H5NH2, NH3, CH3NH2 D. NH3, CH3NH2, C6H5NH2 Câu 25. Sắp xếp các chất sau đây theo trật tăng dần tính bazơ: (1) C6H5NH2; (2) C2H5NH2; (3) (C2H5)2NH2; (4) NaOH; (5) NH3. Trường hợp nào sau đây đúng nhất? A. (1)<(5)<(2)<(3)<(4) B. (1)<(2)<(5)<(3)<(4) 51
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. (1)<(5)<(3)<(2)<(4) D. (2)<(1)<(3)<(5)<(4) Câu 26: Khẳng định nào sau đây luôn đúng? A. Tính bazơ của amin tăng dần theo thứ tự: bậc I < bậc II < bậc III. B. Tính bazơ của anilin là do nhóm –NH2 ảnh hưởng lên gốc –C6H5. C. Vì có tính bazơ nên anilin làm đổi màu chất chỉ thị màu. D. Do ảnh hưởng của nhóm –C6H5 làm giảm mật độ e trên Nitơ nên anilin có tính bazơ yếu. Câu 27(C1,2): Cho các chất sau: p-CH3C6H5NH2(1), m-CH3C6H5NH2 (2), C6H5NHCH3 (3), C6H5NH2 (4). Tính bazơ tăng dần theo dãy : A. (1) < (2) < (4) < (3) B. (4) < (2) < (1) < (3) C. (4) < (3) < (2) < (1) D. (4) < (3) < (1) < (2) Câu 28(C1,2): Cho các chất sau : p-NO2C6H4NH2 (1), p-ClC6H5NH2 (2), p-CH3C6H5NH2 (3). Tính bazơ tăng dần theo dãy : A. (1) < (2) < (3) B. (2) < (1) < (3) C. (1) < (3) < (2) D. (3) < (2) < (1) Câu 29(C1,2):Hãy sắp xếp các chất sau đây theo trình tự tính bazơ tăng dần từ trái sang phải: amoniac, anilin, p-nitroanilin, p-nitrotoluen, metylamin, đimetylamin. A. C6H5NH2 < O2NC6H4NH2 < H3CC6H4NH2 < NH3 < CH3NH2 < (CH3)2NH B. O2NC6H4NH2 < C6H5NH2 < H3CC6H4NH2 < NH3 < CH3NH2 < (CH3)2NH C. O2NC6H4NH2 < H3CC6H4NH2 < C6H5NH2 < NH3 < CH3NH2 < (CH3)2NH D. Tất cả đều sai Câu 30(C1,2): Dãy các chất được sắp xếp theo chiều lực bazơ giảm dần là A. đimetylamin ; metylamin ; amoniac ; anilin ; p-nitro anilin . B. đimetylamin ; metylamin ; anilin ; p-nitro anilin ; amoniac. C. p-nitro anilin ; anilin ; amoniac ; metylamin ; đimetylamin. D. anilin; amoniac ; metylamin; đimetylamin ; p-nitro anilin Hoạt động 2: Xác định CTPT của amin từ phản ứng đốt cháy Mục tiêu: xác định được CTPT của amin từ phản ứng đốt cháy HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Yêu cầu Hs viết phương trình phản ứng đốt HS: Thảo luận nhóm nhỏ, lên bảng chữa, và nhận cháy của amin no, đơn hở và đọc các đấu hiệu từ tỉ xét nhóm còn lại lệ mol trong phương trình GV: yêu cầu hs hoàn thành bài tập vận dụng của -Hs làm việc theo nhóm nhỏ phiếu học tập số 1 theo nhóm nhỏ (02hs cạnh nhau), sau đó đại điện chữa Gv: Nhận xét và bổ sung và yêu cầu hs vận dung làm bài tập Phương pháp: 6n + 3 (2n + 3) 1 to Amin no, đơn: CnH2n+3N + O2 H2O + N2 → nCO2 + 4 2 2 a (mol) a.n 0, 5a a (n + 1,5) Pư cháy ⇒ nCO2 = a.n = nAmin . Số C nN 2 = 0,5.a = 0,5.nAmin nAmin = 2. nN 2 ,<=> amin đơn chức nH 2O − nCO2 = 1,5a = 1,5.nAmin <=> amin no, đơn
nCO 2n 2 = 2n + 1 n H O 2
Amin thơm: CnH2n-5N +
6n − 5 (2n − 5) 1 to O2 H2O + N2 → nCO2 + 4 2 2
1 = nCO2 + nH 2O ; Đốt amin trong không khí ⇒ nN 2 kk = 4.nO2 pư và nAmin = 2.nN 2 2 Lưu ý thêm : Để giải nhanh bài tập amin nên sử dụng định luật bảo toàn nguyên tố để tìm công thức của
BTNT [O]: nO
2
pư
52
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
amin sẽ nhanh hơn so với việc lập tỉ lệ mol nC : nH : nN. Ðối với bài toán đốt cháy hh các amin thì sử dụng công thức trung bình. Ðối với bài tập đốt cháy amin bằng hh O2 và O3 thì nên quy dổi hỗn hợp thành O. Câu 1: Đốt cháy hoàn toàn m gam metylamin sinh ra 2,24 lít khí N2 (ở đktc). Giá trị của m là A. 3,1 gam. B. 6,2 gam. C. 5,4 gam D. 2,6 gam. Câu 2: Đốt cháy hoàn toàn m gam etyl amin sinh ra 2,24 lít khí N2 (ở đktc). Giá trị của m là A. 3,1 gam. B. 6,2 gam. C. 4,5 gam D. 9 gam. Câu 3. Đốt cháy hoàn toàn 0,4 mol 1 amin đơn chức thu được sản phẩm có chứa V lít khí N2 (ở đktc). B. 1,12. C. 4,48. D. 3,36. Giá trị của V là A. 2,24 Câu 4. Đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol 1 amin đơn chức thu được sản phẩm có chứa V lít khí N2 (ở đktc). Giá trị của V là A. 2,24 B. 1,12. C. 4,48. D. 3,36. Câu 5. Đốt cháy hoàn toàn 5,9 gam một amin no, mạch hở, đơn chức X thu được 6,72 lít CO2. Công thức phân tử của X là A. C2H5N. B. C2H7N. C. C3H9N. D. C3H7N. Câu 6: Đốt cháy hoàn toàn 1,18 gam amin đơn chức X bằng một lượng oxi vừa đủ. Dẫn toàn bộ sản phẩm qua bình đựng nước vôi trong dư thu được 6 gam kết tủa. CTPT của X là A. CH5N. B. C2H7N. C. C3H9N. D. C4H11N. Câu 7. Đốt cháy hoàn toàn 10,4 gam hai amin no, đơn chức, đồng đẳng liên tiếp nhau, thu được 11,2 lít khí CO2 (đktc). Hai amin có công thức phân tử là B. C2H5N và C3H9N. C. C2H7N và C3H7N D. C2H7N và C3H9N A. CH4N và C2H7N Câu 8. Khi đốt cháy 4,5 gam một amin đơn chức giải phóng 1,12 lít N2 (đktc). Công thức phân tử của amin đó là A. CH5N. B. C2H7N. C. C3H9N. D. C3H7N. Câu 9. Đốt cháy hoàn toàn 6,2 gam một amin no, đơn chức phải dùng hết 10,08 lít khí O2 (đktc). Công thức của amin là: A. C2H5NH2 B. CH3NH2. C. C4H9NH2 D. C3H7NH2 Câu 10. Đốt cháy hoàn toàn a mol amin no, đơn chức thu được 13,2g CO2 và 8,1g H2O.Giá trị của a là: A.0,05 B.0,1 C.0,07 D.0,2 Câu11. Đốt cháy hoàn toàn a mol hỗn hợp X gồm 2 amin no đơn chức liên tiếp nhau thu được 5,6 lít CO2 (đktc) và 7,2 gam H2O. Amin có khối lượng phân tử nhỏ hơn là A. CH5N. B. C2H7N. C. C3H9N. D. C4H11N Câu 12. Đốt cháy hoàn toàn 1 amin no đơn chức, bậc 2, mạch hở X thu được CO2 và hơi nước theo tỉ lệ số mol tương ứng là 2 : 3. CTCTcủa X là A. CH3–NH–CH3 B. CH3–NH–C2H5 C. CH3–CH2–CH2–NH2 D. C2H5–NH–C2H5 Câu 13: Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp 2 amin no đơn chức đồng đẳng liên tiếp nhau, thu được nH 2O : nCO2 = 2 :1 . Hai amin có Công thức phân tử là: A. C3H7NH2 và C4H9NH2 B. CH3NH2 và C2H5NH2 C. C2H5NH2 và C3H7NH2 D. C4H9NH2 và C5H11NH2 Câu 14. Đốt cháy hoàn toàn 2 amin no đơn chức đồng đẳng kế tiếp, thu được hỗn hợp khí với tỉ lệ thể tích đo ở cùng điều kiện VCO2 : VH2O = 8 : 17 . Công thức của hai amin lần lượt là: A. CH3NH2 và C2H5NH2. B. C2H5NH2 và C3H7NH2. C. C3H7NH2 và C4H9NH2. D. C4H9NH2 và C5H11NH2. Câu 15. Đốt cháy hoàn toàn amin no đơn chức X, thu được 16,8 lít CO2 ; 2,8 lít N2 (đktc) và 20,25 gam H2O. Công thức phân tử của X là A. C4H9N. B. C3H7N. C. C2H7N. D. C3H9N. Câu16. Đốt cháy hoàn toàn m gam một amin mạch hở đơn chức, sau phản ứng thu được 5,376 lít CO2; 1,344 lít N2 và 7,56 gam H2O (các thể tích đo ở đktc). CTPT của amin là: A. C3H7N B. C2H5N C. CH5N D. C2H7N. Câu 17: Đố t cháy hoàn toàn m gam m ộ t amin X b ằ ng m ộ t l ượ ng không khí v ừa đủ thu đượ c 17,6 gam CO 2 , 12,6 gam h ơi n ướ c và 69,44 lít nit ơ. Gi ả thi ế t không khí chỉ g ồ m nit ơ và oxi, trong đ ó nit ơ chi ế m 80% th ể tích. Các th ể tích đ o ở đ ktc. Amin X có công th ứ c phân t ử là A. C 2H 5 NH2 . B. C 3H 7 NH 2 . C. CH 3 NH 2 . D. C 4 H9 NH2 . Câu 20* (C1,2): Hỗn hợp khí X gồm etylamin và hai hiđrocacbon là đồng đẳng liên tiếp. Đốt cháy hoàn toàn 100 ml hh X bằng một lượng oxi vừa đủ, thu được 550 ml hh Y gồm khí và hơi nước.Nếu cho Y đi qua dd axit sunfuric đặc (dư) thì còn lại 250 ml khí (các thể tích khí và hơi đo ở cùng điều kiện). Công
53
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 thức của hai hiđrocacbon là: A. CH4 và C2H6
Năm học: 2019-2020
B. C2H4 và C3H6
C. C2H6 và C3H8 D. C3H6 và C 4 H8 Câu 21*(C1,2). Hỗn hợp H gồm 2 amin no, bậc I, mạch hở X, Y hơn kém nhau 1 nguyên tử C và 1 nguyên tử N. Lấy 13,44 lit H (ở 273oC, 1 atm) đốt cháy thu được 44 gam CO2 và 4,48 lít (đktc) N2. Số mol và CTCT của X, Y lần lượt là (biết cả 2 đều là amin bậc I) A. 0,2 mol C2H5NH2 và 0,1 mol C4H8(NH2)2. B. 0,2 mol C2H5NH2 và 0,1 mol C3H6(NH2)2. C. 0,1 mol C2H4(NH2)2 và 0,2 mol C3H7NH2. D. Kết quả khác. Câu 22*(C1). Đốt cháy hoàn toàn 15 gam hỗn hợp gồm amin đơn chức no X mạch hở và ancol đơn chức no Y mạch hở bằng oxi lấy dư rồi cho sản phẩm cháy vào bình đựng nước vôi trong dư thu được 70 gam kết tủa. Hỗn hợp khí ra khỏi bình có thể tích 11,2 lít (đktc) và có tỉ khối hơi so với hiđro là 15,6. Biết MY = MX + 15. CTPT của X, Y lần lượt là A. C2H7N, C3H7OH B. CH5N, C2H5OH C. C3H9N, C4H9OH D. CH5N, CH3OH Câu23*(C1). Hỗn hợp X gồm 1 ankin, 1 ankan (số mol ankin bằng số mol ankan), 1 anken và 2 amin no, đơn chức, mạch hở Y và Z là đồng đẳng kế tiếp (MY < MZ). Đốt cháy hoàn toàn một lượng hỗn hợp X trên cần 174,72 lít O2 (đktc), thu được N2, CO2 và 133,2 gam nước. Chất Y là A. metylamin. B. etylamin. C. propylamin. D. butylamin. Hoạt động 3: Xác định CTCT của amin từ phản ứng với HCl Mục tiêu: xác định được CTCT của amin trong phản ứng với HCl và xác định số đồng phân cấu tạo thỏa mãn điều kiện. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Yêu cầu Hs viết phương trình phản ứng của HS: Thảo luận nhóm nhỏ, lên bảng chữa, và nhận amin đơn chức, đa chức với HCl, và đọc các đấu xét nhóm còn lại hiệu từ tỉ lệ mol trong phương trình GV: yêu cầu hs hoàn thành bài tập vận dụng của -Hs làm việc theo nhóm nhỏ phiếu học tập số 1 theo nhóm nhỏ (02hs cạnh nhau), sau đó đại điện chữa Gv: Nhận xét và bổ sung và yêu cầu hs vận dung làm bài tập XÁC ĐỊNH CẤU TẠO AMIN ĐƠN CHỨC DỰA VÀO PHẢN ỨNG TẠO MUỐI * Phản ứng tạo muối: Đặt CTTQ của amin no đơn chức CnH2n+1NH2 hoặc amin đơn chức là: R-NH2 Vì đơn chức nên ta luôn có nHCl = nNH2 + Với HCl: RNH2 + HCl RNH3Cl (1) mRNH 2 m Áp dụng CT: M RNH = = a => MR =a -16 => CTPT; (hoặc MRN = RN = A MR = A - 14 => 2 nHCl nHCl CTPT) Câu 1. cho 0,1 mol anilin (C6H5NH2) tác dụng vừa đủ với axit HCl. Khối lượng muối phenylamoni clorua (C6H5NH3Cl) thu được là: A. 12,950 gam B. 19,425 gam C. 25,900 gam D. 6,475 gam Câu 2. Cho 4,5 gam etylamin (C2H5NH2) tác dụng vừa đủ với axit HCl. Khối lượng muối (C2H5NH3Cl) thu được là A. 8,15 gam B. 8,10 gam C. 0,85 gam D. 7,65 gam Câu 3. Cho 9,3 gam anilin (C6H5NH2) tác dụng vừa đủ với axit HCl. Khối lượng muối thu được là: A. 11,95 gam B. 12,95 gam C. 12,59 gam D. 11,85 gam Câu 4. Cho 5,9 gam propylamin (C3H7NH2) tác dụng vừa đủ với axit HCl. Khối lượng muối (C3H7NH3Cl) thu được là A. 8,15 gam B. 9,65 gam C. 8,10 gam D. 9,55 gam Câu 5. Cho anilin tác dụng vừa đủ với dung dịch HCl thu được 38,85 gam muối. Khối lượng anilin đã phản ứng là: A. 18,6 gam B. 9,3 gam C. 37,2 gam D. 27,9 gam Câu 6. Trung hòa 11,8 gam một amin đơn chức cần 200ml dung dịch HCl 1 M. Công thức phân tử của X là:A. C2H5N B. CH5N C. C3H9N D. C 3 H 7 N
54
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 7. Trung hòa 3,1 gam một amin đơn chức cần 100 ml dung dịch HCl 1M. Công thức phân tử của X làA. C2H5N B. CH5N C. C3H9N D. C3H7N Câu 8.Cho 0,4 mol amin no, đơn chức X tác dụng với dd HCl vừa đủ thu được 32,6g muối.CTPT của X làA.CH3NH2 B.C2H5NH2 C.C3H7NH2 D.C4H9NH2 Câu 9. Trung hòa 11,8 gam một amin đơn chức cần 200 ml dung dịch HCl 1M. Công thức phân tử của X làA. C2H5N B. CH5N C. C3H9N D. C3H7N Câu 10. Cho 10 gam amin đơn chức X phản ứng hoàn toàn với HCl (dư), thu được 15 gam muối. a. Số đồng phân cấu tạo của X là A. 5. B. 8. C. 7. D. 4. b. Số CTCT của X thoả món điều kiện trên là: A. 5. B. 4 C. 3 D. 2 Câu 11.Cho 5,9 gam amin đơn chức X tác dụng vừa đủ với dung dịch HCl, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được dung dịch Y. Làm bay hơi dung dịch Y được 9,55 gam muối khan. Số công thức cấu tạo ứng với công thức phân tử của X là A. 5 B. 4 C. 2 D. 3 Câu 12.Cho 1,976 gam hh X gồm 2 amin tác dụng vừa đủ với 200ml dd HCl a(M) (theo tỉ lệ số mol 1:1) thì thu được 3,874gam muối . Giá trị của a (M) là: A.0,13M B. 0,26M C. 0,2M D. 0,28M Câu 13..Để trung hòa 37,5 gam dung dịch amin đơn chức X nồng độ 12,4% cần vừa đủ 250ml dung dịch HCl 0,6M. CTPT của X là: A.CH5N B. C2H7N C. C3H9N D. C3H7N Câu 14: Để trung hòa 25 gam dd của một amin đơn chức X nồng độ 12,4% cần dùng 100ml dd HCl 1M. Công thức phân tử của X là A. C3H7N. B. C3H5N. C. CH5N. D. C2H7N. Câu 15.Cho a gam anilin td với axit HCl đặc, dư. Cô cạn dd sau phản ứng thu được37,269 gam muối khan. Hiệu suất phản ứng là 80% thì giá trị của a là : A.26,784g B. 29,46g C. 32,14g D. 33,48 g Câu 16. Cho 22,5gam hh 3 amin cùng dãy đồng đẳng tác dụng vừa đủ với V lít dd HCl 1,2M thì thu được 27,756 gam muối có dạng RNH3Cl. Giá trị của V là: A. 0,08 lít B. 0,12 lít C. 0,15 lít D. 1,2 lít Câu 17: Hợ p ch ấ t h ữu c ơ X không vòng, thành ph ầ n phân t ử g ồ m C, H, N. N chi ế m 23,7% theo khố i l ượ ng. X tác d ụ ng với HCl theo t ỉ l ệ s ố mol 1:1. X có công th ức phân t ử nào sau đ ây? A. C 3 H7 NH2 . B. C 2 H5 NH 2. C. C 4 H 9 NH 2 D. C 5H 11 NH 2 . Cau 18. Cho 29,8 gam hỗn hợp 2 amin đơn chức kế tiếp tác dụng hết với dung dịch HCl, làm khô dung dịch thu được 51,7 gam muối khan. Công thức phân tử 2 amin là A. C2H7N và C3H9N B. CH5N và C2H7N C. C3H9N và C4H11N D. C3H7N và C4H9N Câu 19: Cho 0,76 gam hỗn hợp hai amin đơn chức no đồng đẳng kế tiếp (được trộn với số mol bằng nhau) tác dụng vừa đủ với 200ml dung dịch HCl, thu được 1,49g muối. Kết quả nào sau đây không đúng? A. Nồng độ mol dung dịch HCl bằng 0,1 M. B. Số mol mỗi chất là 0,01 mol. C. Công thức của hai amin là CH5N và C2H7N. D. Tên gọi hai amin là etylamin và propylamin. Câu 20: Cho hh M gồ m hai amin no, đơn chứ c b ậ c 1 X và Y. Lấ y 2,28 gam hh trên td vớ i 300 ml dd HCl thì thu đượ c 4,47 gam mu ối. S ố mol hai amin trong hh b ằ ng nhau. N ồng độ mol c ủ a dd HCl và tên c ủ a X, Y l ầ n l ượ t là A. 0,2M; metylamin; etylamin. B. 0,06M; metylamin; etylamin. C. 0,2M; etylamin; propylamin. D. 0,03M; etylamin; propylamin. Câu 21*(C1,2): Đốt cháy hoàn toàn 24,9 gam hỗn hợp gồm anlylamin, etylamin, metylamin, isopropylamin bằng lượng O2 vừa đủ. Sau phản ứng thu được 26,88 lít CO2 (đktc). Mặt khác; nếu cho 24,9 gam hỗn hợp trên tác dụng với dung dịch HCl dư thì sau phản ứng thu được 43,15 gam muối. % khối lượng của anlylamin có trong hỗn hợp X là A. 45,78%. B. 22,89%. C. 57,23%. D. 34,34%. Câu 22*(C1,2): X là amin no đơn chức mạch hở và Y là amin no 2 lần amin mạch hở có cùng số cacbon. Trung hòa hỗn hợp gồm a mol X và b mol Y cần dung dịch chứa 0,5 mol HCl và tạo ra 43,15 gam hỗn hợp muối. Trung hòa hỗn hợp gồm b mol X và a mol Y cần dung dịch chứa 0,4 mol HCl và tạo ra p gam hỗn hợp muối. p có giá trị là : A. 40,9 gam B. 38 gam C. 48,95 gam D. 32,525 gam 4. Củng cố : 55
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
- GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại
AMIN TÁC DỤNG VỚI MUỐI: 3RNH2 + 3H2O + FeCl3 →Fe(OH)3 ↓ + 3RNH3+ClCâu 1. Cho 9,3 gam một amin no đơn chức bậc 1 tác dụng với dung dịch FeCl3 dư thu được 10,7 gam kết B. CH5N C. C3H9N D. C3H7N tủa. Công thức của amin trên là: A. C2H5N Câu 2. Cho 17,7 ankyl amin X tác dụng với dd FeCl3 lấy dư thu được 10,7gam kết tủa. CTPT của X là: A. CH5N B. C2H7N C. C3H9N D. C4H9N Câu 3: Cho 18,6 gam một ankylamin tác dụng với dd FeCl3 (dư), thu được 21,4 gam kết tủa. Công thức cấu tạo thu gọn của ankylamin là: A. CH3NH2. B. C4H9NH2. C. C2H5NH2. D. C3H7NH2 Câu 4. Cho m gam hỗn hợp hai amin đơn chức bậc I có tỉ khối hơi so với hiđro là 30 tác dụng với FeCl2 dư thu được kết tủa X. lấy kết tủa nung trong không khí đến khối lượng không đổi được 18,0 gam chất rắn. Vậy giá trị của m làA. 30,0 gam B. 15,0 gam C. 40,5 gam D. 27,0 gam Câu 5. Cho 17,4 gam hỗn hợp 2 amin đơn chức bậc I có tỉ khối so với không khí bằng 2. Tác dụng với dung dịch FeCl3 dư thu được kết tủa, đem nung kết tủa đến khối lượng không đổi được m gam chất rắn. Giá trị của m là A. 16,0 gam B. 10,7 gam C. 24,0 gam D. 8,0 gam BÀI TẬP ANILIN VÀ ĐIỀU CHẾ ANILIN Câu 1. Cho nước brom dư vào anilin thu được 16,5 gam kết tủa. Khối lượng anilin trong dung dịch là: A. 4,50g B. 9,30g C. 46,50g D. 4,65g Câu 2. Cho 0,1 mol anilin vào dung dịch brôm dư.Khối lượng kết tủa thu được là: A. 31,4g B. 33,3g C. 33g D. 31g Câu 3:Thể tích nước brom 3% (d = 1,3g/ml) cần dùng để điều chế 4,4g tribormanilin là A. 164,1ml. B. 49,23ml. C. 146,1ml. D. 16,41ml. Câu 4: Khối lượng anilin cần dùng để tác dụng với nước brom thu được 6,6g kết tủa trắng là A. 1,86g. B. 18,6g. C. 8,61g. D. 6,81g. Câu 5. Cho 750g benzen phản ứng với HNO3đđ/ H2SO4 đđ, sản phẩm thu được đem khử thành anilin. Nếu hiệu suất chung của các quá trình là 78% thì khối lượng anilin thu được là bao nhiêu? A. 697,5g B. 819g C. 684g D. 864 + HNO3 Fe + HCl Câu 6. Người ta điều chế anilin bằng cách nitro hóa 100g C6H6 C6H5NH2. → C6H5NO2 → tính khối lượng của anilin biết hiệu suất quá trình điều chế là 78%. A. 93g B. 72,54g C. 152,8g D. đáp số khác Câu 7: Ng ườ i ta đ i ề u ch ế anilin b ằ ng cách nitro hoá 500 gam benzen rồ i kh ử h ợ p chấ t nitro sinh ra b ằ ng hi đ ro m ới sinh. Kh ố i l ượ ng anilin thu đượ c là bao nhiêu? (bi ế t rằ ng hi ệ u su ấ t m ỗ i giai đo ạ n đề u đạ t 78%) A. 346,7 gam. B. 362,7 gam C. 358,7 gam D. 385,7 gam Câu 8: Điều chế anilin bằng cách nitro hoá 312 g benzen rồi khử hợp chất nitro sinh ra. Khối lượng anilin thu được là ( biết hiệu suất mỗi giai đoạn là 80%) A. 346,70 g. B. 238,08 g. C. 476,16 g. D. 358,70 g. TỔNG HỢP Câu1 : Ch ấ t nào là amin trong các ch ấ t sau đây? 1. CH 3 - NH2 2. CH3 - NH - CH 2 - CH 3 3. CH 3 - NH - CO - CH 3 4. NH 2 - (CH 2 )2 - NH2 5. (CH 3 )2 NC 6 H5 6. NH 2 - CO - NH 2 7. CH 3 - CO - NH2 8. CH3 - C 6 H4 - NH 2 A. 1, 2, 5. B. 1, 2, 4, 5, 8. C. 1, 5, 8. D. 3, 6, 7. Câu 2: Phát biểu không đúng là: A. Amin là hợp chất được tạo thành do thay thế một hoặc nhiều ntử hiđro của ptử amoniac bằng một hay
56
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
nhiều gốc RH. B. Tất cả các amin đều tác dụng được với axit tạo thành muối. C. Amin là hợp chất tạo thành do nhóm -NH2 liên kết với gốc hiđrocacbon. D. Tùy theo số ntử H trong phân tử NH3 bị thay thế bởi gốc hiđrocacbon ta có amin bậc 1, bậc 2, bậc 3. Câu3 : Phát biểu không đúng là: A. Khi thay thế một hay nhiều ntử hiđro trong ptử NH3 bằng một hay nhiều gốc hiđrocacbon ta được amin. B. Bậc của amin là bậc của nguyên tử C liên kết với nhóm amin. C. Tùy thuộc cấu tạo của gốc hiđrocacbon có thể phân biệt amin thành amin no, chưa no và thơm. D. Amin có từ hai nguyên tử C trong phân tử bắt đầu xuất hiện hiện tượng đồng phân. Câu 4. Phát biểu nào dưới đây về tcvl của amin không đúng ? A. Metyl-, etyl-, đimetyl-, trimetylamin là những chất khí, dễ tan trong nước B. Các amin khí có mùi tương tự amoniac, độc C.Anilin là chất lỏng, khó tan trong nước, màu đen D. Độ tan của amin giảm dần khi số nguyên tử C trong phân tử tăng Câu 4. Amin không tan trong nước là: A. etylamin B. metylamin C. anilin D. trimetylamin Câu 5 Nguyên nhân chủ yếu làm cho etylamin có nhiệt độ sôi cao hơn so với butam ? A. Etylamin có khối lượng ptử thấp hơn. B. Etylamin có khả năng tạo ra liên kết hidro giữa các ptử. C. Etylamin có khả năng tạo ra liên kết hidro với các ptử H2O D. Etylamin có khối lượng ptử cao hơn Câu 6: Dãy các chất đều tác dụng với dung dịch etylamin là A.NaOH ,FeCl3 và H2SO4. B. NH3 , CH3I, HNO2. C. NaCl , CH3I , FeCl3. D.CH3I, HNO2, FeCl3 và H2SO4. Câu 7: dd etylamin không td với A. axit HCl. B. dung dịch FeCl3. C. nước brom . D. Cu(OH)2. Câu 8: Chất phản ứng với dung dịch FeCl3 cho kết tủa là A. CH3OH. B. CH3NH2. C. CH3COOCH3. D. CH3COOH. Câu9 : Phản ứng hóa học không thể hiện tính bazơ của amin là A. CH3NH2 + H2O → CH3NH3+ + OHB. C6H5NH2 + HCl → C6H5NH3Cl 3+ + C. Fe + 3CH3NH3 + 3H2O → Fe(OH)3 + 3CH3NH3 D. CH3NH2 + HNO2 → CH3OH + N2 + H2O Câu 10 : Các hiện tượng nào sau đây được mô tả không chính xác? A. Nhúng quỳ tím vào dung dịch etylamin thấy quỳ chuyển màu xanh. B. Đưa đũa thủy tinh vừa nhúng vào dd HCl đậm đặc lên miệng lọ đựng dd CH3NH2 thấy xuất hiện "khói trắng". C. Nhỏ vào giọt nước brom vào ống nghiệm đựng dung dịch anilin thấy có kết tủa trắng. D. Thêm vài giọt phenolphtalein vào dung dịch đimetylamin xuất hiện màu xanh. Câu 11: Ph ươ ng pháp nào sau đ ây để phân bi ệ t 2 khí CH3 NH2 và NH3? A. D ựa vào mùi c ủ a khí. B. Th ử b ằ ng qu ỳ tím ẩ m. C. Đố t r ồ i cho sả n ph ẩ m qua dung d ị ch Ca(OH)2 . D. Th ử bằ ng HCl đặ c. Câu 12: Nhậ n xét nào sau đ ây không đ úng khi nói về anilin? A. Anilin là baz ơ yế u h ơn NH 3 vì ả nh h ưở ng hút e c ủ a nhân benzen lên nhóm NH2 . B. Anilin không làm đổ i màu gi ấ y qu ỳ tím ẩ m. C. Nh ờ có tính bazơ , anilin tác d ụ ng được v ớ i dung d ị ch brom. D. Anilin tác d ụ ng đượ c v ớ i HCl vì trên nguyên t ử N có c ặ p electron t ự do. Câu13 : Anilin có tính bazơ yếu hơn NH3 là do A. nhóm NH2 còn một cặp electron chưa liên kết. B. anilin ít tan trong nước. C. gốc phenyl hút electron làm giảm mật độ electron của ntử N. D. ptử khối của anilin lớn hơn so với NH3. Câu 14: Anilin (C 6 H5 NH2 ) và phenol (C 6 H 5OH) đề u có phả n ứ ng vớ i A. dung d ị ch HCl. B. dung dị ch NaCl. C. dung d ị ch NaOH. D. n ước Br2. Câu 15: Nhận xét nào không đúng? A. Phenol là axit còn anilin là bazơ. B. Dung dịch phenol làm quỳ tím hoá đỏ axit còn còn dung dịch anilin làm quỳ tím hoá xanh.
