11 Slechts
€
30 apr - 14 mei 2019
W orkshops:
Houd uw pc wakker
3,75
Tekenen als een meester
Stap voor stap dualboot
Windows én Linux op uw pc
Bureaublad áltijd op orde
Grappig gereedschap
10
maffe muizen HAPEREND INTERNET?
Laat u horen
Maak zelf ’n podcast
Zo stroomt het weer MEER PRIVACY IN WINDOWS
Spionnen op het spoor
Ook op de Mac 1 OneDrive Files On-Demand | 23 | 2017
GENIET VAN VEILIG INTERNET, SAMEN MET 110 MILJOEN GEBRUIKERS WERELDWIJD ESET.NL/BEGINMETONS
Inhoud
Inhoud Windows en Linux op één pc U bent gecharmeerd van Linux, maar wilt of kunt geen afscheid nemen van Windows? Dan is dualboot de perfecte oplossing, maar hoe pakt u dat precies aan?
Haperend internet
10 Windows en Linux samen Dualboot op z'n best. 18 Gespot: maffe muizen! 10 merkwaardige muizen. 24 Spoorzoeken in Windows Zoek en vind: meer privacy! 28 Herstel internetstoringen Oplossingen als internet uitvalt. 32 Pdf’s bewerken in Word Met de functie PDF Reflow hebt u Acrobat niet meer nodig.
10 28
Deze editie
34
Uw internetverbinding weer snel aan de praat met ons 10-stappenplan.
Workshops 14 Organiseren met SideSlide Handige vervanger/aanvuller voor het Windows Bureaublad.
36 Uw eigen podcast Wat hebt u allemaal nodig voor een eigen podcastserie, wat zijn de valkuilen en hoe haalt u het meest uit elke uitzending?
22 OneDrive Files On-Demand Een Windows-combi die nu ook beschikbaar is voor de Mac. 31 Caffeine voor uw pc Houd uw pc langer wakker.
48 Schilderen zonder talent Maak van uw favoriete foto een prachtig schilderij.
36 Maak uw eigen podcast Hoe begint u een podcastserie?
42 Chrome achter de schermen Een kijkje onder de motorkap. 52 Online samenwerken De beste tools om online succesvol samen te werken. 58 Word abonnee Kies zelf het abonnement dat het best bij u past!
11
30 apr - 14
mei 2019
Workshops:
3,75
Slechts
€
Xxxxx xxxxxxxx xxxxxx
Stap voor
Houd uw pc wakker
stap dual
Tekenen een meesals ter Bureaubl ad áltijd op orde
Window én Lin s uw pc ux op
boot
Grappig gereedschap
10mmuiaffzee n HAPEREND
Zo stroom het weer t
Laat u horen
Maak zelf ’n podcast
MEER PRIVACY
INTERNET
?
IN WINDOWS
Spionnen het spoor op
Ook op de Ma One 1 Drive Filec s On| 23 | 2017
11 Cover
Samen werken wordt samenwerken
M
ijn vak brengt met zich mee dat ik vaak achter de computer zit en dus ook veel muis. Ik probeer er dan wel altijd op te letten hoe ik daarbij zit en beweeg, maar blijkbaar was dat niet genoeg. Over een periode van een paar weken ontwikkelde zich namelijk een zeurende pijn in mijn pols en onderarm. Het werd zelfs zo vervelend dat ik minder kracht kon zetten als ik op een bepaalde manier iets wilde optillen. Rond die periode landde er op de redactieburelen een ergonomische muis van Logitech. computeridee.nl
1
Demand 17-04-19
52
Rubrieken 4 Mailbus Lezers geven hun mening 6 Nieuws Ontwikkelingen, trends en nieuwe producten 17 Gespot in Area 120
Samenwerken vereist goede communicatie en coördinatie, anders wordt het een zooitje. Een overzicht van de beste tools voor online teamwork!
Muizenissen
(EW).indd
Experimenteren met Google
Het apparaatje dwingt de gebruiker om zijn hand en pols min of meer rechtop te houden, in een hoek van 57 graden, in plaats van plat neer te leggen. Dat zou een muisarm moeten tegengaan. Nou, zo’n muis wilde ik weleens testen! Nu, enkele maanden later, werk ik er nog steeds mee. Mijn arm is namelijk weer pijnvrij en ik acht het niet uitgesloten dat die muis daar een rol in heeft gespeeld. Hij was in elk geval de inspiratie voor de muizenproductie in deze editie. Want sinds begin jaren zestig het
eerste prototype van de computermuis werd ontwikkeld, heeft dit besturingsapparaatje een enorme evolutie doorgemaakt. Veel lees-, muis- en doeplezier!
