Museumfolder najaar 2021

De 13 musea van Leiden The 13 museums of Leiden

Actuele tentoonstellingen Current exhibitions

WELKOM IN MUSEUMSTAD LEIDEN

WELCOME TO THE MUSEUMS OF LEIDEN

Geen andere stad in Nederland heeft zoveel fantastische musea op loopafstand van elkaar. Krissen uit Indonesië, een anatomisch theater, een Egyptische tempel, schatten uit Japan, de botanische tuin waar de eerste tulpen in Nederland groeiden en een ontdekkingsreis door het menselijk lichaam: de Leidse musea bieden een verrassend aanbod van natuur, kunst en cultuur.

No other city in the Netherlands has so many fantastic museums within walking distance of each other. Krises from Indonesia, an anatomical theatre, an Egyptian temple, treasures from Japan, the botanical garden where the first tulips of Holland flowered, and a journey through the human body: the museums in Leiden offer an astonishing range of nature, art and culture.

Exposities, workshops en evenementen brengen deze bijzondere collecties tot leven. In de weekenden en vakanties worden kinderen getrakteerd op spannende en speelse activiteiten.

Exhibitions, workshops and events bring these exceptional collections to life. There are exciting and enjoyable activities for children at weekends and in the holidays.

Be sure of a warm welcome to museum capital Leiden.

Je bent van harte welkom in museumstad Leiden.

PS. Wist je al dat diverse hotels in Leiden ook museumarrangementen aanbieden? Hierin zijn museumpassen al inbegrepen.

Zie leiden.nl/hotels

PS. Did you know that various hotels in Leiden also offer museum packages? See leiden.nl/hotelstays

RIJKSMUSEUM BOERHAAVE

RIJKSMUSEUM BOERHAAVE

Europees Museum van het Jaar 2019 Rijksmuseum Boerhaave is verkozen tot Europees Museum van het jaar 2019. Het museum biedt jong en oud een kijkje in de verrassende wereld van wetenschap en geneeskunde. De wereld­beroemde collectie laat zien waar het allemaal om draait: nieuws­gierigheid, creativiteit en doorzettingsvermogen. Ontdek meer over de belangrijkste ontdekkingen uit de Nederlandse wetenschaps­geschiedenis een denk mee over de grote vragen van nu.

European Museum of the Year 2019 Rijksmuseum Boerhaave has been chosen as European Museum of the Year 2019. The museum offers young and old a glimpse into the surprising world of science and medicine. The world-famous collection shows what it’s all about: curiosity, creativity and perseverance.

Discover more about the most important discoveries from Dutch scientific history and think about today’s major issues.

BESMET! T/m 9 januari 2022 BESMET! gaat over uitbraken van besmettelijke ziekten, en hoe die het leven kunnen ontwrichten. Deze interessante tentoonstelling, met wetenschap­pelijke objecten en kunst­voorwerpen, toont een intrigerende balans tussen gezondheid en reëel risico, tussen maatschappelijke uitsluiting en empathie en tussen advies en keuze.

Leuk en leerzaam Ook voor kinderen is er veel te doen. Er zijn kinder­ speurtochten met wiskundekoffers en dokterstassen.

Schateiland is een leuke doe-tentoonstelling. En in ‘Spelen met Wiskunde’ (vanaf december) ontdek je de allerleukste wiskunde in je dagelijks leven.

rijksmuseumboerhaave.nl

CONTAGIOUS! Until 9 January 2022 CONTAGIOUS! is about outbreaks of contagious diseases and how they can disrupt life. This interesting exhibition with scientific and artistic objects presents an intriguing balance between health and real risks, between social exclusion and empathy, and between advice and choice.

Fun and educational There is also a lot to do for children. There are children’s treasure hunts with maths supply cases and doctor’s bags. Treasure Island is a fun interactive exhibition about voyages of discovery. And in ‘Playing with Maths’ (as of December) you discover the most fun maths in your daily life.

Museum De Lakenhal

Karin Borghouts

MUSEUM DE LAKENHAL

MUSEUM DE LAKENHAL

Museum De Lakenhal is het museum voor beeldende kunst, geschiedenis en kunstnijverheid van de stad Leiden. Het roemruchte verleden van de stad wordt belicht in zeven collectiepresentaties, waaronder De Bakermat van de Gouden Eeuw, Leiden Universiteits­­­ stad, Het Beleg en Ontzet van Leiden en Zeven Eeuwen Leids Laken. De internationaal bekende collectie bevat tal van hoogtepunten zoals Lucas van Leydens ‘Laatste Oordeel’ (1526-27), fraai gebrandschilderd glas en schilderijen van Rembrandt en tijdgenoten. Sinds 1874 is het museum gevestigd in een monumentale, 17e-eeuwse keurhal voor wollen stoffen, die in 20172019 zorgvuldig werd gerestaureerd en uitgebreid met moderne architectuur.

Museum De Lakenhal is the visual arts, history and crafts museum of the city of Leiden. The city’s illustrious past is highlighted in seven collection presentations, including The Cradle of the Golden Age, Leiden University City, The Siege and Relief of Leiden, and Seven Centuries of ‘Leids Laken’. The internationally renowned collection contains numerous highlights such as Lucas van Leyden’s ‘Last Judgment’ (approximately 1526-27), beautifully stained glass, and paintings by Rembrandt and contemporaries. Since 1874 the museum has been located in a monumental 17th-century hall for woollen fabrics, carefully restored in 2017-2019 and expanded with modern architecture.

If Things Grow Wrong 15 oktober 2021 – 20 februari 2022 We willen sneller, groter, méér. Is dat altijd beter of groeien zo ongemerkt ook de problemen? Van kleine stress over te weinig opslagruimte op je telefoon tot wereldwijde vervuiling… If things grow wrong, dan ontstaat er groeipijn in allerlei soorten en maten.

Deze groeiverslaving stellen we centraal in de nieuwe expositie in Museum De Lakenhal, die op basis van een open call is samengesteld. Uit bijna vijfhonderd inzendingen selecteerden juryleden Eva Rovers, Raki Ap, Liesbeth Staats en Wytske Visser vijftien makers die hun oplossing voor de expositie hebben uitgewerkt.

If Things Grow Wrong 15 October 2021 – 20 February 2022 We want faster, bigger, more. Is that always better, or do problems also grow unnoticed as a result? From minor stress about lack of storage on your phone to global pollution... If things grow wrong, growing pains emerge in all sorts and sizes. This addiction to growth is the central theme of the new exhibition in Museum De Lakenhal, which was compiled on the basis of an open call. From almost five hundred submissions, jury members Eva Rovers, Raki Ap, Liesbeth Staats and Wytske Visser selected fifteen artists who have worked out their solution for the exhibition.

Tuesday to Sunday from 10.00 - 17.00 hrs.

Dinsdag t/m zondag van 10.00 - 17.00 uur.

lakenhal.nl

Mike Bink

scagliolabrakkee © Neutelings Riedijk Architects

NATURALIS

NATURALIS

Op ontdekking met de hele familie Een bezoek aan Naturalis begint bij zaal Leven.

Hier ervaar je met alle zintuigen de schoonheid en rijkdom van de natuur. Onderweg ontmoet je een grote diversiteit aan planten en dieren. En dat is pas het begin... In de 12 meter hoge zaal De dinotijd sta je oog in oog met T. rex Trix en haar tijdgenoten. In de tentoonstelling De aarde ervaar je de krachten van onze planeet. Of waan je in een oerlandschap te midden van een mammoet en duizenden echte ijstijdfossielen. In de zaal De ijstijd mag je bovendien zelf onderzoek doen! De verleiding is een warenhuis van de liefde. Alles draait hier om voortplanting in de natuur. Een spectaculaire reconstructie van Homo erectus vind je in De vroege mens. Tot slot mag een zaal over De dood niet ontbreken in een museum over al het leven, want dood doet letterlijk leven.

A family voyage of discovery A visit to Naturalis starts at the Life gallery. Here, you will experience nature’s beauty and richness with all your senses. In the 12 metre high Dinosaur Era gallery, you will stand face to face with T. rex Trix and her fellow dinosaurs. And this is only the beginning…

Head for the Earth exhibition, where you can feel the forces of our planet. Step into the Ice Age, and you will find yourself wandering a prehistoric landscape, in the midst of mammoths and thousands of real ice-age fossils. Or maybe you’d prefer to check out the warehouse of love, at The Seducation exhibition?

Here, you can learn about procreation in nature. A spectacular reconstruction of Homo erectus awaits at the Early humans exhibition. Naturally, this museum dedicated to life also features an exhibition on the subject of The Death. After all, life and death go hand in hand in the cycle of nature.

LiveScience De etalage van Naturalis is LiveScience. Hier ontmoet je onze onderzoekers en collectiebeheerders zodat je kunt zien en ervaren wat er bij hun werk komt kijken.

Kijk in de agenda van de website voor alle activiteiten in deze zaal. Reserveer je tickets op de website.

LiveScience The showcase of Naturalis is LiveScience. Here you will meet our researchers and collection managers so that you can see what is involved in their work. Check the agenda of the website for all activities in this room.

Book your tickets on the website.

Maandag t/m zondag 10.00 - 17.00 uur.

Monday – Sunday 10.00 – 17.00 hrs.

naturalis.nl

RIJKSMUSEUM VAN OUDHEDEN

NATIONAL MUSEUM OF ANTIQUITIES

In het Rijksmuseum van Oudheden geniet jong en oud van de archeologische rijkdommen en intrigerende cultuur van de Egyptenaren, de Klassieke Wereld, het oude Nabije Oosten en het vroege Nederland. Je ontdekt de fascinerende wereld van de farao’s, Grieken, Etrusken en Romeinen.