57
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. Phenol và anilin đều dễ tham gia phản ứng thế và đều tạo kết tủa trắng với dd brom. D. Dung dịch phenol và dung dịch anilin đều không làm đổi màu quỳ tím. Câu 16: X là hợp chất hữu cơ có CTCT là: - NH2 Hãy ch ọ n phát bi ể u đ úng? A. X tác dụng được với dung dịch Br2, dung dịch NaOH. B. X tác dụng được với dung dịch Br2, dung dịch HCl. C. X tác dụng được với dung dịch Br2, không tác dụng với dung dịch HCl. D. X không tác dụng với dung dịch Br2, tác dụng được với dung dịch HCl. Câu 17: Phenol và anilin đề u làm m ấ t màu dd n ướ c brom còn toluen thì không. Đ i ề u này ch ứng tỏ A. nhóm -OH và -NH2 đẩ y electron m ạ nh hơ n nhóm -CH 3 . B. nhóm -OH và -NH 2 đẩ y electron yế u h ơn nhóm -CH3 . C. kh ả nă ng đẩ y electron c ủ a nhóm -OH > -CH 3 > -NH 2 . D. nhóm -CH 3 hút electron m ạ nh h ơ n nhóm -OH và -NH 2 . Câu 18: Phản ứng nào sau đây không đúng ? A. 2CH3NH2 + H2SO4 → (CH3NH3)2SO4 B. 3CH3NH2 + 3H2O + FeCl3 → Fe(OH)3 + 3CH3NH3Cl C. C6H5NH2 + 2Br2 → (C6H3 )Br2(NH2)+ 2HBr D. C6H5NH2 + HCl → C6H5NH3Cl Câu 19: Có th ể nh ậ n bi ế t dung d ị ch anilin b ằ ng cách nào sau đ ây? A. Ng ửi mùi. B. Tác d ụ ng vớ i gi ấ m. C. Thêm vài gi ọ t dung d ị ch Na 2CO 3 . D. Thêm vài gi ọ t dung d ị ch brom. Câu 20: Để r ửa sạ ch chai l ọ đự ng anilin, nên dùng cách nào sau đ ây? A. R ử a b ằ ng xà phòng. B. R ửa b ằ ng n ước. C. R ử a b ằ ng dung d ị ch NaOH sau đ ó r ử a l ạ i b ằ ng n ướ c. D. R ử a b ằ ng dung d ị ch HCl sau đ ó rử a l ạ i b ằ ng n ướ c. Câu21 : Trong các thí nghiệm với phenol và anilin, hiện tượng xảy ra không đúng là A. cho nước brom vào thì cả hai đều cho kết tủa trắng. B. cho dung dịch HCl vào thì phenol cho dung dịch đồng nhất còn anilin tách thành hai lớp. C. cho dung dịch NaOH vào thì phenol cho dung dịch đồng nhất còn anilin tách thành hai lớp. D. cho hai chất vào nước, với phenol tạo dung dịch vẩn đục, với anilin tách thành hai lớp. Câu 22: Để tách phenol ra kh ỏ i hh l ỏ ng g ồ m: phenol, benzen và anilin có th ể làm theo cách nào ? A. Hoà tan h ỗ n h ợ p vào dung d ị ch HCl d ư, sau đ ó chi ế t tách l ấ y ph ầ n tan rồ i cho ph ả n ứ ng v ớ i NaOH d ư , ti ế p t ục chi ế t để tách ph ầ n phenol không tan. B . Hoà tan h ỗ n h ợ p vào dung d ị ch NaOH d ư , sau đ ó chi ế t tách l ấ y ph ầ n mu ối tan rồ i cho ph ả n ứ ng với CO2 d ư, ti ế p t ụ c chi ế t để tách phenol không tan. C. Hoà tan h ỗ n h ợp vào n ướ c d ư, sau đ ó chi ế t tách l ấ y phenol. D. Hoà tan h ỗ n h ợp vào x ă ng, chi ế t tách l ấ y phenol. Câu 23: Để lâu trong không khí, anilin bị chuyển dần sang màu : A. hồng. B. nâu đen. C. vàng. D. cam. Câu 24. Khi nhỏ axit clohiđric đặc vào anilin, ta được muối A. amin clorua. B. phenylamin clorua. C. phenylamoni clorua. D. anilin clorua. Câu 25.Để lâu anilin trong không khí, nó dần dần chuyển màu là do anilin : A. tác dụng với oxi không khí và hơi nứớc. B. tác dụng với oxi không khí. C. tác dụng với khí cacbonic. D. tác dụng với H2S trong không khí, sinh ra muối sunfua có mµu đen. Câu 26. Anilin và các amin thơm bậc I tác dụng với axit nào tạo ra muối điazoni ? A. HCl B. HONO C. HONO2 D. H3PO4 Câu 27: Chỉ ra đâu không phải là ứng dụng của anilin : A. Làm nước hoa. B. Sản xuất phẩm nhuộm. C. Sản xuất thuốc chữa bệnh. D. Sản xuất polime. Câu 28. Điều khẳng định nào đúng? A. Ptử khối của 1 amin đơn chức luôn là số lẻ B. Ptử khối của một amin đơn chức luôn là số chẵn C. Đốt hết a mol amin bất kì luôn thu được a/2 mol N2 D. A,C luôn đúng. Câu 29. Công thức nào sau đây là amin bậc 1, no, đơn chức:(n,x,y ≥ 1 và ∈ N ) A. CnH2n +1NH2 B. CnH2n +3N C. CnH2n -1NH2 D. CxHyNH2 58
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 30.(C1,2): Cho X, Y, Z, T là các chất khác nhau trong số 4 chất: CH3NH2, NH3, C6H5OH (phenol), C6H5NH2 (anilin) và các tính chất được ghi trong bảng sau:
Nhận xét nào đúng ? A. Y là C6H5OH.
B. Z là CH3NH2.C.
T là C6H5NH2.
D. X là NH3.
Câu 31.(C1,2): Cho X, Y, Z, T, E là các chất khác nhau trong số 5 chất: NH3, H2S, SO2, HF, CH3NH2 và các tính chất được ghi trong bảng sau: Chất X Y Z T E o Nhiệt độ sôi ( C) -33,4 19,5 -6,7 -60,0 -10,0 pH (dd nồng độ 0,001M) 10,12 3,09 10,81 5,00 3,03 Nhận xét nào sau đây không đúng? A. Y là HF. B. Z là CH3NH2. C. T là SO2. D. X là NH3. -----------------------------------------------------------------Hết-----------------------------------------------------
Ngày soạn 23/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 17, 18, 19
Tuần 9 :CHỦ ĐỀ 6 :
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 6: AMINO AXIT- PEPTIT- PROTEIN I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá về CTCT đồng phân và danh pháp của amino axit - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học: Tính lưỡng tính b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của amino axit c. Trọng tâm - Hệ thống hoá và so sánh được các tính chất của amino axit với amin, với axit cácboxylic - Giải được một số bài tập về phản ứng so sánh pH (sự đổi màu quỳ tím), xác định amino axit từ phản ứng với HCl, NaOH 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất amino axit quan trọng trong tự nhiên. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về amino axit III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học 59
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. 1. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: amino axit là hợp chất vừa mang phần tính chất của amin, mang phần tính chất của axit cacboxylic và để củng cố lại điều này các em cùng tìm hiểu các dạng bài tập cơ bản trong buổi học này. 3. Nội dung bài giảng - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của bài amino axit theo những nội dung sau - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: CTCT, đồng phân, danh pháp amin axit Mục tiêu: Củng cố lại về cấu tạo và danh pháp của aminoaxit HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 4 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét sau đó cử đại diện lên bảng trình bày tên gọi và nhóm còn lại tương ứng CTCT của một số amino axit và giá trị pH (sự đổi màu quỳ tím) theo bảng tổng kết
Phần 1. Tóm tắt lí thuyết CÔNG THỨC
H2NCH2COOH CH3CH(NH2)COOH
TÊN THAY THẾ
TÊN BÁN HỆ THỐNG
Axit 2 – amino etanoic Axit 2 - amino propanoic
Axit amino axetic Axit α - amino propionic Axit α - amino isovaleric
TÊN THƯỜNG
KÍ HIỆU
PTK
pH
Glyxin
Gly
75
7
Alanin
89
7
Ala
Valin
117
7
Val 146
>7
147
<7
(CH3)2CHCHNH2C OOH
Axit 2 - amino – 3 –metyl butanoic Axit 2,6 – diamino hexanoic
Axit
H2N – [CH2]4 – CHNH2COOH
α,ε
Lysin
Lys
1. Axit 2. 2- amino pentadioic
Axit α -amino glutaric
Glutamic
Glu
HOOC-CHNH2CH2CH2COOH
- diamino caproic
60
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 1 : Amino axit là những hợp chất hữu cơ tạp chức trong phân tử chứa A. nhóm amino . B. nhóm cacboxyl. C. 1 nhóm amino và 1 nhóm cacboxyl . D. 1 hoặc nhiều nhóm amino và 1 hoặc nhiều nhóm cacboxyl. Câu 2: Các chất nào sau đây là amino axit? 3. a) glixin. 4. b) glixerol. 5. c) etylenglicol. 6. d) alanin. 7. e) anilin. 8. f) amoni axetat. 9. g) axit glutamic. 10. h) axit lactic. 11. i) glicocol. 14. 12. j) etylamino axetat. 13. k) axit εaminocaproic. 15. A. a, d, f, g, i, k. 16. B. g, h, k. 17. C. a, c, e, j, k. 18. D. a, d, g, i, k.
Câu 3: α- amino axit là amino axit mà nhóm amino gắn ở nguyên tử C thứ A. 1. B. 2. C. 3. D. 4. Câu 4: Hỗn hợp X gồm 2 amino axit no có 1 chức amino. Chất thứ nhất có 2 nhóm axit, chất thứ hai có 1 nhóm axit. Công thức của 2 chất trong X là: A. CnH2n+2(COOH)2(NH2). và B. CnH2n(COOH)2(NH2).và CmH2m+2(COOH)(NH2). CmH2m(COOH)(NH2). C. CnH2n-3(COOH)2(NH2). và CmH2mD. CnH2n-1(COOH)2(NH2). và (COOH)(NH ). C 3 2 mH2m(COOH)(NH2). Câu 5: Số đồng phân amino axit của C3H7O2N là A. 2 . B. 3. C. 4. D. 5. Câu6 : C4H9O2N có số đồng phân amino axit (với nhóm amin bậc một ) là A. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 7: Dung dịch nào sau đây làm quỳ tím hoá đỏ? A. Axit glutamic. B. Axit α-amino propionic. C. Axit 2,3-điamino butiric. D. Axit phenic. Câu 8: Cho các dung dịch riêng biệt được đánh số thứ tự như sau: (1) H2NCH2COOH ; (2) ClNH3CH2COOH ; (3) H2NCH2COOH (4) H2N(CH2)2CH(NH2)COOH ; Số lượng các dung dịch làm quì tím chuyển thành màu hồng là (5) HOOC(CH2)2CH(NH2)COOH A. 1. B. 3. C. 2. D. 4. Câu9 : Nhúng quì tím vào 2 dung dịch riêng biệt sau : X : H2N-CH2-COOH Y : HOOC-CH(NH2)-CH2-COOH Hiện tượng xảy ra là A. X và Y đều không đổi màu quỳ tím. B. X làm quỳ tím chuyển màu xanh, Y làm quỳ tím chuyển màu hồng. C. X không đổi màu quỳ tím, Y làm quỳ chuyển màu hồng. D. cả hai đều làm quỳ chuyển sang màu hồng. Câu 10: Cho các chất sau: (X1) C6H5NH2 ; (X2) CH3NH2 ; (X3) H2NCH2COOH ;(X4) HOOCCH2CH2CH(NH2)COOH (X5) H2NCH2CH2CH2CH2CH(NH2)COOH Các dung dịch làm quỳ tím hoá xanh là A. X1, X2, X5. B. X2, X3, X4. C. X2, X5. D. X1, X5, X4. Câu 11: Dung dịch nào sau đây không làm đổi màu quỳ tím? A. Axit 2-amino pentanđioic. B. Axit α-amino ađipic. C. Axit lactic. D. Axit α-amino isovaleric. Câu 12: Dung dịch nào sau đây làm quỳ tím chuyển màu xanh? A. Anilin. B. Phenylamoni clorua. C. Glyxin. D. Etylamin. Câu 13: Các chất nào sau đây lưỡng tính? a) metylaxetat. b) amoni axetat. c) glixin. d) metyl amoni fomiat. e) metyl amoni nitrat. f) axit glutamic. g) natri axetat. A. c, f. B. b, c, d, f C. b, d, e, f. D. a, b, c, d, f, g Hoạt động 2: Xác định CT amino axit từ phản ứng với HCl Mục tiêu: Biết xác định CTCT đơn giản của amino từ phản ứng với HCl HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 4 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét 61
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
nhóm còn lại sau đó cử đại diện lên bảng trình bày pt tổng quát. Gv: Nhận xét và bổ sung và yêu cầu hs vận dung làm bài tập DẠNG 1: AMINO AXIT PHẢN ỨNG VỚI AXÍT + Với axít HCl: * T/d với HCl Ptpu: H2N– R – COOH+ HCl ClH3N– R – COOH=> trường hợp chỉ có 1 nhóm mỗi loại Ptpu: (H2N)a – R – (COOH)b + aHCl (ClH3N)a – R – (COOH)b (1); nmuối = n AA nAA nHCl là muối của bazo yếu=> tính axit, mtr axit n HCl n = a = số nhóm chức bazo (–NH2); NaOH = b = số nhóm chức axit ( – COOH) n a min n a min Nếu sp của pứ (1) thực hiện tiếp pứ với NaOH=> có các pứ: (ClH3N)a – R – (COOH)b +(a+b)NaOH (H2N)a – R – (COONa)b + aNaCl+ bH2O(2) HCl dư + NaOH NaCl + H2O (3) (H2N)a – R – (COOH)b dư + bNaOH (H2N)a – R – (COONa)b + bH2O (4) => + + + 1. 0,1 mol aminoaxit X phản ứng vừa đủ với 0,1 mol HCl hoặc 0,1 mol NaOH. Công thức của X có dạng là. A. (H2N)2R(COOH)2. B. H2NRCOOH. C. H2NR(COOH)2. D. (H2N)2RCOOH ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 2. 0,1 mol aminoaxit X phản ứng vừa đủ với 0,1 mol HCl hoặc 0,2 mol NaOH. Công thức của X có dạng là. A. (H2N)2R(COOH)2. B. H2NRCOOH. C. H2NR(COOH)2. D. (H2N)2RCOOH ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 3. 0,1 mol aminoaxit X phản ứng vừa đủ với 0,2 mol HCl hoặc 0,1 mol NaOH. Công thức của X có dạng là. A. (H2N)2R(COOH)2. B. H2NRCOOH. C. H2NR(COOH)2. D. (H2N)2RCOOH 4.Cho α - amioaxit (chỉ chứa 1 nhóm NH2 và 1 nhóm COOH) tác dụng vừa đủ với 250 ml dd HCl 1M thì sau phản ứng thu được 34,875 gam muối. Xác định công thức của X và gọi tên quốc tế của X. ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 5. Một α- amino axit X chỉ chứa 1 nhóm amino và 1 nhóm cacboxyl. Cho 10,68 gam X tác dụng với HCl dư thu được 15,06 gam muối. Tên gọi của X là A. axit glutamic. B. valin. C. alanin. D. Glixin ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 6. X là một α - amioaxit no chỉ chứa 1 nhóm -NH2 và 1 nhóm -COOH. Cho 23,4 gam X tác dụng với HCl dư thu được 30,7 gam muối. Công thức cấu tạo thu gọn của X là công thức nào? A. CH3-CH(NH2)-COOH B. H2N-CH2-COOH C.CH2-CH(CH3)CH(NH2)COOH D.CH2=C(CH3)CH(NH2)COOH 7. X là một aminoaxit no chỉ chứa 1 nhóm - NH2 và 1 nhóm COOH. Cho 0,89 gam X tác dụng với HCl vừa đủ tạo r a 1,255 gam muối. Công thức cấu tạo của X là công thức nào sau đây? A. H2N- CH2-COOH B. CH3- CH(NH2)-COOH.C. CH3-CH(NH2)-CH2-COOH.D. C3H7-CH(NH2)-COOH 62
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
8. X là một α - amioaxit no chỉ chứa 1 nhóm -NH2 và 1 nhóm -COOH. Cho 15,1 gam X tác dụng với HCl dư thu được 18,75 gam muối. Công thức cấu tạo của X là công thức nào? A. C6H5- CH(NH2)-COOH B. CH3- CH(NH2)-COOH C. CH3-CH(NH2)-CH2-COOH D. C3H7CH(NH2)CH2COOH 9. X lµ mét amino axit. Khi cho 0,01 mol X t¸c dông víi HCl th× dïng hÕt 80 ml dung dÞch HCl 0,125 M vµ thu ®−îc 1,835 g muèi khan. Cßn khi cho 0,01 mol X t¸c dông víi dung dÞch NaOH th× cÇn 25 gam dung dÞch NaOH 3,2%. C«ng thøc nµo sau ®©y lµ cña X ? C. NH2-C3H5-(COOH)2 D. (NH2)2-C3H5A. C7H12-(NH)-COOH B. C3H6-(NH)-COOH COOH 10: α-aminoaxit X chứa một nhóm -NH2. Cho 10,3 gam X tác dụng với axit HCl (dư), thu được 13,95 gam muối khan. Công thức cấu tạo thu gọn của X là: A. CH3CH2CH(NH2)COOH. B. H2NCH2CH2COOH. C. H2NCH2COOH. D. CH3CH(NH2)COOH 11: Cho 0,02 mol amino axit X tác dụng vừa đủ với 200 ml dung dịch HCl 0,1M thu được 3,67 gam muối khan. Mặt khác 0,02 mol X tác dụng vừa đủ với 40 gam dung dịch NaOH 4%. Công thức của X là A. (H2N)2C3H5COOH. B. H2NC2C2H3(COOH)2. C. H2NC3H6COOH. D. H2NC3H5(COOH)2. 12: Cho 0,1 mol aminoaxit dạng RCH(NH2)COOH tác dụng với 300 ml dung dịch HCl 1M thì sau phản ứng thu được dung dịch X. Tính thể tích dung dịch KOH 1M đủ tác dụng với dung dịch X. ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 11. 0,1 mol aminoaxit A phản ứng vừa đủ với 0,2 mol HCl, sản phẩm tạo thành pứ vừa hết với 0,3 mol NaOH. Giá trị n, m lần lượt là: A. (H2N)2R(COOH)3. B. H2NRCOOH. C. H2NR(COOH)2. D. (H2N)2RCOOH 12. X là một a – amino axit chứa 1 nhóm –COOH và 1 nhóm –NH2. Cho 8,9g X tác dụng với 200ml dung dịch HCl 1M. Thu được dung dịch Y. Để phản ứng hết với các chất trong dung dịch Y cần dùng 300ml dung dịch NaOH 1M. CTCT của X là.
A. CH3 - CH2 – COOH NH2
C. CH2(NH2) - CH2 – COOH
B. CH3 – CH2 – CH – COOH NH2 CH3 D.
CH3
C
COOH
NH2
13: Cho 0,15 mol H2NC3H5(COOH)2 (axit glutamic) vào 175 ml dung dịch HCl 2M, thu được dung dịch X. Cho NaOH dư vào dung dịch X. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, số mol NaOH đã phản ứng là : A. 0,70. B. 0,50. C. 0,65. D. 0,55. 14: 0,5 mol aminoaxit A phản ứng vừa đủ với 1,0 mol HCl, sản phẩm tạo thành pứ vừa hết với 1,5 mol NaOH. Số nhóm amino và cacboxyl trong A là : A. H2NR(COOH)2. B. H2NRCOOH. C. (H2N)2RCOOH D. (H2N)2R(COOH)3. 15. Cho 13,23 gam axit glutamic tác dụng với 200 ml dung dịch HCl 1M thu được dung dịch X. Cho 400 ml dd NaOH 1M vào X, thu được dd Y. Cô cạn dd Y thu m gam chất rắn. Biết các phản ứng xảy ra hoàn toàn, giá trị của m là A. 17,19 B. 28,89 C. 31,31 D. 29,69 16.Cho 20,15 g hỗn hợp X gồm H2NCH2COOH và CH3CH(NH2)COOH tác dụng với 450 ml dung dịch HCl 1M thu được dung dịch Y. Y tác dụng vừa đủ với 200 ml dung dịch NaOH 3,5M. Phần trăm khối lượng của mỗi chất trong X là: 63
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 55,83 % và 44,17 % B. 53,58 % và 46,42 % C. 58,53 % và 41,47 %D. 52,59 % và 47,41% 17: Trong phân tử aminoaxit X có một nhóm amino và một nhóm cacboxyl. Cho 15,0 gam X tác dụng vừa đủ với dung dịch NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 19,4 gam muối khan. Công thức của X là D. H2NCH2COOH. A. H2NC4H8COOH. B. H2NC3H6COOH. C. H2NC2H4COOH. 18. Cho một lượng axit glutamic vào dung dịch chứa 0,2 mol HCl. Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,4 mol NaOH, sau đó cô cạn dung dịch thu được bao nhiêu gam rắn khan? A. 14,7g B. 15,4g C. 17,4g D. 21,25g Hoạt động 3: Xác định CT amino axit từ phản ứng với HCl Mục tiêu: Biết xác định CTCT đơn giản của amino từ phản ứng với HCl HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm 4 nhóm, cho các nhóm thảo luận HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét nhóm còn lại sau đó cử đại diện lên bảng trình bày pt tổng quát. Gv: Nhận xét và bổ sung và yêu cầu hs vận dung làm bài tập DẠNG 2: AMINO AXIT PHẢN ỨNG VỚI BAZO *T/ dụng với NaOH:. Ptpu: (H2N)a – R – (COOH)b + bNaOH (H2N)a – R – (COONa)b + bH2O (1); nAA =nmuối à muối của axit yếu=> tính bazo, mtr bazo + Nếu a=b= 1 + Tổng quát: * Nếu sp của pứ (1) thực hiện tiếp pứ với HCl=> có các pứ: (H2N)a – R – (COONa)b +(a+b)HCl (ClH3N)a – R – (COOH)b + aNaCl+ bH2O(2) NaOHdư + HCl NaCl + H2O (3) (H2N)a – R – (COOH)b dư + aHCl (ClH3N)a – R – (COOH)b (4) => + + + 1. Khi cho 8,9 gam alanin tác dụng hết với dung dịch NaOH, khối lượng muối tạo thành là: ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 2. Khi cho 3,75 gam axit aminoaxetic tác dụng hết với dd NaOH, khối lượng muối tạo thành là: ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 3. Cho m gam alanin phản ứng hết với dung dịch NaOH. Sau phản ứng thu được 11,1 gam muối. Giá trị của m là A. 5,7 B. 9,8 C. 8,9 D. 7,5 4.Aminoaxit X chứa 1 nhóm COOH và 2 nhóm NH2. cho 1 mol X tác dụng hết với dd NaOH thu được 154 gam muối. CTCT của X là: A. H2NCH2CH(NH2)CH2COOH B. H2NCH2CH2CH2(NH2)COOH C. H2N[CH2]3CH(NH2)COOH D. H2NCH=CHCH(NH2)COOH 5.Để trung hòa 200ml dung dịch amino axit X cần 100g dung dịch NaOH 8%, cô cạn dung dịch được 16,3g muối khan. X có CTCT là A. NH2CH2CH2COOH. B. H2NCH(COOH)2. C. (H2N)2CHCOOH. D. H2NCH2CH(COOH)2. 6. Cho 100 ml dd amino axit X nồng độ 0,4M td vừa đủ với 80 ml dd NaOH 0,5M, thu được dd chứa 5 gam muối. Công thức của X là A. NH2C3H6COOH B. NH2C3H5(COOH)2 C. (NH2)2C4H7COOH D. NH2C2H4COOH 7.Trong phân tử aminoaxit X có một nhóm amino và một nhóm cacboxyl. Cho 15,0 gam X tác dụng vừa đủ với dung dịch NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 19,4 gam muối khan. Công thức của X là: A. H2NC3H6COOH. B. H2NC2H4COOH. C. H2NC4H8COOH. D. H2NCH2COOH 64
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 8. Hợp chất hữu cơ X chỉ chứa hai loại nhóm chức amino và cacboxyl. Cho 100 ml dd X 0,3M phản ứng vừa đủ với 48 ml dung dịch NaOH 1,25M. Sau đó đem cô cạn dd thu được được 5,31 gam muối khan. Biết X có mạch cacbon không phân nhánh và nhóm amino ở vị trí α. Công thức cấu tạo của X là A. CH 3 CH(NH 2 )COOH. B. CH 3 C(NH 2)(COOH) 2. C. CH 3 CH 2 C(NH 2 )(COOH)2 . D. CH3 CH 2 CH(NH2 )COOH. 9: Đem 100 ml dd một amino axit 0,2M cho td vừa đủ với 80 ml dd NaOH 0,25M. Sau pu người ta trưng khô dd thu được được 2,5 gam muối khan. Mặt khác, lại lấy 100 gam dd amino axit nói trên có nồng độ 20,6% phản ứng vừa đủ với 400 ml dd HCl 0,5M. CTCT của amino axit là công thức nào sau đây? A. H 2 N - CH2 - COOH. B. H 2 N - (CH2 )2 - COOH. C. HOOC - CH(NH2 ) - COOH. D. H2 N - (CH 2 )3 - COOH. 10: Cho 100 ml dd amino axit X nồng độ 0,2M phản ứng vừa đủ với 80 ml dd NaOH 0,25M, thu được dd Y. Biết Y phản ứng tối đa với 120 ml dd HCl 0,5M, thu được dd chứa 4,71 gam hỗn hợp muối. Công thức của X là A. (H2N)2C2H3COOH
B. H2NC3H6COOH. C. (H2N)2C3H5COOH
D. H2NC3H5(COOH)2
12. Cho m gam alanin vào dd chứa 0,25 mol NaOH Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,5 mol HCl. Tìm m. A. 21,9g B. 25,55g C. 29,2g D. 14,6g ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 13. Cho m gam glyxin vào dd chứa 0,15 mol NaOH Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,45 mol NaOH. Tìm m. A. 11,25g B. 25,2g C. 22,5g D. 14,6g ....................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................... 14. Cho m gam lysin vào dung dịch chứa 0,2 mol NaOH Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,6 mol HCl. Tìm m.A. 58,4g B. 54,8g C. 29,2g D. 58,8g 15. Cho m gam lysin vào dung dịch chứa 0,16 mol NaOH Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,48 mol HCl. Tìm m.A. 23,36g B. 26,33g C. 46,72g D. 58,8g 16. Cho một lượng axit glutamic vào dung dịch chứa 0,2 mol NaOH. Dung dịch sau phản ứng tác dụng vừa đủ với 0,5 mol HCl, sau đó cô cạn dung dịch thu được bao nhiêu gam rắn khan? A. 30,05g B. 24,2g C. 41,4g D. 44,1g 17: Cho 0,15 mol H2NC3H5(COOH)2 (axit glutamic) vào 150ml dd NaOH 2M, thu được dd X. Cho HCl dư vào dd X. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, số mol HCl đã phản ứng là: A. 0,03 B. 0,45 C. 0,35 D. 0,55 18: Cho 0,1 mol alanin tác dụng với 200ml dd NaOH 1M, cô cạn dd sau phản ứng thu được chất rắn X. Cho X và dd HCl dư, cô cạn cẩn thận dd sau phản ứng thu được chất rắn khan có khối lượng là: A. 23,45 gam B. 12,55 gam C. 24,25 gam D. 22,75 gam 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại ----------------------------------------------------Hết----------------------------------------------------------------
65
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Ngày soạn 27/09/2019
Lớp dạy C3 C5
Năm học: 2019-2020
Ngày dạy
Tiết 22,23,24
CHỦ ĐỀ 6 :
AMINO AXIT- PROTEIN (tiết 22,23,24) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá về CTCT đồng phân và danh pháp của peptit - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học: Tính lưỡng tính b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của peptit c. Trọng tâm - Xây dựng CTCT của peptit đơn giản (oligopeptit) - Tính toán về peptit liên quan tới phản ứng thủy phân (bảo toàn số mol nguyên tử Nito), phản ứng đốt chấy của peptit tạo bới AA no, 1 nhóm mỗi loại. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất amino axit quan trọng trong tự nhiên. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về peptit. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt đông khởi động. - Ổn định tổ chức : Kiểm tra sĩ số,... - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Peptit là hợp chất được tạo bởi nhờ quá trình trùng ngưng AA vậy bài toán về peptit có liê quan gì đến AA để củng cố lại điều này các em cùng tìm hiểu các dạng bài tập cơ bản trong buổi học này. B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của bài peptit theo những nội dung sau - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: CTCT, đồng phân, danh pháp, tính chất hóa học của peptit Mục tiêu: Củng cố lại về cấu tạo và danh pháp và tính chất hóa học của peptit HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày + Peptit : từ 2-50 α -aa liên kết với nhau bằng liên kết peptit (-CO-NH-) + Protein: là poli peptit cao phân tử, là nền tảng về cấu trúc và chức năng của cơ thể sống. 66
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
+ Đi peptit CmH2mN2O3 + tri peptit CmH2m-1N2O3 Thường ở thể rắn, dễ tan trong nước, nhiệt độ nóng chảy cao. - Protein dạng sợi như......................................... .trong nước. Protein dạng cầu như ......... ............. …………..có thế.......... trong nước tạo thành dung dịch............. 1. Phản ứng màu biue: * Protein + Cu ( OH ) 2 Tripeptit trở lên → tạo phức xanh tím + HNO3 ** Riêng anbumin → kết tủa vàng 2. Phản ứng thủy phân : Protein → peptit → α -aa 3. Sự đông tụ .......................................................................... ......................................................................... 4. Peptit có tính lưỡng tính Hoạt động 2: Xác định CTCT của peptit từ sản phẩm của phản ứng thuy phân Mục tiêu: Biết xác định CTCT đơn giản của peptit HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày Dạng 1: Xác định CTCT của peptit Câu 1: Hợp chất nào sau đây thuộc loại đipeptit ? A. H2N-CH2CONH-CH2CONH-CH2COOH. B. H2N-CH2CONH-CH(CH3)-COOH. C. H2N-CH2CH2CONH-CH2CH2COOH. D. H2N-CH2CH2CONH-CH2COOH. Câu 2: Tri peptit là hợp chất A. mà mỗi phân tử có 3 liên kết peptit. B. có liên kết peptit mà phân tử có 3 gốc amino axit giống nhau. C. có liên kết peptit mà ptử có 3 gốc amino axit khác nhau. D. có 2 liên kết peptit mà ptử có 3 gốc αamino axit. Câu 3: Thuỷ phân hợp chất : H2N–CH2–CO–NH–CH(CH3)–CO–NH–CH(CH(CH3)2)–CO–NH–CH2–CO–NH–CH2–COOH sẽ thu được bao nhiêu loại amino axit nào sau đây ? A. 3. B. 4. C. 5. D. 2. Câu 4: Thuỷ phân hợp chất : sẽ thu được bao nhiêu loại amino axit nào sau đây ? H2NCH(CH3)–CONH–CH(CH(CH3)2)–CONH–CH(C2H5)–CONH–CH2–CONH–CH(C4H9)COOH. A. 2. B. 3. C. 4. D. 5. Câu 5. Có bao nhiêu tripeptit (mạch hở) khác loại mà khi thuỷ phân hoàn toàn đều thu được 3 aminoaxit: glyxin, alamin và phenylalanin? A. 6 B. 9 C. 4 D. 3 Câu 6. Đun nóng một hỗn hợp (có xúc tác) gồm glixin (Gli) và alanin (Ala) có thể thu được bao nhiêu đipeptit? A. 2 B. 3 C. 4 D. 1 Câu 7: Nếu thuỷ phân không hoàn toàn pentapeptit Gly-Ala-Gly-Ala-Gly thì thu được tối đa bao nhiêu đipeptit khác nhau? A. 2 B. 4 C. 1 D. 3 Câu 8. Khi thuỷ phân không hoàn toàn pentapeptit Ala-Gly-Val-Ala được tối đa bao nhiêu tripeptit khác nhau? A. 1 B. 4 C.3 D. 2 Câu 9. Thuỷ phân một đoạn peptit được tạo ra từ amino axit A, B, C, D, E có cấu tạo là ADCBE. Hỏi thu được tối đa đipeptit? A.4 B. 6 C. 8 D. 10 Câu 10. Thuỷ phân một đoạn peptit được tạo ra từ amino axit A, B, C, D, E có cấu tạo là ADCBE. Hỏi thu được tối đa bao nhiêu hợp chất có liên kết peptit? A. 4 B. 5 C. 8 D. 9 Câu 11. Thuỷ phân hoàn toàn một tripeptit thu được alamin và glixin theo tỉ lệ mol 1:2. Có bao nhiêu công
67
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