Dick van de Schraaf, Hoofdredacteur dvdschraaf@reshift.nl
21 Computeralfabet Computerbegrippen van A tot Z, inclusief concrete tips 39 Tips & Trucs Handige slimmigheden 45 Apps & Downs Opvallende nieuwe apps 46 Voor Nop De leukste gratis software 56 Vers Getest Nieuw spul, voor u bekeken 60 FAQman + FAQtips! Problemen opgelost 66 Uitsmijter Online aso-gedrag verklaard 67 Abonneeservice/colofon Plus: volgend nummer
11 | 2019
3
10:21
x u in L n é s w o d in W
Vrolijk naast 1
U kunt of wilt geen afscheid nemen van Windows, maar tegelijk bent u gecharmeerd van Linux. Zo’n besturingssysteem virtueel installeren lijkt u maar niks: u wilt écht voor een fysieke installatie gaan. Dualboot lijkt u daarom de gedroomde oplossing: Windows en Linux vrolijk naast elkaar. Hoe pakt u dat – als ietwat gevorderde gebruiker – aan en vooral: waar zitten de addertjes? Tekst Toon van Daele
T
enzij uw pc al behoorlijk op leeftijd is, is de kans groot dat die met een zogenoemd uefibios is uitgerust. Zo’n uefi-systeem (unified extensible firmware interface) biedt een aantal voordelen ten opzichte van het klassieke bios (basic input/output system). Niet alleen starten uefi-systemen doorgaans sneller op, ze stellen u ook in staat van schijven groter dan 2 TB te booten en maken een bootmanager overbodig als u twee besturingssystemen op dezelfde machine naast elkaar wilt installeren. In dit artikel gaan we uit van een dualboot-scenario op basis van uefi, met enerzijds Windows 10 en anderzijds Elementary OS 5.0 Juno, een recente Linuxdistributie gebaseerd op het populaire Ubuntu (18.04 LTS). Deze distributie is erg intuïtief, ook voor Windowsen macOS-gebruikers.
Installatievolgorde Mocht er nog geen besturingssysteem op uw pc zijn geïnstalleerd, dan maakt het op een uefi-systeem op zich niet zoveel uit of u eerst Windows of Linux installeert. Toch installeren we liever eerst Windows omdat de Windows-installatie automatisch voor de correcte partitionering (met gpt) zorgt, en zo weet u ook dat u na de Linux-installatie standaard met bootmanager GRUB opstart, wat doorgaans het makkelijkst werkt. Let er tijdens de Windows-installatie overigens wel op dat u Windows niet alle schijfruimte laat innemen: u laat idealiter minimaal 20 GB over
10
11 | 2019
voor Linux. Onder het kopje ‘Partitieruimte’ leest u hoe u dat desnoods achteraf nog voor elkaar krijgt. Is er geen besturingssysteem (meer) geïnstalleerd en hebt u geen idee of uw pc uefi-compatibel is, raadpleeg dan de handleiding bij uw systeem, ga op internet na of uw computer- of moederbordmodel uefi ondersteunt, of zoek desnoods in het systeembios naar ‘uefi’-indicaties (afbeelding 1).
Back-uppen In de rest van dit artikel gaan we ervan uit dat Windows 10 al op uw systeem geïnstalleerd staat. Hoewel in principe alle gegevens bewaard blijven als u Linux er op zo’n systeem bij installeert, doet u er toch verstandig aan eerst een complete
2
Desnoods gaat u zelf op zoek naar uefi-gerelateerde instellingen in het bios.
back-up van uw Windows-systeem te maken (afbeelding 2). Daar bestaan verschillende tools voor (ook gratis), waaronder het gebruiksvriendelijke EaseUS Todo Backup Free (www.tiny. cc/tbfree). In een notendop maakt u hiermee als volgt een schijfimage: druk op de knop Disk/Partition Backup, plaats een vinkje bij de gewenste Hard disk, duid bij Destination een geschikte back-uplocatie aan, bij voorkeur op een extern opslagmedium, en bevestig met Proceed. Mocht uw Windows-systeem ooit in de soep draaien, dan kunt u maar beter van tevoren een ‘reddingsschijf’ aanmaken, van waaruit u Easeus Todo Backup kunt opstarten en uw schijfimage terug kunt zetten. Dat doet u via de knop Tools, Create Emergency Disk. Zorg dat een usb-stick is ingeplugd, kies Create Linux emergency disk, klik op het usb-icoontje, kies de juiste stick en bevestig met Create.