In the Rijksmuseum van Oudheden (National Museum of Antiquities), young and old alike can enjoy the archaeological riches and intriguing culture of the Egyptians, the classical era, the ancient Near East and the early Netherlands. You will discover the fascinating world of the Pharaohs, ancient Greeks, Etruscans and Romans.

God op aarde – Keizer Domitianus 17 december 2021 t/m 22 mei 2022 Een grote, internationale tentoonstelling over Domitianus, keizer van het immense Romeinse rijk van het jaar 81 tot 96 na Chr. Zijn regeringsperiode geldt als een gouden tijdperk, maar toch loopt het niet goed met hem af en staat hij bekend als een slechte keizer. Hij werd vermoord en na zijn dood verguisd en uiteindelijk vergeten. Waarom?

Wie was Domitianus eigenlijk als keizer, als staatsman en als mens? Te zien zijn meer dan 275 kunstvoorwerpen uit vele wereldmusea, in het verhaal van Domitianus’ jeugd, zijn weg naar de top tot zijn genadeloze val, in het Rome van de eerste eeuw na Christus.

God on earth – Emperor Domitian 17 December 2021 to 22 May 2022 A major international exhibition on the subject of Domitian, emperor of the vast Roman Empire from AD 81 to 96. Visitors can follow the filmic life of the emperor, his empress, and his illustrious predecessors.

Domitian became emperor at 29 years of age. His reign is seen as one of the Empire’s golden ages. Yet he was assassinated, posthumously mocked and reviled, and ultimately consigned to oblivion. But what was Domitian really like as emperor?

Te bewonderen zijn onder meer portretten en standbeelden van Domitianus en leden van de keizerlijke familie, fragmenten van fresco’s en mozaïeken uit chique villa’s en paleizen, godenbeelden, sieraden van goud en edelstenen, luxe glaswerk, servies en grafmonumenten van de elite, in een levendig decor met film, animaties en 3D reconstructies van het oude Rome.

rmo.nl

The show will feature a fine selection of masterpieces from the first century AD, the heyday of the Roman Empire: portraits and statues of emperor Domitian and members of the imperial family, fragments of murals and mosaics from elegant villas and palaces, statues of gods and goddesses, luxury jewellery, glassware and dinner services, and funerary monuments of the élite. Film, projections and 3D reconstructions give a picture of life of the city of Rome as it looked in the first century AD, with its spectacular new monuments.

CORPUS

CORPUS

In CORPUS beleef je in 55 minuten een spectaculaire ‘reis door de mens’! Maak in het 5D-harttheater een duizelingwekkende ‘reis’ als rood bloedlichaampje, adem mee in de longen, spring op de tong, loop door het oor, verwonder je in de hersenen en verbaas je over je eigen fantastische lichaam.

Discover how your ingenious body works in CORPUS ‘journey through the human body’! In the 5D heart theatre, take a trilling ‘journey’ as a red blood cell, take a breath in the lungs, jump on the tongue, walk through the ear, admire the brain and be generally amazed by our own fantastic body.

Begeleid door een audiotour – beschikbaar in 8 talen – beleef je in groepen van maximaal 16 personen de ‘reis door de mens’. Na de ‘reis’ leer je nog meer over je eigen lichaam en het belang van veel bewegen, verantwoord eten en gezond leven in ‘mijn CORPUS’ het interactieve gedeelte.

Hier vind je bijzondere exhibits en games met een schat aan extra informatie over het menselijk lichaam.

Je kunt daar ook een leuke & leerzame speurtocht doen. Een gemiddeld bezoek aan CORPUS duurt 2,5 uur. CORPUS is geschikt voor alle generaties!

Minimumleeftijd 6 jaar.

Guided by an audio tour (available in eight languages), in groups up to 16 persons you will experience the ‘journey through the human body’.

After the ‘journey, you will go on to learn about the importance of lots of exercise, responsible nutrition and healthy living in ‘my CORPUS’, the interactive part of the experience. Here, you will find a wealth of additional information about the human body.

In ‘my CORPUS’ you can also take part in a fun and interesting scavenger hunt. The average visiting time for CORPUS is 2,5 hours. CORPUS is a fun experience for everyone. Minimum age is 6 years.

CORPUS werkt met tijdsloten dus reserveer op tijd via corpusexperience.nl of bel 071 75 10 200.

CORPUS uses time slots so book on time via corpusexperience.nl or call +31(0)71 75 10 200.

‘reis door de mens’

corpusexperience.nl

‘journey through the human body’

SBU

EG ERW RG

Leiden Centraal

AL B U INI SD

F REE

WASSE NA

12

ARSEW EG

TD OR DIF

EF RE

ENAAR W SCASS

RSEWEG

HU

WASSENAARSEWEG

A44

NWEG DARWI

STA TIO NS

• 4 Hortus botanicus Leiden

VESTG R

KORT GALGEWATER

galgewater

DOC

W E D D EST

YL EL

AA

EG

GALGEWATER

Rijn

RL TO

• 6 Museum De Lakenhal

N

CH O

• 7 Japanmuseum SieboldHuis HA AG S

ES

NOORDEINDE PLEIN

G HAA

G WE

7

Leiden American Pilgrim Museum

URG

ACHT AZENGR GROENH

G WE AG HA

R A P E NB

N

M

EG SW OR

RAP EN

SI

EL NG

AA YL EL

• 9 Erfgoed Leiden | Heritage Leiden

AAT

W IT TE

RL

E NOORDEIND

NDTS TR

DO CT O

G

RE MB RA

WE RS MO

• 8 Molenmuseum De Valk Mill Museum D e Valk

EEG

U

MORSSTRA AT

EG RSW MO

• 5 Rijksmuseum Boerhaave

G WE AG HA

EG

N206

AG WE G

DOELEN

13

OR SW EG

STEEG

4

M

M

OR SW EG

HA

AA N

GEL E SIN

LYL

WITT

LE

ADE SCHIEK

DO CT OR

LE

LYL AA CORPUS ‘reis door de mens’ N CORPUS ‘journey through the human body’

M OR

M OR

SW

RIJN EN

• Leids Wevershuis | The Leiden 11 DOWeaver’s House C

1e BINN EN

19

EG W

MA

AG WE G

UW

A

ANLAAN PLESM BEES

RAAT

MST NAR

HA

O CH

T SIN

EG

S SE AG

HT AC

SW

HA

PLESMANLAAN

AT STEENSTRA

G EL RSSIN MO

N PLESMANLAA

• 2 Rijksmuseum van Oudheden National Museum of Antiquities • 3 Museum Volkenkunde

BIN 2e T S VE

mor ssin gel

3 LAAN

• 1 Naturalis Biodiversity Center

TO R

EF RE

NWEG DARWI

SC HP HO LW EG

PLESMANLAAN

PLESMAN

• 12

TD OR DIF

G WE

N SA

N206 N206

• 10

LD

ANLAAN PLESM

N PLESMANLAA

Academiegebouw Academy Building

• 21

Sterrewacht Leiden Leiden Observatory

• 22

Young Rembrandt Studio

• 23

Young Rembrandt School

HAAG WEG

n

• 20

GE SIN L

LA HILL URC CH

n

TE

Morspoort

AN

• 19

21 W IT

Koornbrug

LA HILL URC CH

• 18

rij

jn

Stadhuis | City Hall

HAAG WEG

Ri

Hooglandse Kerk

• 17

T TGRACH ENVES 5e BINN

N AA

• 16

EL ING TE S

N AA

YL EL RL O CT

• De Burcht | Citadel 15

WIT

Pieterskerk Leiden

YL EL RL O CT

• 14

DO

Universitaire bibliotheken Leiden Leiden University Libraries DO

F

• 13

rij

N206

SEWEG

SV E

LUMC

1

W W

TT ER

SAND

N SA WASSENAA

AN

Ri

jn N HILLLAA CHURC

N HILLLAA CHURC

N206

STERRENWAC HT

L AA

wi t

W

EG

OL W

De 13 musea van Leiden

kva art

HAARLEM MERWEG

SC HI PH

WILLEM DE Z

T STRAA EVAAR KOR

ST. JORISSTEEG

LEVENDAAL

L

G

T CH RA EG ER 4e BINNENVESTGRACHT

PLANTSOE N

JAN VAN HOUTKADE

H U LPWERFB RUG

SING EL IN G EL

KALVERMARKT

ZI JLS

ge l

zij

l s in

RACH T ORANJ EG

STRAA T LANG E

GRAC HT

N NPLEI LAKE

h e re n HEREN GRACH T

RACH T

WAARD GRAC HT

g ra ch

t

EL G IN

NIEUWE RIJN

UTRECHTSE VEER

ERD

LEVENDAAL

GORTESTRAAT

4e BINNENVEST-

HOGEWOERD

PLANTAGE

LEVENDAAL

N PLA

GORTESTRAAT

GRACHT

P LANTSOEN

ud s e s i ng e l wo

Z

HOGE RIJNDIJK

AN LA GE TA

O W

zo

ER

et

ET

er

O

ZOETERWOUDSESIN GEL

LS ZIJ

UTRECHTSE VEER HOG EWO

ORANJEBOOMSTR.

