Skip to main content

chimeres 005

Page 1

chimeres the neuron stimulating zine

τεύχος 005 [191204] – διανέμεται χωρίς αντίτιμο www.chimeres.gr

Και να ’μαι λοιπόν. Έτοιμος. Πιο αποφασιστικός από κάθε άλλη φορά. Πιο αποφασιστικός, μέχρι αύριο που το νιώθω ότι θα ’μαι ακόμα πιο πολύ.

Μα ας είναι. Ας γίνει τώρα.

Η κληματόβεργα για την μεγάλη φωτιά. Το πρόβατο για την σφαγή. Θα στηθώ απέναντι από τα βέλη του μίσους. Η σκιά από τα τεντωμένα τόξα, θυμίζει τα στόματα εκείνων που φωνάζουν χωρίς να τους ακούει κανείς. Καιρό τώρα ετοιμαζόμουν για την στιγμή αυτή. Να προφυλάξω με τον μανδύα της αναισθησίας την ευαισθησία μου. Κάποιος απέναντι υποκλίθηκε στη θεά ειλείθυια.


identity

ii

chimeres:

the neuron stimulation zine [ideas; articles; viruses; senses; stupidity; madness; painkillers; little green people; interviews; mad writers; madder readers; brain pollution; literature; science; music; movies; philosophy; irony; humor; disclosure; mind games; feedback; communication; creativity; contradiction; destruction; pleasure; self torture; math equations; quantum determinations; comics; prophecies; questioning answers; answering questions; experiments; psychoanalysis practice; non-lobotomized brains;]

discover it:

web [www.chimeres.gr]

communicate:

mail [mail@chimeres.gr] web [www.chimeres.gr/mail.php]

index το ημερολόγιο ενός τρελού – [comzeradd] είσαι – [retinotopic] pushin – [ligansai] ερημιά – [stamen_feson] καλές γιορτές – [fun.da.mental] sympathy for the devil – [r. stones] παίκτης – [baphomet] η κατάρα του cinema – [stamen_feson] παράδεισος – [retinotopic] πόσο ευρωπαίοι είμαστε; – [samurai!fat] το θέατρο τον 5 αιώνα π.χ. – [baphomet] εξομολογήσεις – [gilfjo] test – [cham.kor.] in the years of arronaux επιθετικότητα – [fun.da.mental] το μεγάλο σχολείο – [comzeradd] πριν και μετά την έρημο – [cham.kor.] ostad elahi – [ligansai] διαλεκτική θεωρία και υποσυνείδητος ρεαλισμός – [retinotopic] el angel exterminador – [samurai!fat] αμαρτία ουκ έχω – [e. fromm] η διαθήκη μου – [μ. κατσαρός] καθημερινές αλήθειες – [cham.kor.] οι όμορφες ειδήσεις, όμορφα καίγονται

iii iv v v vi viii xi xiii xiii xv xvii xx xxii xxiii xxviii xxx xxxii xxxiv xxxvi xℓ xℓi xℓii xℓiii xℓv

«έχεις τα πινέλα, έχεις τα χρώματα, ζωγράφισε τον παράδεισο και μπες μέσα» - ν. καζαντζάκης [ σκέψεις εξωφύλλου: cham. kor. ]


so-called editorial

iii

το ημερολόγιο ενός τρελού [comzeradd] Κάποιοι τρελοί με πείσανε να βγει το παρόν τεύχος πιο γρήγορα. Δεν είχα δει το γιατρό μου εκείνη τη μέρα και ήμουν σε ασταθή κατάσταση. Υπέκυψα. Με πόνο ψυχής το ομολογώ. Αλλά ο λόγος το άξιζε. Πάρτυ. Θα γίνει πάρτυ, μου είπαν, επ' αφορμή του περιοδικού (τα αίτια είναι πάντα εν ισχύ). Τώρα μπορείς να διαβάζεις το περιοδικό με άλλο μάτι. Ναι σε σένα μιλάω, που κοιτάς δεξιά-αριστερά να δεις αν σε βλέπει κανένας που διαβάζεις τις χίμαιρες. Και σε σένα που έχεις βάλει τα πορτοκαλί φύλλα της εφημερίδας απ' έξω για να νομίζουν πως διαβάζεις τις οικονομικές ειδήσεις.

Κι αυτά που λέω δεν ισχύουν μόνο για το περιοδικό (αλλιώς θα την είχα ψωνίσει και θα μ' είχαν διώξει απ' το ψυχιατρείο). Η έκφραση μύχιων σκέψεων έχει ποινικοποιηθεί. Ο φόβος έχει κυριαρχήσει. Αδιαφορία, σήψη, καθίζηση, τέλμα. Μα πώς γίνεται να αφήνει ασυγκίνητους τους ανθρώπους η πραγματικότητα; Πώς γίνεται να αδιαφορούν; Ποιες δυνάμεις συγκρατούν την εξωτερίκευση των συναισθημάτων; Έχω μια υποψία πως κατέχω την απάντηση, αλλά δεν θα σας την πω ακόμα. Ίσως και να κάνω λάθος. Θέλω να το σκεφτώ λίγο ακόμα.

Μέχρι τότε αναζήτησε την αλήθεια μέσα σου. Μη βασίζεσαι σ' αυτά που θα διαβάσεις εδώ και στις επόμενες σελίδες. Σχεδίασε τους δικούς σου χάρτες. Μην παραμένεις σ' αυτά που διαβάζεις στις εφημερίδες. Βγες έξω και φτιάξε τις δικές σου ειδήσεις. Μη θαυμάζεις τα έργα τέχνης. Πάρε τα χρώματα και τα πινέλα και δημιούργησε τους δικούς σου πίνακες.

Οι χίμαιρες είναι αφορμές. Τα αίτια είναι πάντα εν ισχύ.


game

είσαι [retinotopic] είμαι έξυπνος ή άλαλος, θα το κάνουμε, και στη λίμνη το κορίτσι είναι μάθημα που όλοι διδασκόμαστε, το διδασκόμαστε κάθε ημέρα, το κάνουμε για να σταματήσει όπως ένα θαύμα. μπορεί να είναι μαλακό, όμως τόσο σκληρό όσο η πέτρα.

η αγάπη είναι σύνθετη. η αγάπη είναι απλή, και όμως η αγάπη είναι πάντα από χωρίς φεγγάρι, όπως λειώνει στο αυτοκίνητο όπως εγώ μπορώ να ζήσω, εάν θα μπορούσαμε να είμαστε ένα. εγώ σκέφτομαι ένα σημείο διαίρεσης στον κόσμο, γη, και μερικά κοχύλια μέσα η βροχή τραγουδά στον ουρανό

εύχομαι να είχες εξαφανιστεί εσύ ανθρωπάκο πού είναι οι φίλοι σου τώρα; επάνω σε αυτό τα μάτια μικρού κοριτσιού οι φίλοι έχουν έρθει και φύγει, αλλά το νόημα είναι η χαλάρωση από το άχρηστο χέρι σας ίσως πρέπει να κάνετε ένα βήμα στο χρόνο όταν κοιτώ το φεγγάρι τραγουδώντας εγώ στη φωνή μου ελπίζω ότι θα είναι ωραία για λίγο, άγνωστη πόλη, υπάρχει εκεί λίγο καλό, πώς τα μικρά παιδιά απορροφούν σε το να σε πηγαίνουν τσιμπώντας το πρόσωπό μου ή πρησμένος κάπου μέσα ήξερα ότι ήταν κάπως όπως αυτή, θέλησε να αγγίξει για να μάθει.

iv


searching

v

pushin [ligansai] Αφιέρωμα σε ένα νέο σπίτι. Οι παλιές ιδέες έρχονται στη επιφάνεια. Χρειάζεσαι στέγη αλλά δεν θέλεις συμβουλές. Ο μύθος γύρω από το πέντε. Το ρολόι χτυπάει μόνο μέχρι να το σπάσεις. Νέες διαφημίσεις για αναχρονιστικά άτομα. Κάνε τεστ στον εαυτό σου κάθε μέρα. Και νύχτα. Το μπλα-μπλα είναι το επόμενο βήμα. Κάτω από την επιφάνεια, ακόμα μία. Πολλές επιλογές για έναν νεκρό άνθρωπο. Κρατήστε την τηλεόραση σας πάνω στο νερό. Όταν ήμουν μικρός άκουγα παραμύθια, τώρα που μεγάλωσα τα επινοώ και τα πουλάω. Οι προτάσεις δεν χρειάζεται να τελειώνουν, εκτός της τρίτης ημέρας του... δυο όμορφες σκιές που τις λένε ολεάνη ακολουθούν τον οίστρο μου. Και τον χάνουν. Η παραπληροφόρηση είναι το νέο δισκοπότηρο. Κινούμαι προς οποιαδήποτε κατεύθυνση. Οι μονάδες του τηλεφώνου είναι άστρα σε άλλο γαλαξία.Το μπλε μου κουαρκ διαμαρτύρεται. Θα πληρώσει ο παραλήπτης? 1 από 1.

ερημιά [stamen_feson] Ερημιά. Μονάχος τελειώνω την ημέρα. Οι τυφλοί και σήμερα έδωσαν τα φώτα τους. Του ναυαγίου μου ψάχνω τη ξέρα. Ούτε σήμερα δεν ακολούθησα τα χνώτα τους.

Αντίπαλος τυφλών χάνω τον στόχο. Και όμως τον πετυχαίνουν αυτοί. Απογοήτευση. Μέχρι και τον βρόχο έχω ετοιμάσει. Πάλι είναι πιο δυνατοί.

Τα επίγεια αγαθά δεν είναι ωραία. Και τα επουράνια δεν υπάρχουν. Που είναι τα μυαλά που ‘χα παρέα; Με τους τυφλούς πια συνυπάρχουν.


merry

vi

καλές γιορτές [fun.da.mental] Γνωρίζοντας ότι το τεύχος αυτό του περιοδικού βγαίνει περίοδο χριστουγέννων και μη γνωρίζοντας αν κάποιος άλλος φίλος συντάκτης θα γράψει κάτι αναφορικά με τις γιορτές, αποφασίζω να δώσω εγώ κάτι «επετειακό». Τι σκεφτόμαστε λοιπόν όταν ακούμε τις λέξεις χριστούγεννα, πρωτοχρονιά.. Καθώς πλησιάζουμε στην «γιορτινή» αυτή περίοδο μας έρχονται διάφορες εικόνες στο μυαλό. Και πρώτα-πρώτα σκεφτόμαστε την αργία. Αργία απ’ την δουλειά (ίσως κολλήσεις καμιά μέρα παραπάνω και την κάνεις κανένα τριήμερο) και γενικότερα ξεκούραση απ’ το οτιδήποτε... Ύστερα... τον 13ο μισθό! Βέβαια... σπουδαίο πράγμα ο 13ος μισθός (για αυτούς που τον δικαιούνται).Τα ψώνια που θα κάνεις για να τον σπαταλήσεις σε δώρα, στολίδια για το σπίτι ή σε κάποια αγορά που περίμενες να κάνεις με αυτά τα extra(;) χρήματα... Μέσα σε λίγες μέρες έχει εξανεμιστεί... Τι άλλο... Πολλές βόλτες, ξενύχτια, πολύ φαγητό, το στόλισμα του χριστουγεννιάτικου δέντρου, γλυκά (κουραμπιέδες και μελομακάρονα), τα κάλαντα (τα μικρά να σου χτυπούν τα κουδούνια και εσύ να προσπαθείς να μη βλαστημήσεις τα «θεία» που σε ξυπνάνε πριν την ώρα σου), κανένα χαρτάκι (έτσι για το καλό) και φυσικά το ρεβεγιόν! Εκεί τα «δίνεις όλα» - ο νέος χρόνος που θα μπει πρέπει να σε βρει μες στην τρελή χαρά, αλλιώς δεν έχει νόημα όλη αυτή η προετοιμασία. Και για τα παιδιά δεν είναι διαφορετικά τα πράγματα, πάνω-κάτω τα ίδια σκέφτονται και κάνουν. Δύο βδομάδες χωρίς σχολείο (η καλύτερή τους!), βόλτες και παιχνίδι μέχρι τελικής πτώσης, δώρα απ’ τους γονείς και συγγενείς και βέβαια... τα κάλαντα! Πρόκειται για την πρώτη τους επαφή με την έννοια «μεροκάματο»! Ξεκινάνε από νωρίς το πρωί και «οργώνουν» γνωστούς κι αγνώστους προσπαθώντας να μαζέψουν όσο το δυνατόν περισσότερα λεφτά, τα οποία θα τα επενδύσουν κατάλληλα όπως κάνουν και οι μεγάλοι... Για να σκεφτώ, ξέχασα τίποτα; Α, ναι! Υπάρχει κι αυτή η ανεξήγητη πηγή καλοσύνης, αυτή η αίσθηση ότι είμαστε όλοι αγαπημένοι, την οποία την βγάζουμε στους επαίτες, στους ζητιάνους, ανάπηρους ή μη, οι οποίοι τέτοιες μέρες κάνουν δυναμική εμφάνιση από παντού! Τελικά τι είναι αυτό που μας μένει από αυτές τις γιορτές; Είναι κάποια ευλαβική προσέγγισή μας προς τις θρησκευτικές και δεί χριστιανικές μας παραδόσεις ή είναι κάτι άλλο; Προσωπικά, θεωρώ ότι η μοναδική προσέγγιση προς τα «θεία» αν γίνεται, συμβαίνει με την μετάληψη και αυτή συνήθως γίνεται με το ζόρι (αύριο θα σηκωθείς νωρίς να πας να κοινωνήσεις!) Δεν μπορώ να πω τα ίδια και για τους πιο ηλικιωμένους (τις γυναίκες περισσότερο) που έχουν μιαν άλλη σχέση με τέτοιου είδους θρησκευτικές επετείους, δεν θέλω να αναφερθώ σε αυτή την κατηγορία πιστών (όσο μεγαλώνει ο άνθρωπος «τα χάνει», συγνώμη... βρίσκει τον θεό!) Μήπως είναι απλά μια διακοπή απ’ την καθημερινή μας ρουτίνα; Μια ευκαιρία για ανανέωση; Ίσως να είναι αυτό... δεν ξέρω. Γενικότερα όμως, όλοι ψάχνουν κάποιο όφελος απ’ τις γιορτές (όχι μόνο απ’ αυτές των χριστουγέννων) και οι περισσότεροι το οικονομικό. Ακόμη κι οι φαντάροι περιμένουν τις γιορτές για να φύγουν με κάποιο απ’ τα τρία group με άδεια... Αυτά είχα εν ολίγοις να πω - πάω να αγοράσω λαμπάκια για το δέντρο μου. Καλές γιορτές!


literature

viii

sympathy for the devil [rolling stones]

[επιμέλεια: cham.kor. / μετάφραση: arod] Τίποτα δεν είναι τυχαίο. Όλα είναι τυχαία. Δεν υπάρχει ο Θεός. Δεν μας κυβερνάει ο διάβολος. Το χέρι μου δεν το ορίζω εγώ. Τα λόγια μου, δεν είναι δικά μου. Δεν το έκανα εγώ. Δεν το έκανες εσύ. Κι όμως έγινε. Ποιος είμαι εγώ; Και τι είναι αυτό που συνέβη; Please allow me to introduce myself (Παρακαλώ επιτρέψτε μου να συστηθώ) I'm a man of wealth and taste (Είμαι ένας άνθρωπος με πλούτη και γούστο) I've been around for a long, long years (Τριγυρνάω ανάμεσά σας εδώ και πολλά χρόνια) Stole many a man’s soul and faith (Έκλεψα πολλών την ψυχή και την πίστη) And I was ‘round when jesus christ (Ήμουν εκεί όταν ο ιησούς χριστός) Had his moment of doubt and pain (Πέρασε στιγμές αμφιβολίας και πόνου) Made damn sure that pilate (Και έκανα ότι μπορούσα να σιγουρευτώ ότι ο πιλάτος) Washed his hands and sealed his fate (Δεν ανέλαβε καμία ευθύνη και σφράγισε την μοίρα του) Pleased to meet you Hope you guess my name But what's puzzling you Is the nature of my game I stuck around st. petersburg When I saw it was a time for a change Killed the czar and his ministers Anastasia screamed in vain I rode a tank Held a general's rank When the blitzkrieg raged And the bodies stank Pleased to meet you Hope you guess my name, oh yeah Ah, what's puzzling you Is the nature of my game, oh yeah (woo woo, woo woo) I watched with glee While your kings and queens Fought for ten decades For the gods they made (woo woo, woo woo)