Bootmodus
Veiligheidshalve kunt u beter eerst een complete systeemback-up maken.
Voordat u met de installatie van Linux begint, doet u er goed aan de bootmodus van Windows te controleren. Want al beschikt uw systeem over een uefi-bios, dat betekent niet dat Windows daadwerkelijk in de uefi-modus opstart. Dat checkt u als volgt. Start Windows op, druk op Windows-toets+R, typ msinfo32 en druk op Enter. Bij Systeemoverzicht gaat u na wat er bij BIOS-modus staat (afbeelding 3). Leest u hier ‘UEFI’ af, dan weet u dat Windows in uefi-mo-
Dualbooten
elkaar 3
4
In dit venster vist u uit in welke bootmodus Windows is opgestart.
Ook Linux kan u vertellen in welke bootmodus het besturingssysteem is opgestart.
dus boot. Echter, leest u hier Verouderd of Legacy,, dan start Windows in de klassieke bios- of csm-modus op. Csm staat voor ‘compatibility support module’ en is een techniek waarmee een uefi-bios het systeem wijsmaakt dat er een klassiek bios aanwezig is. Mocht dat inderdaad het geval zijn, dan kunt u Windows desgewenst opnieuw installeren nadat u in uw bios de (zuivere) uefi-modus hebt ingeschakeld. Desnoods installeert u Linux gewoon in legacy/ csm-modus (standaard met opstartmanager GRUB), maar dan zult u wel enkele (van de reeds aangehaalde) voordelen missen.
legacy/csm wordt overgeschakeld. Controleer in uw Linux-installatie ook even of Linux wel degelijk in uefi-modus opstart (afbeelding 4). Dat kan door op de opdrachtregel het commando efibootmgr uit te voeren. Krijgt u de uefi-bootvariabelen te zien, dan is Linux inderdaad in uefi-modus opgestart. In het andere geval verschijnt er een foutmelding.
Live usb-stick
Secure boot Zelfs als u bij Systeeminformatie inderdaad ‘UEFI’ afleest, kan er nog een addertje onder het gras schuilen. Immers, staat een paar regels lager het item Status beveiligd opstarten niet ingesteld op Ingeschakeld, dan is de Secure boot-functie van uw uefi-bios niet geactiveerd. Dat hoeft op zich geen probleem te zijn (soms integendeel zelfs, want oudere Linux-versies of varianten als Arch Linux of Debian GNU/Linux kunnen problemen geven als Secure boot actief is), maar sommige bios-versies schakelen automatisch op legacy/ csm-modus over als u een nieuw besturingssysteem met uitgeschakelde Secure boot installeert. En wanneer u twee besturingssystemen computeridee.nl
Met dualboot eten de beste stuurlui van twee walletjes in twee verschillende bootmodi installeert (uefi en legacy/csm, bijvoorbeeld), kan dat weleens problemen geven. U kunt Secure boot echter niet zomaar omschakelen, want dan start uw reeds geïnstalleerde Windows wellicht niet langer door. Controleer in elk geval uw systeembios en ga na of u daar kunt vermijden dat er naar
U hebt het iso-schijfbestand van uw Linux-distributie misschien al gedownload. Als u voor Elementary OS kiest, vindt u dat op www. elementary.io – eventueel stelt u hier $ Aangepast eerst in op 0, zodat u het iso-bestand gratis kunt ophalen. Maar hoe zet u dit iso-bestand om naar een live-bootmedium, zoals een usb-stick? Dat kan met het gratis (ook portable) programma Rufus (https://rufus.ie). Plaats een geschikte stick in uw
5
Met Rufus creëert u snel een live-medium (voor uefi of csm).
