Duurzaamheid

Dit is een commerciële uitgave van Contentway bij deze krant Campagne Manager: Jeroen van Zonneveld Managing Director: Saïd Laktami Graphic Design: Kiloe van Benthem Redactie: Eltjo Nieuwenhuis en Mecdelawit Ogbmichael Tekst: Hugo Schrameyer, Fred Pals en Michel de Ruyter Gedistribueerd met: Het Financieele Dagblad 2026 Drukkerij: RODI Rotatiedruk. Partner content in deze campagne is tot stand gekomen in samenwerking met onze klanten. Dit zijn commerciële uitingen. Dit is een commerciële uitgave. De FD-redactie heeft geen betrokkenheid bij deze productie.

Uitgegeven door Contentway B.V. Keizersgracht 424 NL-1016 GC Amsterdam

DUURZAAMHEID

WIE DRAAIT DE SLEUTEL OM VOOR DE WATERSTOFECONOMIE VLIEGWIEL VOOR DE ENERGIETRANSITIE

Tel: +31 (0)20 241 7763 Web: contentway.nl Email: info@contentway.nl redactie@contentway.nl

juli 2026

03

05

DUURZAAMHEID LUKT NIET BINNEN DE MUREN VAN ÉÉN BEDRIJF

12

30.09.2026 & 01.01.2026 TILBURG, THE NETHERLANDS

TURN AMBITION INTO REALITY

EUROPE’S LEADING TRADE EVENT FOR CIRCULAR TEXTILES. EXHIBITION � CONFERENCE � NETWORKING

SUPPLY CHAIN MANAGEMENT

YARNS, FABRICS, ACCESSORIES

DESIGN AND PRODUCTION

TEXTILE SERVICES

REPAIR, REUSE, RECYCLE

COLLECTING AND DISMANTLING

New EU legislation explained Practical circular business tools Digital Product Passport solutions

TICKETS

Recycling & repair innovations Partners that help you move forward

Everything you need to future-proof your business.

02

Ecocem Benelux – Partner Content

Nederland zet toon in duurzaam cement en beton De bouwsector staat voor een van de grootste klimaatuitdagingen van dit moment. Cementproductie is verantwoordelijk voor acht procent van de wereldwijde CO₂-uitstoot, een cijfer dat zelden de voorpagina haalt, maar enorme impact heeft op het klimaat. De grootste boosdoener is klinker, het hoofdbestanddeel van cement, dat ontstaat door het verhitten van kalksteen.

Terwijl andere sectoren al jaren onder het vergrootglas liggen, begint de verduurzaming van beton en cement nu pas echt vaart te krijgen.

keuzes stimuleert. Ecocem werkt aan cementtechnologieën die ook voor prefabtoepassingen voldoende vroegsterkte leveren. “We gaan het verschil misschien niet volledig wegwerken, maar we komen steeds dichterbij en de sector zelf zal ook een stap moeten zetten.”

gaat daarmee verder dan de bestaande regelgeving.”

Minder klinker is minder uitstoot

Paul Roos, Directeur, Ecocem Benelux

N

ederland behoort tot de Europese koplopers in het gebruik van laag-klinkercementen. Waar in veel landen traditionele cementsoorten nog de norm zijn, worden CO₂-arme alternatieven hier al op grote schaal toegepast in woningbouw, utiliteitsbouw en infrastructuur. Paul Roos, directeur van Ecocem Benelux, legt uit: “Wat Nederland onderscheidt, is niet alleen vroeg bewustzijn, maar de vertaling ervan naar concrete richtlijnen.” Met het Betonakkoord werd een sectorprobleem een ketenverantwoordelijkheid.

Rijkswaterstaat, ProRail en gemeenten volgden met aanbestedingen die CO₂reductie als criterium opnamen. “Maar wat echt uniek is, is dat de grote bouwbedrijven BAM, Heijmans, Dura Vermeer en TBI nu zelf plafondwaarden stellen voor de maximale CO₂-uitstoot per kubieke meter beton die ze inkopen. De markt

Ecocem opende in 2002 zijn eerste productiefaciliteit in Moerdijk. Daar worden cementachtige bindmiddelen geproduceerd op basis van hoogovenslak, een restproduct uit de staalindustrie dat klinker deels vervangt en veel minder CO₂-uitstoot veroorzaakt. In Nederland zijn deze zogeheten CEM III-cementen, met ongeveer 50 procent hoogovenslak, inmiddels breed toegepast en bewezen effectief in de praktijk. “Daarmee bespaarde Ecocem Benelux al ruim 5,5 miljoen ton CO₂-uitstoot”, licht Roos toe.

Maar hoogovenslak is mondiaal schaars en de beschikbaarheid neemt af.

Daarom ontwikkelde Ecocem de ACTtechnologie. ACT vermindert niet alleen de afhankelijkheid van schaarse hoogovenslak, maar maakt gebruik van een bredere mix van lokaal beschikbare materialen.

Daardoor ontstaat een oplossing die wereldwijd schaalbaar is en niet afhankelijk is van één specifieke grondstofstroom.

“Met ACT kunnen we de CO₂-uitstoot tot 70 procent verlagen. Bovendien is de technologie geschikt voor de bestaande infrastructuur van de betonproducenten.”

De prefabsector vormt nog een uitdaging. Snelle ontkisting vraagt om hoge klinkergehalten, wat minder duurzame

Geef innovatie ruimte en laat de markt concurreren op de juiste criteria Moerdijk als motor van opschaling

Als onderdeel van een Europese investeringsstrategie van 220 miljoen euro, breidt Ecocem ook de fabriek in Moerdijk uit. “Dit gaat verder dan capaciteitsvergroting”, zegt Roos.

“We vergroten vooral onze technische mogelijkheden, zodat we een breed pakket aan CO₂-arme cementtechnologieën kunnen leveren. We willen laten zien dat het kan: op schaal, binnen bestaande infrastructuur én tegen marktconforme kosten.”

Een bijzondere samenwerking versterkt de positie verder. Ecocem en Tata Steel Nederland onderzoeken hoe nieuwe en moeilijker toepasbare staalreststromen, zoals staalslakken en EAF-slakken, kunnen worden opgewerkt tot grondstof voor CO₂arm cement. Daarmee wordt de kringloop van industriële reststromen verder verbreed dan de hoogovenslak die Ecocem al decennialang toepast. “Dat is circulariteit op industriële schaal.” Voor Nederland, een land met weinig natuurlijke grondstoffen, biedt dit ook strategische voordelen: minder importafhankelijkheid en een sterkere grondstofpositie op de lange termijn.

Op weg naar een nieuwe standaard

Roos schetst een heldere koers voor de komende jaren: structurele CO₂doelen in elke aanbesteding, flexibiliteit in oplossingen en strenge handhaving. Hij wijst op een hardnekkig obstakel: oude normeringen die innovatie vertragen. “Er zijn CO₂-arme oplossingen die technisch aantoonbaar werken, maar niet altijd binnen bestaande normen passen.” Hij pleit ervoor om niet te specificeren op grondstoffen of cementtype, maar op prestaties. Welke sterkte, welke levensduur, welke CO₂-impact? “Dan geef je innovatie ruimte en laat je de markt concurreren op de juiste criteria.”

Zijn vooruitblik voor 2035 is concreet: CO₂-arm cement wordt de standaard.

Voor volledige klimaatneutraliteit zal

ecocemglobal.com

tegen die tijd ook CO₂-afvangtechnologie beschikbaar zijn om de laatste uitstoot uit de klinkerproductie op te vangen.

“Tegelijkertijd zie ik het als opdracht om door verdere verlaging van het klinkergehalte die uitstoot zó ver terug te dringen dat de inzet van carbon capture tot een minimum beperkt kan blijven.”

CO₂-afvangtechnologie is kapitaalintensief, zowel bij de aanleg als in het gebruik. Volgens adviesbureau CRU Group zouden de kosten van cementproductie daardoor verdrievoudigen. Dat is een uitdaging die Ecocem niet alleen kan oplossen.

Nederland laat zien dat de technologie beschikbaar is, de markt in beweging komt en de eerste resultaten zichtbaar zijn. “De volgende stap is versnelling. Het komt er nu op aan dat overheden, opdrachtgevers en bouwbedrijven deze oplossingen op grote schaal toepassen.”

contentway.nl

Advertorial

03

De sleutel ligt klaar, maar wie draait ‘m om voor de waterstofeconomie?

In de Rotterdamse haven investeert Duiker Clean Technologies in een technologie die essentieel kan worden voor de import van duurzame energie: het vrijmaken van waterstof uit ammoniak.

Met de final investment decision (FID) voor het demonstratieproject AMMONEX is een belangrijke stap gezet. Nu moeten overheid en bedrijfsleven samen de randvoorwaarden creëren om deze technologie op te schalen, en daarmee de Nederlandse positie in de Europese waterstofketen te versterken.

Investering in schakeltechnologie

De stap van Duiker om AMMONEX te realiseren, markeert het moment waarop een veelbesproken technologie de overgang maakt van concept naar praktijk.

Het kraken van ammoniak is een cruciale schakel in toekomstige energieketens, waarin duurzame waterstof over lange afstanden wordt ingevoerd. Waar waterstof zelf lastig op te slaan en te transporteren is, biedt ammoniak een beproefd, economisch aantrekkelijk en schaalbaar alternatief.

De kracht van de door Duiker ontwikkelde technologie ligt in de integrale benadering. Voor elk deelproces is de best beschikbare oplossing geselecteerd en samengebracht in één systeem. Dat resulteert in een combinatie die internationaal onderscheidend is: hoge energie-efficiëntie, zonder directe CO2-emissies, een compacte installatie en directe levering van waterstof onder hoge druk van 50 bar(g).

“We zijn niet begonnen met één los apparaat, maar met de vraag wat het totale systeem moet kunnen”, zegt Albert Lanser, business development director van Duiker Clean Technologies. “Hoge druk, efficiënte warmte-integratie, lage emissies en flexibel bedrijf moeten in één ontwerp samenkomen. Juist door die eisen vanaf het begin integraal te vertalen naar technische keuzes, kunnen we sturen op zowel prestaties als kostprijs.”

De demonstratie-installatie in Rotterdam moet aantonen dat deze prestaties ook onder industriële omstandigheden overeind blijven.

Samenwerking en beleid bepalen tempo van opschaling

Hoewel de technologie beschikbaar is, wordt het tempo van opschaling in belangrijke mate bepaald door de samenwerking tussen overheid en bedrijfsleven. Projecten als AMMONEX bewegen zich in een omgeving van hoge investeringsrisico’s, lange doorlooptijden en afhankelijkheid van infrastructuur en regelgeving.

“De technologie is er”, stelt Lanser. “De uitdaging zit nu in het creëren van randvoorwaarden waaronder bedrijven durven te investeren en een eerste markt voor geïmporteerde duurzame waterstof kan ontstaan. Dat vraagt om constructieve samenwerking en wederzijds begrip.”

Juist in deze fase is een constructieve wisselwerking 1-IEA: https://www.iea.org/reports/global-hydrogen-review-2024/trade-and-infrastructure 2-TNO: https://publications.tno.nl/publication/34646047/6NPUw6vR/Buijs-2026-Update.pdf

cruciaal. Bedrijven brengen innovatiekracht en investeringsbereidheid, terwijl de overheid zorgt voor duidelijke kaders, vergunningverlening en beleidszekerheid.

In de praktijk blijkt die interactie nog niet altijd optimaal.

“Er wordt soms nog te veel langs elkaar heen gewerkt”, zegt Lanser. “Terwijl we juist van elkaar kunnen leren.

Praktijkervaring kan beter worden benut in beleid, en helder beleid versnelt investeringen.”

hub voor de import en conversie van duurzame energiedragers.

“Alles komt hier samen: logistiek, industrie en energieinfrastructuur”, zegt Lanser. “Dat biedt Nederland de kans om een centrale rol te spelen in de toekomstige waterstofketen.”

Zonder die afstemming ontstaat vertraging in de ontwikkeling van de markt – en daarmee het risico dat investeringen en innovatie zich verplaatsen naar regio’s waar de randvoorwaarden gunstiger zijn.

Die positie is echter niet vanzelfsprekend. Andere Europese havens investeren eveneens in vergelijkbare infrastructuur. Concurrentie om toekomstige energiestromen neemt toe, en besluitvorming over infrastructuur en regelgeving blijft bepalend voor de uiteindelijke positionering.

