Issuu

014 0 januari M A A N D 2026 2024

Experts pleiten voor taks tijdens het rijden in de spitsuren

Nieuw seizoen De volksjury ontrafelt Brusselse moordzaken

De levensinzichten en ergernissen van zanger Helmut Lotti

Immo

HUIZENJACHT MET VRIENDEN Samen een woning kopen wint terrein in Brussel

W E E K B L A D # 1 96 2 , E E N U I TG AV E VA N V L A A M S - B R U S S E L S E M E D I A V Z W, F L AG E Y P L E I N 1 8 - 1 0 5 0 E L S E N E - A FG I F T E K A N TO O R A N T W E R P E N X P 3 0 3 1 5 3

Feest mee met de chillste telecom provider

Trotse sponsor van BRUZZ Ice Invites

Vooraan

Formatie Met huisvesting heeft Verougstraete er een kopzorg bij

et blijft wat onder de radar, maar het Brussels Gewest zit volop in een groots huisvestingsexperiment. In mei 2025 besliste het parlement om een huurplafond in te voeren. Dat gebeurde met een linkse meerderheid, met steun van PVDA. Het is een ongezien ingrijpen in de prijszetting op de private huurmarkt, waar traditioneel in België liever niet aan geraakt wordt. Het systeem zit goed in elkaar, erkent zowel vriend als vijand. Met een huurrooster, dat afhankelijk is van allerlei criteria, zoals oppervlakte, locatie en energiescore worden eigenaars aangemoedigd om geen exorbitante huurprijzen te vragen. Er zitten voldoende checks-andbalances in, want bij onenigheid tussen huurder en verhuurder over de huurprijs komt er eerst een huurcommissie aan te pas. Pas als er geen overeenstemming gevonden kan worden, kan de stap naar het vredegerecht worden gezet, dat dan nog eens onafhankelijk kan oordelen. De bedoeling van dit linkse initiatief is duidelijk: een afkoeling van de Brusselse huurmarkt. De prijzen zijn de laatste jaren spectaculair gestegen. Het is te vroeg voor onderbouwde resultaten, maar uit een aantal studies blijkt dat de huurprijzen nog stijgen, na de invoering van het huurplafond. De verkoop van vastgoed zou dan weer stilvallen. Dat strookt met wat de vastgoedsector eerder heeft gezegd: investeerders in vastgoed laten bij dit soort regelneverij Brussel liever links liggen, en wijken uit naar andere oorden, of zetten hun geld in op de beurs. Minder investeringen betekent slechtere woningen, minder aanbod, en uiteindelijk een stijging van de huurprijzen, zo stelt de vastgoedsector. Dat wordt onderbouwd door een aantal voorbeelden uit het buitenland. Is het experiment mislukt? Dat valt zo kort na de invoering, moeilijk te zeggen, maar het huurplafond staat of valt wel met betrouwbaarheid.

Uit een andere recente studie blijkt dat het huurrooster niet up-to-date is. Driekwart van de huurprijzen zit boven de referentieprijzen. Dat kan twee zaken betekenen: de verhuurders blijven hoge prijzen zetten, maar net zo goed betekent het dat het Brusselse huurrooster niet echt in lijn is met de echte huurmarkt. De ontslagnemende regering lijkt weinig vaart te zetten achter een update op basis van recentere gegevens, terwijl dat de hoeksteen is van het huurplafond. Dat voedt het wantrouwen bij de verhuurders en dat is weinig bevorderlijk voor een gezonde werking van de huurmarkt. Dat wordt nog meer bemoeilijkt door twee andere factoren. Veel steden in Europa hebben een mooie stock aan eigen huurwoningen in handen, waardoor de private huurmarkt veel makkelijker onder controle kan worden gehouden. Brussel loopt hierin achterop. De vorige regering heeft er onder impuls van staatssecretaris Nawal Ben Hamou (PS) alles aan gedaan om een serieuze inhaalbeweging te maken, maar die komt met enorme kosten. In die mate dat de Brusselse socialehuisvestingsmaatschappij vandaag in ﬁnancieel zwaar weer zit. En met de gigantische schulden die het Brussels Gewest vandaag meedraagt, is er niet meteen een kentering in zicht. Twee, de bouwsector zit zelf in een grote crisis, onder meer door de hoge bouwkosten. Dat geeft dan weer onrechtstreeks een bijkomende krapte op de huurmarkt. En zo heeft formateur Yvan Verougstraete er een kopzorg bij, zeker omdat de Guinness-coalitie, als die er ooit komt, hierover erg verdeeld is. Het huurplafond is een bij uitstek links thema, waar Déﬁ, CD&V en Les Engagés niet veel voor voelen. Tegelijk moet het Brussels Gewest op dieet, wat weinig ruimte laat voor de bouw van bijkomende sociale woningen. Het gevolg van dit alles is een stroeve huurmarkt, met weinig aanbod en, wellicht uiteindelijk toch hoge prijzen. En daarvan is alleen maar de huurder de klos.

“Het huurplafond is een bij uitstek links thema, waar Défi, CD&V en Les Engagés niet veel voor voelen”

Steven Van Garsse Senior politiek analist In het edito fileert de redactie de Brusselse actualiteit.

Lees meer In Brussel kopen

steeds meer mensen samen een huis, om de kosten te drukken, p.6 14 januari 2026 |

D TE TOPVASTGOE SSEL KOOP IN BRU VICE MET VERHUURSER GS 98% BEZET TIN GRAAD

BRUSSEL

ATOMIUM

TOUR & TAXIS

THE BANKS

KANAL - CENTRE POMPIDOU

Investeer nu in het hart van de Europese hoofdstad Ruime nieuwbouwappartementen met 1 tot 3 slaapkamers vanaf € 275.000 * Veilige investering op alle vlakken: + Strategische huurlocatie voor expats + Skyline is een betrouwbare projectontwikkelaar met jarenlange ervaring + Uw geld brengt op korte én lange termijn op

LAATSTE KANS OP NIEUWBOUWAPPARTEMENTEN MET ZICHT OP WATER.

Ideale ligging vlak bij Tour & Taxis op wandelafstand van Brussel-Centrum Tijdloze architectuur met hoogstaande afwerking en prachtige privéterrassen Werken zijn gestart * excl. btw en kosten

Meer info: Bel ons op 02 342 09 09 of surf naar www.thebanks-brussels.be De beelden in deze advertentie zijn louter illustratief en niet bindend. De informatie is geen aanbod en evenmin een uitnodiging tot aankoop. TRIPLE LIVING & SKYLINE EUROPE kunnen in geen geval aansprakelijk gesteld worden voor de inhoud van deze advertentie.

Inhoud

14 januari 2026 OP DE COVER 06

Opinie ‘Maak rijden tijdens de spitsuren betalend’

Cartoon Kim Duchateau

Meer op www.BRUZZ.be/verkeerswerven

Boksen in Brussel Mohamed Idrissi, ooit zelf een bokser, heeft één groot doel: zijn kennis en kunde overdragen aan de jeugd. BRUZZ volgt hem tijdens een training en een kampioenschap. Iedere dinsdag van januari in BRUZZ 24

Laura Scheerlinck begint aan een nieuw seizoen van de succespodcast ‘De volksjury’

COLOFON

VERHALEN

Muziek Het Brussels Jazz Festival laat jazz weer zingen

ELKE WEEK

Stadsleven Het heeft geen naam

In beeld

In het nieuws

Botanisch Brussel Duizenden nieuwe bomen en struiken geplant deze winter

Column De straat

City Jobs Eric Flamée is landschapsarchitect bij Brussel Mobiliteit

Hang-out Olivier

Puzzelpagina

De grote wervan van 2026 Ook in 2026 zijn er heel wat wegwerkzaamheden in en rond Brussel. BRUZZ plaatste alle grote verkeerswerven op een handige kaart.

