BRUZZ editie 1967 (18-02-2026) by bruzz.be

De ongekende schoonheid van Titiaan en Michelangelo in Bozar

Brussel maakt zich klaar voor frietautomaten

Nieuwe minister-president

BORIS DILLIÈS

‘Provocateur, francofoon, levensgenieter’

Kinderboekenfestival (4+)

Belgian National Orchestra

Muntpunt bibliotheek

10:00 - 17:00 • Brussel

• 28/02/2026

• GRATIS TOEGANG

Munt 6 - 1000 Brussel www.kabaalfestival.be

EXILES

Ekaterina Levental Harp, mezzo-soprano

A musical odyssey about uprooting and hope Works by Max Richter (Belgian premiere), Caroline Shaw, Jóhann Jóhannsson, Henryk Górecki and more

Info & tickets www.nationalorchestra.be

Boris Dilliès Minister-president van alle Brusselaars?

We hebben er lang op moeten wachten maar ze is er dus: de regering-Dilliès. Kunnen we er enthousiast over zijn? Nee. Maar is het een grote opluchting dat die er nu is? Jazeker.

Na meer dan zeshonderd dagen is dan toch het besef gegroeid bij de politici dat zonder regering verder doen echt geen optie meer was. De chaos in het parlement was niet meer om aan te zien. De begrotingscijfers ook al niet.

De zevenpartijenregering wacht nu de stevige uitdaging om in drie jaar recht te zetten wat door die maanden aan stilstand is veroorzaakt. Het zal ook zaak zijn om het vertrouwen van de bevolking terug te winnen.

En dan ziet het regeerakkoord er nog vrij geruststellend uit. Ja, de investeringen zullen minimaal zijn – het worden drie magere jaren, maar er vallen geen harde ontslagen. Er komt een grondige hervorming van de administraties die efﬁciëntiewinst nastreeft, en er is zelfs ruimte voor nieuw beleid. Zo wordt er een taxshift doorgevoerd die op kruissnelheid honderd miljoen euro terug naar de Brusselaar laat vloeien en er lijkt voldoende geld over voor de kernopdrachten van het Brussels Gewest, zoals veiligheid, woonbeleid, de openbare ruimte en de verkeersinfrastructuur. Er is zelfs een (minimale) oplossing voor het metro 3-debacle.

(MR). De verrassing van deze formatie. Een wandeling in het park wordt dat zeker niet. De voormalige Ukkelse burgemeester zal moeten opboksen tegen gewiekste politici als Ahmed Laaouej (PS), Karine Lalieux (PS) en Dirk De Smedt (Anders), die de Brusselse administratie kent als zijn broekzak. De eerste twee zullen er alles aan doen om al te pijnlijke besparingen af te remmen. De Smedt zal het begrotingsevenwicht moeten afdwingen. En Dilliès zal daarbij de kerk in het midden moeten houden. Dat Dilliès het regeerakkoord niet mee onderhandeld heeft, is een stevig nadeel, want hij kan onmogelijk alle ﬁnesses kennen van het akkoord.

Komt daarbij: aan het hoofd staan van een schepencollege, waar je als burgemeester eigenlijk het laatste woord hebt, is in niets te vergelijken met het leiden van een bonte regeerploeg die altijd in consensus beslist.

“Dat Dilliès het regeerakkoord niet mee onderhandeld heeft, is een stevig nadeel”

De begroting rekent daarbij royaal op – is het ooit anders geweest? – terugverdieneffecten en ﬁscale meevallers. En de fameuze ‘onderbenuttingen’ zijn terug van nooit weggeweest. De regering rekent ook op heel wat inkomsten die nog met het federale niveau onderhandeld moeten worden. Enige scepsis is dus zeker op zijn plaats. Zelfs bij de onderhandelaars klinkt het off the record dat er nog stevig wat werk aan de winkel zal zijn om het begrotingstekort van een miljard euro in drie jaar tijd op nul te krijgen. En dan is er minister-president Boris Dilliès

Te verwachten valt dat Dilliès zich intussen zal proﬁleren op veiligheid. “Eindelijk”, zouden we durven te zeggen, want de vorige minister-president Rudi Vervoort (PS) ging in slaapmodus als het hierover ging.

Maar de schandvlek van deze nieuwe regering is zonder meer de belabberde taalkennis van Dilliès. De PS heeft er sinds het ontstaan van het Gewest over gewaakt dat haar minister-president voldoende Nederlands kende. Bij Charles Picqué was dat zo, en bij Vervoort ook.

De kennis van het Nederlands zat duidelijk niet in het criterialijstje van Georges-Louis Bouchez in zijn nachtelijke overpeinzingen over een nieuwe Brusselse minister-president. We kunnen dat verfoeilijk vinden, maar het is vooral intriest.

Het zal nu aan Dilliès zijn om te bewijzen dat hij hieraan werkt, zodat hij de ministerpresident kan zijn van alle Brusselaars. Dus ook van de Nederlandstaligen in dit gewest.

Steven Van Garsse Senior politiek analist In het edito fileert de redactie de Brusselse actualiteit.

Lees meer Portret van de nieuwe minister-president p.6

Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo dos Santos –

– Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –

Anto ncic – Carlos Garbin –

Zanne Boon – Oskar Stalpaert –ensemble – José Paulo dos Santos –

Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

– Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –

Teresa De Keersmaeker –

Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

– Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –– Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Santkin – Momiji Kuromaru – Nina

Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Leticia Ferreira – Marika Suzuki –Philomène Jander – Thierry De Mey –

Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Inge Lattré – Michael Pomero –

30.1 > 22.2.26

Stringer – Diane Madden – Johanne

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

Dancingkids / Platform K / workspacebrussels / Dancingkets / Vers.A / Ouest

Nick Robaey – Valentina

Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –– Bojana Cvejic – Funmi Pomero –Johanne _update

30.1 > 22.2.26

Georges-Elie Octors

Ann Veronica Janssens Boštjan Anto ncic – Carlos Garbin

Dancingkids / Platform K / workspacebrussels / Dancingkets / Vers.A / Ouest Architects

Meskerem Mees – Cassiel Gaube – Femke Gyselinck – Zanne Boon – Oskar

Dancingkids / Platform K / workspacebrussels / Dancingkets / Vers.A / Ouest Architects

Ictus – Manama students – Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo

09:45

Ann Veronica Janssens – Michel François – Boštjan Anto ncic – Carlos Garbin –Meskerem Mees – Cassiel Gaube – Femke Gyselinck – Zanne Boon – Oskar Stalpaert –Ictus – Manama students – Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo dos Santos –Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –

Dancingkids / Platform K / workspacebrussels / Dancingkets / Vers.A / Ouest Architects

Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker

Ann Veronica Janssens – Michel François – Boštjan Anto ncic – Carlos Garbin –

Ann Veronica Janssens – Michel François – Boštjan Anto ncic – Carlos Garbin –Meskerem Mees – Cassiel Gaube – Femke Gyselinck – Zanne Boon – Oskar Stalpaert –

Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase

Ann Veronica Janssens – Michel François – Boštjan Anto ncic – Carlos Garbin –

Meskerem Mees – Cassiel Gaube – Femke Gyselinck – Zanne Boon – Oskar Stalpaert –

Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –

Ictus – Manama students – Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo dos Santos –

Meskerem Mees – Cassiel Gaube – Femke Gyselinck – Zanne Boon – Oskar Stalpaert –

Ictus – Manama students – Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo dos Santos –

Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano –

Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –

Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –

– Léa Dubois – Anika

Ictus – Manama students – Friuli Venezia Giulia ensemble – José Paulo dos Santos –

Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –

Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –

Lav Cr ncev ic – Lucas Messler – Solal Mariotte – Anne Teresa De Keersmaeker –Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

Linda Blomqvist – Laura Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika

Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim

Linda Blomqvist – Laura Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –Linda Blomqvist – Laura Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –

Adriana Borriello – Michèle Anne De Mey – Fumiyo Ikeda – Nadine Ganase – Johanne

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers –Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret –

Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Linda Blomqvist – Laura Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Saunier – Samantha Van Wissen – Tale Dolven – Sandra Ortega Bejarano – Sue-Yeon Youn –Linda Blomqvist – Laura Bachman – Léa Dubois – Anika Edström Kawaji – Yuika Hashimoto –

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara

Laura Maria Poletti – Mette Ingvartsen – Manon Santkin – Momiji Kuromaru – Nina

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré –

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry

Godderis – Jasmine Achtari – Eva Galmel – Nassim Baddag – Tiro, Thaimee – Zulu Wail –

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Nicolas Dang – Marikki Nyfors – Silke Hamers – Leticia Ferreira – Marika Suzuki –

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Alice Bröker – Mira Maria Studer – Némo Flouret – Philomène Jander – Thierry De Mey –

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Peter Vermeersch – Radouan Mriziga – Soa Ratsifandrihana – Thomas Vantuycom –

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Cassandre Cantillon – Louis Nam Le Van Ho – Sara Tan – Bojana Cvejic – Funmi

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Adewole – Rudi Laermans – Inge Lattré – Michael Pomero –

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden – Johanne

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

Stephane Bourhis – Clinton Stringer – Diane Madden Johanne

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

Saunier – Giulia Sugranyes – Nick Robaey – Valentina

Nelissen – Isabelle Dumont – Georges-Elie Octors

. Michèle Anne De Mey . Fumiyo Ikeda . Nadine Ganase . Johanne Saunier . Samantha Van Wissen . Tale Dolven . Sandra Ortega Bejarano . Sue-Yeon Youn . Linda Blomqvist . Laura Bachman . Léa Dubois . Anika Edström Kawaji . Yuika Hashimoto . Laura Maria Poletti . Valentina Nelissen . Ann Veronica Janssens . Michel François . Momiji Kuromaru . Nina Godderis . Jasmine Achtari . Eva Galmel . Nick Robaey . Cassiel Gaube . Thomas Vantuycom . Cassandre Cantillon . Louis Nam Le Van Ho . Sara Tan . Nassim Baddag . Tiro . Thaïmee . Zulu Wail . Bojana Cvejić . Funmi Adewole . Rudi Laermans . Tessa Hall . Stefa Govaart . Inge Lattré . Michaël Pomero . Stéphane Bourhis . Clinton Stringer . Diane Madden . Radouan Mriziga . Thierry De Mey . Peter Vermeersch . Solal Mariotte . Lucas Messler . Némo Flouret . Philomène Jander . Mette Ingvartsen . Manon Santkin . Meskerem Mees . Carlos Garbin . Femke Gyselinck . Oskar Stalpaert . Hendrik Lasure . Adia Vanheerentals . Giulia Sugranyes . Nadia Hidali . Isabelle Dumont . Georges-Elie Octors . Nicolas Dang . Marikki Nyfors . Silke Hamers . Letícia Oliveira Ferreira . Marika Suzuki . Alice Bröker . Mira Maria Studer . Rünno Tammela . Samuele Baschieri . Jacob Bousset . Soa Ratsifandrihana . Adèle Kérébel . Anna Sofiia Borodkina . David Kodys . Elena Costanzo . Dandara Emanuele Baptista Ribeiro Mayrink da Costa . El Hadji Mbaye Faye . Fatima Joudairi . Gaia Tamagnini . Helene Skinstad van der Kooij . Polly Persyn . Hsi Chen . Joanna Van Obbergen . Karim Conde . Lea Virág Kiss . Leontina Foltýnová . Leopold Hermans . Luca Sára Szilasi-Novák . Milena Flores Bregonis . Nicolò Cocchi . Rei Sato . Sofia Alves . Nikolas Karolos Chelidonis Sampathianakis . Sira Nieto Alvarez de Lara . Luiza Scalabrini Garcia Nascimento . 70 Dancingkids . Tibe-Rita Al Zubaidi . Léonie Audoubert . Thelma Balboni . Nora Banckaert . Zelda Barry Avisse . Alex & Lila Bentley Gomes . Augusta Bodson . Galatea Bonillo Macris . Lucile Bovesse . Clara Caruso Araujo . Yun Celis . Dzovinar Chahbazian . Victoria Chapelle . Stella Chiamparino . Celeste de Hemptinne . Louise Delorme . Niko Roos Devos . Nour & Leonie Distexhe Delahaut . Amanda Dykmans . Mia Espana . Vera Fonteyne . Nora Forzani . Soune Gillet Bosser . Liah Goldstein . Rose Gras-Payen . Edna Hafkenscheid . Charlélie Herzig Chateigné . Colette Jalet . Elwane Kenzari . Nora Kessels . Nadejda Lamand Fonsny . Matilda Langford . Apolline Legros . Adèle Lequeue . Demir Levesque . Divino Loup Meunier . Iris Minoia . Hanae Ogura Baio . Zoe Persyn . Pina Sofia Peters . Léo Vandenplas . Lou Ransbotyn . Nina & Anna Lou Robles Palumbo . Amalia Roosen Croeckaert . Mara & Runa Weck De Coster . Julie & Felice Schade . Margot Spinnewijn . Ella Staelens . Neva & Margot Stilinovic . Leon & Liv Use-Tiberghien . Suzan Uyttendaele . Emma Van de Gucht . Samuel Van Eyck . Alexander & Isabel Van Houte . Marjane Quaghebeur . Rosie Vanderheyden . Anna Rose Watson . and many more !

Inhoud 18februari 2026

Verkoopautomaten breken nog niet echt door in Brussel, maar misschien brengen frietautomaten daarin verandering

Reeks:fertiliteitskliniek UZBrussel

In-vitrofertilisatieisveelmeerdan embryo’skwekenineenschaaltje. Kijkmeeachterdeschermen van het BrusselsIVF,degrootste fertiliteitskliniek van het land. Zondag 22 februari op BRUZZ tv

Brusselseregering

Naeentocht van 613 dagendoorde formatiewoestijnheeftBrussel eindelijkdeafslagnaareennieuwe regeringgevonden.Herbeleefde dramatischeregeringsvorming. BRUZZ.be/formatiesoap

In de tentoonstelling Bellezza e bruttezza gooit Bozar schoonheid en lelijkheid in het strijdtoneel

COLOFON

OPDECOVER

06Portret Denieuweregeringsleideris eenlevensgenietereneenstraatvechter

ACTUALITEIT

03Vooraan BorisDilliès,ministerpresident van alleBrusselaars?

10NIeuweregering Het regeerakkoorddoorgelicht

12Reacties Opdenieuweregering

14Overzicht Wieiswieinde Brusselseregering?

16Opinie ‘BesteBrusselseregering,jullie zijndedemocratievergeten’

17Cartoon DelphineFrantzen

20Overheid Brusselse administratiegroeide met duizendenambtenarenintien jaar

VERHALEN

32Politie ChristianDeConinck schrijft met ‘Dodenuur’een nieuwemisdaadroman

ELKEWEEK

16 Stadsleven Nieuwkomer

18Inbeeld

18In het nieuws

25BeestigBrussel Tramsporenzijneen dodelijkobstakelvoordekleine watersalamander

30 Column Dekeukentafel

31CityJobs Samismaaltijdkoerier

44Hang-out Amalric

46Puzzelpagina

CULTUURGIDS

36Shoptips

37 Eat &Drink 3xChineesNieuwjaar

38Uittips

39Kleinonderhoud Bootiful

40Uittips

43Inzichten EmmaHessels

BRUZZ Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65 ABONNEMENTEN Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80 Gratis in Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 29 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393 van Vlaams Brusselse Media vzw, een abonnement binnen Europa kost 119 euro per jaar, buiten Europa 139 euro per jaar OPLAGE 50.000 exemplaren ADVERTEREN? Angela Mngongo 02-650.10.81 angela.mngongo@brusselmedia.be DISTRIBUTIE Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be KLACHTEN? klachten@bruzz.be - www.bruzz.be/klachten ALGEMENE DIRECTIE Johan Goossens ALGEMEEN HOOFDREDACTEUR Klaus Van Isacker COÖRDINATOR MAGAZINE Maarten Goethals ART DIRECTOR Heleen Rodiers VORMGEVING Johanna Collier EINDREDACTIE Karen De Becker, Michiel Leen WERKTEN MEE AAN DIT NUMMER Eva Christiaens, Kris Hendrickx, Sophie Soukias, Steven Van Garsse, Tom Zonderman (redacteurs); Johan Baeten, Michaël Bellon, Jasper Croonen, Andy Furniere, Niels Ruëll, Maria Saldi, Matisse Van der Haegen, Lies Van Overschée (medewerkers) FOTOGRAFIE & ILLUSTRATIE Bart Dewaele, Tiene Carlier, Kim Duchateau, Delphine Frantzen, Ivan Put, Saskia Vanderstichele, Emiel Viellefont VERANTWOORDELIJKE UITGEVER Johan Goossens, Flageyplein 18, 1050 Elsene. BRUZZ is een uitgave

Meer BRUZZ

Wie is Boris Dilliès, de nieuwe minister-president?

De man van ‘law-and-order’

Boris Dilliès (MR) belandt onverwachts op de stoel van Brussels ministerpresident. Het is de kers op de taart van een jarenlange staat van dienst bij de MR. “Boris is een levensgenieter van de oude MR-stempel. Een sympathiek figuur die zo nu en dan iemand tegen de schenen durft te schoppen.”

door Johan Baeten foto’s Kevin Van den Panhuyzen

Een kort telefoontje met partijvoorzitter Georges-Louis Bouchez zaterdagochtend om 7 uur. Meer was er niet nodig om de 53-jarige Boris Dilliès (MR) naar het Brusselse ministerpresidentschap te loodsen. De surprise van de chef waagde de sprong en zal een meerderheid leiden met MR, PS, Les Engagés, Groen, Anders, Vooruit en CD&V.

De naam van Dilliès komt uit de lucht gevallen, maar de gewezen burgemeester van Ukkel heeft zijn strepen al verdiend in de Brusselse politiek. Hij proefde als tiener van de stiel bij de jongliberalen en deed in 1994 op 21-jarige leeftijd al een worp naar een zitje in de Ukkelse gemeenteraad. Dilliès zou toen vijf stemmen tekortgekomen zijn.

In 2000 was het wel raak. In Ukkel zou Dilliès vervolgens de politieke ladder steil omhoog beklimmen. Hij volgde in 2005 ex-staatssecretaris Eric André op als schepen, die Dilliès als mentor beschouwt. Twaalf jaar later nam hij de fakkel over van

blauwe tenor Armand De Decker als burgemeester van Ukkel, een functie die Dilliès ruim acht jaar zou vervullen. Tussendoor deed hij, tijdens zijn schepenambt, ook vier jaar ervaring op in het Brussels parlement.

Voor zijn jaren als schepen, parlementslid en burgemeester leerde Dilliès bovendien het klappen van de zweep op het kabinet van Brussels minister-president François-Xavier de Donnea, tussen 2000 en 2003. Na De Donnea, Jacques Simonet en Daniel Ducarme mag de MR nu met Dilliès voor de vierde keer de Brusselse ministerpresident leveren.