Subsidies als katalysator voor eerste projecten

Van demonstratie naar industrie

“Zonder overheidssteun komen dit soort projecten niet van de grond”, zegt Lanser. “Subsidies maken het mogelijk om risico’s te delen en de eerste stap richting opschaling en gerichte marktontwikkeling te zetten.”

“Dit project gaat niet alleen over technologie”, concludeert Lanser. “Het laat zien of we in Nederland in staat zijn om innovatie daadwerkelijk naar de markt te brengen. Als dat lukt, kan dit uitgroeien tot een schaalbare oplossing die ook internationaal toepasbaar is.”

In de huidige fase spelen nationale en Europese subsidies een cruciale rol. Demonstratieprojecten zoals AMMONEX zijn kapitaalintensief en kennen een hoger risicoprofiel dan bewezen technologieën.

Die rol wordt ook internationaal onderkend.

Onder meer IEA1 en TNO2 wijzen op het belang van waterstofdragers zoals ammoniak voor internationale waterstofketens, juist vanwege de bestaande infrastructuur en schaalbaarheid en de verwachte behoefte aan import.

Daarmee krijgt de ontwikkeling van conversietechnologie – zoals ammoniakkraken – een strategische betekenis die verder reikt dan individuele projecten.

Subsidies fungeren daarmee niet alleen als financieringsinstrument, maar ook als beleidsmatig signaal: welke technologieën worden gezien als essentieel voor de toekomstige energievoorziening.

Rotterdam als strategisch knooppunt

De keuze voor Rotterdam als locatie voor AMMONEX is logisch. De haven beschikt over bestaande infrastructuur, een sterk industrieel cluster en directe verbindingen met het Europese achterland. Dat maakt het een natuurlijke

De komende jaren zijn cruciaal. De eerste resultaten van AMMONEX worden verwacht in 2027 en moeten inzicht geven in de technische en economische haalbaarheid van ammoniakkraken op grotere schaal.

Daarmee is AMMONEX meer dan een demonstratieproject; het is een testcase voor de ontwikkeling van een nieuwe industriële keten.

Van kans naar keuze

De technologie is er, maar slaagt Nederland erin de juiste voorwaarden te creëren om deze ook op schaal toe te passen? Dat vraagt om consistent beleid, gerichte ondersteuning en constructieve samenwerking tussen publieke en private partijen. In een internationale markt waarin meerdere regio’s strijden om een positie in de waterstofeconomie, wordt het verschil gemaakt door snelheid en besluitvaardigheid.

duiker.com

04

De circulaire textielketen slaagt alleen met vertrouwen TEXTIELKETEN

Een spijkerbroek bestaat uit een mix van katoen, vaak gecombineerd met polyester, elastaan, verfstoffen en metalen knopen. Om die broek opnieuw tot vezel te verwerken, moet eerst worden uitgezocht wat erin zit, en dat is waar de circulaire textielindustrie op vastloopt. De recyclingtechnologie wordt beter, maar zonder betrouwbare informatie over samenstelling, herkomst en verwerking blijft opschaling lastig.

E

uropese regelgeving zet daar nu druk achter. Producenten krijgen uitgebreide verantwoordelijkheid voor de hele levenscyclus van hun kleding, en het Digital Product Passport moet straks per kledingstuk vastleggen waaruit het bestaat en hoe het verwerkt kan worden. Pieter van Kessel, medeoprichter van Circular Textile Days, noemt dat paspoort een omslagpunt. “Met een goede leidraad voor het digitale productpaspoort, bijvoorbeeld wat betreft oplosbare garens, zorg je ervoor dat kleren gemakkelijk gedemonteerd kunnen worden. Als je dat in een productpaspoort kunt zien, weet je dat het goed te recyclen is.”

Circular Textile Days, het internationale platform voor de textielketen dat Van Kessel zeven jaar geleden mede-oprichtte, brengt vezelproducenten, recyclers,

Textielstad Tilburg, op 30 september en 1 oktober, met deelnemers uit diverse landen waaronder Duitsland, België, Frankrijk, Italië, Turkije en Scandinavië.

merken, beleidsmakers en onderzoekers samen. Het platform komt jaarlijks tot leven tijdens een event dat veel verder gaat dan een traditionele beurs: een combinatie van een internationale expositie, een inhoudelijk congres, interactieve kennissessies, workshops, matchmaking en ontmoetingen die de circulaire transitie in de textielsector versnellen. Niet als beurs, maar als platform: in een beurs heb je een stand en probeer je de aandacht op je producten te vestigen, legt Van Kessel uit.

Circulair textiel begint volgens hem al bij het ontwerp, bij ecodesign, zodat producten later makkelijk te demonteren en te recyclen zijn. Die ketensamenwerking zit van begin af aan in de opzet, met matchmaking en netwerkmomenten tussen sprekers, merken, inkopers en retailers.

CTD 2026 wordt dit jaar georganiseerd in

De grootste hindernis is niet techniek, maar vertrouwen, zowel het onderlinge vertrouwen als het vertrouwen in de overheid, zegt Van Kessel. Een spinnerij die gerecycled garen verwerkt, moet kunnen omgaan met onregelmatigheden die nieuw materiaal niet kent. Belangrijk is dat spinnerij, weverij, ververij en confectiebedrijf dezelfde taal spreken.

Voorwaarde is dat partijen commitment en vertrouwen naar elkaar uitspreken, zegt Van Kessel. Ook naar de overheid en de eindgebruiker moet worden gecommuniceerd: het is niet altijd dezelfde kwaliteit als nieuw materiaal, maar bedrijven proberen het maximale aan gerecycled materiaal te gebruiken binnen de kwaliteitskaders.

Nederland is geen traditioneel maakland, maar wel een strategische schakel in een circulaire mondiale textielketen. Dat besef bracht CTD er begin dit jaar toe om samen met onder meer brancheorganisatie

Modint mede-initiatiefnemer te zijn van het Nederlandse textielpaviljoen op Techtextil in Frankfurt. Op deze internationale vakbeurs presenteerde de Nederlandse overheid zich samen met elf innovators in duurzaam en circulair textiel.

Voor 2035 verwacht Van Kessel een wezenlijk andere sector, op voorwaarde dat Europese regelgeving zoals de ESPR en het productpaspoort goed wordt geïmplementeerd, met heldere richtlijnen en controle. Tot die tijd pleit hij voor een Europese grondstofheffing op nieuw materiaal, om gerecyclede vezels een eerlijker uitgangspositie te geven. “Geld als stimulans werkt meestal goed”, concludeert hij droogjes.

Tekst: Fred Pals

Advertorial

Stichting OPEN voert campagne voor minder afvalbranden én grondstoffenzekerheid Stichting OPEN (bekend van Wecycle) lanceerde onlangs een campagne die ervoor moet zorgen dat er minder batterijen en batterijhoudende apparaten in het restafval belanden. Het doel van de campagne? Minder afvalbranden én het behoud van waardevolle grondstoffen. Algemeen directeur Jan Vlak van Stichting OPEN legt uit waarom meer bewustwording hierover belangrijk is.

teruggewonnen, maar dan moeten batterijen wel apart worden ingeleverd. Door dat te doen, draag je ook bij aan grondstoffenzekerheid in Nederland en Europa. En dat is in de huidige instabiele wereld steeds belangrijker.

Onlangs ging er een nieuwe campagne van start: Doe maar apart. Wat is het doel van die campagne?

Wat als mensen het nou te veel gedoe vinden om batterijen apart in te leveren?

Jan Vlak, Algemeen directeur, Stichting OPEN

Wat doet Stichting OPEN?

Stichting OPEN is een producentenverantwoordelijkheidsorganisatie. Producenten en importeurs van elektrische apparaten, lampen, fietsaccu’s, batterijen en zonnepanelen zijn wettelijk verplicht hun producten in te zamelen en te recyclen als een consument of bedrijf deze afdankt. Wij voeren deze plicht uit voor vele duizenden bedrijven. Via onze landelijk dekkende inzamelstructuur en met onze logistieke, sorteer- en recyclepartners zorgen wij ervoor dat deze afgedankte producten veilig worden verwerkt en een tweede leven krijgen als product of grondstof. Onder de naam Wecycle voeren wij campagnes om meer bewustwording hierover te stimuleren.

De jaarlijkse landelijke campagne Doe maar apart is een initiatief van Stichting OPEN in samenwerking met BRBS Recycling, NRF, NVRD, TLN en de Vereniging Afvalbedrijven. Deze campagne richt zich specifiek op batterijen en batterijhoudende apparaten die in het restafval belanden. Dat komt helaas nog steeds heel vaak voor. Uit onderzoek van Stichting OPEN blijkt dat er in 2025 maar liefst 100 miljoen batterijen in het restafval zijn beland. Het gaat dan ruwweg om 75 miljoen losse batterijen en 25 miljoen batterijen in elektrische apparaten.

Dat zijn gemiddeld 274.000 batterijen per dag in het restafval.

Er zijn ruim 30.000 Wecycle-inleverpunten in Nederland. Je kunt bijvoorbeeld in elke supermarkt of bouwmarkt je batterijen inleveren. Of op de gemeentelijke milieustraat. Er is altijd wel een inleverpunt in de buurt, dus eigenlijk is er geen excuus om batterijen niet apart in te leveren.

Waarom is dat zo’n groot probleem?

Om te beginnen is het gewoon gevaarlijk. Er zijn jaarlijks honderden branden in vuilniswagens, sorteercentra en bij afvalverwerkers, vaak door verkeerd afgedankte batterijen. Een batterij is een veilig product, maar in een vuilniswagen kan deze beschadigen, instabiel worden en ontbranden. Dit zorgt niet alleen voor gevaarlijke situaties voor personeel en omwonenden, maar ook voor schade aan installaties en milieubelasting door vrijkomende giftige stoffen. Daarnaast gaan er ook grondstoffen verloren als batterijen in het restafval belanden. Batterijen bevatten veel waardevolle stoffen. Deze kunnen allemaal worden

Meer weten?

Alles over de campagne: www.doemaarapart.nl Vind een Wecycle inleverpunt: www.wecycle.nl Meer over Stichting OPEN: www.stichting-open.org

contentway.nl

Advertorial

05

Een Nederlands vliegwiel voor de energietransitie Batterijen zijn ondertussen wijdverspreid en bekend als energieopslagtechnologie. Toch is er meer mogelijk dan enkel chemische energieopslag. Het Nederlandse bedrijf QuinteQ Energy biedt een baanbrekende vliegwieltechnologie voor toepassingen met hoge vermogenspieken. Voor de bouw, havens, maritieme toepassingen en AI-datacenters biedt de techniek een robuust, duurzaam alternatief.

De energietransitie vraagt steeds meer van het stroomnet, maar loopt vast op een harde realiteit: het stroomnet is vol. Niet enkel in Nederland, maar ook in andere landen begint het stroomnet te piepen en kraken.

Zwaar materieel zoals elektrische kranen, metro’s of AIdatacenters vragen niet alleen om energie, maar vooral om kortstondige hoge vermogenspieken. Dit zijn typisch ook de toepassingen waar batterijen en zelfs aggregaten niet voor zijn uitgerust.

Precies in deze niche biedt QuinteQ een oplossing.

THOR, het modulaire vliegwielsysteem van QuinteQ Energy, kan vermogenspieken van kranen tot 80% reduceren. Hierdoor kunnen bedrijven ook een lichtere, goedkopere netaansluiting gebruiken, stelt Timo Pauel, New Business Development bij QuinteQ Energy. Het vliegwiel van QuinteQ is oorspronkelijk door Boeing ontwikkeld als toepassing voor de ruimtevaart. In beweging slaat het energie op, om deze terug te leveren wanneer dat nodig is. Pauel: “Je kunt dankzij onze peak shaving-technologie met je kranen de switch maken van brandstof naar elektrisch, zonder dat er een gigantische netverzwaring nodig is. Daarbij kun je zonder netverzwaring zware installaties elektrificeren en je zeroemissieambities kracht bijzetten.”

Hoe werkt een vliegwiel?

Een vliegwiel is een kinetische batterij. Dat wil zeggen dat het energie opslaat in beweging.