Vooraan Met huisvesting heeft Yvan Verougstraete er een kopzorg bij Actueel Fiets- en stepverbod Anspachlaan wacht op politiek akkoord

Meer BRUZZ

ACTUALITEIT

Mattias De Backer over de openbare ruimte: ‘Jongens voelen zich sneller onveilig buiten de eigen wijk’

Huisvesting Steeds meer Brusselaars kopen samen een huis

CULTUURGIDS Shoptips

Eat & Drink 3 x plantaardige patisserie

Uittips

Klein onderhoud Némo Flouret

Uittips

Het universum van fotografe Dolorès Marat voert je naar een vreemd land

Inzichten Helmut Lotti

BRUZZ Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65 ABONNEMENTEN Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80 Gratis in Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 29 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393 van Vlaams Brusselse Media vzw, een abonnement binnen Europa kost 119 euro per jaar, buiten Europa 139 euro per jaar OPLAGE 50.000 exemplaren ADVERTEREN? Angela Mngongo 02-650.10.81 angela.mngongo@brusselmedia.be DISTRIBUTIE Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be KLACHTEN? klachten@bruzz.be - www.bruzz.be/klachten ALGEMENE DIRECTIE Johan Goossens ALGEMEEN HOOFDREDACTEUR Klaus Van Isacker COÖRDINATOR MAGAZINE Maarten Goethals ART DIRECTOR EN VORMGEVING Heleen Rodiers EINDREDACTIE Karen De Becker WERKTEN MEE AAN DIT NUMMER Eva Christiaens, Kris Hendrickx, Sophie Soukias, Steven Van Garsse, Tom Zonderman (redacteurs); Michaël Bellon, Jasper Croonen, Andy Furniere, Niels Ruëll, Maya Toebat, Matisse Van der Haegen, Duchka Walraet (medewerkers) FOTOGRAFIE & ILLUSTRATIE Bart Dewaele, Tiene Carlier, Kim Duchateau, Delphine Frantzen, Ivan Put, Saskia Vanderstichele, Emiel Viellefont VERANTWOORDELIJKE UITGEVER Johan Goossens, Flageyplein 18, 1050 Elsene. BRUZZ is een uitgave van de Vlaams Brusselse Media vzw wordt gedrukt bij Printing Partners Paal-Beringen en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie

Huisvesting

Samen een huis kopen wint terrein in Brussel Creatieve woonoplossing botst op juridische en financiële drempels

Alleen een woning kopen is voor veel jonge Brusselaars een haast onmogelijke opgave. Steeds vaker kiezen vrienden er daarom voor om samen een huis te kopen. Een solidaire woonvorm, al is het juridisch en financieel niet zo simpel. “Sommige banken wilden niet met ons in zee gaan.” door Maya Toebat foto’s Saskia Vanderstichele

Huisvesting

et grote gele huis in Laken valt meteen op. Binnen is het nog deels een werf: isolatieplaten tegen de muren, een voorlopige keuken en een geïmproviseerde woonkamer op zolder. Elisabeth De Clercq en Ward Van Hemeledonck kochten het pand in 2023 samen met twee vrienden. Hun plan: het huis opdelen in drie wooneenheden – een grote duplex en twee kleinere appartementen. “Ik had zoiets gezien bij bevriende architecten”, vertelt De Clercq. “Het leek me erg slim. Je kiest je buren zelf, deelt misschien een tuin en je kan iets kopen dat je alleen nooit zou kunnen betalen.” De Clercq begon de zoektocht met haar huisgenoot, maar al snel werd het een groepsproject met ook haar lief Ward erbij, en een vriendin. “Vanaf het moment dat je naar drie units kijkt, kom je op een minder competitieve markt terecht”, vertelt Van Hemeledonck. “Het huis was te groot voor een klassiek gezin en te klein voor een projectontwikkelaar. Daardoor waren er weinig biedingen en konden we relatief snel beslissen.” De gedeelde tuin kwam er niet omdat het pand zich daar niet toe leende, wel een gedeelde kelder, maar voor de rest worden het drie aparte appartementen. De Clercq: “Dat maakt het toekomstproof. Als iemand wil vertrekken, kan dat. Maar het is mega-

leuk om te weten dat twee van mijn beste vrienden onder mij wonen.” Ook Rozelien Van Erdeghem kwam uit bij die oplossing. Zij kocht samen met haar lief en een vriendin een huis in Jette. “Mijn vriend en ik waren op hetzelfde moment op zoek naar een woning als Vjera”, zegt ze. “Huren was niet zo voordelig meer, apart kopen moeilijk. Voor hetzelfde budget konden we naar iets zoeken dat we écht wilden: geen klein appartement met een minibalkon, maar een huis met tuin en een groot terras. Bovendien bleek dat we op dezelfde manier naar wonen in de stad keken. Het idee dat één gezin een heel huis nodig heeft, vonden we niet vanzelfsprekend.”

Cowboytoeren bij de notaris

Dat zulke projecten opduiken, is geen toeval. In Brussel komen hoge vastgoedprijzen samen met een groeiende groep alleenstaanden en jonge koppels, die hun woontraject steeds minder rechtlijnig zien verlopen. Mensen huren langer, wisselen vaker van woning en stellen klassiek eigenaarschap uit. “Ik heb niet de indruk dat er plots massaal meer samenkoopprojecten zijn”,

“Financieel is samen kopen niet per se voordeliger, maar het maakt het leven wel makkelijker” Eva Gutscoven

Ze vonden een pand dat oorspronkelijk bestond uit vier kleine studio’s. Ze verbouwen het in fasen tot twee ruime duplexappartementen. “Juridisch was het belangrijk

Eva Gutscoven kocht met haar broer, schoonzus en een vriend een pand in Schaarbeek: “Alleen had ik dit nooit gekund”, zegt ze.

dat het huis al bestond uit aparte entiteiten, om aparte leningen te kunnen aangaan. De benedenverdieping blijft gedeeld, net als de tuin en de garage”, zegt Van Erdeghem. “Dat is vastgelegd. We zijn beide eigenaars ervan.”

geeft Geert De Pauw van Community Land Trust Brussel toe, “maar ik zie wel een verschuiving. Twintig jaar geleden lag de focus vooral op grotere collectieve projecten, zoals de aankoop en renovatie van industriële gebouwen. Vandaag zie je meer kleine projecten: enkele huishoudens die samen een eengezinswoning kopen en verbouwen. Cijfers over samen kopen bestaan nauwelijks, maar er lijkt de laatste tien à vijftien jaar een toename te zijn. Dat loopt parallel met de stijgende vastgoedprijzen en met het feit dat mensen hun wooncarrière starten door samen met anderen te huren. Daardoor staan ze meer open voor die woonvorm.” Samen kopen is geen cohousing in de klassieke zin. Bij die woonvorm hebben bewoners een eigen woonunit en delen ze gemeenschappelijke leefruimtes en voorzieningen, zoals een keuken, woonkamer, tuin of wasplaats. Het gebouw wordt meestal niet juridisch opgesplitst: de groep deelt het als één geheel en maakt samen afspraken over gebruik en beheer. Bij samen kopen, verwerven meerdere mensen gezamenlijk een eengezinswoning met het oog op juridische opsplitsing in aparte wooneenheden. Daardoor kan iedereen een eigen eigendomsdeel hebben. Het is een tussenvorm die ontstaat als de

Elisabeth De Clercq en Ward Van Hemeledonck kochten een pand in 2023 samen met twee vrienden. Hun plan: het huis opdelen in drie wooneenheden.

woningmarkt geen antwoorden biedt. Wie het doet, botst echter op juridische en ﬁnanciële grenzen. Er bestaat geen eigendomsmodel op maat van dit soort projecten. Dat merkte Eva Gutscoven, die samen met haar broer, schoonzus en een vriend een pand in Schaarbeek kocht. “Als alleenstaande wilde ik graag kopen en ik wist dat mijn broer en zijn vriendin ook op zoek waren. Een vriend sloot zich aan, waardoor de markt vergrootte.” Gutscoven is architect, wat het makkelijker maakte om in te schatten wat opdeelbaar was en wat niet. “De juridische afhandeling bleek een lang traject. Hoewel er een vergunning bestond om het pand op te splitsen in twee units, was die nog niet uitgevoerd. De notaris moest creatief meedenken. Het voelde soms als cowboytoeren.” Volgens notaris Bart van Opstal, woordvoerder van Notaris.be, is dat herkenbaar. “In een ideale situatie is het pand al vergund voor opsplitsing, zodat je meteen een basisakte kan opmaken en iedereen zijn eigen unit koopt. Dat zie je in de praktijk weinig. Als je samen een geheel koopt, doe je dat vaak in onverdeeldheid.” Ook bij Van Hemeledonck en De Clercq was het zoeken. “Het systeem is niet gemaakt voor wat wij doen”, zegt De Clercq.