thức cấu tạo tri peptit phù hợp với đề bài? A. 3 B. 4 C. 2 D. 6 Câu 12. Thuỷ phân hoàn toàn 1 mol pentapeptit X thu được 2 mol glyxin (Gly), 1 mol alamin (Ala), 1 mol valin (Val) và 1 mol phenylalamin (Phe). Thuỷ phân không hoàn toàn X thu được đipeptit Val-Phe và tripeptit Gly-Ala-Val nhưng không thu được đipeptit Gly-Gly. Chất X có công thức là: A. Gly-Ala-Val-Val-Phe B. Gly-Phe-Gly-Ala-Val C. Val-Phe-Gly-Ala-Gly D. Gly-Ala-Val-Phe-Gly. Câu 13: Công thức nào sau đây của peptit (A) thỏa điều kiện sau: + Thủy phân hoàn toàn 1 mol A thì thu được các α- amino axit là: 3 mol Glyxin , 1 mol Alanin, 1 mol Valin. + Thủy phân không hoàn toàn A, ngoài thu được các amino axit thì còn thu được 2 đipeptit: Ala-Gly ; GlyAla và tripeptit Gly-Gly-Val. A. Ala-Gly-Gly-Gly-Val. B. Gly-Gly-Ala-Gly-Val. C. Gly-Ala-Gly-Gly-Val. D. Gly-Ala-Gly-Val-Gly. Câu 14. Thuỷ phân hoàn toàn 1 mol pentapeptit Y thì thu được 3 mol alamin, 1 mol valin và 1 mol glyxin. Khi thuỷ phân không hoàn toàn Y thì thu được các đipeptit Ala-Val, Val-Ala và tri peptit Gly-Ala-Ala. Trình tự các α – amino axit trong Y là: A. Ala-Val-Ala-Ala-Gly B. Val-Ala-Ala-Gly-Ala C. Gly-Ala-Ala-ValAla D. Gly-Ala-Ala-Ala-Val Câu 15. Thuỷ phân hoàn toàn 1 mol pentapeptit, Y thì thu được 3 mol alamin, 1 mol valin và 1 mol glyxin. Khi thuỷ phân không hoàn toàn Y thì thu các đipeptit Ala-Gly, Gly-Val và 1 tripeptit Gly- Gly-Gly. Công thức pentapeptit là: A. Gly-Ala- Gly-Val-Gly B. Ala-Gly-Gly-Gly-Val C. Gly-Ala-Gly-Gly-Val D. Gly-Gly-Ala-Gly-Val Câu 16. Thuỷ phân hoàn toàn 1mol pentapeptit A thì thu được 3 mol glyxin, 1 mol alanin và 1 mol valin. Khi thuỷ phân không hoàn toàn A thì trong hh sp thấy có các đipeptit Ala-Gly, Gly-Ala và tripeptit GlyGly-Val. Vậy trật tự cấu tạo các amino axit trong pentapeptit A là: A. Val-Gly-Gly-Gly-Ala B. Gly-Ala- Gly-Gly-Val C. Ala-Gly-Val-Gly-Gly D. Gly- Gly-Val- Gly-Ala Câu 17. Thuỷ phân không hoàn toàn tetra peptit (X), ngoài các α – amino axit còn thu được các đi petit: Gly-Ala; Phe-Val; Ala-Phe. Cấu tạo nào là đúng của X? A. Val-Phe-Gly-Ala B. Ala-Val-Phe-Gly C. Gly-Ala-Val-Phe D. Gly-Ala-Phe-Val Câu 18: Thuỷ phân hoàn toàn 1 mol pentapeptit A thì thu được 3 mol glyxin; 1 mol alanin và 1 mol valin. Khi thuỷ phân không hoàn toàn A thì trong hỗn hợp sản phẩm thấy có các đipeptit Ala-Gly; Gly-Ala và tripeptit Gly-Gly-Val. Amino axit đầuN, amino axit đầu C ở pentapeptit A lần lượt là: A. Ala, Gly B. Ala, Val C. Gly, Gly D. Gly, Val Câu 19. Baradikin có tác dụng làm giảm huyết áp, đó là một nonapeptit có công thức là: Arg-Pro-Pro-GlyPhe-Ser-Pro-Phe-Arg. Khi thuỷ phân không hoàn toàn peptit này có thể thu được bao nhiêu tripeptit có thành phần chứa phenyl alanin (phe): A. 5 B. 4 C. 6 D. 3 Câu 20. Một đecapeptit có công thức là: Ala-Gly-Tyr-Trp-Ser-Lys-Gly-Leu-Met-Gly. Khi thuỷ phân không hoàn toàn peptit này thì có thể thu được tối đa bao nhiêu tripeptit có chứa Gly?A. 3 B. 4 C. 5 D. 6 Câu 21: Thuỷ phân không hoàn toàn tetra peptit (X), ngoài các α- amino axit còn thu được các đi petit: GlyAla; Phe-Val; Ala-Phe. Cấu tạo nào sau đây là đúng của X. A. Val-Phe-Gly-Ala. B. Ala-Val-Phe-Gly. C. Gly-Ala-Val-Phe D. Gly-Ala-Phe – Val. Câu 22: Thủy phân hoàn toàn 1 mol pentapeptit X, thu được 1 mol glyxin (Gly), 1 mol alanin (Ala), 1 mol valin (Val), 1 mol axit glutamic (Glu) và 1 mol Lysin (Lys). Thủy phân không hoàn toàn X thu được hỗn hợp chứa: Gly-Lys; Val-Ala; Lys-Val; Ala-Glu và Lys-Val-Ala. Xác định cấu tạo của X? Hoạt động 2: Xác định khối lượng của peptit từ sản phẩm của phản ứng thủy phân bằng pp bảo toàn nguyên tố nito. Mục tiêu: Biết xác định CTCT đơn giản của peptit, tính số mol, M của petit và biểu thức của bảo toàn nguyên tố nito HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày 68
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Dạng 3: Tính khối lượng peptit bảng pp bào toàn số gốc với pư thủy phân trong môi trường axit + Mpeptit = Tổng PTK của n gốc α-amino axit – 18.(n – 1) + “Phương pháp bảo toàn số mol gốc aa” : Số mol gốc aa trước và sau phản ứng bằng nhau. Bài toán thủy phân hoàn toàn peptit: Pn + (n-1) H2O n aa. Ta luôn có: - Số mol Peptit = Số mol aa - Số mol H2O và Số mol Peptit = Tổng số mol aa/n - m Peptit + m H2O = m aa Hoặc tính đến muối: pt X + nHCl + (n-1)H2O → muối Câu 1: Thủy phân hết m gam tripeptit : Gly-Gly-Gly ( mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 13,5 gam Gly;15,84 gam Gly-Gly . Giá trị m là ? A. 26,24. B. 29,34. C. 22,86. D. 23,94. Câu 2: Thủy phân hết m gam tetrapeptit Ala-Ala-Ala-Ala (mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 28,48 gam Ala, 32 gam Ala-Ala và 27,72 gam Ala-Ala-Ala. Giá trị của m là A. 90,6. B. 111,74. C. 81,54. D. 66,44. Câu 3: Thủy phân hết m gam tetrapeptit: Gly-Gly-Gly-Gly (mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 30 gam Gly; 21,12 gam Gly-Gly và 15,12 gam Gly-Gly-Gly. Giá trị của m là A.66,24. B. 59,04. C. 66,06. D. 6,44. Câu 4: Thủy phân hết m gam tripeptit : Gly-Gly-Gly ( mạch hở) thu được hh gồm 20,25 gam Gly; 23,76 gam Gly-Gly. Giá trị m là ?A. 39,69. B. 26,24. C. 44,01. D. 39,15. Câu 5: Thủy phân hết m gam tripeptit : Gly-Gly-Gly ( mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 9 gam Gly; 3,96 gam Gly-Gly. Giá trị m là ?A. 11,88. B. 12,6. C. 12,96. D. 11,34. Câu 6: Thủy phân hết m gam tripeptit : Ala-Ala-Ala( mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 8,01 gam Ala; 4,8 gam Ala-Ala. Giá trị m là ?A. 11,88.B. 9,45. C. 12,81. D. 11,34. Câu 7: Thủy phân hết m gam tetrapeptit Ala-Ala-Ala-Ala (mạch hở) thu được hỗn hợp gồm 0,24 mol Ala, 0,16 mol Ala-Ala và 0,1mol Ala-Ala-Ala. Giá trị của m là A. 27,784. B. 72,48. C. 81,54. D. 132,88. Câu 8. Khi thuỷ phân m gam tetrapeptit Ala-Gly-Val-Gly (H+ xúc tác) thu được 0,5 mol Ala-Gly, 0,3 mol Gly-Val, 0,4 mol Ala, còn lại là Gly và Val với tổng khối lượng là a gam. Giá trị của a là: A. 177,3 gam B. 142,5 gam C. 145,2 gam D. 137,7 Câu 9: Thủy phân 101,17 gam một tetrapeptit mạch hở: Ala-Ala-Ala-Ala thu được hỗn hợp gồm 42,72 gam Ala; m gam Ala-Ala; 27,72 gam Ala-Ala-Ala. Giá trị của m là: A. 40,0 B. 59,2 C. 24,0 D. 48,0 Câu 10: Thủy phân một lượng tetrapeptit X (mạch hở) chỉ thu được 14,6 gam Ala-Gly; 7,3 gam Gly-Ala; 6,125 gam Gly-Ala-Val; 1,875 gam Gly; 8,775 gam Val; m gam hỗn hợp gồm Ala-Val và Ala. Giá trị của m là A. 29,006. B. 38,675. C. 34,375. D. 29,925. Câu 11: Thủy phân hết một lượng pentapeptit trong môi trường axit thu được 32,88 gam Ala-Gly-Ala-Gly; 10,85 gam Ala-Gly-Ala; 16,24 gam Ala-Gly-Gly; 26,28 gam Ala-Gly; 8,9 gam Alanin, còn lại là Gly-Gly và Glyxin. Tỷ lệ mol Gly-Gly : Gly = 5 : 4. Tổng khối lượng Gly-Gly và Glyxin trong hỗn hợp sản phẩm là A. 43,2 gam. B. 32,4 gam. C. 19,44 gam. D. 28,8 gam. Câu 12: Thủy phân hết 1 lượng pentapeptit X trong môi trường axit thu được 32,88 gam Ala–Gly–Ala– Gly; 10,85 gam Ala–Gly–Ala; 16,24 gam Ala–Gly–Gly; 26,28 gam Ala–Gly; 8,9 gam Alanin còn lại là Gly–Gly và Glyxin. Tỉ lệ số mol Gly–Gly:Gly là 10:1. Tổng khối lượng Gly–Gly và Glyxin trong hỗn hợp sản phẩm là: A. 27,9 gam B. 28,8 gam C. 29,7 gam D. 13,95 gam Câu 13: Thủy phân m gam pentapeptit A tạo bởi phân tử amino axit (glyxin) thu được 0,3 gam Glyxin; 0,792 gam đipeptit Gly-Gly; 1,701 gam tripeptit Gly-Gly-Gly; 0,738 gam tetrapeptit Gly-Gly-Gly-Gly và B. 3,636 gam C. 3,843 gam D. 0,303 gam A. Giá trị của m là: A. 4,545 gam 3,672 gam Câu 14: Cho biết X là tetrapeptit (mạch hở) tạo thành từ 1 amino axit (A) no, mạch hở (phân tử chứa 1 nhóm –NH2 và 1 nhóm –COOH). Biết rằng trong phân tử A chứa 15,73%N theo khối lượng. Thủy phân m gam X trong môi trường axit thu được 41,58 gam tripeptit; 25,6 gam đipeptit và 92,56 gam A. Giá trị m là: A. 149 gam B. 161 gam C. 143,45 gam D. 159,25 gam 69
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 15: A là một hexapeptit mạch hở tạo thành từ một α-amino axit X no, mạch hở (phân tử chứa 1 nhóm – NH2 và 1 nhóm –COOH). Biết rằng phần trăm khối lượng của oxi trong X là 42,667%. Thủy phân m gam A thu được hỗn hợp gồm 90,9 gam pentapeptit; 147,6 gam tetrapeptit; 37,8 gam tripeptit; 39,6 gam đipeptit và 45 gam X. Giá trị của m là: A. 342 gam B. 409,5 gam C. 360,9 gam D. 427,5 gam Câu 16: Thủy phân hoàn toàn tetrapeptit X chỉ thu được aminoaxit Y (no, mạch hở, phân tử chứa 1 nhóm NH2 và 1 nhóm COOH). Trong Y nguyên tố N chiếm 18,67% theo khối lượng. Khi thủy phân không hoàn toàn 25,83 gam X thu được 11,34 gam tripeptit; m gam đipeptit và 10,5 gam Y. Giá trị của m là: A. 2,64 gam B. 6,6 gam C. 3,3 gam D. 10,5 gam. Câu 17: (A13) Cho X là hexapeptit, Ala-Gly-Ala-Val-Gly-Val và Y là tetrapeptit Gly-Ala-Gly-Glu. Thủy phân hoàn toàn m gam hỗn hợp gồm X và Y thu được 4 amino axit, trong đó có 30 gam glyxin và 28,48 B. 83,2 C. 87,4 D. 73,4 gam alanin. Giá trị của m là A. 77,6 Câu 18: Cho 24,36 gam tripeptit mạch hở Gly-Ala-Gly tác dụng với lượng dung dịch HCl vừa đủ, sau phản ứng thu được dung dịch Y chứa m gam muối. Giá trị m là: A. 37,50 gam B. 41,82 gam C. 38,45 gam D. 40,42 gam Câu 19: Thuỷ phân hoàn toàn 0,1 mol một peptit X (mạch hở, được tạo bởi các α - amino axit có 1 nhóm NH2 và 1 nhóm -COOH) bằng dung dịch HCl vừa đủ thu được dung dịch Y. Cô cạn dung dịch Y thu được chất rắn có khối lượng lớn hơn khối lượng của X là 52,7 gam. Số liên kết peptit trong X là A. 14. B. 9. C. 11. D. 13. Câu 20. X là 1 pentapeptit cấu tạo từ 1 amino axit no mạch hở có nhóm –COOH và 1 nhóm NH2 (A), A có tổng phần trăm khối lượng oxi và nitơ là 51,685%. Khi thuỷ phân hết m gam X trong môi trường axit thu được 30,2 gam tetrapeptit; 30,03 gam tripeptit; 25,6 gam đipepit và 88,11 gam A. m có giá trị là: A. 149,2 gam B. 167,85 gam C. 156,66 gam D. 141,74 gam Hoạt động 3: Xác định khối lượng của peptit từ sản phẩm của phản ứng cháy Mục tiêu: Biết xác định CTPT của peptit từ phản ứng cháy HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày - AA no, 1 nhóm mỗi loại:................................................ - k phân tử α- AA=> tạo thành peptit loại k;................................................................................................. Vd:- CTPT của đi peptit;................................................................................................................................. +pt đốt cháy đi peptit:...................................................................................................................................... :- CTPT của đi peptit;...................................................................................................................................... +pt đốt cháy tri peptit:...................................................................................................................................... :- CTPT của tri peptit;...................................................................................................................................... +pt đốt cháy tetrapeptit:................................................................................................................................... :- CTPT của tetra peptit;................................................................................................................................. +pt đốt cháy tetra peptit:.................................................................................................................................. => dùng định luật bảo toàn khối lượng và bảo toàn nguyên tố: => sản phẩm đốt cháy liên quan tới lượng nước và cacbonic thì ta chỉ cần cân bằng C,H để tình toán cho nhanh. Vd; C3nH6n – 1O4N3 + pO2 3nCO2 + (3n-0,5)H2O + N2 C4nH8n – 2 O5N4 + pO2 4nCO2 + (4n-1)H2O + N2 Tính p(O2) dùng BT nguyên tố Oxi? Câu 1: Tripeptit mạch hở X và Tetrapeptit mạch hở Y đều được tạo ra từ một aminoaxit no,mạch hở có 1 nhóm –COOH và 1 nhóm –NH2 .Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol X thu được sản phẩm gồm H2O,CO2 và N2 70
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
trong đó tổng khối lượng CO2 và H2O bằng 36,3(g) .Nếu đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol Y thì số mol O2 cần phản ứng là? A. 2,8(mol). B. 1,8(mol). C 1,875(mol). D. 3,375 (mol) ......................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ......................................................................................................................................................... Câu 2: X và Y lần lượt là các tripeptit và tetrapeptit được tạo thành từ cùng một amino axit no mạch hở, có một nhóm –COOH và một nhóm –NH2. Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol Y thu được sản phẩm gồm CO2, H2O, N2, trong đó tổng khối lượng của CO2 và H2O là 47,8 gam. Nếu đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol X cần bao nhiêu mol O2 ? A. 2,8 mol. B. 2,025 mol. C. 3,375 mol. D. 1,875 mol. ......................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................. ......................................................................................................................................................... Câu 3: X Là một tripeptit được tạo thành từ 1 aminoaxit no, mạch hở có 1 nhóm –COOH và 1 nhóm – NH2. Đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol X cần 2,025 mol O2 thu được sản phẩm gồm CO2, H2O, N2.Vậy công thức của amino axit tạo nên là: A. H2NC2H4COOH B. H2NC3H6COOH C. H2N-COOH D. H2NCH2COOH Câu 4;. X, Y lần lượt là tripeptit và tetrapeptit tạo thành từ 1 loại aminoaxit no mạch hở có nhóm –NH2 và 1 nhóm –COOH. Đốt cháy 0,1 mol Y thu được CO2, H2O và N2 trong đó có tổng khối lượng CO2 và H2O là 47,8 gam. Nếu đốt 0,1 mol X cần bao nhiêu mol O2? A. 0,560 mol B. 0,896 mol C. 0,675 mol D. 0,375 mol Câu 5: Đipeptit mạch hở X và Tripeptit mạch hở Y đều được tạo ra từ một Aminoacid no,mạch hở có 1 nhóm –COOH và 1 nhóm –NH2 .Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol Y thu được sản phẩm gồm H2O,CO2 và N2 trong đó tổng khối lượng CO2 và H2O bằng 54,9(g) .Nếu đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol X,sản phẩm thu được cho lội qua dung dịch nước vôi trong dư thì được m(g) kết tủa . Giá trị của m là? A. 45. B. 120. C.30. D.60. Câu 6: Đipeptit X, pentapeptit Y đều mạch hở cùng tạo ra tử 1 aminoaxit no, mạch hở trong phân tử có một nhóm -NH2 và 1 nhóm –COOH. Cho 16 gam X tác dụng hết với dd HCl dư, làm khô cẩn thận dd sau phản ứng thu được 25,1 gam chất rắn. Vậy khi đốt hoàn toàn 0,2 mol Y cần bao nhiêu mol O2 nếu sản phẩm thu được gồm CO2, H2O, N2: A. 3,75 B. 3,25 C. 4,00 D. 3,65 Câu 7: X là một α – amino axit no, chứa 1 nhóm –COOH và 1 nhóm -NH2. Từ m gam X điều chế được m1 gam đipeptit. Từ 2m gam X điều chế được m2 gam tripeptit. Đốt cháy m1 gam đipeptit thu được o,3 mol nước. Đốt cháy m2 gam tripeptit thu được 0,55 mol H2O. Giá trị của m là: A. 11,25 gam B. 13,35 gam C. 22,50 gam D. 26,70 gam Câu 8: Thủy phân hoàn toàn hỗn hợp E chưa 1 mol peptit X và 1 mo peptit Y thu được 4 mol Alanin và 5 mol Glyxin. Đốt cháy hoàn toàn 18,12 gam peptit X cần dùng 20,16 lít O2 (đktc) thu được CO2, H2O và N2 trong đó khối lượng CO2 nhiều hơn khối lượng nước là 19,8. Y là A.tripeptit B. Pentapeptit C. Tetrpeptit D. Hexapeptit Câu 9: Một tripeptit no, mạch hở A có công thức phân tử CxHyO6N4. Đốt cháy hoàn toàn 0,15 mol A thu 71
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
được 40,32 lít CO2 (đktc) và m gam H2O. Giá trị của m gần nhất với A. 18,91 B. 29,68 C. 30,70 D. 28,80 Câu 10: Thủy phân hoàn toàn peptit X và Y trong môi trường bazơ theo phương trinh phản ứng sau: X + 6NaOH ® 6A + H2O; Y + 5NaOH ® 5B + H2O Với A, B là muối của α − a min oaxit no chứa nhóm –NH2 và một nhóm –COOH. Đốt cháy 21,45 gam hỗn hợp E chứa X, Y có tỉ lệ mol tương ứng 1:1 cần dùng 21,672 lít O2, thu được hỗn hợp CO2, H2O và N2, trong đó tổng khối ượng của CO2 và H2O là 47,79 gam. Khối lượng phân tử của X, Y lần lượt là A. 342 và 373 B. 426 và 303 C. 360 và 373 D. 404 và 303 Câu 11*.Hỗn hợp X gồm glyxin, alanin, valin và axit glutamic. Để tác dụng vừa đủ với 41,8 gam hỗn hợp X cần 500ml dung dịch NaOH 1M. Mặt khác đốt cháy hoàn toàn 42,8 gam hỗn hợp X cần 40,32 lít O2 (đktc) thu được CO2, H2O và 4,48 lít N2 (đktc). Khối lượng của CO2 tạo ra là: A. 66 gam B. 59,84 gam C. 61,60 gam D. 63,36 gam Câu 12*. Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol một peptit X (X được tao thành từ các amino axit chỉ chứa 1 nhóm – NH2 và 1 nhóm – COOH) cần 58,8 lít O2 (đktc) thu được 2,2 mol CO2 và 1,85 mol H2O. Nếu cho 0,1 mol X thuỷ phân hoàn toàn trong 500ml dd NaOH 2M thu được m gam chất rắn. Số liên kết peptit trong X và giá trị m lần lượt là A. 8 và 92,9 gamB. 8 và 96,9 gam C. 9 và 92,9 gamD. 9 và 96,9 gam Câu 13:Đun nóng 0,14 mol hỗn hợp A gồm hai peptit X ( C x H y O z N 4 ) và Y ( Cn H m O7 N t ) với dung dịch NaOH vừa đủ chỉ thu được dung dịch chứa 0,28 mol muối của glyxin và 0,4 mol muối của alanin. Mặt khác đốt cháy m gam A trong O2 vừa đủ thu được hỗn hợp CO 2 , H 2 O vaø N 2 , trong đó tổng khối lượng của CO2 và nước là 63,312 gam. Giá trị gần đúng nhất của m là:A. 32. B. 18. C.34. D.28. 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trắc nghiệm lý thuyết Câu 1: Phát biểu không đúng là A. Đipeptit glyxylalanin (mạch hở) có 2 liên kết peptit. B. Etylamin tác dụng với axit nitrơ ở nhiệt độ thường tạo ra etanol. C. Protein là những polipeptit cao phân tử có phân tử khối từ vài chục nghìn đến vài triệu. D. Metylamin tan trong nước cho dung dịch có môi trường kiềm. Câu 2: Khi nói về peptit và protein, phát biểu nào sau đây là sai ? A. Protein có phản ứng màu biure với Cu(OH)2. B. Liên kết của nhóm CO với nhóm NH giữa 2 đơn vị α-amino axit được gọi là liên kết peptit. C. Thủy phân hoàn hoàn protein đơn giản thu được các α-amino axit. D. Tất cả protein đều tan trong nước tạo dung dịch keo. Câu 3: Các dung dịch phản ứng với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường là B. Lòng trắng trứng, fructozơ và axeton. A. glixerol, axit axetic và glucozơ. B. anđehit axetic, saccarozơ và axit axetic. D. fructozơ, axit acrylic và ancol etylic Câu 4: Phát biểu nào sau đây là sai? A. Tripeptit Gly-Ala-Gly có phản ứng màu biure với Cu(OH)2. B. Trong phân tử đipeptit mạch hở có hai liên kết peptit. 72
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. Protein đơn giản được tạo thành từ các gốc α -amino axit. D. Tất cả các peptit đều có khả năng tham gia phản ứng thủy phân. Câu 5 Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Amino axit là hợp chất có tính lưỡng tính. B. Trong môi trường kiềm, đipetit mạch hở tác dụng được với Cu(OH)2 cho hợp chất màu tím. C. Trong một phân tử tetrapeptit mạch hở có 4 liên kết peptit. D. Các hợp chất peptit kém bền trong môi trường bazơ nhưng bền trong môi trường axit Câu 6: Một chất khi thuỷ phân trong môi trường axit, đun nóng không tạo glucozơ. Chất đó là A. protein. 19. B. tinh bột. 20. C. saccarozơ. 21. D. xenlulozơ. Câu 7: Câu nào sau đây không đúng? A. Thuỷ phân protein bằng axit hoặc kiềm khi đun nóng sẽ cho một hỗn hợp các amino axit. B. Phân tử khối của một amino axit (gồm một chức -NH2 và một chức -COOH) luôn luôn là số lẻ. C. Các amino axit đều tan trong nước. D. Dung dịch amino axit không làm giấy quỳ đổi màu. Câu 8 : Nhỏ axit HNO3 đậm đặc vào dung dịch lòng trắng trứng và cho đồng (II) hiđroxit vào dung dịch lòng trắng trứng, hiện tượng xảy ra lần lượt là: A. Xuất hiện kết tủa màu trắng ; xuất hiện màu tím xanh . B. Xuất hiện kết tủa màu vàng ; xuất hiện màu tím xanh . C. Xuất hiện kết tủa màu xanh; xuất hiện màu vàng . D. Xuất hiện kết tủa màu vàng ; xuất hiện màu xanh . Câu 9 : Phát biểu không đúnglà: A. Khi nhỏ axit HNO3 đặc vào lòng trắng trứng thấy xuất hiện màu vàng. B. Phân tử protein được cấu tạo từ một hoặc nhiều chuỗi polipeptit kết hợp với nhau hoặc với các thành phần phi protein khác. C. Protein rất ít tan trong nước và dễ tan khi đun nóng. D. Khi cho Cu(OH)2 vào dung dịch lòng trắng trứng thấy xuất hiện màu tím đặc trưng. Câu 10: Thuỷ phân đến cùng protein ta thu được A. các amino axit . B. các β-amino axit. C. các chuỗi polipeptit. D. hỗn hợp các ----------------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 8/10/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 23, 24, 25, 26
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 7: POLIME VÀ VẬT LIỆU POLIME I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá về CTCT danh pháp của một số polime - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học: b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản của polime c. Trọng tâm - Viết và gọi tên được công thức của một số polime cơ bản - Bài tập cơ bản về polime: Tính hệ số polime hóa, xác đinh monome, bài toán hiệu suất điều chế polime, bài toán tính hệ số tỉ lệ mắt xích.... 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. 73
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số polime cơ bản. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về polime III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt động khởi động - Ổn định tổ chức:Kiểm tra sĩ số,... - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Polime có nhiều ứng đụng trong thực tế và để sản xuấ cũng như những tính chất của nó mà các em đã được tìm hiểu để củng cố lại điều này các em cùng tìm hiểu các dạng bài tập cơ bản trong buổi học này. B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của bài polime theo những nội dung sau - HS : tóm tắt những nội dung kiến thức theo bảng. Hoạt động 1: Cấu tạo, danh pháp, phân loại, điều chế Mục tiêu: Củng cố lại về cấu tạo , danh pháp, điều chế và phân loại polime HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận phần thong tin còn thiếu trong nhóm còn lại phiếu học tập sau đó cử đại diện lên bảng trình bày I – KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI VÀ DANH PHÁP POLIME 1. Khái niệm: polime là:……………………………………………………………………………. 2. Phân loại a) Theo nguồn gốc: ……………….. ………………… b) Theo cách tổng hợp: ……………………….. c) Theo cấu trúc: + Mạch không phân nhánh. ……………………………… + Mạch phân nhánh:…………………………. + Mạch mạng lưới. ………………………………………… II – ĐIỀU CHẾ : Có thể điều chế polime bằng phản ứng trùng hợp hoặc trùng ngưng Trùng hợp Trùng ngưng đ/n Đặc điểm Hoạt động 2: Làm bài tập viết pt điều chế polime, gọi tên monome ban đầu và polime tạo thành, xác định phân tử khối của polime. Mục tiêu: Củng cố lại về danh pháp, phương trình điều chế polime HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận phần thong tin còn thiếu trong nhóm còn lại phiếu học tập trong thời gian 10 phút sau đó cử đại diện lên bảng trình bày Câu 1: Hoàn thành các phản ứng và ghi tên của các polime tạo ra từ các phản ứng trên và nêu ứng dụng, tính phân tử khối của các loại polime tương ứng tạo thành.. 1. nNH2-(CH2)5-COOH (axit ε -amino caproic) ----> 2. nNH2-(CH2)6-COOH (axit ϖ -amino enantoic) ----> 3. nNH2(CH2)6NH2 + nHOOC(CH2)4COOH ----> Hexametylen điamin ax ađipic
74
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
4. nHO(CH2)2OH + nHOOCC6H4COOH ----> Etylen glicol axit tere-phlatic 5.CH2=CH-CN (acrilonitrin / vinyl xianua)
14 H2=C(CH3)COOCH3 (metyl metacrylat)
6. (C6H10O5)n+(CH3CO)2O----> tơ Xenlulozơ anhiđritaxetic 7. (C6H10O5)n + CS2+NaOH----> tơ Xenlulozơ Cacbonđi Sunfua 8. (C6H10O5)n + [Cu(NH3)4](OH)2----> tơ Xenlulozơ nước Svayde
15 CH2=CH-CH=CH2----> (buta-1,3-đien) 16. CH2=C(CH3)-CH=CH2----> (isopren)
9. CH2=CH2----> (etilen) 10.CH2=CH-CH3----> (propilen) 11.CH2=CH-C6H5----> (Stiren, vinyl benzen) 12. CH3COOCH=CH2----> (Vinyl axetat) 13 CF2 =CF2----> (1,1,2,2-tetrafloeten)
0
t C → 17 .CH2=C(CH3)-CH=CH2 (isopren) 18 .CH2=C(Cl)-CH=CH2----> (cloropren) 19 .nCH2=CH-CH=CH2+nCH2=CH-CN----> (buta – 1,3 - đien) + (acrilonitrin) 20 .nCH2=CH-CH=CH2+nCH2=CH-C6H5 (buta – 1,3 - đien) + (stiren) 21. CH2- CH2 - C=O nCH2
CH2 -CH2–NH 0
+
H du ,t 22. HCHO+C6H5OH → −
0
0
OH ,t <150 C → −
0
0
OH ,t >150 C →
Hoạt động 3: Làm bài tập về tính hệ số mắt xích polime Mục tiêu: Củng cố lại về danh pháp, công thức, phân tử khối của polime HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận phần thong tin còn thiếu trong nhóm còn lại phiếu học tập trong thời gian 10 phút sau đó cử đại diện lên bảng trình bày DẠNG 1: TÍNH SỐ MẮT XÍCH (HỆ SỐ POLIME HÓA) - Số mắt xích = số phân tử monome = hệ số polime hóa (n) = 6, 02.1023. số mol mắt xích m M - Hệ số polime hóa (n) = hệ số trùng hợp = po lim e = po lim e mmonome M monome - Loại polime (dựa vào phân tử khối) và số lượng polime (dựa vào nhóm chức) - Các loại polime thường gặp: Tên gọi Công thức Phân tử khối (M) Poli vinylclorua (PVC) 62,5n Poli etilen (PE) 28n Cao su thiên nhiên 68n Cao su buna 54n Poli propilen (PP) 42n Teflon Nilón- 6,6 Nilon-6(capron) Nilón-7 (enang) Câu 1: Hệ số trùng hợp của poli(etylen) là bao nhiêu nếu trung bình một phân tử polime có khối lượng khoảng 120 000 đvC? A. 4280 B. 4286 C. 4281 D. 4627 Câu 2: Phân tử khối trung bình của polietilen X là 420000. Hệ số polime hoá của PE là 75