Oude stempel

Ondanks de kloof van 22 jaar met de laatste liberale minister-president past Dilliès in dat illustere rijtje. “Het is een liberaal van de oude MR-stempel”, klinkt het bij meerdere bronnen binnen en buiten de partij. “Een klassieke MR-ﬁguur uit het zuiden van Brussel: sympathiek en bon vivant, erg francofoon, iemand die van het leven geniet.”

Een blauwe insider voegt toe: “Hij heeft zich in Ukkel in de schaduw van De Decker kunnen opwerken. De Decker, dat was iemand die zijn sokken nog droeg zoals in de Tweede Wereldoorlog: met het elastiekje er zelf handmatig aan vastgemaakt.”

Een MR-bron die de onderhandelingen van dichtbij meemaakte, spot ook wat symboliek in de keuze voor Dilliès. “Het is een veilige keuze. Dilliès is ervaren en kan een ploeg coachen. Na 22 jaar in de oppositie zijn dat belangrijke troeven voor een minister-president van de MR.”

Dilliès timmerde aan zijn politieke weg vanuit Ukkel, maar heeft ook een nauwe band met Frankrijk. Hij groeide op in het Zuid-Franse dorpje Vence, tussen de Middellandse Zee en het berggebied van de Voor-Alpen. Zijn vader heeft een Frans paspoort, zijn moeder is Belgische.

Slecht Nederlands

Het Nederlands van Dilliès is “heel slecht”, zo gaf de nieuwe Brusselse ministerpresident zaterdagochtend eerlijk toe.

Portret

Dat bleek ook al snel: op de vraag – in het Frans – of Dilliès verrast was met het telefoontje van partijvoorzitter Bouchez, antwoordde de liberaal positief. Op dezelfde vraag in het Nederlands kwam een antwoord dat zijn nood aan een taalbad pijnlijk weergaf. “Een verrassing? Ik weet het niet. We zullen zien.”

Dilliès sloeg maandag in de radiostudio van de RTBF al mea culpa. “Ik ga eerlijk zijn: ik heb mijn Nederlands twintig jaar lang niet meer onderhouden”, hoewel Dilliès achtereenvolgend schepen en burgemeester was in Ukkel. “Twintig jaar geleden kon ik mijn plan wel trekken, want ik heb even gewerkt voor een Nederlands bedrijf (uitgeverij Wolters Kluwer, red.).”

“Ik zal eraan werken, maar ik heb de voorbije dagen nog geen tijd gehad voor een taalbad. Ik pleit schuldig. Mijn Nederlandse taalniveau is onaanvaardbaar voor een minister-president van een tweetalige regio.”

Dilliès zou Bouchez attent gemaakt hebben op zijn gebrekkige Nederlands toen hij de vraag kreeg om minister-president te

“Ik ga eerlijk zijn: ik heb mijn Nederlands twintig jaar lang niet meer onderhouden”

Boris Dilliès Brussels minister-president

worden. De MR-voorzitter, die ervan droomt om premier te worden, spreekt zelf nauwelijks Nederlands. Andere motieven gaven de doorslag, zo legde hij zaterdag uit in de coulissen van het Brussels parlement.

“Ik wilde een nieuw gezicht lanceren op het nationale toneel, niet gaan schuiven in andere regeringen”, klonk het. Zo vielen de federale ministers Bernard Quintin en Eléonore Simonet al uit de boot. “Zij moeten de rit uitdoen.” Verder scande Bouchez na een slapeloze nacht – hij was rond 3 uur vrijdagnacht nog volop actief op X – een hoop criteria om zijn keuze te maken. De verkiezingsresultaten, de geograﬁsche

spreiding, de bevoegdheden, de tv-optredens – die laatste speelden blijkbaar in het voordeel van Dilliès.

“Om 6.30 uur was ik rond, een halfuurtje later heb ik Boris gebeld en gezegd dat hij zich moet haasten.” Volgens politicoloog Dave Sinardet speelt de ervaring inderdaad mee. “Dilliès kent de ins en outs van de Brusselse politiek. De legislatuur duurt nog maar drie jaar. Dan is het niet verkeerd om een ervaren Brusselse burgemeester te kiezen.”

Dilliès zou weliswaar goede banden onderhouden met MR-coryfee Sophie Wilmès, die op haar beurt niet de beste

MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez (rechts) verraste met de keuze voor Boris Dilliès als Brussels minister-president.

vriendin van Bouchez is. “Misschien kan die benoeming dus wel gezien worden als een stap in de richting van een verzoening tussen Bouchez en Wilmès, die een comeback in de nationale politiek niet uitsluit”, aldus Sinardet. Wilmès en Dilliès zijn ook meter en peter van elkaars kinderen.

Tegelijkertijd zou Dilliès het intern voor Bouchez hebben opgenomen toen die volgens La Libre eind vorig jaar door het stof moest tijdens een partijbureau nadat de MR buitenspel gezet was in de formatie.

Vorig jaar onthield hij zich tijdens de stemming voor de federale Arizona-regering omdat hij zich tegen de fusie van de politiezones kantte. “Ik vind dat niet het idee van de eeuw, maar er zit wel beterschap in de plannen”, zei hij zaterdagochtend, enkele minuten voor zijn eedaﬂegging. Als minister-president zal hij de fusie moeten verdedigen, dat staat in het regeerakkoord.

Straatvechter

Wat coalitiepartners van de regering-Dilliès onderschrijven, is dat de nieuwe nummer één van het Gewest in Ukkel als een aangename persoonlijkheid overkomt. De nieuwe ploeg zat zaterdagnamiddag al voor het eerst rond de tafel. “Hij is respectvol en volgens mij van goede wil”, klinkt het.

Als minister-president zal Dilliès een bonte ploeg bijeen moeten houden, met partijen die bijna onverzoenbare doelen naar voren schuiven: Groen wil scoren met leefbare mobiliteit, de liberalen met een begroting op orde, de socialisten met betaalbaar wonen. Het voordeel voor Dilliès is dat blauwe thema’s zoals veiligheid, activering en ook wel netheid op meer eensgezindheid kunnen rekenen aan de regeringstafel.

Zeker op het vlak van mobiliteit heeft Dilliès als burgemeester van Ukkel al wat op zijn kerfstok. Zo liet hij ﬁetsnietjes illegaal weghalen en vocht hij de gedeeltelijke sluiting van het Ter Kamerenbos voor autoverkeer juridisch aan. Tweemaal beet hij in het zand. Maar het toont wel aan dat er in de aimabele Dilliès ook een straatvechter schuilt.

“Maar kan hij ook opboksen tegen het politieke vernuft van Ahmed Laaouej? Ik vrees met Dilliès voor een Rudi Vervoort-bis. Hij is bovendien geen wissel op de toekomst”, stelt een bron.

Van Good Move wou Dilliès als burgemeester niet weten, ook al bestuurde hij samen met de groenen. Nu kijkt hij minister van Mobiliteit Elke Van den Brandt (Groen) in de ogen aan de regeringstafel. Over de nieuwe richting van het mobiliteitsplan

moet de regering de violen nog stemmen. “Hopelijk is de strategie van Bouchez niet om via Dilliès Van den Brandt te pesten”, zegt een MR-bron.

“Dilliès heeft toch wel een rechts proﬁel: focus op law-and-order, pleitbezorger van de auto en net als Bouchez pro-Israël”, vult Sinardet aan.

Israël

Ukkel weerde bijvoorbeeld vorig jaar een Franse komiek die Israëlisch premier Benjamin Netanyahu “een soort nazi zonder voorhuid” noemde uit zijn cultureel centrum. Ook zijn aversie voor de PTB deelt

“Een sociale liberaal is hij in tegenstelling tot Delwart niet”, klinkt het bij een hoge bron. Het grote politieke voorbeeld van Dilliès is oud-president van Frankrijk Jacques Chirac.

Beverly Hills

Zeker dankzij de veiligheidsbevoegdheden zal Dilliès de MR-lijn kunnen bewaken in de nieuwe regering, maar hij zal ook rekening moeten houden met de centrumlinkse krachten in de bestuursploeg, en met gemeenten die ver weg staan van het welgestelde Ukkel.

Nog voor hij de eed moest aﬂeggen als

”De legislatuur duurt nog maar drie jaar. Dan is het niet verkeerd om een ervaren Brusselse burgemeester te kiezen”

Dave Sinardet Politicoloog

hij met Bouchez. Als de communisten aan de macht zouden komen in Brussel, wil hij Ukkel aan Vlaanderen annexeren, klonk het vorig jaar.

Mogelijk had Dilliès met zijn rechtsere proﬁel voor Bouchez bovendien een streepje voor op Valentine Delwart. Zij onderhandelde voor de MR het regeerakkoord, is graag gezien bij de coalitiepartners, wordt geloofd om haar dossierkennis, maar belandt alsnog niet in de regering. Ze zal Dilliès wel opvolgen als burgemeester van Ukkel, maar was bij een aantal MR-parlementsleden én bij onderhandelaars de geliefkoosde kandidaat voor het minister-presidentschap. De vraag is of ze misschien te veel in de spotlights zou treden naar de zin van Bouchez.

Brussels minister-president, deed Boris Dilliès alvast een poging om zich het proﬁel van verzoener aan te meten.

“Ik word de minister-president van de Brusselaars, van alle negentien gemeenten. En we moeten aan de slag in alle gemeenten, zeker in de meest kwetsbare. Ik heb als burgemeester van Ukkel ook moeilijkere wijken de juiste richting uitgeduwd. Ukkel is niet het Beverly Hills van Brussel.”

Pittig detail: zes jaar geleden wou Dilliès Brussels MR-voorzitter worden, maar moest hij de duimen leggen tegen ... David Leisterh, die lang op weg leek naar de cockpit van de nieuwe Brusselse regering. De echtgenote van Dilliès is trouwens MR-fractieleider Clémentine Barzin. “Ik denk dat we elkaar nu vaker zullen zien”, zei hij daarover.

BORIS DILLIÈS : BON VIVANT ET COMBATTANT

FR/ Boris Dilliès (MR) se retrouve de manière inattendue à la tête du gouvernement bruxellois. « Boris est un bon vivant à l’ancienne, dans la lignée du MR. C’est un personnage sympathique qui n’hésite pas à bousculer les convenances de temps à autre. » En tant que ministre-président, Dilliès devra maintenir la cohésion d’une équipe hétéroclite, composée de partis aux objectifs presque inconciliables.

BORIS DILLIÈS: BON VIVANT AND STREET FIGHTER

EN/ Boris Dilliès (MR) unexpectedly finds himself at the helm of the Brussels government. “Boris is an oldschool bon vivant in the MR tradition. A likeable figure who isn’t afraid to challenge conventions from time to time.” As Minister-President, Dilliès will have to maintain cohesion within a diverse team, made up of parties with almost incompatible goals.

Het regeerakkoord

Een Brusselse drugscommissaris, een tweede autoloze zondag, de Renolutionpremies geschrapt: welke concrete maatregelen bevat het nieuwe

Brusselse regeerakkoord nog? Een overzicht.

Netheid & veiligheid

Er komt een gewestelijke commissaris voor drugsbestrijding, naar het federale voorbeeld van drugscommissaris Ine Van Wymersch. Die persoon wordt de eerste gesprekspartner met het federale niveau. Brussel krijgt ook een geïntegreerd gewestelijk drugsplan, en er komt een nultolerantie voor criminele netwerken.

Rond de treinstations Brussel-Noord en Brussel-Zuid komen extra bewakingscamera’s. Daarvoor trekt het Gewest 10 miljoen euro per jaar uit. Lokale politiezones moeten met dat budget makkelijker videobeelden kunnen delen met het gewestelijk videoplatform van Safe.brussels. De nieuwe ploeg steunt de fusie van de zes politiezones, zoals gepland door de federale regering. Die fusie voorziet nog altijd in lokale politieploegen. De Brusselse regering wil die aanvullen met lokale antennes.

De regering vraagt aan alle gemeenten om meer administratieve sancties in te zetten, de zogenoemde GAS-boetes. Die kunnen ook worden uitgeschreven door gemeenteambtenaren zoals buurtwachters.

De beloofde netheidsbrigades van het Gewest krijgen trouwens dezelfde administratieve sanctiebevoegdheid. Het regeerakkoord spreekt van milieupolitiebevoegdheden. Met behulp van slimme camera’s moeten sluikstorters vaker worden betrapt en effectief beboet. Wie in de hoofdstad zwerfvuil komt dumpen vanuit een ander gewest, mag meer sancties verwachten.

Aan de brandweerdiensten wordt uiteindelijk beloofd dat zij twee keer een personeelsversterking krijgen in de loop van de komende legislatuur.

Metro & mobiliteit

Wat met metro 3? Het was een van de hamvragen tijdens de voorbije regeringsonderhandelingen. Voor de uitbreiding naar het noorden is de beslissing heel duidelijk: “Wat de verlenging van metrolijn 3 Noordstation-Bordet betreft, inclusief het achterstation bij het Noordstation: dat project wordt volledig opgeschort.”

Ook de omvorming van de premetro Albert-Noordstation tot volwaardige metro gaat in de koelkast. Met één belangrijke nuance: de nieuwe tunnel, die voor die metro bedoeld was en van het Zuidstation via het nieuwe station Toots Thielemans naar Anneessens leidt, wordt wel degelijk afgewerkt. In plaats van een metro zal er een tram door rijden.

Dat betekent dat de ontmanteling van het Zuidpaleis, waarbij enkel de gevels worden behouden, wel degelijk wordt voortgezet.

Wat Good Move betreft: dat mobiliteitsplan blijft nog tot 2030 van kracht en krijgt daarna een opvolger. Die zal een nieuwe naam krijgen. “Bereid jullie voor op Better Move”, schreef minister van Mobiliteit Elke Van den Brandt (Groen) alvast op sociale media.

“De nieuwe verkeersplannen zullen worden herzien met kleinere perimeters,

doorgelicht

aangepast aan de sociaaleconomische realiteit, waarbij scholen centraal staan.” In de regeringstekst is sprake van een evenwicht tussen “rustige woonwijken” en “economische toegankelijkheid”.

De volgende fasen van de lage-emissiezone (LEZ) blijven overeind. De boetes, die momenteel op 350 euro liggen en begrensd zijn op maximaal vier per jaar, dalen naar 80 euro, maar niet langer met een maximumaantal per overtreder.

Verder volgt er een tweede Autoloze Zondag, op de zondag van de week van het Irisfeest. Qua parkeerbeleid wil de nieuwe regering een “dynamischere” regeling voor de winkelwijken.

De regering zal zich ook aansluiten bij het initiatief van Vlaanderen en Wallonië voor een geharmoniseerd autovignet.

Betonblokken “die niet essentieel zijn voor de onmiddellijke veiligheid van weggebruikers” zullen worden vervangen door groene, mobiele en omkeerbare voorzieningen zoals plantenbakken.

Huisvesting & vergunningen

“Het doel moet zijn om (het risico op) de onzekerheid terug te dringen en de toegankelijkheid van huisvesting te verbeteren, zowel voor de meest kwetsbaren als voor de middenklasse”, valt te lezen in het regeerakkoord.

Het noodplan voor de huisvesting, dat de vorige staatssecretaris Nawal Ben Hamou (PS) had opgesteld, wordt daarom niet integraal overgenomen in de komende legislatuur, maar “geanalyseerd en verﬁjnd”.

De regering wil daarnaast “de belemmeringen wegwerken die een maximale woningvoorraad in de weg staan”, zowel op de private koopmarkt als via sociale verhuurkantoren. Er wordt niet uitgelegd hoe dat precies moet gebeuren. Wel luidt de belofte dat de strijd tegen leegstand wordt voortgezet, net als de herontwikkeling van oude kantoorgebouwen tot woningen.

Voor grote renovaties en stedenbouwkundige projecten moet de vergunningstermijn naar beneden: tegen 2029 mag die voor routineprocedures nog maximaal zes maanden bedragen. In het algemeen mikt de regering op een halvering van de huidige

vergunningstermijnen. Dat gebeurt onder meer door openbare onderzoeken niet te schorsen tijdens schoolvakanties.

De nieuwe regering wil daarbovenop “de beslissingen van andere gewesten analyseren om het aantal beroepsprocedures te beperken”. Met name in Vlaanderen wordt het voor buurtbewoners of milieuverenigingen moeilijker om beroep aan te tekenen. Brussel wil “daaruit lessen trekken indien die relevant zijn.”

In dat kader wordt mogelijk het adviesrecht van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen (KCML) ingeperkt: die commissie blijft geraadpleegd bij grote projecten, maar haar advies wordt niet-bindend.

Voor woningeigenaars komen er nieuwe ﬁnanciële voordelen. De BE-HOME-premie wordt verdubbeld naar 360 euro per jaar.

Verder kunnen méér kandidaat-kopers vanaf 2029 rekenen op een vrijstelling van registratierechten: voor de eerste en enige woning wordt het plafond verhoogd naar 800.000 euro. Vandaag is dat 600.000 euro. De vrijstelling zelf blijft ongewijzigd en geldt alleen op de eerste schijf van 200.000 euro.

Eigenaars die hun pand verhuren, kunnen aanspraak maken op extra verhuurpremies als zij zich aan de afgesproken referentiehuurprijzen houden.

Voor eigenaars die wensen te renoveren, of dat de voorbije jaren deden, is er minder geld in zicht. De Renolution-premies voor duurzame woningrenovaties zijn afgeschaft.

Formateur Georges-Louis Bouchez (MR) sprak over een systeem van renteloze leningen in de plaats, maar die zijn niet als dusdanig in het akkoord benoemd.

Energetische renovaties blijven in elk geval verplicht: in 2023 is al vastgelegd dat elke Brusselse woning tegen 2050 minstens een epb-label C moet hebben. Het nieuwe regeerakkoord bevestigt dat de isolatie van woningen “onontbeerlijk” is.

Over de uitbetaling van de zowat drieduizend resterende Renolution-premies is niets bekend.

Economie & tewerkstelling

Op het vlak van tewerkstelling komt er onder meer een versterking van de begeleiding van werklozen. Doel is om de werkgelegenheidsgraad tegen 2030 op te trekken naar 70 procent. Werkzoekenden die niet slagen voor een verplichte taaltest voor Nederlands of Frans, moeten een taalcursus volgen.

Langdurig arbeidsongeschikte personen die “medisch in staat zijn om te werken” wil het nieuwe bestuur zo snel mogelijk aan het werk zetten via gepersonaliseerde trajecten. Verder maakt het beleid een prioriteit van de strijd tegen discriminatie bij aanwervingen. Zowel in de private als in de publieke sector zullen “concrete acties” volgen.

Voorts zal het Gewest een statuut voor “stedelijke vrijzone” invoeren voor de sites van Audi Brussels en het havengebied. Nieuwe bedrijven worden ondersteund met “gerichte verlichting van de onroerende voorhefﬁng en registratierechten”.