Hun pand werd al als appartementen bewoond, maar was ofﬁcieel niet opgesplitst. “We konden het in twee delen aankopen, maar het derde deel moest nog ofﬁcieel gesplitst worden. Daar hebben we een jaar op gewacht.” Voor de bank betekende dat een sprong in het duister. “De bank moest een lening

van Samenhuizen, een vzw die alle vormen van samenhuizen en samenwonen promoot en ondersteunt. “Als een woning ingeklemd staat tussen andere appartementen, is dat meestal geen probleem. Maar in een wijk met eengezinswoningen kan de voorkeur bestaan om het huis als één geheel te behouden. Het is ook nuttig om na te denken

“Zonder dit systeem hadden we nooit zo’n groot appartement met zulke leuke buren gevonden” Elisabeth De Clercq

geven voor een appartement dat juridisch nog niet bestond”, zegt Van Hemeledonck. “Daardoor moesten we samen met de bank out-of-the-box denken voor de hypotheek.” Een omgevingsvergunning krijgen om een meergezinswoning op te splitsen, is verre van evident. Elke gemeente kan andere voorschriften hebben, en zelf beslissen. “In Brussel hangt het vaak af van de locatie van de woning”, zegt Roland Kums

over clausules zoals voorkooprechten of het recht van mede-eigenaars om mee te beslissen over een nieuwe koper.” Banken staan niet te springen voor samen kopen. “Sommige banken wilden niet eens in gesprek gaan, omdat ze het project als cohousing zagen”, zegt Van Erdeghem. “We hebben bijna moeten pleiten voor onze zaak, met uitleg van de notaris.” Nochtans was het pand al opgesplitst, waardoor ze 14 januari 2026 |

Huisvesting

aparte leningen konden afsluiten. “De banken willen zekerheid over hun onderpand. Als iemand uitstapt, schatten ze de verkoopwaarde lager in, omdat het pand is aangepast aan het samenwonen. Een nieuwe koper moet bereid zijn om deel te nemen aan die gedeelde woonvorm.”

Verhuizen in huis

Bij bijna elk gezamenlijk aankoopproject hoort verbouwen. In Laken betekent dat letterlijk leven op een werf. “We zijn verhuisd zodra het kon”, zegt Van Hemeledonck. “Nu maken we interne verhuisbewegingen: eerst woonden we allemaal op de eerste verdieping, daarna op de tweede etage en nu op de zolder, tijdens de verbouwing.” Dat vraagt om afspraken. “Daarom hebben we elke week een vergadering. We schrijven alle uren op die iedereen erin steekt, zodat daar later geen discussies over ontstaan.” Kums ziet dat er vaak architecten opduiken in de mix van de bewoners. “Zij kunnen beter inschatten wat stedenbouwkundig haalbaar is, wat renovaties kosten en welke impact de gedeelde ruimtes hebben op het dagelijkse leven.” Bij deze drie getuigenissen is dat het geval. Bij Van Erdeghem zijn haar partner en hun vriendin allebei architect. “Dat helpt wel”, zegt ze. “Je moet kunnen zien wat er uit het pand kan worden gehaald en je kunt samenwerken met professionals die je vertrouwt. Alleen is het soms moeilijk om die snel te vinden.” Tegelijkertijd legt het een maatschappelijke spanning bloot: wie geen architect, jurist of sterk netwerk heeft, komt moeilijker door dit soort projecten heen. Meer nog dan bij koppels die samen een huis kopen, komt bij vrienden die samen kopen de vraag naar boven wat er gebeurt als het misgaat? “Vaak gaat het om grotere of semi-industriële panden, waar meerdere mensen samen in investeren”, zegt Van Opstal. “Het is cruciaal dat alles goed geregeld is, ook voor het geval dat het niet loopt zoals gepland. De klassieke manier is via een basisakte: het gebouw wordt juridisch opgedeeld in aparte units en er worden duidelijke afspraken vastgelegd over verdeelsleutels, gemeenschappelijke ruimtes en wie welke rechten heeft. Als je alles vooraf goed bespreekt, verklein je de kans op discussies achteraf, want er zijn valkuilen, zoals conﬂicten, ﬁnanciële problemen of verschillen in middelen en inzet. ” “Je moet goed afstemmen met wie je dit doet”, benadrukt Roland Kums van Samenhuizen. “Zodra de koopakte getekend is, raak je niet meer zo eenvoudig van elkaar af, 10

tenzij iemand vrijwillig vertrekt. Eigenaars kunnen afspreken dat er gedurende een bepaalde periode geen uittreding mag plaatsvinden. Anders kan het problematisch zijn: iemand met bijvoorbeeld 20 procent van een gedeeld pand vindt niet zomaar een koper. In de praktijk leiden zulke situaties vaak tot uitkopen door de overblijvende bewoners of een gedwongen verkoop die iedereen treft.” Van Erdeghem en haar huisgenoten hebben daarom duidelijke afspraken op papier gezet: “Iedereen bezit een afgebakend aandeel, vastgelegd bij de notaris en opgemeten door een landmeter. We hebben

moeten we een vergadering inplannen, we kunnen er ook niet op elk moment over praten. En we geven elkaar energie als iemand het even niet ziet zitten.” Ook Gutscoven is positief over het model. “Alleen had ik dit nooit gekund”, zegt ze. “Het sociale aspect speelt mee, maar het draait vooral om praktische voordelen. Het worden uiteindelijk drie klassieke appartementen, zonder gedeelde tuin of leefruimte, maar we kunnen de taken en verantwoordelijkheden verdelen: mijn broer regelde de lening, Bram volgde de aannemer op en ik keek vanuit mijn ervaring als architect naar het huis. Problemen lossen we samen op, wat scheelt.

“Banken staan weigerachtig tegenover gezamenlijk aankopen. We moesten bijna pleiten voor onze zaak, met uitleg van de notaris” Rozelien Van Erdeghem

een voorkooprecht geregeld. Daarnaast hebben we een charter met informele afspraken over samenleven: hoe melden we grote levensveranderingen, hoe kondigen we vertrek aan?”

Samen zorgen

Lost samen kopen de wooncrisis op? Nee. Het toont wel hoe jonge Brusselaars hun weg zoeken in een markt die hen steeds minder ruimte laat. Van Erdeghem ziet veel voordelen. “Als we de verbouwing als koppel alleen zouden doen, zou dat voortdurend onze aandacht vragen. Doordat er een derde persoon bij is, wordt het eerder een project dat we samen dragen. Als er een beslissing moet worden genomen over het huis,

Financieel is het niet per se voordeliger, maar het maakt het leven wel makkelijker. Als mijn broer kinderen krijgt, kan iemand van ons even bijspringen. Bij vrienden zie ik hetzelfde: samenwonen maakt het makkelijker om zorg en taken te delen.” In Laken hopen Van Hemeledonck en De Clercq dat tegen de zomer iedereen in zijn appartement kan wonen. Het huis voelt wel al van hen. “De verbouwing is pittiger dan gedacht”, zegt Van Hemeledonck. “Weet dus waar je aan begint.” De Clercq knikt. “Het is niet evident om alles te coördineren en over geld te praten met goede vrienden. Maar ik zou het zo opnieuw doen. Anders hadden we nooit zo’n groot appartement met zulke leuke buren gevonden.”

