WHY Basics havo/vwo Levensweg (preview)

WHY BASICS

basics 6

Werken met WHY

Je bent bij het tweede magazine voor de tweede klas aangekomen. Zoals je gewend bent, ga je weer van verschillende kanten naar het onderwerp kijken. Je gaat lezen, luisteren, tekenen, presenteren en ervaren. Soms werk je samen met een klasgenoot, soms werk je alleen.

Magazine & MyWhy

In dit magazine maak je opdrachten en verzamel je informatie. Natuurlijk staat er ook weer een boel informatie online. Je vindt de stof uit de lessen terug op mywhy.nl. Hier maak je ook je huiswerk, en zie je terug wat je leraar van je antwoorden vond.

Symbooltjes

Bij iedere opdracht vind je een symbool. Hieraan zie je gelijk wat voor soort opdracht het is. Ken je ze nog? Hieronder zie je wat alle symbooltjes betekenen.

Hoi ! (vul hier je naam in)

Het is tijd voor een nieuw thema. In dit thema leer je weer meer over jezelf en over de wereld om je heen.

In dit magazine gaat het over hoe het in een mensenleven gaat. Over wie je bent, wat je kunt en wat je wilt. Eigenlijk ben je een leven lang op een soort reis. Waar gaat jouw reis naartoe? Hoe is je reis tot nu toe verlopen en hoe gaat het verder in de toekomst?

Natuurlijk doen we dit stap voor stap. Eerst ga je aan de slag met kiezen. Je speelt een keuzespel over later. En je gaat kijken op welke manieren je kunt kiezen. Daarna volgen 3 hoofdstukken:

• Ik ben ik.

• Op weg

• Bestemming

Aan het einde van het magazine kun je nog eens controleren of je alles begrepen hebt.

Het is bijna tijd om te starten. Maar nog één ding. Ken jij de drie brillen nog? Deze gebruiken we om naar de wereld te kijken. Iedere bril heeft zijn eigen kijk.

de burgerschapsbril

de levensbeschouwelijke bril

Je hebt – als het goed is – nog heel veel levensjaren voor je liggen. In Nederland worden mensen steeds ouder. De kans om heel oud te worden – misschien wel 100 jaar! – wordt steeds groter. Sommige mensen vergelijken het leven met een weg. Aan het begin van die weg staat je wieg. En aan het eind van de weg ga je dood. Het is natuurlijk geen weg die alleen maar rechtdoor gaat. Soms moet je kiezen of je links- of rechtsaf gaat. Soms lijkt je leven net een hobbelige zandweg. Dan lijkt het weer een supersnelle asfaltbaan. Je weet natuurlijk nog niet hoe jouw levensweg eruit gaat zien. Maar je hebt vast al wel een idee wat je wel en niet zou willen. Daarover gaat het spel dat je met je groepje gaat spelen.

zo kort mogelijk

1 vervolgopleiding

2 vervolgopleidingen

een leven lang leren

parttime voor een baas

fulltime voor een baas

geen betaald werk (bijvoorbeeld voor de kinderen of een familielid zorgen)

eigen baas (dus een eigen bedrijf)

Na school wil ik

eerst een jaar niks doen

een lange reis maken

zo snel mogelijk gaan werken

zo snel mogelijk gaan samenwonen of trouwen en kinderen krijgen

Speel het spel in een groepje van vier.

> Leg één magazine open bij het speelbord van bladzijde 6 en 7.

> Houd een ander magazine open op bladzijde 4 en 5.

> Gooi met de dobbelsteen. Je worp bepaalt hoeveel vakjes je vooruit mag met je pion.

> Ieder vakje heeft een kleur. Diezelfde kleur vind je terug op de kaartjes op bladzijde 4 en 5.

> Lees de kaart voor en kies één van de antwoorden. Je moet iets kiezen! Je mag één keer een joker inzetten. Dan mag je iets noemen wat niet op het kaartje staat.

> Je medespelers mogen je vragen stellen over je keuze. Waarom kies je dit?

> Dan is de volgende aan de beurt.