Het veelbesproken museumproject Kanal zal de deuren later dit jaar kunnen openzwaaien. Op termijn zal het wel zelf geld moeten ophalen bij investeerders, want de middelen worden afgeschaald.

De regering wil ook de site van Brussels Expo verder ontwikkelen – het zogenoemde Neo-projec). Daar moet nieuwe congres- en tentoonstellingsinfrastructuur komen om de “internationale positie van Brussel als vooraanstaand economisch centrum” in de verf te zetten. Die plannen moeten naar verluidt werk bieden aan 30.000 mensen.

Voor het beheer van drinkwater wordt de ﬁnanciering van de nodige infrastructuur voor de behandeling en zuivering als prioritair omschreven. Dezelfde term wordt gebruikt voor de bestrijding van geluidsoverlast door vliegtuigen. De regering zal ook het overleg rond de aanleg van locaties voor openluchtzwemmen voortzetten. Er wordt een haalbaarheidsstudie uitgevoerd voor zwemmen in het kanaal, in het bijzonder voor het zuiden van Brussel.

Qua afvalverwerking wordt de organisatie van de inzameling geëvalueerd en indien nodig hervormd. Er komen ook vrijwillige inzamelpunten bij, met nieuwe voorzieningen zoals ondergrondse containers.

Reacties

Verder timmert de nieuwe ploeg aan een ‘Natuurplan 2.0’ voor het behoud van de biodiversiteit en de natuur in haar geheel. Op de friches, de negen groene zones in Brussel, wordt voorlopig niet gebouwd. Het Wiels-gebied wordt beschermd.

Tweetaligheid

De regering engageert zich tot het bevorderen van de toegang tot openbare diensten in de eigen landstaal. Ambtenaren worden actief aangemoedigd om een tweede landstaal te leren. Ook de gemeenten en de

‘Snel op een akkoordje gegooid’

N-VA

Volgens Brussels parlementslid Gilles Verstraeten (N-VA) is het akkoord te snel tot stand gekomen. “In drie dagen onderhandelt men geen regeerakkoord waarin technisch is uitgewerkt hoe men 1 miljard euro zal besparen.” De aangekondigde besparing van 1 miljard euro noemt hij voorlopig weinig concreet.

“Ik heb het gevoel dat het snel op een akkoordje is gegooid. Zo anders is het allemaal niet. Ik verwacht een soort Brusselse Vivaldi: van alles beloven, maar weinig uitvoeren.”

TFA

“Ja, er is eindelijk een regering gevormd”, laat Brussels parle-

mentslid Fouad Ahidar weten in een reactie. “Maar 613 dagen blokkering om tot deze coalitie te komen is een politiek schandaal.”

“Nog verontrustender: de verliezers van de verkiezingen komen aan de macht, terwijl het juist dezelfde politieke krachten zijn die jarenlang de Brusselse publieke financiën hebben beheerd en het Gewest naar de rand van faillissement hebben geleid met een tekort van 16 miljard.”

Voka

“Streven naar een begrotingsevenwicht zal het Gewest toelaten om weer meer keuzemogelijkheden te hebben en het vertrouwen van de ondernemers en investeerders te herwinnen.”

Dat vindt René Konings, directeur

OCMW’s zullen begeleid worden om de tweetaligheid van diensten te versterken.

Ook zullen er aanvullende investeringen gebeuren om de toegankelijkheid van de gezondheidszorg in beide ofﬁciële talen te garanderen. Elk door de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie (GGC) erkend ziekenhuis zou een taalbeleidsplan moeten invoeren.

Het tweetalige karakter van het gewest zal verder gepromoot worden. Daarvoor wordt een ‘Masterplan Tweetaligheid’ opgesteld, met middelen voor taalcursussen, begeleiding en voorbereiding op taalexamens. In overleg met de Vlaamse Gemeenschap zullen inspanningen geleverd worden voor een kwalitatief aanbod van Nederlands als tweede taal (NT2).

Sociaal beleid

Op het vlak van sociale actie en gezondheidszorg komt er een versterking van het preventiebeleid en eerstelijnszorg. In kwetsbare wijken zullen er bijvoorbeeld ‘medibusjes’ ingezet worden.

Voor dak- en thuislozen krijgt de administratie Bruss’Help een coördinerende rol toegekend, nu ook op het vlak van subsidieverdeling. De sector bestaat nu nog uit

van Voka Brussels Metropolitan. “We stellen wel vast dat de begrotingstabel bij het regeerakkoord nog een aantal onzekerheden bevat. Besparingen op personeelskosten worden pas over enkele jaren zichtbaar en vragen ook sociale onderhandelingen. Verder gaat de nieuwe regering uit van een aantal belangrijke inkomsten die echter eerst moeten onderhandeld worden met het federale en Vlaamse niveau.”

Ecolo

“Als deze regering erin slaagt begrotingsverantwoordelijkheid, sociale rechtvaardigheid en ecologische transitie te combineren, kan ze een nieuw hoofdstuk openen”, zegt Zakia Khattabi,

fractievoorzitter van Ecolo in het Brussels parlement. “Als ze zich tevredenstelt met het dichten van de gaten door het essentiële op te offeren, zal ze de crises alleen maar uitstellen. Een regering, ja, maar dan wel om te transformeren, niet om te verstikken.” “De snelheid waarmee een akkoord moest worden gesloten, baart me wel wat zorgen. Snelheid kan een troef zijn in de politiek, maar het kan ook een symptoom zijn van een slordig compromis.”

Déﬁ

“De overeenkomst die donderdag werd bereikt, moet het startpunt zijn voor een positief en ambitieus project dat alleen kan worden gerealiseerd als de zeven

verschillende vzw’s in Brussel, maar wordt dus hervormd.

Daarnaast worden meerdere maatregelen voorgesteld om geweld tegen vrouwen tegen te gaan. Zo zullen er noodknoppen geïnstalleerd worden op het Brusselse openbaar vervoer, en volgen er meerdere bewustmakingscampagnes en opleidingen voor personeel binnen de horeca- en sportsector. Met het genderperspectief zal ook rekening gehouden worden in de strijd tegen dakloosheid. Er zullen speciﬁeke trajecten en opvangtehuizen ingericht worden voor thuisloze vrouwen.

ondertekenende partijen zich ertoe verbinden om slechts één kompas te volgen: Brussel”, reageerde Sophie Rohonyi, voorzitter van Défi.

PVDA

“Een miljard euro snoeien, dat betekent mogelijk minder investeringen in betaalbare woningen, minder middelen voor de werking van de MIVB, minder openbare diensten en minder steun voor het Brusselse verenigingsleven”, aldus Jan Busselen, volksvertegenwoordiger voor de PVDA in het Brussels parlement. “De Brusselaars betalen vandaag al de prijs van de besparingen van 2025. Ze mogen niet nóg eens opdraaien voor het feit dat Brussel al jaren structureel ondergefinancierd is.”

Boris Dilliès (MR)

Minister-president

De surprise van MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez is Boris Dilliès, tot dusver burgemeester van Ukkel. De 53-jarige liberaal volgt Rudi Vervoort (PS) op als Brussels minister-president. Dilliès wordt ook bevoegd voor Veiligheid, Preventie en Brandweer. Valentine Delwart neemt het burgemeesterschap van Ukkel over van Dilliès.

Ahmed Laaouej (PS)

Minister van Sociale Actie en Solidariteit, Lokale Besturen, Gelijke Kansen, Schoolondersteuning

De PS maakte de namen van haar regeringsleden zaterdagochtend bekend. Zoals verwacht stapt Ahmed Laaouej in de regering, hij wordt minister van Lokale Besturen, Gelijke Kansen en Gezondheid. Als fractievoorzitter van de PS in het Brussels parlement wordt hij opgevolgd door Jamal Ikazban.

Laurent Hublet (Les Engagés)

Minister van Werk en Economie

Les Engagés wist de portefeuille Werk en Economie binnen te halen en verrast met techondernemer Laurent Hublet, die bekend is van zijn burgerinitiatief ‘I Am Brussels’. De Ukkelaar is medeoprichter van tech-campus BeCentral. Van december 2024 tot september 2025 zat hij voor Les Engagés in de raad van bestuur van de RTBF.

Karine Lalieux (PS)

Staatssecretaris voor Huisvesting, Taxisector en Sportinfrastructuur

De PS gaat aan de haal met Huisvesting. Die post gaat naar Karine Lalieux, die minister van Pensioenen en Sociale Integratie was in de regering-De Croo. Ze was van 1999 tot 2000 adjunctkabinetschef van de Brusselse minister Eric Tomas.

Benjamin

Dalle (CD&V)

Voorzitter Raad VGC

Het enige lid van CD&V in het Brussels parlement volgt straks Lotte Stoops (Groen) op als voorzitter van de Raad van de Vlaamse Gemeenschapscommissie. Dalle benadrukt dat hij op die manier kan wegen op cultuur, welzijn en onderwijs. Daarnaast mag Dalle bij vergaderingen van de Brusselse regering in de rol kruipen van observator. Zo wordt hij op ook de hoogte gehouden van de activiteiten en documenten van de regering.

Opinie

‘Beste Brusselse regering, jullie zijn de democratie vergeten’

Willen de onderhandelaars bij de volgende verkiezingen van 2029 niet opnieuw zeshonderd dagen in cirkeltjes draaien, dan moet de Brusselse democratie zichzelf dringend vernieuwen.

Dat schrijft Frederik Lamote van het burgercollectief Respect Brussels.

Frederik Lamote

Oprichter Growfunding

Voorzitter vzw Toestand

Drijvende kracht achter Respect Brussels, een onafhankelijk burgercollectief, ontstaan begin 2025 uit verontwaardiging over de politieke stilstand in het Brussels Gewest

Een grote golf van opluchting –en hier en daar wat misplaatste euforie – rolde donderdag over Brussel. De druk van de Brusselaars en de vele noodkreten leidden er mede toe dat Rudi Vervoort eindelijk zijn afscheidsfeestje krijgt. In drie dagen tijd deden de onderhandelaars wat meer dan zeshonderd dagen lang onmogelijk leek: een compromis sluiten. Dat verdient erkenning. Maar daarmee is de Brusselse democratie nog niet gered. Het conclaaf op cafeïne leverde een behoorlijk summier regeerakkoord op. In de haast waarin het tot stand kwam, vergaten de onderhandelaars een antwoord te formuleren op een nochtans prangende vraag: hoe vermijden we dat deze democratische en politieke blokkering zich in 2029 nog eens herhaalt? Buiten een vaag engagement om een traject voor institutionele hervormingen op te starten, blijft de nieuwe regering opvallend stil over die noodzakelijke oefening.

Stadsleven Nieuwkomer

door Lara Sibbing

Een vriendelijke mevrouw in een zachtroze trui geeft me een muntje als ik binnenstap. Buurtcentrum De Kroon, het is er aangenaam warm en het ruikt er naar eten. De vrouw verontschuldigt

zich dat de lunch – Congolees vandaag – nog niet klaar is, als achter mij de deur weer opengaat. Eén voor één schuiven zo’n twintig mensen schichtig binnen. Een minuut later staat de hal

Om een nieuwe blokkering te voorkomen, heeft het Brussels Gewest het federale parlement nodig. Het federale parlement is bevoegd voor de Bijzondere Wet op de Brusselse Instellingen (Brusselwet). Die wet bepaalt de spelregels van de Brusselse democratie. Die wijzigen vraagt een tweederdemeerderheid in de Kamer én een meerderheid binnen elke taalgroep. Zo’n procedure duurt al snel een jaar, het hele proces jaren. Politieke consensus groeit zelden vanzelf. Willen we in 2029 niet opnieuw zeshonderd dagen stilstaan, dan moet het debat vandaag openen.

“Waarom kan de koning geen rol spelen in de Brusselse onderhandelingen? Hij woont hier tenslotte ook”

vol met oosterse en Afrikaanse jonge mannen, een enkele vrouw met een hoofddoek. Duidelijk nieuwkomers. Net als ik. Natuurlijk is er een wereld van verschil. Zij hebben niet zelden huis en haard achtergelaten en een lange, gevaarlijke reis achter de rug. Ik ben met een paar uurtjes treinen weer in mijn geboortestad

Dat is geen luxe, maar pure noodzaak. Na een zo lange stilstand is het al broze vertrouwen in de politiek verder afgebrokkeld. Meer dan één op de vijf stemgerechtigden kwam niet opdagen of stemde blanco. Tel daarbij 123.000 Brusselaars (VUB 2016) die niet geregistreerd zijn en om uiteenlopende redenen niet kunnen stemmen – expats, studenten, mensen zonder papieren ... – en je ziet de uitdaging. Onze democratie is minder representatief dan ze hoort te zijn. Wie krijgt het recht om te stemmen?

De veto’s hollen het systeem verder uit. In het Nederlandstalige kiescollege werden 8 van de 17 zetels politiek buitenspel gezet. Door TFA, PVDA en N VA uit te sluiten, hebben de PS en MR bepaald welke Nederlandstalige meerderheid aan zet komt – en dus ook wie de Vlaamse Gemeenschapscommissie bestuurt. Dat wringt. Het staat haaks op de geest én de letter van de Brusselwet, die de spelregels van onze democratie

Amsterdam, terwijl mijn grootste zorg is of ik tijdens mijn overstap wel tijd heb voor een havercappuccino.

En toch. Ons doel voor de toekomst is hetzelfde. Een leven opbouwen in een nieuwe stad, de taal leren, de buurt leren kennen, vrienden maken. Een wereld van verschil, en toch hetzelfde. Als ik even

later aan tafel zit, komt er iemand komt langs met een dienblad vol Congolese beignets. Terwijl ik bijna mijn mond brand, proef ik: hee, net een oliebol. Het smaakt naar thuis.

In Stadsleven vertellen redacteurs en lezers in maximaal 1000 tekens een verrassende anekdote over Brussel. Insturen kan via redactie@bruzz.be

vastlegt. Die wet dateert uit de jaren 1980, toen Brussel nog hoofdzakelijk tweetalig was. Vandaag is Brussel een uitgesproken meertalige stad. Het is tijd om die wet eens grondig tegen het licht te houden.

Een van de redenen waarom de regeringsvorming zo lang aansleepte, is dat niemand bevoegd is om het proces te begeleiden. Op federaal niveau neemt de koning die rol op. In Brussel kan in theorie iedereen dat doen. Het werd zelfs wat surrealistisch toen wij als burgerbewegingen het initiatief namen om de onderhandelingen weer op gang te trekken. Brussel heeft gek genoeg een gouverneur. Misschien kan die een rol spelen. Of waarom niet de koning? Ook hij woont hier tenslotte.

Wetswijzigingen

Tijdens de zeshonderd dagen werd regelmatig gepleit voor nieuwe verkiezingen. In een democratie is dat logisch. Maar ook dat kan Brussel niet alleen beslissen. Daarvoor is – u raadt het al – een wijziging van de Brusselwet nodig. En zelfs als die er komt, blijft het ingewikkeld. Brusselaars kiezen niet alleen hun eigen parlement, maar ook vertegenwoordigers in het Vlaams Parlement en de Fédération Wallonie-Bruxelles. Een zetelverschuiving kan dus meerderheden elders in het land doen kantelen. Eenvoudig is het niet. Maar dat is geen reden om het gesprek niet te voeren. De meest genoemde hefboom is

de fusie van de Nederlandstalige en Franstalige kiescolleges, met behoud van bescherming voor de Nederlandstalige minderheid. De fusie zou partijen kunnen aanzetten tot het uitwerken van een echt meertalig project voor alle Brusselaars. Het idee doet velen dromen, maar het roept ook fundamentele vragen op. Hebben eentalige partijen zoals N-VA, Déﬁ en LIB·RES nog kans op zetels? Wie bepaalt wie waar op een lijst staat? Hoe vermijd je dat de ene taalgroep beslist wie zich in de andere mag verkiesbaar stellen? En hoe bepaal je in een meertalige stad nog wie tot welke taalgroep behoort?

Eén ding is duidelijk: het is tijd om het maatschappelijke debat te voeren over hoe we onze Brusselse democratie in de toekomst willen vormgeven. Dat debat mogen we niet alleen aan politici overlaten. Als Brusselaars willen we met een gelijkwaardige stem mee kunnen beslissen over de toekomst van onze democratie. Daarom pleiten we vanuit Respect Brussels en WeAreBrussels voor de oprichting van een burgerconventie, samengesteld uit een diverse groep Brusselaars. Geef hun het mandaat om te luisteren naar experts, ambtenaren en – ja – politici, om een plan uit te werken en om wetswijzigingen te implementeren, in samenwerking met de Brusselse en federale regering.

Reageren of zelf een opiniestuk insturen? Mail naar redactie@bruzz.be

Quote

De Nederlandse oud-wielrenner Thomas Dekker vertelt hoe hij onlangs overvallen werd in Brussel, en hoe hij daarbij terugvocht, wat veel krachten vergde

“Ik was zo afgestompt van de moeheid dat het me geen ene reet kon interesseren”

Podcast Live Slow Ride Fast, 13 februari 2026

In het nieuws

16/02 | Dodelijk slachtoffer (35) van lawine in Zwitserland was Brusselaar. Twee Belgische skiërs zijn vrijdag om het leven gekomen bij een lawine in de buurt van Airolo, in het zuiden van Zwitserland.

De oudste van de twee, een 35-jarige Vlaming, woonde in Brussel. De hulpdiensten konden enkel het overlijden van de twee vaststellen.

16/02 | Vanaf 23 maart wordt tuinafval in

Brussel maar om de twee weken opgehaald. De dag waarop de groene zakken worden opgehaald blijft wel dezelfde. Volgens Net Brussel sluit het nieuwe ritme beter aan bij de gewoonten van de Brusselaars, die met hun tuinafval nog steeds terechtkunnen in de Recyparks. De aanpassing van het ophaalregime

komt er onder andere omdat de criteria voor de aanvaarding van de groenafvalstromen strenger werden. Net Brussel komt nog met een informatiecampagne.

16/02 | Grote werken op het kruispunt van de Waterloosesteenweg, Morisstraat en Antoine Bréartstraat van start.