11 | 2019
11
, is u m le e n io it d a tr e D s r e d n a n e v e t é n n maar da
10 maffe mui Op 17 november 1970 werd het patent aangevraagd voor de eerste computermuis. Sindsdien hebben we muizen in velen soorten en maten gezien, maar grotendeels hebben ze altijd dezelfde vorm behouden. Er bestaan gelukkig nog steeds fabrikanten die niet bang zijn om te experimenteren. Tekst Martin Gijzemijter
W
e dachten dat we de gekste muizen wel gezien hadden toen RSI eind jaren 90 van de vorige eeuw ineens een epidemie leek te worden. Trackballs, de meest ingewikkelde constructies, we hebben ze allemaal de revue zien passeren. Die gekte mag inmiddels nu alweer zo’n twintig jaar voorbij zijn, gekke muizen met coole ontwerpen bestaan nog altijd, u moet ze alleen even weten te vinden. Maar, leun gerust achterover want dat zoekwerk hebben wij al voor u gedaan!
Logitech MX Verticale Ergonomische Muis Verdorie, iemand heeft uw muis om laten vallen. O nee, dat hoort zo. Een beetje flauwe grap natuurlijk, maar dat is wel het gevoel dat u telkens hebt wanneer u deze muis bekijkt. Want hoe u het wendt of keert, deze Logitech MX is een muis op z’n zijkant. Dat is dan ook precies de bedoeling, want hierdoor zou uw pols in een natuurlijkere houding moeten liggen, waardoor u minder snel last zou moeten krijgen van RSI-klachten. Wij vinden hem vooral erg cool. Prijs: € 109,Info: www.logitech.com
Oké, het lijkt vooral op een muis die op z’n zijkant is gevallen, maar dat maakt deze muis wel lekker apart. En bovendien beter voor uw pols.
SpaceMouse Compact
We beginnen met een muis die de meesten van ons waarschijnlijk nooit nodig zullen hebben, maar die te cool is om in dit artikel te negeren. De SpaceMouse Compact is een muis die speciaal ontworpen is voor het werken in 3D-software. De muis stelt u in staat om eenvoudig om modellen heen te draaien, met een navigatie die veel sneller en nauwkeuriger is dan die van een ‘normale’ muis. In verhouding vinden we deze muis niet eens zo heel prijzig. Prijs: € 125,Info: www.3dconnexion.com
Een muis speciaal bedoeld voor het ontwerpen van 3D-modellen. Superpraktisch, maar vooral ook fantastisch ogend.
18
11 | 2019
Een geplette muis die is omgebogen, zo kunnen we deze muis van Microsoft het beste omschrijven. Uniek en supercool.
Microsoft Arc Touch Mouse
Is de Logitech MX een muis op z’n kant, dan is deze Microsoft Arc Touch Mouse een muis die men heeft omgebogen. In alle eerlijkheid vinden we dit ontwerp nog steeds een beetje maf, maar de Arc Touch ligt wél ontzettend lekker in je hand. Het is Microsofts originele antwoord op de Magic Mouse van Apple. Net als de Magic Mouse heeft deze muis een aanraakoppervlak, waardoor u extra handelingen kunt uitvoeren zonder de muis los te laten. Als u de muis niet gebruikt, buigt u hem weer recht, en zo is hij eenvoudig mee te nemen. Prijs: € 79,99 Info: www.microsoft.nl
Hardware
zen Corsair Scimitar Pro RGB Zwart
Deze muis is speciaal bedoeld voor gamers, en dat is er ook wel aan af te zien. Alhoewel, met al die cijferknoppen aan de zijkant, zou deze muis ook niet misstaan bij een hardcore Excel-liefhebber. Hoe dan ook, het uiterlijk van deze muis is fantastisch en de knoppen aan de zijkant zijn programmeerbaar én verschuifbaar, zodat ze voor zowel grote als kleine handen in een ideale positie kunnen worden gezet. Prijs: € 69,-
Een muis met ingebouwde lichteffecten. Zo nuttig als een kapotte deurkruk, maar gaaf is het wel!