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 12.000 B. 13.000 C. 15.000 D. 17.000 Câu 3: Một loại polietylen có phân tử khối là 50000. Hệ số trùng hợp của loại polietylen đó xấp xỉ A. 1230 B. 1529 C. 920 D. 1786 Câu 4: Tính khối lượng trung bình của một phân tử cao su poli isopren, biết số mắt xích trung bình là 7000? A. 45600 B. 47653 C. 47600 D. 48920 Câu 5: Phân tử khối trung bình của PVC là 750000. Hệ số polime hoá của PVC là A. 12.000 B. 15.000 C. 24.000 D. 25.000 Câu 6: Poli(vinyl clorua) có phân tử khối là 35000. Hệ số trùng hợp n của polime này là : A. 560. B. 506. C. 460. D. 600 Câu 7: Phân tử khối trung bình của xenlulozơ trong bông là 1620000 đvC. Số mắt xích trong sợi bông là: A. 10000. B. 1000. C. 162. D. 2000. Câu 8:Khối lượng của một đoạn nilon – 6,6 là 27346 đvC và một đoạn mạch tơ capron là 17176 đvC. Số lượng mắt xích trong đoạn mạch của 2 polime nêu trên lần lượt là? A. 113 và 152 B. 121 và 114 C. 121 và 152 D. 113 và 114 Câu 9: Tính hệ số trùng hợp (số mắt xích) lần lượt của tơ nilon-6,6 (biết M = 2500 gam) và của tơ capron (biết M = 15000 gam)? A. 11 và 123 B. 11 và 133 C. 22 và 123 D. 22 và 133 Câu 10 : PS là loại nhựa chế tạo hộp xốp đựng thức ăn. Hãy tính hệ số polime hóa của loại nhựa này khi B. 1000 C. 800 D. 1040 biết khối lượng của phân tử bằng 104 000. A. 500 Câu 11. Khối lượng phân tử của một loại thủy tinh hữu cơ plexiglas là 25000 đvC. Số mắt xích trong phân tử thủy tinh hữu cơ đó là A. 183 B. 250 C. 200 D. 173 Câu 12. Phân tử khối trung bình của cao su thiên nhiên và thủy tinh hữu cơ plexiglat là 36720 và 47300 (đvC). Số mắt xích trung bình trong công thức phân tử của mỗi loại polime trên là A. 540 và 550 B. 540 và 473 C. 680 và 473 D. 680 và 550 Câu 13. Phân tử khối trung bình của poli(hexametylen ađipamit) là 30000, của cao su tự nhiên là 105000. Số mắt xích trong công thức phân tử của mỗi loại polime trên lần lượt là? A. 132 và 1544. B. 132 và 1569. C. 300 và 1050. D. 154 và 1544. Câu 14: Khối lượng phân tử của một loại tơ capron bằng 16.950 đvC, của tơ enang bằng 21.590 đvC. Số mắt xích trong công thức phân tử của mỗi loại tơ trên lần lượt là: A. 150 và 180 B. 200 và 150 C. 150 và 170 D. 170 và 180. Câu 15: Khối lượng phân tử của 1 loại tơ capron bằng 16950 đvC, của tơ enang bằng 21590 đvC. Số mắt xích trong công thức phân tử của mỗi loại tơ trên lần lượt là : A. 150 và 170. B. 170 và 180. C. 120 và 160. D. 200 và 150. Câu16: Một polime X được xác định có phân tử khối là 39026,5 đvC với hệ số trùng hợp để tạo nên polime này là 625. Polime X là? A. PP B. PVC C. PE D. PS Câu 17: Polime X có hệ số trùng hợp là 560 và phân tử khối là 35000. Công thức một mắt xích của X là : A. –CH2–CHCl– . B. –CH=CCl– . C. –CCl=CCl– . D. –CHCl–CHCl– . Câu 18: Polime X có hệ số trùng hợp là 1500 và phân tử khối là 42000. Công thức một mắt xích của X là : A. –CH2–CHCl–. B. –CH2–CH2–. C. –CCl=CCl–. D. –CHCl–CHCl–. Câu 19: Polime X có phân tử khối là 336000 và hệ số trùng hợp là 12000. Vậy X là A. PE. B. PP. C. PVC D. Teflon. Câu 20: Polime. Biết phân tử khối của polime X là 81000 và hệ số trùng hợp là 15000. Vậy monome tạo nên X là : A.CH2=CH2 B.CH2=CH-CH2-CH3 C. CH2=CH-CH=CH2 D.CH2=C(CH3)-CH2CH3 Câu 21: Một mắc xích của polime X gồm C, H, N. Hệ số polime hóa của polime này là 500 và có phân tử khối là 56500. X chỉ có 1 nguyên tử N. Mắt xích của polime X là B. –NH –(CH2)6CO – C. –NH –(CH2)10CO – D. –NH –CH(CH3)CO – A. –NH –(CH2)5CO – Câu 22: Số mắt xích glucozơ có trong 194,4 mg amilozơ là : A. 7224.1017. B. 6501,6.1017. C. 1,3.10-3. D. 1,08.10-3. Câu 23: Trong 1 kg gạo chứa 81% tinh bột có số mắt xích C6H10O5 là : A. 3,011.1024. B. 5,212.1024. C. 3,011.1021. D. 5,212.1021. Câu 24: Một đoạn tơ nilon – 6,6 có khối lượng 7,5mg thì số “mắt xích” trong đoạn tơ đó là? A. 0,133.1023 B. 1,99. 1023 C. 1,6. 1015 D. 2,5. 1016 Câu 25: Một đoạn tơ nilon -6 có khối lượng là 3,7516g. Hệ số mắc xích gần đúng của đoạn tơ capron là A. 1022 mắc xích B. 1021 mắc xích C. 1023 mắc xích D. 2.1022 mắc xích 76
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 26: Một đoạn tơ enang ( tức nilon -7) có khối lượng là 4216,4mg. Số mắc xích của đoạn tơ đó là A. 200.1020 mâc xích B. 199.1020 mắc xích. C. 1022 mắc xích. D.Kết quả khác. Câu 27*: Thuỷ phân 1250 gam protein X thu được 425 gam alanin. Nếu phân tử khối của X bằng 100.000 đvC thì số mắc xích alanin có trong phân tử X là A. 453. B. 382. C. 328. D. 479. Hoạt động 4: Làm bài tập về điều chế polime Mục tiêu: HS biết cách tính toán liên qua tới hiệu suất ngược và xuôi. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Lấy vd về sơ đồ điêu chế polime sau đó yêu HS: Phân tích sơ đồ điều chế từ đó rút ra công thức cầu HS phân tích các giai đoạn pư và biểu thức tính hiệu suất chung cho cả quá trình. lien hệ giữa các đại lượng hiệu suất của từng giai đoạn và của cả quá trình từ đó rút ra công thức tính. GV: Nhận xét biểu thức và lấy bài tập minh họa HS: Tìm hiểu các bài tập và thảo luận theo cặp nhóm trong phiếu bt cho hs vận dụng. đôi cùng bàn làm bài. DẠNG 2 : PHẢN ỨNG ĐIỀU CHẾ POLIME xt , p ,t 0 - ĐLBT khối lượng: Monome → po lim e (cao su, nhựa, thủy tinh, tơ, chất dẻo…) + monome dư ⇒ mmonome = m po lim e + mmonome dư - Hiệu suất của nhiều giai đoạn : H1, ……………..n - Hiệu suất của cả quá trình :…………………… Câu 1: Khi trùng ngưng 30g Glyxin, thu được mg polime và 2,88g nước. Giá trị của m là? A. 12g B. 11,12g C. 9,12g D. 27,12g Câu 2: Từ 4 tấn C2H4 có chứa 30% tạp chất có thể điều chế bao nhiêu tấn PE ? (Biết hiệu suất phản ứng là 90%) A. 2,55 B. 2,8 C. 2,52 D.3,6 Câu 3: Để điều chế được 2,5 tấn polistiren cần dùng bao nhiêu tấn stiren? Biết hiệu suất đạt 50% A. 4 B. 5 C. 6 D. Kết quả khác. Câu 4: Từ 13kg axetilen có thể điều chế được bao nhiêu kg PVC (coi hiệu suất là 100%): A: 62,5; B: 31,25; C: 31,5; D: Kết quả khác Câu 5:Cho sơ đồ chuyển hóa: CH4 → C2H2 → C2H3Cl → PVC. Để tổng hợp được 250kg PVC theo sơ đồ trên thì cần Vm3 khí thiên nhiên (đktc). Giá trị của V là? (biết CH4 chiếm 80% khí thiên nhiên và hiệu suất của cả quá trình là 50%). A. 358,4 B. 448,0 C. 286,7 D. 224,0 Câu 6: Da nhân tạo (PVC) được điều chế từ khí thiên nhiên (CH4). Nếu hiệu suất của toàn bộ quá trình là 20% thì để điều chế 1 tấn PVC phải cần một thể tích metan là: A. 3500m3 B. 3560m3 C. 3584m3 D. 5500m3 Câu 6: PVC được điều chế từ khí thiên nhiên (CH4 chiếm 95% thể tích khí thiên nhiên) theo sơ đồ chuyển hóa và hiệu suất của mỗi giai đoạn như sau: hiÖu suÊt 15% hiÖu suÊt 95% hiÖu suÊt 90% Me tan → axetilen → vinylclorua → PVC . Muốn tổng hợp 1 tấn PVC cần bao 3 nhiêu m khí thiên nhiên (ở đktc).A. 5589. B. 5883. C. 2941. D. 5880. Câu 7: Để điều chế cao su buna người ta có thể thực hiện theo các sơ đồ biến hóa sau: % % C 2 H 5 OH hs 50 → butadien − 1,3 hs80 → cao su buna
Tính khối lượng ancol etylic cần lấy để có thể điều chế được 54 gam cao su buna theo sơ đồ trên? A. 92 gam B. 184 gam C. 115 gam D. 230 gam Câu 8: Để điều chế cao su Buna người ta có thể thực hiện theo các sơ đồ biến hóa sau : hs 30% hs 80% hs 50% hs 80% C2H6 → C2H4 → C2H5OH → Buta-1,3-đien → Cao su Buna Tính khối lượng etan cần lấy để có thể điều chế được 5,4 kg cao su Buna theo sơ đồ trên ? A. 46,875 kg. B. 62,50 kg. C. 15,625 kg. D. 31,25 kg. Câu 9: Từ glucozơ điều chế cao su buna theo sơ đồ sau đây : → Ancol etylic → Buta-1,3-đien → Cao su buna. Glucozơ Hiệu suất của quá trình điều chế là 75%, muốn thu được 32,4 kg cao su thì khối lượng glucozơ cần dùng là :A. 81 kg. B. 108 kg. C. 144 kg. D. 96 kg. H =35% H =80% H = 60% H =80% Câu10: Cho sơ đồ: Gỗ → C6H12O6 → 2C2H5OH → C4H6 → Cao su buna Khối lượng gỗ cần để sản xuất 1 tấn cao su buna là? 77
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 24,797 tấn B. 12,4 tấn C. 1 tấn D. 22,32 tấn Câu 11: Poli(vinyl clorua) (PVC) được điều chế từ khí thiên nhiên (metan chiếm 97% khí thiên nhiên) theo sơ đồ chuyển hóa và hiệu suất mỗi giai đoạn như sau: Muốn tổng hợp 1,0 tấn PVC thì cần bao nhiêu m3 khí thiên nhiên (đo ở đktc) ? A. 7245 m3 B. 7027 m3 C. 3622 m3 D. 3514 m3 Câu 12: Cho sơ đồ chuyển hoá : CH4 → C2H2 → C2H3CN → Tơ olon. Để tổng hợp được 265 kg tơ olon theo sơ đồ trên thì cần V m3 khí thiên nhiên (ở đktc). Giá trị của V là (trong khí thiên nhiên metan chiếm 95% và hiệu suất phản ứng là 80%) : A. 185,66. B. 420. C. 385,7. D. 294,74. Câu 13. Để tổng hợp 120 kg poli (metyl metacrylat) với hiệu suất của quá trình hoá este là 60% và quá trình trùng hợp là 80% thì cần các lượng axit và ancol lần lượt là A. 170 kg và 80 kg B. 85 kg và 40 kg C. 172 kg và 84 kg D. 86 kg và 42 kg Câu 14: Lấy lượng ancol và axit để sản xuất 1 tấn thủy tinh hữu cơ. Biết hiệu suất trùng hợp là 80% và hiệu suất este hóa là 50%. Khối lượng ancol và axit lần lượt là: A. 0,8 tấn và 4,5 tấn B. 0,8 tấn và 1,15 tấn C. 0,8 tấn và 1,25 tấn D. 1,8 tấn và 1,5 tấn Câu 15: Muốn tổng hợp 100 kg thuỷ tinh plexiglas thì khối lượng ancol và axit tương ứng là (biết rằng hiệu suất của quá trình este hóa là 75% ; quá trình trùng ngưng là 80%) A. 143,3 kg và 53,3kg B. 143,3kg và 53,3kg C. 1433 kg và 533 kg D. 14,33kg và 5,33kg Câu 16: Poli(tetrafloetylen) hay thường gọi là teflon (CF2-CF2-)n được sản xuất từ clorofom qua các giai H1 % H2 % H3 % → 2nCHF2Cl → n CF2 = CF2 → (-CF2 –CF2 -)n . Nếu xuất phát đoạn sau: 2n CHCl3 từ 17,505 tấn clorofom, với hiệu suất tương ứng của từng giai đoạn là: 79%; 81% và 80% thì lượng teflon thu được là: A. 3,7493 tấn. B. 4,6688 tấn. C. 7,342 tấn. D. 2,4995 tấn Hoạt động 5: Luyện tập bài tập liên quan tới pư clohoa polime Mục tiêu: HS biết cách tính toán liên qua tới phản ứng clohoa. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Lấy vd về phản ứng clohoa yêu cầu hs viết HS: Phân tích sản phẩm từ đó rút ra công thức tính sản phẩm, từ sản phẩm viết biểu thức tính phần trăm khối lượng clo (%Cl trong tơ clorin) GV: Nhận xét biểu thức và lấy bài tập minh họa trong phiếu bt cho hs vận dụng. HS: Tìm hiểu các bài tập và thảo luận theo cặp nhóm đôi cùng bàn làm bài. Dạng 3: PƯ CLO HÓA (cộng Clo) Câu 17:Clo hoá PVC được một loại tơ clorin chứa 66,6% clo về khối lượng. Trung bình một phân tử Cl2 tác dụng với k mắt xích PVC. Giá trị của k là A. 2. B. 1. C. 3 . D. 4 . ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………… Câu 18. Clo hoá PVC thu được một polime chứa 63,96% clo về khối lượng, trung bình 1 phân tử clo phản ứng với k mắt xích trong mạch PVC. Giá trị của k là A. 3. B. 6. C. 4. D. 5. ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………… Câu 19:Tiến hành clo hoá poli(vinyl clorua) thu được một loại polime X dùng để điều chế tơ clorin. Trong X có chứa 66,18% clo theo khối lượng. Vậy, trung bình có bao nhiêu mắt xích PVC phản ứng được với một phân tử clo ? A. 1. B. 2. C. 3. D. 4. Câu 20:Clo hóa PP (polipropilen) thu được một loại tơ clorin trong đó clo chiếm 17,53%. Trung bình một phân tử clo tác dụng với bao nhiêu mắt xích PP ? A. 2. B. 1. C. 3 . D. 4 . Câu 21: Clo hóa polipropilen thu được một loại polime trong đó clo chiếm 22,12%. Trung bình một phân tử clo tác dụng với bao nhiêu mắt xích của polipropilen ?A. 2. B. 4 .C. 1. D. 3 Hoạt động 6: Luyện tập bài tập liên quan tới pư lưu hóa cao su Mục tiêu: HS biết cách tính toán liên qua tới phản ứng lưu hóa cao su. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Lấy vd về phản ứng lưu hóa yêu cầu hs viết HS: Phân tích sản phẩm từ đó rút ra công thức tính sản phẩm, từ sản phẩm viết biểu thức tính phần 78
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
trăm khối lượng S GV: Nhận xét biểu thức và lấy bài tập minh họa HS: Tìm hiểu các bài tập và thảo luận theo cặp nhóm đôi cùng bàn làm bài. trong phiếu bt cho hs vận dụng. Dạng 4 : Phản ứng lưu hóa cao su: Câu 22: Một loại cao su lưu hoá chứa 1,714% lưu huỳnh. Hỏi cứ khoảng bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu nối đisunfua –S–S–, giả thiết rằng S đã thay thế cho H ở nhóm metylen trong mạch cao su. A. 52. B. 25. C. 46. D. 54. ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………… Câu 23: Cao su lưu hóa (loại cao su được tạo thành khi cho cao su thiên nhiên tác dụng với lưu huỳnh) có khoảng 2,0% lưu huỳnh về khối lượng. Giả thiết rằng S đã thay thế cho H ở cầu metylen trong mạch cao su. Vậy khoảng bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu đisunfua –S–S– ? A. 50. B. 46. C.48. D. 44. ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………… Câu 24. Cao su lưu hoá có chứa 3,14% lưu huỳnh. Giả thiết rằng S đã thay thế cho H ở cầu metylen trong mạch cao su. Số mắt xích isopren có một cầu đisunfua -S-S- là A. 34. B. 36. C. 32. D. 29. Câu 25: Một loại cao su lưu hóa chứa 4,5% lưu huỳnh. Cho rằng mỗi cầu đisunfua -S-S- thay thế hai nguyên tử H. Hỏi cứ khoảng bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu đisunfua ? A. 18 B. 10. C. 20. D. 16. Câu 26. Một loại cao su lưu hóa chứa 1,964% lưu huỳnh. Hỏi có khoảng bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu nối đisunfua -S-S- với giả thiết S đã thay thế cho H ở nhóm CH2 trong mạch cao su ? A. 40. B. 47. C. 55. D. 58. Câu 27. Một loại cao su lưu hoá có khoảng 2,5498% lưu huỳnh. Khoảng bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu đisunfua -S-S-. Giả thiết rằng S đã thay thế cho H ở cầu metylen -CH2- trong mạch cao su? A. 33 B. 39 C. 42 D. 36 Câu 28. Một loại cao su thiên nhiên đã được lưu hóa có chứa 2,05% lưu huỳnh về khối lượng. Hỏi cứ bao nhiêu mắt xích isopren có một cầu nối đisunfua -S-S-, giả thiết rằng S đã thay thế nguyên tử H ở nhóm metylen trong mạch cao su? A. 46 B. 47 C. 45 D. 23 Câu 29. Đốt cháy hoàn toàn 20 gam cao su lưu hóa, sản phẩm cháy thu được làm mất màu vừa đủ dung dịch chứa 2 gam brom. Giả thiết rằng lưu huỳnh đã thay thế cho nguyên tử H ở cầu metylen trong mạch cao su, hỏi trung bình có bao nhiêu mắc xích isopren thì có một cầu đisunfua -S-S- ? A. 25. B. 46. C. 23. D. 27. Câu 30*. Lấy 21,33 gam cao su isopren đã được lưu hóa đem đốt cháy hoàn toàn bằng oxi vừa đủ, sau phản ứng ngưng tụ hết hơi nước thì còn lại 34,272 lít khí (đktc). Trung bình cứ bao nhiêu mắt xích isopren thì có 1 cầu nối đisunfua (-S-S-) ? A. 23 B. 18 C. 46 D. 21 Hoạt động 6(C1, C2): Luyện tập bài tập về phương pháp xác định cấu tạo polime từ phản ứng cộng Mục tiêu: HS biết cách tính toán để xác định cấu tạo của polime từ phản ứng cộng.. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Lấy vd về phản ứng lưu cộng của caosu buna- HS: Phân tích sản phẩm từ đó rút ra công thức tính S, caosuabuna- N phản ứng cộng với dd Br2 yêu cầu hs viết sản phẩm, từ sản phẩm viết biểu thức lien hệ số mol HS: Tìm hiểu các bài tập và thảo luận theo cặp nhóm GV: Nhận xét biểu thức và lấy bài tập minh họa đôi cùng bàn làm bài. trong phiếu bt cho hs vận dụng. Dạng 5: Phương pháp xác định cấu tạo Polime từ phản ứng cộng : Câu 31: Hiđro hoá cao su Buna thu được một polime có chứa 11,765% hiđro về khối lượng, trung bình một phân tử H2 phản ứng được với k mắt xích trong mạch cao su. Giá trị của k là : A. 2. B. C. 3. D. 4. 5. Câu 32: Cứ 5,668 gam caosu buna-S phản ứng vừa hết 3,462 gam brom trong CCl4. Tỉ lệ mắt xích stiren và butađien trong caosu buna-S là :A. 2 : 3. B. 1 : 2. C. 2 : 1. D. 3 : 5. Câu 33: Tiến hành phản ứng đồng trùng hợp giữa stiren và buta-1,3-đien (butađien), thu được polime X. Cứ 2,834 gam X phản ứng vừa hết với 1,731 gam Br2. Tỉ lệ số mắt xích (butađien : stiren) trong loại polime trên là :A. 1 : 1. B. 1 : 2. C. 2 : 3. D. 1 : 3. Câu 34: Cứ 1,05 gam cao su buna-S phản ứng vừa hết 0,8 gam brom trong CCl4. Tỉ lệ mắt xích butađien và 79
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
stiren trong cao su buna-S là : A. 2 : 3. B. 1 : 2. C. 2 : 1. D. 3 : 5. Câu 35: Phản ứng đồng trùng hợp giữa stiren và butadien – 1,3 thu được một polime A. Cứ 3,275 g A phản ứng hết vớI 2 gam brom. Tính tỉ lệ số mắt xích butadien và stiren trong polime trên A. 2/3 B. 4/5 C.1/2 D. 3/7 Câu 36. Khi cho một loại cao su buna-S tác dụng với brom (tan trong CCl4) thì cứ 2,1 gam cao su đó có thể làm mất màu hoàn toàn 1,6 gam brom. Tỉ lệ mắt xích butađien và stiren trong cao su buna-S là A. 1 : 3. B. 1 : 2. C. 2 : 3. D. 3 : 5. Câu 37:Cứ 49,125 gam cao su buna-S phản ứng vừa hết với 30 gam brom trong CCl4. Tỉ lệ số mắt xích C. 2 : 1. D. 1 : 3. stiren và butađien trong loại cao su trên tương ứng làA. 1 : 2 B. 2 : 3 Câu 38: Cứ 45,75 gam cao su buna-S phản ứng vừa hết với 20 gam brom trong CCl4. Tỉ lệ mắt xích butađien và stiren trong cao su buna-S là A. 3 : 5 B. 1 : 2 C. 2 : 3 D. 1 : 3 Câu 39. Cứ 10,22 gam cao su buna-S phản ứng hết với dung dịch có chứa 7,787 gam brom. Hỏi tỉ lệ mắt xích buta-1,3-đien và stiren trong cao su là bao nhiêu ? A. 2:3 B. 1:2 C. 1:3 D. 3:5 Câu 40.(C1) Đồng trùng hợp buta-1,3-đien với stiren được cao su buna-S. Lấy một lượng cao su buna-S nCO2 16 trên đem đốt cháy hoàn toàn thấy = . Tỷ lệ trung bình giữa số mắt xích buta-1,3-đien và số mắt nH 2O 9 B. 1:1. C. 3:2. D. 1:2. xích stiren trong loại cao su trên là:A. 2:3. Câu 41. Cho cao su buna-S tác dụng với Br2/CCl4 người ta thu được polime X (Giả thiết tất cả các liên kết CH=CH- trong mắt xích -CH2-CH=CH-CH2- đều đã pu). Trong polime X, % khối lượng brom là 64,34%. Tỉ lệ mắt xích butađien : stiren trong cao su buna-S đã dùng là : A. 5 : 2. B. 1 : 1 C. 3 : 1 D. 2 : 1 Câu 42(C1). Khi tiến hành đồng trùng hợp buta-1,3-đien và stiren thu được một loại cao su là cao su bunaS. Đem đốt một mẫu cao su này ta thấy số mol O2 tác dụng bằng 1,325 lần số mol CO2 sinh ra. Hỏi tỉ lệ số mắt xích buta-1,3-đien và stiren trong mẫu cao su trên là A. 3:1 B. 1:3 C. 1:2 D. 2:1 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trắc nghiệm lý thuyết TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT Câu 1. Điền từ thích hợp vào các chỗ trống trong định nghĩa về polime: "Polime là những hợp chất có phân tử khối ...(1)... , do nhiều đơn vị nhỏ gọi là ...(2)... liên kết với nhau tạo nên. A. (1) trung bình và (2) monome B. (1) rất lớn và (2) mắt xích C. (1) rất lớn và (2) monome D. (1) trung bình và (2) mắt xích N H[CH 2 ] 6 CO
n Giá trị n trong công thức này không thể gọi là: Câu 2. Cho công thức: A. hệ số polime hóa B. độ polime hóa C. hệ số trùng hợp D. hệ số trùng ngưng Câu 3: Phát biểu nào sau đây đúng ? A. Polime là hợp chất do nhiều phân tử monome hợp thành.B. Polime là hợp chất có phân tử khối lớn. C. Polime là hợp chất có phân tử khối rất lớn do nhiều đơn vị nhỏ liên kết với nhau tạo nên. D. Các polime đều được tổng hợp bằng phản ứng trùng hợp. Câu 4: Chọn khái niệm đúng ? A. Monome là những ptử nhỏ tham gia pu tạo ra polime. B. Monome là một mắt xích trong ptử polime. C. Monome là các phân tử tạo nên từng mắt xích của polime. D. Monome là các hợp chất có 2 nhóm chức hoặc có liên kết bội. Câu 5: Trong các nhận xét dưới đây, nhận xét nào không đúng ? A. Các polime không bay hơi. B. Đa số polime khó hoà tan trong các dung môi thông thường.
80
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
C. Các polime không có nhiệt độ nóng chảy xác định. D. Các polime đều bền vững dưới tác dụng của axit, bazơ. Câu 6: Sự kết hợp các phân tử nhỏ (monome) thành các phân tử lớn (polime) có khối lượng bằng tổng khối lượng của các monme hợp thành được gọi là : A. Sự pepti hoá. B. Sự trùng hợp. C. Sự tổng hợp. D. Sự trùng ngưng. Câu 7: Sự kết hợp các phân tử nhỏ (monome) thành các phân tử lớn (polime), đồng thời có loại ra các phân tử nhỏ (như nước, amoniac, CO2…) được gọi là : A. Sự pepti hoá. B. Sự polime hoá. C. Sự tổng hợp. D. Sự trùng ngưng. Câu 8. Polime nào dưới đây có cùng cấu trúc mạch polime với nhựa bakelit? A. amilozơ B. Glicogen C. cao su lưu hóa D. xenlulozơ Câu 9. Không nên ủi (là) quá nóng quần áo bằng nilon; len; tơ tằm, vì: A. Len, tơ tằm, tơ nilon kém bền với nhiệt. C. Len, tơ tằm, tơ nilon mềm mại. B. Len, tơ tằm, tơ nilon có các nhóm (- CO - NH -) trong ptử kém bền với nhiệt. D. Len, tơ tằm, tơ nilon dễ cháy. Câu 10. Thủy tinh plexiglas là polime nào sau đây? A. Polimetyl metacrylat (PMM). B. Polivinyl axetat (PVA). C. Polimetyl acrylat (PMA). D. Tất cả đều sai. Câu 11. Tơ enang thuộc loại A. tơ axetat. B. tơ poliamit. C. tơ polieste. D. tơ tằm. Câu 12. Một polime Y có cấu tạo mạch như sau:… - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 …Công thức một mắc xích của polime Y là A. - CH2 - CH2 - CH2 -. B. - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 -. C. - CH2 -. D. - CH2 - CH2 -. Câu 13. Cho các polime: polietylen, xenlulozơ, amilo, amilopectin, poli(vinyl clorua), tơ nilon -6,6; poli(vinyl axetat). Những phân tử có cấu tạo mạch phân nhánh là A. xenlulozơ, amilopectin, poli(vinyl clorua), poli(vinyl axetat). B. amilopectin, poli(vinyl clorua), tơ nilon -6,6; poli(vinyl axetat). C. amilopectin, poli(vinyl clorua), poli(vinyl axetat). D. amilopectin, xenlulozơ. Câu 14. Nhận xét về tính chất vật lí chung của polime nào dưới đây không đúng? A. Hầu hết là những chất rắn, không bay hơi. B. Đa số nóng chảy ở một khoảng nhiệt độ rộng, hoặc không nóng chảy mà bị phân hủy khi đun nóng C. Đa số không tan trong các dung môi thông thường, một số tan trong dung môi thích hợp tạo dung dịch nhớt. D. Hầu hết polime đều đồng thời có tính dẻo, tính đàn hồi và có thể kéo thành sợi dai, bền. Câu 15. Những phân tử nào sau đây có thể tham gia phản ứng trùng hợp ? CH2=CH2(1); CH ≡ CH(2); CH2=CH–Cl(3); CH3–CH3(4) A. (1), (3). B. (3), (2). C. (1), (2), (3), (4). D. (1), (2), (3). Câu 16. Khi H2SO4 đậm đặc rơi vào quần áo bằng vải sợi bông, chỗ vải đó bị đen lại do có sản phẩm tạo thành là A. cacbon. B. S. C. PbS. D. H2S. Câu 17. Hợp chất nào duới đây không thể tham gia phản ứng trùng hợp? A. Axit ϖ -amino enantoic B. Capro lactam C. Metyl metacrilat D. Buta-1,3dien Câu 18. Hợp chất hoặc cặp hợp chất nào dưới đây không thể tham gia phản ứng trùng ngưng? A. Phenol và fomandehit B. Buta-1,3-dien và stiren C. Axit adipic và hexametilen diamin D. Axit ϖ -amino caproic Câu 19. Loại cao su nào duới đây là kết quả của phản ứng đồng trùng hợp? A. Cao su buna B. Cao su buna-N C. Cao su isopren. D. Cao su nhiên nhiên Câu 20. Trong các cặp chất sau, cặp chất nào tham gia phản ứng trùng ngưng A. CH2=CH-Cl và CH2=CH-OCO-CH3 B. CH2=CH−CH=CH2 và C6H5-CH=CH2 C. CH2=CH−CH=CH2 và CH2=CH-CN D. H2N-CH2-NH2 và HOOC-CH2-COOH Câu 21. Cao su buna - S được điều chế bằng : A. pu trùng hợp. B. pu đồng trùng hợp. C. pu trùng ngưng. D. pu đồng trùng ngưng. Câu 22. Để điều chế nilon - 6,6 người ta dùng axit nào để trùng ngưng với hexametylen điamin ? 81
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. axit axetic. B. axit oxalic. C. axit stearic. D. axit ađipic. Câu 23. Sản phẩm của phản ứng trùng hợp metyl metacrylat được gọi là A. nhựa bakelit. B. nhựa PVC. C. chất dẻo. D. thuỷ tinh hữu cơ. Câu 24. Tơ capron được điều chế từ monome nào sau đây ? A. axit metacrylic. B. caprolactam. C. phenol. D. axit caproic. Câu 25. Tơ enang được điều chế bằng cách A. trùng hợp axit acrylic. B. trùng ngưng alanin. C. trùng ngưng H2N-(CH2)6-COOH. D. trùng ngưng HOOC-(CH2)4-COOH. Câu 26. PS được điều chế từ monome nào sau đây? A. axit metacrylic. B. caprolactam. C. phenol. D. stiren. Câu 27. Tơ poliamit là những polime tổng hợp có chứa nhiều nhóm A. – CO – NH – trong ptử. B. – CO – trong ptử. C. – NH – trong ptử. D. – CH(CN) – trong ptử. Câu 28. Quá trình điều chế tơ nào dưới đây là quá trình trùng hợp? A. tơ nitron (tơ olon) từ acrilo nitrin B. tơ capron từ axit ϖ -amino caproic C. tơ nilon-6,6 từ hexametilen diamin và axit adipic D. tơ lapsan từ etilen glicol và axit terephtalic Câu 29. Polime nào dưới đây thực tế không sử dụng làm chất dẻo? A. Poli ( metyl metacrilat) B. Poli (acrilo nitrin) C. Poli (vinyl clorua) D. Poli (phenol fomandehit). Câu 30. Mô tả ứng dụng của polime nào dưới đây là không đúng? A. PE được dùng nhiều làm màng mỏng, vật liệu điện. B. PVC được dùng làm vật liệu điện, ống dẫn nước, vải che mưa, ... C. Poli (metyl metacrilat) làm kính máy bay, ôtô, dân dụng, răng giả, ... D. Nhựa novolac dùng để sản xuất đồ dùng, vỏ máy, dụng cụ điện, ... Câu 31: Polivinyl clorua có công thức là A. (-CH2-CHCl-)n. B. (-CH2-CH2-)n. C. (-CH2-CHBr-)n. D. (-CH2-CHF-)n. Câu 32: Chất không có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp là A. stiren. B. isopren. C. propen. D. toluen. Câu 33: Chất có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp làA. propan. B. propen. C. etan. D. toluen. Câu 34: Tơ được sản xuất từ xenlulozơ là A. tơ visco. B. tơ nilon-6,6. C. tơ tằm. D. tơ capron. Câu 35: Tơ lapsan thuộc loại A. tơ poliamit. B. tơ visco. C. tơ polieste. D. tơ axetat. Câu 36: Tơ capron thuộc loại A. tơ poliamit. B. tơ visco. C. tơ polieste. D. tơ axetat. Câu 37: Cho sơ đồ chuyển hoá: Glucozơ → X → Y → Cao su Buna. Hai chất X, Y lần lượt là A. CH3CH2OH và CH3CHO. B. CH3CH2OH và CH2=CH2. C. CH2CH2OH và CH3-CH=CH-CH3. D. CH3CH2OH và CH2=CH-CH=CH2. Câu 38: Chất không có khả năng tham gia phản ứng trùng ngưng là : A. glyxin. B. axit terephtaric. C. axit axetic D. etylen glycol. Câu 40: Tơ nilon -6,6 thuộc loại A. tơ nhân tạo. B. tơ bán tổng hợp. C. tơ thiên nhiên. D. tơ tổng hợp. Câu 41: Tơ visco không thuộc loại A. tơ hóa học B. tơ tổng hợp. C. tơ bán tổng hợp.D. tơ nhân tạo. Câu 42. Teflon là tên của một polime được dùng làm A. chất dẻo. B. tơ tổng hợp. C. cao su tổng hợp. D. keo dán. Câu 43: Polime có cấu trúc mạng không gian là A. PVC. B. nhựa bakelit. C. PE. D. amilopectin. Câu 44: Loại tơ nào dưới đây thường dùng để dệt vải may quần áo ấm hoặc bện thành sợi “len” đan áo B. Tơ nilon -6,6 C. Tơ capron D. Tơ nitron. rét? A. Tơ capron Câu 45: Polime dùng làm ống dẫn nước, đồ giả da, vải che mưa là : A. PVA. B. PP. C. PVC. D. PS. Câu 46: Chất không có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp là : A. stiren. B. toluen. C. propen. D. isopren. Câu 47: Chất có khả năng trùng hợp thành cao su là : A. CH2=C(CH3)–CH=CH2. B. CH3–C(CH3)=C=CH2. C. CH3–CH2–C≡CH. D. CH2=CH–CH2–CH2–CH3. 82
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 48: Cho các chất sau : 1) CH3CH(NH2)COOH 2) HOOC–CH2–CH2–COOH 3) HO–CH2–COOH 4) HCHO và C6H5OH 5) HO–CH2–CH2–OH và p-C6H4(COOH)2 6) H2N[CH2]6NH2 và HOOC(CH2)4COOH Các trường hợp có thể tham gia phản ứng trùng ngưng là : A. 1, 3, 4, 5, 6. B. 1, 2, 3, 4, 5, 6. C. 1, 6. D. 1, 3, 5, 6. Câu 49: Cho các hợp chất sau : 2) HO–CH2–COOH 3) CH2O và C6H5OH 1) CH3–CH(NH2)–COOH 4) C2H4(OH)2 và p-C6H4(COOH)2 5) (CH2)5(NH2)2 và (CH2)4(COOH)2 Các trường hợp nào sau đây có khả năng tham gia phản ứng trùng ngưng ? A. 3, 5. B. 1, 2, 3, 4, 5. C. 1, 2. D. 3, 4. Câu 50: Polime được điều chế bằng phản ứng trùng ngưng là : A. Polipeptit. B. Poliacrilonitrin. C. Polistiren. D. Poli(metyl metacrrylat). Câu 51: Polipeptit (–NH–CH2–CO–)n là sản phẩm của phản ứng trùng ngưng A. alanin. B. axit glutamic. C. glyxin. D. axit β-amino propionic.
