Leef
GEZONDHEIDSMAGAZINE VAN CM
GETEKEND VOOR HET LEVEN
VAN EN NAAR HET ZIEKENHUIS
SPRONG IN HET DIEPE
5 VRAGEN OVER VACCINATIES
Niet voor
doetjes! LEEF – GEZONDHEIDSMAGAZINE VAN CM – 31 JANUARI 2019 – DIT IS EEN EXTRA UITGAVE VAN VISIE – AFGIFTEKANTOOR ANTWERPEN X – P910695
ZO WORD JE ASSERTIEF
INGE VANDEWEEGE GEEFT KINDEREN WARME THUIS
‘Pleegzorg is springen’
#DURF
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 1
22/01/19 11:39
IN DEZE EDITIE
04
#DURF
GE(LIT)TEKEND Michiel verstopt zich niet in een hoekje.
Rand verlegt haar grenzen ‘Wat heb je nog nooit gedaan, maar wil je al lang eens doen?’ Vluchtelinge Rand Ghassan Abdulrasool reageerde enthousiast op onze oproep. Zij wilde graag in het vrijwilligersleven stappen om onder andere haar Nederlands bij te spijkeren. Wil je weten hoe haar eerste dag verliep? Bekijk het filmpje online. www.leefmagazine.be
08
16
THUIS VOOR EEN PLEEGKIND Inge zorgt voor kinderen die even niet meer bij hun ouders kunnen wonen.
CARRIÈRESWITCH Hanne waagde de sprong en ging iets compleet anders doen.
en ook: 06
KORTGEKNIPT Interessante nieuwtjes
14
ASSERTIVITEITSTRAINING 3 misverstanden weerlegd
18
23
FACTCHECK Handen wassen met koud of warm water?
24
VACCINATIES Bang voor de prik?
ZIEKENVERVOER Hoeveel kost een rit naar het ziekenhuis?
27
22
28
SPREEKUUR Galstenen
LEZERSBRIEVEN Uit jouw leven gegrepen
LEEF is h Redact Cuvelier Webred Luc Van www.ge
REGIO Het nieuws uit jouw streek
2
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 2
22/01/19 11:39
Twijfelen vraagt meer energie dan durven
M
ogen onze kinderen mee gaan betogen voor het klimaat? Het is een vraag die ook bij ons thuis al op tafel gekomen is. Ja, deelnemen staat gelijk aan spijbelen. En als ouder wringt het om je kinderen toestemming te geven om een dag school over te slaan. Anderzijds getuigt het initiatief van al die jongeren van veel durf. Vanuit een engagement riskeren ze het toch om actie te ondernemen, ook al weten ze dat daar een sanctie tegenover kan staan. En zo sta je als ouder, net als zoveel leerkrachten, voor een dilemma. Moedig je het engagement van je kinderen aan, ook al overtreden ze daarmee de regels? Of verplicht je ze om naar school te gaan, waardoor ze hun stem niet kunnen laten horen tijdens de klimaatbetoging? Het is jammer dat de discussie tegenwoordig meer over spijbelen gaat, dan over de kern van de zaak. Als ouder vind ik dat we vooral fier moeten zijn dat onze kinderen het voortouw nemen in het klimaatdebat. Het gaat uiteindelijk meer over hen, dan over ons. Als we geen maatregelen nemen tegen de klimaatverandering, dan zijn het onze kinderen en de generaties na hen die er de zware gevolgen van zullen dragen. Voor hen is het letterlijk een zaak van levensbelang. Net daarom moeten we vooral respect hebben voor het lef dat al deze jongeren tonen. Onze samenleving heeft nood aan mensen die durven. Je verliest veel meer energie door te twijfelen of je iets wel of niet gaat doen, dan door gewoon te springen. Wie durft, neemt verantwoordelijkheid en vertrekt vanuit de motivatie om zijn doel te bereiken. Durven gaat over de kracht vinden om te doen wat je wil doen. En ja, daar hoort ook falen bij. Er is niets mis mee om een project te zien mislukken, nadat je de moed getoond hebt om ervoor te gaan. Al hoop ik uit de grond van mijn hart dat de jongeren van de Youth for Climate-actie zullen slagen in hun opzet. Zoals ze zelf zeggen, er is geen planeet B. En wat mij betreft, is het gerechtvaardigd om daarvoor te betogen. LEEF is het gezondheidsmagazine van CM - jaargang 2, nummer 1, maandblad (verschijnt niet in de zomer) Redactie Dieter Herregodts (algemeen hoofdredacteur), Anneleen Vermeire (hoofdredacteur), Marion Aussems, Martine Creve, Marjolein Cuvelier, Joeri Cludts, Bram Dehouck, Stephanie Lemmens, Stephanie Louwagie, Sarah Vandoorne, Michiel Verplancke Webredactie Marc Helin, Katrijn Windey Redactieadres Haachtsesteenweg 579, 1030 Brussel, leef@cm.be V.U. (nationale pagina's) Luc Van Gorp, Haachtsesteenweg 579, 1030 Brussel Concept Bold & Pepper, www.boldandpepper.be Realisatie Gevaert Graphics, www.gevaertgraphics.be Art Direction Bart Gevaert Coverfoto Lieven Van Assche Illustratie Annelien Smet
Luc Van Gorp
Voorzitter CM
3
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 3
22/01/19 11:55
© David Samyn
DURF JE TE TONEN
MICHIEL BUSEYNE (21) HOUTBEWERKER & SINGERSONGWRITER
De frietketel die over de achttien maanden jonge Michiel viel, veranderde zijn leven. Vandaag draagt hij nog steeds de littekens mee, maar ook de levenslessen die hij wijzer werd.
‘Intussen kan ik de schoonheid van mijn brandwonden zien, ook al ben ik meer dan honderd keer geopereerd. Als je een dergelijk ongeluk overleeft, moet je vooral leren aanvaarden dat je de gevolgen ervan de rest van je leven meedraagt. Daarom zeg ik tegen lotgenoten: verberg je littekens niet. Durf ze te tonen, dat helpt bij de verwerking. En voor alle anderen: staar mensen die er anders uitzien niet aan. Ik ben meer dan alleen maar een brandwondenpatiënt, ik ben een mens zoals iedereen. En ik kruip dus ook het podium op als ik daar zin in heb.’
4
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 4
22/01/19 11:40
Dat je er ondanks tegenslag nog een lap op kunt geven, bewijst durver Michiel in het filmpje op www.leefmagazine.be. En of hij een gevoelige snaar raakt ...