Wanneer je stroom wilt opslaan, laat de motorgenerator van het vliegwiel een rotor steeds sneller draaien. Hoe sneller het vliegwiel draait, des te voller de ’batterij’. Wanneer je weer stroom nodig hebt, bijvoorbeeld wanneer een kraan een zware last wil hijsen, rem je de spinnende rotor af met de generator en zet je zo beweging weer terug om in elektriciteit.

Hoewel het principe van vliegwielen al langer bestaat, zijn het de moderne technieken en materialen van de 21e eeuw die het vliegwielprincipe nu naar een hoger niveau kunnen tillen.

het vaandel, evenals de onafhankelijkheid van geopolitiek gevoelige aanvoerlijnen.”

“We zitten met onze technologie wel in specifieke niches”, zegt Pauel. “Dit maakt het echter juist ook makkelijk voor ons, doordat wij niet een schaap met vijf poten hoeven te ontwerpen. We kiezen onze specialiteit, en willen daarin de beste zijn. Technisch, economisch en ecologisch. Zo zien we bijvoorbeeld dat we met vliegwielen tot 30% brandstof kunnen besparen wanneer je ons installeert op drijfkranen, en we dat ook nog eens 15 jaar lang kunnen volhouden. Dat biedt een unieke ‘total cost of ownership’ en een overtuigende businesscase voor onze klanten.”

Van Culemborg tot Odesa

Het bedrijf uit Culemborg ziet de belangstelling inmiddels snel toenemen. Zo hebben ze samen met vijf toonaangevende Nederlandse bouwbedrijven en kraanverhuurder Van der Spek Vianen het vliegwiel getest en in verschillende operationele omstandigheden op bouwplaatsen door heel Nederland. Daarnaast zijn ze ook in de haven van Rotterdam en Moerdijk actief, en is er interesse vanuit een paar grote vervoersbedrijven. Het grootste project tot nu toe is voor de levering van een 3,6 MW vliegwielsysteem voor Container Terminal Odesa, dat het hart gaat vormen van een microgrid ten behoeve van energiezekerheid.

Dit project, gefinancierd met geld van Lockheed Martin, is mede mogelijk gemaakt door de samenwerking van QuinteQ met het Nederlandse Commissariaat Militaire Productie, en is vorige week ondertekend in het bijzijn van minister Sjoerdsma. “We zijn enorm trots dat we kunnen bijdragen aan de weerbaarheid van Oekraïne”, zegt Pauel.

“Als bedrijf zijn we altijd al ‘purpose-driven’ geweest ten behoeve van de energietransitie, maar met het leveren van energiezekerheid in een land in oorlog wordt onze impact dubbel zo groot.”

Van de ruimte naar de Europese industrie

“Ons vliegwiel THOR is – als je veel frequente hoge pieken hebt, zoals bij kranen – de beste en meest duurzame oplossing”, zegt Pauel. “We zijn als startup begonnen met een ongelofelijk geavanceerd vliegwielsysteem, dat door Boeing ontworpen was voor in de ruimte. Ondertussen zijn wij in de scale-up fase beland, en hebben we na meerdere demonstraties, klantinteracties en verschillende ervaringen, het ontwerp aangepast om een effectiever, robuuster en kostenefficiënter systeem te bouwen. Het nieuwe ontwerp gaat nu langer mee. Daarnaast is het een duurzaam alternatief voor chemische batterijen, door de afwezigheid van schaarse materialen als kobalt en lithium”, stelt Pauel.

Ook kent het systeem geen risico op brand door thermal runaway, waardoor het een stuk veiliger is dan bijvoorbeeld lithium-ionbatterijen. “Veiligheid staat bij ons hoog in

Timo Pauel, New Business Development, QuinteQ Energy

Meer weten over QuinteQ Energy of vliegwieltechnologie?

06

BlueAlp – Partner Content

Recycle de helft van het plastic dat we verbranden, en import is overbodig Europa heeft heldere ambities voor de circulaire economie, maar de realiteit is weerbarstiger. Het grootste deel van het plastic afval dat op het continent vrijkomt, wordt nog altijd verbrand. Technologie om dat te veranderen bestaat, maar schaal, regelgeving en samenwerking over de gehele keten bepalen hoe snel de transitie verloopt.

De twee methoden vullen elkaar aan. De Italiaanse afvalverwerker RES, waarvoor BlueAlp een installatie bouwt, exploiteert beide technologieën naast elkaar.

Reststromen die mechanische recycling niet aankan, gaan naar de chemische lijn, waardoor beide processen rendabeler worden.

Valentijn de Neve CEO, BlueAlp

V

eel mensen denken bij plastic recycling aan omsmelten: oud materiaal wordt verhit en opnieuw gevormd. Valentijn de Neve, CEO van BlueAlp, begrijpt de logica, maar wijst op fundamentele beperkingen. “Ik ben een fan van mechanische recycling, maar niet voor alles. Het werkt goed voor relatief schone, enkelvoudige afvalstromen. Maar wat je maakt, heeft andere eigenschappen dan het origineel. Elke ronde wordt de kwaliteit iets minder.”

Chemische recycling werkt anders.

BlueAlp brengt gemengd plastic afval via pyrolyse terug tot op moleculair niveau.

De pyrolyse-olie die dat oplevert, gaat als grondstof naar de petrochemische industrie, waar er opnieuw hoogwaardige kunststoffen van worden gemaakt. Zo kan van gerecycled materiaal alsnog een voedselverpakking worden gemaakt, iets wat mechanische recycling niet toelaat. “Met chemische recycling kun je upcyclen. Je maakt van plastic afval weer een hoogwaardig product, omdat je het moleculair afbreekt.”

Regelgeving als vliegwiel

De businesscase voor chemische recycling staat, ook zonder subsidies. De Belgische installatie van BlueAlp draait zonder overheidssteun. Toch groeit de markt langzamer dan technisch mogelijk is. De oorzaak ligt in de vraagkant.

“Circulaire producten zijn nu nog duurder dan materiaal van fossiele olie. Er is een vrijwillige markt, maar die is kleiner dan wanneer je vraag met regels afdwingt.”

Als we 50% van het plastic dat we verbranden zouden recyclen, hadden we geen import meer nodig De Europese Plastic Packaging and Waste Regulation verandert dat.

Vanaf 2030 moet tien procent van alle verpakkingen bestaan uit circulaire grondstoffen. Dat creëert structurele vraag. “Als er meer vraag is, kunnen wij meer fabrieken bouwen. Die regels zijn er al, alleen duurt het nog even voordat ze effect hebben.” De Neve

benadrukt dat beleidsmakers koers moeten houden. Bedrijven investeren op basis van langetermijnzekerheid.

Vergunningprocedures en netaansluitingen vertragen al genoeg. Wat hij ook bepleit, is dat circulair materiaal van Europees afval moet komen, in Europa gemaakt. “We importeren als Europa een derde van onze polyolefinen. Maar plastic afval hebben we hier liggen, wat we nu verbranden. En dat kunnen we circulair maken.”

Eén geïntegreerd model

BlueAlp ontwerpt, bouwt en exploiteert zijn installaties zelf. Dat onderscheidt het bedrijf van technologieleveranciers die licenties verstrekken en de rest overlaten aan anderen. De Neve legt uit dat dit deels historisch is gegroeid, maar inmiddels ook een bewuste keuze. “Klanten kunnen bij BlueAlp terecht voor een complete installatie tegen een vaste prijs, inclusief garantie dat die werkt.”

“Ik zie in de markt dat klanten het prettig vinden als ze niet naar verschillende partijen hoeven. Wij ontwerpen en bouwen de installatie en geven een garantie dat die werkt.” Omdat het bedrijf inmiddels aan zijn zesde installatie werkt, neemt de efficiëntie toe en nemen de kosten per eenheid af. Standaardisatie en maatwerk gaan daarbij samen. Ongeveer tachtig procent van elk ontwerp is herbruikbaar, de rest wordt aangepast aan lokale omstandigheden.

Shell investeerde in de technologie.

Er zijn samenwerkingen met Borouge

bluealp.nl

International en BioBTX. In de Rotterdamse haven werkt BlueAlp samen met LBC Tank Terminals aan het ontwerp van een grootschalige fabriek, mede gefinancierd door een Europese subsidie van 1,5 miljoen euro uit het Just Transition Fund.

Versnelling is het doel

De Neve heeft grote ambities. De keten werkt al, maar moet sneller en op grotere schaal. Over vijf jaar wil BlueAlp de leidende Europese chemische recycler zijn, gemeten in gebouwde en gelicenseerde capaciteit. “Als je nu kijkt naar capaciteit, zitten we al in de kopgroep. Het is gewoon het uitvoeren van de plannen die we hebben.”

Voor 2030 verwacht hij dat vraag en aanbod dichter bij elkaar komen, maar waarschuwt dat niet elke technologie de eindstreep haalt. Wat uiteindelijk het verschil maakt, is het efficiënter omgaan met verontreinigingen in afval. Wie dat oplost, verlaagt de kosten voor de hele keten. “De technologie is bewezen op grote schaal. De volgende stap is hoe je nog beter omgaat met de verontreinigingen die in afval zitten.”

Het hardnekkigste misverstand dat de Neve wil wegnemen, is dat chemische recycling alles aankan. “Als je er papier of metaal in stopt, maak je geen goede olie.

We hebben gewoon plastic nodig.” De circulaire kunststofketen heeft plastic niet als vijand, maar als grondstof.

Miecon – Partner Content

De kloof dichten tussen grijs en groen in de bouw Hoewel ontwikkelaars ze voorheen met argwaan bekeken, zijn ecologen inmiddels een onderdeel van het bouwproces. Natuurwetgeving hoeft projecten niet te vertragen, maar dan moet de planning goed zijn. En dan is het cruciaal om de taal van deze beide werelden te spreken.

V

ijftien jaar geleden werd een ecoloog nog min of meer de bouwkeet uitgewerkt. Nu is er meer acceptatie en is de houding van aannemers tegenover ecologische maatregelen veranderd. Die verschuiving is geen toeval.

Wim van den Heuvel, oprichter van Miecon, ziet het dagelijks.

Nederland, opereert letterlijk tussen grijs en groen. Het bedrijf specialiseert zich in mitigerende maatregelen: verzachtende maatregelen, zoals het voorkomen dat dieren tijdens de werkzaamheden aanwezig zijn en vervangende voorzieningen, voor dieren die beschermd zijn door de natuurwet.

Als voormalig uitvoerder in de bouw spreekt hij de taal van aannemers, een cruciaal gegeven. “Ik had altijd een groen hart, maar mijn vader was architect. Dus ik weet hoe die wereld in elkaar zit. Ik denk dat er geen kloof hoeft te zijn, maar dat het een pre is als je het in huis hebt en ervoor durft te kiezen. Je wordt veel beter begrepen en het speelveld wordt steeds beter geïnterpreteerd.”

Pragmatische oplossingen

Miecon, Mitigatie Ecologisch Onderzoek

Het bedrijf heeft door de jaren heen zoveel groene kennis ontwikkeld dat aannemers daar blind op vertrouwen.

Ecologen en natuurbescherming zijn inmiddels een vast onderdeel geworden.

Regelgeving die per provincie of gemeente verschilt en bovendien regelmatig verandert, maakt het proces onnodig complex. De consequentie is dat het zorgvuldig opgebouwde draagvlak om mitigerende maatregelen te nemen,

afbrokkelt, vertelt Van den Heuvel. “Een aannemer snapt het vaak niet wanneer regels op het laatste moment veranderen.”

Van den Heuvel en zijn werknemers proberen pragmatische oplossingen te bieden en de aannemer te blijven helpen.

“We blijven proberen het beste voor de soort en het meest praktische voor de aannemer te doen. We zorgen ervoor dat die vooruit kan. Ecologische maatregelen, zoals het inbouwen van kasten of je houden aan een natuurkalender, kunnen ecologische goed bedoeld zijn, maar ze moeten ook praktisch zijn. Anders zijn deze maatregelen die soorten moeten beschermen niet uitvoerbaar en bieden ze de gewenste bescherming niet.”

contentway.nl

07

daardoor vast: onderhoud was nodig, maar risico op schade maakte ingrepen onmogelijk. Van den Heuvel ontwikkelde een methode met exclusion flaps en verwijderbare materialen die vleermuizen veilig laat vertrekken en niet laat terugkeren. Precies dat is waar MIECON voor staat: praktische innovaties die zowel beschermde soorten als de bouwsector helpen.