ACHETER ENSEMBLE FACE À LA CRISE DU LOGEMENT

FR/ De plus en plus de Bruxellois achètent un logement avec des amis pour contrer la hausse des prix de l’immobilier. Plus abordable et flexible, ce modèle se heurte toutefois à un cadre juridique et financier pensé pour les familles « classiques ». « C’est chouette de choisir ses voisins, mais le système n’est pas prévu pour ce que nous faisons », dit Elisabeth De Clercq, qui a acheté une maison à Laeken avec des amis.

BUYING TOGETHER AS A RESPONSE TO THE HOUSING CRISIS

EN/ More and more Brussels residents are buying homes together with friends to cope with high property prices. The model offers affordability and flexibility, but clashes with a legal and financial framework designed for traditional families. “It’s great that you can choose your neighbors yourself, but the system wasn’t made for what we’re doing,” says Elisabeth De Clercq, who bought a house in Laeken with friends.

STUDY SPACES presenteert

E K K O L B N SAME

V.U. Brik vzw, G.M. Rasson, Zavelput 20, 1000 Brussel

L E  U R B IN

Info  locati: www.studyspaces.be

Actueel

Fiets- en stepverbod Anspachlaan wacht op politiek akkoord Gezocht: veilige alternatieven voor tweewielers

Het fiets- en stepverbod op de Anspachlaan zou eerst een jaar geleden ingaan en daarna in de loop van 2026. Of en wanneer het start, hangt vooral af van een politiek akkoord over een veilig alternatief voor fietsers. door Kris Hendrickx

Het was een van de opvallendste elementen in het beleidsakkoord van de nieuwe rood-blauwe meerderheid in de Stad Brussel: er zou een verbod op tweewielers komen in de voetgangerszone op de Anspachlaan. Het verbod zou er bovendien snel komen, zodra de werken aan het Brucitygebouw voorbij waren. De maatregel, die ook al op tafel lag in de vorige meerderheid, kwam er op aandringen van burgemeester Philippe Close (PS), die regelmatig aangesproken werd op het gevaarlijke rijgedrag van een aantal ﬁetsers en steppers. Bijna een jaar na het einde van die werken is er niet enkel nog geen verbod, er is ook geen startdatum. Schepen van Mobiliteit Anaïs Maes (Vooruit) houdt het op “in de loop van 2026”.

Verkeersknip

Vanwaar die vertraging? Alles draait rond de mogelijke opties om ﬁetsers een veilig alternatief te bieden voor het traject over de Anspachlaan. De as die daartoe voorbestemd is, loopt via de Arteveldestraat, de Zwarte Lievevrouwestraat en de Lakensestraat. 12

Alleen rijden vandaag nog steeds erg veel auto’s door die smalle straten. Om van die as een veilige fietsroute te maken, is het stadsbestuur eigenlijk verplicht om er een knip door te voeren, wellicht in de Zwarte Lievevrouwstraat. Dat zegt onder meer de Fietsersbond. “Toen er gewerkt werd aan Brucity was het verkeer een tijd geblokkeerd, dat werkte prima”, vindt Thomas Deweer van de Brusselse fietsersbond. Die belangenvereniging is tegen het verbod gekant. “Het zinvolst is om die alternatieve as fietsvriendelijk te maken en fietsers zo te overtuigen om weg te blijven van de Anspachlaan. Kijk naar de Nieuwstraat: daar is geen fietsverbod, maar fietsers kiezen zelf voor het alternatief van de heringerichte Adolphe Maxlaan.” De vereniging staat niet alleen met haar protest tegen het verbod. Zelfs voetgangersbeweging Walk is tegen en vindt een onveilige fietsroute erger dan irritaties door tweewielers op de Anspachlaan.

Files Dansaertstraat oplossen

Een knip zou nog meer voordelen hebben. Ook de veelbesproken files op het einde van de Dansaertstraat worden immers gevoed door het autoverkeer dat nu op de verkeersas in kwestie rijdt. Mobiliteitsschepen Anaïs Maes benadrukt dat een alternatief fietstracé enkel zin heeft als het echt veiliger is. “Het heeft geen zin om een gevaarlijke situatie voor voetgangers te vervangen door een situatie die gevaarlijk is voor fietsers. We hebben daarover nog geen politiek akkoord. Het verbod staat in ons meerderheidsakkoord en ik wil dat ook uitvoeren, maar alleen als de oplossing voor fietsers echt veilig is.”

Een nieuwe knip of verkeersfilter toevoegen ligt alvast moeilijk voor de Franstalige liberalen, die zich sterk maken dat de verkeersfilters in de Vijfhoek onder hun impuls geleidelijk verdwijnen. Sinds de MR op het gewestniveau uit de formatie is gezet, profileert voorzitter Georges-Louis Bouchez zich opnieuw volop als anti-Good Move en pro-auto.

Lokaal verkeer

David Weytsman, de liberale kopman in het stadsbestuur, slaat aan de telefoon een mildere toon aan dan zijn voorzitter. “We zoeken naar oplossingen om de zachte mobiliteit te bevorderen op die as tussen de Lakensestraat en de Arteveldestraat, en ik denk dat we wel een akkoord zullen vinden.”

Ook Weytsman wijst erop dat minder autoverkeer de files in de Dansaertstraat kan verminderen. Weytsman wijst op alternatieven voor een echte verkeersfilter, die het autoverkeer helemaal blokkeert op een bepaalde plek. “We denken erover na om de Zwarte Lievevrouwestraat als lokaal verkeer te organiseren, voor wie er woont, werkt of studeert. Op het einde van de Hoogstraat werkt dat.” Naast die discussie over de plek van de auto buigt het stadsbestuur zich ook over de plaatsen waar fietsers de voetgangerszone nog zullen kunnen dwarsen. “Op een plek als het Beursplein is dat bijvoorbeeld minder evident”, vindt Maes. In een latere fase wil het bestuur de Arteveldestraat en de Lakensestraat beter inrichten. “Het wegdek

“Het verbod staat in ons beleidsakkoord. Ik wil dat uitvoeren, maar alleen als de oplossing veilig is voor ﬁetsers” Anaïs Maes (Vooruit.brussels)

Schepen van Mobiliteit, Stedenbouw en Openbare Werken”

moet soms vernieuwd worden en we moeten beter uitleggen wat een ﬁetsstraat is. Veel bestuurders begrijpen dat nog altijd niet en weten bijvoorbeeld niet dat je daar geen ﬁetsers mag inhalen.”

Denkoefening over ﬁetsroutes

De Fietsersbond vindt ondertussen dat het debat over de noord-zuidfietsverbinding een breder euvel blootlegt. “Als het over verkeersstromen in de Vijfhoek gaat, denken we nog steeds uit autoperspectief en daarna kijken we pas of er ook plaats is voor de fiets”, analyseert Thomas Deweer. “Dat is een oud zeer dat je ook in de vorige bestuursperiodes al zag. Het is hoog tijd om een globale denkoefening te starten over fietsroutes door het centrum.” 14 januari 2026 |

Opinie

‘Maak rijden tijdens de spitsuren betalend’ Minder fileleed en meer geld om te investeren in betere infrastructuur. Mobiliteitsexpert Dimitri Strobbe ziet voordelen in het voorstel om autobestuurders te laten betalen tijdens de spitsuren in Brussel.