Info: www.corsair.com
SteelSeries Rival 600
Officieel is deze muis ook bedoeld voor gamers, maar wat ons betreft is de doelgroep nog veel groter. Het feit dat we het hier hebben over een muis met een draad schept weinig verwachting op innovatief gebied, maar dat gevoel verdwijnt als sneeuw voor de zon wanneer u het apparaat voor het eerst inschakelt. De muis bevat namelijk vier verlichtingszones, die u ieder afzonderlijk kunt laten oplichten, met keuze uit 16,8 miljoen kleuren. U hoeft geen gamer te zijn om te begrijpen dat dit leidt tot een prachtig lichtspektakel en daarmee heeft deze muis met recht een plekje verdiend in deze lijst. We betalen echter natuurlijk geen negen tientjes voor alleen maar wat leuk licht, en daarom heeft deze muis gelukkig ook nog heel wat andere snufjes aan boord. Aan de zijkant bevat de muis extra knoppen die u naar eigen wens kunt programmeren, en met behulp van de gewichtjes aan de binnenkant bepaalt u de perfecte balans van de muis, zodat deze optimaal in de hand ligt. Prijs: € 87,99
Speciaal bedoeld voor gamers, met een cijferpaneel dat volledig kan worden aangepast aan uw hand.
Trust GXT 158
Van alle muizen die we in dit artikel genoemd hebben, lijkt dit exemplaar nog het meest op de traditionele muis. We hebben hem ten eerste geselecteerd omdat hij een heerlijk futuristisch uiterlijk heeft, en daarnaast omdat u maar liefst vijf verschillende profielen kunt opslaan. Officieel is dat bedoeld voor games, maar wanneer u met specifieke programma’s werkt, is het net zo handig om de muis voor elk programma een eigen profiel te geven. Maar de belangrijkste reden dat we deze coole computeridee.nl
Info: www.steelseries.com
Deze muizen zijn niet voor de poes (die zou ervan schrikken) Trust laat zien dat een muis geen fortuin hoeft te kosten om de show te stelen.
muis hebben opgenomen in de lijst? Het feit dat Trust laat zien dat een muis met programmeerbare knoppen en een futuristische uitstraling geen honderd(en) euro(’s) hóeft te kosten. Voor een paar tientjes bent u met deze muis immers helemaal klaar en niemand die eraan afziet dat het een zeer betaalbare muis was. Prijs: € 39,99
Info: www.trust.nl 11 | 2019
19
Oog voor uw privacy
Spoorzoeken in Wanneer u Windows gebruikt laat u onwillekeurig sporen na. Zo nu en dan is dat handig, maar gelet op de privacy is het ook weleens vervelend. Het gaat dan niet alleen om eventuele medegebruikers van uw pc, maar vooral om Microsoft, aangezien dit bedrijf maar al te graag enorme hoeveelheden data over uw computergebruik verzamelt. Tekst Toon van Daele
W
anneer u een schone installatie van Windows 10 uitvoert, krijgt u enkele vragen te verwerken die privacygevoelig zijn. Kiest u bijvoorbeeld Gebruik spraakherkenning,, dan verneemt u dat uw steminvoer naar Microsoft wordt gestuurd ter verbetering van de spraakservices. Andere instellingen betreffen onder meer uw locatiegegevens, handschriftherkenning en reclame-id voor gepersonaliseerde tips en advertenties. Ook komt de vraag voorbij in hoeverre u ‘diagnostische gegevens’ naar Microsoft wil sturen. Ook wanneer op uw pc Windows 10 al voorgeïnstalleerd was of u dat zelf al eens gedaan hebt, kunt u de privacy-gerelateerde opties nog eens onder de loep nemen en zo nodig wijzigen.
2
Basis of Volledig: het maakt eigenlijk niets uit.
te maken (afbeelding 1). Het is overigens geen slecht idee regelmatig de instellingen te controleren: u weet maar nooit wat een Windows-update heimelijk aanpast.
Privacyinstellingen De belangrijkste onderdelen die een inbreuk op uw privacy kunnen betekenen, heeft Microsoft ondergebracht bij Instellingen, Privacy. U treft hier twee deelrubrieken aan: Windows-machtigingen en App-machtigingen. Bij de app-machtigingen geeft u per app aan wat u wilt toestaan, zoals toegang tot de Locatie, Camera, Contactpersonen, Agenda, E-mail enzovoort. We raden u aan alle items grondig door te lopen en afgewogen keuzes
24
11 | 2019
Diagnostische gegevens In de rubriek Windows-machtigingen vindt u opties terug als het in- of uitschakelen van een reclame-id voor gerichte advertenties of het al dan niet aanmaken van een lokale gebruikerswoordenlijst die u betere suggesties kan geven bij het typen of inspreken. Twee onderdelen in deze rubriek verdienen echter uw nadere aandacht: Diagnostische gegevens en feedback en Activiteitsgeschiedenis. Wanneer u Diagnostische gegevens en feedback opent, kunt u kiezen hoeveel diagnostische gegevens uw systeem naar Microsoft mag verzenden. Er zijn twee opties: Basis en Volledig. Bij Basis lezen we: stuur alleen informatie over uw apparaat, de instellingen en mogelijkheden ervan
1
U kunt per app instellen welke machtigingen u eraan geeft.