Relaties d.

ik blijf alleen

ik heb een partner

ik heb een partner en kinderen

ik leef met een groep vrienden

Nu wil ik

zo veel mogelijk leren zo veel mogelijk vrienden hoge cijfers halen

een goede balans tussen school, vrienden, lol maken

Wonen

in een dorp in een stad in een ander land in een camper en dan altijd onderweg zijn

Carrière

in de zorg in de techniek op kantoor

in de handel (bijvoorbeeld een winkel) buiten (bijvoorbeeld tuinier of boswachter) in de sport in de mode in het onderwijs

Het belangrijkste in mijn leven is

veel vrienden hebben rijk zijn wijs zijn beroemd worden

Jammer, je bent ziek. Sla een beurt over.

Ga vijf plaatsen vooruit.

De weg is opgebroken. Ga vijf plaatsen terug.

Je rust uit op een terras. Welke medespeler komt er bij je zitten?

2.

Sla een beurt over.

= School:

= Na school wil ik:

= Wonen: = Relaties:

= Nu wil ik: = Werk: = Carrière: = Het belangrijkste in mijn leven is:

Hoera, je bent jarig! Gooi nog eens.

Ga tien plaatsen terug.

Sla een beurt over.

Maak de opdrachten op MyWhy

Je maakt elke dag heel wat keuzes. Gelukkig hoef je over de meeste keuzes niet lang na te denken. Nog even snoozen of meteen opstaan? Pindakaas op je boterham of jam? Vaak kies je zonder na te denken. Dat zijn de kleine, onbelangrijke keuzes. Natuurlijk denken mensen verschillend over wat ‘klein en onbelangrijk’ is. Iemand die een dieet volgt, denkt goed na over wat hij eet. Een ander neemt gewoon waar hij trek in heeft.

Manieren om te kiezen

Toch zijn er ook keuzes die wel belangrijk zijn. Die kunnen grote gevolgen hebben. Hoe kies je dan? Dat kan op verschillende manieren:

3.

Hoe kies je?

Hoe kies je wat je doet?

> Schrijf achter elke keuze het cijfer van de manier waarop jij zou kiezen.

> Bespreek in je groepje wat je hebt ingevuld en waarom.

> Bespreek ook of het een goede manier van kiezen was.

Hoe kies je wat je doet?

a. Je bent te laat van huis gegaan. Als je niet op de verkeersregels let, kom je nog op tijd. Anders kom je te laat.

b. Dit weekend wordt je opa tachtig jaar: groot familiefeest. Maar bij de buren kun je 50 euro verdienen met het uitgraven van een tuinvijver.

c. Het is vies weer. Eigenlijk zou je je regenpak mee moeten nemen. Maar je hebt ook gym én een volle boekentas.

Waarden

Soms moet je een grote, belangrijke keuze maken. Dan helpt het als je weet wat écht waardevol voor je is. Het gaat om welke waarden voor jou belangrijk zijn. Een waarde is iets wat je heel belangrijk vindt of iets waar je je best voor wilt doen. Een waarde is geen gegeven: mensen maken die zelf. Dat betekent ook dat verschillende mensen verschillende waarden hebben. Een voorbeeld. Vind je avontuur en iets nieuws proberen belangrijk? Of vind je het juist belangrijk om rustig thuis te zijn? Als je dat weet, is de keuze bij d. in opdracht 4 misschien wat minder moeilijk.

d. Je kunt in de kerstvakantie met een vriend mee om te skiën. Dat is leuk, maar ook duur en misschien wel eng. Je kunt ook lekker thuisblijven.

e. Je hebt ruzie met een klasgenoot, die vroeger ook bij jou op de basisschool zat. Je hebt nog een heel gênante kinderfoto die je zou kunnen delen in de klassenapp.

> Kies vijf waarden uit die jij belangrijk vindt.

> Bekijk nu nogmaals de keuzes van opdracht 4. Is het nu makkelijker om te kiezen? Leg je antwoord uit.

Bekijk de lijst met waarden op het digibord.

5.