I ‘ k kan de schoonheid van mijn brandwonden zien’
5
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 5
22/01/19 11:40
© Ilina Ghijs
SPELEN IN GEBARENTAAL
Marie-Lynne ruilde piano voor computer ‘Nooit gedacht dat ik in die korte periode zo veel zou leren.’ Marie-Lynne Block (29) volgde een opleiding informatica op de werkvloer bij CM. De Java Academy stoomde haar op vier maanden tijd klaar voor een IT-job. ‘Ik was leerkracht muziek. Maar mijn job in het onderwijs was onzeker. Daarom keek ik uit naar ander werk. Via LinkedIn ontdekte ik de Java Academy van CM die mensen opleidt voor informaticajobs binnen de eigen organisatie.’ ‘Behalve wat computerlessen in avondschool had ik geen ervaring. Maar informatica interesseert mij sterk. En dat bleek voldoende om mij in te schrijven. De rest zou CM wel doen. Ik waagde mijn kans en mocht na een test starten.’ ‘De opleiding bereidt je specifiek voor op wat je binnen CM kunt doen. Je werkt programma’s uit voor bijvoorbeeld het digitaal doktersbriefje of online documenten beheren. Je kunt onmiddellijk toepassen wat je hebt geleerd. Ik ben heel blij dat ik de stap gezet heb.’ Ook interesse om Java Academy te volgen? Schrijf je in voor 28 februari. Het opleidingstraject start in september.
De vereniging Doof Vlaanderen ontwikkelde het eerste gezelschapsspel in Vlaamse gebarentaal. 90 tot 95 procent van de dove kinderen wordt geboren in een horend gezin dat de Vlaamse gebarentaal niet kent. Met VeeGeeTje crasht! kunnen broers, zussen, ouders en andere familieleden de gebarentaal op speelse wijze aanleren. Centraal in het spel staan de figuren professor Doof, Tom en VeeGeeTje. Dat zijn de hoofdrolspelers uit Professor Doof&(S)Tom, een programma dat in 2016 op Ketnet getoond werd. Kinderen vanaf 8 jaar kunnen het spel spelen. VeeGeeTje crasht! is online te koop voor 34,90 euro.
www.doof.vlaanderen
27%
BELGISCHE WERKNEMERS ROOKT In 2017 rookte 27,1 procent van de Belgische werknemers. Dat toont een onderzoek van Idewe, een dienst voor preventie en bescherming op het werk, bij ruim 200 000 werknemers aan. Het aantal rokers daalde algemeen van 29,7 procent in 2011 naar 27,1 procent in 2017. Tussen de sectoren onderling bestaan er wel grote verschillen. In de bouw- (41,5 procent) en in de transportsector (40 procent) wordt het meest gerookt. Daar verminderde het aantal rokers sinds 2011 maar met 1,5 procent en sinds 2016 is er opnieuw een lichte stijging. In het onderwijs (15,5 procent) en de gezondheidszorg (19,9 procent) wordt het minst gerookt.
www.cm.be/java-academy 6
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 6
22/01/19 11:40
KORTGEKNIPT
WIN EEN VAN DE 12 JOMMEKE-VERBLIJVEN IN ZWITSERLAND 70 jaar geleden gingen de eerste gasten met Intersoc op vakantie naar Zwitserland. De vakantiedienst van CM viert haar verjaardag samen met Jommeke. In het hotel Palace in het Zwitserse Wengen zijn speciaal voor de gelegenheid kamers compleet in Jommeke-stijl ingericht. Zin om er met je kroost in te verblijven? Doe mee met de wedstrijd en maak kans op een gratis logement met het hele gezin (2 volwassenen en 2 kinderen). Voor de zes vakantieperiodes in de zomermaanden worden telkens twee gezinnen uitgeloot. Twaalf gezinnen winnen deze zomer een gratis verblijf in Wengen in gezelschap van Jommeke. Je kunt meedoen via de website van Intersoc.
www.70jaarintersoc.be/wedstrijd
bloed geven
Slechts drie procent van de bevolking geeft bloed, hoewel 70 procent ooit bloed nodig heeft. Mensen met een lage bloeddruk aarzelen vaak om bloed te geven. Dat is nochtans niet nodig. Wetenschappers van Rode Kruis Vlaanderen verzamelden alle studies over bloedgeven en lage bloeddruk. Na analyse concludeerden ze dat mensen met een lage bloeddruk na bloed te geven niet meer nevenwerkingen hebben dan mensen met een normale bloeddruk. Er zijn dus geen wetenschappelijke argumenten om mensen met een lage bloeddruk af te raden om bloed te geven.
Echt gezegd
‘Als je verdrietig bent, heb je ook wel de verantwoordelijkheid om mensen naar je toe te trekken. Je moet leren hulp vragen en aanvaarden. Dat helpt om de eenzaamheid van je verdriet te doorbreken.’
© ID / Stefaan Temmerman
ILLUSTRATRICE EVA MOUTON in De Morgen
MET LAGE BLOEDDRUK MAG JE
PAPFLES ENKEL EERSTE KEER STERILISEREN Een beetje minder werk voor kersverse ouders. Volgens Kind en Gezin is het niet langer nodig om papflessen en afkolfmateriaal na elk gebruik te steriliseren. Dat is wel van belang voor ze de eerste keer gebruikt worden. Nadien volstaat het bij een gezonde baby om de spullen grondig te reinigen. Bij te vroeg geboren kinderen en kinderen die ernstig ziek zijn, blijft het wel aangewezen tot drie maanden of langer alle materiaal te steriliseren.
7
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 7
22/01/19 11:40
#DURF
PLEEGZORG
‘Als ik groot ben, ga ik weer bij mama wonen’ Ryan is zeven. Ooit gaat hij weer bij zijn mama wonen, maar nu nog niet. Nu woont hij bij Inge en Mark. ‘Pleegzorg is springen’, zegt Inge. ‘Je weet niet hoe het zal gaan. Maar met liefde en veel knuffels kun je een groot verschil maken voor een kind.’ TEKST ANNELEEN VERMEIRE FOTO'S LIEVEN VAN ASSCHE
8
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 8
22/01/19 11:40
9
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 9
22/01/19 11:40
#DURF De kleine Ryan voelt zich thuis bij Inge, Mark en Paulien.
H
et begon plots. Toen mijn dochter Paulien (nu 21) een puber was, is haar beste vriendin van thuis weggelopen. Ze kon nergens heen. Aanvankelijk zou ze maar een weekend bij ons blijven. Uiteindelijk bleef ze hier zeven maanden fulltime wonen.’ ‘Pleegzorg is springen’, zegt Inge Vandeweege (50). Met haar man Mark (48) begon ze acht jaar geleden aan een avontuur. ‘Toen we de vriendin van Paulien opvingen, kwam er weinig lef bij kijken. We rolden erin. We wilden ons goed hart tonen. Daarna hebben we veel gepraat. Zouden we doorgaan? Er zijn veel kinderen die nergens heen kunnen. We wilden hen een betere toekomst geven.’ Vingen jullie meteen voltijds een kindje op? Inge: ‘Eerst enkel in het weekend en tijdens vakanties. Maar als je dan de vraag krijgt of je fulltime een kind wil opvangen, begin je opnieuw na te denken.’ Mark: ‘We hebben dan de stap gezet naar crisisopvang. Zo kwam
er een baby bij ons. Pleegzorg Vlaanderen zocht verder naar een langetermijnoplossing.’ Inge: ‘Het kindje heeft vijf maanden bij ons gewoond. Nadien is het
‘Pleegkinderen zijn niet moeilijk, hun gedrag maakt duidelijk dat ze het moeilijk hebben’ naar een perspectiefbiedend pleeggezin gegaan voor opvang voor een langere periode.’