RKT GARENMA

TRAAT D O EZAS

N DA A

VESTES TRAAT

UITERS TENIEUWE RIJN

HOGE WOERD

LEV E

OOS TERK ERKS TRAAT

ZOETERWOUDSESINGEL

UR

Van der Werfpark

KERK STEEG-

TSOEN

JN

EL ZUIDSING

P L AN

W E RI

HER EN

OORT NIEU

HOEFSTRAAT

TE S ING EL

KLOKP

G

HAVEN

LANG ESTRA AT

JE

AN

AAT

RIJNSTRAAT

AT

RAAT

ADE HAVENK

HERENG

RA

VERV ERST

R.

VESTES TRAA T

ST

IJN

L

RIJN

RIJNSTRAAT

n

ER

MID DE L STE GRA CHT

rij

UW

IGRA CH T

e

IE

N

w

A TR ES

HU

HO OIG RAC HT

MID DEL WE G

G L A N DS E K ER KGRACHT

H OO

eu

E BR

G E BRU

G

ST E E N S C

STEENSCHUUR

BO ISO TKA DE

NG

R EN

SI

EL

AAT

G NSWE

HE

SE

STR AAT

UD

HA ENSC LA M M

NSTR

WIT

ENEST EEG

NG E

HERENSINGEL

ORANJ EGRA CHT

ZANDS TRAAT

VOLM O GRACHLENT

W

AT

NSTR

GR O

HOO

T

EU NI

10 ni

RK

T

ERST LEMM

E OUD

L

VEST

11

16

VLIET

9

G TEE GS

LANG

RA P EN B URG R AP ENB UR G

VLIET

AT RSTRA KAISE

SIN GEL

R BU

A RM TE BO

G

LD S

TWEELIN GSTRAA T

PAPEGA AIS BOLWER K

E T AA

BRU

sc

l

15

18

N- EG OR TE KOUG S BR

T RAA

HAAR

RIJN

GSTR

17

SINGE

KAASMARKT

HOO

G EE ST AN

R ST

E NG

EVE

AAT

IR. DR IESSE

RAAMSTEEG

in g e

E OUD

AAT

S TI LL S

EE BR

LA

EEG WST NIEU

HERENSTEEG

stee n

N ZO N

RFSTR ER WE

ijn oude r

ET

T

G

G NBUR RAPE G NBUR RAPE

tte s

ER

22

AN

WIT TE

AK

M RS AA

14

20 ur

G

RK KE G RS EE T E ST P IE O O R CH

RKHOF

EG KSTE KLO

hu

NM D EG AN E M STE

M

KE

PIETERS

AS T IN

VAN D

T ERFSTRAA

OUDE

OU DE

T HAARLEMMER STRAA

E MA R

G EE ST

EN UW

O VR

S

AR

W VAN DER

RIJ N WE NIEU VISMA RK T

G RU

H AC

STE E

R KG

OOL

T RACH

EF DI

E TE

23

2

TH CA

OUDE V EST

DONK ER STEEG -

NIEUWE BEES MARKT TEN-

KT MAR

PRINSE SS KADE E-

TURF

BR EE ST RA AT

LA NG EB

ER RSK

NBURG

PAPENG

SCH

PI E TE

LANGE BRUG

G EE

GEL

GRAC HT

HERENGRACHT

AA LM AR KT

LANG E

HOUTMARKT

STI LLE RIJN

HER ENSI

OUDE HERENGRACHT

STRAAT

Huigpark

HOUTMARKT

ARKT

CLARENSTEEG

ge l

DRUCKERSTR.

Hartebrugkerk

OUDE S IN

T GREVENSTR AA

BRE E

Marekerk

ENKERK VROUW STEEG KOOR

st

G

MM ERS TRA AT

OUDE VE ST

JAN VOSSENSTEE

5

LANGE SIN AGNI ET ENSTRAT AT

ou de ve

RE E MA NG LA

MM

LANGE MARE

BOO

MARE

APO THE KER SDI JK

OUDE SIN GEL

CAECILIAS TRAAT

m ar es in

LANGE GRACH T

Politie

OUDE VEST

CILIA STRAA T

ARL E

MARE

OUDE VEST

HA

LANGEGR ACHT

MARKTSTEEG

6

OUDE SINGEL

STENARKT

KORTE

NIEUWE LAMMERMARKT

AAT STR AAT AG

GEL

3e BINNENVESTGR.

LANG ESTRA AT

MARESIN

LAMMERMARKT

CAE

L

KRAAIERSTRAAT

e rsing el

8

EN NN CHT RA TG

GE

PELIKAANSTRA AT

F

IN

MARESINGEL

EL I NG RES MA

R IJ NS

ER

urg

MARE S

STEG R.

NW

GE L

sb

MID DEL

IN

rijn

LE

UITE RSTE GRA CHT

L GE BU RG ER SIN

MO

NS BU RG ER S

HAARLEMMERW EG

LD

Leiden R IJ

The 13 museums of Leiden

haa rlem me rtre

SC HU TT ER SV E

WIJGERLAAN

NL VE

N AA

JAPANMUSEUM SIEBOLDHUIS

JAPAN MUSEUM SIEBOLDHUIS

Japanmuseum SieboldHuis biedt het mooiste uit Japan in een Hollands historisch huis. Bekijk de prenten, fossielen, keramiek, geprepareerde dieren, oude landkaarten en andere schatten die in de 19de eeuw verzameld zijn door de Beierse arts Philipp Franz von Siebold. Bezoek ook de tijdelijke tentoonstellingen waarin Japanse kunst en cultuur te bewonderen zijn in Siebolds voormalige woonhuis.

Japan Museum SieboldHuis offers Japan’s finest in a historic Dutch residence. Admire the prints, fossils, ceramics, mounted animals, maps and other treasures that were collected by the Bavarian doctor Philipp Franz von Siebold during the 19th century. Also visit the temporary exhibitions that feature Japanese art and culture in Siebold’s former home.

Schoonheid in detail.

20ste-eeuws Japans lakwerk 17 september t/m 5 december 2021 Sōsaku hanga. Creatieve prentkunst uit Japan 17 december 2021 t/m 13 maart 2022

Splendour in detail.

20th century Japanese Lacquer 17 September - 5 December 2021 Sōsaku hanga. Creative prints from Japan 17 December 2021 - 13 March 2022

Het hele jaar door worden er verschillende activiteiten georganiseerd zoals workshops, lezingen en rondleidingen. Voor kinderen is er een gratis speurtocht.

Throughout the year, various activities will take place, such as workshops, lectures and guided tours, and children can take part in a free treasure hunt.

Kijk voor meer informatie en het actuele programma op de website.

For additional information and an up-to-date programme, please visit the website.

sieboldhuis.org

MUSEUM VOLKENKUNDE

MUSEUM VOLKENKUNDE

Museum Volkenkunde is een museum over mensen. In het monumentale pand aan de Singel presenteert het museum wisselende exposities.

Museum Volkenkunde is a museum about people.

The museum presents changing exhibitions in the monumental building on the Singel.

De vaste tentoonstelling bevat objecten uit acht cultuurgebieden. Voorwerpen die stuk voor stuk een menselijk verhaal vertellen. Van Oceanië tot de Noordpoolgebieden en van Geisha tot de Boeddha.

In de speciale kinderruimte kunnen kinderen interactief hun eigen ideale wereld vormgeven. In Museum Volkenkunde ontdek je dat we op de verschillen na, allemaal hetzelfde zijn.

The permanent exhibition contains objects from eight cultural areas. Objects that all tell a human story. From Oceania to the Arctic and from Geisha to the Buddha.

In the special children’s area, children can interactively shape their own ideal world. In the Museum of Ethnology you will discover that, except for the differences, we are all the same.

AZTEKEN t/m 20 februari 2022 Een unieke kans om in Nederland meer te weten te komen over de iconische Azteken cultuur in al haar facetten. Dankzij bruiklenen uit internationale musea en actuele kennis biedt deze expositie behalve de nieuwste inzichten ook volop intrigerende topstukken.

Vele daarvan zijn nog nooit eerder buiten Mexico te zien geweest.

AZTEKEN is de moeite waard voor jong en oud. Zo is er voor families een interactieve route en kun je in het Azteken atelier terecht voor creatieve opdrachten.

volkenkunde.nl

AZTEC until February 20, 2022 A unique opportunity to learn more about the iconic Aztec culture in all its facets in the Netherlands. Thanks to loans from international museums and current knowledge, this exhibition offers not only the latest insights, but also plenty of intriguing masterpieces. Many of these have never been seen outside of Mexico before.

AZTEC is worth seeing for young and old. For example, there is an interactive route for families and you can go to the Aztec studio for creative assignments.

MOLENMUSEUM DE VALK

MILL MUSEUM THE VALK

Molenmuseum De Valk is een stellingmolen uit 1743.

Het is de laatste originele molen van de negentien die ooit op de Leidse stadswallen stonden. Als icoon van Leiden torent de molen boven de stad uit.

Mill museum De Valk (The Falcon) is a tower mill dating from 1743. It is the last of the original 19 mills that once stood on Leiden’s city ramparts. Like a true icon, the mill towers over the city.

Kom eens kijken in de molen. Beneden loop je de molenaarswoning binnen. De enige bewaard gebleven stadsmolenaarswoning in Nederland ademt nog de sfeer van rond 1900. Na de dood van molenaar Willem van Rhijn in 1966 werd de molen pas een museum.

Come and visit the mill. On the ground floor, you will enter the miller’s living quarters. It is the only preserved town miller’s residence in the Netherlands, and it still has the feel of the 1900s. The mill did not become a museum until after the death of miller Willem van Rhijn in 1966.

Bezoek alle zeven verdiepingen en vorm je een beeld van het leven en werk van de molenaar van vroeger.