Net nu die standaard is geaccepteerd, ontstaat er nieuwe druk. De haast waarmee Nederland wil verduurzamen, leidt tot spanning. Projecten moeten sneller, terwijl de zorgvuldige ecologische werkwijze tijd vraagt. “Maar als je vanaf het begin natuurinclusief ontwerpt en tijdig onderzoeken en maatregelen uitvoert, dan hoeft je project later niet te vertragen”.

Methodiek is standaard geworden

Die combinatie van bouw- en ecologische kennis heeft geleid tot vernieuwing.

Vleermuizen leven verborgen in gebouwen en raken gewond of gedood bij werkzaamheden zoals spouwmuurisolatie.

Aannemers en gebouweigenaren liepen

Wim van den Heuvel, Oprichter, Miecon

miecon.nl Nescafé – Partner Content

Hoe koffie toekomstbestendig blijft Klimaatverandering zet de wereldwijde koffieproductie steeds meer onder druk. Stijgende temperaturen, langere droogteperiodes en extremere weersomstandigheden maken vooral de koffieplant zelf kwetsbaar. De aandacht gaat daardoor steeds meer naar onderzoek dat zich richt op het verbeteren en versterken van de koffieplant: hoe kan deze beter bestand worden tegen stress, ziektes en veranderende omstandigheden? land. Deze methode richt zich op het herstellen van bodem en water, bevordert de biodiversiteit en draagt bij aan een toekomstbestendige koffieproductie.

Onderzoekscentrum

Nicoline van Vliet, Sr. Brand Communications Manager bij Nescafé

V

olgens Nicoline van Vliet, Sr. Brand Communications Manager bij Nescafé, ligt daar de grootste uitdaging én verantwoordelijkheid. “Koffie wordt wereldwijd een steeds populairder drankje, maar het is ook een steeds schaarser product.” Daarom investeert Nescafé in regeneratieve landbouw: een aanpak die boeren ondersteunt bij het versterken van de gezondheid van hun

nescafe.com

Een belangrijk onderdeel daarvan bevindt zich niet op de plantage, maar in Tours in Frankrijk. Daar beschikt moederbedrijf Nestlé over een onderzoekscentrum waar dagelijks wordt gewerkt aan nieuwe koffieplanten die beter bestand zijn tegen klimaatverandering, ziektes en droogte. Van Vliet: “Ze doen daar de hele dag onderzoek naar hoe koffieplanten beter tegen extreem weer kunnen en meer koffiebonen produceren.”

Ze noemt het inspirerend om te zien hoe wetenschap direct wordt vertaald naar de praktijk: de resultaten vinden direct hun weg naar koffieboeren wereldwijd. Vorig jaar werden 20,3 miljoen koffieplantjes verspreid en sinds 2010 staat de teller

inmiddels op zo’n 335 miljoen. Ze worden bovendien afgestemd op diverse klimaatomstandigheden, zoals hoogte en ligging, en samen met experts bij de juiste boeren geïntroduceerd.

Uitgebreide begeleiding

Maar nieuwe plantjes alleen zijn niet voldoende, benadrukt Van Vliet. Boeren krijgen ook begeleiding bij regeneratieve landbouwpraktijken, zoals het verbeteren van de bodemvruchtbaarheid, het toepassen van ‘agroforestry’ met schaduwbomen en het efficiënter omgaan met water. “We helpen boeren om die bodemvruchtbaarheid echt te verbeteren.

Als de grond gezonder is, gedijt de plant beter en produceert die dus ook meer koffiebonen.”

Boodschap overbrengen

Volgens Van Vliet begint geloofwaardige communicatie hierover bij transparantie over waar de grootste impact zit.

“Men vraagt zich vaak af wat beter is voor het milieu: filterkoffie, koffiecups, composteerbare verpakkingen of aluminium? Maar verpakking is slechts een klein onderdeel, het gaat vooral om de productie.” Juist daarom kiest Nescafé ervoor de verduurzaming bij de bron te beginnen. “Het is belangrijk om concrete voorbeelden te laten zien, zodat mensen begrijpen wat regeneratieve landbouw in de praktijk betekent en waarom dat er echt toe doet.” Het is een verhaal dat ze graag tastbaar wil maken: “Duurzaamheid is een ontzettend complex onderwerp en voor consumenten vaak abstract.

Koffieplantjes die beter bestand zijn tegen droogte en enorme stormen of drones die gewassen monitoren – daarmee maak je veel concreter wat er gebeurt. We willen dat koffie ook in de toekomst, ondanks klimaatverandering en een stijgende vraag, voor iedereen beschikbaar blijft.”

08

Elektrisch rijden vereist sneller stroomnet en slimmer laden VOORWOORD

De overstap naar elektrisch vervoer is populairder dan verwacht. Hoge brandstofprijzen, goedkopere batterijen en strengere milieuregels zorgen ervoor dat consumenten en bedrijven vaker kiezen voor uitstootvrije mobiliteit.

Tegelijkertijd groeit de druk op het elektriciteitsnet, waardoor nieuwe knelpunten ontstaan voor zowel automobilisten als het bedrijfsleven.

Bovendien zijn de laadkosten voor veel huishoudens inmiddels ongeveer duizend euro per jaar lager dan de kosten aan de pomp. Dat maakt elektrisch rijden voor steeds meer mensen interessant.”

Olof van der Gaag, Voorzitter van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie

V

olgens Olof van der Gaag, voorzitter van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie, is elektrisch rijden inmiddels financieel aantrekkelijk voor een grote groep Nederlanders. “Van de nieuw verkochte auto’s is ongeveer een derde elektrisch.

Nederland beschikt volgens hem over een van de beste laadinfrastructuren ter wereld, maar de uitbreiding van het stroomnet verloopt te traag om aan verwachtingen te kunnen voldoen. Procedures rond vergunningen en netuitbreiding duren vaak jarenlang, terwijl de verkoop van elektrische voertuigen snel stijgt. Vooral tijdens piekmomenten in de vroege avond ontstaat daardoor extra druk op het netwerk.

Financiële prikkels

Van der Gaag ziet vooral kansen in slimmer laden. “De meeste elektrische auto’s staan ‘s avonds direct aan de laadpaal, precies op het moment dat

het net al zwaar belast is. Als mensen vooral midden op de dag of ‘s nachts laden, ontstaat veel meer ruimte. Met kleine financiële prikkels blijkt dat gedrag verrassend snel te veranderen.”

Volgens de brancheorganisatie neemt de belangstelling voor tweedehands elektrische auto’s duidelijk toe. Dat komt niet alleen door de hoge brandstofprijzen, maar ook doordat nieuwe modellen een grotere actieradius hebben en goedkoper worden geproduceerd. Van der Gaag verwacht dat elektrisch rijden rond 2030 voor vrijwel iedereen goedkoper zal zijn dan rijden op benzine of diesel. Hij pleit daarom voor nieuwe subsidies op gebruikte elektrische auto’s, zodat ook huishoudens met een kleinere beurs kunnen overstappen.

Daarnaast ziet hij een belangrijke rol voor werkgevers. Bedrijven met zonnepanelen op het dak kunnen werknemers stimuleren om hun auto juist tijdens zonnige uren op te laden tegen lagere tarieven dan gebruikelijk.

Lokale energiehubs

Bedrijven zoeken vaak manieren om hun verduurzaming te combineren met een

beperkte netcapaciteit. Distributiecentra experimenteren steeds meer met lokale energiehubs, waarin zonnepanelen, batterijen en windenergie samenkomen.

Daarmee kunnen elektrische vrachtwagens worden opgeladen zonder extra druk op het openbare net. “De businesscase van verduurzaming is steeds vaker positief.

Maar bedrijven lopen vast op vergunningen en trage procedures. Niet de techniek of de financiering vormt nu de grootste hindernis, maar de uitvoering.”

Volgens hem verschuift daarmee ook het maatschappelijke debat over duurzaamheid. Waar verduurzaming jarenlang vooral werd gekoppeld aan klimaatdoelen, draait het steeds vaker om betaalbaarheid en energiezekerheid.

Minder afhankelijkheid van fossiele brandstoffen en lagere energiekosten worden voor consumenten en ondernemers steeds belangrijkere motieven om over te stappen op elektrische oplossingen. “Dat biedt duidelijke economische kansen voor bedrijven die investeren in laadpalen, batterijen en lokale energievoorziening.”

ADVERTENTIE

ROCKWOOL koppelt innovatie aan industriële verduurzaming In de moderne bouw draait het om méér dan alleen constructie. Energieefficiëntie, veiligheid en duurzaamheid zijn de nieuwe standaard. ROCKWOOL speelt hierin een sleutelrol met innovatieve steenwolisolatie die bijdraagt aan toekomstbestendige gebouwen – zowel in nieuwbouw als renovatie.

Van daken en gevels tot vloeren en binnenwanden: de oplossingen van ROCKWOOL combineren uitstekende thermische prestaties met brandveiligheid en geluidsisolatie. Het resultaat?

Comfortabele gebouwen met een lagere energievraag, lagere kosten én een kleinere CO2-voetafdruk. Bovendien is steenwol volledig recyclebaar en kan het keer op keer opnieuw worden gebruikt zonder kwaliteitsverlies, een belangrijk voordeel in de circulaire bouweconomie.

ROCKWOOL kijkt daarbij verder dan alleen het product. Met de introductie van de Nextgeneratie steenwol zet het bedrijf een grote stap richting duurzame productie. Door het smeltproces te elektrificeren en gebruik te maken van een innovatieve groene binder, wordt de milieu-impact aanzienlijk verlaagd. Deze ontwikkelingen dragen direct bij aan de ambitie van ROCKWOOL om in 2050 netto nul uitstoot te realiseren.

Een concreet voorbeeld hiervan is te vinden in Roermond, waar de productielocatie wordt omgebouwd naar een toekomstbestendige fabriek.

De eerste elektrische smeltlijn draait inmiddels op groene stroom en kan de CO2-uitstoot op lijnniveau met circa 80% reduceren. De ombouw van de tweede lijn is ook in volle gang, waarna een afname van meer dan de helft van de totale CO2uitstoot van de gehele fabriek wordt verwacht.

Verdere verduurzaming van de fabriek blijft afhankelijk van beschikbare netcapaciteit, een knelpunt dat breder speelt in de industrie.

Tegelijkertijd wordt gewerkt aan een forse reductie van ammoniakemissies. De overstap naar een groene binder en aanvullende procesmaatregelen moet de ammoniakemissies uiteindelijk met circa 75% terugdringen.

Deze vooruitgang komt mede tot stand dankzij nauwe samenwerking met de overheid.

Met steun van de Topsector Energiesubsidie van

het Ministerie van Economische Zaken wordt de innovatieve smelttechnologie geïmplementeerd, een krachtig voorbeeld van hoe publiek-private samenwerking duurzame transitie ondersteunt.

Daarnaast ondersteunt ROCKWOOL de bouwketen actief, al vanaf de ontwerpfase. Met expertise, rekentools en advies helpt het bedrijf architecten en ontwikkelaars om ambities waar te maken en te voldoen aan steeds strengere eisen.

Met deze integrale aanpak bewijst ROCKWOOL dat duurzaam bouwen vandaag al haalbaar is en dat de juiste keuzes nu het verschil maken voor morgen.

Meer weten? rockwool.nl/next

contentway.nl

Prysmian & Delft Solar Team – Partner Content

De Solar Race, een soort duurzame Formule 1 met langetermijnimpact Netcongestie, pieken in stroomvraag en de druk om energiesystemen slimmer te maken: de energietransitie stelt de industrie voor concrete technische vraagstukken. Oplossingen komen niet alleen uit laboratoria of boardrooms. Soms komen ze van een groep studenten die een raceauto bouwt op zonne-energie en elke kilometer optimaliseert.

I

nge Bogerd is verantwoordelijk voor partnerships bij Delft Solar Team, het studententeam van de TU Delft dat sinds 2001 de Nuna-zonneauto’s ontwikkelt. Het team geldt als het succesvolste solar racing team ter wereld en kiest dit jaar voor een nieuwe uitdaging: de American Solar Challenge, een achtdaagse race van ongeveer 5.000 kilometer door de Verenigde Staten. “We wisten niet waar precies we gingen racen, of welke condities we zouden krijgen”, vertelt Bogerd. “Dat is voor onze engineers de allergrootste uitdaging: het onbekende.”