TE MOEILIJKE ACHTERGROND
Hebben jullie vaak getwijfeld om ja te zeggen op een opvangvraag? Mark: ‘Af en toe. Bij elke vraag die je krijgt, kies je wat je doet.’ Inge: ‘We gingen telkens het gesprek aan. Praten is belangrijk. Wat zien wij zitten? En Paulien? Pleegzorg neem je op als gezin.’ Mark: ‘Soms hebben we nee gezegd. Als de achtergrond te moeilijk was. Bij misbruik bijvoorbeeld,
zagen we het niet zitten om de ouders te ontmoeten.’ Inge: ‘Contact met de ouders hoort erbij. Dat moet je oké vinden. We hebben ook nee gezegd bij een baby-tweeling. Dat zou onze draagkracht overstijgen.’ Besef je als gezin waar je aan begint? Mark: ‘Aanvankelijk niet, daarom is het zo belangrijk om te durven aangeven wat je wel en niet ziet zitten. Want het ergste dat een kind kan overkomen, is dat het fout loopt met het pleeggezin. Dat zou opnieuw een breuk zijn. Net wanneer het kind stabiliteit nodig heeft.’ Inge: ‘Pleegzorg Vlaanderen heeft ons geholpen om onze grenzen te leren kennen. Je kunt tijdens het voorbereidend traject beseffen dat pleegzorg niets voor jou is, dat is geen probleem.’ Mark: ‘Er is veel mogelijk. Je moet niet voor fulltime opvang gaan, een weekend per maand of vakantieopvang is ook prima. Elk engagement helpt een kind en de ouders.’
10
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 10
22/01/19 11:40
Welke pleegzorg bestaat er? ♥ Ondersteunende pleegzorg: opvang van een pleegkind of pleeggast – een volwassene met een handicap en/ of een psychiatrische problematiek – zolang het nodig is. Van een paar dagen, weken of maanden tot af en toe tijdens weekends of vakanties.
RUGZAK MET TRAUMA’S
Toch durven veel mensen de stap niet te zetten. Hoe komt dat? Inge: ‘Je weet niet hoe het zal gaan en pleegzorg vraagt veel tijd en energie, dat is een drempel.’
Mark: ‘En er is schrik. Een pleegkind opvoeden is anders dan je eigen kind opvoeden. Elk kind heeft bovendien een andere aanpak nodig. Je pleegkind kent je niet, vertrouwt je nog niet, draagt een rugzak met soms traumatische ervaringen met zich mee. Het lijkt dan al snel dat het moeilijk doet. Maar pleegkinderen zijn niet moeilijk, ze maken met hun gedrag duidelijk dat ze het moeilijk hebben. Dat is frustrerend en maakt je onzeker. Maar je mag niet vergeten waar het gedrag vandaan komt.’
Inge: ‘Ons pleegzoontje Ryan (7) woont hier vier jaar. Hij kon niet praten toen hij bij ons kwam, was angstig en opstandig. Dat veranderde snel. Hij heeft nog steeds angsten. Hij is bang in nieuwe situaties. Hij heeft regelmaat en rust nodig, zoekt voorspelbaarheid en veiligheid. Nu weten we dat. We vertellen hem altijd wat er gaat gebeuren en we doen wat we zeggen. Nu wordt hij niet opstandig meer, hij heeft geleerd om ons te vertrouwen.’
♥ Crisispleegzorg: opvang in een acute crisissituatie. Vaak kan een pleegkind of -gast na korte tijd terug naar huis. Indien niet, dan wordt er gezocht naar een oplossing op lange termijn. ♥ Perspectiefzoekende, kortdurende pleegzorg: opvang voor enkele maanden wanneer ouders de zorg even niet meer aankunnen. Als een terugkeer naar huis niet mogelijk is, wordt een langdurige oplossing gezocht.
♥ Perspectiefbiedende, langdurige pleegzorg: opvang van meer dan een jaar in een pleeggezin. In de mate van het mogelijke blijft het contact met de ouders behouden.
www.pleegzorgvlaanderen.be
DWARSE KINDEREN?
De juiste aanpak vinden, lijkt een hele zoektocht? Inge: ‘Dat is zo. Wij hebben lang gezocht naar wat werkte. Wat ik bij Paulien en bij andere pleegkinderen geprobeerd had, werkte niet bij Ryan. Het was moeilijk, maar ik moest en zou uitvissen wat ik kon doen.’ Mark: ‘Een kind dat dwars is, wil eigenlijk gezien worden. Dwarse kinderen bestaan niet. De omgeving is zo bepalend.’ Inge: ‘Kinderen kunnen veranderen, ontwikkelen. Met veiligheid
BABYGESCHENK Sinds 1 januari 2019 krijg je het CM-babygeschenk ook indien je langdurige, perspectiefbiedende pleegzorg opneemt voor een kindje dat bij de opstart van de pleegzorg in 2019 jonger is dan twee jaar. Je kunt kiezen uit een premie, een waardebon voor DreamLand of Dreambaby, een pakket wegwerpluiers of herbruikbare luiers.
www.cm.be/geboorte
11
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 11
22/01/19 11:40
#DURF
en geborgenheid. Deze zomer is ons pleegzoontje Lars (3) overgeplaatst naar een perspectiefbiedend pleeggezin, na anderhalf jaar. Toen hij toekwam was hij snel gefrustreerd en huilerig. Hij vertrok als een vrolijk kind. Hij had structuur nodig. Elke dag hetzelfde ritme: eten, spelen, wandelen, slapen. Dat gaf hem rust en een geborgen gevoel.’
‘Bij elke opvangvraag gaan we het gesprek aan. Pleegzorg neem je op als gezin’ Mark: ‘En hij kreeg veel knuffels. Wat hij ook uitspookte. Bij een pleegkind werkt straffen en belonen vaak niet. Negatief gedrag gaat over als het kind merkt dat je er bent. Je kunt een kind wel in timeout zetten om af te koelen. Maar het is belangrijk dat je erbij blijft en helpt om tot rust te komen. Het
gedrag was niet oké, dat toon je, het onderliggende gevoel erken je. Bij een pleegkind ligt de focus op de emotie, niet op het gedrag. ’ Inge: ‘Dat is helemaal anders dan in een klassieke opvoeding.’ Mark: ‘Dat wil niet zeggen dat je toegeeft. Als een kind boos wordt omdat het geen koekje krijgt, kun je die boosheid erkennen en uitleggen waarom het niets krijgt. Maar het krijgt nog steeds geen koekje. Kinderen hebben grenzen nodig, pleegkinderen nog meer.’
Wat brengt de toekomst? Inge: ‘Enkel Ryan woont nu nog bij ons. Het begon als crisisopvang en werd uiteindelijk perspectiefbiedende pleegzorg. Zijn mama had tijd nodig. Ryan gaat geregeld bij haar op bezoek. Als ik groot ben, ga ik weer bij mama wonen, zegt hij soms. Maar nu voelt hij zich veiliger hier. Hij overwint stilaan zijn angsten. Wanneer hij zich groot genoeg zal voelen, weten we niet. Het is zijn tempo. Als hij vertrekt, lassen wij weer een pauze in en evalueren we wat we willen doen.’