Dimitri Strobbe

Mobiliteitsexpert en mandataris bij Brussel Mobiliteit Dit stuk werd geschreven ten persoonlijke titel

Formateur Yvan Verougstraete, in zijn zoektocht naar een Brusselse meerderheid, stelde onlangs een congestietaks voor. De natte droom voor mobiliteitsexperten. Ofwel: betalen om tijdens de spitsuren een bepaalde zone van Brussel binnen te rijden. Het duurde niet lang of de kritiek volgde. Mobiliteit, dat ligt gevoelig. De portefeuille, nog méér. Maar toeteren heeft geen zin als iedereen in de ﬁle staat. Ik zie twee belangrijke voordelen van zo’n congestietaks. Ten eerste zal die leiden tot minder verkeersdrukte. Mensen die niet per se in de spitsuren moeten rijden, zullen twee keer nadenken en alternatieven zoeken. Wie wel een verplaatsing met de wagen wil of moet maken, zal vlotter kunnen rijden. De afname van enkele procenten verkeer kan al voldoende zijn om ﬁles volledig op te lossen. Tegelijk kan het sluipverkeer in bepaalde wijken gevoelig afnemen. Addertjes onder het asfalt? Een

Stadsleven Het heeft geen naam door Karen De Becker

Belgen hebben pas sinds 1987 de vrije keuze om een voornaam te kiezen. Dat leerde ik van een collega, die een overzicht maakte van al dan niet populaire voornamen op BRUZZ.be. Voordien 14

werden bijna uitsluitend namen toegelaten van heiligen of historische figuren, lees ik. Toegegeven, niet elke gemeente was even streng, maar in mijn geboortejaar stond Karen in Ukkel niet op die

te lage prijs zal nauwelijks effect hebben. En daarnaast is er een kleine verschuiving in de tijd: de spits wordt wat uitgesmeerd. Omdat het verkeer op sommige (dins- en donder-)dagen al heel de dag heel druk is, beprijst men best ook meteen buiten de spitsuren.

Sociale correctie

Ten tweede genereert de maatregel extra inkomsten: tot honderden miljoenen per jaar met zo’n 350.000 voertuigen die dagelijks Brussel binnenrijden. Het bedrag moet trouwens nét hoog genoeg zijn om het verkeer vlot te trekken, maar niet té hoog om nog betaalbaar en sociaal te blijven en de economie niet te schaden. Delicaat, maar bijvoorbeeld Singapore leert dat het kan door met variabele prijzen te werken op basis van de verkeersdrukte. De autoriteiten passen de prijzen er elke drie maanden aan. Bij een juiste prijszetting, komt trouwens het sociale aspect snel naar boven. Iedereen gelijk voor de

lijst, zo bleek toen mijn vader nog voor mijn geboorte navraag deed. De plichtsgetrouwe ambtenaar zei: “Als u kunt bewijzen dat die naam elders courant is, is het misschien mogelijk.” Mijn vader schreef een resem ambassades aan met het verzoek te bevestigen dat Karen een veel voorkomende naam

taks klinkt op eerste gezicht logisch. We kunnen immers denken dat iedereen dezelfde kosten veroorzaakt aan de maatschappij: onderhoud aan bruggen, tunnels en wegen, geluid, luchtkwaliteit, ongevallen en ﬁles. Echter, de bestaande verkeersbelasting is al niet sociaal: mensen die weinig rijden, betalen evenveel verkeersbelasting als kilometervreters. Die vervangen door een congestietaks is een eerste sociale correctie: minder rijden betekent minder betalen. En omdat rijden in de spitsuren een maatschappij meer kost, zal de automobilist ook meer betalen. De congestietaks laat toe om

was in hun thuisland. Onder meer Canada, Noorwegen, de VS en Zuid-Afrika stuurden een officiële bevestiging, gestempeld, ondertekend, op net briefpapier. Op de warmste 21 april ooit kwam ik ter wereld. De ambtenaar op het Ukkelse gemeentehuis hield star vast aan zijn lijstje en weigerde resoluut. Net zo

vastberaden haalde mijn vader zijn dossier boven. De man verdween, bleef lang weg, kwam terug en sprak de haast historische woorden: “De chef zegt dat het in orde is meneer.” In Stadsleven vertellen redacteurs en lezers in maximaal 1000 tekens een verrassende anekdote over Brussel. Insturen kan via redactie@bruzz.be

Cartoon door Kim

nog veel meer te differentiëren. Bijvoorbeeld op basis van inkomen, gewicht en vermogen van de wagen, werk of sociale situatie. Zo kan er een correctie zijn voor bijvoorbeeld taxi’s, aannemers en gezinnen die meer afhankelijk zijn van de auto en minder alternatieven hebben. Extra argument voor de voituristen: een deel van dat geld kan meteen geïnvesteerd worden in onderhoud en betere infrastructuur – of in alternatieven, zoals ﬁetspaden en openbaar vervoer. Zo’n systeem werkt best zo eenvoudig mogelijk. Een controlerend camerasysteem heeft

Brussel al: de ANPR-camera’s voor de LEZ (Low Emission Zone). We passen het best meteen toe op heel het gewest: eenvoudig te communiceren, want geografisch hetzelfde als de LEZ. Milaan en Londen doen iets gelijkaardig. Daarenboven kunnen we in Brussel handig gebruikmaken van de applicatie die ontwikkeld werd voor SmartMove, de nooit uitgevoerde “slimme kilometerheffing”. De Brusselaar moet allicht nog overtuigd worden. De politiek kan ondertussen al eens kijken naar Zweden. Daar hebben ze de Trängselskatt: geen Ikea-kast, maar een congestiebelasting, met een variabel tarief naargelang spits- en daluren. Het bleek een groot succes. In Stockholm was initieel 70 procent van de inwoners tégen. Na de proefperiode stemde een nipte meerderheid in een referendum vóór het behoud van de congestietaks. Vandaag is dat zo’n 70 procent. Welke visie willen we voor Brussel? Een aangename, filevrije stad? Of willen we blijven aanmodderen in ellenlange files die de stad versmachten en onleefbaar maken voor bezoekers en inwoners? De congestietaks is een relatief eenvoudige en effectieve maatregel, die ook de broodnodige centen zal binnenbrengen. Ik zou niet langer twijfelen. Reageren of zelf een opiniestuk insturen? Mail naar redactie@bruzz.be

Quote Tv-maker Eric Goens naar aanleiding van zijn nieuwe docureeks ‘Dealen met coke’

“Ik vrees het moment dat de ‘rust’ zal zijn weergekeerd in Brussel of Antwerpen. Dat zou betekenen dat de bendes daar de territoria onderling netjes verdeeld hebben” Dag Allemaal, 6 januari 2026

14 januari 2026 |

In beeld

In het nieuws 12/01 | Tinne Van der Straeten (Groen) stopt als parlementslid. Oud-minister Tinne Van der Straeten (Groen) vertrekt uit de Kamer. Ze stopt als parlementslid en gaat aan de slag als CEO van de Europese lobbygroep WindEurope. Dat 16

heeft de organisatie maandag bekendgemaakt. “Ik krijg een andere rol, de agenda blijft dezelfde”, zegt ze over haar overstap. 10/01 | Boer dropt lading aardappelen op Grote Markt. Zaterdag dropte een Waalse tractorbe-

stuurder in het kader van de boerenprotesten een grote lading aardappelen in het centrum van Brussel. Na de actie werd hij van zijn vrijheid beroofd, onder meer wegens een inbreuk op de openbare reinheid. Zondag werd hij vrijgelaten. Een inzamelactie onder collega’s leverde al meer dan 25.000 euro op.