Dat zal tot verkeershinder leiden in Sint-Gillis. Het gaat om een gezamenlijke interventie van onder meer de MIVB en de nutsbedrijven Sibelga en Vivaqua. Het kruispunt wordt gedurende vijftien werkdagen volledig afgesloten voor het verkeer. Vanaf 16 februari wordt de tijdelijke bus 96, die al enige tijd de

Brusselse winterspelen

Een korte, hevige sneeuwbui heeft afgelopen zondag een sneeuwtapijtje uitgerold over Brussel. Dat leidde tot onverwacht feeërieke taferelen, maar ook tot vertraagd verkeer in en om Brussel. Sportmanifestaties leken wel onderdeel van de winterspelen. Op de Brussels Universities Cyclocross liet veldrijder Michael Vanthourenhout zich niet verrassen door de sneeuw. Hij gleed aan de VUB naar

de winst. Anderlecht was meer onder de indruk van de weergoden en kon niet bevestigen in het eigen Lotto Park. RSCA bleef tegen La Louvière steken op 0-0. Nochtans hadden ze het veld nog net sneeuwvrij gekregen voor de match. Daarvoor werden de grote middelen niet geschuwd. Behalve de traditionele sneeuwschop werden ook bladblazers aangerukt. Helaas zonder resultaat. © BELGA

onderbroken tram 81 vervangt, omgeleid tussen Ma Campagne en Bareel via het Van Meenenplein. De halte Moris wordt niet bediend.

15/02 | Batibouw kreeg 198.012 bezoekers over de vloer in Brussels Expo. Dat is een lichte daling tegenover vorig jaar, toen er 203.685 bezoekers

waren. Uit bevragingen bij de exposanten blijkt dat bezoekers vooral met concrete renovatieplannen naar de beurs kwamen. Volgend jaar breidt de beurs uit. De 68e editie, die plaatsvindt van 12 tot en met 21 februari 2027, zal zes paleizen beslaan.

15/02 | De dreigende financiële crisis bij

cultuurhuis Flagey lijkt afgewend. Door het uitblijven van een nieuwe beheersovereenkomst, en dus ook de bijhorende subsidies, dreigde Flagey in april zonder financiële reserves te zitten. Maar een akkoord zou in de maak zijn, meldt voorzitter Julie de Groote (Les Engagés). Normaliter dragen de Vlaamse

Gemeenschap, Franse Gemeenschap en het Brussels Gewest jaarlijks elk 920.000 euro bij aan het cultuurhuis. De gemeente Elsene voorziet een jaarlijkse subsidie van 200.000 euro.

11/02 | Vorig jaar bijna 6.000 katten gesteriliseerd in Brussel. In 2025 werden in het gewest

5.838 katten gesteriliseerd, waaronder 1.400 kittens. Sinds 2018 is het in Brussel verplicht om katten te laten steriliseren. Sindsdien zijn 60.000 katten onder het mes gegaan, waaronder 12.000 kittens jonger dan 180 dagen. Het doel is om een ongecontroleerde toename van de kattenpopulatie tegen te gaan.

Overheid

De Iristoren biedt plaats aan de ambtenaren van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

Brusselse administratie groeide met duizenden ambtenaren in tien jaar

Nieuwe structuren en politieke keuzes deden het overheidsapparaat snel uitdijen.

De nieuwe Brusselse regering wil de volgende drie jaar 500 miljoen

besparen op de administraties. Hoe konden die het voorbije decennium zo snel en chaotisch groeien? “Er was zeker ook sprake van cliëntelisme.”

door Kris Hendrickx

Als Noémie in 2015 bij de nieuwe planningsadministratie Perspective.brussels terechtkomt, trekt ze grote ogen. Ze komt net van de voorganger, de vzw Agentschap voor Territoriale Ontwikkeling (ATO), waar ze gewoon was aan een manier van werken die doordacht aanvoelde. “We werkten daar in kleine groepjes, focusten op enkele plekken in Brussel die ontwikkeld moesten worden en konden ook nadenken over wat we beter niét deden.”

Bij Perspective komt ze in een nieuwe wereld. “Plots planden we tien nieuwe wijken tegelijk, elk met een eigen team. Die beconcurreerden elkaar, streefden allemaal naar een maximaal budget en niemand leek zich echt voor het geheel verantwoordelijk te voelen. Dat voelde als een heel foute cultuur. We deden ontzettend veel naast

elkaar, er was een grote versnippering. Over ﬁnanciële beperkingen werd zelfs niet gesproken.”

Perspective, dat wel meer opdrachten heeft dan zijn voorganger ATO, ziet zijn personeel in de loop der jaren aangroeien, van een 80-tal in 2016 tot 174 in 2019. De organisatie is niet de enige die zich met stedenbouw bezighoudt in Brussel. Urban.brussels, dat onder meer vergunningen aﬂevert, vormt een aparte administratie met een driehonderdtal werknemers. Wat bij de planningsadministratie gebeurde, is tekenend voor de transformatie van het hele Brusselse overheidsapparaat. Na jaren van geleidelijke groei, maakt het Brusselse personeelsbestand plots een enorme sprong. Tussen 2015 en 2024 groeit het aantal personeelsleden dat voor het Gewest werkt met 36 procent, blijkt uit de jaarverslagen van Talent.brussels.

Het is die groei die de regeringsonderhandelaars de voorbije maanden hoofdbrekens bezorgde. De kosten van de gewestelijke overheidsdiensten groeiden zo immers aan tot 40 procent van het gewestbudget. De nieuwe regering wil de resterende drie jaar van de legislatuur 500 miljoen euro besparen op de administratie, weliswaar zonder naakte ontslagen. Er blijft een aanwervingsstop gelden en een aantal overheidsdiensten zullen moeten fuseren.

Brussel-transversaliteit

Het regeerakkoord legt uit hoe die fusies er moeten uitzien. In plaats van de huidige wirwar van administraties en aanverwante overheidsinstellingen komen er vier pijlers. Brussel-transversaliteit wordt de gewestelijke ondersteuningsdienst, die onder meer Talent.brussels (aanwervingen), de

humanresourcesdienst van de centrale administratie, de departementen Financiën en Begroting en ook de technologieafdelingen zal integreren. Ook het instituut voor statistiek BISA krijg hierin een plek.

De centrale administratie, die de voorbije jaren werd leeggehaald, ziet dan weer een aantal diensten terugkeren. Onder meer Perspective en Urban.brussels zullen er fuseren tot één instelling, ook Safe.brussels en het administratieve luik van Brussel Leefmilieu vinden er een thuis. De regering zal onderzoeken of ook Actiris in de centrale administratie hoort. De administratie van Brussel Mobiliteit blijft in deze pijler.

Een derde pijler zal luisteren naar de naam Infrastructure.brussels, met onder meer de operationele delen van Brussel Mobiliteit, de haveninfrastructuur en het beheer van de groene ruimten van Brussel Leefmilieu. Ook Parking.brussels (op de boete-inning na) en het beheer van de lage-emissiezone krijgen hier een plek.

De laatste pijler brengt het lappendeken samen van organisaties die bouwen: de Maatschappij voor Stedelijke Inrichting (MSI), Citydev, de Brusselse Gewestelijke Huisvestingsmaatschappij (BGHM) en het woningfonds.

Tot zover de toekomst. Rest de vraag hoe het Gewest in de huidige situatie verzeild is geraakt. Een antwoord op die vraag vergt eerst een blik op een paar cijfers. Zo bleek de groei van het gewestpersoneel de voorbije jaren allerminst gelijk verdeeld, maar concentreert die zich tijdens de legislatuur 2014-2019. Enkele cijfers maken dat aanschouwelijker: alleen al tussen 2015 en 2019 groeit het personeelsbestand van 8.786 naar 11.251, goed voor extra 2.465 personeelsleden, een stijging met 28 procent. De jaren erna stijgt dat cijfer veel trager, tot 12.000 in 2024.

Het extra personeel ging deels naar bestaande structuren. Net Brussel kreeg er in de net genoemde periode bijvoorbeeld ruim 500 mensen bij (+21 procent), arbeidsbemiddelaar Actiris ruim 400 (+36 procent) en de toeristische dienst Visit.brussels 66 (+62 procent).

Een aanzienlijk deel van de groei zit bij nieuwe organisaties die het Gewest in die jaren oprichtte, zoals Perspective.brussels waar Noémie over getuigt. Structuren als Hub.brussels (handel), Safe.brussels (veiligheid), Urban.brussels (stedenbouw), Talent.brussels (aanwervingen) of Brussel Fiscaliteit zijn samen goed voor een duizendtal extra werknemers.

Dikwijls worden die nieuwe organisaties uit de centrale administraties gelicht om

voortaan een autonoom bestaan te leiden, een beweging die de nieuwe regeringsploeg deels omdraait. Die opgesplitste structuren kwamen doorgaans onder leiding van een topﬁguur met een politieke kleur en onder de bevoegdheid van een bepaalde minister, die zo meer controle kreeg over zijn of haar domein. De centrale gewestelijke overheidsdienst Brussel (GOB) kromp daardoor wel wat, maar lang niet zo veel als het aantal mensen dat er bijkomt in de nieuwe structuren.

Zesde staatshervorming

Hoe komt een gewest ertoe om zoveel aan te werven en op te richten, met als gevolg dat de huidige overheidsinstellingen als een ﬁnanciële molensteen aanvoelen?

De belangrijkste verklaring ligt bij de zesde staatshervorming. Die gaf Brussel extra bevoegdheden, onder meer voor veiligheid, arbeidsmarkt en de coördinatie van stedenbouw. In het kader van diezelfde staatshervorming kreeg Brussel een enveloppe van circa 500 miljoen euro, de zogenoemde herﬁnanciering van Brussel. Meer bevoegdheden in ruil voor meer geld waarmee je personeel kunt betalen, het klinkt als een sluitende verklaring. Verschillende betrokkenen die BRUZZ belt, maken daar echter kanttekeningen bij.

“Die nieuwe aparte structuren moesten efﬁciënter worden dan de centrale administratie”, herinnert Christian Lamouline (Les Engagés) zich. De huidige burgemeester van Sint-Agatha-Berchem stond tot 2019 aan het hoofd van de GOB. “Niet alleen kun je je afvragen of ze wel efﬁciënter zijn, die aparte

diensten werden een pak duurder dan de GOB. Iedereen moest immers een eigen communicatie-, humanresources- of infrastructuurdienst hebben. Vaak ging dat nog gepaard met een eigen gebouw. De schaalvoordelen van de GOB verdwenen zo.” Oud-minister van Begroting Guy Vanhengel (Open VLD, nu Anders) en zijn toenmalige collega van Netheid en Openbaar Ambt Fadila Laanan (PS) gaven niet thuis toen BRUZZ hen contacteerde.

Didier Gosuin – minister van Werk en Economie voor Déﬁ van 2014 tot 2019 – blikt wél terug op die bewuste legislatuur. “Behalve de zesde staatshervorming speelden nog andere aspecten mee bij die personeelsgroei. Als minister meet je je gewicht deels af aan het aantal ambtenaren dat onder je bevoegdheid werkt. Dat was voor mij niet anders. Ik was lang minister van Leefmilieu en geleidelijk kreeg Leefmilieu Brussel er dan ook volk bij. Op den duur moet je een expert hebben in kikkers, en ga zo maar door, maar die dynamiek was er eigenlijk altijd al.”

Cliëntelisme

Gosuin merkte hoe sommige gewestorganisaties plots wel erg veel konden aanwerven. “Net Brussel dat 500 man meer kreeg onder Fadila Laanan, noem dat gerust cliëntelisme van de PS. De vakbonden haalden daar bovendien loonvoorwaarden binnen waar ze nooit op hadden durven te hopen. Die wegen vandaag nog door en hebben nadien druk gezet op de gemeenteﬁnanciën, omdat het personeel daar een gelijkschakeling kreeg.”

Ook Herman Mattijs, professor overheidsﬁnanciën aan de VUB, neemt de term cliëntelisme in de mond. “De zesde staatshervorming is vooral gebruikt om een pak extra volk aan te trekken, hoewel toen eigenlijk al geweten was dat het daardoor later uit de hand zou lopen. Aanwerven is immers makkelijk, inkrimpen is dat veel minder.”

“Er moeten competente leiders aan het hoofd van de vernieuwde administratie staan, onafhankelijk van de politiek”

Didier Gosuin Oud-minister

Zelfs de vakbond vindt dat er in die jaren onbezonnen is aangeworven. “Men heeft het geld toen niet als een goede huisvader beheerd”, vindt Rudi De Coster (ACV). “De mentaliteit was meer: ‘Er zijn centen, die moeten we nu uitgeven.’ Kijk naar Safe. brussels, dat het veiligheidsbeleid moet coördineren. Die organisatie is toch onzichtbaar, net als hun voogdijminister Rudi Vervoort.”

Gosuin van zijn kant waarschuwt ervoor om alle ﬁnanciële zorgen van het Gewest in de schoenen van de overheidsdiensten te schuiven. “Voor mij zijn de ﬁnanciën pas

echt beginnen te ontsporen toen we de eerste metrofacturen begonnen te betalen, rond 2018-2019. Er werd toen jaarlijks 500 miljoen buiten de begroting gehouden voor investeringen, onder meer voor die metro. Zo stijgt je schuld en dus de rente die je betaalt erg snel.”

Dat de administratie hervormd moet worden, daar is iedereen het over eens. “Er is vandaag te veel politieke inmenging in het operationele, vaak zonder veel kennis van zaken”, vindt een ambtenaar met twintig jaar loopbaan binnen de administratie.

“Daarnaast is de versnippering erg groot. Collega’s van organisaties die geen deel meer uitmaken van de GOB staan niet meer in ons telefoonboek. Dat leidt tot minder contact, een fenomeen dat nog eens versterkt is door het toegenomen telewerk. Tot veertien dagen telewerken per maand, persoonlijk vind ik dat overdreven.” De verhuizing naar de Iristoren maakt de fysieke versnippering nog groter, vindt de ambtenaar. “In het CCN naast het Noordstation zaten we op grote horizontale verdiepingen, dat leverde meer toevallige ontmoetingen op.”

Hoe die hervorming moet verlopen, daar heeft Didier Gosuin alvast een paar ideeën over. “Het personeelsbestand moet kleiner,

maar dan zonder sociaal bloedbad. Je moet elke budgetlijn op zijn relevantie checken, dat vraagt tijd en dat zullen ze tijdens het conclaaf nog niet kunnen doen hebben. Enkele essentiële diensten moeten weer samengaan. En niet onbelangrijk: er moeten competente leiders aan het hoofd van die vernieuwde administratie staan, die onafhankelijk zijn van de politiek. In het verleden was de leiding vaak te zwak.” Over die leidende functies rept het nieuwe regeerakkoord echter amper. Al bij al zijn al die ingrepen behapbaar, vindt de oud-minister. “Maar het zijn natuurlijk geen dingen waar je je electoraal populair mee maakt.”

Dat de regering weer tot fusies wil overgaan, begrijpt ook Christian Lamouline maar al te goed. De voormalige baas van de centrale administratie geeft wel een waarschuwing. “Fuseren is een goed idee, maar op zich levert dat geen besparing op. En de voordelen, die zie je pas op termijn.”

Ook de vakbond zit op dat vlak met vragen. “Ruim 500 miljoen besparen op de overheidsdiensten in drie jaar, ik wil nog weleens zien of dat met een aanwervingsstop en fusies lukt”, bedenkt Rudi De Coster, die niet meteen dramatische maatregelen vindt in het akkoord. “Zoniet, wachten ons misschien wel bijkomende besparingen.”

COMMENT L’ADMINISTRATION BRUXELLOISE A EXPLOSÉ

FR/ L’administration bruxelloise a connu une croissance particulièrement rapide entre 2015 et 2019, avec une augmentation de 28 % de ses effectifs. Selon certains, il s’agissait de clientélisme, les ministres souhaitant davantage de contrôle et de personnel sous leur autorité. Le nouveau gouvernement bruxellois souhaite économiser 500 millions d’euros sur les administrations au cours des trois prochaines années.

HOW THE BRUSSELS ADMINISTRATION BURST AT THE SEAMS

EN/ The Brussels administration grew particularly rapidly between 2015 and 2019, with a 28 percent increase in staff. According to some, there was clientelism involved, as ministers wanted more control and personnel under their authority. The new Brussels government aims to save 500 million over the next three years in administrative costs.

Het kantoorgebouw van Leefmilieu Brussel, aan Thurn & Taxis.

Varen met RING over de mythische Nijl van 20

tot 30 november 2026

• Cruise op de Nĳl aan boord van een luxueus 5-*****-schip

• Het Groot Egyptisch museum in Caïro, het Museum van de Egyptische Beschaving en de piramides van Gizeh

• Exclusieve excursie naar de imposante tempels van Abu Simbel, Karnak, Kom Ombo en Philae

• Geen zorgen en een prachtige setting

• Nederlandstalige begeleiding

• Pakketprĳs van België tot België

• Volpension en dranken inbegrepen tĳdens de maaltĳden aan boord

HANSA SPIRIT 5

De Hansa Spirit 5*, in 2023 volledig gerenoveerd, is één van de grootste schepen op de Nĳl. Het schip is de ideale manier om de oevers van de Nĳl en de getuigenissen van de duizenden jaren oude beschaving in alle comfort ontdekken.

Beestig Brussel

Kleine watersalamander Tramsporen vormen dodelijk obstakel

De komst van tramlijn 10 blijkt een drama voor salamanders. Omdat ze klein en minder mobiel zijn, komen ze vast te zitten in de sporen. Daar wil een vrijwilligerscollectief iets aan doen.

door Andy Furniere

Eind februari vorig jaar trof kunstenaar en buurtbewoner Wendy Van Wynsberghe, coördinator van vrijwilligerscollectief SOS Amphibies NOH, een waar slagveld aan aan de Ransbeekstraat in Neder-Over-Heembeek. “Veel salamanders waren tijdens hun trek aan stukken gereten in de sporen van de tramlijn 10, het zag er hele maal niet fraai uit”, zegt ze.

Die Ransbeekstraat ligt op de migratieroute van lokale amfibieën die willen paren in de vijvers naast het Mandelastadion. De zogenoemde vallei van de Tweebeek is een hotspot voor amfibieën in Brussel. Er huizen kikkers en padden, maar ook drie soorten salamanders: de alpenwater-, kleine water- en vinpootsala mander. Dat vooral salamanders vorig jaar massaal vast kwamen te zitten in de tramspo ren, is omdat ze kleiner en minder mobiel zijn.

SOS Amphibies NOH schoot meteen in actie om de diertjes in veiligheid te brengen. “Soms was het hollen om ze te redden voor de tram eraan kwam”, zegt Van Wynsberghe. Het collectief sloeg alarm bij de Stad Brussel, die in allerijl een geïmproviseerde tijdelijke barrière aanlegde met verkeersborden, planken en zeilen om de schade te beperken.

die plek zoveel problemen veroorzaakt, zou het gebrek aan voldoende goede amfibieëntunnels onder de spoorweg zijn. “De bewoners wilden zeven tunnels, de Stad Brussel nam genoegen met vier, maar uiteindelijk heeft de MIVB er maar één aangelegd”, zegt Van Wynsberghe. “En die ene is dan nog te donker en te lang, zodat de amfibieën er niet in durven.”