Op de eerste verdieping draait de 4-talige film over de Leidse molens en de ontwikkeling en de werking van molens. Eenmaal op de omloop, heb je een prachtig uitzicht over de stad. Een bezoek aan Molen De Valk in Leiden is geschikt voor kinderen en volwassenen.

Voor rondleidingen en meer bezoekersinformatie kijk op de website.

Visit all seven stories of the museum, and get an idea of the life and work of the miller back in the day. On the first floor you can watch a film (available in four languages) about the mills of Leiden and the way mills in The Netherlands were developed. Once you get to the gallery, you will enjoy a splendid view of the city. A visit to Molen de Valk is an interesting outing for both adults and children.

For guided tours and additional information, please visit the website.

molenmuseumdevalk.nl

LEIDEN AMERICAN PILGRIM MUSEUM

LEIDEN AMERICAN PILGRIM MUSEUM

In een prachtig pand in de Beschuitsteeg, dat uit de 14e eeuw stamt, huist het Leiden American Pilgrim Museum. Het museum vertelt de verhalen van de Pilgrims, de oprichters van New England (USA).

Meubels uit Pilgrim-tijden tonen aspecten van het dagelijks leven en gebeurtenissen met betrekking tot de Pilgrims worden geïllustreerd door de bijzondere verzameling zestiende- en zeventiende-eeuwse kaarten en gravures van kunstenaars als Gerard Mercator, Adrian van de Venne, Adriaen van Ostade en Jacques de Gheyn.

The Leiden American Pilgrim Museum is in a beautiful building on the Beschuitsteeg that dates from the 14th century. The museum tells the stories of the founders of New England, the Pilgrims. Furnishings from Pilgrim times show aspects of daily life, while events involving the Pilgrims themselves are illustrated with a remarkable collection of sixteenth and seventeenthcentury maps and engravings by such artists as Gerard Mercator, Adrian van de Venne, Adriaen van Ostade and Jacques de Gheyn.

Behalve de geschiedenis van de Pilgrims is hier goed te zien hoe men in de Gouden Eeuw in Leiden woonde. Het museum staat vol meubels, huisraad en attributen uit die tijd.

Kijk voor actuele openingstijden op de website.

Apart from the history of the Pilgrims, you can see how people lived in Leiden during the Golden Age. The museum is full of furniture, household goods and items from that period of time.

For current opening times, please visit the website.

leidenamericanpilgrimmuseum.org

HORTUS BOTANICUS LEIDEN

HORTUS BOTANICUS LEIDEN

Kom genieten van de prachtige collecties in de tropische kassen en tuinen in de oudste botanische tuin van Nederland. In 1590 gesticht door de Universiteit Leiden en in 1594 ingericht door Carolus Clusius (1526-1609) als tuin voor onderwijs en onderzoek. In deze groene schatkamer vindt u zeldzame planten uit Zuidoost- en Oost-Azië, Zuid-Europa en ZuidAfrika waarvan sommige in de natuur zelfs bijna zijn uitgestorven.

Come enjoy the beautiful collections in the tropical glasshouses and gardens in the oldest botanic garden in the Netherlands. Founded in 1590 by Leiden University and set up as a garden for education and research in 1594 by Carolus Clusius (1526-1609). This treasure trove of nature allows you to encounter rare plants from South-East and East Asia, Southern Europe and South Africa, some of which are almost extinct in the wild.

Dit najaar is er genoeg te doen en te beleven in de Leidse Hortus. Sluit aan bij een van de vele rondleidingen, bezoek een stoepplantjesconsult of wandel op eigen gelegenheid door de tuin met een gratis wandelboekje. Van november 2021 tot maart 2022 organiseert de Hortus een maandelijkse Wintermiddag, waar bezoekers het thema ‘Licht’ kunnen ontdekken. Luister naar de uitleg van bevlogen Hortusonderzoekers of woon een van de spannende proefjes bij in de frisse buitenlucht.

This autumn there is plenty to do and experience at the Hortus in Leiden. Join one of the many guided tours, visit a pavement plant consultation or walk through the garden on your own with a free walking booklet. From November 2021 to March 2022, the Hortus organises a monthly Winter Afternoon, where visitors can discover the theme of ‘Light’. Listen to the explanation of enthusiastic Hortus researchers or attend one of the exciting experiments in the crisp open air.

hortusleiden.nl

Ralph Reniers

MEER MUSEA IN LEIDEN

MORE MUSEUMS IN LEIDEN

ERFGOED LEIDEN EN OMSTREKEN

HERITAGE LEIDEN AND SURROUNDING AREA

Ontdek meer in ons verleden. Met 17 kilometer archief, 3.000 dozen archeologisch materiaal en informatie over 2.850 monumenten is Erfgoed Leiden de plek om te speuren naar verhalen uit het verleden.

Op de website vind je al veel informatie. Liever zelf op onderzoek uit? De medewerkers helpen je graag.

With more than seventeen kilometres of centuries-old archive, 3,000 boxes of archaeological material and information about 2,850 monuments. On the website you can find a lot of stories and material incluiding photos and old maps. Do you prefer to dig deeper?

The staff will be pleased to help you.

ERFGOEDLEIDEN.NL

Kees Hummel

MUSEUM HET LEIDS WEVERSHUIS

MUSEUM THE LEIDEN WEAVER HOUSE

Een origineel Wevershuis waarvan de bewonersgeschiedenis teruggaat tot 1560. De plek waar het huis staat kwam omstreeks 1350 binnen de stad te liggen. Ondanks bewoning tot 2001 heeft het pand zijn oorspronkelijke karakter grotendeels behouden en vormt nu, incl. een sobere inrichting, het museum.

An authentic Weaver House, with a residential history dating back to 1560. By the year 1350, Leiden had expanded to the extent that the Weaver House area now lay within the city limits. Despite the fact that the house was inhabited up to 2001, the building generally maintained its original character. Today, the Weaver House serves as a museum.

• ‘Plooien’ door Sylvia ten Kley (fijn naaldwerk) en Anne Maryken (bronzen beelden) T/m 31 oktober 2021

• ‘Pleats’ by Sylvia ten Kley (fine needlework) and Anne Maryken (bronze statues) Until 31 October 2021

• ‘15 jaar TEGENDRAADS’ door textielcollectief Tegendraads 6 november - 12 december 2021

• ‘15 years CONTRARY’ by textile collective Tegendraads 6 November - 12 December 2021

• ‘Contrast/rijk’ door Erna van Samsbeek (keramiek en textiel) 8 december 2021 - 6 maart 2022

• ‘Contrast/rich’ by Erna van Samsbeek (ceramics and textiles) 8 December 2021 - 6 March 2022

WEVERSHUIS.NL

Langebrug 89

YOUNG REMBRANDT STUDIO

YOUNG REMBRANDT STUDIO

In dit prachtige 17e eeuwse huis, leerde de jonge Rembrandt schilderen, tekenen en etsen. Binnen is een leuke Rembrandt souvenirwinkel te vinden en wordt de bezoeker meegenomen in een geweldige 7 minuten durende video experience. Maak kennis met de jonge Rembrandt en de belangrijkste sleutelfiguren in zijn leven, zijn unieke talent en de toegepaste kunst van het maken en mengen van verf uit exotische mineralen. Een mooie terugblik op de eerste 25 jaar van het leven van één van de grootste meesters ooit.

This lovely 17th century house is where the young Rembrandt learned to paint, draw and etch. There is a unique Rembrandt souvenir shop inside and visitors are taken on an amazing 7-minute video experience.

Meet the young Rembrandt and the most important key figures in his life, his unique talent and the applied art of creating and mixing paint from exotic minerals. A beautiful look back at the first 25 years of the life of one of the greatest masters of all time.

ratis entree. Dinsdag - zondag 12.00-17.00 uur, G in vakanties ook open op maandag.

Free entrance. Tuesday - Sunday 12.00-17.00 hrs, during holidays also open on Monday.

leiden.nl/jongerembrandt

leiden.nl/youngrembrandt

Lokhorststraat 16

Kees Hummel

YOUNG REMBRANDT SCHOOL

YOUNG REMBRANDT SCHOOL

Laat je schetsen bij de Latijnse School!

Get sketched at the Latin School!

Vanaf zijn zevende ging Rembrandt van Rijn naar de Latijnse School, van 1616 - 1620. De Latijnse School was de voorloper van het huidige gymnasium en was bedoeld als vooropleiding voor de universiteit. Er werd alleen in Latijn gesproken en les gegeven. Hier leerde Rembrandt ook voor het eerst schetsen. Hij volgde er tekenlessen van Henricus Rieverlinck, zijn eerste tekenleraar.

At the age of seven Rembrandt van Rijn went to the Latin School during 1616 - 1620. The Latin School was the predecessor of the current gymnasium and was intended as a preliminary education for the university. They spoke and taught only in Latin. Here Rembrandt also learned to sketch for the first time. He took drawing lessons from Henricus Rieverlinck, his first drawing teacher.

Het prachtige gebouw is helaas niet te bezoeken. Wel bevindt zich op de begane grond de ‘Young Rembrandt School’. Bezoekers kunnen zich hier - als ze naar binnen kijken - door de meester zélf laten schetsen! De van jou gemaakte schets is gratis te downloaden op de website.

Unfortunately, the beautiful building cannot be visited.

But you can find the “Young Rembrandt School” on the ground floor. Visitors can - if they look inside - be sketched by the master himself! The sketch that is made of you can be downloaded for free on the website.