en of het goed werkt (afbeelding 2). Dat klinkt niet alleen onschuldig, maar ook zeer beperkt. Niets blijkt echter minder waar, want uit een studie van het Duitse Bundesamt für Sicherheit in der Informationstechnik (BSI) blijkt dat Microsoft 503 traceringsprocessen activeert in de modus Basis tegenover 534 processen in de modus Volledig. Waar u ook voor kiest, het maakt dus nauwelijks uit:
Privacy
Windows u stuurt in beide gevallen erg veel data richting Microsoft (zie www. tiny.cc/mstrack voor de betreffende studie). Aan de hoeveelheid data die verstuurd wordt, kunt u dus niet zo veel doen; wel kunt u inzicht krijgen in welke data er naar Microsoft gaan door het schuifje onder Diagnostische gegevens weergeven op Aan te zetten. Het document is echter opgesteld in xml en dus niet bepaald vlot leesbaar.
Externe privacytool In de rubriek Instellingen kunt u een aardige reeks privacygevoelige instellingen aanpassen, maar er zijn er nog veel meer. Deze zitten veelal veel dieper in Windows verstopt. Door gebruik te maken van bijvoorbeeld WPD (Windows Privacy Dashboard – www.wpd.app) kunt u dergelijke instellingen snel boven water halen. Start het portable programma als administrator op en maak allereerst een systeemherstelpunt aan door rechtsboven op het cirkelpictogram
te klikken. Druk vervolgens op Privacy. U krijgt daarmee een overzicht van alle ondersteunde, in en uit te schakelen privacy-instellingen, opgedeeld in Base en Additional Privacy Settings (afbeelding 3). Klik op het vraagtekentje voor aanvullende informatie over die functie. In totaal bevat de lijst zo’n 60 functies die u in of uit kunt schakelen. In de hoofdrubriek Firewall rules (of Blocker in de bèta-versie) kunt u ook de telemetrische functie uitschakelen, althans, wanneer u met de ingebouwde Windows Firewall werkt. Wanneer u deze functie uitschakelt, wordt er automatisch een firewallregel gecreëerd die uitgaand verkeer naar specifieke
3
Met een externe app als WPD kunt u gemakkelijk ontzettend veel privacygevoelige functies uitschakelen.
Er is nog geen 'curtain-tool' die de gordijnen voor uw windows sluit
Telemetrie De modus Basis vermindert dus nauwelijks de hoeveelheid data die Microsoft telemetrisch verzamelt. Alleen in Windows 10 Enterprise en Education zit een extra modus waarmee u de traceerprocessen tot een bescheiden 13 stuks kunt terugbrengen. Druk daarvoor op Windows-toets+R en voer gpedit.msc uit. Navigeer naar Computerconfiguratie, Beheersjablonen,
De modus 0 beperkt het aantal telemetrische gegevens drastisch, maar wordt niet ondersteund door Windows Home of Pro.
computeridee.nl
Windows-onderdelen, Gegevensverzameling en preview-versies. In het rechtervenster dubbelklikt u vervolgens op Telemetrie toestaan. Klik op Ingeschakeld en kies hier 0 – Beveiliging. Bevestig met OK om enkele honderden processen lichter te worden. Vinkt u Uitgeschakeld weer aan, dan hebt u de keus uit de opties van de gewone Windows-instellingen (Basis of Volledig).