10/01 | Union mag 237 bomen kappen voor bouw van nieuw stadion. Landskampioen Union zet een stap dichter richting zijn nieuwe voetbalstadion op de Bempt-site. Het Milieucollege keurde de milieuafwijking goed, die was aangevochten door milieuvereniging We Are Nature. De club krijgt nu groen licht voor het

kappen van 237 bomen en het vernietigen van bepaalde natuurlijke habitats, waaronder leefgebieden van vogels en vleermuizen. 09/01 | Renovatie conservatorium begint in februari. Begin januari 2025 sloot het Brusselse conservatorium de deuren voor een grondige

Sneeuwdieren Weercode oranje hield de Brusselaars niet tegen om zich helemaal uit te leven in de sneeuw. Op ski’s door de straten van Sint-Gillis, bijvoorbeeld, of met een snowboard van de helling aan de Basiliek van Koekelberg. De winterse neerslag lokte ook kunstzinnige Brusselaars naar buiten. Aan het kanaal doken Pingu, een zeeleeuw en een schildpad op. © YSOLDE LOONTIENS

renovatie. Na de voorbereidende fase kan de eigenlijke renovatie, voorzien eind 2025, in februari 2026 van start gaan. Het gaat volgens de voorzitter van vzw Conservamus, Rahim Samii, om een totaalrenovatie. “Alles wordt aangepakt: dak, gevel en verwarming worden volledig vernieuwd. In

totaal gaat het om bijna 15.000 vierkante meter.” 09/01 | Emel Köse vervangt Christophe De Beukelaer in Brussels parlement. Vorige week vrijdag heeft Emel Köse (Les Engagés) de eed afgelegd in het parlement van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Ze volgt daarmee Christophe

De Beukelaer op en begint zo haar eerste mandaat op gewestelijk niveau. De Beukelaer zette na twaalf jaar actieve politiek een punt achter zijn publieke mandaat, al blijft hij voorlopig nog discreet betrokken achter de schermen. 08/01 | Opnieuw vrederechter in twee

Brusselse kantons. Twee Brusselse kantons beschikken weer over een eigen, vaste vrederechter. Audrey Surny is de nieuwe vrederechter voor Anderlecht 1, Frank Vandevoorde is aangesteld als de vaste titularis voor het kanton Brussel 4. Met die nieuwe aanstellingen, zitten er nu nog drie van de negentien

Brusselse kantons zonder titularis. 08/01 | Gerenoveerd Atomium trakteert. Het Atomium viert in 2026 de 20e verjaardag van de renovatie met een jubileumprogramma. Voor Belgen die op de dag van de heropening geboren zijn, opent het een jaar lang gratis de deuren. 14 januari 2026 |

Samenleving

Professor Mattias De Backer onderzocht de code van de straat

‘De digitale wereld bedreigt de openbare ruimte’

“

14 januari 2026 |

Samenleving

Dat mensen kijken in zekere zin zijn beroep is, zegt VUB-professor Mattias De Backer. De bevindingen van al dat kijken bundelde de expert in openbare ruimte in zijn boek De code van de straat. “Overlast is een erg vaag begrip, een soort juridisch drijfzand.” door Kris Hendrickx foto Bart Dewaele

attias De Backer wacht BRUZZ op in een café aan het Beursplein, misschien wel het hart van de Brusselse openbare ruimte. De chalets op het plein herinneren nog aan de vijf weken waarin de kerstmarkt dat hart inpalmde. En de trappen van de Beurs, die onvolprezen stadstribune, liggen er voor een keer ondergesneeuwd bij. “Eigenlijk zijn we allemaal expert in de openbare ruimte, alleen weten we dat niet”, mijmert De Backer. “Als ik ergens ga presenteren zie je telkens die sprankel in de ogen van mensen: ‘Zo had ik het nog nooit bekeken.’” Het is een sprankel waar ook zijn boek De code van de straat op mikt.

Is Brussel een goede plek om de openbare ruimte te observeren?

MATTIAS DE BACKER: Ja, het is onze enige echte grootstad. Voor sommige fenomenen die in de publieke ruimte ontstaan, heb je een zekere grootteorde en diversiteit nodig. Denk bijvoorbeeld aan het feit dat grootstadbewoners niet opkijken van heel diverse medebewoners, de indifference to difference.

Openbare ruimte wordt steeds vaker geprivatiseerd of gecommercialiseerd. In dat verband wordt weleens gesproken over ‘het eind van de openbare ruimte’. Ziet u dat ook in Brussel? DE BACKER: Kijk gewoon door het raam (naar

de chalets van Winterpret, red.). Een kerstmarkt privatiseert de publieke ruimte misschien niet letterlijk, want de toegang is vrij. Toch ben ik er zeker van dat bepaalde groepen – jonge bewoners van Molenbeek bijvoorbeeld – zich steeds minder welkom voelen op een aantal centrale plekken in de stad, omdat die voortdurend door commerciële evenementen worden ingenomen. Of de commercialisering van het Sint-Katelijneplein, met steeds grotere terrassen en als kers op de taart zelfs het wegnemen van de publieke banken. Kwestie 20

van aan ongewensten helemaal duidelijk te maken: “Dit is geen plek voor u.” Op dat plein verbleven vroeger heel verschillende groepen: daklozen en dronkenlappen, maar evengoed jongeren. Die ruige diversiteit wil men steeds meer ‘opkuisen’.

Aan de voetgangerszone is toch net openbare ruimte bijgekomen? Meer plaats voor voetgangers, openbare banken … DE BACKER: Klopt, al zie je wel dat proper

maken van bovenaf niet altijd makkelijk is. Een aantal groepen claimt de ruimte later op de avond toch weer. Maar in het algemeen ben ik eerder enthousiast over de inrichting en het gebruik. Die hele zone benadrukt nog eens dat dit het centrum is. Ooit was ik in Tampa in Californië en vroeg ik aan de

Door onder meer de groei van AI zullen we steeds minder naar buiten gaan. Sommige mensen maken nu al een avatar aan als vriend. En als we dan toch in de openbare ruimte zijn, hebben we er minder onze aandacht bij. Wanneer er minder gebruikers van de openbare ruimte zijn en die minder divers zijn, is dat een slechte zaak voor de veiligheid. Ik zoek naar positieve aspecten van de digitalisering voor de openbare ruimte, maar vind ze niet echt. Natuurlijk laat die evolutie vandaag toe om plots héél veel mensen op de been brengen in de publieke ruimte. Toen een Franse inﬂuencer in 2017 mobiliseerde, stond het Muntplein opeens vol met honderden jongeren. Maar dat is dan weer een fenomeen waar de politie zich echt het hoofd over breekt.

Je hoort wel vaker dat de openbare ruimte meer voor mannen is ingericht. Hoe kan dat beter?

DE BACKER: Sommigen zeggen dat die inrichting zo is omdat de architecten mannen waren. Misschien kunnen we op dat vlak stappen zetten. Daarnaast kan je gewoon heel breed bewoners en experten betrekken bij het ontwerpen van een ruimte. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij de heraanleg van de Nieuwe Graanmarkt, waar ook ik geraadpleegd werd.

“Jongens voelen zich sneller onveilig buiten de eigen wijk” hoteluitbater hoe ik naar het centrum kon wandelen. Twee uur later kwam ik terug, ik had het centrum niet gevonden. Blijkbaar was ik er dwars doorheen gelopen, zonder het op te merken. Het was een centrum op zijn Amerikaans, ingericht voor de auto, met weinig dichtheid.

We zijn vandaag erg vaak met schermen bezig, ook in de openbare ruimte. Daardoor zijn we daar toch veel minder aanwezig dan pakweg dertig jaar geleden?

DE BACKER: Ja, die opmars van de digitale wereld vormt eigenlijk een veel grotere bedreiging voor de publieke ruimte dan commercialisering en beveiliging. Die trend zal alleen maar sterker worden, denk aan de opkomst van smart glasses.

Hoe richt je een vrouwvriendelijkere omgeving in?

DE BACKER: Bijvoorbeeld door iets meer besloten hoekjes te creëren. Meisjes zijn vanaf een bepaalde leeftijd meer geneigd om ergens samen te gaan zitten en te praten. Dan moet je daar een plek voor voorzien, die niet volledig afgescheiden is van de rest. Een hoofdstuk in mijn doctoraat gaat over wat een plek nu net een goede hangplek voor jongeren maakt. Een iets hoger gelegen plaats waar je een goed overzicht hebt om naar mensen te kijken, is bijvoorbeeld ideaal. Ook een ruggensteun of afdakje voor beschutting is positief, net als genoeg activiteit om naar te kijken. Het idee dat jongeren ergens verscholen willen zitten, klopt niet. Ze willen zien én

BIO • 45 jaar • Opgegroeid in de Vlaamse Ardennen, woont in Gent • Studies Filosofie (UGent), Urban Studies (VUB) • Wetenschappelijk medewerker van parlementslid Sven Gatz • Doctoraat in de criminologie (VUB) • Onderzoeksprofessor bij het departement criminologie (VUB) • Expert in openbare ruimte, radicalisering en jongeren

gezien worden. Ze zijn de hele tijd bezig met een soort theater, waarin ze hun eigen identiteit aan het ontwikkelen zijn. Gezien worden is daar essentieel in, dat geldt nog meer voor jongens. En nog iets: voor vrouwen is verlichting in de openbare ruimte extra belangrijk.