Openingstijden 09.00 - 20.00 uur

Opening hours 09.00 - 20.00 hrs.

leiden.nl/latijnseschool

leiden.nl/latinschool

stadswandeling Leiden

DE LEIDSE LOPER

stadswandeling Leiden

HOFJES WANDELING stadswandeling Leiden

achterzijde

Uitleg symbolen ND MO AR W

VE GE RA ST RS AT

ND ER W EG

RLAAN

GOOIM EE AAN

ER L IME GO O

GO OI ME ER

HAARLE MMERW EG

GSTRAA T

PAPEGAA ISBOLWERK

TWEELIN

RFBRUG

H U L PWE

RAAT

VOLMO GRACHLENT

ZANDS T

KLOKP OORT

KALVERMARKT

PELIKAANSTRAA T

ZUIDSIN

LANG ESTRA AT

GRAC HT

OOS T ER K ERKS T

cht

VESTEST RAAT

LEVENDAAL

UTRECHTSE

GR

GORTESTRAAT

4e BINNENVEST-

4e BINNENVESTGRACHT

GRACHT

OE P L ANTS N

Z

O

ZOETERWOUDSESINGE L

HOGEWOERD

LEVENDAAL

GORTESTRAAT

HT

PLANTSOEN

JAN VAN HOUTKADE

RIJNSTRAAT

LEVENDAAL

RIJNSTRAAT

RE GE

AC

EGRAC HT

NIEUWE RIJN

UTRECHTSE VEER

HOG EWOE RD

AA L

ORANJ

GRACH T

LANG ESTRA AT

HEREN

HEREN GRACH T

VESTES TRAAT

LSTE GRA CHT

NIEUWE RIJN

HOGE WOER D

END

HOEFSTRAAT

KAD E

MID DE

N IE U WE R IJ N

LEV

KRAAIERSTRAAT

KT

BO ISO T

SING EL

N206

UITER STE G RAC HT

JE

GARENMAR

Van der Werfpark

RAAT

Benieu o.a. ve LANGEST RAAT

UITERS TE-

KERKSTEEG

here ngra

DE L STEG R. M ID

LWE

HOO IGRA CH T

G

GL ANDSE KE RKGRACHT

HOO

MIDDE

AT

HOO IGRA CHT

RA

ET

AG WE G

HAAG WEG

ST

ST. JORISSTEEG

HP HO

SC

EG

MO RS W

RS W EG MO

W

IJN

VLIET

L GE SIN

ri jn

ER

G

ORANJEBOOMSTR.

HA AG SE SC HO U

EG

OM ME DIJKS EW

H

HAVEN

IJN

IR. DR IESSE NSTR AAT

ESTEE G

R

Naast Rembr Leidse geven elkaar

HERENGRACHT

N

AT RSTRA EVAA KOR

TE

AN

WIT TE

HOUTMARKT

n

KT

rij

AR

GA

NS

VE RV ERST

OUDE HERENGRACHT

e

IE UW

N

w

BRUG

W IT

LA HILL URC CH

Erfgoed Leiden en omstreken

HOUTMARKT

EU

eu

T TRAA

E LANG

VLIET

n

12

GR OEN

STEENSCHUUR

RAAT D O EZAST

R ij

el

ER OUD

KAASMARKT

ijn

NI

ELDS

T RAA

NEV

RAPENB URG

G

HAARLE

NO R T E EG KO G S U BR

ni ERM T BO

BUR

SINGEL

TR. MMERS

Museum Het Leids Weverhuis

E RIJN

EG STE RG BU

T ES BRE

P EN

GEL SIN MARE

oude r

JN E RI

VISMARKT

EG STE AN

W NIEU

EEG WST NIEU

AT RSTRA KAISE

RA

DRUCKERSTR.

ARE

OUD

RAAMSTEEG

sing

WIT TE S ING EL

T GREVENSTRA A

EM

HAARLEMMERSTRAAT

G BRU

sc

F EE DR OF SH EN

wi tte

RS

SM AAR M

OUDE

GE

steen

HERENSTEEG

L GE

AA

EV ST

Sterrewacht

AAT WERFSTR VAN DER

LAN

G

BURG

E SIN

L LY R LE

CHT NENVESTGRA 5e BIN

O CT DO

WITT

ZON

ur

13

AN

KE

AT

RAPEN

NBUR RAPE

Pieterskerk

9

10

STERRENWAC HTL A

EG

RA

G

TEEG KLOKS

hu

E AS T IN

RK S KE EG ER S T E P IETO O R CH

ERKHOF PIETERSK

8

NG

EG

T ES BRE

ST E E

TE

AR

N MA DE AN G M TEE S

G RU

OOL

GEL

Hortus botanicus Leiden

Universiteitsbibliotheek

FS

AT FSTRA

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, 23 in een De Burcht opgeslagen systeem of worden overgezet in welke22 vorm dan ook (elektronisch, fotokopie of anderszins) zonder toestemming van de uitgever. Deze uitgave is Stadhuis Hooglandse 18 met de grootst mogelijke zorg samengesteld.

Kerk 19 21 van alle Wij hebben ons best gedaan 20 om Leiden Americaneigenaar te afbeeldingen de rechtmatige 16 Pilgrim Museum achterhalen en hier te vermelden met de daarbij behorende credits. De redactie, noch de15 uitgever kan aansprakelijk worden gesteld voor schade als gevolg van eventuele 14en/of onvolkomenheden. onjuistheden

TH CA

DIE

17

7

langs de hoogtepunten.

11

N

ES TR AAT

LA NG EB

HERE

in vrijh is ook 1606 h

T

OUDE VEST

R ER WE VAN D

LA

SCH

HT GRAC PAPEN

E SIN WITT

ENS H O F DREEF

SCHIEKADE RIJN EN

HOUTSTRAAT

STEEG DOELEN

RIJN

AA LM AR KT

REMBRA ROUTE LANG EGRA CH

GEL

OUDE V EST

EG JAN VOSSENSTE

LANGE BRUG

T CH GR A ER K RSK

6

LANGE MARE

BR E URG RAPENB

5 ACHT AZENGR

STIL LE

OUDE S IN

CLARENSTEEG

Hartebrugkerk

Rijksmuseum van Oudheden

1 uur en 45 minuten stadswandeling

GEL

Marekerk

NKERKVROUWEEEG KOORST

A RKT

STRAAT

Ontdek de Pilgrimhistorie van Leiden: een bijzondere stadswandeling

AA N

MARE

BR E E

Japanmuseum SieboldHuis

EG AGW HA

DOC TO R LEL YL

MARE

E NOORDEIND

GROENH

Rijksmuseum Boerhaave

24

PI E T E

EL NG

SI

CAECILIAS TRAAT

LAN AGNIETEGE SINT NSTRAA T

RAPENBURG

IT TE

EG SL IKST E T RAAT R E M BRANDTS

W

STEE G

EG GW HAA

BOO MM

4

ASTRA AT

APO THE KER SDI JK

GALGEWATER

WEDDE

3

OUDE SIN

OUDE VEST

HAA RLEM ME RSTR AAT

galgewater

NOORDEINDE PLEIN

WEG RS MO

CAE CILI

GRACH T

Contact Leiden Marketing, oude vest info@leidenmarketing.nl

OUDE VEST

MORSSTRAAT

Rij n

MARESIN GEL

LANGE

Politie

OUDE VE ST

KORT GALGEWATER

EG SW

MARKTSTEEG

R MO

EL

3e BINNENVESTGR.

LANGEGR ACHT

25

OUDE SINGEL

NG

Met dank aan Erfgoed Leiden en maresingel Omstreken, Museum De Lakenhal, Pieterskerk Leiden, e.a.

LAMMERMARKT

Museum De Lakenhal

MARE SI

MARESINGEL

e rsingel

KORTE

1

BEESTENMARKT

2

Benieuwd geworden? De wandelingen zijn verkrijgbaar bij de VVV Leiden.

N206

S T EV

A44

T RAA MST

urg

LAMMERMARKT

AAT TSTR AGAA

N

DO CTO RL

EG

NAR

T SIN

en Marlijn Kok Vormgeving Campaigns&Results Fotografie Kees Hummel e.a.

EL

sb

RF

NIEUWE

AA

AN

ED IJK SE W

HT

rijn

WE

Morspoort

A YL EL

OM M

1 uur en 50 minuten stadswandeling

LYL

die je laat kennismaken met de mooiste plekjes van Leiden. Veel historische monumenten en bijzondere doorkijkjes zijn doorgaans moeilijk te met Augmented vinden.

Reality op De Leidse Loper biedt uitkomst en geeft historische locaties een mooi en duidelijk overzicht van deze plekjes.

morssingel

BU RG ERSI NG

LEN

Molenmuseum De Valk

EN- T BINN CH 2 e GRA T V ES

Museum Volkenkunde

LE

EG W W

RIJ NS

MO

R

TOR

10

EenDEbijzondere LEIDSE LOPER stadswandeling langs de hoogtepunten 16 De Leidse Loper is een bijzondere rondwandeling van Rembrandt & de Gouden Eeuw. door Leiden. Deze wandeling is dé wandeling

D

stadswandeling Leiden

15

23 22Niets uit deze Alle rechten voorbehouden. uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een systeem of worden 20 19 overgezet in welke 21 vorm dan ook (elektronisch, fotokopie of anderszins) 18 zonder toestemming van de uitgever.

17Deze uitgave is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Wij hebben ons best gedaan om van alle afbeeldingen de rechtmatige eigenaar te achterhalen en hier te vermelden met de daarbij behorende credits. De redactie, noch de uitgever kan aansprakelijk worden gesteld voor schade als gevolg van eventuele onjuistheden en/of onvolkomenheden.