Microsoft-servers blokkeert (zie kader ‘Microsoft-servers’). Gebruikt u de firewall of de WPDapp liever niet, dan is er nog één andere manier waarop u het uitlezen van diagnostische gegevens uit kunt zetten. Druk op Windows-toets+R, voer services.msc uit, spoor de service Connected User Experiences and Telemetry op – in wat oudere Windows-versies DiagTrack genoemd – en dubbelklik op deze service. Stel het Opstarttype op het tabblad Algemeen in op Uitgeschakeld. Bevestig uw keuze met OK. Wees u ervan bewust dat Microsoft deze service bij een volgende update automatisch weer kan inschakelen!
Activiteitsgeschiedenis Zoals eerder gezegd vindt u in de rubriek Windows-machtigingen ook de functie Activiteitsgeschiedenis terug. Om deze functie aan het werk zien, hoeft u alleen maar Windows-toets+Tab in te drukken of op het knopje Taakweergave links onderaan op de Windows taakbalk te klikken. U ziet dan een tijdlijn met de door u gebruikte apps, geopende bestanden en bezochte websites. Zo kunt u snel een eerder uitgevoerde activiteit hervatten. Maakt u voor de eerste keer gebruik van deze functie, dan krijgt u de vraag of u meer dagen op deze tijdlijn wilt weergeven (dertig in plaats van zeven). Dat kan alleen maar als u zich met een Microsoft-account aanmeldt, aangezien de gegevens in de cloud worden bewaard. Gebruikt u op meerdere toestellen hetzelfde Microsoft-account, dan kan dat best 11 | 2019
25
Schilderen als r u u m e d n a a l e r a u q a ls a e r a b r ie d ) is u h ( w U
Zou u graag een mooi schilderij of indrukwekkende tekening van uw huisdier, partner of kinderen willen, maar bent u niet gezegend met enig creatief talent? Geen probleem: met behulp van apps en websites kunt u een indrukwekkend kunstwerk van een foto maken. En als u het portret af hebt, wilt u het natuurlijk ook kunnen printen. We laten u in dit artikel zien waar u op moet letten.
2
Een prima foto om als uitgangspunt te nemen: het contrast tussen de kat en de achtergrond is voldoende, de foto heeft een goede resolutie en er gebeurt niet te veel in de achtergrond.
Tekst Richard Veenstra
E
r zijn tegenwoordig enorm veel leuke apps in de Apple App Store en Google Play Store beschikbaar om schilderij-achtige effecten en filters op uw foto’s toe te passen. U moet alleen even weten welke apps de beste zijn voor wat u wilt bereiken. Er zijn namelijk heel veel apps die meer beloven dan ze daadwerkelijk bieden. We hebben dus een paar goede opties voor verschillende schilder- en tekenstijlen voor u geselecteerd. We laten u daarnaast zien hoe u de mooiste resultaten uit deze programma’s haalt. Laten we snel aan de slag gaan met het voorbereiden van de foto!
1
anders uitpakken. Hebt u een goede foto, dan moet u nadenken wat voor soort kunstwerk u wilt maken en hier een goede app bij zoeken. We geven u een aantal opties.
Aquarel met Portra
Foto nemen en bewerken Uiteraard hangt het eindresultaat van uw kunstwerk in grote mate af van de kwaliteit van de originele foto. Het is onder meer belangrijk dat de foto een hoge resolutie heeft, zodat u het kunstwerk later eventueel op groot formaat kunt afdrukken. Daarnaast moet er genoeg contrast en diepte in de foto zitten; een grijze achtergrond met een grijze hond op de voorgrond is moeilijker met een app te bewerken dan een zwart-wit huisdier op een groene achtergrond. Let ook op dat er niet te veel detail in de achtergrond zit; veel gekleurde elementen zoals bloemen kunnen door een algoritme van een app worden geïnterpreteerd als belangrijke elementen en leiden dan af van het eindresultaat (afbeelding 1). Het beste is om een professioneel gemaakte foto te nemen, maar uiteindelijk moet u toch een beetje experimenteren. Het kan ook voor elke app weer net
48
11 | 2019
Er zijn heel veel apps te vinden die prachtige kunstwerken beloven; slechts een paar doen dat ook daadwerkelijk.