PLEEGOUDERVERLOF Sinds 2019 kunnen werknemers officieel pleegouderverlof nemen. Maar de betaling door het ziekenfonds werd nog niet wettelijk geregeld. Dat komt omdat de regering intussen is omgevormd naar een regering in lopende zaken. De werkgever betaalt de eerste drie verlofdagen, de andere dagen kan het ziekenfonds voorlopig nog niet betalen. Dat gebeurt van zodra het wettelijk kan. Een precieze datum is nog niet gekend. Ben je zelfstandig, dan kun je nu geen pleegouderverlof aanvragen omdat de wettelijke wijzigingen nog niet gepubliceerd zijn.
12
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 12
22/01/19 11:47
De ervaringen van Inge en info over haar boek Een (h)echte uitdaging vind je op haar blog www.ingevandeweege.blog.
En wat zeggen de kinderen? RYAN (7) WOONT AL VIER JAAR BIJ INGE EN MARK
‘Mama is lief, ik zie haar graag. Ik wil terug bij haar wonen. Maar nu woon ik het liefst bij Inge en Mark. Verhuizen zie ik nog niet zitten. En mijn schoolvrienden zal ik missen als ik terug bij mama ben.’
‘Ik ga graag op bezoek bij mama. Als ik bij haar ben, gaan we naar het bospark, dan eten we ijsjes en gaan we naar de speeltuin. Soms gaan we naar het zwembad of de cinema. Daar geniet ik van. Mama kan goed bakken, vooral haar taart en cupcakes zijn lekker. Ik help haar dan.’
PAULIEN (21) ZIET RYAN ALS HAAR BROERTJE
‘Ik zit in het tweede leerjaar. Ik lees veel, vooral strips. Ik kon al lezen toen ik vier was. Ik heb het mezelf geleerd.’
‘Als dertienjarige leek het me leuk om in hetzelfde huis te wonen als mijn beste vriendin. Maar ik kreeg minder aandacht, die ik als tiener wel nodig had. Toen mijn vriendin en ik niet langer een kamer deelden, gaf dat rust.’
‘Mijn ouders vragen altijd mijn mening. We hebben samen beslist dat we geen leeftijdsgenootjes meer zouden opvangen en geen kindjes met een beperking. We zouden enkel tussentijds een oplossing bieden. Daar voelde ik me beter bij. Toen ik ouder werd, vond ik het wel prima dat hier altijd een kindje zou zijn. Ryan is nu vier jaar bij ons. Ik zie hem als mijn broertje.’ ‘Ik heb veel geleerd door pleegzorg. Ik ben ruimdenkender geworden door in een gezin op te groeien waar zo’n open kijk heerst.’
WE VERZEKEREN JE DAT JE BIJ ONS WELKOM BENT, PIEPJONG OF STOKOUD
We verzekeren je dat we hét CM-Hospitaalplan voor jou hebben. Bereken nu jouw voordeel op cm.be/hospitaalplan CM. Jouw gezondheidsfonds. MOB Verzekeringen CM-Vlaanderen, verzekeringsonderneming met maatschappelijke zetel in België en toegelaten onder nummer 150/01 om de tak ‘ziekte’ te beoefenen. Bij betwisting gelden enkel de algemene voorwaarden. Ondernemingsnummer 0851.601.503.
CM016_Leef_ADV 10/18 04.indd 1
19/10/2018 16:19
13
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 13
22/01/19 11:40
#DURF
ASSERTIVITEITSTRAINING
Niet voor doetjes ‘Assertief zijn, is vierkant je goesting doen.’ ‘Assertiviteitstrainingen zijn voor verlegen mensen.’ ‘Tijdens een training leer je kant-en-klare zinnetjes die je opdreunt als je niks durft te zeggen.’ Of toch niet? Expert en trainer Patrick Jossa helpt drie misverstanden de wereld uit. TEKST MARJOLEIN CUVELIER ILLUSTRATIES ANNELIEN SMET
MISVERSTAND 1
‘Een assertiviteitstraining is voor verlegen muurbloempjes’ Assertief zijn, is jezelf durven te zijn. ‘Maar een gebrek aan assertiviteit valt niet samen met verlegenheid’, zegt Patrick Jossa. ‘In de training zitten uiteenlopende profielen: van verpleger tot bedrijfsleider, types die je moeilijk bedeesd kunt noemen.’
Ook de omgeving van cursiste Dominique Heens kent haar niet als verlegen, integendeel. ‘Ik geef les in het lager onderwijs en ik sta daar zeker niet bekend als een stille.’ Dominique werd kortgeleden geveld door een burn-out. ‘Ik heb hoge verwachtingen van mezelf en van anderen. En ik wil niemand teleurstellen. Een combinatie die lang gewerkt heeft, tot de bobijn plots af was.’ ‘Daar zit bij veel mensen het pijnpunt’, pikt Jossa in. ‘Mensen met een gering eigenwaardegevoel en een sterke drang naar erkenning
14
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 14
22/01/19 11:40
Vind jij het ook moeilijk om assertief te zijn? En waarom? Laat het ons weten via leef@cm.be of Persdienst CM, PB 40, 1031 Brussel.
durven niet assertief te zijn, omdat ze vrezen om zo de goedkeuring van anderen te verliezen.’ Assertiviteit is dus een kwestie van het positieve in jezelf te kennen. Daarom laat Jossa zijn cursisten hun kwaliteiten op het spoor komen. ‘In een training krikken deelnemers hun zelfwaardering op. Je ziet dat ze daar moeite mee hebben’, zegt hij. Ook Dominique vond het een lastige opdracht. ‘De tranen stonden me in de ogen. Tot het er toch uit floepte: Ik kan het beste in mensen naar boven halen. Eindelijk werd ik mezelf bewust van dat talent en wist ik dat ik ermee aan de slag kon.’
MISVERSTAND 2
‘Ik zal het hen eens goed leren zeggen’ ‘We spelen geen rollenspellen tijdens de training’, zegt Jossa. ‘Net zo min leren we kant-en-klare formuleringen aan om moeilijke boodschappen te brengen. Dat is niet doorleefd en je toont je niet zoals je bent.’ Hoe moet het dan wel? ‘Assertief worden is jezelf durven te zijn: je uitdrukken vanuit het beste van jezelf. Het is opkomen voor je normale behoeften met respect voor de andere’, legt Jossa uit. ‘Voor je spreekt, kun je het best diep ademhalen, in contact komen met jezelf en dan pas reageren. Dat doen we veel te weinig. We doen wat sociaal wenselijk is, tot de bom barst.’