W W OU

STA TIO NS

AT STEENSTRA

13

12

H SC

Leiden

LUMC

Naturalis Biodiversity Center

PLESMANLAAN

EG

Dit bo achter en ruim dan ve ideale wande

Uitgever Leiden Marketing Redactie Lucien Geelhoed, Susan Suèr

SC HU TT ER SV EL

GEL RSSIN MO

8

SE AG HA

N PLESMANLAA

WIJGERLAAN

© 2020 Leiden Marketing, 2e druk.

D

ANLAAN PLESM

DO C

Leiden, waar Rembrandt het licht zag.

14

SC HU TT ER SV EL

EG W

PLESMAN LAAN

N11

N206

HOFJES ROUTE

PILGRIMS ROUTE

NWEG DARWI

N206

RTD IFO ND SA

24

Contact Leiden Marketing, info@leidenmarketing.nl

WILLEM DE Z

In de voetsporen van de Pilgrims

REEF

Leiden is niet alleen de stad waar Rembrandt van Rijn het licht zag. Het is Leiden Centraal ook de stad waar de Pilgrims, de ‘founding fathers’ van Amerika, tussen 1609 en 1620 in vrijheid konden wonen en werken. Zij woonden in een van de 35 hofjes die Leiden rijk is. Naast de Rembrandt Route is er ook een Pilgrims Route, Hofjes Route en De Leidse Loper beschikbaar. Deze symbolen geven aan op welke locaties deze routes elkaar kruisen.

Museum De Lakenhal, e.a.

Leiden is met haar 35 hofjes een echte hofjesstad.

3 2 4 hofjes uit alle tijden Met deze wandeling langs van de late middeleeuwen en de 17e eeuw tot aan N206 5 het industriële tijdperk eind 19e eeuw - ontstaat een prachtig beeld van de rijke schakering en 7 6 Inclusief informatie over variatie aan Leidse hofjes. welke hofjes toegankelijk zijn voor publiek.

N206

W AR

Met dank aan Erfgoed Leiden en Omstreken,

25

1

A44 A4

haarlemme rtrekvaart

EG

AN LA

WEG

AW

HAARLEMMER

M

AN

DONKE RSTEEG

JA L

LL E MD EZ WIJ GER LA

GSTR AAT

.T

N206

E EG

UR G

stadswandeling Leiden

WI

ST

GE NI E

Een drietal locaties bevindt zich aan de overkant van het water. De tekst in deze route geeft daar extra informatie over.

WASSENAARSEWEG

EN

IN

EWEG ENAARS WASS

ARSEWEG

Pagina 21: Frits van Oostrom, Nederlands historisch letterkundige

Benieuwd geworden? De wandelingen zijn verkrijgbaar bij de VVV Leiden.

LE MARE

1 uur en 50 minuten stadswandeling

HOFJES WANDELING

WASSENA

Coverbeeld Zelfportret, Rembrandt, ca. 1628, Collectie Rijksmuseum.

Leiden is niet alleen de stad waar Rembrandt van HOFJES PILGRIMS ROUTE ROUTE Rijn het licht zag. Het is ook de stad waar de Pilgrims, de ‘founding fathers’ van Amerika, tussen 1609 en 1620 in vrijheid konden wonen en werken. Zij woonden in een van de 35 hofjes die Leiden rijk is. Naast de Rembrandt Route is er ook een Pilgrims Route, Hofjes Route en De Leidse Loper beschikbaar. Deze symbolen geven aan op welke locaties deze routes elkaar kruisen.

EEF DR US INI A LB

met Augmented Reality op historische locaties

Een drietal locaties bevindt zich aan de overkant van het water. De tekst in deze route geeft daar extra informatie over.

EG RW GE

zorg samengesteld. Wij hebben ons best gedaan om van alle afbeeldingen de rechtmatige eigenaar te achterhalen en hier te vermelden met de daarbij behorende credits. De redactie, noch de uitgever kan aansprakelijk worden gesteld voor schade als gevolg van eventuele onjuistheden en/of onvolkomenheden.

UW

zonder toestemming van de uitgever.

STI L

20 in welke vorm dan ook overgezet 21 (elektronisch, fotokopie of anderszins) 18

17Deze uitgave is met de grootst mogelijke

16

HOO

MAD EWEG

DER

VAN

19

15

R SBU RIJN

A44

23 22Niets uit deze Alle rechten voorbehouden. uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een systeem of worden

14

13

12

10

REEF IFORTD SAND

Kor te Vliet

Contact Leiden Marketing, info@leidenmarketing.nl

2

8

EG

N LAA

Museum De Lakenhal, e.a.

24

3

6

Leiden, waar Rembrandt het licht zag.

Een bijzondere stadswandeling langs de hoogtepunten van Rembrandt & de Gouden Eeuw.

OL W

ILL CH UR CH

Met dank aan Erfgoed Leiden en Omstreken,

25

1

4

5 7

N206

IPH

Pagina 21: Frits van Oostrom, Nederlands historisch letterkundige

N11

Treed de illu Staten van ee die zij meena Ga ter leefom

SCH

DER

ING EL

N VA

De Leidse Loper is een bijzondere rondwandeling door Leiden. Deze wandeling is dé wandeling die je laat kennismaken met de mooiste plekjes van Leiden. Veel historische monumenten en bijzondere doorkijkjes zijn doorgaans moeilijk te vinden. De Leidse Loper biedt uitkomst en geeft een mooi en duidelijk overzicht van deze plekjes.

V RO

LEM

WILLE M

STEYN CRONE

IJNS BU RG ERS

LAM ME NS CH AN SW

EG

N

N206

BEESTEN MARKT

LAM CHURCHILLLAA

ORSCHO

rijn-schiekanaal

EWEG

NIEUWE

G SC HA NS WE

MADEWEG

MEN

Korte Vl iet

rijn-schiekanaal

WIL

VO

WASS ENAA RS

Corpus

ARKT

Collectie Rijksmuseum.

KANAALWEG

KANAALWEG

KANAALWEG

KANAALWEG

KANAALWEG

TERWEG

N206

VOORSCHOTERWEG

stadswandeling Leiden

DE LEIDSE LOPER

In de voetsporen van Rembrandt

TURFM

A4

G WE ER RG BU NS

CHURCHILLLAAN

G WE MADE

PRINSE SSEKADE

AALWEG KAN

HEREN

ST

RA

RIJNDIJK

AT

HOGE

N DER VA

WILLEM

LW EG

ENSTR AAT H ER

rijn

Erfgoed Leiden en Omstreken, Matthijs de Rijk, Laure Etienne, e.a.

Coverbeeld Zelfportret, Rembrandt, ca. 1628,

SITTERLAAN

RIJ

RIJNDIJK

oude

HOGE

ILLLAAN CHURCH

N206

KANAALWEG

DE

DE SITTERLAAN

Erfgoed Leiden en Omstreken, Matthijs de Rijk, Laure Etienne, e.a.

NVESTG RAC

GO OI ME ER

HE

SWEG CHAN

LAMMENSCHANSWEG

Fotografie Kees Hummel, Marc de Haan,

In de voetsporen Leiden van Rembrandt

HO GE RIJ ND IJK

Leiden is met haar 35 hofjes een echte hofjesstad.

Met deze wandeling langs hofjes uit alle tijden van de late middeleeuwen en de 17e eeuw tot aan het industriële tijdperk eind 19e eeuw - ontstaat een prachtig beeld van de rijke schakering en variatie aan Leidse hofjes. Inclusief informatie over welke hofjes toegankelijk zijn voor publiek.

Fotografie Kees Hummel, Marc de Haan,

1e BINN E

NDERWEG

EG

AT W RA

WARMO

GOOIMEERLAAN N

EE R L AA

OIM

SC HIPHOLWEG

HAARLEMMERWEG

haarlemmertrekvaart

HAARLEMMERWEG

IJNSBURGERSINGEL SCHPHOLWEG

PAPEGAAISBOLWERK

TWEELINGSTRAAT

BEESTENMARKT

UG

VOLMOLENGRACHT

T RAAT

H U L PWERFBR

ZANDS

1e BINNENVE STGR AC

NIEUWE

TURFMARKT

KLOKP OORT

HERENSINGEL

HOGE RIJNDIJK

DIJK IJN

LAMMENS

N206

rijn

RIJNDIJK

N

NLAA

BURGGRAVE

RGGRAVENLAAN BU

VRIJHEIDSLAAN

VIJF MEILAAN

R IJ N SB UR GE RW EG

Vormgeving Campaigns&Results

HA

HA AG SE SC HO UW

PELIKAANSTRAA T

PRINSESSEKADE

EG

KALVERMARKT

TE

MARE

STILLE

DONKERSTEEG

VROUWENS

ZI JLSINGEL

e s i ng l

HOOGSTRAAT

LANG ESTRAAT

GRAC HT

G LANDSE K ERKGRACHT

DELS TEGR.