CH2 - CH = CH - CH2
n;
CH2 - CH2 n ; NH -[CH2]5 - CO n
Câu 52: Cho các polime sau : Công thức của các monome để khi trùng hợp hoặc trùng ngưng tạo ra các polime trên lần lượt là : A. CH2=CH–CH=CH2 ; CH2=CH2 ; H2N–[CH2]5–COOH. B. CH2=CH2 ; CH3–CH=CH–CH3 ; H2N–CH2–CH2–COOH. C. CH2=CH2 ; CH3–CH=C=CH2 ; H2N–[CH2]5–COOH. D. CH2=CHCl, CH3–CH=CH–CH3 ; CH3–CH(NH2)–COOH. Câu 53. Chất không có khả năng tham gia phản ứng trùng ngưng là : A. glyxin. B. axit terephtalic. C. axit axetic. D. etylen glicol. Câu 54: Cho các polime sau đây : (1) tơ tằm ; (2) sợi bông ; (3) sợi đay ; (4) tơ enang ; (5) tơ visco ; (6) nilon-6,6 ; (7) tơ axetat. Loại tơ có nguồn gốc xenlulozơ là : A. (1), (2), (6). B. (2), (3), (5), (7). C. (2), (3), (6). D. (5), (6), (7). Câu 55: Nhóm vật liệu nào được chế tạo từ polime thiên nhiên ? A. Tơ visco, tơ tằm, phim ảnh. B. Tơ visco, tơ tằm, caosu buna, keo dán gỗ. C. Nhựa bakelit, tơ tằm, tơ axetat. D. Cao su isopren, tơ visco, nilon-6,6, keo dán gỗ. Câu 56: Trong số các loại tơ sau : tơ tằm, tơ visco, tơ nilon- 6,6, tơ axetat, tơ capron, tơ enang, những loại tơ nào thuộc loại tơ nhân tạo ? A. Tơ tằm và tơ enang. B. Tơ visco và tơ nilon-6,6. C. Tơ nilon-6,6 và tơ capron.D. Tơ visco và tơ axetat. Câu 57: Loại tơ không phải tơ nhân tạo là : A. Tơ lapsan (tơ polieste). B. Tơ đồng-amoniac. C. Tơ axetat. D. Tơ visco. Câu 58: Tơ lapsan thuộc loại A. tơ axetat. B. tơ visco. C. tơ polieste. D. tơ poliamit. Câu 59: Đặc điểm cấu tạo của các phân tử nhỏ (monome) tham gia phản ứng trùng hợp là A. phải là hiđrocacbon B. phải có 2 nhóm chức trở lên C. phải là anken hoặc ankađien. D. phải có một liên kết đôi hoặc vòng no không bền. Câu 60. Khi phân tích polistiren ta được monome nào sau đây ? A. C2 H 2 B. CH 3 − CH = CH 2 C. C6 H 5 − CH = CH 2 D. CH 2 = CH − CH = CH 2 Câu 61. Hợp chất có công thức cấu tạo là: [ − NH − (CH 2 )6 NHCO(CH 2 ) 4 CO − ] n có tên là: A. tơ enang B. tơ nilon 6-6 C. tơ capron D. tơ lapsan Câu 62 :Hợp chất có CTCT là: [ −O − (CH 2 ) 2 − OOC − C6 H 4 − CO − ] n có tên là: A. tơ enang B. tơ nilon C. tơ capron D. tơ lapsan Câu 63. Chất nào sau đây không là polime? A. tinh bột B. thủy tinh hữu cơ C. isopren D. Xenlulozơ triaxetat Câu64. Polime nào sau đây có dạng phân nhánh? A. Polivnylclorua B. Amilo pectin C. Polietylen D. Polimetyl metacrylat 83
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu65. Polime nào có tính cách điện tốt, bền được dùng làm ống dẫn nước, vải che mưa, vật liệu điện,…? A. Cao su thiên nhiên B. polivinyl clorua C. polietylen D. thủy tinh hữu cơ Câu 66. Chỉ ra đâu không phải là polime ? A. Amilozơ B. Xemlulozơ C. thủy tinh hữu cơ D. Lipit Câu 67. Cho các polime: poli(vinylclorua), xenlulozơ, amilozơ, amilopectin. Có bao nhiêu polime có cấu trúc mạch thẳng A. 1 B. 2 C. 3 D.4 Câu 68. Cho các loại tơ sau: tơ tằm, tơ visco, tơ nilon – 6,6, tơ axetat, tơ capron, tơ enang, các tơ nào thuộc loại tơ nhân tạo ? A. Tơ visco và tơ axetat. B. Tơ nilon – 6,6 và tơ capron. C. Tơ tằm và tơ enang. D. Tơ visco và tơ nilon – 6,6 Câu 69. Tơ nilon -6,6 thuộc loại: A. tơ nhân tạo. B. tơ bán tổng hợp C. tơ thiên nhiên. D. tơ tổng hợp . Câu 70: Các chất đều không bị thuỷ phân trong dung dịch H2SO4 loãng, nóng là A. poli (vinyl axetat); polietilen, cao su buna B. tơ capron; nilon-6,6, polietylen C. nilon-6,6; poli(etylen-terephtalat); polistiren D. polietilen; cao su buna; polistiren Câu 71: Có các chất sau: keo dán ure-fomanđehit; tơ lapsan; tơ nilon-6,6; protein; sợi bông; amoni axetat; nhựa novolac. có bao nhiêu chất mà trong phân tử của chúng có chứa nhóm -NH-CO-? A. 6 B. 4 C. 3 D. 5 Câu 72: Cho dãy các chất sau: glixerin trinitrat, nhựa bakelit, xenlulozơ trinitrat, nhựa phenolfomanđehit, amilozơ, thuỷ tinh hữu cơ, xenlulozơ, chất béo. Số chất trong dãy không phải polime là A. 2 B. 3 C. 4 D. 5 Câu 73. Chỉ ra phát biểu nào sau đây là không đúng? A. Quần áo nilon, len, tơ tằm không nên giặt với xà phòng có độ kiềm cao. B. Tơ nilon, tơ tằm, len rất bền vững với nhiệt. C. Bản chất cấu tạo hoá học của tơ tằm là protein. D. Bản chất cấu tạo hoá học của tơ nilon là poliamit. Câu 74(C1,2) Cho các polime: (1) polietilen, (2) poli(metyl metacrylat), (3) polibutađien, (4) polistiren, (5) poli(vinyl axetat) và (6) tơ nilon-6,6. Trong các polime trên, các polime có thể bị thuỷ phân trong dung dịch axit và dung dịch kiềm là: A. (2), (3), (6) B. (2), (5), (6) C. (1), (4), (5) D. (1), (2), (5) Câu 75. Cho các phân tử polime: tinh bột (amilozơ), xenlulozơ, tinh bột (amilopectin), poli(vinyl clorua), nhựa bakelit. Số polime có mạch không phân nhánh là A. 1 B. 2 C. 3 D. 4 Câu 76. Cho dãy biến hóa sau: Xenlulozơ ---> X ---> Y ---> Z ---> cao su buna X, Y, Z lần lượt là những chất nào dưới đây? A. C6H12O6 (glucozơ), C2H5OH, CH2=CH–CH=CH2. B. CH3CHO, CH3COOH, C2H5OH. C. C6H12O6 (glucozơ), CH3COOH, HCOOH. D. CH3COOH, C2H5OH, CH3CHO Câu 77. Phát biểu nào sau đây đúng? A. Polime dùng để sản xuất tơ, phải có mạch không nhánh, xếp song song, không độc, có khả năng nhuộm màu. B. Tơ nhân tạo được điều chế từ những polime tổng hợp như tơ capron, tơ terilen, tơ clorin, ... C. Tơ visco, tơ axetat đều là loại tơ thiên nhiên. D. Tơ poliamit, tơ tằm đều là loại tơ tổng hợp. Câu 78*(C1,2): Cho sơ đồ sau : CH4 → X → Y → Z → Cao su Buna. Tên gọi của X , Y , Z trong sơ đồ trên lần lượt là : A. Axetilen, etanol, butađien. B. Anđehit axetic, etanol, butađien. C. Axetilen, vinylaxetilen, butađien. D. Etilen, vinylaxetilen, butađien. Câu 79*(C1,2): Có thể điều chế cao su Buna (X) từ các nguồn thiên nhiên theo các sơ đồ sau. Hãy chỉ ra sơ đồ sai : A. CaCO3 → CaO → CaC2 → C2H2 → C4H4 → Buta-1,3-đien → X. B. Tinh bột → Glucozơ → C2H5OH → Buta-1,3-đien → X. C. CH4 → C2H2 → C4H4 → Buta-1,3-đien → X. D. Xenlulozơ → glucozơ → C2H4 → C2H5OH → Buta-1,3-đien → X. 84
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 80(C1)*: Cho các polime : Tơ tằm, nilon-6,6, nilon-6, nilon-7, PPF, PVA, PE. Số chất tác dụng được với dung dịch NaOH khi đun nóng là : A. 3. B. 4. C. 5. D. 6. ----------------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 18/10/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 27, 28, 29, 30
CHỦ ĐỀ 8
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 8: TỔNG HỢP HÓA HỌC HỮU CƠ (29-32) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá về cấu tạo và tchh cảu các hợp chất hữu cơ quan trọng - Nắm được mối liên quan giữa cấu tạo và tính chất hoá học của các chất hữu cơ. b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản nhận điện về cấu tạo và các tchh đặc trưng. c. Trọng tâm - CTCT của các loại HCHC và mối liên hệ với TCHH 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất hữu cơ quan trọng II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức các hợp chất hữu cơ về: đặc điểm cấu tạo tchh đặc trưng III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt động khởi động - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Để tổng hợp các kiến thức về lý thuyết của hóa học hữu cơ cô trò chúng ta cùng đi tìm hiểu trong chủ để ôn tập hôm nay: B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản của của chủ đề theo những nội dung sau - HS : Liệt kê đặc điểm của những các chất thỏa mãn các yêu cầu sau tương ứng với từng dạng (làm việc theo cặp đôi cùng bàn chuẩn bị chung). DẠNG 1: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH AgNO3/NH3 DẠNG 2: NHỮNG CHẤT TÁC DỤNG VỚI Cu(OH)2 DẠNG 3: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH Br2 DẠNG 4: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI H2 DẠNG 5: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH NaOH
85
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
DẠNG 6: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH HCl DẠNG 7: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH NaOH và HCl DẠNG 8: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI QUỲ TÍM DẠNG 9: SO SÁNH TÍNH BAZƠ DẠNG 10:SO SÁNH TÍNH AXIT DẠNG 11: SO SÁNH NHIỆT ĐỘ SÔI VÀ ĐỘ TAN
Hoạt động 1: Kiểm tra mức độ hoàn thành yêu cầu (dạng 1, 2) đề ra cho các hs về chủ đề ôn tập trong buổi học Mục tiêu: Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài và sự hợp tác nhóm cặp của hs. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét cho các nhóm thảo luận kiểm tra lại các phần đã nhóm còn lại chuẩn bị sau đó cử đại diện lên bảng trình bày . Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. Gv: Bổ sung chiếu phần thong tin đầy đủ hs cần nắm bắt được và cho hs vận dụng làm bt trong phiếu bài tập
86
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
I. DẠNG 1: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH AgNO3/NH3 LÍ THUYẾT: Những chất tác dụng được với dung dịch AgNO3/NH3 gồm 1. Ank-1-in (ankin có liên kết ba ở đầu mạch): Phản ứng thế H bằng ion kim loại Ag Các phương trình phản ứng: R-C≡CH + AgNO3 + NH3 → R-C≡CAg + NH4NO3 Đặc biệt CH≡CH + 2AgNO3 + 2NH3 → AgC≡CAg + 2NH4NO3 Các chất thường gặp: axetilen (etin) C2H2; propin CH3-C≡C; vinyl axetilen CH2=CH-C≡CH Nhận xét: - Chỉ có C2H2 phản ứng theo tỉ lệ 1:2 - Các ank-1-ankin khác phản ứng theo tỉ lệ 1:1 2. Andehit (phản ứng tráng gương): Trong phản ứng này andehit đóng vai trò là chất khử Các phương trình phản ứng: R-(CHO)x + 2xAgNO3 + 3xNH3 + xH2O → R-(COONH4)x + 2xAg + 2xNH4NO3 Andehit đơn chức (x=1) R-CHO + 2AgNO3 + 3NH3 + H2O → R-COONH4 + 2Ag + 2NH4NO3 Tỉ lệ mol nRCHO : nAg = 1:2 Riêng andehit fomic HCHO tỉ lệ mol nHCHO : nAg = 1:4 HCHO + 4AgNO3 + 6NH3 + 2H2O → (NH4)2CO3 + 4Ag + 4NH4NO3 Nhận xét: - Dựa vào phản ứng tráng gương có thể xác định số nhóm chức - CHO trong phân tử andehit. Sau đó để biết andehit no hay chưa no ta dựa vào tỉ lệ mol giữa andehit và H2 trong phản ứng khử andehit tạo ancol bậc I - Riêng HCHO tỉ lệ mol nHCHO : nAg = 1:4. Do đó nếu hỗn hợp 2 andehit đơn chức tác dụng với AgNO3 cho nAg > 2.nandehit thì một trong 2 andehit là HCHO - Nếu xác định CTPT của andehit thì trước hết giả sử andehit không phải là HCHO và sau khi giải xong thử lại với HCHO. 3. Những chất có nhóm -CHO - Tỉ lệ mol nchất : nAg = 1:2 + axit fomic: HCOOH + Este của axit fomic: HCOOR+ Glucozo, fructozo: C6H12O6 + Mantozo: C12H22O11 Câu 1: Dãy gồm các chất đều tác dụng với AgNO3 trong dung dịch NH3, là: A. anđehit fomic, axetilen, etilen. B. anđehit axetic, axetilen, butin-2. C. anđehit axetic, butin-1, etilen. D. axit fomic, vinylaxetilen, propin. Câu 2: Cho dãy các chất: C2H2, HCHO, HCOOH, CH3CHO, (CH3)2CO, C12H22O11 (mantozơ). Số chất trong dãy tham gia được phản ứng tráng gương là A. 3. B. 5. C. 6. D. 4. Câu 3: Cho dãy các chất: glucozơ, xenlulozơ, saccarozơ, tinh bột, mantozơ. Số chất trong dãy tham gia phản ứng tráng gương là A. 3. B. 4. C. 2. D. 5. Câu 4: Cho dãy các chất: HCHO, CH3COOH, CH3COOC2H5, HCOOH, C2H5OH, HCOOCH3. Số chất trong dãy tham gia phản ứng tráng gương là A. 3. B. 6. C. 4. D. 5. Câu 5: Dãy gồm các dung dịch đều tham gia phản ứng tráng bạc là: A. Glucozơ, glixerol, mantozơ, axit fomic. B. Glucozơ, fructozơ, mantozơ, saccarozơ. C. Glucozơ, mantozơ, axit fomic, anđehit axetic. D. Fructozơ, mantozơ, glixerol, anđehit axetic. Câu 6: Cho dãy các chất: anđehit axetic, axetilen, glucozơ, axit axetic, metyl axetat. Số chất trong dãy có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc là A. 3. B. 2. C. 5. D. 4. Câu 7: Các chất trong dãy nào sau đây đều tạo kết tủa khi cho tác dụng với dd AgNO3 trong NH3 dư, đun nóng? A. vinylaxetilen, glucozơ, axit propionic. B. vinylaxetilen, glucozơ, anđehit axetic. C. glucozơ, đimetylaxetilen, anđehit axetic. D. vinylaxetilen, glucozơ, đimetylaxetilen. Câu 8: Chất nào dưới đây khi cho vào dung dịch AgNO3 trong NH3 dư, đun nóng, không xảy ra 87
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
B. Fructozơ. C. Saccarozơ. D. Glucozơ. phản ứng tráng bạc? A. Mantozơ. + O2 / xt + O2 / xt + O2 / xt Câu 9: Cho sơ đồ sau : CH4 → X → Y → M. Biết rằng Y, M đều có pu tráng gương. Vậy X, Y tương ứng là : A. HCHO và HCOOH B. CH3OH và HCHO C. C2H5OH và CH3CHO D. C2H2 và CH3CHO HNO2 CuO 3I Câu 10:Cho sơ đồ phản ứng: NH3 CH → X + → Y + → Z. Biết Z có phản ứng tráng gương. Hai chất Y và Z lần lượt là: A.CH3OH, HCHO B.C2H5OH, HCHO C.CH3OH, HCOOH D. C2H5OH, CH3CHO Câu 11: Thủy phân chất X bằng dung dịch NaOH, thu được hai chất Y và Z đều có phản ứng tráng bạc, Z tác dụng được với Na sinh ra khí H2. Chất X là A. HCOO − CH 2CHO B. CH 3COO − CH = CH 2 C. HCOO − CH = CH 2 D. HCOO − CH = CHCH 3 Câu 12: Cho dãy các chất: HCOONH4, HCHO, CH3COOH, CH3COOC2H5, HCOOH, C2H5OH, HCOOCH3, HCOONa. Số chất trong dãy tham gia pu tráng bạc là: A. 6. B. 4. C. 5. D. 3. Câu 13: Cho các hợp chất: glucozơ, saccarozơ, anđehit axetic, axit fomic, metyl fomat, axetilen, but-2-in, vinyl axetilen. Số hợp chất có khả năng khử được ion Ag+ trong dung dịch AgNO3/NH3 khi đun nóng là: A. 5. B. 7. C. 4. D. 6. Câu 14: Cho dãy các chất: but-2-in, axetilen, fomanđehit, axit fomic, anđehit propionic, glucozơ, fructozơ. Số chất trong dãy có khả năng khử được AgNO3 trong dd NH3 là: A. 3. B. 6. C. 5. D. 4. DẠNG 2: NHỮNG CHẤT TÁC DỤNG VỚI Cu(OH)2 LÍ THUYẾT I. Phản ứng ở nhiệt độ thường 1. Ancol đa chức có các nhóm -OH kề nhau=> Tạo phức màu xanh lam (đậm) - Ví dụ: etilen glicol C2H4(OH)2; glixerol C3H5(OH)3 TQ: 2CxHyOz + Cu(OH)2 → (CxHy-1Oz)2Cu + 2H2O Màu xanh lam 2. Những chất có nhiều nhóm OH kề nhau - Tạo phức màu xanh lam (đậm) có: Glucozo, frutozo, saccarozo, mantozo TQ: 2CxHyOz + Cu(OH)2 → (CxHy-1Oz)2Cu + 2H2O Màu xanh lam 3. Axit cacboxylic RCOOH tạo dd màu xanh 2RCOOH + Cu(OH)2 → (RCOO)2Cu + 2H2O 4. tri peptit trở lên và protein - Có phản ứng màu biure với Cu(OH)2/OH- tạo phức màu tím II. Phản ứng khi đun nóng - Những chất có chứa nhóm chức andehit –CHO td với Cu(OH)2 đun nóng sẽ cho kết tủa Cu2O màu đỏ gạch - Những chất chứa nhóm – CHO thường gặp + andehit + Glucozo + Mantozo o
t RCHO + 2Cu(OH)2 + NaOH → RCOONa + Cu2O↓đỏ gạch + 2H2O ( Những chất không có nhiều nhóm OH kề nhau, chỉ có nhóm –CHO thì không pu với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường) Câu 1: Cho các chất có CTCT như sau: HOCH2-CH2OH (X); HOCH2-CH2-CH2OH (Y); HOCH2CHOH-CH2OH (Z); CH3-CH2-O-CH2-CH3 (R); CH3-CHOH-CH2OH (T). Những chất tác dụng được với Cu(OH)2 tạo thành dd màu xanh lam là A. X, Y, Z, T. B. X, Y, R, T. C. Z, R, T. D. X, Z, T. Câu 2: Cho các chất: rượu (ancol) etylic, glixerin (glixerol), glucozơ, đimetyl ete và axit fomic. Số chất tác dụng được với Cu(OH)2 là A. 4. B. 3. C. 1. D. 2. Câu 3: Cho các hợp chất sau: (a) HOCH2-CH2OH. (b) HOCH2-CH2-CH2OH. (c) HOCH2-
88
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
CH(OH)-CH2OH.(d) CH3-CH(OH)-CH2OH. (e) CH3-CH2OH. (f) CH3-O-CH2CH3. Các chất đều tác dụng được với Na, Cu(OH)2 là: A. (a), (b), (c). B. (c), (d), (f). C. (a), (c), (d). D. (c), (d), (e). Câu 4: Các dung dịch phản ứng được với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường là: A. lòng trắng trứng, fructozơ, axeton. B. anđehit axetic, saccarozơ, axit axetic. C. fructozơ, axit acrylic, ancol etylic. D. glixerol, axit axetic, glucozơ. Câu 5: Cho các chất: saccarozơ, glucozơ, fructozơ, etyl fomat, axit fomic và anđehit axetic. Trong các chất trên, số chất vừa có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc vừa có khả năng phản ứng với Cu(OH)2 ở điều kiện thường là A. 3. B. 5. C. 4. D. 2. Câu 6: Dãy các chất nào dưới đây đều phản ứng được với Cu(OH)2 ở điều kiện thường? A. Glucozơ, glixerol và saccarozơ. B. Glucozơ, glixerol và metyl axetat. C. Etylen glicol, glixerol và ancol etylic. D. Glixerol, glucozơ và etyl axetat. Câu 7: Cho các dung dịch chứa các chất hữu cơ mạch hở sau: glucozơ, glixerol, ancol etylic, axit axetic, propan- 1,3-điol, etylen glicol, sobitol, axit oxalic. Số hợp chất đa chức trong dãy có khả năng hòa tan Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường là: A. 4. B. 6. C. 5. D. 3. Câu 8: Dung dịch nào sau đây không có khả năng hòa tan được Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường? A. Fomalin. B. Etylen glicol. C. Glixerol. D. Giấm ăn. Câu 9: Cho các chất: saccarozơ, glucozơ, frutozơ, etyl fomat, axit fomic và anđehit axetic. Trong các chất trên, số chất vừa có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc vừa có khả năng phản ứng với Cu(OH)2 ở điều kiện thường làA. 4. B. 3. C. 5. D. 2. Hoạt động 2: Kiểm tra mức độ hoàn thành yêu cầu (dạng 3, 4) đề ra cho các hs về chủ đề ôn tập trong buổi học Mục tiêu: Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài và sự hợp tác nhóm cặp của hs. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét cho các nhóm thảo luận kiểm tra lại các phần đã nhóm còn lại chuẩn bị sau đó cử đại diện lên bảng trình bày . Gv: Bổ sung chiếu phần thông tin đầy đủ hs cần Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. nắm bắt được và cho hs vận dụng làm bt trong phiếu bài tập và chữa bài. DẠNG 3: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH Br2 LÍ THUYẾT - Dung dịch brom có màu nâu nâu đỏ - Những chất tác dụng với dung dịch brom gồm 1. Hidrocacbon bao gồm các loại sau: + Anken: CH2=CH2....(CnH2n) + Ankin: CH≡CH.......(CnH2n-2) + Ankadien: CH2=CH-CH=CH2...... (CnH2n-2) + Stiren: C6H5-CH=CH2 2. Các hợp chất hữu cơ có gốc hidrocacbon không no+ Điển hình là gốc vinyl: -CH=CH2 3. Andehit R-CHO R-CHO + Br2 + H2O → R-COOH + HBr 4. Các hợp chất có nhóm chức andehit + Axit fomic + Este của axit fomic + Glucozo Mantozo 5. Phenol (C6H5-OH) và anilin (C6H5-NH2): Phản ứng thế ở vòng thơm O H
+
O H +
3 B r-B r
B r
B r +
3 H B r
B r
2,4,6-tribromphenol (kết tủa trắng) (dạng ptử: C6H5OH + 3Br2 → C6H2Br3OH↓trắng + 3HBr ) - Tương tự với anilin Câu 1: Cho dãy các chất: CH4, C2H2, C2H4, C2H5OH, CH2=CH-COOH, C6H5NH2 (anilin), C6H5OH (phenol), C6H6 (benzen). Số chất trong dãy phản ứng được với nước brom là 89
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 7. B. 5. C. 6. D. 8. Câu 2: Hiđrocacbon X không làm mất màu dung dịch brom ở nhiệt độ thường. Tên gọi của X là A. xiclopropan. B. etilen. C. xiclohexan. D. stiren. Câu 3: Chất X có công thức phân tử C3H7O2N và làm mất màu dung dịch brom. Tên gọi của X là A. axit α-aminopropionic. B. metyl aminoaxetat. C. axit β-aminopropionic. D. amoni acrylat. Câu 4: Cho dãy các chất: stiren, ancol benzylic, anilin, toluen, phenol (C6H5OH). Số chất trong dãy có B. 4. C. 3. D. 2. khả năng làm mất màu nước brom là A. 5. Câu 5: Cho dãy chất sau: isopren, anilin, anđehit axetic, toluen, pentan, axit metacrylic và stiren. Số chất trong dãy phản ứng được với nước brom làA. 6. B. 4. C. 7. D. 5. Câu 6: Axit cacboxylic nào dưới đây có mạch cacbon phân nhánh, làm mất màu dung dịch brom? A. Axit metacrylic B. Axit 2-metylpropanoic C. Axit propanoic D. Axit acrylic Câu 7: Cho các chất sau : etilen, axetilen, phenol (C6H5OH) , buta-1,3-đien, toluen, anilin. Số chất làm mất màu nước brom ở điều kiện thường là A. 4 B. 2 C. 5 D. 3 Câu 8: Cho dãy các chất: isopentan, lysin, glucozơ, isobutilen, propanal, isopren, axit metacrylic, phenylamin, m-crezol, cumen, stiren. Số chất trong dãy pu được với nước brom là: A. 6. B. 9. C. 8. D. 7. Câu 9: Cho các chất sau: axetilen, phenol, glucozơ, toluen, isopren, axit acrylic, axit oleic, etanol, anilin. Số chất làm mất màu nước brom ở điều kiện thường làA. 7. B. 6. C. 4. D. 5. Câu 10: Cho các chất sau: o-crezol, axit phenic, ancol benzylic, axit acrylic, axit fomic, anilin, anlen, etan, glucozơ, fructozơ, etanal, axeton, metylphenyl ete, phenyl amoni clorua. Số chất không làm mất màu dung dịch nước brom ở điều kiện thường là: A. 5. B. 6. C. 7. D. 4. Câu 11: Trong các chất : metan, etilen, benzen, stiren, glixerol, anđehit axetic, đimetyl ete, axit axetic, sô châ t co kha năng làm mâ t màu nước brom la A. 2. B. 3. C. 5. D. 4. Câu 12: Cho các hợp chất hữu cơ sau: phenol, axit acrylic, anilin, vinyl axetat, metylamin, glyxin. Trong các chất đó, số chất làm mất màu nước brom ở nhiệt độ thường là A. 2. B. 3 . C. 5. D. 4 Câu 13: Cho các chất sau: etilen, vinylaxetilen, phenol, axit acrylic, glixerol, axetanđehit, axetilen, propan. Số chất tác dụng với brom (trong dung môi nước) ở điều kiện thường là: A. 6 B. 7 C. 4 D. 5 Câu 14: Tiến hành thí nghiệm với các chất X, Y, Z, T, kết quả được trình bày trong bảng dưới đây: X Y Z T Nước brom Không mất màu Mất màu Không mất màu Nước Tách lớp Tách lớp Dung dịch đồng nhất dd AgNO3/NH3 Không có kết tủa Có kểt tủa Có kểt tủa Không có kết tủa X, Y, Z, T lần lượt là: A. axit aminoaxetic, glucozo, fructozo, etyl axetat. B. etyl axetat, glucozo, axit aminoaxetic, fructozo. C. etyl axetat, glucozo, fructozo, axit aminoaxetic. D. etyl axetat, fructozo, glucozo, axit aminoaxetic. ----------------------------------------------------------==------------------------------------------------------------------DẠNG 4: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI H2 LÍ THUYẾT 1. Hidrocacbon bao gồm các loại sau: Hidrocacbon bao gồm các loại sau: + Anken: CH2=CH2....(CnH2n) + Ankin: CH≡CH.......(CnH2n-2) + Ankadien: CH2=CH-CH=CH2...... (CnH2n-2) + Stiren: C6H5-CH=CH2 + benzen (C6H6), toluen (C6H5-CH3).... 2. Các hợp chất hữu cơ có gốc hidrocacbon không no + Điển hình là gốc vinyl: -CH=CH2 3. Andehit R-CHO → ancol bậc I: R-CHO + H2 → R-CH2OH 4. Xeton R-CO-R’ → ancol bậc II: R-CO-R’ + H2 → R-CHOH-R’ 5. Các hợp chất có nhóm chức andehit hoặc xeton - glucozo C6H12O6: CH2OH-[CHOH]4-CHO + H2 → CH2OH-[CHOH]4-CH2OH 90