Dat beaamt Dominique. ‘Ik kan dat: het eens goed zeggen. Nadat ik mijn frustraties eerst lang heb opgekropt. Het komt er dan allemaal ineens uit, dramatiserend en ondoordacht. ’ Dus je kunt erop vertrouwen dat je je beleving gepast zult uiten, als je maar niets opkropt of impulsief reageert? ‘Zo is het’, zegt Dominique. ‘Vrienden van ons zetten hun muziek altijd te hard als we op bezoek zijn. En het is totaal niet mijn ding. Intussen heb ik geleerd dat het een goed idee is om er rustig iets van te zeggen, om erop te vertrouwen dat ze me nog steeds zullen waarderen. Want wat is het alternatief? Niet meer ingaan op hun uitnodiging? Dat zou jammer zijn, een gemiste kans om mezelf te zijn.’
praktische uitwerking ook eens. Kun je de afspraak met je vriendin makkelijk verplaatsen? Of kan iemand anders je moeder brengen? Je zegt dus niet zomaar ja of nee. Jij kiest en je neemt de verwachtingen van anderen mee in je keuzes.’ Door er zo naar te kijken, zit ook Dominique al beter in haar vel. ‘Ik ben van karakter erg zorgzaam. Dat voel ik als een natuurlijke drang. Vroeger zou die zorgzaamheid in een sfeer van moeten gezeten hebben: iedereen verwacht dat van mij, dus het moet. Ik voel het nu niet meer als een verplichting maar als mijn eigen keuze.’
MISVERSTAND 3
‘Assertief zijn, is vierkant je goesting doen’ ‘Je neemt verwachtingen van anderen mee in je keuzes’, nuanceert Jossa. ‘En uiteindelijk volg je jouw diep aanvoelen van wat er opbouwend is in de situatie.’ ‘Een voorbeeld? Je moeder wil haar broer opzoeken in het ziekenhuis en vraagt of jij haar kunt brengen. Maar jij had al afgesproken met een vriendin. Wat doe je dan? Je houdt rekening met jezelf én met de verwachtingen van je moeder. En je bekijkt de
PATRICK JOSSA (59) Vormingswerker PRH Patrick Jossa is vormingswerker bij PRH (Persoonlijkheid en Relaties, www.prh.be), een vormingsinstelling die gespecialiseerd is in vorming en onderzoek rond het persoonlijk groeiproces. CM organiseert verschillende assertiviteitstrainingen, onder andere in samenwerking met PRH.
www.cm.be/agenda
15
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 15
22/01/19 11:41
2X #DURF
De sprong ‘Tanden zetten in mijn job’
wagen
HANNE COUDERÉ (30) VAN CONFLICTJOURNALISTE TOT RESTAURANTHOUDSTER
16
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 16
22/01/19 11:41
© James Arthur
© James Arthur
‘Ik heb nooit bewust gezegd: nu stop ik als journaliste. Ik heb in Afghanistan gezeten, heb veel gezien. Maar de tijden van vaste buitenlandcorrespondenten zijn voorbij. Twee vriendinnen vroegen me om mee te stappen in hun cateringbedrijf. Ik had al horeca-ervaring, ik wist dat ik me zou amuseren. Nu openen we samen een Libanees restaurant in Gent. Ik geniet ervan om dicht bij huis bezig te zijn met iets concreets. Je maakt iets lekkers, iemand eet het en die wordt daarvan gelukkig. Dat geeft ook voldoening. Zolang ik mijn tanden kan zetten in mijn job.’
ANDRÉ FIERENS (70) VAN SPORTIEVELING TOT DENDERMONDSE IJSBEER
‘Kippenvel krijgen van warme sfeer’
© James Arthur
‘Waarom begon ik er niet vroeger aan, vraag ik me soms af. Ik ben altijd sportief geweest. En de kou, daar hou ik van. In de douche staat de koudwaterkraan goed open. Maar pas dit jaar maakte ik de klik: ik word een ijsbeer. De huisarts gaf groen licht. Wat een intense beleving! De kick en de tinteling in je lijf zijn zalig. Ik voel de adrenaline al stromen door erover te praten. We gaan bewust het water in, zonder stoerdoenerij. Yorick, onze redder, houdt ons goed in het oog. Kippenvel? Dat krijg ik van de warme, familiale sfeer in de club.’
17
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 17
22/01/19 11:41
ZIEKENVERVOER
Kan iemand een
ziekenwagen bellen? Als je na een ongeval snel naar het ziekenhuis moet, dan wordt een ziekenwagen opgeroepen. Dat is een dringende interventie. Je kunt ook een beroep doen op ziekenvervoer voor een raadpleging bij de arts in het ziekenhuis. Dan is het niet dringend en wordt het anders geregeld. Een overzicht. TEKST MARTINE CREVE ILLUSTRATIES BART DE NEVE
18
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 18
22/01/19 11:41
Dringend
OPROEP: BEL 112 Als je snel een ziekenwagen nodig hebt, doe je een oproep via de dienst 112. Dan gaat het altijd om een dringende interventie.
via de 112-dienst 60 euro. Wie verder van het ziekenhuis woont, betaalt evenveel als wie dichtbij woont.
ZIEKENWAGEN Bij een dringende interventie vervoert een ziekenwagen je naar het ziekenhuis. In noodsituaties kan de dienst 112 een helikopter inzetten.
Je krijgt ook een factuur als de ziekenwagen ter plaatse komt, maar je niet vervoert naar het ziekenhuis. Bovenop het bedrag van 60 euro mogen geen bijkomende kosten meer aangerekend worden. Je betaalt dat bedrag uit eigen zak.
FACTUUR: 60 EURO Sinds 1 januari 2019 betaalt iedereen voor een dringende interventie van de ambulance na een oproep
112
Als een helikopter vanuit Brugge of Luik wordt ingezet, gebeurt de
afrekening anders. Dan bedraagt de factuur 65,71 euro per vlucht. Vanaf de elfde kilometer betaal je 6,56 euro per kilometer extra, vanaf de eenentwintigste kilometer is dat 5,02 euro. Voor het gebruik van een automatische externe defibrillator mag 62,37 euro worden aangerekend. De ziekteverzekering betaalt de helft van de kosten terug. Bezorg de factuur van de helikopter aan je ziekenfonds.
19
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 19
22/01/19 11:41
GOED OM WETEN MUG Je kunt zelf geen MUG (Medische Urgentiegroep) oproepen. De dienst 112 beslist of een MUG moet uitrukken. Voor het uitsturen van een MUG mogen aan de patiënt geen kilometervergoeding of andere kosten worden aangerekend. De prestaties van de arts zullen wel op de ziekenhuisfactuur staan. HET DICHTSTE BIJ Bij een dringende interventie moet de patiënt met een erkende spoeddienst naar het dichtsbijzijnde ziekenhuis worden overgebracht. In uitzonderlijke omstandigheden en op advies van een arts kan hiervan afgeweken worden. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn als de patiënt voor een specifieke aandoening een medisch dossier heeft in een ander ziekenhuis. Er moet hierover altijd
overlegd worden met de dienst 112 om te voorkomen dat de dringende hulpverlening in het gedrang komt. ONDERZOEK ELDERS Als je in het ziekenhuis ligt, gebeurt het soms dat je voor een onderzoek of behandeling naar een ander ziekenhuis wordt gebracht. Het gaat om een dringende interventie als het ziekenhuis daarvoor de dienst 112 contacteert. In dat geval kost het vervoer 60 euro. Maar word je dezelfde dag naar en terug van een ander ziekenhuis gebracht, dan zijn de kosten voor rekening van het ziekenhuis waar je verblijft. De patiënt moet dan niet betalen.