Met de app Portra maakt u een aquarel van uw foto. De app is beschikbaar voor iOS en Android. Vanuit de app kunt u meteen een foto nemen of een foto uit uw galerij kiezen. Vervolgens kiest u een uitsnede en als u tevreden bent, drukt u op OK. Zorg ervoor dat het gezicht van de persoon of de kop van het huisdier precies in het midden zit. U kunt de foto met de twee knoppen bovenin ook nog draaien of spiegelen. De app analyseert de afbeelding en na een paar seconden wordt uw foto als bonte aquareltekening weergegeven. Het resultaat ziet er al indrukwekkend uit (mits u een goede foto gebruikt), maar u kunt uiteraard nog een paar zaken wijzigen. Het belangrijkst is het type filter; standaard selecteert de app het filter Indigo. Wilt u een ander filter of andere kleur, dan veegt u horizontaal met uw vingers over de filters om een andere variant te selecteren. Om het filter aan uw wensen aan te passen, hebt u nog twee schuiven tot uw beschikking. De linkerschuif bepaalt de grootte van het filter (hoeveel het aan de zijkanten van uw foto te zien mag zijn). Voor een portretafbeelding kunt u de schuif het best een beetje naar links bewegen, zodat het gezicht wordt gefilterd, maar de omgeving niet. Met de rechterschuif bepaalt u de intensiteit van het filter,
Workshop
een meester waarbij links meer filter betekent en rechts meer originele foto (afbeelding 2). Om de foto op te slaan, tikt u op de downloadknop rechtsonder. De foto heeft een watermerk onderin; dat kunt u eventueel wegsnijden met een fotobewerkingsprogramma. Het enige nadeel van Portra? De app maakt van uw foto een afbeelding van 720 bij 900 pixels, een beetje weinig om het op groot formaat af te drukken. U hebt helaas geen mogelijkheid om het watermerk via een in-app-aankoop te verwijderen of de afbeelding in een hogere resolutie op te slaan.
Filteren met Prisma Een bekende app is Prisma Photo Editor. Deze app maakt gebruik van zogenaamde neurale netwerken om uw foto te bewerken. Gevolg hiervan is wel dat uw foto naar de servers van het bedrijf wordt gestuurd om daar automatisch door bepaalde algoritmen te worden bewerkt. Dat is belangrijk om te weten; de foto’s die u hiermee bewerkt staan op een server in Rusland, en dat is natuurlijk een privacy-risico. U kunt Prisma overigens wel offline gebruiken, maar dan hebt u niet de beschikking over alle filters. Om de app offline te gebruiken, gaat u naar Settings en zet u de schuif achter Online processing uit. Laad een foto en kies een van de filters onderin. Het
3
3. Als u de schuiven aanpast, kunt u precies bepalen waar het filter moet beginnen en wat de intensiteit van het filter moet zijn. 4. Zet uw beeld in Prisma naar uw eigen hand door zaken als de belichting, verzadiging en helderheid aan te passen.
4
duurt een paar seconden voordat de app het resultaat laat zien. U kunt nu van links naar rechts over de foto vegen om de intensiteit van het filter te veranderen. Om het effect naar uw eigen hand te zetten, tikt u op de instellingen-knop. Hier kunt u zaken als belichting (Exposure), helderheid (Brightness) en verzadiging (Saturation) veranderen (afbeelding 3). Sla de foto op door op de downloadknop te drukken; de foto heeft een resolutie van 1138 bij 1580 pixels. Om de foto’s in hogere kwaliteit op te kunnen slaan en reclame in de app te verwijderen, moet u upgraden naar een betaald abonnement. Dat kost 1,69 euro per maand of 15,99 euro per jaar.
Een mooie foto van een aan de haak geslagen vis? Die maken we in waterverf! Neurale netwerken Prisma levert een snelle manier om foto’s te bewerken tot kunstwerken via neurale netwerken, maar er zijn meer opties die van deze techniek gebruikmaken. Eentje daarvan is www.deepart.io. De website heeft twee dingen nodig: een foto van uzelf en een patroon of schilderij dat het analyseert. Via complexe computerprocessen leert het neurale netwerk hoe een schilderij of patroon in elkaar zit. Die informatie past het toe op uw foto. In het geval van Deep Art hebt u een aantal stijlen tot uw beschikking, veelal gebaseerd op bekende schilderijen. Klik op Create your own en upload een foto. Selecteer een stijl en geef uw e-mailadres op voor u op Submit klikt. U moet uw mailadres opgeven aangezien het proces een aantal dagen (ja, u leest het goed) kan duren. Dat komt omdat er meer aanvragen zijn dan het aantal foto’s dat het computeridee.nl
11 | 2019
49