( Χαίρομαι που σας γνωρίζω) (Ελπίζω να μαντεύετε το όνομά μου) (Αν και… αυτό που σας προβληματίζει) (Είναι η φύση του παιχνιδιού μου) (Έμεινα στην αγία πετρούπολη) (Όταν είδα πως ήταν καιρός για αλλαγή) (Σκότωσα τον τσάρο και τους υπουργούς του) ( Η Αναστασία μάταια ούρλιαζε) (Οδήγησα πολεμικό άρμα) (Πήρα τον βαθμό του στρατηγού) (Όταν ξέσπασε πόλεμος) ( Όταν τα πτώματα στοιβάζονταν) ( Χαίρομαι που σας γνωρίζω) (Ελπίζω να μαντεύετε το όνομά μου, ώ ναι) (Α! Αυτό που σας προβληματίζει) (Είναι η φύση του παιχνιδιού μου) (Παρακολούθησα με αυταρέσκεια) (Τους βασιλιάδες και τις βασίλισσες) ( Να πολεμούν για δέκα δεκαετίες) (Για τους θεούς που έφτιαξαν)


literature

I shouted out, "Who killed the kennedys?" When after all It was you and me (who who, who who) Let me please introduce myself I'm a man of wealth and taste And I laid traps for troubadours Who get killed before they reached bombay (woo woo, who who)

ix

(Εγώ φώναξα) ("Ποίος σκότωσε τους kennedys;") (Ενώ τελικά) (Ήσασταν εσείς κι εγώ) (Παρακαλώ επιτρέψτε μου να συστηθώ) (Είμαι ένας άνθρωπος με πλούτη και γούστο) (Και έστησα παγίδες για τροβαδούρους) (Που πέθαναν πριν φτάσουν στην βομβάι)

Pleased to meet you (Χαίρομαι που σας γνωρίζω) Hope you guessed my name, oh yeah (Ελπίζω να μαντεύετε το όνομά μου, ώ ναι) (who who) (ποίος ποίος) But what's puzzling you (Όμως ό,τι σας προβληματίζει) Is the nature of my game, oh yeah, get down, baby (Είναι η φύση του παιχνιδιού μου, ω ναι, έτσι μωρό μου) (who who, who who) Pleased to meet you Hope you guessed my name, oh yeah But what's confusing you Is just the nature of my game (woo woo, who who) Just as every cop is a criminal And all the sinners saints As heads is tails Just call me Lucifer 'Cause I'm in need of some restraint (who who, who who)

(Χαίρομαι που σας γνωρίζω) (Ελπίζω να μαντεύετε το όνομά μου, ώ ναι) ( Κι όμως αυτό που σας μπερδεύει) (Είναι ακριβώς η φύση του παιχνιδιού μου) (Έτσι όπως κάθε μπάτσος είναι εγκληματίας) (Κι όλοι οι αμαρτωλοί, άγιοι) (Όπως η κορώνα είναι και γράμματα) (Απλά λέγε με Εωσφόρο) (διότι χρειάζομαι λίγη συγκράτηση)

So if you meet me Have some courtesy Have some sympathy, and some taste (woo woo)

(Λοιπόν αν με συναντήσεις) (Δείξε λίγη ευγένεια) (Δείξε λίγη συμπάθεια και γούστο)

Use all your well-learned politesse Or I'll lay your soul to waste, um yeah (woo woo, woo woo)

(Χρησιμοποίησε όλους τους καλούς σου τρόπους) (Γιατί αλλιώς θ’ αφανίσω την ψυχή σου, μμ ναι)

Pleased to meet you Hope you guessed my name, um yeah (who who)

(Χαίρομαι που σας γνωρίζω) (Ελπίζω να μαντεύετε το όνομά μου, μμ ναι)


literature

x

But what's puzzling you (Αλλά αυτό που σας βασανίζει) Is the nature of my game, um mean it, get down (Είναι η φύση του παιχνιδιού μου, το εννοώ) (woo woo, woo woo) Woo, who Oh yeah, get on down Oh yeah Oh yeah! (woo woo) Tell me baby, what's my name Tell me honey, can ya guess my name Tell me baby, what's my name I tell you one time, you're to blame Oh, who

(Ω ναι! Υποκλίσου)

(Πές μου μωρό μου, ποίο είναι το όνομά μου) (Πές μου γλύκα μου, μαντεύεις το όνομά μου) (Πές μου μωρό μου, ποίο είναι το όνομά μου) (Θα στο πώ μια φορά, εσύ φταίς)

woo, woo Woo, who Woo, woo Woo, who, who Woo, who, who Oh, yeah What's my name Tell me, baby, what's my name Tell me, sweetie, what's my name Woo, who, who Woo, who, who Woo, who, who Woo, who, who Woo, who, who Woo, who, who Oh, yeah Woo woo Woo woo

(Πές μου μωρό μου, ποίο είναι το όνομά μου) (Πές μου γλύκα μου, ποίο είναι το όνομά μου)


bookmakers

xi

παίκτης - ντοστογιέφσκι [baphomet] Ο ντοστογιέφσκι ανήκει στην μικρή εκείνη κατηγορία των συγγραφέων που με το έργο τους, έχουν νουθετήσει και παράλληλα μαγέψει, γενιές και γενιές αναγνωστών, τοποθετώντας τον έτσι δικαιωματικά σ’ αυτό που σήμερα ονομάζουμε κλασσική λογοτεχνία. Ο φιοντόρ μιχαήλοβιτς ντοστογιέφσκι γεννήθηκε στη μόσχα στις 11 νοέμβρη του 1821 από γονείς που ανήκαν στην λεγόμενη επαρχιώτικη αριστοκρατία, μα που οικονομικά είχαν ξεπέσει. Γιος στρατιωτικού γιατρού, περνά τα νεανικά του χρόνια σε μια ψυχικά δύσκολη ατμόσφαιρα που την οξύνει η αυστηρή μορφή του πατέρα του, καθώς αναγκάζεται να εργάζεται σκληρά για να συντηρήσει μια οικογένεια μ’ εφτά παιδιά. Σε ηλικία 17 χρόνων φοιτά στη στρατιωτική σχολή μηχανικού στην πετρούπολη, μα οι τραγωδίες έχουν κιόλας αρχίσει να πλήττουν τη ζωή του. Ένα χρόνο πριν κλειστεί στη σχολή, έχει πεθάνει η μητέρα του, ενώ στα 1839 δυο χρόνια μετά, οι μουζίκοι σκοτώνουν τον πατέρα του. Τελειώνοντας τη σχολή στα 1844 γίνεται αξιωματικός, μα τελικά, τρία χρόνια αργότερα θα παραιτηθεί για ν’ αφοσιωθεί ολοκληρωτικά στο γράψιμο. Οι ιδιόμορφες αγροτικές σχέσεις που κυριαρχούν στο ρωσικό κάμπο, τρέφουνε την ιδέα για ένα δρόμο προς το σοσιαλισμό με βάση την αγροτική κοινότητα. Η άποψη αυτή, προσφιλής σε πλατειά στρώματα της ρωσικής κοινωνίας και κυρίαρχη στην κοσμοθεωρία των ναρόντνικων, παίρνει στον ντοστογιέφσκι ένα χαρακτήρα πιο αντιδραστικό. Αλλά έχοντας αναμιχθεί σε μια επαναστατική οργάνωση που επιδιώκει την ανατροπή της τσαρικής τυραννίας, συλλαμβάνεται κι αφού φυλακίζεται για οκτώ μήνες, καταδικάζεται σε θάνατο. Την τελευταία στιγμή κι αφού τον υποβάλλουν σε μια εικονική εκτέλεση, μετατρέπουν την ποινή του σε τετράχρονα καταναγκαστικά έργα στη σιβηρία. Το 1859, τσακισμένος απ’ τις ταλαιπωρίες αυτές γυρίζει στην πετρούπολη και ξαναρχίζει να γράφει. Μα είναι πια κουρασμένος, κι η επιληψία που τον βασάνιζε από μικρό θα επιδεινωθεί. Αγωνίζεται σκληρά με τις στερήσεις, τα πάθη και τις φιλοσοφικές του αμφιβολίες. Ο καπιταλισμός απορρίπτεται και διακηρύχνεται η ανάγκη επιστροφής στη γη. Αυτό το εκφράζει παραστατικά ο συγγραφέας και στον «παίχτη», όπου ο κεντρικός ήρωας του έργου, λέει σε συνομιλία του με τον γάλλο μαρκήσιο: «θα προτιμούσα να περάσω όλη τη ζωή κάτω από μια τσερκέζικη σκηνή, παρά να λατρέψω το γερμανικό είδωλο». Το γενάρη του 1881 πεθαίνει πριν γίνει 60 χρονών. Στη ρωσία τον κηδεύουν με δημόσιο πένθος κι ένα απέραντο πλήθος τον συνοδεύει στην τελευταία του κατοικία. Τ’ ανθρώπινα πάθη, από τα πιο ταπεινά, ως τα πιο εκλεπτυσμένα στάθηκαν πάντα το αγαπημένο θέμα μελέτης του φιοντόρ ντοστογιέφσκι. Σ’ όλα του τα έργα, από τα πιο μικρά διηγήματα και τις νουβέλες ως τα μυθιστορήματα-ποταμούς που έγραψε, ο άνθρωπος του πάθους είναι ο αγαπημένος του ήρωας: ο ρασκόλνικωβ στο «έγκλημα και τιμωρία», ο πρίγκιπας νικολάεβιτς μίσκιν στον «ηλίθιο», ο αλέξης στον «παίκτη», ο ιβάν και ο ντιμίτρι καραμαζώφ στο ομώνυμο βιβλίο είναι μερικοί μόνο από τους ανθρώπους που προβάλλουν ολοζώντανοι μεσ’ από τις σελίδες του. Μα δεν είναι μόνο άντρες οι ήρωες των παθών που περιγράφει ο ντοστογιέφσκι, ακόμη κι οι γυναίκες ηρωίδες του έχουν όλες έντονο αυτό το στοιχείο: η λίζα του «υπόγειου», η νιέτοσκα στην ομώνυμη νουβέλα, η νεαρή κοπέλα στους «ταπεινούς και καταφρονεμένους»,


bookmakers

xii

η αγνή πόρνη στους «αδελφούς καραμαζώφ», η πωλίνα αλεξαντρόβνα στον «παίχτη» κι ένα πλήθος άλλες γυναικείες μορφές, παρουσιάζονται σαν αθάνατα σύμβολα ανατομίας της γυναικείας ψυχής. Στον «παίχτη» παρατηρούμε την απεγνωσμένη προσπάθεια του στρατηγού να παραμείνει στην αριστοκρατική τάξη καθώς το μόνο που του έχει μείνει πια είναι ο τίτλος του, ενώ όσα έσοδα έχει σπαταλούνται άσκοπα στις πιο παράλογες παραγγελίες. Τον πλαισιώνουν εκτός από τις δύο συγγενείς του πωλίνα αλεξαντρόβνα και μαρία φιλίποβνα, ο γάλλος μαρκήσιος ντε γκριέ και ο άγγλος κ. άστλευ. Ο στρατηγός στην προσπάθεια του να εντυπωσιάσει την δεσποινίδα μπλανς έχει ανάγκη από χρήματα. Μοναδική σανίδα σωτηρίας του φαίνεται να είναι η πάμπλουτη εβδομηνταπεντάχρονη γιαγιά του η αντωνίντα βασίλιεβνα ταραβέβιτσεβ, όμως τα πράγματα δεν εξελίσσονται όπως τα σχεδίαζε… Μέσα σ’ όλα αυτά παρακολουθούμε τον ήρωα μας, μέλος της συνοδείας του στρατηγού, που διακατέχεται από αυτοκαταστροφικές τάσεις να ερωτεύεται παράφορα. Ο συγγραφέας στον «παίχτη» μας δίνει με απαράμιλλο τρόπο την ψυχολογία του ανθρώπου που αποθέτει το πεπρωμένο του στις στροφές της ρουλέτας. Σε πολλά σημεία είναι ο ίδιος ο εαυτός του που περιγράφεται, με την επιθυμία του να κερδίσει πράγμα το οποίο θα τον γλίτωνε οριστικά απ’ όλες τις οικονομικές στενοχώριες. Ο ντοστογιέφσκι εκείνο που επιδιώκει τώρα πια δεν είναι η αλλαγή στους όρους της ζωής αλλά η ηθική τελείωση του ίδιου του ανθρώπου. Μόνο μια επανάσταση στο εσωτερικό του, θα ήταν σε θέση να σηκώσει τον άνθρωπο σ’ ένα πιο υψηλό επίπεδο συνείδησης και ύστερα απ’ αυτό θα ακολουθούσε μια μεταστροφή στις κοινωνικές και οικονομικοπολιτικές σχέσεις, όχι πια σα συνέπεια μέτρων βίας, αλλά σα μια εσωτερική πεποίθηση που βασίζεται στην πνευματική αποδοχή της ζωής. Σ’ ένα γράμμα του, μεταξύ των άλλων αναφέρει: «Μπορώ να πω για τον εαυτό μου ότι είμαι ένα τέκνο της εποχής μου, ένα τέκνο χωρίς πίστη και γεμάτο σκεπτικισμό». Το σίγουρο είναι πως το φαινόμενο ντοστογιέφσκι δεν σταματάει εδώ. Ελπίζω στο μέλλον να μας δοθεί η ευκαιρία (αρχισυντάκτη θέλοντας) να ασχοληθούμε και πάλι με το πλούσιο έργο του... Ο στρατηγός μόλις με είδε το θεώρησε αναγκαίο να παρατηρήσει και πάλι πως δεν θα ‘θελε να με δει στο τραπέζι της ρουλέτας. Κατά τη γνώμη του θα ήταν αυτός εκτεθειμένος αν έχανα μεγάλο ποσόν. «Αλλά ακόμα κι αν κερδίζατε μεγάλο ποσόν, πάλι θα ήμουν εκτεθειμένος», πρόσθεσε με έμφαση. «Φυσικά δεν έχω δικαίωμα να υπαγορεύω τη διαγωγή σας αλλά θα συμφωνήσετε…». Ύστερα, όπως συνήθως, άφησε την πρότασή του ατελείωτη. Απάντησα ψυχρά ότι είχα πολύ λίγα χρήματα κι ότι σαν συνέπεια δεν θα μπορούσα να χάσω τόσα που να φανεί πολύ ακόμα κι αν άρχιζα να παίξω. Ανεβαίνοντας στο δωμάτιο μου, κατόρθωσα να δώσω στην πωλίνα τα κέρδη της και της είπα πως δε θα ξανάπαιζα άλλη φορά γι’ αυτήν. «Γιατί όχι»; ρώτησε ενοχλημένη. «Γιατί θέλω να παίζω για τον εαυτό μου», κοιτάζοντας την έκπληκτος, κι αυτό μ’ εμποδίζει. «Ώστε εξακολουθείτε να πιστεύετε ότι η ρουλέτα είναι η μόνη σας ελπ’ιδα και σωτηρία»; ρώτησε κοροϊδευτικά. Της είπα πάλι πολύ σοβαρά, «ναι, όσο για τη βεβαιότητα του κέρδους μου, ίσως να ‘ναι κωμικό, συμφώνησα, αλλά αφήστε με ήσυχο σας παρακαλώ».


result

xiii

η κατάρα του cinema [stamen_feson] Βγήκα έξω. Παραπατώντας. Σαν μεθυσμένος. Δεν μιλούσα σε κανένα. Τι θέλω και έρχομαι με παρέα στο cinema; Δεν θέλω να μου μιλάει κανένας. Αφήστε με να σκεφτώ. Καλύτερα μόνος σαν κάτι μυστήριους τύπους με τραγιάσκα και σβηστή πίπα στις πίσω σειρές. Σαν κάτι ανύπαντρες ασχημούλες 35άρες που τις έφαγαν τα απανωτά πολιτισμικά σοκ και έχουν να δουν χαρά στα σκέλια τους χρόνια. Να πάω λοιπόν μ’ αυτούς στο cinema. Αυτοί θα με καταλάβουν. Θα βγαίνουμε μαζί αμίλητοι, σκυθρωποί, σπαράζοντας βουβά. Τρέμοντας απ’ το κρύο και απ’ το φόβο. Με λυπάμαι. Μες τον ίδιο το χώρο που σκέφτομαι τόσο ξεκάθαρα. Στο cinema. Εκεί που μπαίνω στη σκέψη του ήρωα με μένω φυλακισμένος στο σώμα μου. Φοβάμαι για τον ήρωα, τον λυπάμαι καθώς καταστρέφεται απ’ τα πάθη του. Και έπειτα λυπάμαι για μένα γιατί δεν καταστράφηκα απ’ τα δικά μου. Και έπειτα λυπάμαι και μένα γιατί καταστρέφομαι απ’ το χρόνο και απ’ το φόβο.