Niet dringend OPROEP: BEL 078 15 95 95 Moet je bijvoorbeeld op consultatie bij een specialist in het ziekenhuis en is het moeilijk om daar alleen te geraken? Of mag je na een behandeling niet zelf met de auto rijden? Dan kun je als CM-lid via het telefoonnummer 078 15 95 078 15 95 95 ziekenvervoer aanvragen. Dat doe je het best eens je de datum van de afspraak weet. Wacht er niet te lang mee.
95
ZIEKENWAGEN OF TAXI Een ziekenwagen zal je naar het ziekenhuis brengen als je liggend vervoerd moet worden. Als dat niet hoeft, komt een taxi je halen. Je kunt ook gebruik maken van rolwagenvervoer als dat nodig is. Er wordt altijd gevraagd welk type vervoer je wenst. En er wordt altijd nagegaan welk vervoer voor jou het voordeligst is.
20
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 20
22/01/19 11:41
GOED OM WETEN FACTUUR VARIEERT Het bedrag dat je moet betalen varieert naargelang het soort vervoer dat je nodig hebt en de reden waarom je ziekenvervoer vraagt.
ONTSLAG Moet je na een ziekenhuisverblijf met ziekenvervoer naar huis gebracht worden, neem dan ook contact op via dit nummer (078 15 95 95). Kun je dat niet zelf doen, vraag dan aan de verpleegkundigen om het ziekenvervoer via die weg te regelen.
De prijzen in onderstaande tabel gelden voor CM-leden die ziekenvervoer inschakelen naar een erkend ziekenhuis. Deze prijs betaal je voor een enkele rit.
CONSULTATIE BUITEN ZIEKENHUIS Voor een consultatie in de privĂŠpraktijk van een specialist kun je ook ziekenvervoer vragen, maar dan gelden andere prijzen. Dan wordt de prijs berekend op basis van het aantal af te leggen kilometers. Bij een aanvraag via het vermelde nummer wordt altijd gezocht naar de meest voordelige oplossing.
HOEVEEL BETAAL JE PER RIT?
Zittend vervoer
Rolwagenvervoer
Liggend vervoer
Naar of van erkend ziekenhuis
Opname – ontslag Consultatie
Vervoer voor nierdialyse
Vervoer voor oncologie
Gewoon verzekerden
30 euro
8 euro
16 euro
Mensen met verhoogde tegemoetkoming
30 euro
4 euro
8 euro
Gewoon verzekerden
20 euro
4 euro
8 euro
Mensen met verhoogde tegemoetkoming
20 euro
2 euro
4 euro
Gewoon verzekerden
15 euro
4 euro
8 euro
Mensen met verhoogde tegemoetkoming
15 euro
2 euro
4 euro
21
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 21
22/01/19 11:41
SPREEKUUR
GALSTENEN
KLEIN MAAR PIJN Galstenen zijn meestal onschuldig. Maar vooral kleinere steentjes kunnen de afvoer van gal verhinderen en hevige pijn veroorzaken.
WAT ZIJN GALSTENEN?
Galstenen zijn harde steentjes in de galblaas of galwegen. Ze kunnen tot 2,5 centimeter groot worden. In je galblaas zit gal opgeslagen. Die wordt geproduceerd door de lever om vetten te verteren. Tijdens de maaltijd trekt de galblaas samen en pompt ze gal in de darmen. Daarbij blijft er soms een restje gal achter in de galblaas. Als steeds hetzelfde restje achterblijft, dan kan dit indikken en uiteindelijk verstenen. Kleinere galsteentjes kunnen door de samentrekking van je galblaas samen met de gal verzeild geraken in de galwegen. Soms verhinderen de steentjes de afvoer van gal en veroorzaken ze hevige pijn.
WAT ZIJN DE SYMPTOMEN?
Veel mensen weten niet dat ze galstenen hebben. Enkel als ze vast komen te zitten in de galwegen, veroorzaken ze klachten. Soms zijn er vage ongemakken na een (vettige) maaltijd: je bent misselijk, moet boeren of krijgt een raar gevoel in je bovenbuik. Als kleinere galsteentjes in je galwegen vastzitten, veroorzaken ze hevige pijn, voornamelijk rechts in de bovenbuik. De pijn komt in golven en kan uitstralen naar de schouder of rug. Ze wordt veroorzaakt door het samentrekken van de spieren van je galwegen en galblaas, die de galsteen proberen te verwijderen. De pijn houdt pas op als het steentje de galwegen verlaten heeft of als je galblaas uitgeput is door de vele samentrekkingen.
WAT KUN JE DOEN OM GALSTENEN TE VOORKOMEN?
ELISE RUMMENS (37) PREVENTIE-ARTS CM Elise is onze huisdokter. Haar stokpaardje op het vlak van gezondheid is beweging. Daarom zie je haar dinsdagavond springen, vliegen, duiken, vallen en weer opstaan. Dan heeft ze haar wekelijkse parkourtraining. ď š www.cm.be/dehuisdokter
Waarom galstenen juist ontstaan, is niet geweten. Er zijn wel risicofactoren bekend, zoals diabetes, een hoog cholesterolgehalte en een traag werkende schildklier. Gezond eten kan helpen om galstenen te voorkomen. Daarom eet je beter voeding met maar weinig verzadigde vetten. Eet veel groenten, fruit en volle graanproducten. Bewegen en voldoende water drinken, kunnen ook helpen.
WANNEER GA JE NAAR DE DOKTER?
Bij acute pijnklachten kan je arts je een pijnstiller zoals ibuprofen of iets tegen de krampen voorschrijven. Vraag raad aan je huisarts als je vaak dezelfde pijn ervaart. Dan moeten de stenen verwijderd worden. Raadpleeg ook zo snel mogelijk je arts als je je bovendien erg ziek voelt of als je koorts krijgt.
22
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 22
22/01/19 11:41
FACTCHECK
FACTCHECK
ZIJN HANDEN PROPERDER ALS JE ZE MET WARM WATER WAST? Afwassen lukt beter met warm water dan met koud water. Dat weten we. Maar gebruik je ook beter warm water om de bacteriën efficiënt van je handen te wassen? Onderzoekers van de Amerikaanse Rutgers University zochten een antwoord.
WAAR KOMT DIT NIEUWS VANDAAN?
Bij 20 vrijwilligers evalueerden de onderzoekers welk effect soorten zeep en de temperatuur van het water hadden op de hoeveelheid bacteriën die op de handen kleven. Ze brachten een oplossing met een onschuldige vorm van E. Coli-bacteriën aan op hun handen. Daarna wasten de proefpersonen hun handen op verschillende manieren: met twee soorten zeep, kort of lang inzepen, meer of minder zeep en warm of koud water. Achteraf maten de onderzoekers de hoeveelheid achtergebleven bacteriën. Daaruit bleek dat de aard van de zeep en de temperatuur van het water geen impact hadden op de hoeveelheid achtergebleven bacteriën. Wat wel een verschil maakte, is de duur van het handen wassen: 30 seconden handen wassen (20 seconden inzepen en 10 seconden afspoelen) zorgt voor een sterkere reductie
van de bacteriële concentratie dan 15 seconden wassen (10 seconden inzepen en 5 seconden afspoelen).