zijl

HOGE

N TAGELAAN

ud s e s i ngel wo

R GE HO

OETERWOUDSESINGEL

zoeter

LAAN HILL URC CH

VLIET

SINGEL

RIJNSTRAAT

H OO

MIDDELWEG

ORANJEGRACHT

HOGE RIJNDIJK HOGE RIJNDIJK

PLA

NTSOEN

HOOIGRACHT

UITERSTE-

VESTESTRAAT

herengracht

LANGESTRA AT

LAKENPLEIN

WAARDGRACHT

HERENGRACHT

HERENGRACHT

VESTESTRAAT

ORANJEGRACHT

G

EL

LANGESTRAAT RIJNSTRAAT

nieuwe

PLANTAGE

LEVENDAAL

GRACHT

P LA

KRAAIERSTRAAT

HOGEWOERD

GORTESTRAAT

4e BINNENVESTOE P LANTS N

Z

R EN STR AAT

UTRECHTSE VEER

LEVENDAAL

GORTESTRAAT

GEREGRACHT 4e BINNENVESTGRACHT

PLANTSOEN

Vormgeving Campaigns&Results

ZOETERWOUDSESINGEL

MID

G

TE

N206

LAGE RIJNDIJK

EG

W IT

LEVENDAAL

DIJK

IN

NIEUWE RIJN

UTRECHTSE VEER

HOGEWOE RD

END A AL

LAGE RIJN

LS ZIJ

KANAALW

EG

HAAGW

EWE

Rijn

GARENMARKT

VLIET

D O EZASTRAAT

HOFJES WANDELING

Redactie Lucien Geelhoed, Leiden Marketing, Museum De Lakenhal

LAGE RIJNDIJK

O OS TERK ERKS TR A A T

NIEUWE RIJN

HOGEWOE RD

LE V

HOEFSTRAAT

JAN VAN HOUTKADE

AT

HAVEN

oude rijn

HT

MORSWEG

F EE DR OF SH EN

T STRAA EVAAR KOR

EV ST

A

RAAT KAISERST

NVESTGRACHT

LA LELY

sc

BRUG

E SINGEL

5e BINNE

DOCTOR

WITT

s teen

LANGE

Van der Werfpark

ZOETERWOUDSESINGE L

ERSTRA

HAVENKADE

ZUIDSINGEL

KERKSTEEG

WE R IJN

BURGGR

KT

rijn

MID DEL STE

N

RAAT

HERENSTEEG

ST

STEENSCHUUR

BOIS OTK ADE

TE SIN GEL

VERV

VEST

G

GRA C

E

TE BO

EG

NI

BREE

nieuwe RMAR

EG WSTE NIEU

BURG

SINGEL

NIEU

rijn

RAPEN

RAPENBURG

BRUG

ENS H O F DREEF

WITTE

SCHIEKADE

ST EV

LANGE

RIJN EN

R AAT

oude

N

AAT

E RIJ

TR

G

VISMARK T

BREES

STE E

ACHT

W NIEU

OOL

G RU WIT

ST

IJN

JE

SC H

PAPENGRACHT

KGR RSKER

EL NG

RAP ENBURG

PI E T E

URG

RAAMSTEEG

12

ER

HERENGRACHT

ELYLAAN

RAPENBURG

REMBRANDTSTRAAT

HAAGW

ARE

STEEG

EM

RAPENB

BURG

Erfgoed Leiden en omstreken

SINGEL

RIJN

IR. DRIES SENSTRAA T

GR OENESTEE

UW

IE UW

SINGEL

stadswandeling Leiden

HOUTMARKT

NG LA

WED D E

PE N

13 singel

WITTE

Rijn

HERENSINGEL

OUDE

KAASMARKT

ij n

BURGSTEEG

NO R T EEG KO G S U BR

GANG

Uitgever Leiden Marketing

EL

GRACHT

HAARLEMMERSTR.

Museum Het Leids Weverhuis

RIJN OUDE

oude r

OUDE

OUDE

WERFSTRAAT

AT WERFSTRA

HAARLEMMERST RAAT

OUDE HERENGRACHT

L LY

NSTEEG

AARSMA M

HOUTMARKT

LE

RA

AN

wi tte

EG

S KERK S TEEG PIETER CHOOR

ZONNEVELDSTRAAT

Speciaal voor deze wandeling heeft Leiden Marketing de ‘Leidse AR Rembrandt Route’ app ontwikkeld. Een Augmented Reality app waarbij stadsgids Onno Blom op zeven locaties op bijzondere wijze aanvullende informatie geeft. Door een AR-‘hotspot’ op je telefoon te selecteren, navigeert de app je moeiteloos door de stad. Eenmaal op de AR-locatie gearriveerd kun je met je telefoon op ontdekkingstocht door de geschiedenis van Rembrandt & de Gouden Eeuw in Leiden, Stad van Ontdekkingen. De Leidse AR Rembrandt Route-app is gratis te downloaden in de Apple Store of in de Google Play Store.

M O

EG AT W

RA

ST ER ST EE DEG EN

Redactie Leiden Marketing, Museum De Lakenhal

Uitleg symbolen

Een unieke rondwandeling in de voetsporen van de beroemdste grootmeester uit de Gouden Eeuw: Rembrandt van Rijn. Het was in Leiden dat Leiden Rembrandt letterlijk en figuurlijk het licht zag. De geboren Leienaar verbleef de eerste 25 jaren van zijn leven in Leiden en legde hier de basis voor zijn indrukwekkende artistieke carrière.

© 2019 Leiden Marketing, 2e druk.

HERENSING

OUDE V EST

VAN DER

VAN DER

LANGE

OU D E S INGEL

DRUCKERSTR.

TOR

E AS T

MANDE STEEG

17

9

GREVENSTRA AT

STERRENWAC HTLA

Sterrewacht

oude vest

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, 23 in eenDesysteem Burcht opgeslagen of worden 22 dan ook (elekovergezet in welke vorm tronisch, fotokopie of anderszins) zonder Stadhuis toestemming van de uitgever. Deze uitgave is Hooglandse 16de grootst 18 met mogelijke zorg samengesteld.

Kerk 19 21 van alle 20 om Wij hebben ons best gedaan Leiden American eigenaar te afbeeldingen de rechtmatige 15 Pilgrim Museum achterhalen en hier te vermelden met de daarbij behorende credits. De redactie, noch de uitgever kan aansprakelijk worden gesteld voor schade als gevolg van eventuele 14en/of onvolkomenheden. onjuistheden

CATHARIN NMAKERS

EEG DIEFST

PIETERSKERKHOF

Pieterskerk

ur

NGEL

EL

CLARENSTEEG

24

Hartebrugkerk RIJN

AA LM AR KT

TRAAT

LAN GE B

7 8

EG

JAN VOSSENSTEEG

DOC

hu

Marekerk

VROUWENKERKKOORSTEEG

STILLE

BREES

KLOKSTE

LANGE MARE

Rijksmuseum Boerhaave

STRAAT

LANGE BRUG

HOUTSTRAAT

N

EG

KOOILAAN

NGEL RSSI MO

MARE

LANGE GRACHT

Politie

OUDE SING

info@leidenmarketing.nl

CAECILIASTRAAT

LANGE SINT AGNIETENSTRAAT

BREE

6

STEEG

MARESI

MARESINGE L

LANGEGRA CHT

MARE

STEENSTRAAT

5

DOELEN

EL

3e BINNENVESTGR.

Pieterskerk Leiden, e.a.

Contact Leiden Marketing, OUDE VEST

OUDE VEST

Japanmuseum SieboldHuis

Hortus botanicus Leiden

NG

MARESINGEL

Met dank aan Erfgoed Leiden en maresingel Omstreken, Museum De Lakenhal,

LAMMERMARKT

HAARLEMMERSTRAAT

RKT E NOORDEIND

Rijksmuseum van Oudheden

MORSWEG

MARE SI

Fotografie Kees Hummel e.a.

e r s i n g el

25

OUDE VEST

LIAST RAAT

BOOMMA

4

STE G RAC HT

urg

Museum De Lakenhal

OUDE SINGEL

CAE CI

APO THE K ER SDI JK

GALGEWATER

GROENHAZENGRACHT

1 uur en 45 minuten stadswandeling rijn

GEL

sb

LAMMERMARKT

1

MARKTSTEEG

WITTE

langs de hoogtepunten.

10 11 Universiteitsbibliotheek

KORTE

EG

SI

N

rijn

Molenmuseum De Valk

AGAATSTRAAT

BEESTENMARKT

galgewater

3 NOORDEINDE PLEIN

LELYLAA

NIEUWE

SINT

T NARMSTRAA

2

Rijn

GW HAA

G WE AG HA

DOCTOR

EW

KOOILAAN

EG W

RSIN

HT

MORSSTRAAT

KORT GALGEWATER

G

EG

MORSW

Ontdek de Pilgrimhistorie van Leiden: een bijzondere stadswandeling

N206

L CIA

AA N IJGERL

Dit boekje is met al zijn rijkelijk geïllustreerde achtergrondverhalen, talloze anekdotes en ruim 20 deelkaarten rond de meer dan 40 bezienswaardigheden het ideale vertrekpunt voor een onvergetelijke wandeling door historisch Leiden.

en Marlijn Kok Vormgeving Campaigns&Results

RIJNSBURGE

MOLENWERF

R

NT BINNE CH RA 2e V ESTG

morssingel

Museum Volkenkunde

WE MORS

L

VIN PR O

PROVINCIALEWEG

E ZW EM D WILL

KOOILAAN

NWEG DARWI

D

Leiden

STA TIO NS

PLESMANLAAN

DOCTOR

AN LA

ET

REEF

Centraal

LUMC

Naturalis Biodiversity Center

ANLAAN PLESM

N PLESMANLAA

A AN

EG

LAAN

HOOIGRACHT

USD ALBINI

G

OMM EDIJKS

Treed in de voetsporen van de Pilgrims, de illustere voorvaderen van de Verenigde Staten, en ontdek de verrassende herkomst van een aantal gewoonten en gebruiken die zij 400 jaar geleden vanuit Leiden meenamen op de Mayflower naar Amerika.