παράδεισος [retinotopic] Η θερμοκρασία που έχει ο παράδεισος μπορεί μάλλον να υπολογιστεί ακριβώς. Η πηγή μας είναι ο ισαϊας 30:26, «επιπλέον, το φως του φεγγαριού θα είναι όπως το φως του ήλιου και το φως του ήλιου θα είναι εφταπλό, όπως το φως επτά ημερών.» Κατά συνέπεια ο παράδεισος λαμβάνει από το φεγγάρι τόση ακτινοβολία όση λαμβάνουμε εμείς από τον ήλιο, και επιπλέον 7× 7 (49) φορές περισσότερο από όσο λαμβάνει η γη από τον ήλιο σε εφτά ημέρες, ή συνολικά 50 φορές περισσότερο. Το φως που λαμβάνουμε από το φεγγάρι είναι το 1/10.000 του φωτός που λαμβάνουμε από τον ήλιο, έτσι μπορούμε να το αγνοήσουμε... Η ακτινοβολία που φτάνει στον παράδεισο δημιουργεί θερμότητα στο σημείο όπου η ακτινοβολία που χάνεται είναι ακριβώς ίση με την ακτινοβολία που παραλαμβάνεται, δηλ. o παράδεισος χάνει 50 φορές περισσότερο θερμότητα από ότι χάνει η γη από την ακτινοβολία. Χρησιμοποιώντας το νόμο stefan - boltzmann για την ακτινοβολία, (Η/E)4 = 50, όπου το Ε είναι η απόλυτη θερμοκρασία της γης (-300K), μας δίνει η εξίσωση το Η=798K (525oC) ως τη θερμοκρασία που έχει ο παράδεισος. Η ακριβής θερμοκρασία της κόλασης δεν μπορεί να υπολογιστεί... Εντούτοις στην αποκάλυψη 21:8 λέει «αλλά με τρόμο, οι άπιστοι... θα τους δωθεί ένα μέρος σε λίμνη με πυρκαγιά και λιωμένο θειάφι.» Μια λίμνη από λειωμένο θειάφι σημαίνει ότι πρέπει να είναι περίπου κάτω από ή στο σημείο βρασμού, δηλ. 444.6oC.


Ο θεός και τα windows 1. Εν αρχή ο θεός δημιούργησε το bit και το byte. Και από αυτά δημιούργησε τη λέξη. 2. Και υπήρχαν δύο bytes στην λέξη, και τίποτα άλλο δεν υπήρχε. Και ο θεός χώρισε το μηδέν από το ένα, και είδε ότι ήταν καλό. 3. Και είπεν ο θεός: Ας υπάρξουν τα δεδομένα (data). Και έτσι έγινε. Και είπεν ο θεός - Ας πάνε τα δεδομένα στις ιδιαίτερες θέσεις τους. Και έφτιαξε floppy disks και hard disks και compact disks. 4. Και είπεν ο θεός - Ας γίνουν υπολογιστές, για να υπάρχει μέρος να μπουν τα floppy disks και τα hard disks και τα compact disks. Και έτσι ο θεός έφτιαξε υπολογιστές και τους ονόμασε hardware. 5. Και δεν υπήρχε software ακόμα. Αλλά ο θεός δημιούργησε προγράμματα, μικρά και μεγάλα. Και τους είπε - Πηγαίνετε και αυξάνεστε και πληθαίνεστε και γεμίστε όλη τη μνήμη. 6. Και είπεν ο θεός - Θα δημιουργήσω τον προγραμματιστή. Και ο προγραμματιστής θα φτιάχνει καινούργια προγράμματα και θα κυβερνά πάνω σε όλους τους υπολογιστές και τα προγράμματα και στα δεδομένα. 7. Και ο θεός δημιούργησε τον προγραμματιστή και τον τοποθέτησε στο κέντρο δεδομένων. Και έδειξε ο θεός στον προγραμματιστή το catalog tree και του είπε μπορείς να χρησιμοποιείς όλους τους καταλόγους και υποκαταλόγους αλλά ΜΗΝ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΑ WINDOWS. 8. Και είπεν ο θεός - Δεν είναι καλό για τον προγραμματιστή να είναι μόνος. Πήρε ένα πλευρό από το σώμα του προγραμματιστή και έφτιαξε ένα πλάσμα που θα τον κοιτάζει και θα τον θαυμάζει και θα αγαπά τα πράγματα που θα κάνει ο προγραμματιστής. Και ο θεός ονόμασε το πλάσμα χρήστη. 9. Και ο προγραμματιστής και ο χρήστης αφέθηκαν κάτω από το γυμνό dos και αυτό ήταν καλό. 10. Αλλά ο bill ήταν πιο πονηρός από τα άλλα πλάσματα του θεού. Και είπεν ο bill στον χρήστη - Πράγματι σας απαγόρευσε ο θεός να τρέξετε οποιοδήποτε πρόγραμμα; 11. Και ο χρήστης απάντησε - Ο θεός μας είπε να χρησιμοποιούμε οποιοδήποτε πρόγραμμα και οποιοδήποτε δεδομένο, αλλά μας είπε να μην τρέξουμε τα windows, διαφορετικά θα πεθάνουμε. 12. Και είπεν ο bill στον χρήστη - Πως μπορείς να μιλάς για κάτι που δεν έχεις καν δοκιμάσει. Την στιγμή που θα τρέξεις τα windows θα γίνεις ίσος με τον θεό. Θα είσαι σε θέση να δημιουργείς οτιδήποτε θέλεις με ένα απλό κλικ στο ποντίκι. 13. Και ο χρήστης είδε ότι οι καρποί των windows ήταν καλύτεροι και πιο εύκολοι στην χρήση. Και μετά ο χρήστης είδε ότι κάθε γνώση ήταν άχρηστη αφού τα windows μπορούσαν να την αντικαταστήσουν. 14. Έτσι ο χρήστης εγκατέστησε τα windows στον υπολογιστή του και είπε στον προγραμματιστή ότι ήταν καλό. 15. Και ο προγραμματιστής αμέσως άρχισε να ψάχνει για καινούργιους drivers. Και ο θεός τον ρώτησε - Τι ψάχνεις; Και ο προγραμματιστής απάντησε - Ψάχνω για καινούργιους drivers γιατί δεν μπορώ να τους βρω στο dos. Και είπεν ο θεός - Ποιος σου είπε ότι χρειάζεσαι drivers; Έτρεξες τα windows; Και ο προγραμματιστής είπε - Ο bill μας είπε να το κάνουμε! 16. Και έιπεν ο θεός στον bill - γι' αυτό που έκανες θα είσαι μισητός από όλα τα πλάσματα. Και ο χρήστης θα είναι συνέχεια δυσαρεστημένος μαζί σου. Και θα πουλάς πάντα windows. 17. Και έιπεν ο θεός στον χρήστη - Εξ αιτίας αυτού που έκανες, τα windows πάντα θα σε απογοητεύουν και θα καταναλώνουν όλους τους πόρους και θα πρέπει να χρησιμοποιείς ελεεινά προγράμματα και θα βασίζεσαι πάντα στον προγραμματιστή για βοήθεια. 18. Και είπεν ο θεός στον προγραμματιστή - Επειδή άκουσες τον χρήστη ποτέ δεν θα είσαι ευχαριστημένος. Και τα προγράμματά σου θα έχουν λάθη και θα τα πρέπει να τα διορθώνεις και να τα ξαναδιορθώνεις μέχρι το τέλος του χρόνου. 19. Και ο θεός τους πέταξε έξω από το κέντρο δεδομένων και κλείδωσε την πόρτα και την ασφάλισε με password.


cinema

xv

πόσο ευρωπαίοι είμαστε

(αφιέρωμα σε ταινίες του ευρωπαικού κινηματογράφου)

[samurai!fat] Άραγε πόσο ευρωπαίοι είμαστε? Τι μας κάνει και ξεχωρίζουμε, αν ξεχωρίζουμε? Γιατί πιστεύουμε ότι ξεχωρίζουμε από τους φίλους μας στην άλλη πλευρά του ατλαντικού? Γιατί μας ενοχλεί η ιμπεριαλιστική πολιτική τους? Γιατί όταν μιλάμε για ιμπεριαλισμό πάντα θεωρούμε ως έκφρασή του τον πόλεμο, την κατοχή ανθρώπων και εδαφών? Ιμπεριαλισμός δεν είναι και η κυριαρχία τους στην τέχνη, στο πνεύμα, στην καθημερινή ζωή? Ντυνόμαστε το ίδιο, ακούμε την ίδια μουσική, βλέπουμε τις ίδιες ταινίες, τρώμε τα ίδια… Πώς να νιώθει ένας αμερικανός όταν επισκέπτεται την ευρώπη και δεν βλέπει τίποτα διαφορετικό? Ποιες είναι οι ευθύνες μας? Πολλές… μάλλον. Είμαστε υπέρ της παγκοσμιοποίησης αλλά όχι όπως τη θέλουν, όχι όπως διαμορφώνεται τα τελευταία χρόνια. Με αφορμή όλα τα παραπάνω και την έκρηξη επανεκδόσεων ταινιών μήπως έφθασε η ώρα να γνωρίσουμε τον ευρωπαϊκό κινηματογράφου που μας είναι τόσο άγνωστος? Ακολουθεί μια μικρή αναφορά σε ταινίες και σκηνοθέτες που αγαπήσαμε που νοσταλγήσαμε... Ιταλία... Οι γείτονες μας έχουν συνεισφέρει τα μέγιστα στον παγκόσμιο κινηματογράφο αφού φέρουν μεγάλη κληρονομιά σε όλο το φάσμα των τεχνών. Ο ιταλικός κινηματογράφος θεωρείται ο πιο ολοκληρωμένος παρουσιάζοντας ταινίες όλων των ειδών. Κοινωνικά, δραματικά αριστουργήματα, εξαιρετικά θρίλερ, απίστευτης έμπνευσης ταινιών gore και splatter. “damned”, “death in venice”, “ο κλέφτης των ποδηλάτων”, τρία κλασικά αριστουργήματα των νεορεαλιστών του ιταλικού κινηματογράφου. Τα δύο πρώτα του luchino visconti και ο κλέφτης του vittorio de sica. “8 ½”, “dolce vita”, “amarcord”, του ξεχωριστού federico fellini. “la notte”, “il grido”, “deserto rosso”, “blow up” του αινιγματικού michelangelo antonioni. “suspiria”, “tenebre”, “τρομος στην όπερα”, “deep red”, του μετρ του ιταλικού τρόμου dario argento. “beyond”, “new york ripper”, “city of the living dead”, του μοναδικού lucio fulci. “once upon a time in america”, “once upon a time in the west”, ο καλός ο κακός και ο άσχημος, για μια χούφτα δολάρια, του δημιουργού των φημισμένων spagetti western sergio leone. “planet of the vampires”, “evil eye”, “blood and black lace”, του κινηματογραφιστή και δασκάλου του argento στα giallo, mario bava. “black sabbath”, “demons”, “blade in the dark”, του lamberto bava. “cinema paradiso”, “pure formality”, του giuseppe tornatore . “salo”, “accattone”, “mamma roma”, “θεώρημα”, του pier paolo pasolini του σκηνοθέτη που αγάπησε τον κινηματογράφο της ποίησης. Μεγάλος εκπρόσωπος της 7ης τέχνης είναι και ο γαλλικός κινηματογράφος που ίσως έχει τους πιο ένθερμους υποστηρικτές. Σύντομα θα αναφερθούμε σε ξεχωριστό αφιέρωμα για ολόκληρη την πορεία του γαλλικού κινηματογράφου και ειδικότερα στην καλύτερη εποχή του, την εποχή


cinema

xvi

που δημιουργήθηκε το νέο κύμα (nouvelle vague). Εξέχουσες προσωπικότητες αποτελούν oι francois truffaut, godard, rivette και chabrol . Εκτός από τους δυο μεγάλους εκπροσώπους, ιταλία και γαλλία, όλες οι χώρες της ευρώπης έχουν να παρουσιάσουν σπουδαία και ανεκτίμητα έργα. Ο γερμανικός εξπρεσιονισμός του fritz lang, αν και γεννήθηκε στη βιέννη, με τα κλασικά αριστουργήματα metropolis και m. Και οι rainer werner fassbinder και wim wenders άξιοι εκπρόσωποι του γερμανικού κινηματογράφου με δικό τους σκηνοθετικό ύφος. Και οι πιο σύγχρονοι tom tykwer και michael hanake. Και οι ισπανοί έχουν να επιδείξουν σπουδαίο κινηματογραφικό έργο με τον αιρετικό και προκλητικό luis bunuel καθώς και με τον αρκετά δημοφιλή στη χώρα μας pedro almodovar. Σπουδαίοι σκηνοθέτες είναι και οι ρώσοι sergei eisenstain, andrei tarkovsky και ο πιο σύγχρονος alexander sokurow με την “ρωσική κιβωτό” που αποτελεί ένα εξαιρετικό φιλμ τόσο σκηνοθετικά όσο και τεχνικά. Δικό του ύφος και στυλ έχει και ο δανικός κινηματογράφος με κυριότερο εκπρόσωπο του τον lars von trier o oποιος παρέα με τον thomas vinterberg δημιούργησαν ένα δικό τους κινηματογραφικό ρεύμα το dogma 95 που σίγουρα αξίζει ένα ξεχωριστό αφιέρωμα. Πιο γνωστές ταινίες του δόγματος είναι: “festen” (dogma #1), “idiots” (dogma #2), “mifune” (dogma #3), “open hearts” (dogma #28), “italian for beginners” (dogma #12). Άξιος αναφοράς είναι και ο oυκρανός andrzej zulawski με το αριστουργηματικό “possession” με την isabelle adjani σε ένα συγκλονιστικό ρεσιτάλ ερμηνείας. Δεν πρέπει να ξεχάσουμε να αναφερθούμε και στον πολωνό-γάλλο roman polanski που έχει κινηματογραφήσει και στις ηνωμένες πολιτείες και στην ευρώπη. Ο ίδιος είναι και πολύ καλός ηθοποιός όπως τον παρακολουθήσαμε στο pure formality του giuseppe tornatore καθώς και στο δικό του καταπληκτικό θρίλερ μυστήριου “the tenant”. Kαι ο αγγλικός κινηματογράφος είναι αρκετά σημαντικός με δημιουργούς όπως ο mike leigh και ken loach που αποτελούν συνέχεια των ιταλών νεορεαλιστών. Κλείνοντας αυτή την μικρή αναφορά και γνωρίζοντας ότι έχουμε παραλείψει αρκετά σημαντικούς σκηνοθέτες και σπουδαία έργα δεν θα μπορούσαμε να αγνοήσουμε τον σουηδό ingmar bergman έναν από τους σπουδαιότερους σκηνοθέτες στον κόσμο. Ίσως ο μοναδικός που σε καθηλώνει σε τόσο μεγάλο βαθμό με την σκηνοθετική του τεχνική. Τώρα τελευταία κυκλοφόρησε και μια κασετίνα με έργα του και αναμένουμε να επανεκδοθούν η “7η σφραγίδα” και οι “αγριοφράουλες”. Ελπίζουμε να ασχοληθείτε με τον ευρωπαϊκό κινηματογράφο, να καταφέραμε να σας παρακινήσουμε (όσοι δεν τον γνωρίζουν) και σίγουρα θα επανέλθουμε με περισσότερα αφιερώματα. Και για να μην παρεξηγηθούμε σύντομα θα αναφερθούμε στον πιο σημαντικό κινηματογράφο τον αμερικανικό που έχει δώσει τόσα πολλά, που επηρέασε σε μεγάλο βαθμό τον ευρωπαϊκό, που συνεχίζει να γεννά και νέα αριστουργήματα άσχετα αν παράγει ταινίες που δεν μπορούν να ενταχθούν στην 7η τέχνη και πολλές φορές ταινίες που έχουν προπαγανδιστικό χαρακτήρα. Καλές προβολές!!


memories

xvii

το θέατρο στον 5ο αιώνα π.χ. [baphomet] Η οικονομική και η πολιτική ακμή της Ελλάδας μετά τους ελληνοπερσικούς πολέμους, είχε ως αποτέλεσμα την εξέλιξη της ελληνικής τέχνης. Η εθνική συνείδηση και το φρόνημα που τονώθηκε με τη θριαμβευτική νίκη εναντίον των περσών, εκφράστηκαν με ιδιαίτερη αίσθηση στην καλλιτεχνική δημιουργία των αρχαίων ελλήνων.

Τον 5ο αι. π.χ. το θέατρο δέχεται μεγάλη ανάπτυξη στην ελλάδα. Πολλές τραγωδίες και κωμωδίες που γράφτηκαν τότε είναι ακόμη επίκαιρες, προκαλώντας μάλιστα την κατάπληξη του κοινού για τον πλούτο και την διαύγεια της σκέψης σε συνδυασμό με το βάθος και τη δύναμη της καλλιτεχνικής τους έκφρασης.