Gedeelde drijfveren

Een van de partners die dit avontuur ondersteunt, is Prysmian, wereldmarktleider in kabel- en

energiesystemen. “In onze eerste meetings werd al snel duidelijk dat zij heel veel bezig zijn met duurzaamheid en innovatie. Dat zijn precies de twee drijfveren van ons team”, aldus Bogerd.

Volgens Yvonne Steeds, marketing director van Prysmian Netherlands, ligt daar ook de basis van de samenwerking.

“Wat ons aanspreekt in het Delft Solar Team is dat zij laten zien wat er mogelijk is wanneer talent, technologie en ambitie samenkomen. Als technologiebedrijf vinden we het belangrijk om jong technisch talent de ruimte te geven om grenzen te verleggen en praktijkervaring op te doen met complexe technische uitdagingen.”

Energie stroomt in Nuna van zonnepaneel naar batterij via kabels, en

elk verlies daartussen is er een te veel. De expertise van het bedrijf sluit daar direct op aan.

Pieken en dalen in het elektrische systeem zijn een groot probleem in Nederland

Daarvoor gebruikt het team datasystemen, weersmodellen en routeanalyses. Bogerd deed dit jaar mee aan de trip-up, een verkenningsrit over de volledige raceafstand. “Je noteert alles wat mogelijk relevant is. Staat er een boom die schaduw werpt? Zit er een put in het wegdek?” Bogerd hoopt dat bedrijven over vijf jaar terugkijken op dit project als een aansporing om risico te durven nemen. “We nemen bewust een stap in het onbekende. Als bedrijven dat meenemen, dan heeft Nuna haar werk gedaan. Diezelfde mentaliteit vinden we ook terug bij partners als Prysmian. De samenwerking laat zien hoe innovatie en praktijkervaring kunnen bijdragen aan de energie-uitdagingen van morgen.”

Van racebaan naar bedrijfsleven

De relevantie voor de bredere industrie zit volgens Bogerd vooral in energiestrategie. “Wij winnen een race door slim om te gaan met de energie die we hebben. Dat vraagt om realtime beslissingen.” Ze trekt de vergelijking met netcongestie. “Pieken en dalen in het elektrische systeem zijn een groot probleem in Nederland. Wij pushen onze batterijen al jaren tot de max. Dat is iets wat het bedrijfsleven direct kan oppakken.”

nl.prysmian.com - delftsolarteam.com ADVERTENTIE

Energeion bouwt grootste Huawei batterijpark van Nederland Met een 80 MWh batterijpark voor Zonnepark Branderwal realiseert Energeion het grootste Huawei BESS-park van Nederland.

Het project maakt deel uit van een innovatieve energiehub in Kootwijkerbroek. Op 13 mei vond het officiële tekenmoment plaats, terwijl de werkzaamheden buiten al volop doorgingen. De planning is om het batterijpark eind juni in gebruik te nemen.

Voorop in de energietransitie

De aanleg van het batterijpark volgt op eerdere innovatieve projecten van Energeion.

Zo ontwikkelde het bedrijf het 20 hectare grote Branderwal Zonnepark, waar wordt geëxperimenteerd met landbouw onder verhoogde zonnepanelen. Daarnaast levert het zonnepark stroom aan de electrolyser van XINTC op het Branderwal Waterstofplein, waar groene waterstof wordt geproduceerd voor onder meer luchtvaart, transport en industrie.

Kwaliteit en betrouwbaarheid

Ondernemer Brand Jan van den Bosch licht de keuze voor Huawei en Wattkraft toe: “Huawei leverde eerder de omvormers en transformatoren voor ons zonnepark.

Toch hebben we voor het batterijpark een onafhankelijke selectie laten uitvoeren.

Daaruit bleek opnieuw dat Huawei de beste prijs-kwaliteitverhouding biedt. We kiezen bewust voor hoogwaardige kwaliteit, 10 jaar systeemgarantie en de korte lijnen met het Nederlandse team van Wattkraft. Die technische kennis is voor ons van grote waarde.”

Samenwerking die werkt

Volgens Elise ten Klooster, Director Wattkraft Benelux, ging ruim anderhalf jaar voorbereiding aan het project vooraf. “Vergunningen, netbeheerder Liander en de introductie van de nieuwe LUNA2000 5 MWhbatterij vroegen voortdurend om afstemming. Ons uitgangspunt was een veilige, duurzame en krachtige oplossing met zo min mogelijk apparatuur. Dat we dit nu samen realiseren, is een prachtige mijlpaal.”

Ingebouwde veiligheid

Met het batterijpark groeit Branderwal uit tot een energie-innovatiehub waar opwek, opslag, netbalancering, waterstofproductie en innovatieve elektrificeringsprojecten samenkomen.

Consultant Evert Bende van Huawei benadrukt de uitgebreide veiligheidsvoorzieningen: “Het systeem bevat meerdere veiligheidslagen die oververhitting en thermal runaway voorkomen, van brandwerende materialen en overdrukventielen tot sensoren en intelligente monitoring. Die ‘Defense in Depth’-aanpak geeft Huawei een duidelijke voorsprong op veel prijsvechters in de markt.”

09

Meer weten?

Ga voor meer informatie over onze projecten en oplossingen naar de website van Wattkraft Benelux.

www.wattkraft.com/nl

10

Advertorial

Europese EV-laadkabels van Voldt: kwaliteit als consequente belofte Voldt houdt het dichtbij: met EV-laadkabels die volledig in Europa worden geproduceerd. Betrouwbaar, duurzaam en kwalitatief hoogwaardig, zonder compromissen.

constructie biedt maximale bescherming en elimineert de zwakke plekken die bij goedkopere alternatieven regelmatig voor problemen zorgen.

‘De Europese productie is geen detail – dat is de essentie van Voldt’

Leveringszekerheid is voor veel bedrijven geen vanzelfsprekendheid meer. Wie afhankelijk is van lange aanvoerlijnen uit het buitenland, merkt hoe kwetsbaar dat kan zijn. Voldt biedt als Europese fabrikant een stabiel alternatief – ook voor sectoren waar laden bedrijfskritisch is. Denk aan de bouwsector, die door LEZ-regelgeving steeds vaker met elektrisch materieel de stad in moet,

Vijf jaar geleden begonnen, nu actief in zeventien Europese landen. Die groei is geen toeval. Voldt onderscheidt zich doordat de laadkabels volledig in Europa worden bedacht, ontworpen en geproduceerd – van grondstoffen tot eindproduct. ‘Dat is onze absolute core value,’ zegt Frank van Buiten, marketingmanager bij Voldt. Het resultaat is een van de meest uitgebreide collecties laadproducten in Europa, beschikbaar voor zowel particuliere EV-rijders als bedrijven en wagenparkbeheerders. In een tijd waarin klanten steeds meer waarde hechten aan herkomst en stabiliteit, blijkt die Europese identiteit een steeds sterkere troef.

Stabiele partner

maar op tijdelijke locaties geen vaste laadinfrastructuur kan plaatsen. ‘Voor die situaties leveren wij een maatwerkoplossing,’ zegt Van Buiten. Zo groeit Voldt van kabelproducent naar een volwaardige partner voor de zakelijke markt. voldt.nl

Strenge kwaliteitscontrole

Europese productie betekent korte ketens en directe controle over elk onderdeel van het productieproces.

Voldt legt de lat hoog als het gaat om betrouwbaarheid en duurzaamheid – producten die dagelijks intensief gebruik aankunnen zonder in te leveren op levensduur of milieuimpact. Juist in de wintermaanden wordt dat verschil zichtbaar: dan stijgt de vraag naar kabels die bestand zijn tegen kou, vocht en ruw gebruik. ‘We bieden de meest weerbestendige stekker op de markt – gemaakt uit één geheel, zonder schroeven of lijm,’ aldus Van Buiten. Die

Green by Blue – Partner Content

Duurzaamheid is een voorwaarde voor ondernemerschap

Lang niet alle ondernemers zien duurzaamheid als een vanzelfsprekende keuze. Voor sommigen voelt het als een verplichting, ingegeven door wetgeving uit Brussel. Nu de Europese regels via het Omnibus-pakket worden afgezwakt, verdwijnt dat deels.

Toch blijven de vragen bestaan, alleen komen ze niet langer alleen van de wetgever. Klanten, financiers en internationale ketens willen nog altijd weten hoe een bedrijf omgaat met CO2-uitstoot, energieverbruik en grondstoffen. Wie dacht dat minder regels ook minder werk betekent, komt bedrogen uit.

Green by Blue is een ESG-platform dat accountants, financieel professionals en duurzaamheidsadviseurs samenbrengt, waarvan Newtone een van de platformleden en mede-initiatiefnemers is. Het bedrijf ondersteunt grotere mkbbedrijven bij onder meer CSRD, CO2reductie, ESG-assurance, PPWR en EUDR. Onno Nillesen, Oprichter, Green by Blue

D

ie verschuiving vraagt om een andere aanpak, vindt Onno Nillesen, oprichter van Green

by Blue. “De plicht is verdwenen, maar de vragen niet”, aldus Nillesen.

greenbyblue.nl

Ondernemerschap in plaats van moraal

Duurzaamheid werd niet altijd als een mogelijkheid gezien. Vaak klonk het als een moreel appel, en veel minder als iets dat kansen biedt. “Mijn ervaring na twintig jaar advisering is dat ondernemers er echt op aangaan als er een ondernemende kans aan een onderwerp zit”, legt hij uit. Wie

duurzaamheid behandelt als kostenpost in plaats van investering, mist volgens hem het punt. Net als bij de ontwikkeling van een nieuw product gaan de investeringen vaak voor de baten uit.

Sectoren die duurzaamheid al hebben ingeprijsd in hun verdienmodel, lopen hierin voorop. In de bouw bepalen milieukostenindicatoren inmiddels mee of een product zich beter verkoopt. Ook bij vastgoedfinanciering en steeds vaker bij reguliere kredietverlening spelen duurzaamheidsdoelen een rol in de voorwaarden die banken stellen.

Data: de taal van de toekomst

In duurzaamheid en rapportages verwachten klanten en financiers

betrouwbare cijfers. Daarbij is een sleutelrol weggelegd voor data. Dat verandert ook de positie van de financieel directeur. Waar financiële rapportage steeds meer geautomatiseerd verloopt, ontstaat er ruimte voor een vooruitkijkende functie en die zit nu juist in ESG-data.

“Die informatie geeft veel meer inzicht in de risico’s en de kansen die eraan zitten te komen”, stelt Nillesen.

Green by Blue werkt met de accountants van haar platform-leden zoals Newtone samen. Deze accountants staan als vertrouwenspersoon dicht bij ondernemers.

“Vaak zijn accountants de eersten die weten wat een ondernemer bezighoudt”, aldus Nillesen. Die nabijheid maakt het mogelijk om duurzaamheidsadvies te koppelen aan wat een ondernemer daadwerkelijk bezighoudt, in plaats van aan een checklist.

Zijn advies aan ondernemers zonder duurzaamheidsstrategie is daarom simpel: kijk niet naar de regels, maar naar de markt. Wat vragen klanten? Waar liggen kansen op het gebied van CO2-reductie of arbeidsvoorwaarden? “De strategie volgt de commercie en de realiteit, niet andersom”, besluit hij. Wie wacht tot de wetgever weer aandringt, loopt straks achter de feiten aan.

Lely – Partner Content

contentway.nl

11

Het gaat om wat je doet, niet om wat je belooft

Veranderende regelgeving, maatschappelijke verwachtingen rond duurzaamheid en een structureel tekort aan arbeid dwingen spelers in de agrisector wereldwijd om fundamenteel anders naar hun bedrijfsvoering te kijken.

D

e echte uitdaging ligt in het integreren van duurzaamheid in de kern van de organisatie, met sturing op zowel financiële als nietfinanciële prestaties, zoals emissiereductie, dierenwelzijn en verantwoord gebruik van grondstoffen. Bedrijven die hierin slagen, kijken verder dan losse innovaties en verbinden technologie met strategische keuzes en ketensamenwerking, zodat innovaties uitgroeien tot structurele verandering.