Ga terug in de tijd en ervaar zelf hoe hun leefomgeving er in de Gouden Eeuw uitzag.

GO

WE

SBURGER

W

REMBRANDT ROUTE

Wandel rond in Leiden, Stad van Ontdekkingen.

De Pilgrims, de ‘founding fathers’ van de Verenigde Staten, woonden en werkten tussen 1609 en 1620 in Leiden. De Pilgrims Route is de ideale basis voor een onvergetelijke wandeling door historisch Leiden langs vele bezienswaardigheden, rijkelijk voorzien van achtergrondverhalen, talloze anekdotes en illustraties.

WIJ GER

RIJN

ED IJK SE

EZ

WILLEM DE ZWI JGERLAAN

ER SV EL

Morspoort

EG W

De Leidse Loper is een bijzondere rondwandeling door Leiden. Deze wandeling is dé wandeling die je laat kennismaken met de mooiste plekjes van Leiden. Veel historische monumenten en bijzondere doorkijkjes zijn doorgaans moeilijk te vinden. De Leidse Loper biedt uitkomst en geeft een mooi en duidelijk overzicht van deze plekjes.

M

MD

Uitgever Leiden Marketing Redactie Lucien Geelhoed, Susan Suer

SCHUTT

LAAN

EG

HOU SC

HAAG

stadswandeling Leiden

OM

LLE

© 2018 Leiden Marketing, 1e druk.

UT TE RS VEL D

UITER

IFORTDREEF SAND

G WE ER RG BU NS RIJ

PLESMAN

W W SE

SCH

ST. JORISSTEEG

EG AW

WI

In de voetsporen van de Pilgrims Leiden

ORTDREEF DIF

EG AW

ALM

SAN

ORANJEBOOMSTR.

. TJ RG IEU GEN

ENAARSEWEG WASS WASSENAARSEWEG

AVENLAA N

IN

G WE

WASSENAARSEWEG

G WE

RTE ES

ARSEWEG

EG

M

N206

E TG

LM AW

Wa Lei On

ER ST EE

NSB UR GE RW EG

GS OE

TJA

A44

DE LEIDSE LOPER

A44

ERWEG

G WE AT

G.

NS BU RG ER W EG

TG

EG

PILGRIMS ROUTE TRA

EU R

EG

GS OE

RW

OEGSTGEEST

T

RIJN SB UR GE RW EG

GE NI

L TJA G. UR IE

AT

GEVERSSTRA

RS

RIJ

WASSENA

Corpus

IN

Leiden is met haar 35 hofjes een echte hofjesstad.

Met deze wandeling langs hofjes uit alle tijden van de late middeleeuwen en de 17e eeuw tot aan N206 het industriële tijdperk eind 19e eeuw - ontstaat een prachtig beeld van de rijke schakering en variatie aan Leidse hofjes. Inclusief informatie over welke hofjes toegankelijk zijn voor publiek.

N GE

TE

EG

WARMONDER

SES

STE

RIJNGEE

RAATWEG STERST ENDEGEE

Een unieke rondwandeling in de voetsporen van de beroemdste grootmeester uit de Gouden Eeuw: Rembrandt van Rijn. Het was in Leiden dat Rembrandt letterlijk en figuurlijk het licht zag. De geboren Leienaar verbleef de eerste 25 jaren van zijn leven in Leiden en legde hier de basis voor zijn indrukwekkende artistieke carrière.

IN

Meer stadswandelingen in Leiden

OEGSTGEES

W

stadswandeling Leiden LEID

Meer stadswandelingenA44 in Leiden

N206

In de voetsporen van de Rembrandt

stadswandeling Leiden

W AT

EG

ERWEG

Uitgever Leiden Marketing

stadswandeling Leiden A44

achterzijde

stadswandeling Leiden

REMBRANDT ROUTE

HOFJES WANDELING

RIJ

© 2019 Leiden Marketing, 1e druk.

RA

RW

PILGRIMS ROUTE EG

RIJ

T

OEG ST GEE ST E

EG

OEGSTGEEST

ID SE ST R

TW AA

Meer stadswandelingenA44 in Leiden

RS

W

stadswandeling Leiden

LE

E ST EE NG

ER

Speciaal voor deze wandeling heeft Leiden Marketing de ‘Leidse AR Rembrandt Route’ app ontwikkeld. Een Augmented Reality app waarbij stadsgids Onno Blom op zeven locaties op bijzondere wijze aanvullende informatie geeft. Door een AR-‘hotspot’ op je telefoon te selecteren, navigeert de app je moeiteloos door de stad. Eenmaal op de AR-locatie gearriveerd kun je met je telefoon op ontdekkingstocht door de geschiedenis van Rembrandt & de Gouden Eeuw in Leiden, Stad van Ontdekkingen. De Leidse AR Rembrandt Route-app is gratis te downloaden in de Apple Store of in de Google Play Store.

ORA

REMBRANDT ROUTE

ER

e te

ET

O W

zo

oud s e s i ng el rw

UD

R EN STR AAT

WEG HANS ENSC L A MM

HE

n N HILLLAA CHURC

H ER

AA T

TR

HE RE NS

E

ME NSC HA NS WE G

AV GR RG BU

LAM

VRIJHEIDSLAAN

VIJF MEILAA

N

There are many special sights to see in Leiden: from courtyard gardens to windmills, from churches to city gates. With almost 3,000 monuments, Leiden is the third most monument-rich city in the Netherlands! The distances between the canals are short, meaning that a tour of the city’s hotspots and monuments is definitely worth the effort.

DE SITTERLAAN

DE

ERL SITT

AAN

ME NS CH AN SW EG

LLAAN

LAM

KAN

CHURCHILLL

EG

AAN

WEG AAL KAN

LAM ME NS CH AN SW

N206

KA

NA

ALWE

G

CR

EYN EST ON

IL CH UR CH

N11

LL A

AN

N206

Kor te Vliet

EG RW OTE SCH OR VO

Te koop bij de VVV voor € 3,50 - € 6,95.

A4

CHURCHIL

N206

N206

Kor te Vliet

Leiden heeft veel bijzondere bezienswaardigheden, van hofjes tot molens en van kerken tot stads­ poorten. Met bijna 3.000 monumenten is Leiden de derde monumentenstad van Nederland!

De afstanden binnen de singels zijn klein zodat een wandeling langs de hotspots en monumenten zeker de moeite waard is.

WALKING TOURS - DISCOVER THE HISTORIC CITY OF LEIDEN ENST RAAT

HAAL MEER UIT JE BEZOEK AAN LEIDEN EN KOOP ÉÉN VAN DE STADSWANDELINGEN

L GE SIN SE

R ij

O VO

RSC

ri jn

HO

RWE TE

-s ch

G

ie ka

na

al

N206

Available at the Tourist Information Office for € 3.50 - € 6.95

G WE AAL

WE AAL KAN

G

ri jn

-s ch

ie ka

De meest complete

Zoek op leiden.nl/uitagenda en bekijk wat er allemaal te doen is in Leiden!

Theater, muziek, tentoonstellingen, lezingen: er is genoeg te beleven.

Go to leiden.nl/events for the most complete event calendar. Not only has Leiden some wonderful museums, the city has also much to offer in terms of music and theatre. No matter your taste, Leiden has something for everyone!

Young Rembrandt Studio

Leids Cabaret Festival

Leidse Rembrandtdagen

Nacht van Ontdekkingen

Leiden Int. Film Festival

Winter Wonder Weken

leiden.nl/uitagenda

VVV LEIDEN HEET JE WELKOM

LEIDEN TOURIST INFORMATION CENTRE WELCOMES YOU

Een bezoek aan Leiden begint bij de VVV. De medewerkers voorzien je graag van ideeën voor uitstapjes, wandelingen en meer. De VVV is de ‘sleutel tot Leiden’. Je wordt gastvrij ontvangen en krijgt de informatie die je nodig hebt. Er is dienstverlening op het gebied van vervoer, overnachtingen, horeca, tickets, een stadsplattegrond en brochures. Tevens verkoop van diverse cadeaubonnen en niet te vergeten Leidse en Hollandse souvenirs. Na een bezoek aan de VVV kun je op pad.

Your visit to Leiden starts at the tourist information centre (VVV Leiden). This is where you can find the answers to all your questions about Leiden. The staff will be pleased to give you some ideas for trips, walks and much more. The tourist information centre is your ‘key to Leiden’. You will be given a warm welcome and will also be provided with all the information you need. The services offered cover transport, accommodation, restaurants, tickets and much more. It is also the place for different types of gift tokens and Leiden and Dutch souvenirs. Your visit to VVV Leiden will put you on the right path for the rest of your visit.

VVV Leiden is te vinden aan de Stationsweg 26, nabij Leiden Centraal. Tel.: 071 516 60 00 E-mail: info@vvvleiden.nl Website: leiden.nl

You will find VVV Leiden at Stationsweg 26, near Leiden Central Station. Tel.: +31(0)71 516 60 00 E-mail: info@vvvleiden.nl Website: leiden.nl

Openingstijden: Maandag t/m vrijdag 07.00 - 19.00 uur Zaterdag 10.00 - 16.00 uur Zondag 11.00 - 15.00 uur

Opening hours: Monday to Friday 07.00 - 19.00 hrs.

Saturday 10.00 - 16.00 hrs.

Sunday 11.00 - 15.00 hrs.

/OntdekLeiden

@stadvanontdekkingen

Kijk voor de meest complete Uitagenda op leiden.nl

een uitgave van

@OntdekLeiden

stadvanontdekkingen

Find the most complete event calender on leiden.nl