Στην αθήνα αλλά και στις άλλες ελληνικές πόλεις της εποχής, το θέατρο αποτελούσε σπουδαίο κέντρο κοινωνικής και πολιτιστικής ζωής. Οι τραγικοί ποιητές διαλέγουν τα θέματα τους από τη μυθολογία κι όχι σπάνια από ιστορικά γεγονότα. Ο φρύνιχος, από τους παλιότερους αθηναίους τραγικούς, μετά την καταστροφή της μιλήτου από τους πέρσες ανέβασε την τραγωδία «μιλήτου άλωσις». Πρώτος όμως τραγωδός ήταν ο θέσπις, που πρόσθεσε στο διθυραμβικό χορό τον ηθοποιό (υποκριτή) δημιουργώντας έτσι τον πρώτο διάλογο ηθοποιού-χορού. Αλλά η μεγάλη ανάπτυξη της τραγωδίας συνδέεται με τα ονόματα των μεγάλων αθηναίων τραγικών αισχύλου, σοφοκλή και ευριπίδη.

ύμνος στη δύναμη του ανθρώπου «Του κόσμου από τα θάματα δεν είναι τίποτ’ άλλο, που να ‘ναι σαν τον άνθρωπο περήφανο, μεγάλο. Σε φουσκωμένα κύματα, σε θάλασσα αφρισμένη, αυτός ξέρει και μπαίνει και φύσαγε, νοτιά! Και τη θεά την υπέρτατη, τη γη τη φαρδιοπλάτα, που ακούραστα τα χαίρεται τ’ αθάνατά της νιάτα, ζέβει στ’ αλέτρι τ’ άλογα και την περικυκλώνει, βαθειά τήνε πληγώνει και την καταπονά. Πιάνει πουλιά γοργόφτερα, βουνίσια αγρίμια πιάνει τα ψάρια από τη θάλασσα αυτός με δίχτυα βγάνει. Αυτός τον ταύρο, τ’ άλογο ξέρει να μεταπείσει τη λευτεριά ν’ αφήσει και στο ζυγό να μπει. Αυτός και γλώσσαν έμαθε, και σπίτια να σκεπάζει και νόμους εστερέωσε, και φρόνημα σπουδάζει. Με χίλιους τρόπους έρχεται και χίλιους τρόπους ξέρει, και μόνο δε θα φέρει θανάτου αποφυγή!


memories

Ο αισχύλος (525-456 π.χ.) πρόσθεσε δεύτερο ηθοποιό και οργάνωσε καλύτερα τα μέρη της τραγωδίας χωρίζοντας τα σε διάλογο και χορικά. Αργότερα βέβαια ο διάλογος αναπτύχθηκε περισσότερο σε βάρος των χορικών. Τα νοήματα του αισχύλου είναι υψηλά και τα πρόσωπά του υπερφυσικά. Έγραψε 90 τραγωδίες, αλλά σώθηκαν μόνο 7. Αντλεί τα θέματά του από τη μυθολογία με εξαίρεση τους πέρσες, όπου περιγράφει την καταστροφή των περσών στη ναυμαχία της σαλαμίνας. Άλλα του έργα είναι η τριλογία «αγαμέμνων – χοηφόροι - ευμενίδες», «επτά επί θήβας», «προμηθεύς δεσμώτης» και «ικέτιδες».

Ο σοφοκλής (496-405 π.χ.) έχει χαρακτηριστεί ως ποιητής της αρμονίας και του μέτρου. Από τα 120 έργα που έγραψε σώζονται 7 τραγωδίες και ένα σατυρικό δράμα. Οι μορφές των ηρώων του είναι περισσότερο εξιδανικευμένες παρά υπαρκτές. Τα γνωστότερα έργα του εμπνέονται από το θηβαϊκό κύκλο, όπως «οιδίπους τύραννος», «οιδίπους επί κολωνώ» και «αντιγόνη».

Ο ευριπίδης, ο νεότερος από τους τρεις μεγάλους τραγικούς (484-406 π.χ.), θεωρείται νεωτεριστής και μεγάλος γνώστης της ανθρώπινης ψυχής. Παρουσιάζει τους ανθρώπους όπως είναι στην πραγματικότητα με τις αδυναμίες τους και όχι όπως θα έπρεπε να είναι. Για τη συχνή χρήση γνωμικών και αποφθεγμάτων ονομάστηκε ο από σκηνής φιλόσοφος. Από τα 92 έργα του σώθηκαν 18 τραγωδίες κι ένα σατυρικό δράμα. Αντιπροσωπευτικά έργα του είναι: «βάκχες», «μήδεια», «ηλέκτρα», «ιππόλυτος», «ιφιγένεια η εν αυλίδι», «ιφιγένεια η εν ταύροις» κ.ά. Στις τραγωδίες του προβάλει καθαρά το πρόβλημα της θέσης της γυναίκας στην οικογένεια και την κοινωνία της εποχής του. Συνδυάζει τέλος τη λεπτή ψυχολογική παρατηρητικότητα με τόλμη ασυνήθιστη στην ερμηνεία των ηθικών προβλημάτων.

xviii

Αυτός το κάθε ανέλπιστο με τέχνη μηχανεύει πότε κακόν ορέγεται, ποτέ καλό γυρεύει! Κι εκείνος όπου χαίρεται ψηλά την εξουσία των νόμων την ουσία συχνά παρεξηγά. Μα πολιτείας ανάξιος εκείνος που τολμάει, γιατί έτσι το φαντάστηκε, τ’ άδικο ν’ αγαπάει. Και δεν τον θέλω σύμμαχο, φίλο μου δεν τον πιάνω, στο σπίτι δεν τον βάνω, οπού τα κάνει αυτά!» (σοφοκλή, αντιγόνη, στ.332-369.) το πάθος της μήδειας «Μη, φίλες, τα λόγια τέλειωσαν, απόφαση το πήρα να σκοτώσω τα παιδιά μου και να του δίνω από τη χώρα. Μήτε στιγμή δεν πρέπει να σταθώ, ν’ αφήσω να μου ξεκάμουν τα παιδιά μου χέρια απ’ τα δικά μου πιο εχθρικά κι έτσι κι αλλιώς ανάγκη να πεθάνουν κι αφού είν’ έτσι θα τα σκοτώσω η ίδια εγώ που τάκαμα. Μα εμπρός, καρδιά μου, οπλίσου δεν είν’ ώρα για δισταγμούς, σαν επιβάλλ’ η ανάγκη τα φοβερά κακά. Τι στέκεις; Έλα, πανάθλιο χέρι, πάρε το μαχαίρι, πάρε και τράβα ως το στερνό του βίου το σκαλοπάτι το πικρό, και μη δειλιάσεις, μη θυμηθείς πως ήταν η λατρεία σου, μηδέ και πως τα γέννησες μα τούτη ξέχνα τη μέρα τη γοργή πως έχεις παιδιά, κι έπειτα θρήνα και τι τάχα σαν γίνεις ο φονιάς τους; Πάντα, πάντα θα σ’ ακλουθά η αγάπη τους, καθώς πάντα θα σ’ ακολουθά και η δυστυχία. (ευριπίδη, μήδεια, στ.1236-1265.)


memories

Από το αφιέρωμα αυτό στο θέατρο του 5ου αι. π.x., δεν θα μπορούσε να απουσιάζει ο αριστοφάνης (445-385 π.x.). Από τις 44 κωμωδίες που έγραψε σώζονται μόνο 11. Για να εκτιμηθεί η αξία των έργων του είναι αναγκαία η γνώση των πολιτικών γεγονότων της εποχής, καθώς γίνεται έντονη πολιτική σάτιρα των προσώπων και των πραγμάτων των ημερών του. Ο αριστοφάνης είναι ανεξάντλητος σε πρωτοτυπία, δριμύς σκώπτης και μερικές φορές βαθύς λυρικός. Με τους «αχαρνείς», την «ειρήνη» και τη «λυσιστράτη», έργα που συγγράφει στη διάρκεια του πελοποννησιακού πολέμου, κτυπά αμείλικτα τον πόλεμο, που είχε προξενήσει μεγάλες συμφορές στο λαό. Χρησιμοποιεί πολυσύλλαβες λέξεις που προξενούν κωμική εντύπωση και μιμείται περιπαιχτικά ήχους με λέξεις που ηχητικά θυμίζουν τιτιβίσματα πουλιών ή κοάσματα βατράχων. Δε διστάζει να χρησιμοποιήσει τα πιο απροσδόκητα ευρήματα προκειμένου να διακόψει τη σκηνική ψευδαίσθηση του θεατή.

Οι αθηναίοι πολίτες έπαιρναν από το δημόσιο ταμείο βοήθημα, τα θεωρικά, για να πληρώσουν την είσοδο τους στο θέατρο. Με τα χρήματα αυτά και τη λειτουργία της χορηγίας αντιμετωπίζονταν τα έξοδα των παραστάσεων. Το θέατρο στην αρχαία ελλάδα δεν ήταν απλά διασκέδαση αλλά λειτούργημα και παιδεία για τους πολίτες όλων των ηλικιών.

xix

χρεμύλος και καρίων [Ο αθηναίος αγρότης χρεμύλος ακολουθεί στο δρόμο τον πλούτο, που τον είχε τυφλώσει ο δίας. Ο δούλος του χρεμύλου, καρίων στρεφόμενος στο κοινό λέει ότι τον αφέντη του τον κτύπησε η τρέλα...] «Αυτός γυρεύει ν’ ακολουθάει άνθρωπο στραβά κι απ’ ότ,ι πρέπει να κάνει τ’ ανάποδο. Γιατί τους οδηγούμε εμείς, που μάτια έχουμε, εκείνους που δεν βλέπουν, ενώ αυτός ακολουθεί στραβά και με προστάζει ν’ ακολουθώ και ουδέ γρυ λέει για ποια αιτία. (στρεφόμενος προς τον xρεμύλο) Εγώ λοιπόν, αφέντη μου, το στόμα δε θα κλείσω, αν δεν μου πεις και το γιατί πηγαίνουμε από πίσω απ’ τον στραβό και ήσυχο στιγμή δε θα σ’ αφήσω. Για να με δείρεις; Δεν μπορείς, γιατί φορώ στεφάνι.» (Σεβασμός οφειλόταν σ’ όσους στεφανοφορούσαν). (αριστοφάνη, πλούτος, στ.14-21)

«χρεμύλος: (στον πλούτο) Εσύ ‘σαι ο καρίων: Κρασομεζέδες… μόνος αίτιος, να το ξέρεις, για τα κακά και χρεμύλος: Τιμές… τα καλά στον κόσμο. καρίων: Γλυκά ταψιού… πλούτος: Ένας εγώ μπορώ και κάνω τόσα; χρεμύλος: Ανδραγαθίες… χρεμύλος: Ναι μα το Δία, κι ακόμακαρίων: Σύκα… περισσότερα, που κανένας ποτέ δε σε χρεμύλος: Φιλοδοξίες… χορταίνει. Όλα τ’ άλλα μαθές, καρίων: Κριθαροκούλουρα χορταίνονται; Έρωτας χρεμύλος: Στρατηγηλίκια… καρίων: Καρβέλια… καρίων: Και φακή…» χρεμύλος: Μουσική… (αριστοφάνη, πλούτος, στ.182-194)


talking

xx

εξομολογήσεις [gilfjo] Ξημέρωμα κυριακής και με βρίσκει στο πάρκο, απέναντι από την εκκλησία, εκεί που συναντούσα εκείνη – για άλλο σκοπό τώρα όμως. Πέρασαν οκτώ χρόνια από τότε – σκεφτόμουν – και η εικόνα της ήταν χαραγμένη ακόμα στο μυαλό μου, σαν να μην πέρασε ούτε ένας χρόνος, ούτε μια μέρα, ούτε ένα λεπτό. Οι σαραβαλιασμένες κούνιες, το σπασμένο παγκάκι, τα ξερά φύλλα, όλα όπως τότε. Λες και είχε σταματήσει ο χρόνος. Είχα στα χέρια μου ένα μπουκέτο λευκά τριαντάφυλλα – σαν να μην ήθελαν να ξεκολλήσουν από πάνω μου – αυτά που δεν πρόλαβα να της προσφέρω πoτέ... Τη βλέπω μπροστά μου... να περνάει τρέχοντας τη σκουριασμένη πόρτα του πάρκου, φορώντας άλλη μία φορά το πιο γλυκό της χαμόγελο και ένα κατάλευκο φόρεμα που θα το ζήλευαν και οι άγγελοι – να με πλησιάζει και να με κοιτάζει στα μάτια με παράπονο. Έτσι όπως με κοιτούσε τότε... πριν οκτώ χρόνια, ξαπλωμένη πάνω στην παγωμένη άσφαλτο. Τότε που μου είπε για τελευταία φορά τη λέξη σ’ αγαπώ... Δεν πέρασε στιγμή από τότε... Άλλο ένα ξημέρωμα κυριακής με βρήκε στο πάρκο... Πάω στην εκκλησία.


ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΙΑΛΕΞΕΙΣ: ΠΟΝΟΣ Ή ΣΚΛΑΒΙΑ;


quiz

xxii

test [cham.kor.] Αυτό το τεστ περιλαμβάνει μόνο μία ερώτηση αλλά ιδιαιτέρως ουσιαστική. Παρακαλώ μην απαντήσετε πριν σκεφτείτε σωστά και εμπεριστατωμένα. Δίνοντας ειλικρινή απάντηση θα μπορέσετε να ανακαλύψετε το δείκτη της ηθικής σας. Το τεστ προβάλλει μια εντελώς φανταστική κατάσταση στην οποία όμως πρέπει οπωσδήποτε να πάρετε μία απόφαση. Να θυμάστε ότι η απάντησή σας πρέπει να είναι εντελώς ειλικρινής και αυθόρμητη. Παρακαλώ να διαβάσετε τα παρακάτω προσεκτικά, γιατί είναι πολύ σημαντικό για να γίνει το τεστ σωστά. Ερώτηση: Είστε στη Φλόριντα των Ηνωμένων Πολιτειών. Στο Μαϊάμι για την ακρίβεια. Η περιοχή πλήχθηκε από τυφώνα που έχει προκαλέσει φοβερές πλημμύρες. Επικρατεί το απόλυτο χάος γύρω σας. Παντού γύρω σας υπάρχουν μεγάλες ποσότητες νερού. Εσείς είστε φωτογράφος και συνεργάζεστε με το cnn. Βρίσκεστε στη μέση του απόλυτου χάους. Η κατάσταση είναι απελπιστική. Εσείς προσπαθείτε να τραβήξετε φωτογραφίες που να απεικονίζουν αυτή την κατάσταση όσον το δυνατό πληρέστερα. Γύρω σας υπάρχουν κατεστραμμένα σπίτια, άνθρωποι που προσπαθούν να κρατηθούν στην επιφάνεια του νερού αλλά δεν τα καταφέρνουν... Το νερό καταστρέφει και εξαφανίζει τα πάντα. Ξαφνικά βλέπετε έναν άνθρωπο να προσπαθεί να κρατηθεί σε ένα κορμό δέντρου για να σωθεί. Αγωνίζεται για να κρατηθεί στη ζωή και να μην παρασυρθεί από το νερό. Πλησιάζετε προς το μέρος του... Αυτός ο άνθρωπος σας φαίνεται γνωστός και κατά μία έννοια σπουδαίο πρόσωπο... Ξαφνικά τρώτε φλασιά. Ναι! Είναι ο george w. bush αυτοπροσώπως!!! Την ίδια στιγμή παρατηρείτε πως τα ορμητικά νερά είναι έτοιμα να τον παρασύρουν… Έχετε δύο επιλογές: Μπορείτε να τον σώσετε ή μπορείτε να τραβήξετε την καλύτερη φωτογραφία της καριέρας σας. Δηλαδή από τη μία μεριά μπορείτε να σώσετε τη ζωή του george w. bush ενώ από την άλλη μπορείτε να κερδίσετε το βραβείο πούλιτζερ φωτογραφίζοντας τον θάνατο του πιο ισχυρού ανθρώπου του πλανήτη. Και ερχόμαστε στην ερώτηση (σας υπενθυμίζω ότι πρέπει να απαντήσετε με πλήρη ειλικρίνεια): Θα τραβούσατε έγχρωμη ή ασπρόμαυρη φωτογραφία;


in the years of

ARRONAUX

sir ivorian: Ο ιππότης της emerian ζει σύμφωνα με τον προσωπικό του κώδικα τιμής. Θαρραλέος, δίνει πάντα κουράγιο στους συμπολεμιστές του κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες. Όσοι έκαναν το λάθος να τον προκαλέσουν σε μάχη δεν ζουν πια… melchiot: Ο μάγος από τους πύργους της γνώσης, που με τα spells του αλλά και το κοφτερό του μυαλό μας βοήθησε πολλές φορές τόσο σε εμπόλεμες όσο και σε ειρηνικές καταστάσεις. sylvana: Αντιπροσωπευτικό μέλος της φυλής των elf, προσθέτει στην ομάδα την ομόνοια και τη λογική στις δύσκολες περιπτώσεις. Η εξοικείωσή της με τη φύση μας βοήθησε να εντοπίζουμε ίχνη αλλά και να αποφεύγουμε τυχόν παγίδες στο δρόμο μας. toni li: Ο σαμουράι με τις ψυχικές δυνάμεις είναι ο πιο αινιγματικός χαρακτήρας της συντροφιάς μας. Πολύτιμος στη μάχη όπου με τις απρόβλεπτες εμπνεύσεις του, εντυπωσίαζε εχθρούς και φίλους. stronghold: Ερχόμενος από την euloth, γόνος στρατιωτικής οικογένειας, τίμησε ως τολμηρός πολεμιστής την καταγωγή του. Ίσως ο μόνος που κατάλαβε νωρίς ότι το συλλογικό όφελος της ομάδας θα πρέπει να είναι πάνω από τις προσωπικές μας φιλοδοξίες.