Van ambitie naar strategie

Nederlands familiebedrijf Lely werkt al ruim 78 jaar aan innovatieve oplossingen voor de melkveehouderij, met als doel een duurzame toekomst voor de landbouw te realiseren. Binnen Lely werkt Tanja Roeleveld al zeven jaar aan de ESG-ambities van het bedrijf: doelen die Lely heeft op het gebied van milieu, maatschappelijke verantwoordelijkheid en goed bestuur. “Het is altijd een belangrijk onderdeel geweest van de organisatie, maar de afgelopen jaren heeft het een veel meer gestructureerde plek gekregen. Twee jaar geleden werd het formeel onderdeel van de strategie Impact30. Onze ESGambities zijn hierin geen afzonderlijke rapportagecategorieën, maar een sturingsonderdeel van de hele organisatie.”

Roeleveld legt uit dat de Corporate

lely.com

Sustainability Reporting Directive (CSRD) daarin een rol speelde. Deze Europese wetgeving verplicht bedrijven om te rapporteren over hun prestaties op ESGgebied. “Sinds vorig jaar rapporteren we over duurzaamheidsprestaties. Ook dit jaar, zodat we over 2027 een CSRDcompliant rapport kunnen publiceren.

Dat koppelt duurzaamheid echt aan de sturing van de organisatie. Hierdoor sturen we niet alleen op financiële resultaten, maar ook op niet-financiële KPI’s, ofwel duurzaamheidsdata”, voegt Roeleveld toe. De analyse van CO2-emissies leidde bijvoorbeeld tot concrete acties: circulaire ontwerpprincipes voor engineers, gesprekken met leveranciers over emissies in de inkoopcyclus en aandacht voor materiaalhergebruik in steeds meer landen.

Slimme technologie, duurzame landbouw

Om die duurzaamheidsambitie te concretiseren, heeft Lely haar ESGbeleid ingericht langs de drie pijlers van de visie van het bedrijf: een duurzame, winstgevende en aangename toekomst voor de landbouw. Duurzaamheid richt zich op het reduceren van emissies en het verbeteren van circulariteit.

Winstgevendheid draait om het creëren van een toekomstbestendig verdienmodel voor de boer, bijvoorbeeld door met regeneratieve landbouw en carbon farming

aan de slag te gaan. Aangenaam heeft betrekking op goed werkgeverschap en bredere maatschappelijke impact, zoals de jaarlijkse ‘profit pledge’ aan de Van der Lely Foundation. Deze stichting geeft financiële ondersteuning aan projecten gericht op onder meer educatie in techniek en ondernemerschap.

Daarnaast zet Lely sterk in op het verlagen van emissies, zowel binnen de eigen bedrijfsvoering als op de boerderij.

“Lely Exos is hiervan een concreet voorbeeld. Deze autonome robot oogst dag en nacht vers gras en voert dit direct aan de koeien. Met Exos wordt het eigen grasland optimaler benut en door het voeren van vers gras kunnen emissies omlaaggaan.

Op deze manier kunnen we ook op de boerderij bijdragen aan het reduceren van verschillende emissies en het verbeteren van circulariteit”, aldus Roeleveld.

Een veelgehoord misverstand is dat het energieverbruik van robotica een grote factor is in de CO2-emissies van een boerderij. “In werkelijkheid bedraagt dit slechts enkele procenten van de totale emissies van de boerderij.

Dat maakt het niet onbelangrijk, want voor Lely is het energiegebruik bijna de helft van de CO2-emissies. Daarom worden nieuwe robots uiteraard continu getoetst op energiereductie, maar ligt de focus op het optimaliseren van het totale boerderijsysteem”, licht Roeleveld toe. Zo kan technologie niet alleen bijdragen aan efficiëntie en duurzaamheid, maar ook aan

het verbeteren van dierenwelzijn en een sterker en toekomstbestendig verdienmodel voor de boer.

Samen versnellen

ESG-ambities realiseer je niet in isolatie, stelt Roeleveld. Lely werkt samen met kennisinstellingen zoals Wageningen University, met leveranciers als Ecolab en met natuurorganisaties. “Niemand werkt meer geïsoleerd. Samen is de enige manier waarop dit lukt.” Intern organiseerde het bedrijf onlangs een grootschalig ESG-event waarbij meer dan 1.400 medewerkers workshops volgden over circulariteit, biodiversiteit en dierenwelzijn, verspreid over 8 thema’s. Het doel: bewustwording omzetten in dagelijks handelen.

“Uiteindelijk gaat het niet om wat we beloven, maar om wat we aantoonbaar verbeteren – elke dag weer, in kleine stappen die samen echt verschil maken”, aldus Roeleveld.

Tanja Roeleveld, Head of Sustainability, Lely

12

Duurzaamheid lukt niet binnen de muren van één bedrijf FO O D S EC TO R

De foodsector worstelt met een schijnbare tegenstelling: groeien en tegelijk minder CO₂ uitstoten, terwijl grondstoffen schaarser en klimaatdoelen strenger worden.

Voor veel bedrijven blijft verduurzaming hangen in losse projecten of compliancerapportages. Wat ontbreekt, is een keten die als geheel dezelfde richting opgaat: van boer tot retailer, van grondstof tot verpakking.

B

ij Mars Wrigley, bekend van merken als Snickers en Twix, maar ook van dierenvoeding zoals Sheba en Royal Canin, gaat achter die bekende namen een familiebedrijf schuil. Die eigendomsstructuur werkt door tot in de investeringsbeslissingen, zegt Catrien d’Ancona, market head van Mars Wrigley Nederland. “Wij denken in generaties en niet in kwartalen. En als je aan generaties denkt, dan heb je de mogelijkheid om ook echt te investeren.” Zo stak Mars in Europa de afgelopen vijf jaar 1,5 miljard euro in innovatie, technologie en verduurzaming van de productie, met in 2026 nog eens een miljard erbij.

Of groei en emissiereductie samengaan, is een vraag die de hele sector bezighoudt.

Mars Wrigley probeert die ontwikkeling binnen de sector te versnellen. Zo groeide de wereldwijde omzet ten opzichte van

2015 met 75 procent, terwijl de uitstoot over dezelfde periode juist met 16,9 procent daalde. De ambitie reikt nog verder: een halvering van de emissies in 2030 en netto nul in 2050. Het grootste deel van die uitstoot zit niet in de eigen fabrieken, maar in de keten erachter: de teelt van cacao, zuivel en vlees voor dierenvoeding. “Je moet door de hele keten verduurzamen. Dat is veel groter dan de duurzaamheidsimpact die wij alleen hebben op scope 1 en 2.”

Zonder samenwerking maak je nauwelijks impact Toch moet je in eigen huis wel het goede voorbeeld geven. In de fabriek in

Veghel, de grootste chocoladerepenfabriek ter wereld, is die verschuiving dan ook zichtbaar. Een e-boiler halveerde de uitstoot, het proceswater wordt voor 96 procent gezuiverd en het biogas dat daarbij vrijkomt, verwarmt de Twix-ovens.

Toch ligt de grootste winst volgens d’Ancona buiten de eigen organisatie.

“Alleen ga je het niet redden. Als iedereen zijn eigen duurzaamheidsstrategie volgt, maak je nauwelijks impact.” Met FrieslandCampina opende Mars Wrigley een proefboerderij in Zwolle, waar nieuwe technieken worden getest voor opschaling in de hele sector.

Wat nodig is, zijn langjarige

samenwerkingen op basis van vertrouwen, niet losse afspraken die bij de eerste tegenslag weer worden opgezegd. “Het kan niet zo zijn dat je zegt: vandaag gaan we samenwerken en morgen breken we de samenwerking weer af.” Die boodschap geldt voor de hele keten, ook waar belangen niet altijd gelijklopen. Juist in de keten, bijvoorbeeld op het gebied van logistiek, verpakkingen en inkoop, liggen de synergieën die de sector verder kunnen brengen. “Ik hoop dat er meer partijen opstaan die de moed hebben om samen op te trekken om die verduurzamingsslag te maken.”

Tekst: Fred Pals

Ore Energy – Partner Content

Is energieopslag een sleutel tot Europese energieonafhankelijkheid Europa wekt steeds meer duurzame energie op, maar beschikt nog niet over voldoende capaciteit om die energie langdurig op te slaan. Daardoor blijft de energietransitie vooral gericht op opwekking, terwijl een robuust energiesysteem vraagt om voldoende opslagcapaciteit.

Tegelijkertijd stijgt de elektriciteitsvraag vanuit datacenters en AI-toepassingen, terwijl netcongestie toeneemt. Traditionele lithium-ionbatterijen zijn niet geschikt voor opslag over meerdere dagen. Het Nederlandse bedrijf Ore Energy, ontwikkelaar van systemen voor langdurige energieopslag, speelt hierop in met ijzer-luchtbatterijen die elektriciteit tot honderd uur kunnen opslaan. Volgens CCO Yakup Koç bevindt de markt zich op een fundamenteel kantelpunt.

Hernieuwbare energie vraagt om timing

“De uitdaging zit niet langer vooral in de opwekking, maar in het moment waarop duurzame energie beschikbaar is”, zegt Koç. “Lithium-ionbatterijen zijn geschikt om elektriciteit enkele uren op te slaan, maar voor windenergie hebben we opslag

oreenergy.com

nodig die meerdere dagen kan overbruggen. Zo kunnen we duurzame energie bewaren wanneer die overvloedig beschikbaar is en inzetten wanneer de vraag hoog is. In feite bouwen wij de ontbrekende schakel tussen duurzame energieopwekking en een betrouwbaar, betaalbaar en koolstofvrij energiesysteem.”

Koç ziet dat netbeheerders, energiebedrijven en datacenters Ore Energy steeds vaker benaderen. Waar projecten vroeger vooral uit wind- of zonneparken bestonden, maakt energieopslag er steeds vaker integraal deel van uit. “Een datacenter kan net zoveel elektriciteit verbruiken als een middelgrote stad”, zegt Koç. “IJzer-luchtbatterijen verminderen de afhankelijkheid van het elektriciteitsnet, kunnen meerdere dagen noodstroom leveren en maken beter gebruik van duurzame energie, zonder

brandbare materialen of kritieke grondstoffen.”

Netcongestie is een mondiale uitdaging

Netcongestie speelt volgens Koç in vrijwel heel Europa. “Het verschil zit alleen in de timing. Landen die vroeg begonnen met de energietransitie kregen eerder te maken met netcongestie.” Langdurige energieopslag helpt de bestaande netcapaciteit beter te benutten en vermindert het afschakelen van duurzame energie.

De ijzer-luchtbatterij maakt gebruik van ijzer, water en lucht en is daardoor niet afhankelijk van schaarse of geopolitiek gevoelige grondstoffen. De technologie wordt ontwikkeld en geproduceerd in Europa, wat volgens Koç bijdraagt aan de Europese energieonafhankelijkheid.

“Na iedere crisis leren we belangrijke lessen”, zegt Koç. “Maar na verloop van tijd vervagen die vaak weer. Wat ik nu zie, is een serieuze heroriëntatie op energieonafhankelijkheid door beleidsmakers op

Europees niveau. Ik hoop dat die aandacht deze keer blijvend is.”

Ore Energy sloot onlangs zijn eerste commerciële overeenkomst met Budget Thuis en zet daarmee de stap van technologieontwikkeling naar commerciële uitrol.

Het bedrijf schaalt momenteel de productie op en werkt met partners aan financieringsmodellen die grootschalige commerciële uitrol in Europa mogelijk moeten maken.

Volgens Koç is het momentum er.

“Wat nu nodig is, is politieke daadkracht.

Energieopslag is een pijler van de energietransitie. Elk megawattuur dat we niet kunnen opslaan, moeten we elders inkopen.

Energieopslag is een voorwaarde voor een betrouwbaar en onafhankelijk Europees energiesysteem.”

Yakup Koç, CCO, Ore Energy

contentway.nl

SGS – Partner Content

13

Duurzaamheid begint bij aantoonbare data Europese regelgeving, stakeholderdruk, Scope 3-emissies, CBAM, EU Taxonomy: de lijst van duurzaamheidsverplichtingen groeit snel. Toch is dat niet het grootste probleem. De echte uitdaging zit in betrouwbare data: wie heeft die, hoe worden die verzameld en hoe maak je die aantoonbaar? Zonder robuuste en gevalideerde data blijft duurzaamheid een marketingverhaal in plaats van een strategisch fundament.