Volgens een bron bij de Stad Brussel ligt de ene tunnel helaas niet op de belangrijkste migratieroute. “Het is een combinatie van onwil, gebrek aan informatie en te weinig bewustwording, en een gebrek aan communicatie en opvolging tussen verschillende instellingen. Zoals zo vaak blijft het thema biodiversiteit onderbelicht, ondanks de wettelijke verplichtingen die de Natuurordonnantie oplegt”, klinkt het scherp.

Dit jaar moet er een betere barrière komen, maar de vraag is of die er op tijd zal staan. Bij de Stad Brussel is te horen dat door de onbeschikbaarheid van interne diensten, de realisatie is uitbesteed aan La ferme Maximilien. Die zegt echter door recente bezuinigingen overbelast te zijn, waardoor de bestelling veel vertraging opgelopen heeft.

De Stad bestelde daarnaast ook speciale kisten voor de paddenoverzetacties, die de vochtigheid van amfibieën op peil houden en ze beschermen tegen roofdieren. De Stad zou ook rioolroosters aanpassen.

De voornaamste reden waarom tram 10 op

Eigenschappen

• Maximaal 10 cm lang, staart inbegrepen

• Mannetjes vallen tijdens de paartijd op door een gegolfde rugkam en een donker stippenpatroon op de flanken en staart

• Ze begeven zich naar het water in het vroege voorjaar en de paartijd ligt tussen begin maart en half mei

De MIVB geeft toe dat niet alle diertjes hun weg naar de tunnel vinden, maar dat de aanleg van één amfibietunnel in de Ransbeekstraat “conform de vergunning voor tram 10 is”. “De structuur die amfibieën naar de tunnel leidt, is vrijgemaakt van onkruid en bladeren. Trambestuurders zullen in de relevante periode hun snelheid plaatselijk verlagen. Ondertussen onderzoeken we met alle partners meer structurele oplossingen”, klinkt het ook nog.

Leefmilieu Brussel liet alvast een studiebureau de situatie evalueren. Daar kwam onder meer het voorstel uit om twee extra tunnels aan te leggen en zaken te verbeteren in de huidige tunnel, met onder meer lichtdoorlatende elementen. Wie eventuele aanpassingen moet betalen, is niet duidelijk.

Reeks nalezen?

Lees de hele reeks op BRUZZ.be/beestigbrussel

De automaat staat altijd paraat

Verkoopautomaten blijven schaars in Brussel

Voor de prijs van 3,5 euro kunnen Brusselaars vanaf maart 24/7 vers gebakken frieten afhalen in diverse verkoopautomaten in de stad. Ook boeken, bloemen, melk en zelfs een côte à l’os kan je al uit de muur halen. Het begin van een nieuwe economie?

door Matisse Van der Haegen

Niet te zacht of te krokant, goed warm en de saus is mooi verdeeld: franchement ça passe bien.” Het is met een kennersoog dat een jongeman aan het Luikse nieuwsmedium QU4TRE uitlegt wat hij vindt van de nieuwe frietautomaten in zijn stad. Fries & Go, het geesteskind van de Luikse onderneemsters Yoko Uhoda en Arianne Polis, belooft in 35 seconden een dampend bakje verse frieten. Ja, vers gebakken inderdaad, niet opgewarmd, dubbel gebakken zoals in een echte frituur en dat voor de democratische prijs van 3,5 euro. Technisch gezien is dat een huzarenstukje in een automaat met de afmetingen van een kloeke Amerikaanse frigo. “De machines vonden we na lang zoeken in Kroatië”, vertelt Uhoda aan

BRUZZ. “Binnenin zit een vriezer waar wel 20 kilo aardappelen in kan en zijn er twee friteuses.” Fries & Go lanceerde in september zijn eerste toestellen in Luik, Brugge en nabij de luchthaven van Zaventem. Dit jaar plant het nog 26 nieuwe, waarvan de helft in Brussel, onder meer in Brussels Expo en La Madeleine.

Hoewel België een land is waar frieten –en zeker die uit de frituur – zowat het nationale dieet vormen, gaan de Luikse onderneemsters er prat op dat er voor hun automaten nog plaats is. “Het idee borrelde op na een avondje stappen. Ik had honger, maar er was bijna niets open”, zegt Uhoda. “Toen bleek het concept van frietjes uit een automaat nog niet te bestaan. De reacties van klanten zijn tot nu toe zeer positief en we

krijgen veel vraag om machines te komen plaatsen: van sport- en concertzalen tot bioscopen en politiekantoren.”

Van bloemen tot côte à l’os

De onderneemsters raken daarmee meteen hét sellingpoint van een verkoopautomaat of vending machine aan: 24/7 beschikbaarheid. In een stad die nooit slaapt, is er altijd wel iemand te vinden voor een midnightsnack. Zeker als de prijzen laag blijven, want ook op dat vlak is een automaat handig: ondernemers kunnen immers fors besparen op loonen huurkosten door hun waren aan te bieden via een machine, die, bijvoorbeeld, geen overuren aanrekent.

In Brussel zijn er al een aantal succesvolle voorbeelden. Zo plaatste André de Mooy van bloemenhandel Brussels Flowers in de Lemonnierlaan een automaat in de covidperiode, toen zijn winkel dicht moest. “Gemiddeld verkoop ik acht boeketten per dag via de automaat”, vertelt hij. “Dat is mooi meegenomen, zeker omdat ze vooral ‘s avonds verkopen, als de winkel dicht is.”

De Mooy ziet zijn machine voornamelijk als een extra service voor klanten. “Beeld je in: je zit hier op hotel en je leert ‘s avonds een dame kennen. Je wil haar graag een bloemetje geven en vraagt aan de bagagist waar je dat kunt vinden: intussen weten die allemaal dat ze daarvoor bij onze winkel moeten zijn.”

Ook in de stadslandbouw slaat het concept aan. Melkveehouder Koen Heymans van de Neerpedehoeve in Anderlecht verkoopt met zijn bijvulautomaat zo’n 2.000 liter melk per maand. De Fleurakker-boerderij van sociaaleconomiebedrijf Groot Eiland verblijdt wandelaars in het Laarbeekbos dan weer met aardbeien en kerstomaten. “De 45 porties die in de automaat passen, worden twee keer per week bijgevuld en vliegen in de zomer vlot de deur uit”, vertelt beheerder Annemie Knaepen.

Na wat zoekwerk vindt BRUZZ nog de prachtige Blow Book-automaten met stripboeken in Sint-Pieters-Woluwe en aan

de ULB. En in Sint-Gillis plaatste beenhouwerij Carlos een uit de kluiten gewassen exemplaar waarin je uit schuifjes tal van producten kunt trekken: van cordon bleu tot hamburgers en gebraden kip. “Qui dit Carlos, dit côte à l’os”, staat er in zwierige letters op. Toch blijven verkoopautomaten in Brussel eerder een zeldzaamheid. Op de negentig snoep- en frisdrankmachines in de metro’s na zijn het eerder unieke easter eggs dan een vaste waarde in het straatbeeld.

Volgens verschillende verkopers heeft dat vooral te maken met het feit dat er voor de meeste producten weinig vraag is naar machines. In tegenstelling tot Vlaanderen – waar in kleinere dorpjes en landelijke gebieden nog vaak groente- of broodautomaten te vinden zijn – heeft Brussel al een groot aanbod van winkels op wandelafstand

“Als je je ouders regelmatig snacks uit de muur ziet kopen, ga je dat zelf op latere leeftijd ook makkelijker doen”

Wannes Heirman

Docent consumentenpsychologie (AP Hogeschool Antwerpen)

die vaak laat en in het weekend open zijn. Of zoals bloemist De Mooy het samenvat: “Als het in Brussel ergens niet aan ontbreekt, zijn het nachtwinkels en snackbars.”

Eten uit de muur

Automaten zijn nochtans niet per deﬁnitie schaars in grootsteden. Kijk maar naar de Nederlandse buren, waar ‘eten uit de muur’ via ‘automatieken’ – glazen kasten waar je tegen betaling warme snacks uithaalt – qua cultureel erfgoed op gelijke voet met het Wilhelmus staat.

Dat weet de Nederlandse snackbrancheexpert Ubel Zuiderveld als geen ander, hij schreef met Snelle hap een boek over het fenomeen. “De automatieken beleefden bij ons hun hoogdagen in de jaren 1950”, vertelt hij. “Door de strenge sluitingswetten voor winkels moesten ondernemers op zoek naar een manier om toch te kunnen verkopen. Zo brak het concept door.”

Op die erfenis bouwde het inmiddels beroemde fastfoodbedrijf Febo vervolgens een klein imperium en maakte van Amsterdam de Europese automatiekhoofdstad. De keten met zijn iconische snackmuren telt inmiddels zo’n 75 ﬁlialen, waarvan 23 in Amsterdam.

“Dat automatieken bij Nederlanders zo populair zijn, is dus vooral een gevolg van de handelsgeest uit de jaren 1950”, zegt

De frietautomaat van Fries & Go duikt binnenkort op in onder meer Brussels Expo. Een vers pakje friet – voorlopig alleen met ketchup –zou klaar zijn in minder dan een minuut. © FRIES & GO

Zuiderveld. “Daarnaast speelt ook het calvinisme wel mee. In tegenstelling tot bijvoorbeeld de Italianen zijn wij Nederlanders toch altijd wat efﬁciënter en minder bourgondisch met eten omgegaan.”

Die jarenlang opgebouwde cultuur is volgens docent consumentenpsychologie Wannes Heirman (AP Hogeschool Antwerpen) een van de redenen waarom Nederland vandaag de dag nog altijd een automatenland is. “Het is een sociale norm. Als je je ouders regelmatig snacks uit de muur ziet kopen, ga je dat zelf op latere leeftijd ook makkelijker doen. Zien eten doet eten dus, maar het tegengestelde is ook waar. Wij Belgen zijn dat niet gewoon. Ik ging met mijn ouders vroeger regelmatig naar Tilburg. Zij zeiden geregeld dat ze dat vies en onhygiënisch vonden.”

Vandalisme

Gemiddeld staat er bij onze noorderburen 1 machine per 57 mensen, in Europa is er dat slechts 1 per 200 mensen (kantoren en openbare instellingen meegeteld). Daarmee is de Europese automatenkampioen echter nog een maatje kleiner dan de absolute wereldtopper: Japan.

In het land van de rijzende zon vind je gemiddeld 1 vending machine per 23 inwoners. In tegenstelling tot Nederland heeft dat minder met cultuur en meer met demograﬁe te maken. Een laag geboortecijfer in combinatie met vergrijzing maakt arbeidskrachten om een winkel uit te baten erg schaars en bijgevolg duur. Machines vormen een oplossing. Bovendien is het land dichtbevolkt – 93 procent van de Japanners leeft in drukke stedelijke gebieden – waardoor een automaat op een kruispunt plaatsen makkelijk rendabel wordt.

Consumentenpsycholoog Wannes Heirman ziet nog andere redenen. “Technologisch staat dat land erg ver. Ik ben er geweest: je kunt bijvoorbeeld een volledig verse wrap krijgen met een druk op de knop.” Ook veiligheid speelt een belangrijke rol, weet hij: Japan heeft een van ‘s werelds laagste criminaliteitscijfers en automaten worden er zelden tot nooit gevandaliseerd.

In Brussel blijkt dat anders te zijn. Zo laat de MIVB weten dat er bijna wekelijks vandalisme wordt vastgesteld aan de toestellen in de metrostations. Een probleem dat handenvol geld kost. Vorig jaar berichtte BRUZZ over een man met psychiatrische problemen die tientallen automaten via het uithaalluikje volpropte met kleurrijk afval. De dader werd al een aantal keer opgenomen, maar kwam telkens vrij.

“Mensen trekken soms de stekker uit mijn machine om hun gsm te laden”

Francesca Kitoko

Kitoko Vending

Voor de jonge onderneemster Francesca Kitoko, die tot voor kort in Brussel woonde, maar terugkeerde naar Vlaanderen, was het een van de redenen om de hoofdstad links te laten liggen. Met haar merk Kitoko Vending baat ze sinds 2024 twee automaten uit voor lokale beautyproducten in de stations Gent-Sint-Pieters en Antwerpen-Berchem.

“Voor een Brusselse automaat hou ik voorlopig de boot wat af. Ik heb bijvoorbeeld nu al last van mensen in Gent die de stekker uit mijn machine trekken om hun gsm te laden, maar in Brussel kan het nog een pak erger zijn. Verder merk ik dat mensen hier veel minder een mentaliteit van lokaal shoppen hebben. In Vlaanderen wordt dat bijna door je strot geduwd, maar in Brussel lijkt het voor niemand een prioriteit.”

Slapend rijk

Bovendien is een verkoopmachine in de meeste gevallen een forse investering: het gaat om meerdere tienduizenden euro’s. Die van Brussels Flowers kostte 40.000 euro, terwijl de frietmachines van Fries & Go voor 38.000 euro per stuk werden aangeschaft.

Daarbij bestaat altijd het risico dat het concept niet aanslaat. Zo investeerde de traiteur en lunchzaak Eat Well in de Ravensteingalerij twee jaar terug in een chique automaat voor afhaalmaaltijden. “Het bleek te veel werk voor weinig opbrengst”, vertelt de uitbater. “Bovendien verkocht de Delhaize ernaast maaltijden die half zo duur waren. Na zes maanden ben ik ermee gestopt.”

Ook de bloemenwinkel David’s Hof in Ganshoren installeerde er een tijdens de covidperiode, maar verwijderde die intussen weer. “De winkel is immers alle dagen open en enkel voor de nacht is zo’n toestel niet rendabel”, klinkt het bij de uitbaters. Tot slot benadrukken verschillende ondernemers dat je met een automaat allesbehalve slapend rijk wordt. Zo hebben de frietmachines van Fries & Go een capaciteit van 150 porties, maar ze moeten wel dagelijks aangevuld worden.

“Ze moeten ook minimaal om de tien dagen een grondige poetsbeurt krijgen”, zegt Yoko Uhoda. “Per machine vraagt dat makkelijk drie uur. Dat zijn kleine keukens: ze moeten telkens volledig gereinigd worden, en de olie moet worden vervangen.” Ook Koen Heymans van de Neerpedehoeve zegt iedere dag zijn melkautomaat aan te vullen en de leidingen te reinigen.

De aantrekkingskracht van passief inkomen blijkt dus grotendeels een illusie. Zonder een uitgelezen locatie en de nodige opvolging kunnen verkoopautomaten zelfs al snel geld beginnen te kosten.

Yoko Uhoda en Arianne Polis van Fries & Go laten zich daar niet door afschrikken en dromen, na het veroveren van de Brusselse straten, luidop van internationale expansie. “Het klopt dat automaten nog niet zo ingeburgerd zijn, maar wie proeft, is meteen verkocht. De frietjes smaken net als thuis, hoor ik wel vaker.”

Zelf testen? De eerste frietmachines in Brussel worden in maart verwacht.

DES DISTRIBUTEURS AUTOMATIQUES DE FRITES BIENTÔT DISPONIBLES À BRUXELLES

FR/ Fries & Go souhaite introduire des distributeurs automatiques de frites à Bruxelles, où ceux-ci sont rares. Les coûts élevés, la concurrence des magasins de nuit et le vandalisme rendent cette avancée difficile. Les entrepreneurs voient néanmoins des opportunités dans la vente 24h/24 et 7j/7.

FRENCH FRY VENDING MACHINES SET THEIR SIGHTS ON BRUSSELS

EN/ Fries & Go aims to establish vending machines with French fries. While such machines are a common sight in the Netherlands and Japan, they face competition here from convenience stores, high investment costs, and vandalism. Still, entrepreneurs see potential in 24/7 sales without extra staff.

City jobs

Column Lies Van Overschée

Lies Van Overschée is centrumverantwoordelijke van De Platoo. In haar column onderzoekt ze de spanning tussen Brussel als publieke ruimte en het leven achter gesloten gordijnen.

De keukentafel

Het is vrijdagochtend. Ik ﬁets van het ommeland terug naar de grootstad en rijd zoals elke week voorbij hetzelfde café. Het ziet er aan de buitenkant nog een beetje donker uit, maar er beweegt iets achterin en ik probeer de klink. Een schlemielig hondje struikelt mijn richting uit, ik ontwijk het net op tijd en stap aarzelend de stilte binnen. Enkel het grijze geruis van een frigo vult de plek. Er zitten drie oudere mannen in het café. Ze zwijgen zich de ochtend door. Een van hen staat op, plooit een vaalblauwe dweil in vier gelijke hoeken en gaat weer zitten. De deur waait open, iemand geeft me een hand, hij vraagt me of ik die van het gelijkvloers ben.

11.23 uur. Vijf verse pintjes op de toog. “Fais attention hein, pas trop vite.” Ik twijfel, maar bestel een tweede kofﬁe. “Grand ou petit?” Verder geen vragen.

Buiten raast het leven verder. De al jaren verloederde steenweg is een aaneenschakeling van mercantiele ketens. Klein en groot elektro, doe-het-zelfmateriaal, bordkartonnen dromen. Stuk voor stuk anonieme winkels waarin echte mensen werken. Ze zijn zo onzichtbaar dat het krassen in hun ziel maakt. Wat doe ik hier eigenlijk, vraag ik me af.

Ik vind niet altijd mijn plek in deze stad. Nochtans wordt ze me ruimschoots toegemeten, met al wat ik aan voorrecht heb. Ik kan ervoor kiezen om hier binnen te stappen, maar ik kan ook naar die hippe koffieplek. Ik word officieel uitgenodigd om een daklozenorganisatie te bezoeken en amper een uur later stap ik een boekenwinkel vol filosofie binnen. Msemmen met vache qui rit en honing? Heerlijk. De wonderlijke idylle van de grootstad. Nu ja. En geldt dat wel voor iedereen? Of kunnen veel mensen niet zomaar kiezen waar ze binnenstappen? “Wat doet die hier eigenlijk, met zo’n uitgerafelde boodschappentas?” en “Weet die niet dat je hier niet mag telefoneren?”

De idylle doorgeprikt.

Dat laatste geldt op deze nochtans een beetje troosteloze plek alvast niet. Van de buitenkant gezien lijken deze mensen onzichtbaar: veel tristesse, weinig kleur. Ik hoor mijn eigen vooronderstellingen verder tekeergaan, tot plots de cafébazin uit de achterkeuken komt. Ze zet muziek op – ‘Live is life, lalaalalala’ – en komt naar me toe. “Bom dia! Eet je straks mee? Elke vrijdagmiddag eten we hier samen. Simpel eten, un peu comme chez soi.” In een paar tellen verandert de plek in een soort ouderwetse gelagzaal. Bijna iedereen herkent elkaar en een maaltijd lang gaat het niet over zorgen. Wordt er gezorgd. Zouden er voor genoeg mensen genoeg plekken als deze zijn in onze stad, bedenk ik me ’s avonds. Waar normen en vormen even mogen wijken voor gewoonte en gemak. Waar je misschien een beetje onzichtbaar bent, maar waar je wel gezien wordt. Ting. Een WhatsAppbericht. Kom je volgende vrijdag mee?