διασχίζοντας τους βαλτότοπους (συνέχεια) -Λοιπόν arronaux πως σου φαίνεται το όλο θέαμα; -Πραγματικά εντυπωσιακό! -Λίγοι θα χρησιμοποιούσαν αυτές τις λέξεις, αντικρίζοντας κάτι τέτοιο, αλλά χαίρομαι που το θέτεις έτσι, διότι με διευκολύνεις να σου κάνω μια προσφορά. Όπως θα έχεις ίσως καταλάβει οι σχέσεις μου με τον πατέρα μου δεν είναι ιδιαίτερα καλές. Υπάρχουν πολύ λόγοι γι’ αυτήν την κατάσταση, όπως έχει διαμορφωθεί, αλλά ο κυριότερος είναι το γεγονός ότι δεν συμμετέχω σε κάποια θέματα που εκείνος θεωρεί ζωτικής σημασίας. Ο πατέρας θα ήθελε να βλέπει στο πρόσωπό μου το διάδοχό του, όχι μόνο στο όνομα αλλά κυρίως στις δουλείες του. Όμως εγώ δεν συμμερίζομαι το ενδιαφέρον του τόσο για τη χειρουργική, όσο και για τις υπόλοιπες, παράξενες σε μένα πολλές φορές, ασχολίες του. Θα ήθελα να σου ζητήσω λοιπόν ως χάρη να με βοηθήσεις να συνεχίσουμε τα πειράματα του, ώστε όταν επιστρέψει να βρει κάποιο αξιόλογο αποτέλεσμα. Τι λες λοιπόν; -Με τιμά η πρόταση σου estonral και παρ’ όλο που δεν έχω ξανά εργαστεί στο παρελθόν με κάποιο παρόμοιο πλάσμα, ωστόσο είμαι πρόθυμος να σε βοηθήσω, όπως καλύτερα μπορώ, ώστε να εκπληρώσεις τον σκοπό σου. -Ωραία, χαίρομαι που επιτέλους θα έχω μια καλή παρέα μέσα σ’ αυτό το σκοτεινό σπίτι και αν είχες παρουσιαστεί νωρίτερα, είμαι σίγουρος πως πολλά πράγματα θα εξελίσσονταν διαφορετικά. Πως προτείνεις να αρχίσουμε; -Καταρχήν πρέπει να κοιτάξω τα σημεία που έχουν γίνει οι προσθέσεις των ξένων οργάνων, για να καταλάβω με ποιον τρόπο έχει καταφέρει ο Δάσκαλος να σταματήσει την αναγέννηση των μελών του troll. -Εύκολο, αν θυμάμαι καλά χρησιμοποιεί ένα μείγμα σε μορφή σκόνης το οποίο βρίσκεται εκεί στη τσάντα δεξιά του τραπεζιού. -Οπότε τώρα θα πρότεινα να κόψω το αριστερό του χέρι όχι όμως στην περιοχή του εμφυτεύματος αλλά πιο πάνω, ώστε να παρατηρήσουμε το ρυθμό ανάπτυξής του και πόσο χρόνο θα χρειαστεί να το ξαναδημιουργήσει στην αρχική του κατάσταση. -Αν και όπως βλέπεις το πλάσμα είναι δεμένο με αλυσίδες, ωστόσο ας περάσουμε ακόμη μία στην περιοχή που θα κάνεις την επέμβαση, για κάθε ενδεχόμενο. Και λέγοντας αυτά ο estonral έφερε μια αλυσίδα, η οποία απ’ ότι μου είπε, παρ’ όλο που δεν είναι ιδιαίτερα βαριά ούτε ογκώδης, ωστόσο είναι κατασκευασμένη από ένα ξεχωριστό υλικό που την κάνει φοβερά ανθεκτική. Εγώ με τη σειρά μου, με αργές αλλά σταθερές κινήσεις ολοκλήρωνα το σχέδιο μου. Με το που έγινε όμως αυτό, το troll που μέχρι τότε δεν έδειχνε να αντιδρά σε ότι συνέβαινε γύρω του, άρχισε να συσπάται με τρομερή μανία. Αποσβολωμένοι παρατηρούσαμε ότι σε πολύ γρήγορο χρονικό διάστημα το χέρι του άρχισε να ξαναδημιουργείτε και πριν συνειδητοποιήσουμε τι γινόταν, είχε ήδη ολοκληρωθεί. Μας επανέφερε στην πραγματικότητα το ίδιο το πλάσμα, όπου με ένα χτύπημα του απρόσμενο, με έστειλε στην άλλη άκρη του τραπεζιού. Η σύγκρουση ήταν τρομερή καθώς η πτώση μου με άφηνε αναίσθητο. Οι φωνές του estonral ευτυχώς με ξύπνησαν καθώς η κατάσταση ήταν απελπιστική. Εγώ μισολιπόθυμος να βρίσκομαι πεταμένος κάτω και εκείνος με νύχια και με δόντια να προσπαθεί να συγκρατήσει το χέρι του Troll, το οποίο ήδη δοκίμαζε να ελευθερωθεί. Βλέποντας πως ο φίλος μου δεν θα άντεχε για πολύ ακόμα αυτήν την πίεση και μαζεύοντας όσες δυνάμεις μου είχαν απομείνει, παίρνω ένα παλιό τσεκούρι προσπαθώντας να κόψω το χέρι του πλάσματος. Αν και η σχέση μου με τέτοιου είδους όπλα δεν είναι ιδιαίτερα καλή, ωστόσο


στη συγκεκριμένη περίπτωση φάνηκα τυχερός και μ’ ένα καίριο χτύπημα λίγο κάτω από την περιοχή του ώμου, καταφέρνω να κόψω το χέρι του Troll. Κατόπιν λειτουργώντας ακόμα κάτω από την επήρεια του πανικού, αρχίζω να πετάω στο σημείο του χτυπήματος, το μείγμα σκόνης που μου είχε συστήσει ο estonral, το οποίο κι ευτυχώς λειτούργησε. Μετά την απρόσμενη αυτή μάχη, καθίσαμε κάτω εξαντλημένοι και αναλογιζόμενοι τι είχε συμβεί. Όχι μόνο δεν καταφέραμε να σημειώσουμε κάποια πρόοδο στα πειράματα του δασκάλου, αλλά είχαμε θέσει και τις ζωές μας σε θανάσιμο κίνδυνο, απ’ τον οποίο γλιτώσαμε την τελευταία κυριολεκτικά στιγμή. Αφού πέρασε αρκετή ώρα συνήλθαμε και αποκτήσαμε πάλι τις δυνάμεις μας. Παρατηρώντας ο ένας το πρόσωπο του άλλου και χωρίς να μιλάμε, διακρίναμε στο βλέμμα μας, όσο τρελό κι αν ακούγεται αυτό, την πρόθεση μας να συνεχίσουμε! -Θα πάω επάνω στη βιβλιοθήκη να δω αν έχει κάποιο βιβλίο που θα μπορούσε να μα βοηθήσει. - Και εγώ arronaux θα προσπαθήσω να επαναφέρω το δωμάτιο στην αρχική του κατάσταση. Μετά από αρκετές ώρες έρευνας και διαβάσματος κατέβηκα από τη βιβλιοθήκη βρίσκοντας τον estonral ακόμα μέσα στο δωμάτιο να τακτοποιεί και την τελευταία λεπτομέρεια. -Πραγματικά, έκανες πολύ καλή δουλειά. Είναι σαν να μην έχει μπει κανένας σ’ αυτό το δωμάτιο, όπως ακριβώς το βρήκαμε. -Σ’ ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια. Πως πήγε πάνω η έρευνα; -Αν και όπως σου είχα ήδη πει ο πατέρας σου έχει μια καταπληκτική βιβλιοθήκη, ωστόσο δεν βρήκα κάτι που θα μπορούσε να μας βοηθήσει. -Μμ… εντάξει αρκετά για σήμερα. Πάμε να ξεκουραστούμε και θα δούμε αύριο τι άλλο μπορούμε να κάνουμε. Την άλλη μέρα το πρωί, εγώ ως συνήθως είχα σηκωθεί από νωρίς και τον περίμενα. Αφού σηκώθηκε, κάθισε αντίκρυ μου και δεν μιλούσε. Καταλαβαίνοντας πως είχε κάτι να μου πει αλλά δίσταζε, αποφάσισα να τον διευκολύνω. -Λοιπόν τι έχεις να προτείνεις για να συνεχίσουμε τα πειράματα; -Ότι μπορούσαμε να κάνουμε το προσπαθήσαμε. Είναι ολοφάνερο πως αυτό που χρειαζόμαστε είναι γνώσεις. Γνώσεις που όμως δεν μπορούμε να βρούμε στη βιβλιοθήκη του πατέρα μου. Ωστόσο υπάρχει στην πόλη μια βιβλιοθήκη όπου μπροστά της η δική μας φαντάζει σαν απλό παιδικό δωμάτιο. -Αν υπάρχει στην περιοχή μια τέτοια πηγή γνώσεων τότε έχουμε πολύ μεγάλες πιθανότητες να βρούμε εκεί πληροφορίες και σημειώσεις που θα μας ήταν χρήσιμες. Σε ποιον ανήκει αυτή η βιβλιοθήκη; -Τα πράγματα είναι κάπως περίπλοκα. Η βιβλιοθήκη αυτή που αναφέρω, ανήκει στον κυβερνήτη της περιοχής.


Σιωπή…και μόνο η θύμηση της λέξης ήταν αρκετή για να επανέλθει στη μνήμη μου η σκοτεινή ιστορία που είχα ακούσει για τον okmiren και τις φήμες που την ακολουθούσαν. -Δεν θα σου πω ψέματα, arronaux. Πολλές ιστορίες λέγονται γι’ αυτό το σπίτι και πολλές περισσότερες υπάρχουν που δεν γνωρίζει ο κόσμος. Όποιος εισέρχεται στο οίκημα αυτό χωρίς τη συγκατάθεση του κατόχου του, δύσκολα ξανά αντικρίζει το φως της ημέρας. Κι αν εγώ μπορώ ίσως να επικαλεστώ το όνομα του πατέρα μου σαν τελευταία διέξοδο φυγής, δυστυχώς δεν ισχύει το ίδιο για τον νεοφερμένο του μαθητή. -Μαζί ξεκινήσαμε Estonral αυτή την ιστορία και μαζί θα την τελειώσουμε, έστω κι αν η λύση της περνάει μέσα από το σπίτι του κυβερνήτη. -Πολύ καλά λοιπόν. Θα ξεκινήσουμε το βράδυ ώστε να αποφύγουμε τα περίεργα βλέμματα των περαστικών. Όταν άρχισε να νυχτώνει ξεκινήσαμε για την περιπέτεια μας, με μοναδικά εφόδια ένα δαυλό και κάποια κομμάτια κρέατος, που θα τα χρησιμοποιούσαμε σαν δόλωμα. Πράγματι φτάνοντας έξω από το μεγάλο οικοδόμημα, το πρώτο πράγμα που παρατηρήσαμε ήταν τα δύο μεγάλα σκυλιά. Ήταν το ίδιο απειλητικά και λυσσασμένα όπως μου τα είχαν περιγράψει στις διάφορες ιστορίες που κυκλοφορούσαν. Πριν καν αποκτήσουν οπτική επαφή μαζί μας, άρχισαν να γαβγίζουν με μανία αναγκάζοντας μας να τους πετάξουμε το φαγητό τους, όσο πιο γρήγορα μπορούσαμε με την ελπίδα πως έτσι θα καταφέρουμε να περάσουμε ανάμεσα τους. Για καλή μας τύχη το κόλπο αυτό λειτούργησε και με αγωνιώδη βήματα φτάσαμε μπροστά από την πόρτα του οικήματος. Φυσικά ήταν κλειδωμένη, αλλά ο Estonral με τη χρήση κάποιων δικών του εργαλείων κατάφερε να την ανοίξει. Μπαίνοντας επιτέλους μέσα, το πρώτο πράγμα που κάναμε ήταν να κρύψουμε εκεί κοντά το λίγο κρέας που μας είχε απομείνει, σκεπτόμενοι πως ίσως να μας χρειαστεί στην περίπτωση που καταφέρουμε να φύγουμε από την κεντρική είσοδο. Προχωρώντας προς το εσωτερικό του σπιτιού, είδαμε μετά από λίγο τον κεντρικό διάδρομο να χωρίζεται σε δύο κατευθύνσεις. Αριστερά υπήρχε μέχρι εκεί που έφτανε το βλέμμα μας ένας τεράστιος μακρύς και με ελάχιστο φως διάδρομος. Ακολουθήσαμε την επιλογή προς τα δεξιά, όχι γιατί γνωρίζαμε πως ήταν η σωστή διαδρομή αλλά γιατί υπήρχε καλύτερος φωτισμός κατά μήκος της. Μετά από αρκετό περπάτημα καταλάβαμε πως ο διάδρομος κατέληγε σ’ ένα δωμάτιο, μέσα στο οποίο πρέπει να υπήρχαν αρκετά άτομα, αν συμπεραίναμε σωστά από τη φασαρία που προκαλούσαν. Δίπλα στην είσοδο του δωματίου υπήρχε και μια ξύλινη σκάλα η οποία θα οδηγούσε λογικά στα επάνω διαμερίσματα. Αποφασίσαμε να γυρίσουμε πίσω και να ακολουθήσουμε την αριστερή διαδρομή, διότι υπήρχε μεγάλος κίνδυνος είτε να μας δουν από το δωμάτιο αυτό, είτε να μας ακούσουν καθώς θα ανεβαίναμε τη σκάλα. Η αριστερή διαδρομή δεν ήταν απλά πιο σκοτεινή αλλά και πολλαπλάσια της πρώτης. Το τέλος της πορείας αυτής μας βρήκε μπροστά από επίσης μία σκάλα, η οποία όμως προς μεγάλη μας έκπληξη, οδηγούσε προς τα κάτω. Αφού κατεβήκαμε την αρκετά μεγάλη και στριφογυριστή ξύλινη σκάλα, η έκπληξη μας ολοκληρώθηκε καθώς βρεθήκαμε σ’ ένα τελείως σκοτεινό μέρος αγνώστων διαστάσεων.