Jongens blijven eerder in hun eigen wijk, terwijl meisjes veeleer naar het centrum of elders trekken om aan sociale controle te ontsnappen, zeiden Gitte Van Der Biest en Jessica Vosters van JES ooit in een interview met BRUZZ.

DE BACKER: Dat komt helemaal overeen met mijn eigen observaties. Jongens voelen zich sneller onveilig buiten de eigen wijk, of hebben er ervaringen met racisme en uitsluiting. Doordat ze zich daar niet zo goed voelen, wordt de identiﬁcatie met de eigen buurt extra sterk en gaan ze die ook extra claimen. Hoe gestigmatiseerder een buurt, hoe trotser jongeren zich daardoor vaak tonen om er te wonen. Het label dat de buitenwereld op je plakt, versterkt je eigen groepsgevoel. Dat is sociale identiteit.

Over jongeren gesproken: in uw boek gaat het meermaals over het begrip overlast. Die term wordt nooit gebruikt voor witte volwassenen uit de middenklasse, merkt u op.

DE BACKER: Stel dat je lawaai op straat hoort terwijl je wil slapen. Je kijkt door het raam naar buiten en ziet je buurman bezig. Dan

kalmeer je wellicht en ga je weer slapen. Maar als het drie jongeren zijn die je niet kent, en met een andere huidskleur, is je reactie wellicht anders, door een soort van bias. Het hele overlastverhaal is vaak een manier om sommige vooroordelen een plek te geven. Dat geldt voor veel partijen: de burgers, de academische wereld en de media die erover schrijven, én de overheid die er beleidsinstrumenten rond heeft ontwikkeld, zoals de GAS-boetes. Overlast is trouwens een erg vaag begrip, een soort juridisch drijfzand ook.

De openbare ruimte weerspiegelt vaak de heersende macht, schrijft u een paar keer in uw boek. Waar ziet u dat recentelijk in Brussel?

DE BACKER: De hele aanpak van de metrower-

ken rond de Stalingradlaan en het Zuidpaleis is daar een voorbeeld van. Een hele reeks etnische winkels verdwijnt daar nu. Daar zit ook een machtsverhaal achter, met vastgoed dat over een aantal jaar veel meer geld zal waard zijn, waardoor dezelfde mensen van vandaag er wellicht geen zaak meer zullen kunnen starten.

Brussel heeft nog steeds volkse en armere wijken in het centrum, iets dat in andere hoofdsteden veel zeldzamer is. Heeft dat invloed op de openbare ruimte?

DE BACKER: Daardoor is het centrum hier veel inclusiever en diverser dan bijvoorbeeld in tal van Franse steden.

Hoe kan deze stad haar openbare ruimtes verbeteren?

DE BACKER: Tijdens mijn doctoraat ben ik op een bepaald moment foto’s beginnen te maken van allerlei hekken en afsluitingen in de openbare ruimte. Brussel is een fantastische chaos, waarin je op sommige plaatsen zelfs hekken rond hekken vindt. Het is soms zo slecht georganiseerd, dat een nieuw ontwerp in zekere zin al een luxe is. Als we al eens zouden beginnen met het goed gebruiken van en zorgen voor de dingen, zou dat al veel zijn. Hekken die vergeten worden, waardoor er op den duur struiken in groeien, zijn daar geen voorbeeld van. Voor een jonge wijkbewoner komt dat in zekere zin neer op diefstal van zijn openbare ruimte. Als er geen geld is voor een dure renovatie, maak de ruimte dan tenminste bruikbaar en het liefst ook nog een beetje aanpasbaar. In andere gevallen zie ik eerder een systematische onderinvestering in de publieke ruimte sinds de bouw. Peterbos, waar ik ook onderzoek deed, is daar een goed voorbeeld van.

De code van de straat, Mattias De Backer, 140 blzn., uitgeverij Acco, 22,50 euro

‘LE MONDE NUMÉRIQUE MENACE L’ESPACE PUBLIC’

FR/ Observer les gens fait partie du métier de Mattias De Backer, professeur à la VUB. Dans De code van de straat (« Le code de la rue »), il rassemble ses observations et soixante ans de littérature sur le sujet dans un livre sur les espaces partagés avec des inconnus et les règles – dites ou implicites – qui s’y appliquent. Il y analyse aussi l’évolution de l’espace public, de sa commercialisation à notre tendance croissante à nous enfermer derrière écrans et écouteurs. « C’est surtout ce dernier phénomène qui menace l’espace public. »

‘THE DIGITAL WORLD IS A THREAT TO PUBLIC SPACE’

EN/ Watching people is, in a sense, his profession, says VUB professor Mattias De Backer. In De code van de straat (“The Code of the Street”), he compiles decades of research on public space into an accessible book about the spaces we share with strangers and the rules – spoken or unspoken – that govern them. He also explores how public space is evolving, from commercialization to the growing presence of digital screens and headphones. “It is especially this last phenomenon that poses a threat to public space.” 14 januari 2026 |

Bozar

CELEBRATING LUC BREWAEYS 2025-2026

FRI 30.01

BRUSSELS PHILHARMONIC & LUC BREWAEYS FOUNDATION PRESENT A LAB PRODUCTION CONDUCTOR ILAN VOLKOV CONCERTMASTER OTTO DEROLEZ VIOLIN SAMUEL NEMTANU ELECTRONICS CENTRE HENRI POUSSEUR

BREWAEYS

SYMPHONIES NOS. 2 & 6 DEBUSSY PRELUDES BOOK I & II (ARR. BREWAEYS) JANSSENS VIOLIN CONCERTO (WORLD PREMIERE)

FLAGEY BRUSSELS

TICKETS: BRUSSELSPHILHARMONIC.BE WITH THE SUPPORT OF BESIDE TAX SHELTER AND THE BELGIAN TAX SHELTER

Ryoji Ikeda © DR/GR

V.U. GUNTHER BROUCKE · ONTWERP LIESBET LUTIN · FOTO © MARC PENNARTZ

Beats & Pieces Percussion Festival

15 → 18 Jan.’26

Info & tickets

LIED DER NACHT

SAT 07.02

BRUSSELS PHILHARMONIC PRESENTS A BUCKET LIST PRODUCTION CONDUCTOR KAZUSHI ONO CONCERTMASTER OTTO DEROLEZ MAHLER

SYMPHONY NO. 7 ‘LIED DER NACHT’

TICKETS: BRUSSELSPHILHARMONIC.BE WITH THE SUPPORT OF BESIDE TAX SHELTER AND THE BELGIAN TAX SHELTER V.U. GUNTHER BROUCKE · ONTWERP LIESBET LUTIN · BEELD © DOMINIQUE BRION

Advertissement_Beats & Pieces_Bruzz.indd 1

16/12/2025 15:55

FLAGEY BRUSSELS

Botanisch Brussel

Gele kornoelje Duizenden nieuwe bomen en struiken geplant deze winter De Bûûmplanters versterken deze week de bosranden van het Koning Boudewijnpark met nieuwe soorten struiken en bomen, zoals gele kornoelje, meidoorn en zwarte els. door Andy Furniere