‘Collega’s eten soms de gerechten zelf op’

Sinds Sam (50) zes jaar geleden maaltijdkoerier werd, stapte hij vrijwel elke dag op zijn fiets. “Op zondag heb ik veel werk, mensen blijven dan binnen met een kater.”

door Kris Hendrickx foto Ivan Put

Als Sam café L’Ultime Atome in Matonge binnenstapt, wil hij meteen van tafeltje wisselen. De koerier wil zijn ﬁets – een elektrisch plooiexemplaar van Minerva – in de gaten kunnen houden. “800 euro en al drie jaar dienst gedaan, niet slecht, hé?”

Waarom hij op zijn 44ste koerier werd? “Ik ben elektricien van opleiding en had al veel verschillende jobs gedaan, vaak interims: schilderen, verhuizingen, onderhoud van gebouwen. Ik zocht een nieuwe uitdaging. Aangezien ik mijn leven lang al graag ﬁets, leek dit me wel iets.”

Zes jaar later ﬁetst Sam nog altijd door de hoofdstad, doorgaans zeven dagen per week. “Ik ben mijn eigen baas. Sommige dagen werk ik 5 uur, andere eerder 8 uur, vaak tot 23 uur. Maandag en dinsdag zijn kalm, vrijdag en zondag het drukst. Op zondag hebben veel mensen een kater en willen ze

niet buitenkomen, dan heb ik veel werk.”

Zijn arbeidsregime levert

Sam tussen de 1.400 en 2.000 euro per maand op. “Dat zou wel wat meer mogen zijn. Ik vraag niet per se een vast contract, maar misschien een minimumbedrag als je aan het werk bent met een bonus per bestelling.”

Gestolen

maaltijden

De voorbije jaren ijverden vakbonden en een aantal koeriers voor zo’n werknemersstatuut voor platformwerkers. Maar net zoals Sam zijn die niet allemaal vragende partij. “De koeriers van Take Away (met vast contract, red.) moeten de hele tijd rondrijden en soms zware vrachten meenemen”, weet Sam. “Ik kan kiezen welke bestelling ik neem, hoelang ik werk en met welk voertuig: ﬁets, brommer, auto, drone, helikopter …”

De koeriersvakbond herkent het discours van de maaltijdbezorger. “In werkelijkheid zien we net dat de Take Away-koeriers niet zo gejaagd rijden in het verkeer, minder door het rood rijden en de restaurateurs ze liever zien komen”, vertelt Martin Willems van het ACV. “Als er eens wat vertraging is, worden ze niet meteen boos omdat tijd ook geld is. Ook stelen ze geen maaltijden.”

Maaltijden stelen, het is een fenomeen waar ook Sam spontaan over begint. Het gaat dan vaak om koeriers die een maaltijd afhalen, doen alsof ze de afhaling bevestigen op hun telefoon, dat vervolgens toch niet doen, om de maaltijd zelf te eten. Na enkele dergelijke incidenten worden die koeriers doorgaans uitgesloten.

“Het zegt wel iets over de arbeidsvoorwaarden als mensen voedsel stelen”, vindt

“Deliveroo is een beetje de jackpot, omdat die maaltijddienst het aantal koeriers beperkt”

Sam

Maaltijdkoerier

vakbondsman Willems. Heel wat koeriers verdienen nog minder dan Sam, omdat ze de account van iemand anders huren en aan die persoon een bepaald percentage moeten geven.

“We schatten dat zowat de helft van de koeriers onder een andere naam rijdt. De redenen daarvoor zijn divers: de koerier kan bijvoorbeeld minderjarig zijn, geen verblijfspapieren hebben, aan de limiet zitten van wat je mag verdienen onder het gunstigere regime van de deeleconomie …”

Sam heeft een zelfstandigenstatuut waarmee hij zowel voor Deliveroo als Uber werkt. “Deliveroo is een beetje de jackpot, omdat die dienst het aantal koeriers beperkt”, legt Sam uit, die een jaar moest wachten op zijn goedkeuring voor het platform. “Bij Uber Eats zijn er misschien tien koeriers beschikbaar als er een bestelling verschijnt, bij Deliveroo drie. Een Uber Eats-koerier zal daardoor op sommige dagen maar 30 of 35 euro verdienen. Zelf doe ik enkel Uber-bestellingen als er niets is van Deliveroo.”

In de zes jaar dat Sam rondﬁetst had hij geluk. “Ik viel wel een paar keer, maar ernstig verwond raakte ik niet. Nu, ik rijd ook niet als een gek.” Tal van collega-koeriers hadden minder geluk en merken pas bij ziekte of ongeval dat ze niet bepaald goed verzekerd waren. Op een volwaardige verzekering voor zelfstandige maaltijdkoeriers is het vandaag nog altijd wachten. De federale regering stelde die nog maar net uit tot 2028.

Hoe ziet hij de toekomst? “In de winter rijden is soms lastig, ik overweeg om dan een job als vrachtwagenchauffeur te nemen, maar verre ritten zie ik niet zitten. Om zes uur ‘s morgens vertrekken om de ﬁles voor te zijn ook niet. Voorlopig blijf ik gewoon ﬁetsen.”

In City jobs toont BRUZZ de mens achter typische en minder typische stadsjobs

‘De politie maakt fouten, dat moet je toegeven’

Ex-politiewoordvoerder Christian De Coninck schrijft met ‘Dodenuur’ een nieuwe misdaadroman

Al twintig jaar schrijft Christian De Coninck aan de lopende band misdaadromans, waarvan Dodenuur de nieuwste titel is. Ook negen jaar na zijn pensioen is de voormalige woordvoerder van de Brusselse politie zijn scherpe tong niet kwijt. “We hebben in België de terroristen te lang hun gang laten gaan.”

door Maria Saldi foto’s Tiene Carlier

Zijn ouderlijke huis in Zellik heeft Christian De Coninck nooit verlaten. Vandaag woont hij er samen met zijn man en schrijft hij er minstens twee misdaadromans per jaar. Daarvoor put hij inspiratie uit zijn lange carrière bij de Brusselse politie. Als 22-jarige begon De Coninck al bij het korps van Brussel-Stad, waar hij opklom, tot hij in 2000 woordvoerder werd. Na de aanslagen van 2016 kampte hij met posttraumatische stressstoornis (PTSS) en moest hij noodgedwongen vervroegd op pensioen. Maar De Coninck blijft positief: “Nu heb ik meer tijd om te schrijven.”

Uw romans spelen zich altijd af in Brusselse politiekorpsen. Zijn ze een manier om kritiek te uiten op het politiewezen?

CHRISTIAN DE CONINCK: Nee, het zijn geen sleutelromans. Als ik iets wil aanklagen, dan schrijf ik dat niet in ﬁctievorm. In mijn memoires over de aanslagen, Die dag heeft Brussel geweend (en ik ook), schrijf ik bijvoorbeeld dat we in België de terroristen lang hun gang hebben laten gaan, ze voelden zich hier veilig. Er waren al aanslagen in Londen, Madrid en Frankrijk, maar hier gebeurde lang niets. Nochtans is Brussel de natte droom van elke terrorist met de Europese instellingen, de Navo en de zetels van heel wat multinationals. Volgens mijn buikgevoel hebben ze nooit aangevallen omdat we ze nooit echt gezocht hebben. Pas toen Salah Abdeslam na de aanslagen in Parijs terugkwam naar België en we hem hier hebben opgejaagd, is de boel ontploft. Dan zijn die twee clowns naar de luchthaven getrokken en begonnen de confrontaties tussen politie en terroristen pas echt. Intussen lijkt de terreursituatie gekalmeerd, maar daar heb ik sinds mijn pensioen in 2017 weinig zicht op.

Hoe kijkt u naar het politiegebeuren in Brussel sinds u er weg bent?

DE CONINCK: Eerlijk gezegd, ik ben niet meer mee met alle evoluties, ik ken zelfs de structuur van mijn eigen korps niet meer. In mijn tijd was er alleszins een sterke weerstand tegen de fusie van de zes politiezones. Daar is al sprake van sinds de grootschalige politiehervorming van 2002. Dat centraliseren is allemaal goed voor mij, maar één ding mag je niet vergeten: in Frankrijk zijn steden afhankelijk van de Police Nationale, maar bijna elke burgemeester heeft een gemeentelijke politie ingeroepen, omdat de nationale politie het werk niet alleen aankan. Die agenten van de gemeen-

tepolitie hebben een beperkte bevoegdheid en mogen bijvoorbeeld geen onderzoeken opstarten, daarvoor moeten ze de Police Nationale inschakelen, maar die rijdt van de ene oproep naar de andere en kan zelf niet meer patrouilleren. Dat zal ook in Brussel het geval zijn.

De agenten die moeten patrouilleren in Oudergem of Ukkel zullen naar Molenbeek of Anderlecht geroepen worden als er daar iets gebeurt. Daardoor zal er geen bewaking meer zijn in sommige gemeenten, en zal de criminaliteit stijgen. Burgemeesters zullen klagen over het gebrek aan politieaanwezigheid en zullen zelf middelen moeten vrijmaken om een eigen politiedienst op te richten.

Zou een fusie de communicatie ten goede komen?

DE CONINCK: Die is nu al uitstekend. De politiecentrale ontvangt de frequenties van alle zones. Als er een zware brand is in Anderlecht gaat het korps van Brussel-Stad snel ter plaatse om bij te springen, en vice versa. Maar goed, wie ben ik om mijn mening over de fusies te geven als ik er al tien jaar weg ben? Ik ben blij dat ik er niet meer bij zit, laat ze maar boeren. We zullen wel zien wat er gebeurt.

U bent zeventien jaar woordvoerder geweest van de Brusselse politie. Hebt u ooit een boodschap gebracht waar u niet achter stond?

DE CONINCK: Dat zal zeker gebeurd zijn. Ik herinner me het EK voetbal in 2000 nog goed, dat vond plaats in België en Nederland. De Grote Markt was te klein voor alle supporters, en we zijn tussenbeide gekomen. Ik zou het niet echt gewelddadig noemen, maar de Markt is toen niet echt vredelievend ontruimd. De volgende dag zat ik in het VRT-journaal om die politieactie te verdedigen. Ik kreeg de vraag of ik de interventie opnieuw zou laten doorgaan met alles wat we achteraf wisten. Hoewel ik er niet honderd procent achterstond, zei ik toen ja. Burgemeester François-Xavier de Donnea was razend over die interventie en heeft de korpschef serieus de mantel uitgeveegd, al heeft hij op de zender RTL zijn steun voor ons uitgesproken.

Intern moet je dingen bespreken, maar voor de buitenwereld moet je één front vormen. Anders gaan burgers twijfelen aan de capaciteiten van de politie. Als je zegt dat je goed bezig bent, en je motiveert dat een beetje, dan slikken de mensen dat.

Zouden burgers meer begrip tonen voor de politie mocht ze haar fouten wel toegeven?

DE CONINCK: Ja, maar de politie geeft fouten toe. Ik ben daarmee begonnen, toen ik woordvoerder werd. Gilbert Dupont, een journalist van La Dernière Heure, was een krak in slachtoffers van politiegeweld vinden, die dan met hun gehavende gezicht op de voorpagina kwamen. “Geen commentaar”, was altijd het antwoord van de politie. Ik wilde daar wél op reageren, want meestal was het helemaal niet gelopen zoals het slachtoffer het vertelde. Zo beweerde een kerel dat hij zonder reden was opgepakt, slaag had gekregen, en dat zijn handboeien nog altijd in zijn polsen stonden. Ik heb het proces-verbaal opgezocht: hij reed met een gestolen brommer, zonder rijbewijs, en begon te vechten met de politie om te ontsnappen. Meer nog: hij had zijn hand-

boeien zelf aangespannen. Met dat verhaal ben ik naar buiten gekomen en heb ik die journalist duidelijk gemaakt dat hij mij de volgende keer moest bellen voor een reactie voor hij zoiets in krant zet. Met wat uitleg over wat er is gebeurd, zakt zo’n verhaal vaak in elkaar als een pudding.

De politie maakt fouten, en dat moet je meteen zeggen. Een van onze agenten stal systematisch waardevolle spullen uit auto’s die hij tegenhield voor controles. Ik heb dat naar buiten gebracht en die rotte appel werd uit onze mand verwijderd.

Er zijn natuurlijk voorbeelden van ernstiger politiegeweld, zoals Fabian die op zijn elektrische step werd doodgereden door een agent.

DE CONINCK: Ik ken het dossier niet, daar kan ik moeilijk iets over zeggen. Mocht ik nog bij de politie zijn, zou ik de agenten zeggen dat ze niet meer achter scooters aan moeten gaan. Die agent krijgt het deksel op de neus, omdat hij zijn werk doet. De ene zegt dat hij hem overreden heeft, de andere zegt dat hij gevallen is (Het parket onderzoekt moment of Fabian eerst is gevallen voor hij werd overreden, of werd aangereden en overreden, red.).

Wat er ook gebeurd is, ik vind dat de ouders moeten terechtstaan in plaats van de politieman. Die kerel was al lang aan het rijden met een step, terwijl zijn ouders wisten dat dat niet mocht op zijn leeftijd. Als ouder heb je een grote verantwoordelijkheid. Je moet je kinderen opvoeden.

De vraag is natuurlijk of het adequaat was om hem te achtervolgen?

DE CONINCK: Nogmaals, ik ken het dossier niet. Maar feit is dat als je een misdadiger ziet – want de agenten weten vooraf niet wat er gaande is. Heeft hij een overval gepleegd, is het gewoon vluchtmisdrijf? Hij rijdt weg met een step – …

Het gaat over een jongen van elf jaar.

DE CONINCK: Heb je dat verhaal gelezen over die kinderen van twaalf die mensen beschieten met een luchtdrukpistool? De tijd van ‘hij is maar zo oud’ is voorbij. Op zo’n moment weet je niet wie je achtervolgt.

(Achteraf bleek dat de agenten Fabian alleen achtervolgden omdat hij onder de toegestane leeftijd op de step zat, red.)

Moet je dan zeggen: “Tant pis als hij iemand heeft overvallen, ik rij er niet achter en ik doe mijn werk niet meer als politie?” Ik pleit er al jaren voor, en dan noemen ze mij extreemrechts, om het jeugdsanctierecht om te keren.

Wat bedoelt u?

DE CONINCK: Nu worden jongeren die zware feiten plegen uit handen gegeven aan het volwassenenrecht. Ik vind dat elke dader, of hij nu bij wijze van spreken in de wieg ligt of 88 jaar is, automatisch voor het volwassenenrecht moet verschijnen. Het is aan de magistraten om te bepalen of een jongere door sociale problemen naar een jeugdtraject mag.

Een jongen van zestien die een diefstal pleegt en een moeilijke thuissituatie heeft met gewelddadige ouders, die zou naar een jeugdrechtbank kunnen. Iemand van twaalf jaar die mensen beschiet met een luchtdrukpistool of een zestienjarige serieverkrachter, dat is een serieus probleem. Die moeten voor

de onderzoeksrechter en de correctionele rechtbank komen. Mensen van het parket en de jeugdrechtbank hebben genoeg ervaring om te beslissen of iemand crapuul is of problemen heeft. Richt een speciale afdeling op in de gevangenis waar je kinderen kunt opsluiten mét begeleiding. Ze krijgen er les, en medische en psychologische begeleiding.

“Ik ben blij dat ik dat niet meer bij de politie zit, laat ze maar boeren”

Is het niet te kort door de bocht om jongeren op te delen in ‘crapuul’ en ‘moeilijke thuissituatie’?

DE CONINCK: Misschien wel, maar door het onderzoek is dat snel te achterhalen. Het klopt dat het een complexe situatie is, maar zoals de zaken nu gaan, kan het niet langer. Extreemrechtse politici springen daar maar al te graag op, maar ze hebben wel een beetje gelijk. Een zestienjarige in de jaren zeventig was een kind, nu is dat een man of een vrouw. Het jeugdstrafrecht is niet mee geëvolueerd met de evolutie van de jongeren.

Terug naar de politie. Hebt u de polarisering tussen burger en politie zien vergroten?

DE CONINCK: Ja, in Brussel kijken de mensen minder genuanceerd naar de politie dan in de rest van het land. Als je mensen op straat interviewt, hoor je alleen “Nique la police”. Die haat tegen de politie heeft veel met

drugs te maken. Als wij met een drugshond door de wijk lopen en twintig pakken cocaïne uit een lantaarnpaal halen, dan is dat een dik verlies voor die mannen. Maar het is ook deels aan de politie zelf te wijten, samen met de politiek. De anti-overvalbrigade van Brussel-Stad mocht een tijd lang geen achtervolgingen uitvoeren in Molenbeek, omdat het gemeentebestuur er de rust wilde bewaren. Het gebrek aan respect werkt die polarisatie in de hand. In de VS zijn burgers respectvol naar hun politiemensen, omdat ze dat afdwingen. Als je daar een politieman beledigt, vlieg je twee dagen later het kot in voor twee weken.

Moeten we daar een voorbeeld aan nemen?

DE CONINCK: Dat is natuurlijk extreem, maar dat is lik-op-stukbeleid, en niet pas maanden na de feiten iemand straffen. Ik pleit voor snelrecht, waarbij mensen meteen bestraft worden. Ook voor smaad aan de politie.

Na enkele betogingen in het najaar kwam er hevige kritiek op het gewelddadige optreden van de politie. Is er iets mis met de cultuur in de Brusselse korpsen?

DE CONINCK: Helemaal niet. Elk verhaal heeft twee kanten. Als er zoiets gebeurt, komt er geen reactie uit het korps. Dat neem ik de huidige politiewoordvoering een beetje kwalijk. Ik deed dat wel. Het is makkelijk voor mij om dat van een afstand te zeggen, maar ik vraag me soms af waarom de politie nu zoveel laat gebeuren. Zoals betogers die dingen afbreken, vuilnisbakken uittrekken en daarmee naar de politie gooien. Die beelden worden nooit getoond, je hoort alleen de klok van de betogers. Reageer als politiekorps. Zeg dat je agenten geslagen zijn en gewond zijn. Omdat dat de waarheid is.

Op 11 februari verscheen Dodenuur bij uitgeverij Houtekiet. Het is het negende boek in de misdaadreeks Pynaert-De Cruyenaere van De Coninck.