spleen-venting

xxviii

επιθετικότητα [fun.da.mental] Ορμώμενος από ένα περιστατικό, από μια “άτυχη” βραδινή έξοδο, όπου κάποιος-οι με χαρακτήρισαν επιθετικό, αποφάσισα να γράψω το παρακάτω κείμενο, αναφέροντας μερικά βασικά παραδείγματα για τα οποία μπορεί κάποιος να με χαρακτηρίσει έτσι. Ο συγκεκριμένος χαρακτηρισμός και ο τρόπος με τον οποίο τον απέκτησα, δεν έχει καμία σχέση με τα παρακάτω. απλά υπήρξε η αφορμή. επίθεση λοιπόν σ’ όλους τους βρωμοφασίστες και τους ρατσιστές κάθε είδους, σ’ αυτούς που ξεχωρίζουν την ανθρώπινη ύπαρξη με βάση το χρώμα, το φύλο, το γένος, τη φυλή... επίθεση στους γραφειοκράτες, στους κηφήνες, στους ανθρώπους-καρέκλες, που στο διάλειμμα απ’ τον καφέ και το τσιγάρο, το σταυρόλεξο ή το τζόκερ, μπορεί να σου ρίξουν και μια ματιά. (μπορεί και όχι) επίθεση στους πολιτικούς, στους ανθρώπους που έχουν ξεφύγει απ’ τα στενά όρια του υπαρκτού, έχουν περάσει στην άλλη όχθη, έχουν γίνει ανύπαρκτοι - αλλά για μας, τον απλό κόσμο, οι ίδιοι σαν φυλή, σαν ομάδα, υπάρχουν και εργάζονται σκληρά όπως υποστηρίζουν - στην πραγματικότητα όμως ενδιαφέρονται για το προσωπικό τους συμφέρον και την αυτοπροβολή τους (δεν το πιστεύετε, ε;) επίθεση στον κάθε ηλίθιο που επειδή έβγαλε μια οποιαδήποτε σχολή, με οποιονδήποτε τρόπο, μας το παίζει αυθεντία και κάτοχος του αντικειμένου του επίθεση στους στρατόκαυλους (συγνώμη για την λέξη), στους καραβανάδες, σ’ αυτούς που φοράνε τη στολή με τα γαλόνια και τα σπαθάκια και τα διάφορα εθνόσημα, που τους αρέσει να το παίζουν προστάτες του έθνους, της πατρίδας, (της ποιας;) που κατά βάθος αρέσκονται να βρίζουν τους ανώτερους και να ξεσπάνε στους κατώτερούς τους και που ουσιαστικά προσπαθούν να ρίξουν καμιά χαζή γκομενίτσα που της αρέσει ο “άντρας με στολή” (καλύτερα να βρει κανέναν παγωτατζή κι όχι στρατιωτικό!) για να μην αναφέρω τον στρατό... επίθεση στους μπάτσους, στους αμόρφωτους και άξεστους, στους τύπους που νομίζουν πως έχουν εξουσία και μπορούν να σε ταλαιπωρήσουν μόνο και μόνο επειδή έχασε ο θρύλος το προηγούμενο βράδυ - προσωπικά, τους ονομάζω ομπρέλες του νόμου, έτσι όπως είναι με το μπαστουνάκι τους, συγνώμη, το γκλομπ ήθελα να πω, περιμένοντας καμιά διαδήλωση των συνταξιούχων, των αδιόριστων καθηγητών ή άλλων παράνομων και αναρχικών οργανώσεων για να το χρησιμοποιήσουν και που κάθε φορά που αλλάζει η κυβέρνηση, αλλάζουν προσωπικότητα. (σαν τους χαμαιλέοντες που αλλάζουν χρώμα) επίθεση στα “κομματόσκυλα”, στους πολιτικοποιημένους και συνειδητοποιημένους πολίτες!, που παρακολουθούν τις πολιτικές εξελίξεις και ενδιαφέρονται να προσηλυτίσουν όπως μπορεί ο καθένας, κι άλλους στο «κόμμα» κι έτσι όταν γίνουν κυβέρνηση… το ίδιο κάνουν και οι νεολαίες των κομμάτων, απλά έχουν περισσότερη πλάκα…


spleen-venting

xxix

επίθεση στους “αναρχικούς”, στους ψευτοεπαναστάτες, σ’ αυτούς που κλέβουν, καίνε, σπάνε, λεηλατούν χωρίς ουσιαστικά να έχουν κάποια αιτιολόγηση για τις πράξεις τους, απλά διατηρούν μια άτυπη παράδοση... επίθεση στους παπάδες, στους ανθρώπους της εκκλησίας που ζουν μες στην χλιδή, που κυκλοφορούν με λιμουζίνες και που ο σταυρός που φοράνε, ο κάθε ένας χωριστά, μπορεί να ταΐσει εκατοντάδες πεινασμένα παιδιά της αφρικής-σε όλους αυτούς τους ψευτοπροφήτες που κερδίζουν το κοινό τους φοβερίζοντας τους για το τέλος του κόσμου, για την ύστατη στιγμή της “κρίσης” επίθεση σε όλους τους δήθεν, σε κάτι ψευτοκουλτουδιάρηδες διανοούμενους του κώλου, σε κάτι “καλλιτέχνες” ψωνισμένους και ατάλαντους επίθεση στους νονούς της νύχτας, στα αφεντικά - σ’ αυτούς τους ανθρώπους που ελέγχουν πού θα πας, τι θα πιεις, πόσο θα πληρώσεις, που βγάζουν λεφτά εκμεταλλεύοντας πελάτες και υπαλλήλους επίθεση στους “φιλάθλους”, στην όμορφη αυτή κατηγορία των οπαδών, που βάζουν την ομάδα πάνω απ’ όλα και που αποτελείται από πολιτισμένους και έξυπνους ανθρώπους, που ποτέ δεν δημιουργούν επεισόδια και δίνουν και το καλό παράδειγμα στη νεολαία - είναι όλοι τους για γέλια και για κλάματα επίθεση σ’ όλους αυτούς που υπεραμύνονται της πάταξης της τρομοκρατίας και δεν βλέπουν (;) την τρομοκρατία των δημοσιογράφων, των μ.μ.ε. (μέσων μαζικής εξόντωσης), που αρέσκονται να παίρνουν την φήμη και να την κάνουν είδηση, την υποψία γεγονός, τον ύποπτο ένοχο και να δηλητηριάζουν τις συνειδήσεις των πολιτών, οι οποίοι κι αυτοί με τη σειρά τους μπορούν να πιστέψουν την κάθε μαλακία που θα τους σερβιριστεί σαν είδηση από τον γνωστό και άμεμπτο τηλεπαρουσιαστή επίθεση σ’ αυτούς που βλέπουν τους ναρκωμανείς σαν αλήτες και κακοποιούς και επιδιώκουν να φυλακίσουν και τον κάθε πιτσιρικά με ένα γραμμάριο χασίσι - επί την ευκαιρία, το χασίσι είναι πολύ λιγότερο επικίνδυνο από το αλκοόλ, το τσιγάρο, την πολιτική, την θρησκεία και άλλες ναρκωτικές ουσίες, μη καταγεγραμμένες στα πρακτικά τους επίθεση στους ελληναράδες, που κοιμούνται με την σημαία κάτω απ’ το μαξιλάρι τους και την στρώνουν για τραπεζομάντιλο, που τα παιδιά τους δεν ξέρουν πως ο μάντζαρος συνέθεσε τον εθνικό ύμνο που με τόσο καμάρι τραγουδάνε (συνήθως στο γήπεδο) και ο σολωμός, όχι ο αστακός ή κάποιο άλλο ψάρι έγραψε τους στίχους επίθεση... επίθεση... επίθεση... θέλω να πω κι άλλα, αλλά πατάω φρένο για την ώρα... κάποια άλλη φορά που θα με πιάσει πάλι το «επιθετικό» μου, θα ξαναγράψω κάτι παρόμοιο (ίσως και όχι) -υποσημείωση: η σειρά των αναφορών μου είναι τελείως τυχαία και... για να μην παρεξηγηθώ, σ’ όλα τα παραπάνω παραδείγματα υπάρχουν και οι εξαιρέσεις, οι οποίες βέβαια επιβεβαιώνουν τον κανόνα


education

xxx

το μεγάλο σχολείο [comzeradd] o o

φυλακή: η επί ορισμένου χρονικού διαστήματος στέρηση της ατομικής ελευθερίας, ως ποινή σωφρονισμού για μια εγκληματική πράξη. στρατιωτική θητεία: η επί ορισμένου χρονικού διαστήματος στέρηση της ατομικής ελευθερίας.

«ορκίζομαι (...) ως πιστός και φιλότιμος στρατιώτης»

Ποιες είναι οι “αρχές” στις οποίες ορκίζεται πίστη ένας φαντάρος; Ποιες είναι οι “αρχές” πάνω στις οποίες βασίζεται το οικοδόμημα του στρατού; Πειθαρχεία-υπακοή, ομοιομορφία, πατριωτισμός-εθνικισμός, ανδρεία.

πειθαρχεία-υπακοή: Σ’ ένα σύστημα ιεραρχίας με βάση την αρχαιότητα (κι όχι την ικανότητα). Σ’ ένα θέατρο παραλόγου που θέτει εαυτόν πάνω από τους “ηθοποιούς”. Σε ανούσιες εντολές και κανόνες για προβλεπόμενες και μη συμπεριφορές. Σε αστέρια αρχαιότητας και ματαιοδοξίας. Σ’ ανθρώπους που δεν μπορούν να ταυτοποιήσουν την ύπαρξη τους έξω απ’ τα πλαίσια του στρατού. Σ' ανθρώπους που απαιτούν μονομερή σεβασμό.

ανδρεία: Ερμηνεύετε από λεξικά ως «πράξη απαράμιλλου θάρρους». Περιέργως η λέξη, ετυμολογικά, προέρχεται απ' τη λέξη άντρας. Κατ' ουσία μισογύνικη παραίσθηση που προκρίνειεκπαιδεύει (βλ. τίτλο παρόντος) τους φαντάρους από παιδιά σε άντρες. Στην περίπτωση του στρατού (για τη δική σου πληροφόρηση) οι πράξεις αυτές προσφωνούνται και με τα ψευδώνυμα: αγγαρεία, χώσιμο, υπηρεσία, φίδιασμα· ενώ οι αντίστοιχες προτροπές: «στο στρατό θα γίνεις άντρας». «ο στρατός φτιάχνει τους άντρες». (τους “φτιάχνει”; οι όποιοι συνειρμοί σας δημιουργηθούν είναι άσχετοι με τους σκοπούς του γραφόντος και ουδεμία ευθύνη αναλαμβάνεται)

ομοιομορφία: Έννοια εξ' ορισμού αρνητική. Αντίθετη με το δικαίωμα-μονόδρομο στη διαφορετικότητα. Η διαφορετικότητα (συνείδησης, νοοτροπίας, αισθητικής) είναι αυτή που μας

(*) το παρόν άρθρο γράφτηκε εν ώρα “υπηρεσίας”.


education

xxxi

διαχωρίζει (εμάς τους homo sapiens) απ’ τα υπόλοιπα ζωικά είδη. Κατά τη διάρκεια στρατιωτικής θητείας οι μετέχοντες (βλ. φαντάροι) υποβιβάζονται σε μέλη μιας ομάδας μυρμηγκιών, ενός σμήνους πουλιών, μιας αγέλης αγριογούρουνων, μιας ομάδας (λοβοτομημένων;) αυστραλοπίθηκων.

πατριωτισμός-εθνικισμός: Η στρατιωτική θητεία αποτελεί «χρέος προς την πατρίδα», «τιμή προς το έθνος». Προς αποφυγή δυσάρεστων συνεπειών η τιμή καθίσταται υποχρεωτική (μίλησε κανείς;) Ο μισογυνισμός δεν επιτρέπει στις γυναίκες να τιμήσουν την πατρίδα με το ίδιο νόμισμα. Η τύφλωση, που προκαλείται απ' την αλλαγή συμπεριφοράς απέναντι στους ανθρώπους ανάλογα με την εθνικότητα τους (λέγε με εθνικισμό), είναι μια απ' τις πολλές παθήσεις, που η ψυχολογία μελετά και είναι γνωστές με το όνομα συμπλεγματικές (αγγλιστί: complex). Αν ακόμα αναρωτιέσαι ποιος είναι ο λόγος ύπαρξης έφεδρων στρατιωτών, θα αναφέρω ενδεικτικά κάποιους λόγους, μέχρι η στρατονομία να φτάσει σπίτι σου και να σου εξηγήσει τους υπόλοιπους: 1.οικονομικός: Πολλά τα λεφτά αντικατάστασης των εφέδρων με μισθοφόρους. Και που να τα βρουν; Μόνο ο μισός προϋπολογισμός πάει στο υπουργείο άμυνας. Πώς να τα φέρουν βόλτα; Αν αναλογιστείς πόσα λεφτά “χάνονται” στο δρόμο ( ). 2.λειτουργικός: Μιμούμενοι το παράδειγμα της αρχαίας αθήνας αποφάσισαν τη δημιουργία μιας τάξης δούλων μες στο στρατό. Να καθαρίζει, να σκουπίζει, να μαγειρεύει, να πλένει, να κουβαλάει, να βάφει, να συντηρεί, να φέρνει σάντουιτς, καφέδες, αναψυκτικά, (σάμαλι) στους φέροντες αστέρια και γενικώς να είναι ο άνθρωπος (;) για όλες τις δουλειές. Χωρίς αυτούς τους δούλους ο στρατός θα κατέρρεε εν μια νυκτί (βάζω ιδέες). 3.πολιτικός: Η επιρροή που ασκεί ένας τέτοιος μισανθρωπικός θεσμός είναι επιζήμια. Ο στρατός είναι ένα εργοστάσιο απόπειρας δημιουργίας μη-ανθρώπων, μέλη μιας ομήγυρης που δεν σκέπτεται, που δεν δρα. Απλώς εκτελεί αυτά που κάποιοι άλλοι αποφάσισαν. Η χρονική διάρκεια της θητείας καθορίζεται απ' το χρόνο που απαιτείται για να μεταμορφωθεί ένας homo sapiens σε παθητικό δέκτη ερεθισμάτων, έτοιμος να αφεθεί “ελεύθερος”. Η συνεπικουρεία άλλων κοινωνικών θεσμών, που ενισχύθηκαν τα τελευταία χρόνια συντέλεσε στη μείωση της θητείας. Ένα τέτοιο σχολείο δεν είναι απλώς ένα «αναγκαίο κακό», είναι η μέγγενη που σφίγγει τη σκέψη σου αφήνοντας νεκρούς νευρώνες στο πέρασμα της, είναι το νερό που μπαίνει κάτω απ’ την πόρτα και πλημμυρίζει την πρόσβαση στα παράθυρα. Βρείτε τα παράθυρα και αποδράστε! Αυτή είναι η μόνη προτροπή για τέτοιου είδους σχολεία... «η στρατιωτική δικαιοσύνη είναι για τη δικαιοσύνη, ότι η στρατιωτική μουσική είναι για τη μουσική» -- groucho marx


water

xxxii

πριν και μετά την έρημο [cham.kor.] Βρισκόταν σε μια άσχημη περίοδο. Ένα υγρό που σκεπάζει το μεγαλύτερο μέρος της επιφάνειας της γης. Χρειαζόταν μια πολύ ειδική μέθοδο ψυχοθεραπείας. Σχηματίζει τις θάλασσες, τις λίμνες, τα ποτάμια, τα έλη. Η κατάσταση ήταν άκρως μελαγχολική και απαισιόδοξη. Όταν θερμανθεί γίνεται ατμός -αέριο-. Η ειδική συσκευή ήταν έτοιμη. Όταν παγώσει γίνεται πάγος -στερεό-. Θα προκαλούσε ηλεκτρική εκφόρτιση. Πηγές, ρυάκια, χείμαρροι, ποτάμια. Διαβιβάζοντας με καλώδια στους δύο κροτάφους. Ομίχλη, δροσιά, πάχνη, βροχή, χιόνι, χαλάζι. Μικρής ισχύς, εναλλασσόμενο ηλεκτρικό ρεύμα. Πέφτει από τον ουρανό, κυλά από ψηλά χαμηλά. Για χρονικό διάστημα πολύ μικρό. Άλλο κατασταλάζει από τα σπλάχνα της γης. Προκειμένου να αποφευχθούν οδυνηρές καταστάσεις. Αν περάσει από πετρώματα με θειάφι ή άλλα μέταλλα. Και να πραγματοποιηθεί η θεραπεία χωρίς αντιδράσεις. Θα μας δώσει μεταλλικά ιαματικά αποτελέσματα. Ας προηγηθεί ένα είδος νάρκωσης με βαρβιτουρικά φάρμακα. Της θάλασσα είναι αλμυρό. Η θεραπεία αυτή. Της ξηράς είναι γλυκό. Που σε πολλές περιπτώσεις. Εχθρός και φίλος. Έχει πολύ καλά αποτελέσματα. Καταιγίδες, πλημμύρες, τρικυμισμένη θάλασσα. Εφαρμόζεται συνήθως 2-3 φορές την εβδομάδα. Γαλήνη στην ηρεμία πηγή που σβήνει την δίψα. Και συνολικά μέχρι 10 φόρες. Καταρράχτες, νερόμυλοι. Ανάλογα με την περίπτωση. Υδροκίνητα, υδροηλεκτρικά εργοστάσια. Ηλεκτρικό ρεύμα…. Ηλεκτροσόκ… Νερό…

Το νερό είναι απαραίτητο στο ηλεκτροσόκ


sum, ergo cogito διαλεκτική: Η μεθοδική διαλογική συζήτηση, η οποία με το λόγο και τον αντίλογο αποσκοπεί στην αναζήτηση της αλήθειας. Αποτέλεσε μέθοδο της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας. Βασίστηκε στο διάλογο, σύμφωνα με τον οποίο η θέση φέρνει την άρνηση και η άρνηση μια νέα θέση. Χρησιμοποίηθηκε απ’ τους σοφιστές και αναπτύχθηκε ιδιαίτερα απ’ το σωκράτη (μαιευτική τεχνική). Κατά τον αριστοτέλη, ιδρυτής της διαλεκτικής είναι ο ζήνων ο ελεάτης, γιατί πρώτος χρησιμοποίησε στην εξέταση προβλημάτων αντιφατικά επιχειρήματα, επιδιώκοντας την απόδειξη των αντιφάσεων κι όχι την εξακρίβωση του θέματος. Ο kant στην κριτική του καθαρού λόγου την καθόρισε ως «τέχνη σοφιστική», γιατί υποστήριξε πως γίνεται κακή χρήση των λογικών κανόνων. Αντίθετα ο hegel υποστήριξε πως η διαλεκτική είναι η «επιστημονική χρήση νομοτελειών που υπάρχουν στη σκέψη». Η σκέψη δηλ. κινείτε διαλεκτικά. Περνά από τρία στάδια: θέση, αντίθεση, σύνθεση. – «Η σκέψη δεν είναι ποτέ ένα αποτελειωμένο “γεγονός”, αλλά ένα διαρκώς τελειούμενο “γίγνεσθαι”, με αλλεπάλληλες προβάσεις από τη θέση (“είναι”) στην άρνηση (“δεν είναι”) και πάλι σε μια νέα θέση (“είναι”)» (ε. παπανούτσος)


music

xxxiv

ostad elahi [ligansai] Φιλόσοφος, μουσικός και ένας βαθιά κριτικός και δίκαιος άνθρωπος που με την προσέγγιση του στην ηθική της μουσικής, διέγραψε τα σύνορα της.