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Sobitol - Fructozo C6H12O6 : CH2OH-[CHOH]3-CO-CH2OH + H2 → CH2OH-[CHOH]4-CH2OH Sobitol Câu 1: Cho các chất sau: CH3-CH2-CHO (1), CH2=CH-CHO (2), (CH3)2CH-CHO (3), CH2=CH-CH2OH (4). Những chất phản ứng hoàn toàn với lượng dư H2 (Ni, to) cùng tạo ra một sản phẩm là: A. (2), (3), (4). B. (1), (2), (4). C. (1), (2), (3). D. (1), (3), (4). Câu 2: Trong các chất: stiren, axit acrylic, axit axetic, vinylaxetilen và butan, số chất có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro (xúc tác Ni, đun nóng) là A. 4. B. 2. C. 5. D.1 Hoạt động 3: Kiểm tra mức độ hoàn thành yêu cầu (dạng 5, 6) đề ra cho các hs về chủ đề ôn tập trong buổi học Mục tiêu: Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài và sự hợp tác nhóm cặp của hs. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét cho các nhóm thảo luận kiểm tra lại các phần đã nhóm còn lại chuẩn bị sau đó cử đại diện lên bảng trình bày . Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. Gv: Bổ sung chiếu phần thông tin đầy đủ hs cần nắm bắt được và cho hs vận dụng làm bt trong phiếu bài tập và chữa bài. DẠNG 5: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH NaOH LÍ THUYẾT + Dẫn xuất halogen: R-X + NaOH → ROH + NaX + Phenol: C6H5OH + NaOH → C6H5ONa + H2O + Axit cacboxylic: R-COOH + NaOH → R-COONa + H2O + Este: RCOOR’ + NaOH → RCOONa + R’OH + Muối của amin: R-NH3Cl + NaOH → R-NH2 + NaCl + H2O + Aminoaxit: H2N-R-COOH + NaOH → H2N-R-RCOONa + H2O + Muối của nhóm amino của aminoaxit HOOC-R-NH3Cl + 2NaOH → NaOOC-R-NH2 + NaCl + 2H2O Lưu ý: Chất tác dụng với Na, K - Chứa nhóm OH: R-OH + Na → R-ONa + ½ H2 - Chứa nhóm COOH: RCOOH + Na → R-COONa + ½ H2 Câu 1: Cho các chất: etyl axetat, anilin, ancol (rượu) etylic, axit acrylic, phenol, phenylamoniclorua, ancol (rượu) benzylic, p-crezol. Trong các chất này, số chất tác dụng được với B. 6. C. 5. D. 3. dung dịch NaOH làA. 4. Câu 2: Cho chất hữu cơ X có công thức phân tử C2H8O3N2 tác dụng với dung dịch NaOH, thu được chất hữu cơ đơn chức Y và các chất vô cơ. Khối lượng phân tử (theo đvC) của Y là A. 46. B. 85. C. 45. D. 68. Câu 3: Cho dãy các chất: phenol, anilin, phenylamoni clorua, natri phenolat, etanol. Số chất trong dãy phản ứng được với NaOH (trong dung dịch) là A. 3. B. 2. C. 1. D. 4. Câu 4: Cho hai hợp chất hữu cơ X, Y có cùng công thức phân tử là C3H7NO2. Khi phản ứng với dung dịch NaOH, X tạo ra H2NCH2COONa và chất hữu cơ Z; còn Y tạo ra CH2=CHCOONa và khí T. Các chất Z và T lần lượt là A. CH3OH và NH3. B. CH3OH và CH3NH2. C. CH3NH2 và NH3. D. C2H5OH và N2. Câu 5: Số hợp chất là đồng phân cấu tạo, có cùng công thức phân tử C4H8O2, tác dụng được với dung dịch NaOH nhưng không tác dụng được với Na là A. 3. B. 1. C. 2. D. 4. Câu 6: Hai hợp chất hữu cơ X và Y có cùng CTPT là C3H7NO2, đều là chất rắn ở điều kiện thường. Chất X phản ứng với dd NaOH, giải phóng khí. Chất Y có phản ứng trùng ngưng. Các chất X và Y lần lượt là A. vinylamoni fomat và amoni acrylat. B. axit 2-aminopropionic và axit 391
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
aminopropionic. C. axit 2-aminopropionic và amoni acrylat. D. amoni acrylat và axit 2-aminopropionic. Câu 7: Cho dãy các chất: phenyl axetat, anlyl axetat, metyl axetat, etyl fomat, tripanmitin. Số chất trong dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là A. 3. B. 5. C. 4. D. 2. Câu 8:Cho dãy các dung dịch: axit axetic, phenylamoni clorua, natri axetat, metylamin, glyxin, phenol (C6H5OH). Số dung dịch trong dãy tác dụng được với dung dịch NaOH là A. 4. B. 3. C. 6. D. 5. Câu 9: Cho dãy các chất sau: toluen, phenyl fomat, saccarozơ, glyxylvalin (Gly-Val), etylen glicol, triolein. Số chất bị thuỷ phân trong môi trường kiềm là A. 5. B. 3. C. 4. D. 6. Câu 10: Hợp chất hữu cơ X tác dụng được với dung dịch KOH và dung dịch brom nhưng không tác dụng với dung dịch KHCO3. Tên gọi của X là A. axit acrylic. B. etyl axetat. C. anilin. D. vinyl axetat. Câu 11: Cho các este : etyl fomat (1), vinyl axetat (2), triolein (3), metyl acrylat (4), phenyl axetat (5). Dãy gồm các este đều phản ứng được với dung dịch NaOH (đun nóng) sinh ra ancol là A. (1), (3), (4). B. (3), (4), (5). C. (1), (2), (3). D. (2), (3), (5). Câu 12. Cho các chất: phenyl axetat, metyl fomiat, vinyl axetat, etyl propionat, triolein, etyl axetat. Số chất trong dãy trên khi thuỷ phân hoàn toàn bằng dung dịch NaOH thu được ancol và muối của axit cacboxylic là A. 1 B. 2 C. 3 D. 4 Câu 13. Dãy gồm các chất đều tác dụng với dung dịch NaOH là A. glixerol, glyxin, anilin B. etanol, fructozơ, metylamin C. metyl axetat, glucozơ, etanol D. metyl axetat, phenol, axit axetic ---------------------------------------------------------------------------------DẠNG 6: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH HCl LÍ THUYẾT - Tính axit sắp xếp tăng dần: C6H5OH < H2CO3 < RCOOH < HCl - Nguyên tắc: Axit mạnh đẩy axit yếu ra khỏi muối - Những chất tác dụng được với HCl gồm + Hợp chất chứa gôc hidrocacbon không no. Điển hình là gốc vinyl -CH=CH2 CH2=CH-COOH + HCl → CH3-CHCl-COOH + Muối của phenol: C6H5ONa + HCl → C6H5OH + NaCl + Muối của axit cacboxylic: RCOONa + HCl → RCOOH + NaCl + Amin: R-NH2 + HCl → R-NH3Cl - Aminoaxit: HOOC-R-NH2 + HCl → HOOC-R-NH3Cl + Muối của nhóm cacboxyl của aminoaxit: H2N-R-COONa + 2HCl → ClH3N-R-COONa + NaCl + Ngoài ra còn có este, peptit, protein, saccarozo, mantozo, tinh bot, xenlulozo tham gia phản ứng thủy phân trong môi trương axit Câu 1: Đun nóng chất H2N-CH2-CONH-CH(CH3)-CONH-CH2-COOH trong dung dịch HCl (dư), sau khi các phản ứng kết thúc thu được sản phẩm là: A. H2N-CH2-COOH, H2N-CH(CH3)-COOH. B. H2N-CH2-COOH, H2N-CH2-CH2-COOH. + + C. H3N -CH2-COOHCl , H3N -CH2-CH2-COOHCl . D. H3N+-CH2-COOHCl-, H3N+-CH(CH3)-OOHCl-. Câu 2. Cho dãy các chất: C6H5OH (phenol), C6H5NH2 (anilin), H2NCH2COOH, CH3CH2COOH, CH3CH2CH2NH2. Số chất trong dãy tác dụng được với dd HCl là A. 4. B. 2. C. 3. D. 5. Câu 3.: Chất nào dưới đây khi phản ứng với HCl thu được sản phẩm chính là 2-clobutan? A. But-2-in. B. But-1-en. C. But-1-in. D. Buta-1,3-đien Câu 4: Trong số các chất : Metyl axetat, Tristearin, Glucozơ, Fructozơ, Saccarozơ, Tinh bột, Xenlulozơ, Anilin, Alanin, Protein. Số chất tham gia phản ứng thủy phân là A. 9. B. 8. C. 6. D. 7 Câu 5: Cho các chất sau: triolein, glucozơ, etyl axetat, Gly-Ala. Số chất bị thủy phân trong môi trường axit, 92
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
B. 3. C. 1. D. 2. đun nóng là A. 4. Câu 6: Dãy các chất đều có khả năng tham gia phản ứng thủy phân trong dung dịch H2SO4 loãng, nóng là: A. nilon-6,6; nilon-6; amilozơ. B. polistiren; amilopectin; poliacrilonitrin. C. tơ visco; tơ axetat; polietilen. D. xenlulozơ; poli(vinyl clorua); nilon-7. Câu 7: Cho dãy các chất: H2NCH2COOH, H2NCH2CONHCH(CH3)COOH, CH3COONH3C2H5, C6H5NH2, CH3COOH. Số chất trong dãy phản ứng được với dd NaOH và HCl là A. 2 B. 3 C. 5 D. 4 Hoạt động 4: Kiểm tra mức độ hoàn thành yêu cầu (dạng 7, 8) đề ra cho các hs về chủ đề ôn tập trong buổi học Mục tiêu: Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài và sự hợp tác nhóm cặp của hs. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét cho các nhóm thảo luận kiểm tra lại các phần đã nhóm còn lại chuẩn bị sau đó cử đại diện lên bảng trình bày . Gv: Bổ sung chiếu phần thông tin đầy đủ hs cần Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. nắm bắt được và cho hs vận dụng làm bt trong phiếu bài tập và chữa bài. DẠNG 7: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI DUNG DỊCH NaOH và HCl LÍ THUYẾT + Axit cacboxylic có gốc hidrocacbon không no CH2=CH-COOH + NaOH → CH2=CH-COONa + H2O CH2=CH-COOH + HCl → CH3-CHCl-COOH + Este không no HCOOCH=CH2 + NaOH → HCOONa + OH-CH=CH2 → CH3-CHO HCOOCH=CH2 + HCl → HCOOCHCl-CH3 + aminoaxit H2N-R-COOH + NaOH → H2N-R-COONa + H2O H2N-R-COOH + HCl → ClH3N-R-COOH + Este của aminoaxit H2N-R-COOR’ + NaOH → H2N-R-COONa + R’OH H2N-R-COOR’ + HCl → ClH3N-R-COOR’ + Muối amoni của axit cacboxylic R-COONH4 + NaOH → R-COONa + NH3 + H2O R-COONH4 + HCl → R-COOH + NH4Cl Câu 1.: Cho các loại hợp chất: aminoaxit (X), muối amoni của axit cacboxylic (Y), amin (Z), este của aminoaxit (T). Dãy gồm các loại hợp chất đều tác dụng được với dung dịch NaOH và đều tác dụng được với dung dịch HCl là A. X, Y, Z, T. B. X, Y, T. C. X, Y, Z. D. Y, Z, T. Câu 2. Cho từng chất H2N−CH2−COOH, CH3−COOH, CH3−COOCH3 lần lượt tác dụng với dung dịch NaOH (to) và với dung dịch HCl (to). Số phản ứng xảy ra làA. 5. B. 6. C. 4. D. 3. ---------------------------------------------------------------------------DẠNG 8: NHỮNG CHẤT PHẢN ỨNG ĐƯỢC VỚI QUỲ TÍM LÍ THUYẾT - Những chất làm quỳ tím chuyển sang màu đỏ (tính axit) + Axit cacboxylic: RCOOH + Muối của axit mạnh và bazo yếu: R-NH3Cl + Aminoaxit có số nhóm -COOH nhiều hơn số nhóm -NH2: axit glutamic,… - Những chất làm quỳ tím chuyển sang màu xanh (tính bazơ) + Amin R-NH2 (trừ C6H5NH2) 93
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
+ Muối của bazo mạnh và axit yếu RCOONa + Aminoaxit có số nhóm NH2 nhiều hơn số nhóm COOH: lysin,.... Câu 1.: Dãy gồm các chất đều làm giấy quỳ tím ẩm chuyển sang màu xanh là: A. anilin, metyl amin, amoniac. B. amoni clorua, metyl amin, natri hiđroxit. C. anilin, amoniac, natri hiđroxit. D. metyl amin, amoniac, natri axetat. Câu 2: Có các dung dịch riêng biệt sau: C6H5-NH3Cl (phenylamoni clorua), H2N-CH2-CH2-CH(NH2)COOH, ClH3N-CH2-COOH, HOOC-CH2-CH2-CH(NH2)-COOH, H2N-CH2-COONa. Số lượng các dung dịch có pH < 7 là A. 2. B. 4. C. 5. D. 3. Câu 3: Dung dịch nào sau đây làm quỳ tím chuyển màu xanh? A. Phenylamoni clorua. B. Etylamin. C. Anilin. D. Glyxin. Câu 4: Cho các dung dịch: C6H5NH2 (anilin), CH3NH2, NaOH, C2H5OH và H2NCH2COOH. Trong các B. 4. C. 2. dung dịch trên, số dung dịch có thể làm đổi màu phenolphtalein là A. 3. D. 5. Câu 5: Dung dịch nào sau đây làm quỳ tím đổi thành màu xanh? A. Dung dịch lysin. B. Dung dịch alanin. C. Dung dịch glyxin. D. Dung dịch valin. Câu 6: Cho ba dung dịch có cùng nồng độ mol: (1) H2NCH2COOH, (2) CH3COOH, (3) CH3CH2NH2. Dãy xếp theo thứ tự pH tăng dần là: A. 2, 1, 3. B. 2, 3, 1. C. 3, 1, 2. D. 1, 2, 3. Câu 7: Dung dịch chất nào sau đây làm quỳ tím chuyển thành màu hồng? A. Axit aminoaxetic. B. Axit α-aminopropionic. C. Axit α-aminoglutaric. D. Axit α,ε-điaminocaproic. Câu 8: Dung dịch nào sau đây làm phenolphtalein đổi màu? A. axit axetic. B. alanin. C. glyxin. D. metylamin Câu 9: Trong các dung dịch: CH3–CH2–NH2, H2N–CH2–COOH, H2N–CH2–CH(NH2)–COOH, HOOC– B. 3. C. 1. CH2–CH2–CH(NH2)–COOH, số dung dịch làm xanh quỳ tím là A. 4. D. 2. Câu 10: Dãy gồm các chất đều có khả năng làm đổi màu dung dịch quì tím â m là A. CH3NH2, C6H5OH, HCOOH. B. C6H5NH2, C2H5NH2, HCOOH. C. CH3NH2, C2H5NH2, H2N-CH2-COOH. D. CH3NH2, C2H5NH2, HCOOH. Câu 11: Cho các dung dịch X, Y, Z, T lần lượt chứa các chất CH3NH2, NH3, C6H5OH (phenol), C6H5NH2 (a có cùng nồng độ 0,001M. Hãy sắp xếp các dung dịch trên theo thứ tự pH tăng dần A. Z, T, X, Y. B. Y, X, T, Z. C. X,Y,T, Z. D. Z, T, Y, X. Câu 12: Dãy gồm các chất đều làm quỳ tím ẩm chuyển màu xanh là A. anilin, metylamin, lysin. B. alanin, metylamin, valin. C. glyxin, valin, metylamin. D. metylamin, lysin, etylamin.
Hoạt động 5: Kiểm tra mức độ hoàn thành yêu cầu (dạng 9, 10,11) đề ra cho các hs về chủ đề ôn tập trong buổi học Mục tiêu: Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài và sự hợp tác nhóm cặp của hs. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét cho các nhóm thảo luận kiểm tra lại các phần đã nhóm còn lại chuẩn bị sau đó cử đại diện lên bảng trình bày . Gv: Bổ sung chiếu phần thông tin đầy đủ hs cần Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. nắm bắt được và cho hs vận dụng làm bt trong phiếu bài tập và chữa bài. DẠNG 9: SO SÁNH TÍNH BAZƠ LÍ THUYẾT - Để đánh giá điều này, thông thường ta dựa vào 2 yếu tố: thứ nhất, gốc R là gốc đẩy hay hút e; thứ 94
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
hai, số lượng gốc R là bao nhiêu. - Nếu gốc R là đẩy e thì nó sẽ đẩy e vào nguyên tử N, làm tăng mật độ điện tích âm trên N. Do đó, N dễ nhận proton hơn, tính bazơ sẽ tăng. Nếu càng nhiều gốc R đẩy e thì mật độ e trên N lại càng tăng, tính bazơ càng mạnh nữa. Vì vậy, nếu trong phân tử amin toàn là gốc đẩy e thì tính bazơ sẽ như sau: NH3 < amin bậc I < amin bậc II - Ngược lại, nếu gốc R hút e, thì nó sẽ làm giảm mật độ e trên nguyên tử N. Mật độ điện tích âm giảm, N sẽ khó nhận proton hơn, tính bazơ sẽ giảm. Và cũng tương tự như trên, nếu càng nhiều gốc hút e thì tính bazơ lại càng giảm nữa. Nên nếu trong phân tử amin toàn là gốc hút thì tính bazơ sẽ theo thứ tự sau: NH3> amin bậc I > amin bậc II Tổng hợp hai nhận xét ở trên lại ta có thứ tự sau: hút bậc III < hút bậc II < hút bậc I < NH3 < đẩy bậc I < đẩy bậc II - Nhóm đẩy: Những gốc ankyl (gốc hydrocacbon no): CH3-, C2H5-, iso propyl … Các nhóm còn chứa cặp e chưa liên kết: -OH (còn 2 cặp), -NH2 (còn 1 cặp)…. - Nhóm hút: tất cả các nhóm có chứa liên kết π, vì liên kết π hút e rất mạnh. Những gốc hydrocacbon không no: CH2=CH- , CH2=CH-CH2- … Những nhóm khác chứa nối đôi như: -COOH (cacboxyl), -CHO (andehyt), -CO- (cacbonyl), -NO2 (nitro), …. Các nguyên tố có độ âm điện mạnh: -Cl, -Br, -F (halogen)… VD: Thứ tự sắp xếp tính bazơ: (C6H5-)2NH < C6H5-NH2 < NH3 < CH3-NH2 < C2H5-NH2 < (CH3)2NH < (CH3)3N. Câu 1.: Cho dãy các chất: C6H5NH2 (1), C2H5NH2 (2), (C6H5)2NH (3), (C2H5)2NH (4), NH3 (5) (C6H5- là gốc phenyl). Dãy các chất sắp xếp theo thứ tự lực bazơ giảm dần là: A. 3, 1, 5, 2, 4. B. 4, 1, 5, 2, 3. C. 4, 2, 3, 1, 5. D. 4, 2, 5, 1, 3. Câu 2.: Dãy gồm các chất được sắp xếp theo thứ tự tăng dần lực bazơ từ trái sang phải là: A. Phenylamin, etylamin, amoniac. B. Etylamin, amoniac, phenylamin. C. Etylamin, phenylamin, amoniac. D. Phenylamin, amoniac, etylamin. DẠNG 10:SO SÁNH TÍNH AXIT LÍ THUYẾT So sánh tính axit của 1 số hợp chất hữu cơ là so sánh độ linh động của nguyên tử H trong hợp chất hữu cơ Hợp chất nào có độ linh động của nguyên từ H càng cao thì tính axit càng mạnh. a. Định nghĩa độ linh động của nguyên tử H (hidro): Là khả năng phân ly ra ion H (+) của hợp chất hữu cơ đó. b) Thứ tự ưu tiên so sánh: - Để so sánh ta xét xem các hợp chất hữu cơ cùng nhóm chức chứa nguyên tử H linh động (VD: OH, COOH ....) hay không. - Nếu các hợp chất hứu cơ có cùng nhóm chức thì ta phải xét xem gốc hydrocacbon của các HCHC đó là gốc đẩy điện tử hay hút điện tử. + Nếu các hợp chất hữu cơ liên kết với các gốc đẩy điện tử (hyđrocacbon no) thì độ linh động của nguyên tử H hay tính axit của các hợp chất hữu cơ đó giảm. + Nếu các hợp chất hữu cơ liên kết với các gốc hút điện tử (hyđrocacbon không no, hyđrocacbon thơm) thì độ linh động của nguyên tử H hay tính axit của các hợp chất hữu cơ đó tăng. c). So sánh tính axit (hay độ linh động của nguyên tử H) của các hợp chất hữu cơ khác nhóm chức.. - Tính axit giảm dần theo thứ tự: Axit Vô Cơ > Axit hữu cơ > H2CO3 > Phenol > H2O > Rượu. d). So sánh tính axit (hay độ linh động của nguyên tử H) của các hợp chất hữu cơ cùng nhóm chức. - Tính axit của hợp chất hữu cơ giảm dần khi liên kết với các gốc hyđrocacbon (HC) sau: Gốc HC có liên kết 3 > gốc HC thơm > gốc HC chứa liên kết đôi > gốc HC no. - Nếu hợp chất hữu cơ cùng liên kết với các gốc đẩy điện tử (gốc hyđrocacbon no) thì gốc axit giảm 95
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
dần theo thứ tự: gốc càng dài càng phức tạp (càng nhiều nhánh) thì tính axit càng giảm. VD: CH3COOH > CH3CH2COOH > CH3CH(CH3)COOH. - Nếu các hợp chất hữu cơ cùng liên kết với các gốc đẩy điện tử nhưng trong gốc này lại chứa các nhóm hút điện tử (halogen) thì tính axit tăng giảm theo thứ tự sau: + Cùng 1 nguyên tử halogen, càng xa nhóm chức thì thì tính axit càng giảm. VD: CH3CH(Cl)COOH > ClCH2CH2COOH + Nếu cùng 1 vị trí của nguyên tử thì khi liên kết với các halogen sẽ giảm dần theo thứ tự: F > Cl > Br > I ... VD: FCH2COOH > ClCH2COOH >... Câu 1.: Cho các chất HCl (X); C2H5OH (Y); CH3COOH (Z); C6H5OH (phenol) (T). Dãy gồm các chất được sắp xếp theo tính axit tăng dần (từ trái sang phải) là: A. (T), (Y), (X), (Z). B. (Y), (T), (X), (Z). C. (X), (Z), (T), (Y). D. (Y), (T), (Z), (X). Câu 2.: Dãy gồm các chất xếp theo chiều lực axit tăng dần từ trái sang phải là: A. HCOOH, CH3COOH, CH3CH2COOH. B. CH3COOH, CH2ClCOOH, CHCl2COOH. C. CH3COOH, HCOOH, (CH3)2CHCOOH. D. C6H5OH, CH3COOH, CH3CH2OH. DẠNG 11: SO SÁNH NHIỆT ĐỘ SÔI VÀ ĐỘ TAN LÍ THUYẾT a). Định nghĩa: Nhiệt độ sôi của các hợp chất hữu cơ là nhiệt độ mà tại đó áp suất hơi bão hòa trên bề mặt chất lỏng bằng áp suất khí quyển. b). Các yêu tố ảnh hưởng đến nhiệt độ sôi của các hợp chất hữu cơ. Có 2 yếu tố ảnh hưởng đên nhiệt độ sôi là khối lượng phân tử của hợp chất hữu cơ và liên kết hiđro của HCHC đó. c). So sánh nhiệt độ sôi giữa các hợp chất. - Nếu hợp chất hữu cơ đều không có liên kết hiđro thì chất nào có khối lượng phân tử lớn hơn thì nhiệt độ sôi cao hơn. - Nếu các hợp chất hữu cơ có cùng nhóm chức thì chất nào có khối lượng phân tử lớn hơn thì nhiệt độ sôi cao hơn. - Chất có liên kết hiđro thi có nhiệt độ sôi cao hơn chất không có liên kết hiđro. - Nếu các hợp chất hữu cơ có các nhóm chức khác nhau thì chất nào có độ linh động của nguyên tử lớn hơn thì có nhiệt độ sôi cao hơn nhưng 2 hợp chất phải có khối lượng phân tử xấp xỉ nhau. Câu 1.: Cho các chất: axit propionic (X), axit axetic (Y), ancol (rượu) etylic (Z) và đimetyl ete (T). Dãy gồm các chất được sắp xếp theo chiều tăng dần nhiệt độ sôi là A. T, Z, Y, X. B. Z, T, Y, X. C. T, X, Y, Z. D. Y, T, X, Z. Câu 2.: Dãy gồm các chất được xếp theo chiều nhiệt độ sôi tăng dần từ trái sang phải là: A. CH3CHO, C2H5OH, C2H6, CH3COOH. B. CH3COOH, C2H6, CH3CHO, C2H5OH. C. C2H6, C2H5OH, CH3CHO, CH3COOH. D. C2H6, CH3CHO, C2H5OH, CH3COOH. Câu 3: Dãy gồm các chất được sắp xếp theo chiều tăng dần nhiệt độ sôi từ trái sang phải là: A. CH3COOH, C2H5OH, HCOOH, CH3CHO. B. CH3CHO, C2H5OH, HCOOH, CH3COOH. C. CH3COOH, HCOOH, C2H5OH, CH3CHO. D. HCOOH, CH3COOH, C2H5OH, CH3CHO. Câu 4.: Cho dãy các chất: etan, etanol, etanal, axit etanoic. Chất có nhiệt độ sôi cao nhất trong dãy là A. axit etanoic. B. etanol. C. etanal. D. etan. Hoạt động 6: Tổng hợp các phát biểu Mục tiêu: Kiểm tra tổng hợp lý thuyết về hchc HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm cặp theo đơn vị bàn, HS: Thảo luận nhóm, và nhận xét nhóm còn lại cho các nhóm thảo luận làm bài phần tổng hợp các phát biểu. Gv: Quan sát hs làm bài và hỗ trợ hs những thắc Hs: làm bài tập theo nhóm cặp đôi. mác chữa bài. Câu 1: Phát biểu nào sau đây sai?
CÂU HỎI PHÁT BIỂU TỔNG HỢP 96
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. Dung dịch sữa bò đông tụ khi nhỏ nước chanh vào. C. dd Gly-Ala có phản ứng màu biure. B. Ở trạng thái kết tinh aminoaxit tồn tại ở dạng ion lưỡng cực. D. Amino axit có tính lưỡng tính. Câu 2: Phát biểu nào sau đây đúng? A. Dung dịch benzylamin trong nước làm quỳ tím hóa xanh. B. Thủy phân vinyl axetat thu được ancol. D. Tripanmitin là chất lỏng ở điều kiện C. Ứng dụng của axit glutamic dùng làm mì chính. thường. Câu 3: Phát biểu nào sau đây sai? A. Ptử amilopectin có cấu trúc mạnh phân nhánh. B. Số ntử N có trong ptử peptit Lys-Glu-Ala-Val là 5. C. Trong y học, glucozơ dùng để làm dd truyền tĩnh mạch. D. Thủy phân mantozơ trong mtr kiềm thu được glucozơ. Câu 4: Cho các phát biểu sau: (a) Thuốc thử cần dùng để phân biệt dung dịch glucozơ và dung dịch fructozơ là nước brom. (b) Glucozơ còn được gọi là đường nho. (c) Xenlulozơ triaxetat là nguyên liệu để sản xuất tơ nhân tạo. (d) Fructozơ là chất kết tinh, không tan trong nước. (e) Mantozơ và saccarozơ là đồng phân của nhau. Số phát biểu đúng là: A. 4. B. 3. C. 2. D. 5. Câu 5: Cho các phát biểu sau: (1) Ở nhiệt độ thường, Cu(OH)2 tan được trong dung dịch glixerol. (2) Ở nhiệt độ thường, C2H4 phản ứng được với nước brom. (3) Đốt cháy hoàn toàn hu được số mol CO2 bằng số mol H2O. (4) Glyxin (H2NCH2COOH) phản ứngCH3COOCH3 t được với dung dịch NaOH. Số phát biểu đúng là: A. 1. B. 4. C. 2. D. 3. Câu 6: Cho các phát biểu sau: (1) Glucozơ được gọi là đường nho do có nhiều trong quả nho chín. (2) Chất béo là đieste của glixerol với axit béo. (3) Phân tử amilopectin có cấu trúc mạch phân nhánh. (4) Ở nhiệt độ thường, triolein ở trạng thái rắn. (5) Trong mật ong chứa nhiều fructozơ. (6) Tinh bột là một trong những lương thực cơ bản của con người. Số phát biểu sai là: A. 3. B. 1. C. 2. D. 4 Câu 7: Cho các phát biểu sau về cacbohiđrat: (a) Glucozơ và saccarozơ đều là chất rắn có vị ngọt, dễ tan trong nước. (b) Tinh bột và xenlulozơ đều là polisaccarit. (c) Trong dung dịch, glucozơ và saccarozơ đều hòa tan Cu(OH)2, tạo phức màu xanh lam thẫm. (d) Khi thủy phân hoàn toàn hỗn hợp gồm tinh bột và saccarozơ trong môi trường axit, chỉ thu được một loại monosaccarit duy nhất. (e) Khi đun nóng glucozơ với dung dịch AgNO3 trong NH3 dư thu được Ag. (g) Glucozơ và saccarozơ đều tác dụng với H2 (xúc tác Ni, đun nóng) tạo sobitol. Số phát biểu đúng là: A. 6. B. 4. C. 5. D. 3. Câu 8: Cho các phát biểu sau về 4 chất hữu cơ: alanin; phenol; triolein; saccarozơ: (1) Có 3 chất ở trạng thái rắn trong điều kiện thường. (2) Có 3 chất tham gia được phản ứng thủy phân. (3) Có 2 chất tác dụng được với dung dịch nước Br2. (4) Có 2 chất tác dụng được với dung dịch NaOH. (5) Có 1 chất lưỡng tính. Số phát biểu đúng là: A. 2 B. 3 C. 5 D. 4 Câu 9: Phát biểu nào sau đây là sai? A. anilin và alanin đều có cùng số nguyên tử hiđro. B. thành phần chính của tơ tằm là fibroin. C. các aminoaxit đều ít tan trong nước. D. trimetylamin là một trong các chất gây mùi tanh của cá Câu 10: Cho các phát biểu sau: (a) Axetilen và etilen là đồng đẳng của nhau. (b) Axit fomic có phản ứng tráng bạc. (c)Phenol là chất rắn, ít tan trong nước lạnh. (d) Axit axetic được tổng hợp trực tiếp từ metanol. Số phát biểu đúng là A. 4. B. 2. C. 1. D. 3. 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 97
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trắc nghiệm lý thuyết về các phát biểu.