HOE MOETEN WE DIT NIEUWS INTERPRETEREN?
Het gaat om een klein experiment, waarbij slechts twee ‘handwasmiddelen’ getest werden: gewone zeep tegenover een antibacteriële zeep met 1% chloroxylenol. Je kunt daaruit geen conclusies trekken voor alle zepen en antibacteriële emulsies. Ook werd slechts één bacterie geëvalueerd, terwijl de handen vol zitten met diverse soorten bacteriën. Wat de temperatuur betreft, is wel duidelijk dat koud water even goed is, terwijl sommige richtlijnen stellen dat je beter warm water kunt gebruiken. Dat wordt met deze studie opnieuw in twijfel getrokken. Het is vooral nodig om lang genoeg te wassen: het liefst 30 seconden, wat behoorlijk lang is. Test maar uit.
CONCLUSIE NEE Om je handen goed proper te krijgen, moet je ze vooral lang genoeg wassen. Of je daarbij warm of koud water gebruikt, maakt vermoedelijk geen verschil. Het effect van antibacteriële emulsies is al even twijfelachtig.
BRON: www.gezondheidenwetenschap.be
23
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 23
22/01/19 11:41
VACCINATIES
Lichaam in
opleiding Wondermiddel of ziekmaker? Over vaccinaties doen heel wat misvattingen de ronde. Vaccinoloog Pierre Van Damme, professor aan de Universiteit van Antwerpen, beantwoordt vijf prangende vragen. TEKST MICHIEL VERPLANCKE
1. WELKE SOORTEN VACCINS ZIJN ER?
Pierre Van Damme: ‘Vaccins bevatten ziektekiemen, of deeltjes ervan, van de ziekte waartegen ze je beschermen. Er zijn twee groepen: de levende, afgezwakte vaccins en de niet-levende vaccins. De levende, afgezwakte vaccins bevatten hele ziektekiemen, maar die zijn niet langer ziekmakend. Ze zijn afgezwakt en worden toegediend in een erg lage dosis. In niet-levende vaccins zitten enkel kleine stukjes van de ziektekiemen.
Dankzij de biotechnologie weten we welke stukjes we nodig hebben om het afweersysteem in te lichten en op te leiden. Op die manier kunnen we tegenwoordig heel zuivere, veilige vaccins maken.’
2. HOE WERKT EEN VACCIN?
‘Een vaccin leidt het lichaam zo op dat het zich later de ziektekiemen zal herinneren waartegen het vaccin moet beschermen. Het is een oefening ter voorbereiding op het echte werk. Het lichaam komt eerst in contact met het vaccin en ont-
wikkelt daartegen een bescherming, de antistoffen. Het lichaam heeft een geheugen. De volgende keer als je afweersysteem in contact komt met de ziekte waartegen het vaccin beschermt, zal het zich de vaccinatie herinneren en op een snelle manier meer en betere antilichamen ontwikkelen tegen de ziekte.’
3. WAAROM HEBBEN VACCINS SOMS BIJWERKINGEN? ‘In sommige vaccins, vooral bij niet-levende, zit een hulpstof.
24
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 24
22/01/19 11:41
Die hulpstoffen, zoals een kleine dosis aluminium, kunnen bijvoorbeeld de afweerreactie versterken. Toegevoegde hulpstoffen kunnen ook gemakkelijker leiden tot plaatselijke nevenwerkingen, zoals roodheid, jeuk of kleine zwellingen. Lichte koorts of je wat grieperig voelen, kan ook voorkomen. Dat komt door de algemene reactie van je afweersysteem op de vaccinatie.’
4. WIE LAAT ZICH BETER NIET VACCINEREN?
cins toe te dienen bij mensen met een heel zwak immuunsysteem, is een overleg met de behandelende arts nodig. Die bepaalt wanneer daarvoor het beste moment valt. Het kan gaan om aidspatiënten of mensen met een aangeboren afwijking aan hun immuunsysteem. Vaccinatie is wel nodig, want als die mensen met de eigenlijke ziekte in contact komen, lopen ze een veel groter risico.’
‘In het algemeen zijn vaccins veilig. Maar om levende, afgezwakte vac-
5. MAG VACCINEREN TIJDENS ZWANGERSCHAP?
‘Bepaalde vaccins zijn aanbevolen tijdens de zwangerschap, zoals griep- en kinkhoestvaccinatie. Een zwangere vrouw is vatbaarder voor een aantal infecties, waarbij ook gemakkelijker verwikkelingen ontstaan. Griep kan bijvoorbeeld sneller een longontsteking worden, wat nog slechter is voor het kindje.’ ‘Bovendien kan een zwangere vrouw die een niet-levend vaccin heeft gekregen passief antilichamen meegeven in de baarmoeder en de moedermelk. Dat rugzakje beschermt de pasgeborene voor de eerste twee à drie levensmaanden. Dat zien we bijvoorbeeld bij die griep- en kinkhoestvaccinatie’ ‘We raden af om levende, afgezwakte vaccins toe te dienen bij zwangere vrouwen. Er bestaan geen bewijzen dat een ongeboren kind gevolgen zou dragen van zo’n vaccinatie, maar we nemen liever het zekere voor het onzekere.’
Tegemoetkoming vaccinaties Voor zuigelingen tot adolescente jongeren voorziet CM sinds 2019 een tegemoetkoming voor het meningokokken B-vaccin. Ook jongens van 12 tot en met 14 jaar krijgen nu een CM-tegemoetkoming voor het HPV-vaccin tegen het humaan papillomavirus. Voor meisjes was er al een tegemoetkoming vanuit de ziekteverzekering. Daarnaast biedt CM ook een tegemoetkoming aan voor vaccins tegen pneumokokken, het griepvaccin en reisvaccins zoals buiktyfus, tekenencefalitis en hepatitis A. Vraag aan de apotheker een BVAC-attest en bezorg het aan je CM-ziekenfonds. Laat je je vaccineren in een reisvaccinatiecentrum, download dan het aanvraagformulier op de CM-website. Voor de aankoop van deze vaccins kun je jaarlijks een tegemoetkoming tot 15 euro krijgen voor alle vaccins samen.
www.cm.be/vaccinaties
25
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 25
22/01/19 11:41
3X
CM TOT JE DIENST MEER INFO EN ALLE VOORWAARDEN OP www.cm.be/cm-voordelen. Alle nieuwe en gewijzigde voordelen vanaf 2019 vind je op www.cm.be.
THUISOPPAS ZIEKE KINDEREN Als je kind plots ziek wordt, valt het soms niet mee om een oppas te vinden. CM voorziet een gekwalificeerde oppas aan huis. Je kunt van deze dienst gebruikmaken voor zieke kinderen tot en met 12 jaar of tot 21 jaar voor kinderen met een beperking of langdurige ziekte. Het zieke kind moet lid zijn van CM. Bel naar 078 05 01 09.