K

ristof Van Hoecke en Marleen Daenen van SGS zien dat vraagstuk dagelijks. Van Hoecke is head of sustainability solutions en verantwoordelijk voor digitalisering en innovatie. Daenen begeleidt als sustainability solutions manager bedrijven bij de concrete uitrol van hun duurzaamheidsstrategie.

“Veel bedrijven werken nog in Excel”, zegt Daenen. “Er is geen auditrail, geen bewijsmateriaal, niets is gelinkt. De uitdaging is niet de rapportage zelf, maar het verzamelen van betrouwbare gegevens, zeker van leveranciers.”

Zonder verificatie geen propositie

SGS, met hoofdzetel in Spijkenisse, positioneert zich niet als strategisch consultingbedrijf. “Wij zijn een testing-, inspectie- & certificeringsbedrijf ”, verduidelijkt

Van Hoecke. “Door meten, inspecteren en certificeren maken wij data aantoonbaar.

Dat is onze core. Verificatie is precies wat bedrijven nodig hebben om greenwashing tegen te gaan en duurzaamheid te vertalen naar een effectieve groeistrategie.”

De behoefte aan onderbouwde data wordt nog urgenter met de Europese ECGT-richtlijn (Empowering Consumers for the Green Transition), die vanaf september 2026 van kracht wordt. Volgens die richtlijn moeten duurzaamheidsclaims meetbaar, transparant en aantoonbaar zijn.

Begrippen zoals biobased, recycled content, carbon neutral of toekomstige reductieclaims moeten onderbouwd worden met duidelijke methodologieën, betrouwbare data en onafhankelijke verificatie volgens erkende standaarden (zoals ISO en het GHG-protocol). Zonder die onderbouwing

verliezen beweringen hun waarde. SGS verzorgt carbon footprint-verificaties en life cycle assessments tot biodiversiteitsscans en certificering van recycled content. Een typisch traject begint wanneer een klant zelf een CO₂-voetafdruk heeft berekend, maar niet zeker weet of die correct is. SGS verifieert die berekening en biedt tegelijk een methodologisch kader voor toekomstige optimalisatie.

Daenen illustreert dit met een concreet voorbeeld uit de voedingssector: “Voor een van onze klanten verifiëren we de koolstofvoetafdruk van een product over de volledige waardeketen. Zo kan de retailer een gevalideerde CO₂-waarde op het eindproduct communiceren en tegelijk aantonen dat de onderliggende claim voldoet aan de aankomende regelgeving.”

De combinatie van ESG-platformen en nieuwe technologie zoals AI kan zorgen voor nog meer diepgang. Waar data gecentraliseerd is in één platform, kan verificatie volgens erkende normen nog grondiger worden uitgevoerd. Tegelijkertijd waarschuwt Daenen voor blinde AI-adoptie: “AI

mag geen black box zijn. De kwaliteit van de output staat of valt met de kwaliteit van de input.”

Daenen bepleit dat boven alles de mindset moet verschuiven: “Duurzaamheid moet een business case zijn, gekoppeld aan omzetgroei, klantretentie en nieuwe businessmodellen. Verificatie maakt data zowel intern als extern geloofwaardig. Uiteindelijk willen stakeholders, klanten, investeerders en overheden geen marketingverhaal horen, maar betrouwbare feiten en cijfers waarop ze met vertrouwen beslissingen op kunnen baseren.”

Kristof Van Hoecke en Marleen Daenen, SGS

sgs.com

Advertorial

Minder ritten, minder uitstoot: de logistieke sleutel die het debat mist De discussie over duurzaam transport draait bijna volledig om aandrijving. Elektrische trucks, waterstof, laadinfrastructuur: de sector kijkt vooral naar wat er onder de motorkap verandert. Maar terwijl die discussie voortduurt, rijden er dagelijks duizenden halfleeg beladen trailers door Europa. De vraag die zelden wordt gesteld: wat als transport simpelweg efficiënter werd ingericht?

Jeroen Naalden, CEO van Royal Burgers, stelt die vraag wel. Het Nederlandse bedrijf, producent van Double Deck trailers, bouwt voertuigen waarmee transporteurs tot 60 procent meer goederen per rit kunnen vervoeren. “Met twee trailers kun je verplaatsen waar je anders drie trailers voor nodig hebt”, zegt Naalden. “Dat betekent twee keer brandstof, twee keer tol en twee chauffeurs in plaats van drie.”

De duurzaamste kilometer

Voor Naalden begint verduurzaming niet bij een andere energiebron, maar bij het elimineren van overbodige ritten. Hij illustreert dat met een concreet en herkenbaar voorbeeld: dagelijks rijden twintig trailers met Allenhofyoghurt van Zuid-Duitsland naar Nederland. Met Double Deck trailers zouden dat er dertien zijn. Zeven ritten minder, elke dag, over 700 kilometer. “Dat scheelt per dag het CO2-uitstootequivalent van 9.436 bomen”, aldus Naalden.

Hij onderbouwt zijn scepsis over elektrificatie als kortetermijnoplossing: “Als je twintig dieseltrucks omzet naar twintig elektrische trucks, dan is het CO2-effect minimaal, als de stroom voornamelijk uit bruinkool komt.

Die calculaties zie je nooit terug in het publieke debat.” Hij gelooft wel in elektrisch rijden op de lange termijn, maar stelt dat de infrastructuur en het energieaanbod de belofte vooralsnog niet waarmaken.

Van refurbishment tot nieuwe markten

Royal Burgers groeit sterk, mede dankzij een langdurige samenwerking met Action, dat de afgelopen jaren steeds meer trailers bestelde. Maar het bedrijf zet ook nadrukkelijk in op circulariteit. Trailers die tien jaar hebben gereden, worden teruggenomen, opgeknapt en opnieuw ingezet, met name in Zuid-Europese markten.

“We bieden ze aan tegen een gereduceerde prijs, zodat nieuwe klanten kennis kunnen maken met het Double Deck concept en direct de voordelen ervaren”, legt Naalden uit.

De kilometerheffing is 1 juli ingegaan. “Hiermee wordt het transport in Nederland fors duurder. We zien door heel Europa de trend dat het gebruik van de weg alleen maar hoger wordt belast. Dit drijft de inflatie alleen maar op. De Double Deck trailer draagt er enorm toe bij dat de transportkosten beheersbaar blijven. Iedere rit vanaf 200 km kan met Double Deck-transport kosten besparen, mits de lading past qua hoogte en gewicht. En dat is veel vaker dan men tot nu toe beseft”, aldus Naalden.

Een antwoord op de kilometerheffing?

Met twee trailers het werk doen van drie Dat circulaire denken vertaalt zich ook naar het ontwerp.

Een engineeringteam van negen mensen werkt aan lichtere materialen, betere aerodynamica en langere levensduur.

Klant Jumbo kiest bewust voor trailers met een levensduur van twintig jaar, inclusief één tussentijdse revisie.

Duurzaamheid en lagere totaalkosten gaan hier duidelijk hand in hand.

royalburgers.com

14

Advertorial

Achttien euro voor een leven lang schoon drinkwater Met een gift van achttien euro kan één persoon duurzaam toegang krijgen tot schoon drinkwater. Een klein bedrag voor een betere toekomst voor de meest kwetsbaren. Toch hebben wereldwijd nog altijd ruim twee miljard mensen geen toegang tot schoon drinkwater. Veel gezinnen betalen hoge bedragen aan particuliere waterverkopers of lopen dagelijks urenlang om water te halen.

De gevolgen reiken verder dan dorst: slechte gezondheid, schoolverzuim, genderongelijkheid en structurele armoede houden elkaar in een verstikkende greep. De oplossing lijkt simpel: een kraan en een toilet, maar duurzame realisatie blijkt een van de hardnekkigste uitdagingen in ontwikkelingssamenwerking.

Stichting Water for Life biedt al ruim twintig jaar een duurzame oplossing aan. De stichting, opgericht door Nederlandse publieke drinkwaterbedrijven, helpt gemeenschappen in Afrika, Azië en Latijns-Amerika aan veilig drinkwater en goede sanitaire voorzieningen.

Directeur Toine Ramaker ziet dagelijks wat dat betekent voor mensen. “Toegang tot water is vaak het begin van ontwikkeling.”

Lokaal eigenaarschap als sleutel

Wat Water for Life onderscheidt, is de samenwerking met lokale publieke drinkwaterbedrijven. Zij zijn vanaf het begin betrokken bij ontwerp, aanbesteding en uitvoering van projecten. Na oplevering nemen zij de verantwoordelijkheid voor beheer en onderhoud over.

“Bij veel projecten ontbreekt uiteindelijk een eigenaar”, zegt Ramaker. “Daardoor raakt infrastructuur in verval.

Wij zorgen ervoor dat lokale waterbedrijven vanaf het

begin verantwoordelijk zijn. Zij voeren reparaties uit en zorgen ervoor dat de voorzieningen blijven functioneren.

Daardoor blijft alles draaien, ook na tien of vijftien jaar.”

Elke euro maakt direct verschil

De overheadkosten worden gedragen door de aangesloten Nederlandse drinkwaterbedrijven. Daardoor gaat iedere gedoneerde euro volledig naar projecten.

Dankzij de samenwerking met lokale waterbedrijven en de inzet van Nederlandse experts kan Water for Life tegen lage kosten werken. Gemiddeld is ongeveer achttien euro nodig om één persoon duurzaam toegang te geven tot schoon drinkwater. Ramaker: “Met dit bedrag maak je het mogelijk dat iemand structureel toegang krijgt tot schoon drinkwater. Met achttien euro verander je een leven, niet voor een jaar maar voor de lange termijn.”

Klaar om op te schalen

In twintig jaar heeft de stichting bijna tweehonderd projecten gerealiseerd en kregen ongeveer twee miljoen mensen toegang tot schoon drinkwater en een toilet. De ambitie is fors opschalen. “Het enige dat ons tegenhoudt is geld. De kennis, de partners en de capaciteit om projecten uit te voeren zijn er. We zouden drie tot vier keer zoveel kunnen doen”, zegt Ramaker. Hij benadrukt

dat water en sanitatie positief bijdragen aan vrijwel alle duurzame ontwikkelingsdoelen. “Armoede, gezondheid en schoolbezoek: met toegang tot schoon water en sanitatie kunnen mensen bouwen aan een menswaardig bestaan.

Help mee, en wij zorgen dat elke cent goed en duurzaam wordt besteed.”

Met een bijdrage van achttien euro krijgt één persoon duurzaam toegang tot schoon drinkwater. Een eenvoudige gift die niet alleen dorst lest, maar kansen creëert voor de rest van een leven. www.waterforlife.nl

Scan hier voor meer info

Advertorial

Een vol stroomnet hoeft de energietransitie niet te vertragen Steeds meer Nederlandse bedrijven lopen tegen de grenzen van hun elektriciteitsaansluiting aan. Zonnepanelen, batterijen, laadpalen en warmtepompen zorgen voor een sterke toename van het gelijktijdige stroomverbruik, terwijl de capaciteit op het net niet in hetzelfde tempo meegroeit. Het gevolg is overbelasting van het net (netcongestie) en wachtlijsten voor nieuwe en zwaardere aansluitingen. Bedrijven moeten daardoor regelmatig hun verduurzaming vertragen en lopen economische schade op omdat ze hun groei-ambities moeten bijstellen.

Embion, een Nederlandse scale-up uit Tilburg, biedt hierop een antwoord met haar Energie Management Systeem. Het EMS bewaakt en stuurt 24/7 de lokale opwek, opslag en het verbruik van elektriciteit, zodat bedrijven binnen de grenzen van hun aansluit- en

transportovereenkomsten blijven en hun beschikbare netcapaciteit optimaal benutten.

Daarnaast regelt het systeem automatisch op welke wijze volgens de instellingen van de gebruiker de beschikbare

elektriciteit verdeeld moet worden. Actuele energieprijzen en weersvoorspellingen worden meegenomen om die verdeling nog efficiënter te maken. Doordat het Embion EMS merk- en apparaatonafhankelijk werkt, kan het worden gekoppeld aan vrijwel elk type zonneinstallatie, batterij, laadpaal, boiler, windturbine of warmtepomp. Instellingen worden ook lokaal opgeslagen, zodat de aansturing en regeling blijven werken bij een internetstoring. Het systeem wordt volledig in Nederland ontwikkeld volgens strenge beveiligingsnormen. Embion is hiervoor ISO 27001-gecertificeerd en klaar voor NIS2.