CÂU HỎI PHÁT BIỂU TỔNG HỢP(tt) Câu 12: Phát biểu nào sau đây sai? A. Thủy phân saccarozơ thu được 2 monosaccarit khác nhau. C. Glucozơ và fructozơ là đồng phân của nhau. B. Tơ visco thuộc loại tơ poliamit. D. Thủy phân hoàn toàn tinh bột và xenlulozo cùng thu được một monosaccarit Câu 13: Phát biểu nào sau đây sai? A. Trong dạ dày của động vật ăn cỏ, xenlulozơ bị thủy phân thành glucozơ nhờ enzim xenlulaza B. Trong cơ thể người và động vật, tinh bột bị thủy phân thành glucozơ nhờ các enzim. C. Khi tham gia phản ứng tráng bạc, glucozơ thể hiện tính oxi hóa. D. Tinh bột không có phản ứng tráng bạc Câu 14: Cho các phát biểu sau: (a) Dùng dung dịch nước brom có thể phân biệt được anilin và glixerol. (b) Các amino axit đều có tính lưỡng tính. (c) dd etylamin có thể làm quỳ tím ẩm chuyển màu xanh. (d) Amilopectin và xenlulozơ đều có cấu trúc mạch phân nhánh. 2 Cu OH ở điều kiện thường.) ( (e) Etylen glicol hòa tan được Số nhận định đúng là: A. 3 B. 4 C. 5 D. 2 Câu 15: Cho các phát biểu sau: (1) Anilin phản ứng với HCl, đem sản phẩm tác dụng với NaOH lại thu được anilin. (2) Xenlulozơ là nguyên liệu được dùng để sản xuất tơ nhân tạo, chế tạo thuốc súng không khói. (3) Các triglixerit đều có phản ứng cộng hiđro. (4) Oxi hóa glucozơ bằng AgNO3 trong NH3 đun nóng thu được axit gluconic. (5) Các este thường dễ tan trong nước và có mùi dễ chịu. Tổng số phát biểu đúng là A. 5. B. 2. C. 3. D. 4. Câu 16: Cho các phát biểu: (a) Chất béo là trieste của glixerol với axit béo. (b) Glucozơ thuộc loại monosaccarit. (c) Tất cả các peptit đều có phản ứng với Cu(OH)2 tạo hợp chất màu tím. (d) Dung dịch saccarozơ không tham gia phản ứng tráng bạc. Số phát biểu đúng là A. 3. B. 2. C. 1. D. 4. Câu 17: Cho các phát biểu sau: (a) Để phân biệt Ala-Ala và Gly-Gly-Gly ta dùng phản ứng màu biure. (b) Dung dịch lysin làm phenolphtalein hóa hồng. (c) Ở điều kiện thường, anilin là chất khí. (d) Các amino axit thiên nhiên hầu hết là các β-amino axit. (e) Khi thủy phân hoàn toàn anbumin của lòng trắng trứng nhờ xúc tác enzim, thu được α –amino axit. (g) Lực bazơ của etyl amin yếu hơn của metyl amin. Số phát biểu đúng là A. 4. B. 3. C. 5. D. 2 Câu 18: Phát biểu nào sau đây đúng? A. Glyxin là chất lỏng ở điều kiện thường. B. Tơ nilon-6,6 là polime thiên nhiên. C. Triolein là chất rắn ở điều kiện thường. D. Glucozơ có nhiều trong quả nho chín. Câu 19: Phát biểu nào sau đây là sai? A. Fructozơ không tham gia phản ứng tráng bạc. B. Saccarozơ không tham gia phản ứng tráng bạc. C. Amilozơ có cấu trúc mạch không phân nhánh. D. Ptử tinh bột được cấu tạo từ các gốc glucozơ. Câu 20: Có các phát biểu sau: (a) H2NCH2COHNCH2CH2COOH có chứa 1 liên kết peptit trong phân tử; (b) Etylamin, metylamin ở điều kiện thường đều là chất khí, có mùi khai, độc; (c) Benzenamin làm xanh quỳ ẩm; (d) Các peptit, glucozơ, saccarozơ đều tạo phức với Cu(OH)2; (e) Thủy phân đến cùng protein đơn giản chỉ thu được các α–amino axit; (f) Protein được tạo nên từ các chuỗi peptit kết hợp lại với nhau. Số phát biểu đúng là A. 3. B. 5. C. 4. D. 2. Câu 21: Phát biểu nào sau đây đúng ? A. Phản ứng giữa ancol với axit cacboxylic được gọi là phản ứng xà phòng hóa. B. Phản ứng xà phòng hóa là phản ứng thuận nghịch. C. Trong công thức của este RCOOR’, R’ có thể là nguyên tử H hoặc gốc hidrocacbon. D. Phản ứng este hóa là phản ứng thuận nghịch. 98
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 22: Nhận xét nào sau đây đúng ? A. Đa số các polime dễ hòa tan trong các dung môi thông thường. C. Các polime dễ bay hơi. B. Đa số các polime ko có nhiệt độ nóng chảy xác định. D. Các polime đều bền vững dưới tác động của axit, bazơ. Câu 23: Cho các phát biểu sau : (a) Hidro hoá hoàn toàn glucozơ tạo ra sobitol. (b) Phản ứng thuỷ phân xenlulozơ xảy ra được trong dạ dày của động vật ăn cỏ. (c) Xenlulozơ trinitrat là nguyên liệu để sản xuất tơ visco. (d) Saccarozơ bị hoá đen trong H2SO4 đặc. (e) Trong công nghiệp dược phẩm, saccarozơ được dùng để pha chế thuốc. B. 2. C. 4. D. 5 Trong các phát biêu trên, số phát biểu đúng là: A. 3. Câu 24: Phát biểu nào sau đây đúng? A. Pu este hoá giữa CH3COOH với CH3OH, H2O tạo nên từ−OHtrong nhóm−COOH của axit và H trong nhóm−OH của ancol B. pu giữa axit axetic với ancol benzylic (ở điều kiện thích hợp), tạo thành benzyl axetat có mùi thơm của chuối chín. C. Để phân biệt glucozơ và fructozơ (ở điều kiện thường) bằng phương pháp hoá học, chỉ cần dùng thuốc thử là nước. D. Tất cả các este đều tan tốt trong nước, không độc, được dùng làm chất tạo hương trong CN thực phẩm, mỹ phẩm. Câu 25(C1): Cho 1 mol chất X (C9H8O4, chứa vòng benzen) tác dụng hết với dung dịch NaOH dư, thu được 2 mol chất Y, 1 mol chất Z và 1 mol H2O. Chất Z tác dụng với dung dịch H2SO4 loãng thu được chất hữu cơ T. Phát biểu nào sau đây sai? A. Chất Y có phản ứng tráng bạc B. Chất X tác dụng với NaOH theo tỉ lệ mol 1 : 3 C. Chất T tác dụng với NaOH theo tỉ lệ mol 1 : 2 D. Phân tử chất Z có 2 nguyên tử oxi Câu 26(C1). Có các kết luận sau: (1) Từ glyxin, alanin và valin sẽ tạo ra được 6 tripeptit chứa đồng thời glyxin, alanin và valin. (2) C8H10O có 2 ancol thơm khi tách nước tạo ra sản phẩm có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp. (3) C4H8O2 có 6 đồng phân đơn chức, mạch hở. (4) C4H11N có 4 đồng phân khi tác dụng với HCl tạo ra muối dạng RNH3Cl. (5) Glucozơ vừa có khả năng thể hiện tính oxi hóa, vừa có khả năng thể hiện tính khử. (6) Ở điều kiện thường, các aminoaxit là chất rắn, màu trắng. Số kết luận đúng là: A. 3. B. 4. C. 5. D. 6. Câu 27(C1): Cho các phát biểu sau: (a) Trong peptit mạch hở amino axit đầu N có nhóm NH2. (b) Dung dịch Lysin làm quỳ tím hóa xanh. (c) 1 mol Val-Val-Lys tác dụng tối đa với dung dịch chứa 3 mol HCl. (d) 1 mol Val-Glu tác dụng tối đa với dung dịch chứa 3 mol KOH. (e) Thủy phân hoàn toàn protein thu được các amino axit. (f) Protein có phản ứng màu biure tạo sản phẩm có màu tím đặc trưng. Số phát biểu đúng là: A. 4. B. 6. C. 3. D. 5. Câu 28(C1): Hỗn hợp T gồm X, Y, Z (58 < MX < MY < MZ < 78), là hợp chất hữu cơ tạp chức, phân tử chỉ chứa C, H và O có các tính chất sau: X, Y, Z đều tác dụng được với Na; Y, Z tác dụng được với NaHCO3; X, Y đều có phản ứng tráng bạc. Cho các phát biểu sau: (1) Trong X số nguyên tử H gấp đôi số nguyên tử C. (2) Đốt cháy 1 mol Y cần 1 mol O2. (3) Z có nhiệt độ sôi nhỏ hơn X. (4) Z có thể điều chế trực tiếp từ Y. Số phát biểu đúng là: A. 1 B. 3 C. 2 D. 4 Câu 29(C1). Este X no, hai chức, mạch hở và không chứa nhóm chức khác có đặc điểm sau: -Đốt cháy X bằng lượng oxi vừa đủ, thu được CO2có số mol bằng số mol O2phảnứng. -Đun nóng X với dung dịch NaOH vừa đủ, thu được một ancol Y duy nhất và Z gồm hai muối. Nhận định nào sau đây là sai? A.Đốt cháy hoàn toàn 1 mol Z thu được Na2CO3, H2O và 2 molCO2. B. X có mạch cacbon không phânnhánh. C.Y hòa tan được Cu(OH)2ở điều kiện thường tạo phức xanhlam. D. X cho được phản ứng trángbạc. 99
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
t° Câu 30(C1): Cho phản ứng hóa học sau: X + NaOH → CH 3CHO + ( COONa ) 2 + C 2 H 5 OH Kết luận nào dưới đây về X là không đúng? A. X tác dụng với NaOH theo tỷ lệ 1 : 2 về số mol. B. X có khả năng làm mất màu dung dịch Br2. C. X có khả năng tham gia phản ứng tráng gương. D. Không thể điều chế X từ axit cacboxylic và ancol tương ứng. ---------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 28/10/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 31, 32
CHỦ ĐỀ 9 :
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 9: CẤU HÌNH ELECTRON VÀ TCVL CỦA KIM LOẠI (tiết 31,32) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Học sinh hệ thống hoá về tcvl của kim loại. - Nắm được mối liên quan giữa cấu hình e nguyên tử, ion và vị trí của kim loại trong BTH b. Kĩ năng:. - Làm được các dạng bài tập cơ bản về xác định vị trí của KL từ cấu hình e và ngược lại. Trả lời các câu hỏi về tcvl của KL. c. Trọng tâm - Viết được Che và từ cấu hình e xác định vị trí của KL trong BTH. - TCVL chung và riêng của kim loại. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về cấu hình e và cách xác định vị trí của nguyên tố trong BTH. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt động khởi động - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Giữa Che và vị trí của nguyên tử nguyên tố có quan hệ với nhau giúp các em có thể dự đoán được tchh của 1 nguyên tố đề ôn lại phần kiến thức này các em cùng tìm hiểu nội dung học của chủ đề này. B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. Hoạt động 1: Cấu hình e và vị trí Mục tiêu: Củng cố lại về cách viết cấu hình e và xác định vị trí nguyên tố trong BTH và ngược lại. 100
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, trả lời, và nhận xét nhóm còn lại các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện đứng tại chỗ trả lời. 1.Vị trí của KL trong BTH : -IA (trừ H), IIA, IIIA(trừ Bo) -1 phần nhóm IVA, VA,VIA -IB VIIIB -Họ lantan và actini 2.Cấu tạo nguyên tử -Hầu hết nguyên tử KL có ít e LNC( 1,2,3e) + Nhóm A : [KH]ns1, [KH]ns2 ,[KH]ns2np1 , Số thứ tự chu kì=…… ; số thứ tự nhóm A =……………=………………. + Nhóm B [KH](n-1)dansb ( a: 1 10) ; b: 1hoặc 2 ) Chú ý : d9s2 d10s1 hoặc d4s2 d5s1 Số thứ tự chu kì=…… ; số thứ tự nhóm B=…………… =………………. =………………. =………………. -Trong 1 chu kì : Các nguyên tử KL có e ít nên điện tích hạt nhân nhỏ hơn và bán kính nguyên tử lớn hơn PK DẠNG 1: VỊ TRÍ-CẤU TẠO NGUYÊN TỬ -BTH Câu 1: Số electron lớp ngoài cùng của các nguyên tử kim loại thuộc nhóm IA là A. 3. B. 2. C. 4. D. 1. Câu 2: Số electron lớp ngoài cùng của các nguyên tử kim loại thuộc nhóm IIA là A. 3. B. 2. C. 4. D. 1. Câu 3: Công thức chung của oxit kim loại thuộc nhóm IIIA là A. R2O3. B. RO2. C. R2O. D. RO. Câu 4: Cấu hình e LNC của các nguyên tố nhóm IIA là A. ns1 B. ns2 C. ns1np1 D. np2 Câu 5: Cấu hình electron của nguyên tử Na (Z =11) là A. 1s22s2 2p6 3s2. B. 1s22s2 2p6. C. 1s22s22p63s1. D. 1s22s22p6 3s23p1. Câu 6: Nguyên tử Fe có Z = 26, cấu hình e của Fe là A. [Ar ] 3d6 4s2. B. [Ar ] 4s13d7. C. [Ar ] 3d7 4s1. D. [Ar ] 4s23d6. Câu 7: Nguyên tử Fe có Z = 26, cấu hình e của Fe2+ là A. [Ar ] 3d6 4s2. B. [Ar ] 3d6. C. [Ar ] 3d4 4s2. D. [Ar ] 4s23d6. Câu 8: Nguyên tử Cu có Z = 29, cấu hình e của Cu là A. [Ar ] 3d9 4s2. B. [Ar ] 4s23d9. C. [Ar ] 3d10 4s1. D. [Ar ] 4s13d10. Câu 9: Nguyên tử Cr có Z = 24, cấu hình e của Cr là A. [Ar ] 3d4 4s2. B. [Ar ] 4s23d4. C. [Ar ] 3d5 4s1. D. [Ar ] 4s13d5. Câu 10 Nguyên tố Y có Z = 20. Vị trí của nguyên tố Y trong bảng hệ thống tuần hoàn là: A. Chu kì 4, nhóm VIIB B. Chu kì 4, nhóm IIB C. Chu kì 4, nhóm VIIIB D. Chu kì 4, nhóm IIA Câu 11: Nguyên tử Al có Z = 13, cấu hình e của Al là A. 1s22s22p63s23p1. B. 1s22s22p63s3 . C. 1s22s22p63s23p3. D. 1s22s22p63s23p2. + 2 6. Câu 12: Cation M có cấu hình electron lớp ngoài cùng 2s 2p M có cấu hình e là A. 1s22s22p5 B1s22s22p6 C. 1s22s22p63s1 D1s22s22p63s2 2 2 6 2 3 3Câu 13 Nguyên tử A có cấu hình electron : 1s 2s 2p 3s 3p .Ion A có cấu hình electron là A. 1s22s22p63s23p64s2 B. 1s22s22p63s23p6 2 2 6 2 5 2 2 6 2 1 C. 1s 2s 2p 3s 3p D. 1s 2s 2p 3s 3p Câu 14: Nguyên tố X thuộc nhóm IIIA. Số electron lớp ngoài cùng của X là : A. 3 B. 4 C. 2 D. 5 Câu 15: Cho biết số thứ tự của Cu là 29. Phát biểu nào sau đây đúng: A. Cu thuộc chu kì 3, nhóm IB B. Cu thuộc chu kì 4, nhóm IB C. Cu thuộc chu kì 4, nhóm IA D. Cu thuộc chu kì 4, nhóm II A Câu 16:Nguyên tử X có cấu hình electron 1s2 2s2 2p6 3s2 thì ion tạo nên từ nguyên tử X sẽ có cấu hình electron nào sau đây: 101
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. 1s2 2s2 2p5 B. 1s2 2s2 2p6 3s1 C. 1s2 2s2 2p6 D. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 2+ 6 Câu 17 : Cation R có cấu hình electron của phân lớp ngoài cùng là 2p . Vị trí của R trong bảng tuần hoàn là : A. chu kì 2, nhóm VIA B. chu kì 2, nhóm VIIIA C. chu kì 3, nhóm IIA D. chu kì 2, nhóm VIB Câu 18: Nguyên tố R thuộc chu kì 3, nhóm VA. Số electron lớp ngoài cùng của X là A. 3 B. 4 C. 2 D. 5 Câu 19: Nguyên tố X thuộc chu kì 4, nhóm IIIA. Cấu hình electron nguyên tử của X là : C. 1s22s22p63s23p63d34s2 A. 1s22s22p63s23p64s2 2 2 6 2 6 10 2 1 B. 1s 2s 2p 3s 3p 3d 4s 4p D. 1s22s22p63s23p Câu 20:Anion X cũng có cấu hình electron của phân lớp ngoài cùng là 2p6. Vị trí của X trong bảng tuần hoàn là : A. chu kì 3, nhóm IIA B. chu kì 3, nhóm IVA C. chu kì 2, nhóm IVA D. chu kì 2, nhóm VIIA Hoạt động 2: Cấu hình e và vị trí Mục tiêu: Củng cố lại về cách viết cấu hình e và xác định vị trí nguyên tố trong BTH và ngược lại. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, trả lời, và nhận xét nhóm còn lại các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện đứng tại chỗ trả lời. 3.Tính chất vật lý - ở điều kiện thường, hầu hết các kim loại đều ở trạng thỏi tinh thể, trừ Hg là chất lỏng. - Các kim loại thường có tính dẫn điện, dẫn nhiệt tốt, cótính dẻo, có ánh kim (do electron tự do gây ra). - Kim loại có nhiệt độ nóng chảy cao nhất là W, kim loại có độ cứng lớn nhất là Cr. Kim loại có độ dẫn điện lớn nhất là Ag. DẠNG 2: TCVL Câu 1: Các tính chất vật lý sau: 1: Tính dẻo; 2: Tính dẫn điện; 3. Tính dẫn nhiệt 4: Tính ánh kim; 5: Khối lượng riêng; 6: Nhiệt độ nóng chảy; 7: Tính cứng. Số tính chất vật lý chung của kim loại là: A. 3 B. 4 C. 5 D. 6 Câu 2: Các tính chất vật lý sau: 1. Tính dẻo; 2. Tính dẫn điện; 3. Tính dẫn nhiệt ; 4. tính ánh kim; 5. Khối lượng riêng; 6. Nhiệt độ nóng chảy; 7. Tính cứng. Số tính chất vật lý riêng của kim loại là: A. 2 B. 3 C. 4 D. 1 Câu 3: Tính chất vật lý nào dưới đây của kim loại không phải do các electron tự do gây ra? A. Ánh kim B. Tính dẻo. C. Tính cứng. D. Tính dẫn điện và nhiệt. Câu 4: Câu nào sau đây không đúng A. Số electron ở lớp ngoài cùng của nguyên tử phi kim thường có từ 4 đến 7e. B. Trong cùng nhóm, số electron ngoài cùng của các nguyên tử thường bằng nhau C. Số electron ở lớp ngoài cùng của nguyên tử kim loại thường có ít (1 đến 3e). D. Trong cùng chu kỳ, nguyên tử kim loại có bán kính nhỏ hơn nguyên tử phi kim Câu 5: Có các kim loại Cu, Ag, Fe, Al, Au. Độ dẫn điện của chúng giảm dần theo thứ tự: A. Ag, Cu, Au, Al, Fe B. Ag, Cu, Fe, Al, Au C. Au, Ag, Cu, Fe, Al D. Al, Fe, Cu, Ag, Au Câu 6: Cho các nhận định sau: 1. Tính chất vật lý chung của các kim loại chủ yếu do các electron tự do gây ra. 2. TCVL riêng của kim loại phụ thuộc vào độ bền liên kết kim loại, ntử khối và kiểu mạng tinh thể của kim loại. 3. Các kim loại có khối lượng riêng < 5g/cm3 là kim loại nhẹ. 4. Li là kim loại nhẹ nhất và Os là kim loại nặng nhất. 5. W là kim loại có nhiệt dộ nóng chảy cao nhất và Hg có nhiệt độ nóng chảy thấp. 6. Cr là kim loại có độ cứng lớn nhất và Cs là kim loại có độ cứng nhỏ. 7. Kim loại nhóm IA có độ cứng thấp nhất. Số nhận định đúng là:A. 4 B. 5 C. 6 D. 7 Câu 7: Kim loại khác nhau có độ dẫn điện, dẫn nhiệt khác nhau. Sự khác nhau đó được quyết định bởi A. khối lượng riêng khác nhau. B. kiểu mạng tinh thể khác nhau. C. mật độ electron tự do khác nhau. D. mật độ ion dương khác nhau. 102
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 8: Một trong những chất liệu làm nên vẻ đẹp kì ảo của tranh sơn mài là những mảnh màu vàng lấp lánh cực mỏng. Đó chính là những lá vàng có chiều dày 1.10-4 mm. Người ta đã ứng dụng TCVL gì của vàng khi làm tranh sơn mài? A. Có khả năng khúc xạ ánh sáng. B. Tính dẻo và có ánh kim. D. Mềm, có tỉ khổi lớn. C. Tính dẻo, tính dẫn nhiệt. Câu 9: Cho dãy các kim loại Mg, Cr, K, Li. Kim loại mềm nhất trong dãy là A. Cr. B. Mg. C. K. D. Li. Câu 10: Kim loại X là kim loại cứng nhất, được sử dụng để mạ các dụng cụ kim loại, chế tạo các loại thép B. Ag. C. Cr. D. W. chống gỉ, không gỉ…Kim loại X là?A. Fe. Câu 11: Tính chất vật lí của kim loại không do các electron tự do quyết định là A. Tính dẫn điện. B. Ánh kim. C. Khối lượng riêng. D. Tính dẫn nhiệt. Câu 12: Kim loại X được sử dụng trong nhiệt kế, áp kế và một số thiết bị khác. Ở điều kiện thường, X là chất lỏng. Kim loại X là A. Hg. B. Cr. C. Pb. D. W. Câu 13: Dãy so sánh tính chất vật lý của kim loại nào dưới đây là không đúng ? A. Dẫn điện và nhiệt Ag > Cu > Al > Fe. B. Tỉ khối Li < Fe < Os. C. Nhiệt độ nóng chảy Hg < Al < W. D. Tính cứng Cs < Fe < Al < Cu < Cr. Câu 14: Trong mạng tinh thể kim loại có A. các ion dương kim loại, ntử kim loại và các e tự do. B. các electron tự do. C. các nguyên tử kim loại. D. ion âm phi kim và ion dương kim loại. Câu 15: Hãy chọn những từ (cụm từ) thích hợp để điền vào chỗ trống trong các câu sau. a. Kim loại vonfram được dùng làm dây tóc bóng đèn điện là do có (1)……………… b. Bạc, vàng được dùng làm (2) ……………..vì có (3)…………..rất đẹp. c. (4)…….....được dùng làm vật liệu chế tạo vỏ máy bay là do (5) ……. và (6) ……… d. Đồng và nhôm được dùng làm (7) …………… là do dẫn điện tốt. e. (8) ……… được dùng làm vật dụng nấu bếp là do bền trong không khí và (9)… … Câu 16: Khi nhiệt độ tăng, độ dẫn điện của các kim loại thay đổi theo chiều A. tăng. B. giảm. C. không thay đổi. D. vừa tăng vừa giảm. A. Chủ có I đúng B. Chỉ có I, II đúng C. Chỉ có IV sai D. Cả I, II, III, IV đều đúng Câu 17. So sánh với nguyên tử phi kim cùng chu kì, nguyên tử kim loại A. thường có số electron ở lớp ngoài cùng nhiều hơn B. thường có bán kính của nguyên tử nhỏ hơn C. thường có năng lượng ion hóa nhỏ hơn D. thường dễ nhận e trong phản ứng hóa học 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trắc nghiệm lý thuyết còn lại. BÀI TẬP VỀ CẤU HÌNH E VÀ VỊ TRÍ Câu 1: Nguyên tử của một số nguyên tố có cấu hình electron như sau: A. 1s2 2s2 2p6 3s1 B. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p5 C. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 D. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p1 Các mệnh đề nào sau đây không đúng: b) Các nguyên tố A, D là kim loại, B là phi kim,C a) Cả bốn nguyên tố đều thuộc chu kì III là khí hiếm c) Cả 4 nguyến tố đều thuộc nhóm A d) Cả bốn nguyên tố đều có khả năng tạo ion Câu 2: Cation R+ có cấu hình electron kết thúc ở phân lớp 3p6 . Vậy R thuộc a) Chu kì 2, phân nhóm VIA b) Chu kì 3, phân nhóm IA c) Chu kì 4, phân nhóm IA d) Chu kì 4, phân nhóm chính VIIIA Câu 3 Cho các nguyên tố A, B, C, D , F lần lượt có cấu hình electron như sau 103
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12 2
3s 3p
5
A : 1s2 2s2 2p6 3s2
B: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s1
Năm học: 2019-2020
C : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2
D : 1s2 2s2 2p6
E : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d6 4s2 F : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p1 Các nguyên tố nào thuộc cùng chu kì: a) A, D, F b) B, C, D d) A, B, F c) A,B,C Câu 4: Cho các nguyên tố có cấu hình electron của các nguyên tố sau A: 1s2 2s2 2p6 3s2 B: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 C: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p5 D: 1s2 2s2 2p6 3s23p6 Các nguyên tố là kim loại nằm trong các tập hợp nào sau đây: a) A, D b) A, B c) C, D d) B, C Câu 5: Nguyên tố có cấu hình electron nguyên tử 1s22s22p63s1 có vị trí trong bảng tuần hoàn là: A. Nhóm IIIA, chu kì 1. B. Nhóm IA, chu kì 3. C. Nhóm IIA, chu kì 6. D. Nhóm IA, chu kì 4. Câu 6: Xét các ntố nhóm IA của bảng tuần hoàn, điều khẳng định nào sau đây là đúng? Các nguyên tố nhóm IA A. được gọi là các kim loại kiềm thổ. B. dễ nhường 2e lớp ngoài cùng. C. dễ nhường 1e để đạt cấu hình bền vững. D. dễ nhận thêm 1e để đạt cấu hình bền vững. Câu 7: Trong bảng tuần hoàn, nguyên tố X có số thứ tự là 12. X thuộc A. chu kì 3, nhóm II. B. chu kì 2, nhóm III C. chu kì 3, nhóm IIA. D. chu kì 2, nhóm IIIA. Câu 8: Nguyên tố hoá học ở vị trí nào trong bảng tuần hoàn có các electron hoá trị là 3d34s2? A. Chu kỳ 3, nhóm VB. B. Chu kỳ 4, nhóm VB. C. Chu kỳ 4, nhóm IIA. D. Chu kỳ 4, nhóm IIIA. Câu 9: Ntử của ntố X có CH e lớp ngoài cùng là (n-1)d5ns1 (n ≥ 4). Vị trí của X trong bảng tuàn hoàn là A. chu kỳ n, nhóm IB. B. chu kỳ n, nhóm IA. C. chu kỳ n, nhóm VIB. D.chu kỳ n, nhóm VIA. Câu 10: Nguyên tố X có cấu hình electron hoá trị là 3d104s1. Vị trí của X trong bảng tuần hoàn là A. chu kỳ 4, nhóm IB. B. chu kỳ 4, nhóm IA. C. chu kỳ 3, nhóm IA. D. chu kỳ 3, nhóm IB. 2+ 2 2 6 2 6 6 Câu 11. CH e của ion X là 1s 2s 2p 3s 3p 3d . Trong BTH các ntố hoá học, ntố X thuộc A. chu kì 4, nhóm IIA. B. chu kì 4, nhóm VIIIB. C. chu kì 3, nhóm VIB. D. chu kì 4, nhóm VIIIA. Câu 12. Anion X- và cation Y2+ đều có CH e lớp ngoài cùng là 3s23p6. Vị trí của các ntố trong BTH ntố hóa học là: A. X có số thứ tự 17, chu kỳ 4, nhóm VIIA ; Y có số thứ tự 20, chu kỳ 4, nhóm IIA B. X có số thứ tự 18, chu kỳ 3, nhóm VIA ; Y có số thứ tự 20, chu kỳ 4, nhóm IIA C. X có số thứ tự 17, chu kỳ 3, nhóm VIIA ;Y có số thứ tự 20, chu kỳ 4, nhóm IIA D. X có số thứ tự 18, chu kỳ 3, nhóm VIIA; Y có số thứ tự 20, chu kỳ 3, nhóm IIA Câu 13. Cấu trúc electron nào sau đây là của ion Cu+ A. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d9 4s1 . B. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d9 . C. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d10 4s1 D. 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d10 3+ Câu 14. Ion R có cấu hình electron của phân lớp ngoài cùng là 3d5. Cấu hình electron của nguyên tử R là: A. 1s22s22p63s23p63d54s24p1. B. 1s22s22p63s23p63d9. C. 1s22s22p63s23p63d64s2. D. 1s22s22p63s23p64s13d54p1. 2+ Câu 15. Cation M có cấu hình electron 1s22s22p63s23p63d5. M thuộc A. chu kì 4 nhóm VB B. chu kì 4 nhóm VIIB. C. chu kì 4 nhóm IIA. D. chu kì 3 nhóm VB. Câu 16. Cấu hình electron nào sau đây không phải là của nguyên tố thuộc nhóm B ? A. 1s22s22p63s23p63d104s1 B. 1s22s22p63s23p63d104s24p1 C. 1s22s22p63s23p63d54s1 D. 2 2 6 2 6 10 2 1s 2s 2p 3s 3p 3d 4s Câu 17:Nguyên tố X có Z = 29. Vị trí của X trong bảng tuần hoàn là A. ô 29, chu kì 4, nhóm IB. B. ô 29, chu kì 4, nhóm IIB. C. ô 29, chu kì 4, nhóm IIA. D. ô 29, chu kì 3, nhóm IB. Câu 18. Cho X (Z = 24), Y (Z = 26). X3+ , Y2+ có cấu hình electron lần lượt là A. [Ne]3d4, [Ne]3d44s2. B. [Ne]3d3, [Ne]3d6. C. [Ar]3d3, [Ar]3d6. D. [Ar]3d3, [Ar]3d5. 2+ Câu 19. Ion X có cấu hình phân lớp cuối là 3d5. Vị trí của X trong bảng tuần hoàn là: A. chu kì 4, nhóm IIB. B. chu kì 4, nhóm VIB. C. chu kì 4, nhóm VIIIB. D. chu kì 4, nhóm VIIB. Câu 20. Ion M2+ có cấu hình electrong: [Ar]3d8. Vị trí của M trong bảng tuần hoàn là: 104
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A. Chu kỳ 4, nhóm VIIIB B. Chu kỳ 3, nhóm VIIIA C. Chu kỳ 3, nhóm VIIIB D. Chu kỳ 4, nhóm VIIIA Câu21 : Cấu hình electron được viết đúng là: A. 24 Cr 2+ : [Ar ]3d 3 4s 1 B. 26 Fe 3+ : [ Ar ]3d 4 C. 29 Cu + : [ Ar ]3d 10 D. 25 Mn 2+ : [Ar ]3d 3 4s 2 Câu 22. Ở trạng thái cơ bản, cấu hình electron lớp ngoài cùng của nguyên tử X là 3p5. Số hiệu nguyên tử của nguyên tố X là A. 17.