« NOUS AVONS LAISSÉ LES TERRORISTES AGIR À LEUR GUISE »

FR/ Christian De Coninck, ancien porte-parole de la police bruxelloise, revient sur sa carrière et se montre sceptique quant à l’ancienne gestion du terrorisme à Bruxelles, affirmant qu’avant 2016, une tolérance tacite envers les extrémistes avait duré plusieurs années. Dans l’affaire du jeune Fabian, tué dans le parc Elisabeth, il déclare : « Quoi qu’il se soit passé, je pense que ce sont les parents, et non le policier, qui devraient être jugés. »

“WE

LET THE TERRORISTS HAVE THEIR WAY IN BRUSSELS”

EN/ Christian De Coninck, former spokesperson for the Brussels police, looks back on his career. He is outspokenly sceptical about the former approach to terrorism in Brussels and claims that, before 2016, there was years of tacit tolerance toward extremists. In the case of Fabian, the boy who was run over in Elisabeth Park, De Coninck says: “Whatever happened, I believe the parents should stand trial instead of the policeman.”

Cultuurgids Shop Made in Brussels

KNAPZAK

Er zit nog textielnijverheid in de Heyvaertwijk. Of opnieuw, sinds Zoé Mommen er enkele jaren geleden een kleine breifabriek neerpootte. De Brusselse ontwierp er eerst zelf kinderkleding, maar stelt haar industriële breimachine én expertise tegenwoordig ter beschikking van jonge designers uit eigen land en de rest van Europa. Gelukkig is haar webshop nog altijd open, voor wollen tassen in snoepkleuren of gilets voor jong en oud. (EC)

ZOÉ MOMMEN Kleine tas, 40 euro, zoemommen.be/shop

Open haakjes

Crocheting and loving it: vertaler-tolk Yana Pigaljova woont in Vorst en begon te haken in coronatijden. Eerst voor persoonlijk plezier, dan voor vrienden en nog later voor muzikale vrienden met videoclips. Zodra haar gehaakte hoedjes of tops daarin gefilmd werden, voelde Pigaljova zich echt creatief. Ze startte haar label Ya.nesk, naar haar aloude bijnaam, en je vindt haar nu tweewekelijks op creatieve markten in de stad. Al zijn haar beenwarmers of boothoedjes ook te koop via Vinted en op bestelling. (EC)

YA.NESK Multicolor beenwarmers, 40 euro, @ya.nesk

Jouw Brussels product op deze pagina? Mail naar shop@bruzz.be

Pet af

“Mad as a hatter”, luidt het Engelse spreekwoord, maar gek zijn hoedenmakers Philippe Borg en Santiago de Barros allerminst. Met hun Brusselse merk Hatlab slaan ze een brug tussen de klassieke vilthoed en de streetwearallure van een pet. Het resultaat – de ‘Hybrid’ – is handgemaakt, verkrijgbaar in magneetblauw en baksteenoranje, en sluit naadloos aan op een donkere outfit. Petje af. (MVDH) HATLAB 195 euro, hatlabstudio.com

Alley Mian

KWALITEIT

Restaurant 3 x Chinees Nieuwjaar

AUTHENTICITEIT

INFO

Schildknaapsstraat 45, Brussel

Chinees Nieuwjaar, van 17 februari tot 3 maart, staat dit jaar in het teken van het (vuur)paard. De ideale gelegenheid om –stokjes in de hand – op culinaire ontdekkingsreis te gaan.

Een nieuwe generatie restaurants wil het Chinese culinaire erfgoed nieuw leven inblazen door in te spelen op hedendaagse trends. Het onlangs geopende Alley Mian past perfect in dat plaatje. Alley Mian betekent ‘het noedelstraatje’: een verwijzing naar de levendige Chinese steegjes met hun gespecialiseerde winkeltjes. De zaak past in een streetfoodconcept met ambachtelijk vakmanschap als uithangbord. En dat is zichtbaar vanaf de straat, waar achter de vitrine een lamian shifu te zien is – een meester-ambachtsman gespecialiseerd in met de hand gemaakte noedels – die het deeg uitrolt.

Het interieur, verdeeld over twee zalen, is erg instagrammable, met een kleine hangen-

de tuin en muren met een ruwere afwerking. Aan het plafond zijn de dunne houten latjes een verwijzing naar de beroemde noedels. Op de zondagavond dat BRUZZ er langsging – reserveren is niet mogelijk – waren veel tafels bezet, hoewel het pas 18.30 uur was. De hele avond kwamen er klanten binnen, maar niemand hoefde te wachten.

De kaart telt heel wat vegetarische gerechten, en de grote eters kunnen eerst kiezen uit een aantal voorgerechten: heerlijke koude kip met pittige saus (8,80 euro); superlekkere spinaziesalade met sesamolie (6,80 euro) of zeer smakelijke gevulde ravioli (8,80 euro). Voor de kleinere eters zijn de noedelgerechten meer dan voldoende. Die zijn onderverdeeld in drie categorieën: bouillons (tussen 15,80 en 21,80 euro); brede noedels met chili (zelfde prijs) en noedels in saus (tussen 9,90 en 16,80 euro). In die laatste categorie verschijnt een onweerstaanbaar gerecht op tafel van dandan-noedels, overgoten met een dikke saus van gehakt varkensvlees, op smaak gebracht met chilipeper en sesamzaadjes – het geheel doet denken aan een Belgische bolognesesaus. Daarbij wordt een uitstekende jasmijncitroenthee geserveerd (5,50 euro). Enige minpuntje: de bediening door studenten, die overigens erg vriendelijk zijn, laat te wensen over (afruimen, bestellingen opnemen ...).

MICHEL VERLINDEN

Beijingya

Dit adres verdiende de eerste plaats op dit lijstje, maar het is gesloten tijdens de nieuwjaarsperiode. Toch blijft het met zijn gelakte gebraden kippen in het uitstalraam – die symbool staan voor geroosterd vlees siu mei –een van de laatste bastions in Brussel. Het is een familiebedrijf dat een uitstekend menu aanbiedt voor 23 euro, met kip met zwarte peper en specialiteiten van orgaanvlees.

Melsensstraat 8, Brussel

Gourmets Everyday

Gourmets Everyday zit ingeklemd tussen twee onopvallende winkels en herbergt een Chinese authentieke eetgelegenheid. Snelle bediening, perfect gekruide gerechten: pittige pens, hot & sour-soep met Sichuanpeper, zijdezachte mapo tofu, noedels met gember. Royale porties voor redelijke prijzen: een perfect adres voor wie zich graag laat uitdagen door authentieke smaken.

Visverkopersstraat 10, Brussel

Pop & Jazz

Brecht Ameel

Twee jaar geleden begon de AB aan een grondige renovatie om zichzelf te transformeren tot een open huis. De make-over van het AB Salon is intussen een feit, en niemand beter dan Brecht Ameel om de vernieuwde zaal in te branden. De intimistische Brusselse snarenkunstenaar, die je kunt kennen van zijn band Razen en de soundtracks van de films van Bas Devos, zal er zijn nieuwe album Wildernis voorstellen.

→20/2, Ancienne Belgique

Schntzl

Fata morgana is een goeie titel voor het vijfde album van Schntzl, het Brussels-Antwerpse tweeverbond tussen drummer Casper Van de Velde en toetsenist Hendrik Lasure. “Is dit echt of slechts een luchtspiegeling?” vraag je je af bij de blikkerige synthpop en kitscherige trancegeluiden die de kinderlijk naïeve kamerjazz waarmee ze tien jaar geleden debuteerden goeddeels hebben ingekapseld. →25/2, Beursschouwburg

Fennesz

De Oostenrijkse experimentele klankentovenaar Christian Fennesz krijgt van Bozar een residentie in Zaal M, die na de twee jaar durende renovatie eindelijk opnieuw de rauwe betonnen pracht mag etaleren zoals architect Victor Horta die bedoeld had. Op deze eerste van drie concertavonden laat Fennesz je verdwalen in de elektroakoestische ambient van zijn recentste album Mosaic.

→26/2, Bozar

Klassiek

Álfheiður Erla Guðmundsdóttir

Een kristallijne stem heeft deze IJslandse sopraan. En vooral een instrument dat vele stijlen aankan. Haar middagconcert – als rijzende ster van het ECHO-verbond der Europese concertzalen – slingert van hedendaagse composities (met zelfs een Belgische première) via zelfgeschreven liederen naar eeuwenoude folk en ijzeren repertoire van Jean Sibelius.

→22/2, Bozar

Belgian National Orchestra, Ollikainen & Tamestit

De altviool mag vaak een wat knullig karakter hebben, bij Hector Berlioz is daar niets van aan. Het is een van de favoriete instrumenten van de componist, en speelt ook de hoofdrol in zijn Harold en Italie. Officieel is dat een bijzonder beeldrijke symfonie, gebaseerd op teksten van Byron. Maar in feite zet solist Antoine Tamestit zich hier aan een pseudoconcerto.

→22/2, Bozar

Graindelavoix

Wie het ensemble van Björn Schmelzer een beetje kent, weet dat hij en de zijnen graag buiten de vocale lijntjes kleuren. Dit keer laven ze zich aan repertoire van een gelijkaardige baanbreker. De Ronsenaar Cipriano De Rore maakte in de late renaissance het mooie muzikale weer in Italië met zijn vooruitstrevende motetten en staat in Bozar centraal op hun programma.

→26/2, Bozar

En ook En ook

De Londense singer-songwriter Westerman slingert behendig tussen pop en avant-garde (22/2, Botanique)

De postpunks van White Lies keren na zeven jaar terug naar Brussel (25/2, Ancienne Belgique)

Het Hermann Septet waagt zich aan het snarenspel van Django Reinhardt (21/2, The Music Village)

Het Conservamus Symphony Orchestra wijkt tijdens de renovatiewerken uit naar Bozar (20/2)

Philippe Herreweghe dirigeert het Antwerp Symphony Orchestra (21/2, Bozar)

Het Brussels Operettetheater speelt in huiskamerformaat (26/2, GC De Zeyp)

Confabulaties

Marie Zolamian

Met schilderijen, video, geluid, tekeningen en installaties onderzoekt de Belgisch-Libanese kunstenares Marie Zolamian hoe herinneringen voortdurend vervormen en zo de verbeelding prikkelen. Ze leidt je binnen in een wereld waarin werkelijkheid en fictie in elkaar overvloeien en waarin tijdloze oosterse en westerse beelden in dialoog gaan.

→21/2 > 17/5, Wiels

Japan Con/Brussels Manga

De grote Japanse golf blijft ons overspoelen met intrigerende animeseries en mangastripreeksen, die gelukkig steeds meer in het Nederlands worden vertaald. Op de nieuwe Japan Con/Brussels Manga-conventie op Thurn & Taxis ga je kopje onder in de werelden van bijvoorbeeld Jujutsu kaisen en One piece Je kunt ook zelf leren manga’s tekenen in een workshop.

→21 & 22/2, Thurn & Taxis

“Vibrer” Alexandre Hollan

De Brusselse vestiging van La Forest Divonne viert haar 10e verjaardag met een expo van Alexandre Hollan, al lang verbonden met de galerie. Al een halve eeuw bestudeert de Frans-Hongaarse artiest de verborgen trilling van bomen en dingen, om door te dringen tot hun ware aard. Hij toont nieuwe werken gemaakt in de zinderende Zuid-Franse hitte.

→26/2 > 11/4, Galerie La Forest Divonne

En ook

Acht artiesten geven volle gas op een kronkelig parcours in VROOOM! (20/2 > 14/5, Hu!)

Charlemagne Palestine en co tonen zich knuffel- en weerbaar (21/2 > 25/4, Damien & The Love Guru)

Toni Geirlandt en Carlos Montalvo trekken hun bokshandschoenen aan (20/2 > 11/4, JAP)

Film

Marty Supreme

Regie: Josh Safdie, met: Timothée Chalamet, Gwyneth Paltrow

Timothée Chalamet maakt net als vorig jaar jacht op een Oscar. Hij speelt een jonge schoenenverkoper uit New York die wordt verteerd door zijn ambitie om wereldkampioen pingpong te worden. Opgeven staat niet in zijn woordenboek, ritselen wel. Regisseur Josh Safdie (Uncut gems) mept er weer niet naast.

→In de bioscoop

Mastermind

Regie: Kelly Reichardt, met: Josh O’Connor, Alana Haim

Een saaie timmerman plant een kunstroof in een zielloze uithoek van Massachusetts. Zijn plan is veel minder geniaal dan hij zelf denkt. Kelly Reichardt, de onvolprezen regisseuse van minimalistische parels als Old joy en First cow, laat de weinig romantische seventies herleven in een heistfilm die geestig en lichtvoetig is.

→In de bioscoop

Is this thing on?

Regie: Bradley Cooper, met: Laura Dern, Will Arnett

Bradley Cooper versierde verschillende Oscar-nominaties met twee groots opgezette, muzikale producties: A star is born (met Lady Gaga) en Maestro (over Leonard Bernstein). Zijn derde film als regisseur is bescheidener. Een koppel vindt zich na de scheiding weer uit: Laura Dern als volleybalcoach en Will Arnett als stand-upcomedian. Goedkoper dan therapie. →In de bioscoop

En ook

Scarlet is een meeslepend avontuur van Mamoru Hosoda, een hele grote naam in de animatiewereld Het Litouwse Toxic is een rauw en compromisloos portret van twee tienermeiden (20 > 28/2, Bozar)

Cinematek toont de gerestaureerde animatiefilms van Gouden Palm-winnaar Gérald Frydman (21 > 28/2)

Klein onderhoud Twerkpionier Bootiful

Recyclart organiseert voor de derde keer het Belgium Twerk Championship, dat geldt als de enige en officiële voorronde voor de International Twerk Championships. Medeorganisator en host van het evenement is Bootiful, een twerkpionier in België die ook al sinds 2015 lesgeeft in twerken. Omdat ze zelf in de gaten kreeg hoezeer het een mens goed kan doen “de bouger les fesses”, maar ook dat het veel meer is dan dat. Zij zet meteen de toon als het gaat om de diversiteit die je aantreft in de artistieke twerkscene. “In het begin was twerken voor mij een manier om aan zelfvertrouwen te winnen, mijn lichaam graag te zien, en weg te sturen van een opvoeding waarin op school presteren centraal stond. Ondertussen heb ik zelf een kind en ondervond ik dat je ook als zwangere vrouw en na de bevalling veel voldoening kunt halen uit twerken. De lessen die ik nu geef, zijn daarom ook heel kindvriendelijk.”

Twerken is een dansstijl die voortkomt uit de bounce, een hiphopstijl uit het New Orleans van de jaren 1990. Al gaan de wortels zoals bij veel dansstijlen uit de Afrikaanse diaspora terug tot dansen en rituelen van het Afrikaanse continent. Lang voor Miley Cyrus er in 2013 viraal mee ging, werd twerken al vermeld en gedanst in r&b- en hiphopscenes. Sexy draaikonten komen ermee tot hun recht, maar het booty shaken kent veel variaties en wordt aangevuld met een breed scala aan choreograﬁsche moves.

“Elk kampioenschap heeft een thema”, zegt Bootiful. “Dit keer is dat

‘reizen’. Reizen door landen, continenten of door de tijd. Tijdens de eerste ronde van de wedstrijd zal het tiental deelnemers uit heel België zijn interpretatie van dat thema geven. De tweede ronde is technischer, daarna zijn er battles, waarbij ieder om beurt telkens 50 seconden twerkt op de meest uiteenlopende muziekgenres. Tot slot is er een individuele ronde.” De jury is een afspiegeling van de diverse internationale twerkscene.

“Twerken was mijn manier om mijn lichaam graag te zien”

“Annaconda is onze winnaar van vorig jaar. Ze is Oekraïense en woont in Nederland, maar ze is wel Belgisch kampioen. Bij twerkkampioenschappen vertegenwoordig je het land waar je aan de voorronde deelnam. Het tweede jurylid Martta (Marta Rautio) is dan weer een professionele twerker uit Finland. De Braziliaanse Madrileen Alex Fraga is meervoudig ﬁnalist op de International Twerk Championships.” Na de wedstrijd geven de juryleden zelf een demo, en is er een afterparty met dj G-Lo waarop het publiek ook zelf kan twerken in een positieve sfeer van zelfexpressie, empowerment en bodypositivity. MICHAËL BELLON

Het Twerk Championship vindt plaats op 21/2 in Recyclart, recyclart.be

Blikvanger

Anima Festival

Al 45 edities lang bewijst Anima dat animatie geen leeftijd kent. Het Brusselse festival mixt premières, parels en kortfilms tot een kleurrijk programma voor jong en oud.

Op je 45e nog zo jong, dartel, goedgeluimd en pertinent zijn als Anima, je wenst het elke mens en elke organisatie toe. Maar je weet beter. De 45e editie van het festival dat de animatiefilm viert, opent de feestelijkheden met een hedendaagse fabel in een rauw-poëtische stijl. De veelzeggende titel: Death does not exist Allah is not obliged kaart dan weer het lot van kindsoldaten aan. Het zegt niets of toch niet veel over de rest van het bonte programma dat jong en oud vertroetelt, de kenners én de amateurs. De speciale focus op Ierland betekent dat het meesterlijke Wolfwalkers van Tomm Moore en Ross Stewart eindelijk eens op groot scherm te zien zal zijn. Sylvain Chomet, bekend van Les triplettes de Belleville, doet in A magnificent life het levensverhaal uit de doeken van de Zuid-Franse schrijver en filmregisseur Marcel Pagnol. De langspeelfilms springen in het oog, maar de veteranen van het festival weten dat de vele kortfilmprogramma’s het kloppend hart zijn van de 45-jarige. NIELS RUËLL

Het Anima Festival vindt plaats van 20/2 tot 1/3 in Flagey en Théâtre Marni, animafestival.be

In mijn wijk Podium

Nooit nooit

Wolf Wolf

Na zijn opvoering blijft er van een theaterstuk doorgaans nauwelijks iets van over. Of toch wel? Vijf jonge theatermakers gingen graven in het archief van NTGent om uit oude tekstbrochures, foto’s van voorstellingen, verslagen, personeelsdossiers, affiches, maquettes en kostuums een nieuwe creatie te recycleren. De KVS laat je vooraf ook snuisteren in zijn archief.

→25 & 26/2, KVS

POR dOFt

In de poëtische danstheatervoorstelling POR leven twee mensen naast elkaar in hun eigen appartementje. Een jongeman is nog bezig zijn toekomst uit de verhuisdozen te halen, terwijl een oudere vrouw terugblikt naar het verleden. Als toeschouwer zie je hoe er geleidelijk aan contact ontstaat tussen de twee eenlingen, en hoe het misschien onvermijdelijk is dat twee tegenpolen elkaar uiteindelijk aantrekken.

→25/2, Bronks, 6+

Brussels Bijoux

Tijdens zijn eerste ‘Bozar all over the P(a)lace’ van het seizoen werkt Bozar samen met het Brusselse talentenprogramma Brussels Bijoux. Choreografe Nina Plantefève-Castryck maakt met jongeren het multidisciplinaire The end of the end. In zijn solo Thank God I’m not straight onderzoekt Izo Pinay de invloed van theologie en geloof op cis-heteronormatieve structuren.