Η συνεχής αναζωογόνηση στην φιλοσοφία της ζωής του elahi και η τελειοποίηση των αναζητήσεων του στις υπαρξιακές ερωτήσεις που έθετε, οι οποίες αφορούσαν την προέλευση και τον προορισμό του ανθρώπινου είδους, την μοίρα και τον σκοπό, με κάνουν να νιώθω υποχρεωμένος να αναφερθώ για αυτόν τον άρχοντα της απέριττης σκέψης.

«Κατά την διάρκεια των 12 χρόνων της ασκητικής πρακτικής στα νιάτα μου, έπαιρνα κάθε βράδυ το tanbour και έπαιζα «ιερή μουσική», είπε ο ostad elahi. «Τα πέπλα σηκώθηκαν... Μερικές φορές έβρισκα το δωμάτιο πλημμυρισμένο από το φως του ήλιου και τότε συνειδητοποιούσα ότι πέρασα όλη την νύχτα παίζοντας το tanbour και τραγουδώντας.»

Ο elahi είναι μια εκπληκτική φιγούρα, ένας μοναδικός συνθετικός γίγαντας του 20ου αιώνα. Σε όλη την ενήλικη ζωή του ασκούσε το επάγγελμα του δικαστή, αλλά ταυτόχρονα είχε ανακηρυχθεί σαν τον πλέον χαρισματικό μουσικό της ισλαμικής μουσικής που οι ρίζες της πηγαίνουν πίσω στις αρχές του 10ου αιώνα. Ακόμα και όταν δισκογραφία συνταξιοδοτήθηκε στα 62 του, με σκοπό να αφοσιωθεί ολοκληρωτικά στην μουσική και στην - the celectial music of ostad elahi πνευματική του αναζήτηση, ποτέ δεν έδωσε ένα - the paths of divine love κονσέρτο, ούτε για το κοινό ούτε για το - dialogue with the beloved ραδιόφωνο. Παρ’ όλα αυτά κοντά στο τέλος της - celectial harmonies ζωής του, η φήμη του στο ιράν ήταν τόσο - mystical horizon μεγάλη ώστε πολλοί δυτικοί να ενδιαφερθούν για - cascade το έργο του. Ανάμεσα σε αυτούς ήταν οι maurice (le chant du monde records) bejart και yehudi menuhin οι οποίοι τον έπεισαν

να ηχογραφήσει κάποιους δίσκους ώστε να μείνει η κληρονομιά της τέχνης του και στις επόμενες γενιές. Έτσι μεταξύ 1964 και 1972, όταν ο elahi ήταν εβδομήντα κάτι, τοποθετήθηκε μικρόφωνο για πρώτη φορά μπροστά του. Αυτές οι ηχογραφήσεις έγιναν με σεβασμό και υπομονή και χωρίς τρικ και εφέ του στούντιο, μονοφωνικά και σχετικά φτωχά, αλλά το αποτέλεσμα ήταν ότι πιο βαθιά μυστικιστικό έχει βγάλει η μουσική του Ιράν.


music

xxxv

Οι δίσκοι του elahi έχουν κινήσει το ενδιαφέρον σε πολλούς, πέρα από τους λάτρεις της world music. Μια εταιρεία ερευνών στις utah των ηπα, η οποία λέγεται advanced brain technologies ανακοίνωσε ότι ακούγοντας την μουσική του elahi σου παρέχεται η δυνατότητα μιας εγκεφαλικής άσκησης, μιας ιδιότυπης γυμναστικής για το μυαλό.

Το μουσικό όργανο που έπαιζε ο elahi, το ταπεινό κουρδικό tanbour είναι πιο πολύ συνδεδεμένο με τις επικές μπαλάντες των νομάδων της κεντρικής ασίας παρά με τις σοφιστικέ ακροάσεις της περσικής κλασικής μουσικής.

Ο elahi είναι ένα ιδανικό παράδειγμα μουσικού που ξέφυγε από την αυστηρή παράδοση, μελετώντας την αζεριανή, περσική, προ-ισλαμική και κουρδική μουσική, προσαρμόζοντας τις όλες στο προσωπικό του όραμα.

Σε μια στιγμή έκστασης ο elahi είπε: «Είμαι η αλήθεια.» Με μια φωνή στα όρια του λυγμού, ο elahi τραγουδάει την δικιά του αφοσίωση στο δύσκολο μονοπάτι της θεϊκής αγάπης: «Εάν σαν τον mansur θα πρέπει και εμένα να κρεμάσουν, δεν θα με αποκηρύξω φίλε μου, όχι δεν θα με αποκηρύξω...»

ΔΙΨΑΩ, ΑΝΗΣΥΧΩ, ΠΕΡΙΜΕΝΩ, ΥΠΟΜΕΝΩ, ΑΙΣΙΟΔΟΞΩ [skia]


cogito

xxxvi

διαλεκτική θεωρία και υποσυνείδητος ρεαλισμός [retinotopic] 1. Αφηγήματα της οικονομίας «Η κοινωνία είναι μέρος της μοιραίας ρωγμής της σεξουαλικότητας,» λέει ο marx(1). Επομένως, διάφορες προτάσεις σχετικά με το κοινό έδαφος μεταξύ της κατηγορίας και της αφηγηματικότητας υπάρχουν. Χρησιμοποιείται η λέξη "προτάσεις" για να δειχτεί ο ρόλος του παρατηρητή ως συγγραφέα. Κατά συνέπεια, διάφορες προτάσεις σχετικά με το ρεαλισμό μπορούν να ανακαλυφθούν. Ο derrida(2) προωθεί τη χρήση της κειμενικής νεοαποδομητικής θεωρίας στις ξεπερασμένες, ελιτιστικές αντιλήψεις αποδόμησης για την κοινωνία. Επομένως, δηλώνει ότι πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ του ρεαλισμού και του διαλεκτικού υλισμού. Εάν το υποπολιτιστικό παράδειγμα της θρησκείας κρατά, οι εργασίες smith(3) εξουσιοδοτούν(4).

2. Ρεαλισμός και αποπατριωτική σημειολογία Στις εργασίες smith, μια κυρίαρχη έννοια είναι η διάκριση μεταξύ των ρεαλισμών του νου.

(1) karl marx (1818-1883) – Ο karl marx γεννήθηκε και εκπαιδεύτηκε στην πρωσία, όπου επηρεάστηκε από τον ludwig feuerbach και άλλους ριζοσπαστικούς hegel-ιανούς. Αν και είχε κοινή πίστη με τον hegel για τη διαλεκτική δομή και το ιστορικό αναπόφευκτο, ο marx υποστήριξε ότι τα θεμέλια της πραγματικότητας βρίσκονται στην υλική βάση της οικονομίας παρά στην αφηρημένη σκέψη της ιδεαλιστικής φιλοσοφίας. Ο marx θεώρησε ότι η φιλοσοφία οφείλει να υιοθετηθεί στην πράξη για να αλλάξει ο κόσμος. (2). jacques derrida (1930-) – Γάλλος φιλόσοφος, του οποίου η εργασία δημιούργησε την σχολή της αποδόμησης, μια στρατηγική για την ανάλυση που έχει εφαρμοστεί στη λογοτεχνία, στη γλωσσολογία, στη φιλοσοφία, στο νόμο και στην αρχιτεκτονική και οι πιο πρόσφατες εργασίες του συνεχίζουν να επαναπροσδιορίζουν τη σκέψη του. (3). adam smith (1723-1790) – Ήταν ένας από εκείνους τους σκωτσέζους ηθικούς φιλοσόφους του 18ου αιώνα του οποίου οι σκέψεις οδήγησαν σε σημερινές θεωρίες, η εργασία του χαρακτηρίζεται από τη σημαντική ανακάλυψη μιας εξελικτικής προσέγγισης που μετατόπισε σταδιακά τη στάσιμη αριστοτελική οπτική. (4) tilton, y. d. ed. (1998) realism in the works of smith. university of illinois press


cogito

xxxvii

Από μία άποψη, το χαρακτηριστικό θέμα των εργασιών smith δεν είναι, στην πραγματικότητα, κατασκευή, αλλά προκατασκευή. Μια αφθονία καταστασιακών προτάσεων σχετικά με το ύφος, και μερικοί θα έλεγαν το παράδειγμα, της ύπαρξης υποσυνείδητης κατηγορίας. Η «σεξουαλική ταυτότητα είναι ανέφικτη,» λέει ο lyotard(5). Θα μπορούσε να ειπωθεί ότι marx χρησιμοποιεί τον όρο “αποπατριωτική σημειολογία” για να δείξει ένα μυθοποιητικό παράδοξο. Το θέμα παρεμβάλλεται σε έναν ρεαλισμό που περιλαμβάνει την τέχνη ως πραγματικότητα. «Η τέχνη είναι μέρος της κατάρρευσης της αλήθειας» λέει η sontag(6) εντούτοις, σύμφωνα με τον hubbard(7), δεν είναι τόσο πολλή τέχνη που είναι μέρος της κατάρρευσης της αλήθειας, αλλά μάλλον η ματαιότητα. Από μία άποψη, ο lacan προτείνει τη χρήση της διαλεκτικής θεωρίας υποσυνείδητα για να αναλύσει και να τροποποιήσει την κατηγορία. Ο d' erlette(8) υπονοεί ότι πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ του ρεαλισμού και του προδιαλεκτικού παραδείγματος της έκφρασης. Θα μπορούσε να ειπωθεί ότι το κύριο θέμα της ανάλυσης drucker(9) της διαλεκτικής θεωρίας υποσυνείδητα δεν είναι η ομιλία, δεδομένου ότι ο marx θα το είχε, αλλά η μετα-ομιλία. Ο lyotard προωθεί τη χρήση της αποπατριωτικής σημειολογίας για να επιτεθεί στην ιεραρχία.

(5) jean-francois lyotard (1924-) – Έγινε ένας από τους πιο γνωστούς φιλόσοφους, διάσημος για την ανάλυση της σύγκρουσης του μεταμοντερνισμού πάνω στην ανθρώπινη συνθήκη. (6) susan sontag (1933-) – Αμερικανή αρθρογράφος, συγγραφέας μικρών ιστοριών και μυθιστοριογράφος, μια κορυφαία σχολιάστρια του σύγχρονου πολιτισμού, της οποίας τα δοκίμια σε διαφορετικά θέματα όπως το στρατόπεδο, η πορνογραφική λογοτεχνία, η φασιστική αισθητική, η φωτογραφία, το aids, έχει κερδίσει μια ευρεία προσοχή. Η sontag έχει γράψει επίσης και έχει σκηνοθετήσει ταινίες. Άσκησε μεγάλη επίδραση στην πειραματική τέχνη στη δεκαετία του '60 και τη δεκαετία του '70, και εισήγαγε πολλές νέες ιδέες στον αμερικανικό πολιτισμό. (7) hubbard, g. k. p. (1971) the narrative of genre: realism and dialectic subconceptualist theory. Loompanics. Ο ιδρυτής της θρησκείας "scientology" (1911-1986). (8) d' erlette, g. ed. (1992) dialectic subconceptualist theory and realism. cambridge university press. (9) drucker, j. d. (1988) realities of economy: semioticist neodialectic theory, realism and nihilism. schlangekraft


cogito

xxxviii

Εντούτοις, ο debord(10) χρησιμοποιεί τον όρο “κεφαλαιοκρατική θεωρία” για να δείξει ένα αυτοαναφορικό παράδοξο. Το παράδειγμα, και τελικά η μοιραία ρωγμή, είναι η προϋπόθεση της υποκείμενης υλικής θεωρίας, που δηλώνει ότι ο στόχος του συμμετέχοντος είναι το κοινωνικό σχόλιο. Ο derrida προτείνει τη χρήση του ρεαλισμού για να διαβάσει τη σεξουαλική ταυτότητα. Eπομένως, εάν η υποσυνείδητη διαλεκτική θεωρία κρατά, πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ του επικείμενου αφηγήματος και του σημειολογικού φεμινισμού. Ο sartre(11) προωθεί τη χρήση της διαλεκτικής θεωρίας υποσυνειδήτου στις αρχαΐζουσες αποδομητικές αντιλήψεις για την κοινωνία. Κατά συνέπεια, ο brophy(12) υποστηρίζει ότι πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ της υποπολιτιστικής υλικής θεωρίας και του μεταδιαλεκτικού σφετερισμού, ενώ ο lacan(13) συμπληρώνει ότι ο όρος “αποπατριωτική σημειολογία” μπορεί να δείξει το ρόλο του παρατηρητή ως καλλιτέχνη.

(10) guy debord (1931-1994) – Γεννήθηκε στο παρίσι στις 28 δεκεμβρίου, το 1931. Το 1950 άρχισε η αλληλεπίδρασή του με τη lettrist international, την οποία καθοδηγούσε ο isidore isou εκείνη την χρονική στιγμή. Οι lettrists προσπαθούσαν να συντήξουν την ποίηση και τη μουσική, και ενδιαφέρθηκαν για το μετασχηματισμό του αστικού τοπίου. Το 1953 δημιούργησαν αυτό που αποκάλεσαν ψυχογεωγραφία του παρισιού, με το να περπατήσουν κατά μήκος της πόλης κατά τρόπο ελεύθερο - συνειρμικό. Το 1957 η lettrist international προσχώρησε σε μια άλλη ομάδα πρωτοπόρων καλλιτεχνών, η οποία ονομαζόταν “movement for an imaginist bauhaus”, για να διαμορφώσουν την διεθνής καταστασιακή (si), καθώς και την ίδρυση του περιοδικού “situationiste internationale”. Ο debord έγινε ο ηγέτης του si. Είχε έναν σημαντικό ρόλο στην ενοποίηση της πρακτικής των καταστασιακών, αλλά επίσης απέτρεψε την επέκτασή του στις περιοχές που αισθάνθηκε ότι θα υπονόμευε τους στόχους του. (11). jean-paul sartre (1905-1980) – Ο sartre είναι ένας από εκείνους τους συγγραφείς για τους οποίους μια καθορισμένη φιλοσοφική θέση είναι το κέντρο της καλλιτεχνικής ύπαρξής τους. (12) brophy, q. s. d. ed. (1979) Dialectic subconceptualist theory in the works of stone. Oxford university press (13) jacques lacan (1901-1981) – Γάλλος δομικός ψυχαναλυτής.


info box

Όταν δειγματοληπτούμε μια κυματομορφή χρησιμοποιούμε ένα μικρόφωνο για να μετατρέψουμε το ακουστικό απωστικό κύμα σε αναλογικό σήμα. Μετά περνάμε το σήμα από ένα anti-aliasing βαθυπερατό φίλτρο για να απομακρύνουμε τις χαρακτηριστικές συχνότητες που υπερβαίνουν το μισό του ρυθμού δειγματοληψίας (αυτό το όριο είναι γνωστό και ως συχνότητα nyquist). Στη συνέχεια περνάμε το σήμα από ένα μετατροπέα αναλογικού σήματος σε ψηφιακό (adc). Αν έχετε ένα 16μπιτο γραμμικό σύστημα (π.χ. audio cd), θα γίνεται δειγματοληψία με ακρίβεια 16 bits (σε εύρος –32768 έως 32767 ή 216) παίρνοντας ένα δείγμα με ρυθμό 44100 φορές το δευτερόλεπτο. Μ’ αυτό τον τρόπο έχουμε κβαντοποιήσει το συνεχές αναλογικό σήμα σε μια σειρά από μικρά δείγματα (snapshots). Για να ακούσουμε τον ήχο, μετατρέπουμε το ψηφιακό σήμα σε αναλογικό, χρησιμοποιώντας ένα μετατροπέα ψηφιακού σήματος σε αναλογικό (dac) και στη συνέχεια από ένα εξομαλυντικό (smoothing) βαθυπερατό φίλτρο.


surrealism

xℓ

el angel extreminador (1962) – luis buñuel [samurai!fat] Ένα κλασικό σουρεαλιστικό φιλμ του luis buñuel, του «πατέρα» του σουρεαλισμού, ο μεγαλύτερος εκπρόσωπος του σουρεαλισμού στην τέχνη του κινηματογράφου. Ο άνθρωπος που διαμόρφωσε δικούς του κώδικες σε καθημερινά, κοινωνικά και θρησκευτικά ζητήματα. Ο σκηνοθέτης που διαμόρφωσε δικό του ύφος. Αιρετικός, προκλητικός, αντικομφορμιστής και πιστός στις άξιες του. Πίστευε στην ελευθερία του ατόμου, εχθρός του εξαναγκασμού, αποδεσμευμένος από την πίστη στη θρησκεία και την ένταξη στην εκκλησία. Αναγκάστηκε να καταφύγει στο Μεξικό ελεύθερος από κάθε είδους λογοκρισία και παρεμβάσεις στο έργο του. Στην μεξικάνικη περίοδο ανήκει και ο εξολοθρευτής άγγελος. Κολλητός φίλος του salvador dali, το 1928 έγραψαν και σκηνοθέτησαν το πιο διάσημο avant-garde φιλμ τον «ανδαλουσιανό σκύλο» με τη γνωστή σκηνή που ένα ξυράφι κόβει τον βολβό ενός οφθαλμού. Η συνεισφορά του luis είναι μοναδική και ανεκτίμητη.