B. 18.
C. 16.
D. 19.
Câu 23. Cho 4 nguyên tố K (Z = 19), Mn (Z = 25), Cu (Z = 29), Cr (Z = 24). Số nguyên tố kim loại A. 1 B. 2 C. 3 D. 4 chuyển tiếp có cấu hình electron lớp ngoài cùng 4s1 là ------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 8/11/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 33
CHỦ ĐỀ 10 :
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 10: TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA KIM LOẠI (tiết 33) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Tính chất hóa học đặc trưng của kim loại và viết được ptpu minh họa đơn giản. b. Kĩ năng:. – viết được ptpu minh họa tchh của kim loại. c. Trọng tâm - Bài toán kim loại tác dụng với phi kim, tác dụng với nước và axit không có tính oxi hóa mạnh. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất kim loại. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về TCHH của kim loại. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt động khởi động - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Kim loại có tchh đặc trưng là tính khử và sau đây cô trò chúng ta tìm hiểu các bài toán lần lượt qua từng loại phản ứng B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. Hoạt động 1: TCHH của kim loại 105
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Mục tiêu: Nêu được tchh đặc trưng của KL và các phản loại phản ứng minh họa HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày TÍNH CHẤT HÓA HOC NX: Tính chất hóa học chung của KL là tính khử hay bị OXH ( do R lớn, Z+ nhỏ nên e hóa trị dễ tách khỏi KL) M Mn+ + ne 1.Tác dụng với PK (O2,S,Cl2) O2- , S2-, Cl2.Tác dụng với axit a.HCl,H2SO4 loãng - Chỉ tác dụng KL đứng trước H trong dãy hoạt động H2 b.HNO3,H2SO4 đặc spk của N , S -Tác dụng cả KL sau H trừ Au,Pt -Đặc nguội trừ thêm Al,Fe,Cr 3.Tác dụng với nước -Nhiệt độ thường: Nhóm IA ( kim loại kiềm : Li-Na-K-Rb-Cs) Nhóm IIA (KLK thổ : Ca,Ba,Sr) -Các KL khác ở nhiệt độ cao hoặc ko tác dụng 4.Tác dụng với dung dịch muối _Kim loại có tính khử mạnh đẩy KL có tính khử yếu hơn ra khỏi dung dịch muối (trừ KL tác dụng với nước Hoạt động 2: Dạng 1: Kim loại tác dụng với phi kim Mục tiêu: Biết được bản chất của phản ứng giữa KL và PK, tính toán liên quan. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại. trình bày và làm các bài tập minh họa. DẠNG 1: KIM LOẠI VỚI PHI KIM O2 S Cl2 Chỉ có tính oxi hóa Vừa oxh vừa khử Vừa oxi hóa , vừa khử O: -2 ,0 S: -2,0,+4,+6 Cl: -1,0,+1,+3,+5,+7 Khi tác dụng với KL đưa PK xuống mức oxi hóa thấp nhất O O-2 S S-2 Cl Cl-1 Chú ý : chỉ có Hg tác dụng được S ở -Đưa KL lên mức OXH cao nh đk thường Fe + O2 Fe + S Fe + Cl2 hiện tượng : xảy ra mạnh tạo hạt sắt hiện tượng : rắn màu đen -hiện tượng :cháy mạnh tạo khói từ oxit mầu nâu mầu nâu( hạt rắn FeCl3) Phương pháp : - Đơn giản viết PTPU - Hỗn hợp PK : Bảo toàn khối lượng + BT e Câu 1: Đốt nóng hỗn hợp Mg,Cu,Zn,Ag trong O2 dư sau phản ứng thu được hỗn hợp rắn gồm: A.MgO,CuO, ZnO, Ag2O B.MgO, ZnO, Cu,Ag C.MgO,CuO, ZnO, Ag D.MgO,Cu ,Zn,Ag Câu 2: Phản ứng tổng quát của kim loại M hóa trị n với clo? A.M+ Cl2 MCl2 B.2M+ 3Cl2 2MCl3 C.2M+ nCl2 2MCln D.4M+ nCl2 2M2Cln Câu 3: Phản ứng tổng quát của kim loại M hóa trị n với oxi? A.M+ O2 MO B.4M+ nO2 2M2On C.4M+ 3O2 2M2O3 D.nM+ O2 MnO2 Câu 4: Phi kim nào dưới đây tác dụng với kim loại vàng ? A.Oxi B.clo C.flo D.nito 106
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 5: Kim loại nào tác dụng với nito ở điều kiện thường ?A.Fe B.Mg C.Li D.Cu Câu 6: Cho hỗn hợp gồm Cu và Mg tác dụng vừa đủ với 0,5 mol clo sau phản ứng thu được 55,5 gam muối .Khối lượng hỗn hợp kim loại ban đầu : A.20 B.25 C.37,75 D.50 Câu 7: Đốt cháy hoàn toàn 17,4 (g) hỗn hợp Mg và Al trong oxi dư thu được 30,2 gam hỗn hợp oxit .Thể tích khí oxi đã phản ứng ?A.8,96 B.4,48 C.3,36 D.17,92 Câu 8: Đốt 11,9 gam hỗn hợp Zn và Al trong clo dư sau phản ứng thu được hỗn hợp chứa 40,3 gam muối .khối lượng của Zn trong hỗn hợp là :A.6,5 B.5,4 C.9,75 D.1,625 Câu 9. Đốt cháy hoàn toàn m gam Fe trong khí Cl2 dư, thu được 6,5 gam FeCl3. Giá trị của m là A. 2,24. B. 2,80. C. 1,12. D. 0,56. Câu 10: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp Mg và Al cần vừa đủ 2,8 lít khí O2 (đktc), thu được 9,1 gam hỗn hợp hai oxit. Giá trị của m là A. 5,1. B. 7,1. C. 6,7. D. 3,9. Câu 11 : Khi cho 11,2 gam Fe tác dụng với Cl2 dư thu được m1 gam muối, còn nếu cho 11,2 gam Fe tác dụng với dung dịch HCl dư thì thu được m2 gam muối. Kết quả tính giá trị m1 và m2 là bao nhiêu? A. m1 = m2 = 25,4 gam. B. m1 = 25,4 gam và m2 = 26,7 gam. C. m1 = 32,5 gam và m2 = 24,5 gam. D. m1 = 32,5 gam và m2 = 25,4 gam. Câu 12: Nung nóng 6,5 gam Zn trong 3,36 lít khí clo(đktc) thu được chất rắn G. Cho rắn G tác dụng với dung dịch AgNO3 dư thu được m(g) kết tủa .Giá trị của m là : A.5,4 B.21,525 C.26,925 D.21,6 Câu 13: Nung nóng hoàn toàn hỗn hợp chứa ( 11,2 g Fe và 3,2 g S) sau phản ứng thu được rắn X .Cho rắn X tác dụng với HCl dư thu được V(l) khí (dktc). Giá trị của V là : A.2,24 B.4,48 C.3,36 D.6,72 Câu 14: Cho 2,8 (g) Fe tác dụng với S dư sau pu thu được 3,3 (g) FeS .Hiệu suất phản ứng giữa Fe và S ? A.50% B.75% C.65% D.70% Câu 15:Tính khối lượng Natri và thể tích khí clo cần dùng để điều chế 4,68 gam muối natri clorua, biết hiệu suất phản ứng là 80%. A. 2,3 g; 1,12 lit B. 4,6 g; 1,12 lit C. 2,3 g; 2,24lit D. KQ khác Câu 16:Cho 19,5 gam Zn phản ứng với 7 lit clo(ở đktc) thì thu được 36,72 gam ZnCl2. Tính hiệu suất phản ứng?A. 90 % B. 75% C. 80% D. 70% Câu 17: Cho 7,84 lít (đktc) hỗn hợp khí X (Cl2,O2) tác dụng vừa đủ với 11,1g hỗn hợp Mg và Al sau phản ứng thu được 30,1 gam hỗn hợp rắn Z. a.Số mol Cl2 là : A.0,25 B.0,2 C.0,1 D.0,15 b.% khối lượng của Mg là : A.75,68% B.24,32% C.50% D.75% Câu 18: Hỗn hợp khí A gồm clo và oxi. A phản ứng vừa hết với một hỗn hợp gồm 4,8g magiê và 8,1g nhôm tạo ra 37,05g hỗn hợp các muối clorua và oxit hai kim loại. % thể tích của oxi và clo trong hỗn hợp A là A. 26,5% và 73,5%. B. 45% và 55%. C. 44,44% và 55,56%. D. 25% và 75%. Câu 19: Cho 11,2 lít hỗn hợp khí A gồm clo và oxi phản ứng vừa hết với 16,98g hỗn hợp B gồm magiê và nhôm tạo ra 42,34g hỗn hợp các muối clorua và oxit hai kim loại. % khối lượng của magiê và nhôm trong hỗn hợp B là: A.48% và 52%. B. 77,74% và 22,26%. C. 43,15% v à 56,85%. D.75% v à 25%. Câu 20: Hỗn hợp X gồm S và Br2 tác dụng vừa đủ với hỗn hợp Y gồm 9,75 gam Zn, 6,4 gam Cu và 9,0 gam Ca thu được 53,15 gam chất rắn. Khối lượng của S trong X có giá trị là : A. 16 gam. B. 32 gam. C. 40 gam. D. 12 gam. Câu 21: Cho 11,2 lít hỗn hợp khí A gồm clo và oxi phản ứng vừa hết với 16,98 gam hỗn hợp B gồm magie và nhôm tạo ra 42,34 gam hỗn hợp các muối clorua và oxit hai kim loại. Thành phần % khối lượng của magie và nhôm trong hỗn hợp B là : A. 48% và 52%. B. 77,74% và 22,26%. C. 43,15% và 56,85%. D. 75% và 25%. Câu 22: Đốt cháy hoàn toàn m(g) kim loại M cần 0,25m(g) oxi . Kim loại M là 107
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
A.Ca B.Cu C.Al D.Fe Hoạt động 3: Dạng 2: Kim loại tác dụng với nước Mục tiêu: Biết được bản chất của phản ứng giữa KL với nước, tính toán liên quan. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại. trình bày và làm các bài tập minh họa. Dạng 2: Kim loại + H2O IA( kim loại kiềm ) IIA(kim loại kiềm thổ) Li-Na-K-Rb-Cs Ca-Ba-Sr M + H2O -> MOH + 1/2H2 M+2 H2O M(OH)2 + H2 M + nH2O Mn+ + 2nOH- + nH2 nOH=2nH2 Phương pháp : Bte, BTKL (m muối =mKL+ m gốc axit) Câu 1: Lấy 7,8 gam kali tác dụng hoàn toàn với nước thu được V lít khí (đktc). Giá trị của V là A. 2,24 lít. B. 1,12 lít. C. 0,56 lít. D. 4,48 lít. Câu 2: Hòa tan m gam Na vào nước được 100 ml dung dịch có pH = 13. Giá trị của m bằng A. 0,23. B. 2,3. C. 3,45. D. 0,46. Câu 3: Nồng độ phần trăm của dung dịch thu được khi cho 3,9 gam kali tác dụng với 108,2 gam H2O là A. 5,00%. B. 6,00%. C. 4,99%. D. 4,00%. Câu 4: Hòa tan hết m gam Na trong nước (dư), thu được 2,24 lít khí H2 (ở đktc). Giá trị m là A. 9,2. B. 2,3. C. 7,2. D. 4,6. Câu 5: Cho 7,8 gam K vào 192,4 gam nước, sau khi phản ứng hoàn toàn thu được m gam dung dịch. Giá trị của m là A. 198. B. 200. C. 200,2. D. 203,6. Câu 6 Cho 0,78 gam kim loại kiềm M tác dụng hết với H2O, thu được 0,01 mol khí H2. Kim loại M là A. Li. B. Na. C. K. D. Rb. Câu 7 Hòa tan hoàn toàn 1,15 gam kim loại X vào nước, thu được dung dịch Y. Để trung hòa Y cần vừa đủ 50 gam dung dịch HCl 3,65%. Kim loại X là A. Ca. B. Ba. C. Na. D. K. Câu8 : Hòa tan 3,8 gam hỗn hợp hai kim loại kiềm thuộc hai chu kì liên tiếp vào nước dư, thu được 1,12 lít khí H2 (đktc) và dung dịch X. Hai kim loại kiềm đó là A. K và Rb. B. Na và K. C. Li và Na. D. Rb và Cs. Câu 9 : Cho 15,6 gam một kim loại kiềm X tác dụng với nước (dư). Sau phản ứng thu được 4,48 lít khí hiđro (đktc). Kim loại X là A. Li. B. K. C. Na. D. Rb. Câu 10 : Hòa tan hoàn toàn 8,5 gam hỗn hợp gồm 2 kim loại kiềm X, Y (ở hai chu kì liên tiếp, MX < MY) vào nước, thu được 3,36 lít H2 (đktc). Phần trăm khối lượng của X trong hỗn hợp ban đầu là A. 54,12%. B. 45,89%. C. 27,05%. D. 72,95%. Câu 11:Hòa tan hỗn hợp Na và K vào nước dư, thu được dung dịch X và 0,672 lít khí H2 (đktc). Thể tích dung dịch HCl 0,1M cần dùng để trung hòa X là A. 150 ml. B. 300 ml. C. 600 ml. D. 900 ml. Câu 12: Cho một mẫu hợp kim Na-K-Ca tác dụng với nước (dư), thu được dd X và 3,36 lít H2 (đktc). Thể tích dung dịch axit HCl 1,5M cần dùng để trung hoà một phần hai dung dịch X là A. 100 ml. B. 75 ml. C. 50 ml. D. 150 ml. Câu 13: Cho từ từ 27,40 gam Ba vào 100 gam dung dịch H2SO4 9,80%, sau khi phản ứng kết thúc thu được m gam kết tủa, dung dịch X và khí Y. Nồng độ phần trăm của chất tan có trong dung dịch Y là A. 16,49%. B. 13,42%. C. 16,52%. D. 16,44%. Câu 14: Hòa tan hết 15,755 gam kim loại M trong 200 ml dung dịch HCl 1M, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 23,365 gam rắn khan. Kim loại M là A. Ba. B. Al. C. Na. D. Zn. Câu 15: Hoà tan hoàn toàn 17,88 gam hỗn hợp X gồm 2 kim loại kiềm A, B và kim loại kiềm thổ M vào nước thu được dung dịch C và 0,24 mol H2. Dung dịch D gồm a mol H2SO4 và 4a mol HCl. Trung hoà 1/2C 108
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
bằng dung dịch D thu được m gam muối. Giá trị của m là A. 18,46g. B. 27,40. C. 20,26. D. 27,98. Hoạt động 4: Dạng 3: Kim loại tác dụng với axit không có tính oxi hóa mạnh. Mục tiêu: Biết được bản chất của phản ứng giữa KL với axit không có tính oxi hóa mạnh, tính toán liên quan. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA GV
Dạng 3: Kim loại, oxit kim loại tác dụng với axit không có tính oxi hóa mạnh PTTQ của kim loại: -Với HCl: -- Với H2SO4 loãng Câu 1: Hòa tan hoàn toàn 3,22 gam hỗn hợp X gồm Fe, Mg và Zn bằng một lượng vừa đủ dung dịch H2SO4 loãng, thu được 1,344 lít hiđro (ở đktc) và dung dịch chứa m gam muối. Giá trị của m là: A. 9,52 B. 10,27 C. 8,98 D. 7.25 Câu 2: Cho 7,8 gam hh kim loại R, R’ vào dd H2SO4 loãng dư thấy khối lượng ddtăng 7,56 gam. Khối lượng muối sunfat thu được trong dd sau phản ứng là: A. 18,42 gam B. 19,32 gam C. 18,32 gam D. 17,34 gam Câu 3: 1,78g hỗn hợp 2 kim loại hóa trị 2 tan hoàn toàn trong dung dịch H2SO4 loãng, giải phóng được 0,896 lít H2 (đktc). Khối lượng hỗn hợp muối sunfat tìm được là: A. 9,46g B. 3,7g C. 5,62g D. 2,74g Câu 4: Cho 3,68 gam hh gồm Al và Zn tác dụng với một lượng vừa đủ dd H2SO4 10%, thu được 2,24 lít khí H2 (ở đktc). Khối lượng dd thu được sau pu là: A. 101,68 gam B. 88,20 gam C. 101,48 gam D. 97,80 gam Câu 5: Cho m gam hỗn hợp Mg, Al, Fe tác dụng hoàn toàn với dung dịch H2SO4 loãng vừa đủ thu được 4,48 lít khí hiđro (đktc). Cô cạn dd thu được hỗn hợp muối khan có khối lượng lớn hơn so với khối lượng kim loại đem dùng là: A. 12,9 gam B. 19,2 gam C. 19,8 gam D. 18,9 gam Câu 6: Hòa tan hoàn toàn 1,45 gam hh3 kim loại Zn, Mg, Fe vào dd HCl dư thấy thoát ra 0,896 lít H2 (đktc). Cô cạn dd ta thu được m gam muối khan thì giá trị của m là: A. 4,29g B. 2,87g C. 3,19g D. 3,87g Câu 7: Cho 1,75 gam hỗn hợp kim loain Fe, Al, Zn tan hoàn toàn trong dung dịch HCl, thu được 1,12 lít H2 (đktc). Cô cạn đung dịch thu được hỗn hợp muối khan là: A. 5gam B. 5,3gam C. 5,2 gam D. 5,5 gam Câu 8. Cho 10 gam hỗn hợp X gồm Fe và Cu phản ứng với dung dịch HCl loãng (dư), đến khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được 3,36 lít khí H2 (đktc). Khối lượng của Cu trong 10 gam hỗn hợp X là A. 2,8 gam. B. 8,4 gam. C. 5,6 gam. D. 1,6 gam. Câu 9. Hoà tan hoàn toàn 5 gam hỗn hợp gồm Fe và một kim loại hóa trị II trong dung dịch HCl dư thấy tạo ra 11,2 lít khí H2 (đkc). Kim loại hóa trị II đó là A. Mg(24) B. Ca(40) C. Be.(9) D. Zn.(65) Câu 10 Hòa tan hoàn toàn 3,80 gam hỗn hợp 2 kim loại kiềm thuộc 2 chu kì liên tiếp trong dung dịch HCl dư, thu được 2,24 lít khí H2 (đktc). Hai kim loại kiềm đó là A. K(39) và Rb(85). B. Na(23) và K(39). C. Rb(85) và Cs(133) D. Li(7) và Na(23) Câu 11:Cho 2,13 gam hỗn hợp X gồm ba kim loại Mg, Cu và Al ở dạng bột tác dụng hoàn toàn với oxi thu được hỗn hợp Y gồm các oxit có khối lượng 3,33 gam. Thể tích dung dịch HCl 2M vừa đủ để phản ứng hết với Y là A. 75 ml. B. 57 ml. C. 50 ml. D. 90 ml. 109
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 12:Oxi hãa hoµn toµn 14,3g hçn hîp bét c¸c kim lo¹i Mg, Al, Zn b»ng oxi thu ®îc 22,3g hçn hîp oxit. Cho l−îng oxit nµy t¸c dông hÕt víi dung dÞch HCl th× khèi l−îng muèi t¹o ra lµ: A. 36,6g B. 32,05g C. 49,8g D. 48,9g Câu 13 Nung nóng 16,8 gam hỗn hợp gồm Au, Ag, Cu, Fe, Zn với một lượng dư khí O2, đến khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 23,2 gam chất rắn X. Thể tích dung dịch HCl 2M vừa đủ để phản ứng với chất rắn X là A. 400 ml. B. 200 ml. C. 800 ml. D. 600 ml. 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. - Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trong mỗi dạng --------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 12/11/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 34
CHỦ ĐỀ 10
CHỦ ĐỀ ÔN TẬP 10: TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA KIM LOẠI (tiết 34) I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: - Tính chất hóa học đặc trưng của kim loại và viết được ptpu minh họa đơn giản. b. Kĩ năng:. – viết được ptpu minh họa tchh của kim loại. c. Trọng tâm - Bài toán kim loại tác dụng với và axit có tính oxi hóa mạnh, với muối. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a. Phẩm chất + Trung thực, tự trọng, chí công, vô tư; + Tự lập, tự tin, b. Năng lực chung: + Năng lực giao tiếp: hoạt động nhóm + Năng lực tự học. c. Năng lực chuyên biệt: + Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học: tên gọi một số hợp chất kim loại. II. CHUẨN BỊ. 1. Giáo viên: Chuẩn bị hệ thống câu hỏi và bài tập in sẵn 2. Học sinh. Ôn tập lại kiến thức về TCHH của kim loại. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học Phương pháp dạy học nhóm Phương pháp giải quyết vấn đề 2. Kĩ thuật dạy học Kĩ thuật giao nhiệm vụ Kĩ thuật đặt câu hỏi 110
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC. A. Hoạt động khởi động - Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. - Kim loại có tchh đặc trưng là tính khử và sau đây cô trò chúng ta tìm hiểu các bài toán lần lượt qua từng loại phản ứng B. Hoạt động hình thành kiến thức mới. Hoạt động 1: Bài tập kim loại tác dụng với axit có tính oxi hóa mạnh Mục tiêu: Biết bản chất của KL trong phản ứng với axit có tính oxi hóa mạnh, cách làm bài toán cơ bản. HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, lên bảng chữa, và nhận xét các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện lên bảng nhóm còn lại trình bày về những thông tin còn thiếu cần điền trong bảng tóm tắt. Gv: Nhận xét bổ sung và cho HS làm bài tập vận dụng rồi chữa. Dạng 4: Kim loại, kim loại tác dụng với axit có tính oxi hóa mạnh Kl (trừ …………) + dd HNO3 ,H2SO4 đặc : → ............................................................ Kim loại
Kim loại mạnh
Kim loại yếu
H2SO4đ, to
.....................................................................
.................................
HNO3(l)
.......................................................................
.................................
HNO3đ, to .................................................................................................................. Chú ý: Fedư + dd HNO3(l).............................................................................=>
* Chú ý : HNO3, H2SO4 đặc nguội làm thụ động hoá …………………... Bán phản ứng: H+ + NO3- + e → NO + H2O
H+ + SO42- + e → SO2 + H2O
H+ + NO3- + e → N2 + H2O
H+ + SO42- + e → S + H2O
H+ + NO3- + e → N2O + H2O
H+ + SO42- + e → H2S + H2O
H+ + NO3- + e → NO2 + H2O H+ + NO3- + e → NH4NO3 + H2O => => => => Câu 1. Cho 1,92g Cu hòa tan vừa đủ trong HNO3 thu được V lit NO( đktc). Thể tích V và khối lượng HNO3 đã pứ: A. 0,048lit; 5,84g B. 0,224lit; 5,84g C. 0,112lit; 10,42g D. 1,12lit; 2,92g Câu 2. Lượng khí thu được (đkc) khi hoà tan hoàn toàn 0,3 mol Cu trong lượng dư HNO3 đặc là: A. 3,36 lít B. 4,48 lít C. 6,72 lít D. 13,44 lít Câu 3. Cho 10,8 g Al tan hết trong dd HNO3 loãng thu được sản phẩm duy nhất là 3,36 lít khí A (đkc). CTPT của khí A là: A. N2O B. NO2 C. NO D. N2 111
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Câu 4 Cho 0,05 mol Mg tan hết trong dung dịch HNO3 thấy thoát ra 0,01 mol khí X là sản phẩm khử duy nhất (đktc). X là : A. NO2 B. N2 C. NO D. N2O Câu 5: Hoà tan hết 2,4g kim loại M bằng dung dịch HNO3 dư được 0,448lít khí N2 là sản phẩm khử duy nhất đktc . Tìm M : A. Zn B. Mg C. Al D. Ca Câu 6.Cho 19,5 gam một kim loại M hóa trị n tan hết trong dung dịch HNO3 thu được 4,48 lít khí NO (ở đktc). M là kim loại: A. Mg B. Cu C. Fe D. Zn Câu 7: Hòa tan hoàn toàn 1,2 gam kim loại X vào dung dịch HNO3 dư tạo ra khí N2 (duy nhất), thể tích 0,224 lít (đktc). Kim loại X làA. Zn B. Cu C. Mg D. Al Câu 8: Hoà tan 0,6g kim loại M vào HNO3 dư thu được 0,112lit khớ N2 (đktc). Kim loại M là A. Mg B. Fe C. Cu D. Al Câu 9: Hòa tan hết 1,92 gam một kim loại trong 1,5 lít dd HNO3 0,15M thu được 0,448 lít khí NO (ở đktc) và dd A. Biết khi phản ứng thể tích dd không thay đổi: a) Vậy R là kim loại: A. Al B. Zn C. Fe D. Cu b) Nồng độ mol/l lít của các chất có thể có trong dd A là: A. [muối] = 0,02M ; [HNO3]dư =0,097M B. [muối] = 0,097M ; [HNO3]dư =0,02M C. [muối] = 0,01M ; [HNO3]dư =0,01M D. [muối] = 0,022M ; [HNO3]dư =0,079M Câu 10: Hoà tan 32g kim loại M trong dd HNO3dư thu được 8,96lit (đktc) hỗn hợp khí gồm NO, NO2 có tỉ khối so với H2 là 17. Kim loại M là A. Mg. B. Al. C. Fe. D. Cu Câu 11: Hòa tan hoàn toàn m gam Cu bằng dd HNO3 dư, thu được 1,12 lít hỗn hợp khí X gồm NO và NO2 (đktc) có tỉ khối hơi so với hiđro là 16,6. Giá trị của m là A. 8,32. B. 3,90. C. 4,16. D. 6,40 Câu 12: 15,2 gam hỗn hợp Fe, Cu tác dụng với dung dịch HNO3 dư thì thu được 4,48 lít khí NO (đktc) là sản phẩm khử duy nhất: Tính %m của Fe và Cu. A. Cu : 63,16%, Fe : 36,84% B. Cu : 36,84% Fe : 63,16%, C. Cu : 40% Fe : 60%, D. Cu : 60% Fe : 40%, Câu 13: Cho 11g hỗn hợp gồm Al và Fe vào dd HNO3 dư được 6,72lít NO đktc là sản phẩm khử duy nhất .Khối lượng của Al và Fe lần lượt là: A. 5,6g và 5,4g B. 5,4g và 5,6g C. 4,4g và 6,6g D. 4,6g và 6,4g Câu 14: Hoà tan hết m gam Al vào dung dịch HNO3 dư được 0,01mol NO và 0,015mol N2O là các sản phẩm khử của N+5. Tìm m : A. 5,4g B . 2,7g C. 1,35g D. 8,1g Câu 15: Hòa tan hoàn toàn 12 gam hỗn hợp Fe, Cu (tỉ lệ mol 1:1) bằng axit HNO3, thu được V lít (đktc) hỗn hợp khí X (gồm NO và NO2) và dung dịch Y (chỉ chứa hai muối và axit dư). Tỉ khối của X đối với H2 bằng 19. Giá trị của V là A. 2,24. B. 4,48. C. 5,60. D. 3,36. Câu 16(C1,2): Hoà tan hoàn toàn 8,862 gam hỗn hợp gồm Al và Mg vào dung dịch HNO3 loãng, thu được dung dịch X và 3,136 lít (ở đktc) hỗn hợp Y gồm hai khí không màu, trong đó có một khí hóa nâu trong không khí. Khối lượng của Y là 5,18 gam. Cho dung dịch NaOH (dư) vào X và đun nóng, không có khí mùi khai thoát ra. Phần trăm khối lượng của Al trong hỗn hợp ban đầu là A. 19,53%. B. 12,80%. C. 10,52%. D. 15,25%. Câu 17(C1,2): Cho 18,4 g hỗn hợp kim loại A,B tan hết trong dung dịch hỗn hợp gồm HNO3 đặc và H2SO4 đặc, nóng thấy thoát ra 0,3 mol NO và 0,3mol SO2. Cô cạn dung dịch sau phản ứng, khối lượng chất rắn thu được là: A. 42,2g B. 63,3g C. 79,6g D. 84,4g Câu 18(C1,2): Hòa tan 10,71g hỗn hợp gồm Al, Fe và Zn trong 4 lít dung dịch HNO3 a(M), vừa đủ thu được 1,792lít hỗn hợp khí gồm N2 và N2O có tỷ lệ mol 1 : 1. Cô cạn dung dịch A thu được m gam muối khan. Giá trị của m và a: A. 55,35g và 2,2M B. 55,35g và 0,22M C. 53,55g và 2,2M D. 53,55g và 0,22M Câu 19(C1,2): Đun nóng m gam hỗn hợp Cu và Fe có tỉ lệ khối lượng tương ứng 7 : 3 với một lượng dung dịch HNO3. Khi các phản ứng kết thúc, thu được 0,75m gam chất rắn, dung ịch X và 5,6 lít hỗn hợp khí (đktc) gồm NO và NO2 (không có sản phẩm khử khác của N+). Biết lượng HNO3 đã phản ứng là 44,1 gam. Giá trị của m làA. 44,8 B. 40,5 C. 33,6 D. 50,4 Câu 20(C1): Cho m gam Fe tan hết trong 400ml dd FeCl3 1M thu được dung dịch Y. Cô cạn dung dịch Y được 71,72 gam chất rắn khan. Để hoà tan m gam Fe thì cần tối thiểu bao nhiêu ml dung dịch HNO3 1M (biết sản phẩm khử duy nhất là NO) A. 540ml B. 320ml C. 160ml D. 480ml Hoạt động 2: Bài tập trắc nghiệm lý thuyết kim loại tác dụng với axit, với ,muối. Mục tiêu: Biết KL trong phản ứng với axit , muối có xảy ra hay không và xác định được sản phẩm tạo thành. 112
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS GV: Chia lớp làm các nhóm theo đơn vị bàn, cho HS: Thảo luận nhóm, chữa bài, và nhận xét nhóm còn các nhóm thảo luận sau đó cử đại diện trả lời tại lại chỗ. Gv: Nhận xét bổ sung và cho HS làm bài tập vận dụng rồi chữa. BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT KIM LOẠI TÁC DỤNG VỚI AXIT, MUỐI Câu 1: Dãy gồm các kim loại đều phản ứng với dung dịch CuSO4 là: A. Na, Al, Cu. B. Al, Fe, Mg, Cu. C. Na, Al, Fe, Ba. D. Ba, Mg, Ag, Fe. Câu 2: Trường hợp nào sau đây không tạo ra kim loại? A. Na + dd CuSO4 B. Mg + dd Pb(NO3)2 C. Fe + dd CuCl2 D. Cu + dd AgNO3 Câu 3: Kim loại mạnh đẩy kim loại yếu hơn ra khỏi muối tan trong nước xảy ra với trường hợp nào trong các trường hợp sau đây? A. Na + CuSO4 B. Zn + FeCO3 C. Cu + NaCl D. Fe + CuSO4 Câu 4: Hai kim loại đều phản ứng với dung dịch Cu(NO3)2 giải phóng kim loại Cu là A. Al và Fe. B. Fe và Au. C. Al và Ag. D. Fe và Ag. Câu 5: Cặp chất không xảy ra phản ứng là A. Fe + Cu(NO3)2. B. Cu + AgNO3. C. Zn + Fe(NO3)2. D. Ag + Cu(NO3)2. Câu 6: Kim loại Cu phản ứng được với dung dịchA. FeSO4. B. AgNO3. C. KNO3. D. HCl. Câu 7: Dung dịch FeSO4 và dung dịch CuSO4 đều tác dụng được vớiA. Ag. B. Fe. C. Cu. D. Zn. Câu 8: Để hoà tan hoàn toàn hỗn hợp gồm hai kim loại Cu và Zn, ta có thể dùng một lượng dư dung dịch A. HCl. B. AlCl3. C. AgNO3. D. CuSO4. Câu 9: Hai dung dịch đều tác dụng được với Fe là A. CuSO4 và HCl. B. CuSO4 và ZnCl2. C. HCl và CaCl2. D. MgCl2 và FeCl3. Câu 10: Cho các kim loại: Ni, Fe, Cu, Zn; số kim loại tác dụng với dung dịch Pb(NO3)2 là A. 1. B. 2. C. 3. D. 4. Câu 11: Dung dịch muối nào sau đây tác dụng được với cả Ni và Pb? A. Pb(NO3)2. B. Cu(NO3)2. C. Fe(NO3)2. D. Ni(NO3)2. Câu 12: Dãy nào sau đây chỉ gồm các chất vừa tác dụng được với dung dịch HCl, vừa tác dụng được với dung dịch AgNO3 ? A. Zn, Cu, Mg B. Al, Fe, CuO C. Fe, Ni, Sn D. Hg, Na, Ca Câu 13: Hai thanh sắt có khối lượng bằng nhau nhúng vào 2 dung dịch có số mol muối bằng nhau: - Thanh số 1 nhúng vào dung dịch AgNO3 - Thanh số 2 nhúng vào dung dịch Cu(NO3)2 Khi phản ứng kết thúc, lấy thanh sắt ra, sấy khô và cân sẽ cho kết quả nào sau đây? A. Khối lượng 2 thanh vẫn như ban đầu B. Khối lượng thanh 1 lớn hơn C. Khối lượng thanh 2 lớn hơn D. Khối lượng 2 thanh bằng nhau nhưng khác ban đầu Câu 14. Khi nhúng một thanh đồng vào dung dịch Fe2(SO4)3 thì: A. không thấy có hiện tượng gì. B. thấy thanh đồng tan ra và có sắt tạo thành. C. thấy thanh đồng tan ra và dd có màu xanh. D. thấy thanh đồng tan ra, dd có màu xanh và có sắt tạo thành. Câu 15. Cho Cu dư tác dụng với dd AgNO3 đượcdd X. Cho Fe dư vào dd X được dd Y. dd Y chứa: A. Fe(NO3)2. B. Fe(NO3)3. C. Fe(NO3)2 và Cu(NO3)2. D. Fe(NO3)3 và Cu(NO3)2. Câu 16. Cho m gam hỗn hợp gồm Al và Pb vào dung dịch Cu(NO3)2 một thời gian thấy khối lượng chất rắn giảm a gam. Trong thí nghiệm này chất chắc chắn phản ứng hết là: A. Al. B. Pb. C. Cu(NO3)2. D. Al và Pb. Câu 17: Ngâm một lá Ni lần lượt trong những dd muối sau : MgSO4, NaCl, CuSO4, AlCl3, ZnCl2, Pb(NO3)2, AgNO3. Ni khử được các ion kim loại A. Mg2+, Ag+, Cu2+. B. Na+, Ag+, Cu2+. D. Al3+, Ag+, Cu2+. C. Pb2+, Ag+, Cu2+. Câu 18: Cho bột Cu đến dư vào dd hh gồm Fe(NO3)3 và AgNO3 thu được chất rắn X và dd Y. X, Y lần lượt là A. X ( Ag, Cu); Y ( Cu2+, Fe2+). B. X ( Ag); Y ( Cu2+, Fe2+). C. X ( Ag); Y (Cu2+). D. X (Fe); Y (Cu2+). 4. Củng cố : - GV nhấn mạnh các kiến thức trọng tâm của bài. 113
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
- Làm các bài tập còn lại trong các dạng bài tập và bài tập phần phiếu bài tập tổng hợp 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………….. 6. Phụ lục đính kèm: hoàn thành các dạng bài tập còn lại trong mỗi dạng. --------------------------------------------Hết----------------------------------------
Ngày soạn 18/11/2019
Lớp dạy C3 C5
Ngày dạy
Tiết 35, 36
Chủ đề 11: Ôn tập tổng hợp este – amin – aminoaxit – peptit- Polime I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức, kĩ năng: a. Kiến thức: Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá các chương của chương trình Hoá học kì I. b. Kĩ năng:. Rèn kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất Kĩ năng giải bài tập xác định CTPT của hợp chất. c. Trọng tâm - Kĩ năng từ cấu tạo suy ra tính chất - Bài tập nhận biết, viết đồng phân, gọi tên, bài tập xác định CTPT của hợp chất.. 2. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh: a, Các phẩm chất: tích cực, tự giác, yêu bộ môn. b, Các năng lực chung: tự học, hợp tác. c, Năng lực chuyên biệt: năng lực sử dụng ngôn ngữ hoá học, tính toán. II. CHUẨN BỊ. 1. GV: Bảng thống kê toàn bộ kiến thức lí thuyết 2. HS: Lập bảng tổng kết kiến thức của từng chương theo sự hướng dẫn của GV trước khi học tiết ôn tập học kì và làm các bài tập đã cho trong đề cương. III. PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC 1. Phương pháp dạy học: pp vấn đáp tái hiện, pp đặt và giải quyết vấn đề, pp hoạt động nhóm, pp động não. 2. Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật sơ đồ tư duy, kĩ thuật khăn trải bàn,...
IV. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1.Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra trong nội dung bài. 2. Vào bài: Theo kế hoạch của nhà trường và bộ môn tiết học. Ngày hôm này với chủ đề tự chọn là ôn tập học kì I để củng cố lại kiến thức hóa học 12 kì 1. Để chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra học kì 1 tới cô cùng các em đi tìm hiểu. 3. Nội dung bài giảng. Hoạt động 1: Kiến thức cơ bản Mục tiêu: Rèn kĩ năng dựa vào cấu tạo của chất để suy ra tính chất và ứng dụng của chất HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS - GV: Yêu cầu HS tóm tắt kiến thức cơ bản cHS: Thảo luận và lần lượt trả lời các câu hỏi của GV các chương theo nội dung đề cương 114
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
Kết luận: Kiến thức về este, cacbohidrat, amin-aminoaxit, polime, đại cương kim loại. Hoạt động 2: Làm dạng toán về đốt cháy este, cacbohdrat, polime Mục tiêu: Rèn kĩ năng về các dạng toán đốt cháy este, cacbohdrat, polime HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS - Giáo viên ghi đề bài lên bảng và hướng HS: vận dụng kiến thức đã học, trao đổi hoàn dẫn, sau học sinh tự làm, giáo viên kiểm thành bài tập. tra. Đại diện lên bảng trình bày Bài 1: Đốt cháy hoàn toàn 7,4 gam este X đơn chức thu được 6,72 lít khí CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O. a) xác định công thức phân tử của X b) đun 7,4 gam X trong dung dịch NaOH vừa đủ đến khi phản ứng hoàn toàn thu được 3,2 gam ancol Y và một lượng muối Z. Viết công thưc scấu tạo của X và tính khối lượng của Z. Bài 2: cho 15kg glucoz ( chứa 10% tạp chất) lên men thành ancol etylic, quá trình chế biến bị hao hụt 8%. Khối lượng ancol thu được là bao nhiêu? Bài 3: Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết các chất lỏng không màu mất nhãn đựng trong các lọ riêng biệt sau:etyl amin, anilin, axit axetic, ancol etylic. Bài 4: Đốt cháy hỗn hợp 2 amin no đơn chức mạch hở là đồng đẳng liên tiếp thu được 2,24 lít CO2(đkc) và 3,6 gam H2O. Tìm CTPT của 2 amin. Bài 5: Phân tử khối trung bình của poli(hexametylen-ađipamit) nilon-6,6 là 45.200 và của cao su tự nhiên là 102.000, của polietlien là 56.00. Hãy tính số mắt xích ( trị số n) trung bình của mỗi loại polime trên? - GV hướng dẫn học sinh làm bài Bài tập Bài 1: 6, 72 5, 4 = 0,3(mol ); nH 2O = = 0, 3(mol ) 22, 4 18 Ta thấy nCO2 = nH 2O => X là este no đơn chức mạch hở có công thức chung CnH2nO2 ( n ≥ 2
a) nCO = 2
) 3n − 2 t0 O2 → nCO2 + nH 2O 2 1 1.0, 3 nX = nCO2 = ( mol ) n n
Cn H 2 n O2 +
115
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
mX =
Năm học: 2019-2020
0,3 (14n + 32) = 7, 4 => n = 3 n
công thức phân tử là C3H6O2 b) nX = 7,4/74 = 0,1 (mol) t RCOOR’ + NaOH → RCOONa + R’OH (Z) (Y) => nY = nX = 0,1 (mol) => MY = 3,2/0,1 = 32 => Y là CH3OH CTCT của X : CH3COOCH3 : metyl axetat Z: CH3COONa có nZ = nX = 0,1 (mol) => MZ = 0,1.82 = 8,2 (g) Bài 2: + khối lượng glucoz nguyên chất: 15.(100-10)/100 = 13,5(kg) + phương trình lên men menruou C6H12O6 → 2C2H5OH + 2CO2 180kg 2.46kg 13,5kg -> a 0
=> a =
13, 5.2.46 = 6,9( kg ) 180 6,9.92 = 6, 348( kg ) 100
- khối lượng ancol thực tế thu được là
Bài 3: - cho quỳ tím lần lượt vào các mẫu thử, quan sát + quỳ tím hóa xanh: dd etyl amin + quỳ tím hóa đỏ: dd axit axetic + quỳ tím không đổi màu: dd anilin, ancol etylic. - cho dd Br2 vào 2 mẫu thử không làm quỳ tím đổi màu, quan sát + mẫu thử có kết tủa trắng là anilin C6H5NH2 + 3Br2 → C6H2Br3NH2 + 3HBr + mẫu thử không có hiện tượng gì là C2H5OH Bài 4: CnH2n+3N ( n ≥ 1 ) => CTC 2 amin: C H −
n
n
CO2
nH 2 O
−
−
2 n +3
N (1 ≤ n < n < m = n + 1 )
2, 24 = 0,1(mol ) 22, 4 3, 6 = = 0, 2( mol ) 18 =
−
−
− 3 n+ 1,5 2 n+ 3 1 t0 C− H − N + O2 H 2O + N 2 → n CO2 + n 2 n +3 2 2 2 −
−
n
0,1 −
ta có tỉ lệ:
2 n+ 3 2
0,2
−
− n 2 n+ 3 ⇒ n = 1,5 = 0,1 2.0, 2
vậy 2 amin là: CH5N và C2H7N Bài 5: poli(hexametylen-ađipamit) có CT là
116
Giáo án: Hóa học dạy thêm hóa 12
Năm học: 2019-2020
( NH-(CH2)6-NH-CO-(CH2)4 - CO)n M = 226n = 45.200 => n = 200 cao su tự nhiên có công thức là ( CH2 C CH CH2) n CH3
M = 68n = 102.000 => n = 1500 polietlien có công thức là ( CH2 CH2)n
M = 28n = 56.00 => n = 200 4. Củng cố - Lưu ý những chỗ học sinh còn yếu, chú ý khi làm bài thi học kì. 5. Rút kinh nghiệm: ……………………………………………………………………………………………… …………………..………………………………………………………………………… ………………………………… ……………………………………………………………………………………………… …………………..………………………………………………………………………… ………………………………… 6. Phụ lục đính kèm:
117