Het Embion EMS draait inmiddels bij bedrijven in vrijwel elke sector: van industriële productiebedrijven en agrarische ondernemingen tot kantoren, horeca, koelhuizen, golfbanen, transportbedrijven en wooncomplexen. Een netwerk van installateurs, technische groothandels, aggregators en adviseurs werkt samen met Embion om het systeem bij gebruikers te installeren en te beheren.

Het slim lokaal energiebeheer levert ook direct voordeel op voor de energierekening. Door verbruik, opslag en opwek slimmer op elkaar af te stemmen, kunnen bedrijven gemiddeld 20 tot 30% besparen op hun jaarlijkse elektriciteitskosten, waardoor de investering zich snel terugverdient. Tegelijk daalt de CO₂-uitstoot, omdat zelf opgewekte groene energie direct wordt benut in plaats van terug te leveren aan het net.

Met het Embion EMS kunnen bedrijven en organisaties ondanks de netcongestie de energietransitie zowel individueel als collectief (eHub) voortzetten. Zo kunnen zij vandaag al verder verduurzamen, ook als een nieuwe of zwaardere aansluiting op zich laat wachten.

Meer weten over het Embion EMS? Kijk op embion.eu

contentway.nl

Advertorial

Van het witte doek naar regeneratieve bodems De landbouw heeft decennialang de focus gelegd op maximale opbrengsten, wat meestal ten koste ging van de natuurlijke balans. Maar de bodem raakt uitgeput, de biodiversiteit verdwijnt en ecosystemen staan onder druk. Er groeit daarentegen een nieuwe beweging die het tegendeel nastreeft: niet alleen oogsten, maar actief herstellen.

Deze regeneratie, waarbij de aarde de kracht krijgt om zichzelf te voeden, heeft nu ook haar weg gevonden naar de filmwereld.

In de schaduw van de glamour van het filmfestival van Cannes werd dit jaar een ander verhaal verteld: eentje over hoop en ecologisch herstel. De documentaire Groundswell, geregisseerd door het echtpaar Josh en Rebecca Tickell en met de stem van Demi Moore, brengt een boodschap die verder gaat dan alleen entertainment. In plaats van de gebruikelijke klimaatverhalen vol doemscenario’s, toont de film de kracht van regeneratieve landbouw.

Het is een beweging die laat zien dat het herstellen van ecosystemen, door de bodemkwaliteit, biodiversiteit en waterhuishouding actief te verbeteren, niet alleen mogelijk is, maar wereldwijd al op diverse plekken gaande is.

Partnerschap

Wat begint op het witte doek, vindt zijn weg naar de praktijk via partnerschappen die de brug slaan tussen cinema en realiteit. Nespresso sloot zich namelijk aan bij de makers van de film en werd het eerste bedrijf dat de ambitieuze ‘One Billion Acre’-campagne officieel steunde. Het doel hiervan is het wereldwijd herstellen

In Brazilië zijn heel andere uitdagingen dan in Indonesië of Congo van landbouwgrond en de transitie naar een duurzaam systeem te versnellen. Voor Nespresso vormt deze samenwerking een directe aansluiting op een visie die zij al jarenlang in hun kernactiviteiten integreren. Een deel van de documentaire is gefilmd op hun koffieplantages in Colombia, wat de link tussen cinematografie en de realiteit van koffieteelt direct tastbaar maakt.

Biologische essentie

De filosofie achter de documentaire sluit naadloos aan bij de kernactiviteiten van de koffieproductie. Waar de film de noodzaak van herstel benadrukt, vertaalt Nespresso dit door terug te keren naar de biologische essentie. Volgens

15

Reineke van Riemsdijk, hoofd van Sustainability, Quality & Safety bij Nespresso, gaat het erom de natuurlijke balans tussen planten, dieren en micro-organismen in de bodem te herstellen. Door af te stappen van de eenzijdige monoculturen die de grond decennialang hebben uitgeput, wordt er weer ruimte gecreëerd voor een ecosysteem dat niet alleen bestand is tegen klimaatverandering, maar ook actief bijdraagt aan de opname van CO2.

Kennis is belangrijkste kapitaal

Deze transitie is echter geen universele blauwdruk, maar een complex ondernemersvraagstuk waarbij kennis het belangrijkste kapitaal is. “De uitdagingen in Brazilië vragen om een fundamenteel andere strategie dan de aanpak in Indonesië of Congo”, verklaart Van Riemsdijk.

Daarom focust de ondersteuning zich op lokale expertise en het versterken van de autonomie van de boer. Via het Nespresso Sustainable Quality Plan investeert het bedrijf niet alleen in de inkoop van bonen, maar vooral ook in de menselijke en ecologische infrastructuur.

Door middel van technische trainingen, de inzet van agronomen en het bieden van financiële zekerheden zoals gewasverzekeringen, wordt duurzaamheid verankerd in de lokale landbouwcultuur.

Strategische kwaliteitskeuze

Bovendien is deze transitie naar regeneratieve praktijken voor Nespresso een strategische kwaliteitskeuze. Een gezonde, levende bodem leidt immers tot een sterkere koffieplant, wat direct invloed heeft op de kwaliteit van het eindproduct. De rijke aroma’s en diepe smaken van een hoogwaardige koffie zijn het directe resultaat van een perfecte symbiose tussen plant, dier en schimmel. Een goed gevoede bodem zorgt voor een vitalere oogst, wat de productbeleving voor de consument naar een hoger niveau tilt. Het is een synergie waarbij ecologische winst en productkwaliteit hand in hand gaan: gezonde grond zorgt voor een toekomstbestendig product.

Van toeschouwer naar deelnemer

De beweging die Groundswell aanwakkert, nodigt de consument uit om geen toeschouwer te zijn, maar een deelnemer. De film benadrukt dat grote veranderingen voortkomen uit de optelsom van bewuste, dagelijkse keuzes. Het gaat niet om een onbereikbaar ideaal, maar om het maken van keuzes die de natuur ondersteunen. Van Riemsdijk benadrukt dit ook: “Een gezonde bodem is de motor achter kwaliteit: het zorgt voor sterkere koffieplanten met rijkere aroma’s. Het centraal stellen van de natuur versterkt daardoor de koffiebeleving.”

De Groundswell documentaire is nu te zien is op Amazon Prime. nespresso.com

16

Advertorial

Netcongestie raakt onze hele samenleving Netcongestie klinkt als een technisch probleem voor ingenieurs en netbeheerders. Maar inmiddels raakt het ons allemaal. Wie vandaag een huis wil bouwen, een bedrijf wil verduurzamen of elektrisch wil rijden, loopt steeds vaker tegen dezelfde muur aan: het elektriciteitsnet zit vol.

Flexibiliteit belonen

De traditionele energiemarkt beloont vooral verbruik, niet slim gedrag. Maar in een systeem met schaarste wordt flexibiliteit juist waardevol. Door huishoudens te helpen hun verbruik te verschuiven naar momenten waarop het net ruimte heeft, kan congestie worden verminderd zonder direct overal nieuwe infrastructuur aan te leggen.

Thomas Hulshof, Oprichter, Frank Energie

Vooral in Gelderland, Utrecht en delen van Flevoland en Noord-Brabant wordt die realiteit pijnlijk zichtbaar.

Netcongestie betekent simpel gezegd dat er op bepaalde momenten te veel vraag naar of aanbod van elektriciteit is voor de capaciteit van het stroomnet. Het elektriciteitsnet is ontworpen voor een wereld waarin stroom vooral één kant op ging: van centrale naar gebruiker. Maar door de energietransitie zijn er fundamentele veranderingen in hoe en hoeveel we gebruiken. Daarnaast kunnen gebruikers steeds vaker ook stroom terugleveren. We laden auto’s op, installeren warmtepompen, plaatsen zonnepanelen en elektrificeren onze industrie. Dat is noodzakelijk, maar ons stroomnet groeit niet snel genoeg mee.

Meer dan een technisch knelpunt

De gevolgen zijn inmiddels groot en voelbaar. Nieuwe woonwijken kunnen soms niet worden aangesloten.

Ondernemers moeten jaren wachten op een zwaardere aansluiting. Fabrieken kunnen niet verduurzamen.

Zonneparken worden afgeschakeld terwijl de zon schijnt.

En huishoudens betalen uiteindelijk mee voor inefficiënt gebruik van een overbelast energiesysteem. Netcongestie is daarmee niet langer een technisch knelpunt. Het is een maatschappelijk probleem geworden.

Thomas Hulshof, oprichter van Frank Energie, ziet de urgentie groeien: “Netcongestie is een veelkoppig monster. Als gevolg hiervan wordt onze woningnood niet opgelost en onze economie geremd. Daarnaast staat onze energietransitie stil, we kunnen niet verder elektrificeren. Dat is slecht voor het klimaat en voor onze energie-onafhankelijkheid, we blijven chantabel voor gasleveringen uit het oosten en westen. Netcongestie raakt ons veel harder dan we denken. Het moet krachtig worden bestreden.”

Slim omgaan met het stroomnet

Voor de provincies Gelderland en Utrecht en delen van Flevoland en Noord-Brabant is de situatie extra urgent.

Hier komen bevolkingsgroei, economische ontwikkeling en verduurzaming samen. De vraag naar elektriciteit groeit explosief, terwijl de uitbreiding van het net jaren kost. Netbeheerders investeren miljarden, maar kabels, transformatorstations en vergunningstrajecten zijn niet van vandaag op morgen gerealiseerd.

We moeten slimmer omgaan met het stroomnet dat we vandaag al hebben. En precies daar ligt ook een belangrijke rol voor energieleveranciers. De regionale netbeheerders Enexis, Liander en Stedin werken samen met energieleveranciers, waaronder Frank Energie, om het volle net in deze regio’s te ontlasten. Met deze opgeschaalde aanpak willen de partijen 255 megawatt aan flexibel vermogen vrijmaken. Dat is vergelijkbaar met het vermogen van de stad Haarlem. Op die manier kan voorkomen worden dat het stroomnet zijn grenzen bereikt.

Dat kan via de slimme aansturing van elektrische auto’s, thuisbatterijen, warmtepompen en zonnepanelen.

Wanneer stroom goedkoop en overvloedig is, kunnen apparaten automatisch laden of draaien. Op piekmomenten waarop de stroom toch al duur is, kan verbruik juist worden verminderd. Zo ontstaat een energiesysteem waarin consumenten actief bijdragen aan een betere balans op het net, zonder in te leveren op comfort. De auto staat ‘s ochtends opgeladen voor de deur, de woonkamer heeft gewoon de juiste temperatuur.

We moeten ook anders leren omgaan met energie: flexibeler, slimmer en meer afgestemd op het moment waarop duurzame stroom beschikbaar is. Dat vraagt iets van iedereen: overheid, netbeheerders, bedrijven én consumenten.

Het is duidelijk dat er iets moet gebeuren, en dat moet snel en samen gedaan worden. Frank start daarom met de campagne “Help Nederland van het slot!”. Dat is een initiatief waarbij huishoudens een financiële prikkel krijgen om mee te doen aan de bestrijding van netcongestie. De campagne sluit aan bij de oproep van de grote Nederlandse netbeheerders om stroomverbruik te verschuiven en zo het stroomnet te ontlasten.

Netcongestie is een veelkoppig monster

Op onze website is meer informatie te vinden over hoe huishoudens kunnen bijdragen aan het verminderen van netcongestie. Of je nu al een thuisbatterij, warmtepomp of elektrische auto hebt, of de aankoop ervan overweegt en een vrijblijvend adviesgesprek bij een van onze installatiepartners wilt aanvragen.

Daarnaast kunnen huishoudens een vergoeding ontvangen wanneer zij hun apparaten beschikbaar stellen.

Zo worden huishoudens beloond voor hun bijdrage aan een beter benut stroomnet.

Scan en ontdek of je in aanmerking komt voor extra vergoedingen. frankenergie.nl

Nederland van het slot

De technologie hiervoor bestaat al. Wat nu nodig is, is schaal, samenwerking en urgentie. Want netcongestie lossen we niet alleen op met meer kabels in de grond.