→26/2, Bozar

En ook

Mother Destiny Gabbana en Angel Bodega nodigen je uit op een Kiki Ball (21/2, Hallen van Schaarbeek)

Choreografe en danseres Soa Ratsifandrihana brengt de solo Ignoral (21 & 22/2, 164 Van Volxem)

Jongeren (10 > 14 jaar) kunnen zich wagen aan een speech of debat bij Debateville (23/2, Muntpunt)

No other land

Regie: Basel Adra, Hamdan Ballal, Yuval Abraham, Rachel Szor

United Screens for Palestine, een collectief van programmatoren, cultuurwerkers en zalen dat met filmvertoningen wil reageren op geweld op, en censuur en criminalisering van Palestijnen, toont No other land, de met een Oscar bekroonde Palestijns-Israëlische documentaire over leven en verzet in de West Bank.

→ 26/2, Den Dam, Oudergem

Fermenteren en wildplukken

Fermenteren is in, het geeft gerechten diepte, zit boordevol gezonde probiotica en draagt bij aan duurzame, zero waste-voeding. Nekkersdal toont je in vier lessen de ins en outs om op verschillende manieren drank en voedsel te fermenteren, van azijnzuurfermentatie over lactofermentatie tot alcoholfermentatie. Na de laatste les is er een wildplukwandeling in het park van Thurn & Taxis, gevolgd door wilde proevertjes.

→24/2, Nekkersdal, Molenbeek

DJ-workshop

Je hebt je hart verpand aan muziek en je wilt die liefde graag delen met een publiek van gelijkgestemde enthousiastelingen? Misschien is dj’en dan wel iets voor jou. Brent van 96, een open, creatief collectief dat muziek, beeld en performance samenbrengt, leert je hoe je de juiste platen kunt kiezen en die vervolgens naadloos aan elkaar kunt mixen.

→25/2, Huis 302, Sint-Lambrechts-Woluwe, 12 > 18 jaar

En ook

V-Kurated brengt Belgisch talent uit de hiphop, trap en house samen (26/2, De Vaartkapoen)

Ciné-scoop zoomt met drie korte animatiefilms in op de magie van de zee (25/2, Burgercafé Conscience, 3+)

Breng materiaal en ideeën mee, en laat je creativiteit de vrije loop in De Zelfmakerij (25/2, WaBo)

Uitgelicht

Bozar gooit schoonheid en lelijkheid in het strijdtoneel

Hoe de schone het beest opvrat (en omgekeerd)

Gestuwd door de idealen van de Grieks-Romeinse oudheid begonnen kunstenaars tijdens de renaissance na te denken over wat mooi is en wat lelijk. In de expo Bellezza e bruttezza legt Bozar dat spanningsveld bloot, met vaak nooit eerder vertoonde werken van onder meer Leonardo da Vinci, Sandro Botticelli en Albrecht Dürer.

door Tom Zonderman

Schoonheid heeft haar gezicht verbrand”, schreef de Amsterdamse dichter Lucebert nadat de Tweede Wereldoorlog de werkelijkheid had verminkt. Schoonheid troostte de mens niet meer, enkel nog de “larven, reptielen en ratten”. De gruwel had het oude geloof in harmonie en morele verhefﬁng onderuitgehaald, vond hij. Schoonheid was lange tijd verbonden geweest met waarheid en orde, maar die hoge cultuur had de barbarij niet tegengehouden. Kunst werd in de 20e eeuw rauwer, abstracter, vervormder. Het mooie verloor zijn vanzelfsprekendheid.

Vandaag wordt lelijkheid in de kunsten nog vaak ingezet om te fascineren, te choqueren of om conventionele schoonheidsidealen uit te dagen, maar daarbuiten lijken we vooral gefascineerd door het mooie. Door het prisma van de sociale media ﬁlteren we de beste versie van onszelf, in de realiteit laten sommigen zich verbouwen tot ze beantwoorden aan een ideaalbeeld dat zelfs politiek wordt ingezet. Lelijkheid wordt gedoogd, maar alleen wanneer ze beheersbaar blijft, wanneer ze kan worden gestileerd en gekaderd, zoals het monsterlijke in Stranger things. Zelfs het kwaad moet een vorm krijgen die we kunnen consumeren.

Wiskundige precisie

Met de expo Bellezza e bruttezza toont Bozar dat die fascinatie en die drang tot controle niet nieuw zijn. Vijfhonderd jaar geleden ontdekten renaissancekunstenaars uit Italië en Noord-Europa al dat ze de werkelijkheid konden manipuleren, idealiseren en tegelijk het groteske uitvergroten.

“De mens is altijd op zoek geweest naar schoonheid”, zegt Kurt De Boodt, dichter en artistiek adviseur bij Bozar. “Het is een van die grote ﬁlosoﬁsche begrippen, iets wat je niet kunt vastleggen, zoals de liefde. In de renaissance komt er een kantelpunt. Kunstenaars als Leonardo da Vinci en Albrecht Dürer beginnen na te denken over wat ze mooi en lelijk vinden. Ze ontwikkelen een soort wetenschap van de schoonheid.”

De Mona Lisa is geschilderd volgens wiskundige verhoudingen die je vandaag nog steeds terugziet in modellenidealen. Sandro Botticelli gebruikte de gelaatstrekken van de Florentijnse edelvrouw Simonetta Vespucci, die gold als een van de grote schoonheden van de renaissance, als inspiratie voor meerdere vrouwenﬁguren. Hij schilderde haar volgens het schoonheidsideaal van zijn tijd, met bleke huid, hoge voorhoofdslijn en lange nek. “Ze was een echte muze”, zegt De Boodt. “Iemand die loskomt van de werke-

lijkheid.” Opvallend is hoe het belang van schoonheid zich na het ontwaken uit de middeleeuwen ook sociaal doorzette. Er verschenen publicaties met schoonheidsrecepten en verzorgingstips. Het streven naar het ideale kreeg een praktische handleiding. Die opdeling ging gepaard met een moraliserende blik. “Het mooie werd als het hoge, het goede beschouwd”, zegt De Boodt. “En het lelijke duidde op de lagere klasse, het slechte.” Dat vinden we vandaag niet politiek correct, maar schoonheid is haar normatieve

Nostalgie naar periodes ver voor de moderne maatschappij met haar chaos en onzekerheid werkt kalmerend, dat zie je aan het succes van reeksen als Bridgerton tot immersieve Pompeï-expo’s tot Griekse mythologieën in het theater. Het verleden is er vaak een esthetisch decor, geen historische realiteit maar een sfeervolle verpakking. “Mensen houden ervan om terug te keren naar een tijd die niet aangetast is door de moderne maatschappij”, zegt De Boodt. “Je kunt dat een vlucht noemen, maar veel

“Jongeren moeten opkomen voor zichzelf, hun identiteit, diversiteit. Tegelijk dwingt de industrie hen in een keurslijf”

Kurt De Boodt

Artistiek adviseur bij Bozar

aard niet kwijtgespeeld. “Tegelijk zie je dat mensen weer op zoek gaan naar iets wat echt is, wat geleefd heeft.” Schoonheid kan uiteindelijk niet zonder lelijkheid. “Het moet een beetje wringen. In de foto’s van Robert Mapplethorpe zit ook lelijkheid. Muziek die alleen maar tonaal is, wordt saai.”

Het verleden als decor

Expo’s waarin we terugkijken naar een tijdvak en via kunstenaars de mores van toen ontwaren, spreken vandaag erg aan.

mensen hebben er nood aan om niet de hele tijd bezig te zijn met feit en ﬁctie, maar zich visueel te kunnen overgeven aan een schilderij en tot rust te komen. Zoals mensen ook genieten van een ongerept landschap.”

Wie zich in Bellezza e bruttezza vergaapt aan de schilderijen van onder meer Titiaan, Michelangelo en Quentin Matsys, waarvan een groot deel nog niet eerder in België te zien was, zal niet ontgaan hoe geconstrueerd schoonheid is. Die van de renaissancekunstenaars, maar ook die van onszelf. En hoe

Frans Floris de Vriendt benadrukt de onberispelijke schoonheid van Pomona door ook de afzichtelijke sater Pan in beeld te brengen.

dwingend ze kan worden. “Ik hoop dat mensen niet alleen komen om zichzelf bevestigd te zien, maar ook om te toetsen wat anderen schoon vinden”, zegt De Boodt. “In het niet beantwoorden aan een ideaalbeeld zit veel tragiek.”

Stedelijk krachtveld

De digitalisering van onze leefwereld, virtual reality, AI, cosmetische ingrepen: ze zetten onvermijdelijk druk op de ketel. Waar de 20e eeuw schoonheid wantrouwde, lijkt de 21e haar te optimaliseren. “Jongeren hebben het niet makkelijk vandaag”, zegt De Boodt. “Ze moeten opkomen voor zichzelf, voor hun identiteit, voor diversiteit. Tegelijk worden ze gebombardeerd door een industrie die hen in een keurslijf dwingt. Bodypositivity en bodyshaming vormen een strijdtoneel, met de smartphone als spiegel.”

Dat krachtveld, tussen het ideale en het monsterlijke, en de realiteit ertussenin, resoneert nog nadrukkelijker in Brussel, waar schoonheid en lelijkheid elkaar voortdurend voor de voeten lopen. Dat wordt niet alleen in Bellezza e bruttezza meedogenloos blootgelegd, maar ook in zijn zusterexpo Picture perfect, die vanaf maart te zien is en waarin Bozar westerse schoonheidsidealen op losse schroeven zet. De Boodt heeft er een goed oog in. “Deze stad heeft een geëngageerd publiek. Dat deinst er niet voor terug om op zichzelf teruggeworpen te worden.”

De tentoonstelling Bellezza e bruttezza is van 20/2 tot 14/6 te zien in Bozar, bozar.be

Inzichten

Wat weet zangeres Emma Hessels van het leven?

Welke misvatting bestaat over jou?

Dat ik ‘French indie’ maak (zie Google). Wat kun jij dat de meeste anderen niet kunnen?

Scheel kijken met één oog. In welk ander beroep zou je ook top zijn?

Leerkracht Engels of Nederlands. Welke andere naam zou je jezelf geven?

Vroeger wilde ik supergraag Esmeralda of Madelief heten. Ondertussen heb ik vrede genomen met Emma, maar stiekem zou ik wel een uniekere, creatievere naam willen hebben. Welke exact weet ik nog niet. Wie suggesties heeft, shoot

Welke fout maak je keer op keer tijdens het creatieve proces?

Ongeduldig zijn, terwijl muziek maken tijd nodig heeft. En er te veel druk op leggen doe ik ook vaak.

Doe je iets speciaals op je verjaardag?

Meestal eten met mensen die ik graag zie, dat is op zich al iets heel speciaals en moois.

Waarop trakteer je jezelf af en toe?

Meer ‘vaak’ dan ‘af en toe’: op een veel te dure cappuccino. Of op een goed boek, met als resultaat dat er altijd een tiental ongelezen boeken op mijn plank liggen stof te vangen.

Wat doe je anderen graag cadeau?

Liefst iets persoonlijks of creatiefs dat echt spot on is. Of een doecadeau. Maar in de realiteit is het wegens tijdsgebrek vaak gewoon een goeie ﬂes wijn of een taartje met een cute kaartje.

Welke kooktruc moeten wij ook kennen?

Hoe langer je je soep mixt, hoe lekkerder. Als je denkt ‘nu is ze goed’ moet je zeker nog een minuutje mixen.

Met welke quote pak je graag uit?

“De gustibus et coloribus non est disputandum.” Die is blijven hangen tijdens de lessen Latijn in het middelbaar en ik zet die graag in om een discussie over iets te parkeren.

Kijk je vaak in de spiegel?

Ja, om te checken of er niks tussen mijn tanden zit.

Waar kijk je naar uit de komende maanden?

Naar de zon die terugkomt.

Naar waar zou je willen verhuizen?

Brussel. Ik werk hier nu al drie jaar en heb al vanaf het begin het gevoel dat ik

• Emma Hessels werd geboren in 2000 en groeide op in Antwerpen •Met haar stem en gitaar laat ze niemand onberoerd. In 2023 won ze Sound Track, het kansenparcours van Vi.be

• Hessels is te horen op het debuut van de Antwerpse singer-songwriter Porcelain ID. Vorig jaar lanceerde ze zichzelf met de ep Constant distance

hier op een bepaalde manier thuishoor. En als ik echt zot mag dromen zou ik ook wel naar Londen willen verhuizen. Wie is de bekendste persoon met wie je ooit sprak?

De Britse rapper Loyle Carner. Hij gaf me een shout-out tijdens zijn show op Couleur Café omdat ik alle teksten kende. Ik was zó van mijn melk dat ik enkel “Me?” eruit kreeg, waarop hij antwoordde met “Yes!”, en ik de rest van die dag met mijn hoofd in de wolken liep.

Wat is kunst?

Alles kan kunst zijn. Maar voor mij hangt het wel samen met een gevoel dat losgemaakt wordt.

Typeer Brussel in drie woorden. Bruisend, meeslepend, veelzijdig. MICHAËL BELLON

Emma Hessels doet een double bill met Bianca Steck op 26/2 in de Beursschouwburg, beursschouwburg.be

The hang-out

Treinspotten in Vorst-Zuid

Elke week toont een ket zijn of haar favoriete plek in Brussel.

Treinspotter Amalric (15) kiest voor Vorst-Zuid: een treinstation waar volgens hem bijna alle types treinen passeren.

Wat houdt treinspotten precies in?

Je gaat naar stations of speciale plekken om treinen te observeren. Je maakt foto’s en video’s en je deelt die met andere treinspotters, bijvoorbeeld via WhatsAppgroepen of op Instagram.

Wat vind je er leuk aan?

Treinen zijn mooie machines. Ze zijn comfortabel, snel en praktisch. Maar het is ook het wachten. Dat is bijna meditatief: je bent geconcentreerd, je gebruikt je zintuigen, je bent met één ding bezig in plaats van met duizend tegelijk.

Is wachten niet saai?

Nee, eigenlijk niet. Soms neem ik iets mee om me bezig te houden, soms wacht ik gewoon. Het hoort erbij. Zeker als je een speciale trein wilt spotten, kan het langer duren, maar dat stoort me niet.

Hoe heb je die passie ontdekt?

Als kind woonde ik vlak bij het Zuidstation. Volgens mijn ouders zat ik uren op de vensterbank naar de treinen te kijken. Die passie was even weg, omdat ik niet wist hoe ik ze moest uiten. Tot ik op internet mensen zag die treinen fotografeerden en erover spraken. Dat kan ik ook, dacht ik.

Waarom heb je deze plek gekozen voor het interview?

Dit is mijn lievelingsstation. Bijna alle soorten treinen passeren hier: goederentreinen, hogesnelheidstreinen, passagierstreinen … Het was ook de eerste plek waar ik begonnen ben met treinspotten. Het is rustig, mooi qua decor en perfect om foto’s te nemen.

Zou je later iets met treinen willen doen als job?

Ja, ofwel word ik treinbestuurder, ofwel woordvoerder van de NMBS. Maar wat ik ook doe: deze hobby zal ik altijd houden. EMILIA DE FEYTER

Wil jij ook je favoriete plek tonen? Stuur een mailtje naar ket@bruzz.be.

Celebrating Women

International Women’s Day

A Musical Tribute by

The Brussels Concertband A Musical Tribute

o.l.v. Guido de Ranter

The Brussels Concertband

o.l.v. Guido de Ranter

Presentatie: Ella Michiels

Geena Lisa Sandra Kim

8-3-2026 - 15:00 - VUB Aula Q - Pleinlaan 2 Q, 1050 Elsene

Geena Lisa Sandra Kim

8-3-2026 - 15:00 VUB Aula Q - Pleinlaan 2 Q, 1050 Elsene

Tickets & info: concert.kortweg.brussels

Tickets: €17,50 / €10 voor -26-jarigen

€17,50, group(e)/groep (10+px): €12,50, -26-jarigen: €10

PODCAST ‘IN BRUSSEL’

Luister elke week naar verhalen recht uit de stad

met Margot Otten

Deze week

Na meer dan 600 dagen is ze er: de nieuwe Brusselse regering. Wat kunnen we verwachten?

Een gesprek met Frederik Lamote (Respect Brussels), Johan Baeten (BRUZZ) en studente Ella Pauwels.

‘In Brussel’, elke woensdag op je favoriete podcast-app en op BRUZZ.be/podcast

Fubuki

Vul de cijfers 1 tot en met 9 in het rooster in, zodat het resultaat van de sommen klopt met de cijfers rechts en onderaan de kolommen. Elk getal mag maar één keer voorkomen. Het niveau van de puzzel kan variëren per editie.

Rekenpuzzel

Vul de witte vakjes met positieve gehele getallen zodat elke rij een kloppende som vormt met het doelgetal rechts of onder. Reken van links naar rechts en van boven naar beneden, zonder voorrang van × of ÷ (bij delen moet de uitkomst altijd een geheel getal vormen).

Verborgen Brussel

De hoofdstad kent veel verborgen plekjes, onverwachte panorama-uitzichten, en onbekende maar daarom niet minder intrigerende panden en kantjes, ver weg van Manneken Pis, de Grote Markt en het Atomium. Zoals dit hek met zeil? Waar is deze foto genomen? Zelf een foto van een onverwacht stukje Brussel insturen? Mailen naar redactie@bruzz.be

Woordzoeker

Zoek alle verborgen woorden in het raster van de speciale woordzoeker van BRUZZ.

Streep de begrippen één voor één weg, dit kan in alle richtingen: horizontaal, verticaal, diagonaal, en van links naar rechts en andersom.

▢ Minister

▢ Bozar

▢ Barok

▢ Frieten

▢ Automaat

▢ Politizones

▢ Fusie

▢ Krokus

▢ Coalitie

▢ Onderhandelaars

▢ Regering

▢ Doorbraak

Oplossingen

De puzzels in dit magazine zijn intern ontwikkeld of gegenereerd met gebruik van toegestane tools en artificiële intelligentie. Elke gelijkenis met bestaande puzzels is toevallig.

WIN TICKETS

Stuur het trefwoord, samen met je adres en telefoonnummer, naar win@bruzz.be

Kodo One Eart Tour 2026, Luminance

5x2 tickets, Bozar, 3/3 mail “ Luminance”

Ghita Remy, Mythica

5x2 tickets, Botanique > 22/3 Mail: “Mythica”

UGC vouchers

5x2 tickets, Brusselse UGC bioscopen Mail: “UGC”

Antwoord

De Brouckèreplein, Brussel

GOUD. DÉSLIMMEBELEGGING.

Persoonlijk advies nodig? We ontvangen u graag in onze kantoren te Brussel, Gent, Kortrijk, Sint-Niklaas en Oostende.