Στον εξολοθρευτή άγγελο ο ήχος της καμπάνας της εκκλησίας προλογεί τα περίεργα γεγονότα που πρόκειται να επακολουθήσουν σε μια επαρχία του Μεξικό. Ένας αριστοκράτης καλεί σε δείπνο στη βίλα του τους φίλους του μετά από μια βραδιά στην όπερα. Όμως για κάποιο ανεξήγητο λόγο μια μανία φυγής έχει καταλάβει το προσωπικό που σιγά-σιγά αρχίζει να εγκαταλείπει το σπίτι. Το δείπνο έχει μεγάλη επιτυχία μέχρι τη στιγμή που οι καλεσμένοι πρέπει να αποχωρήσουν. Όμως για κάποιο και πάλι ανεξήγητο λόγο είναι αδύνατον! Οι οικοδεσπότες αναγκάζονται να τους φιλοξενήσουν. Τελικά θα μείνουν για αναίτιο λόγο φυλακισμένοι τέσσερις μέρες. Η κοινωνική τους θέση καταρρέει και φθάνουν στο έσχατο σημείο να ζήσουν σαν ζώα... Ο luis για ακόμα μια φορά βάζει στόχο την μπουρζουαζία.

Ο εξολοθρευτής άγγελος είναι ένα φιλμ που ασκεί μυστηριώδη επιβολή, πλούσια συμβολικό και αλληγορικό πάνω στην ανθρώπινη συμπεριφορά. Στην ανθρώπινη συμπεριφορά των υπηρετών και των αφεντών, της υπερβολής και της θέλησης, της αδελφοσύνης και της αποξένωσης.

«Sex without religion is like cooking an egg without salt. Sin gives more chances to desire.» – luis buñuel


being

xℓi

αμαρτία ουκ έχω [e. fromm] Οι άνθρωποι σέβονται τους νόμους όχι μόνο γιατί φοβούνται, αλλά γιατί αισθάνονται ένοχοι για την ανυπακοή τους. Το αίσθημα αυτό της ενοχής μπορεί να ξεπεραστεί με τη συγχώρεση, που μόνο η εξουσία μπορεί να δώσει. Οι συνθήκες για μια τέτοια συγχώρεση είναι: ο αμαρτωλός μετανοεί, τιμωρείται και με την αποδοχή της τιμωρίας ξαναυποτάσσεται. Η ακολουθία: αμαρτία (ανυπακοή) → αίσθημα ενοχής → νέα υποταγή (τιμωρία) → συγχώρεση, είναι ένας φαύλος κύκλος, στο βαθμό που κάθε πράξη ανυπακοής οδηγεί σε μεγαλύτερη υπακοή. Μόνο λίγοι μπορούν να βγουν απ’ αυτό τον κύκλο. Ο προμηθέας είναι ο “ήρωας” τους. Παρόλη τη σκληρή τιμωρία που του επιβάλλει ο δίας, ο προμηθέας ούτε υποτάσσεται ούτε αισθάνεται ενοχή. Ήξερε ότι κλέβοντας τη φωτιά από τους θεούς και δίνοντας την στους ανθρώπους έκανε μια πράξη ευσπλαχνίας. Υπήρξε ανυπάκουος, αλλά δεν αμάρτησε. Είχε καταστρέψει την εξίσωση ανάμεσα στην ανυπακοή και την αμαρτία. Η κοινωνία όμως δεν αποτελείται από ήρωες. Όσο τα τραπέζια ήταν στρωμένα μόνο για μια μειοψηφία, και η πλειοψηφία έπρεπε να υπηρετεί τους σκοπούς της μειοψηφίας και να ικανοποιείται με τ’ αποφάγια, υπήρχε η ανάγκη να καλλιεργείται η έννοια της ανυπακοής σαν αμαρτίας. Τόσο το κράτος όσο και η εκκλησία το καλλιέργησαν και συνεργάστηκαν για να προφυλάξουν η καθεμιά τη δική της ιεραρχία. Το κράτος χρειαζόταν τη θρησκεία για ν’ αποκτήσει μια ιδεολογία που θα συγχώνευε την ανυπακοή με την αμαρτία. Η εκκλησία χρειαζόταν πιστούς που ήταν ήδη εκπαιδευμένοι από το κράτος στις αρετές της υπακοής. Και οι δύο χρησιμοποίησαν το θεσμό της οικογένειας, που η λειτουργία ήταν να εκπαιδεύσει το παιδί στην υπακοή από την πρώτη στιγμή που θα εκδηλωνόταν η δική του θέληση. Η θέληση του παιδιού έπρεπε να σπάσει για να προετοιμαστεί έτσι που να λειτουργήσει σωστά αργότερα σαν “πολίτης”. Η αμαρτία στη συμβατική θεολογική και κοσμική έννοια είναι μια ιδέα που χρησιμοποιείτε σε αυταρχικές δομές, και οι δομές αυτές εκφράζουν τη τάση του έχειν. Το κέντρο της ύπαρξης μας δεν βρίσκεται μέσα μας, αλλά στην εξουσία όπου υποτασσόμαστε. Δεν φτάνουμε στην ευδαιμονία μέσα από τη δική μας παραγωγική δραστηριότητα, αλλά από την παθητική υπακοή και την επακόλουθη επιδοκιμασία της εξουσίας. Έχουμε έναν αρχηγό (κοσμικό ή πνευματικό, βασιλιά/βασίλισσα ή θεό). Σ’ αυτόν έχουμε πίστη, έχουμε ασφάλεια... όσο είμαστε – κανένας. Το ότι η υποταγή δεν είναι απαραίτητα συνειδητή, ότι μπορεί να είναι ήπια ή αυστηρή, ότι η ψυχική και κοινωνική δομή δεν χρειάζεται να είναι ολοκληρωτικά εξουσιαστική – αλλά μπορεί να είναι και μόνο μερικά – δεν πρέπει να μας τυφλώνει μπροστά από γεγονός ότι ζούμε με βάση το έχειν, στο βαθμό που εσωτερικεύουμε την αυταρχική δομή της κοινωνίας μας.

(*) απόσπασμα απ’ το βιβλίο «να έχεις ή να είσαι»


last will

η διαθήκη μου [μ. κατσαρός] Αντισταθείτε σ’ αυτόν που χτίζει ένα μικρό σπιτάκι και λέει: είμαι καλά εδώ. Αντισταθείτε σ’ αυτόν που γύρισε πάλι σπίτι και λέει : δόξα σοι ο θεός. αντισταθείτε στον περσικό τάπητα των πολυκατοικιών στον κοντό άνθρωπο του γραφείου στην εταιρεία εισαγωγαί-εξαγωγαί στην κρατική εκπαίδευση στο φόρο σε μένα ακόμα που σας ιστορώ.

Αντισταθείτε σ’ αυτόν που χαιρετάει απ’ την εξέδρα ώρες ατελείωτες τις παρελάσεις σ’ αυτήν την άγονη κυρία που μοιράζει έντυπα αγίων λίβανο και σμύρνα σε μένα ακόμα που σας ιστορώ.

Αντισταθείτε πάλι σ’ όλους αυτούς που λέγονται μεγάλοι στον πρόεδρο του εφετείου αντισταθείτε στις μουσικές τα τούμπανα και τις παράτες σε όλα τ’ ανώτερα συνέδρια που φλυαρούνε πίνουν καφέδες σύνεδροι συμβουλάτοροι σ’ όλους που γράφουν λόγους για την εποχή δίπλα στη χειμωνιάτικη θερμάστρα στις κολακείες και τις ευχές τις τόσες υποκλίσεις από γραφιάδες και δειλούς για το σοφό αρχηγό τους.

(*) απόσπασμα από «κατά σαδδουκαίων»

xℓii


disclosure

xℓiii

καθημερινές αλήθειες [cham.kor.]

Η χαλαρότητα το ψέμα ο ύπνος θα τα πουλάνε τώρα πια και χονδρικής όλοι σας πια μπορείτε να πουλάτε και έχω ανάγκη

Για μια και μόνο στιγμή που θα περάσει από το μυαλό μου το νόημα πoυ έρχεται παράλυτο με αφήνει

Τα αυτοκίνητα γέμισαν τους δρόμους και δεν βρίσκεις πουθενά να το αράξεις και είναι αστείο τα νεύρα που είχα σήμερα να oφείλονται που δεν έβρισκα ν' αράξω

Η αναζήτηση της αναίμακτης ζωής και της ζωής χωρίς ταλαιπωρία σ' αφήνει αδιάφορο και ψάχνεις για να βρεις ιστοριούλες και ταινίες όλο πόνο γιατί;


area51

xℓv

οι όμορφες ειδήσεις, όμορφα καίγονται άρση του απορρήτου – Αίρεται το απόρρητο των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων στην κινητή και σταθερή τηλεφωνία, στο διαδίκτυο, στις δορυφορικές επικοινωνίες, στα μηνύματα sms/mms, στα φαξ και γενικά σε όλα τα μέσα επικοινωνίας, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής ντιτρομοκρατικής συνεργασίας και της προστασίας της εθνικής ασφάλειας. Επίσης καταργείται το απόρρητο των επιστολών, δεμάτων, ταχυμεταφορών, των τραπεζικών και κρατικών συναλλαγών κτλ., ενώ νομιμοποιείται η ανεύρεση του ακριβούς γεωγραφικού σημείου, όπου υπάρχουν κινητά τηλέφωνα ή γίνονται επικοινωνίες μέσω internet. Το διάταγμα προβλέπει ότι για λόγους προστασίας της ασφάλειας του κράτους, της δημόσιας περιουσίας, των πολιτών, της αποτροπής ανεπιθύμητων ενεργειών και χτυπημάτων, της πάταξης της τρομοκρατίας, της πρόληψης, διερεύνησης, διαπίστωσης και δίωξης περιπτώσεων ξεπλύματος βρώμικου χρήματος, διακίνησης ναρκωτικών, αποκάλυψης κυκλωμάτων σωματεμπορίας και ανθρωπίνων οργάνων, διάπραξης εγκληματικών ενεργειών κάθε μορφής κ.ά., θα μπορεί εφεξής να γίνει άρση του απορρήτου των κάθε είδους επικοινωνιών και επιστολών για ορισμένο χρονικό διάστημα και κάτω από δικαστικές εγγυήσεις. πηγή: www.in.gr άφες αυτοίς – «Οι γυναίκες των κυμάτων» έριξαν άγκυρα αυτή τη φορά στις ακτές τις πορτογαλίας. Το ολλανδικό «πλοίο των αμβλώσεων», όπως έχουν ονομάσει την εν πλω γυναικονολογική κλινική τους δύο γιατροί και μία νοσοκόμα, θα βρεθεί για δύο εβδομάδες στη συντηρητική και άκρως καθολική κοινωνία της πορτογαλίας για να ενημερώσει τις γυναίκες για την αντισύλληψη και το δικαίωμα τους στην άμβλωση. Στην πορτογαλία, την ιρλανδία και την πολωνία, όπου η πανίσχυρη καθολική εκκλησία απαγορεύει τις αμβλώσεις, δεκάδες γυναίκες πεθαίνουν κάθε χρόνο σε παράνομα ιατρεία. πηγή: εφημερίδα “ελευθεροτυπία” η άλλη ελλάδα των ρομά – Οι αυτόχθονες έλληνες πιστεύουν ότι η συμπεριφορά των τσιγγάνων απέναντι τους είναι: πονηρή (32%), αδιάφορη (26%), ύπουλη (14,5%), εχθρική (11,5%), καχύπτοτη (11%), επιφυλακτική (10,5%), εκμεταλλευτική (9%), φιλική (8,5%), ενοχλητική (8,5%), συμφεροντολογική (5,5%) Τσιγγάνος, λοιπόν για τους έλληνες, σημαίνει: περιπλανώμενος (23,5%), βρώμικος (21,5%), ελεύθερος (21,5%), γύφτος (15,5%), νομάς (14%), έμπορος (13,5%), άστεγος (12,5%), ζητιάνος (11,5%), σκηνίτης (10%), αμόρφωτος (9%) Γύφτος σημαίνει: βρώμικος (43%), κλέφτης (16%), ζητιάνος (14,5%), πονηρός (14%), μαύρος (11%), άστεγος (11%), τσιγγάνος (10,5%), κλέφτης (9,5%), έμπορος (7%) Αντίθετα, στην ερώτηση για το τι σημαίνει έλληνας, απάντησαν: πατριώτης (24,5%), φιλόξενος (24%), έξυπνος (15%), πολιτισμός (15%), φιλότιμος (14,5%), χριστιανός (14,5%), ιστορία (12,5%), περήφανος (12%), πονηρός (10%), θρησκεία (5%) πηγή: έρευνα με τίτλο «οι κοινωνικές αναπαραστάσεις των ελλήνων για τον εαυτό τους και τον άλλο (τον τσιγγάνο)», της αναατασίας-βαλεντίνης ρήγα, αναπληρώτριας καθηγήτριας κοινωνικής κλινικής ψυχολογίας, και της σοφίας δαιμονάκου, διδάκτορος κοινωνικής ψυχολογίας του πανεπιστημίου κρήτης


area51

xℓvi

νέφος επιβλαβών ουσιών μέσα στα σπίτια μας – Το κάπνισμα στον εσωτερικό χώρο των κατοικιών μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα επιβλαβές για την ανθρώπινη υγεία, καθώς οδηγεί σε συγκεντρώσεις σωματιδίων που ξεπερνούν κατά τέσσερις φορές τα επίπεδα επιφυλακής που έχουν θέση η ε.ε. και παγκόσμιος οργανισμός υγείας. πηγή: εφημερίδα “το βήμα” ανεργία Επίπεδο εκπαίδευσης

Άρρενες

Διδακτορικό ή Μεταπτυχιακό

Θήλεις

Σύνολο

4,60%

7,3%

5,6%

Τριτοβάθμια εκπαίδευση

4,8%

10,2%

7,30%

Πτυχίο Ανώτερου Τ.Ε.Ε.

8,4%

19,3%

13,7%

Απολυτήριο Μ.Ε.

7,8%

20,2%

12,9%

Απολυτήριο 3τάξιας Μ.Ε.

8,5%

23,2%

13,0%

Απολυτήριο Δημοτικού

7,1%

14,7%

10,0%

Μερικές τάξεις Δημοτικού

5,0%

4,7%

4,9%

Δεν πήγε καθόλου σχολείο

11,6%

12,9%

12,3%

7,3%

16,8%

11,2%

ΣΥΝΟΛΟ πηγή: ελληνική στατιστική υπηρεσία

ποσοστό πληθυσμού (%) που ζει με λιγότερα από 2 δολάρια την ημέρα:

νότια ασία

υποσαχάρια αφρική

ανατολική ασία & ωκεανία

λατινική αμερική & καραϊβική

βόρεια ευρώπη αφρική & κεντρική & μέση ασία ανατολή πηγή: οργανισμός ηνωμένων εθνών


identity

xℓvii

chimeres:

the neuron stimulation zine [ ]

discover it: [ [ [ [ [ [

] βιβλιοπωλείο πρωτοπορία (γραβιά 3-5, αθήνα) ] βιβλιοπωλείο solaris (μποτάση 6, εξάρχεια) ] βιβλιοπωλείο λεμόνι (ηρακλειδών 22, θησείο) ] μικρό-cafe (αιμ. βεάκη 36, περιστέρι) ] intro (κ. βάρναλη 30, περιστέρι) ] και με την κλασική μέθοδο χέρι με χέρι

contribute, send your own chimeres:

διαρκής πρό(σ)κληση για αποστολή άρθρων, επί παντός επιστητού, στο περιοδικό για δημοσίευση σε μελλοντικά τεύχη. [ ] mail@chimeres.gr [ ] www.chimeres.gr/form.php

copyleft:

η αναδημοσίευση τμήματος ή ολόκληρου άρθρου απ’ το περιοδικό, όχι απλώς επιτρέπεται, αλλά επιδιώκεται.

«έχεις τα πινέλα, έχεις τα χρώματα, ζωγράφισε τον παράδεισο και μπες μέσα» - ν. καζαντζάκης


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
chimeres 005 by chimeres - Issuu