LEDENVOORDEEL De oppas kan langskomen van maandag tot en met zaterdag van 7 tot 20 uur, voor minimaal vier uur en maximaal negen uur per dag, voor maximaal vijf werkdagen per kind/per ziekte. Je betaalt 5 euro per uur of 1,75 euro per uur indien je recht hebt op de verhoogde tegemoetkoming.
TEGEMOETKOMING GEWRICHTSPROTHESEN Rennen, springen, vliegen, vallen, een gewrichtsprothese, en weer doorgaan. Bij een gewrichtsprothese wordt je natuurlijke gewricht, zoals een knie of een heup, vervangen door een kunstgewricht. CM voorziet een tegemoetkoming. Bezorg de originele ziekenhuisfactuur aan je ziekenfonds.
LEDENVOORDEEL De eerste 200 euro betaal je zelf, de rest van het bedrag legt CM bij met een maximum van 750 euro per hospitalisatie als de prothese voorkomt op de lijst die je vindt op www.cm.be/ gewrichtsprothesen.
TEGEMOETKOMING ZIEKENHUISOPNAME De factuur van een ziekenhuisopname kan hoog oplopen. Met een hospitalisatieverzekering ben je hier het beste tegen beschermd. Voor wie geen terugbetaling krijgt van een hospitalisatieverzekering, wil CM een stukje vangnet voorzien. Bezorg de ziekenhuisfactuur aan je ziekenfonds, samen met het aanvraagformulier op de website.
LEDENVOORDEEL Wie geen terugbetaling krijgt van een hospitalisatieverzekering krijgt een tegemoetkoming van 75 procent van de oplegkosten voor de terugbetaalbare geneesmiddelen, het wettelijk persoonlijk aandeel voor het verblijf in de kamer en de medische en paramedische honoraria. Voor alle andere kosten zoals ereloon- en kamersupplementen, medisch gebruiksmateriaal en niet-vergoedbare geneesmiddelen is geen tegemoetkoming voorzien.
26
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 26
22/01/19 11:41
LEZERSRUBRIEK
Uit jouw leven gegrepen REISVERZEKERING
Ik vertrek binnenkort op vakantie naar Zweden, dus binnen Europa. De reisorganisatie raadt aan om een reisverzekering te nemen, maar is dat wel nodig? Een vriendin zei me dat ik hoe dan ook verzekerd ben dankzij CM en mijn hospitalisatieverzekering. Een andere vriendin raadt me een reisverzekering aan voor verlies van bagage of diefstal van mijn portefeuille. Verzekeringsmaatschappijen maken vaak ook een onderscheid tussen wintersport of niet. Wij gaan langlaufen, maar niet skiën. Voor mij is het niet helemaal duidelijk wat ik nu moet doen.
Hallo Marjon,
Voor dringende medische zorg op vakantie in Europa ben je inderdaad verzekerd via de CM-reisbijstand. Vrijwel alle medische kosten worden terugbetaald, op een franchise van maximaal 60 euro na. De CM-reisbijstand sluit geen wintersport uit, maar vergoedt geen andere kosten zoals verlies van bagage of diefstal van portefeuille. Indien je het belangrijk vindt om je ook te verzekeren tegen zulke risico’s, dan moet je daarvoor een aparte verzekering afsluiten.
Marjon Peirens
ONBEGRIP
Bij mijn echtgenote zit hormonale migraine in de familie. Maandelijks was ze minstens een dag buiten strijd. Nu gaat het stilaan beter. Een aanval duurt minder lang maar blijft intens. Dan ligt ze een hele dag plat, liefst in een stille en verduisterde kamer. Ik kon me nooit voorstellen hoe erg migraine kan zijn. Tot het mij zelf enkele malen overkwam: verschrikkelijk. Niet alleen voor de patiënt is het een lijdensweg, maar ook voor de partner en voor de kinderen schept dat problemen, zeker op jonge leeftijd. Ga ze maar uitleggen dat mama weer ziek in bed ligt en dat ze stilte nodig heeft. Sommige directeurs op haar werk toonden veel begrip. Een andere vond het maar aanstellerij. Dan voelde ze zich schuldig. Spijtig dat er zoveel onbegrip is. Naam en adres bekend
AFTELLEN NAAR VAKANTIE
SCHULDGEVOEL
Met de vakantiebrochure van Kazou komt de zomer hier thuis ineens heel dichtbij. De start van de boekingen is altijd spannend … Onze jongste is ingeschreven voor zijn elfendertigste vakantie. Hij was dolgelukkig toen de vriendelijke vrijwilligster de boeking bevestigde. Het aftellen naar een toffe vakantie met vrienden is begonnen …
Na jaren sukkelen ben ik sinds mei thuis door migraine. Mijn sociaal leven is fel veranderd. Iets plannen is moeilijk. Soms zit ik heel diep. Toch probeer ik van de goede momenten te genieten. Maar als ik dan eens een boodschap doe en mensen tegenkom, voel ik mij schuldig omdat ik niet meer werk. Sommigen zeggen dat zij ook last hebben van migraine. Ik weet dat zij wel aan het werk blijven. Ben ik dan zo kleinzerig? Al weet ik heel goed dat als de aanval komt, het echt niet lukt om te werken. Dan ben ik misselijk, moet ik overgeven en heb ik kloppende hoofdpijn. Er zijn wellicht nog mensen die worstelen met dit schuldgevoel. Voor hen wil ik mijn ervaringen delen.
Filip Torfs
Ann Carlier
Deel je ervaringen
Wij horen graag wat belangrijk is in jouw leven. Zit je met een praktisch probleem, heb je een frustratie, zoek je een oplossing ... Aarzel niet om met ons in dialoog te gaan. Wij luisteren en antwoorden je met plezier. facebook.com/CMziekenfonds
lezersbrieven@cm.be
@CMziekenfonds
27
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 27
22/01/19 11:41
#DURF
‘Ik kan de knop omdraaien’ ‘Eerlijk gezegd weet ik niet waar mijn durf vandaan komt. Het klinkt misschien raar uit mijn mond, maar ik zoek zelf nooit gevaarlijke situaties op. Ik kom ze telkens tegen door uitdagingen of tv-programma’s. Met Reizen Waes bezochten we bijvoorbeeld oorlogsgebied in Oost-Oekraïne, uiteraard met kogelvrije vesten en helmen. Ik had toen vertrouwen in het materiaal en de begeleiding. Als dat juist zit, dan durf ik veel. Dan draai ik een knop om en kan ik mijn angst onderdrukken. Al moet ik vaak eerst slikken als de redactie zo’n idee lanceert.’ 101
© Compagnie Gagarine
PRESENTATOR EN ACTEUR TOM WAES (50) VRAAGT ZICH AF WAAR ZIJN DURF VANDAAN KOMT
LEEF - GEZONDHEIDSMAGAZINE VAN CM
C3_LEEF01_10114_DEF.indd 28
22/01/19 11:41