De winter is ideaal om nieuwe bomen te planten, want dan gaan ze in rustmodus, waarbij hun sapstroom stilvalt en hun bladeren op de grond vallen. Dat vermindert de kans op schade. Al kan vrieskou altijd roet in het eten gooien, zoals vorige week. “Het is niet eenvoudig om een bevroren bodem te bewerken, en verplanten bij vriestemperaturen brengt de gezondheid van jonge bomen trouwens ook in gevaar”, zegt Yoeri Bellemans, medeoprichter van de Bûûmplanters. “Als je ze bij vorst uit de grond haalt, kan je hun wortels al meteen beschadigen. Ze kunnen bovendien uitdrogen door de felle koude.” Vandaar dat de Bûûmplanters vorige week enkele plantacties moesten uitstellen, maar ondertussen is de draad van het plantseizoen alweer opgepikt. Dat seizoen ging midden november van start en loopt nog tot midden maart. Deze winter zal de organisatie zo’n zestigduizend bomen en struiken planten, waarvan tienduizend in Brussel. Daarvoor krijgt de organisatie de hulp van ongeveer tweeduizend vrijwilligers, bijvoorbeeld van scholen, verenigingen en bedrijven. Eerder dit seizoen stonden het Josaphatpark en de begraafplaats van Molenbeek op de agenda, deze week het park van Laken en het Koning Boudewijnpark – in opdracht van Leefmilieu Brussel. “In Laken werd een twintigtal fruitbomen aangeplant, met een gemengde haag daarrond.” In het Koning Boudewijnpark werden de bosranden versterkt met soorten struiken en bomen

Eigenschappen • Van november tot maart is de beste periode om bomen te planten • Bomen gaan in de winter in rustmodus, zodat ze verplant kunnen worden zonder ze te beschadigen • De Bûûmplanters plannen om deze winter zo’n zestigduizend nieuwe bomen en struiken te planten, waarvan tienduizend in Brussel

die er nog grotendeels ontbraken, zoals meidoorn en zwarte els. De komende weken trekken de Bûûmplanters onder meer nog naar Sint-Gillis, Elsene en Ukkel. In totaal planten de vrijwilligers dit seizoen een vijftiental verschillende soorten struiken en een twintigtal soorten bomen, allemaal inheemse exemplaren, vertelt Bellemans. “Belangrijk is om een grote spreiding aan bloeiperiodes te verkrijgen op locaties, zodat insecten er gedurende maanden aan een stuk aan voedsel kunnen raken.” Een van de soorten die zowel in Laken als in het Koning Boudewijnpark werd aangeplant, en die gauw in bloei komt, is gele kornoelje. “Die bloeit al in februari, met gele bloemen, opmerkelijk genoeg voordat de plant in blad komt. De vruchten zijn eetbaar, ideaal om lekkere gelei mee te maken. Al moeten ze goed rijp zijn.” Bellemans heeft nog wat tips voor wie een boom wil planten. Ten eerste moet een boom met naakte wortels, dus niet in een pot, zo snel mogelijk in de grond – zelfs al is dat op een tijdelijke plek. “Anders riskeer je een boom te planten die bij voorbaat ten dode is opgeschreven.” De permanente standplaats is van cruciaal belang. “Houdt een boom van drassig? Zoek zulke dingen uit. Hou rekening met hoeveel licht de boom zal ontvangen en hoe groot het exemplaar zal worden. Zodra de boom is geplant, haal je in langere periodes van droogte best de gieter boven, zeker in de eerste jaren.” Meer info over de plantacties van de Bûûmplanters op: buumplanters.be/nl/ik-wil-helpen

Reeks nalezen?

Lees de hele reeks op BRUZZ.be/dossier/botanisch-brussel 14 januari 2026 |

Podcasts

‘Ik weiger cynisch te worden’ Laura Scheerlinck duikt met succespodcast ‘De volksjury’ in spraakmakende moordzaken

Vanuit haar huis in Schaarbeek ontrafelde podcastmaker Laura Scheerlinck al tientallen moordzaken in De volksjury, een van de meest beluisterde podcasts van Vlaanderen. Nu heeft ze een reeks klaar over de terreuraanslagen van 22 maart, binnenkort tien jaar geleden. “Het extreme gedachtegoed is in elk geval niet weg.” door Eva Christiaens foto’s Tiene Carlier

en introductie van Laura Scheerlinck gebeurt niet dikwijls zonder haar professionele wederhelft Silke Vandenbroeck, want De volksjury is een duoproject. Het zaadje ervoor ontsproot in 2017 tijdens een kotfeestje in Brussel. “Silke had journalistiek gestudeerd aan de VUB met mijn huisgenoten, ik was een jaar eerder afgestudeerd. In die tijd was Facebook nog een ding. Zij had daarop een truecrimepodcast gedeeld waar ik naar luisterde, ik had dat geliket en wij zijn aan de praat geraakt. We waren jong, dronken en zeiden plots: ‘Willen wij dat ook eens proberen?’” Niet veel later zaten de twee in de inmiddels gesloten club Kumiko te brainstormen. “We wilden beginnen met een Belgische zaak en kozen voor de verdwijning van Christine Van Hees uit de jaren tachtig, die nog altijd niet is opgelost.” Zeven jaar en 176 afleveringen later bereikt De volksjury ruim 400.000 luisteraars per maand en dingen ze straks voor het derde jaar op rij mee naar een Kastaar, Vlaanderens bekendste mediaprijs. Beide makers kunnen volwaardig leven van hun job: ze waren de eerste Vlaamse podcastmakers die dat financieel evenwicht bereikten. Vandenbroeck verkaste inmiddels naar Antwerpen, maar Laura Scheerlinck is niet van plan om Brussel te verlaten. “Ik ben opgegroeid in Zaventem en altijd een fiere Brusselaar geweest”, vertelt ze in haar eigen wijk in Schaarbeek die ze als een klein dorp omschrijft. Aan de Louis Bertrandlaan komt ze aan met baret en poffer-winterlaarzen die ze naar eigen zeggen nooit uit de kast haalt tenzij het sneeuwt. “Geweldig, toch? Ik ben helemaal klaar voor een lading communiefoto’s”, lacht ze.

SCHEERLINCK: We bespreken per aﬂevering een moordzaak uit België of het buitenland en gaan samen op zoek naar de dader. In het begin waren dat vooral onopgeloste zaken of cold cases, maar dat is gaandeweg uitgebreid naar moorden in het algemeen. Zeker als wij een Belgische zaak brengen, krijgen we altijd veel berichtjes van luisteraars die het dorp herkennen of er ooit familie hadden. Ik heb diezelfde neiging. Als ik hoor dat een man in Evere, op amper enkele straten van mijn huis, is aangevallen met een harpoen, dan trekt die nabijheid mij aan (de zaak-Eric Vanderlinden uit 2007, red.). Het maakt ook dat we thema’s die ons raken vaker selecteren, zoals femicide, racisme en homofobie. We hebben nu eenmaal een groot platform om die zaken aan te kaarten. Ik ben zelf nooit geconfronteerd met partnergeweld, maar als vrouw herken ik me toch sneller in zulke verhalen dan in een moord op een professor die in de Andes ging wandelen. Ik ben geen professor en ik zou al helemaal niet in de Andes gaan wandelen.

Je bent nu een jaar zelfstandige en fulltime podcastmaker. Hoe loopt dat?

Vanaf februari touren jullie met een derde liveshow door Vlaanderen, dit keer een whodunit in de Verenigde Staten van de jaren 1990. Waarom kom je er niet mee naar Brussel?

LAURA SCHEERLINCK: Het was een goede keuze. Ik heb tien jaar met veel liefde als ﬁlmproducent gewerkt, maar de combinatie was niet langer houdbaar. Ik was altijd moe. Overdag had ik mijn voltijdse job. ’s Avonds begon een tweede shift van research, montages en shows of boeken schrijven. Als mensen mij vroegen waar ik nog naartoe werkte, moest ik steeds vaker toegeven dat ik vooral meer tijd met vrienden en familie wilde doorbrengen. Dat is gelukt. Ik heb als zelfstandige ook meer ruimte voor leuke projecten, zoals een samenwerking met Het Laatste Nieuws tijdens normale werkuren.

Kan je nog eens uitleggen waarover De volksjury precies gaat?

“Ik zou graag een aflevering maken over de Marollenmoord uit 2007”

SCHEERLINCK: Dat vind ik zelf heel jammer, maar Brussel blijft een uitdaging. Terwijl ik zeker geloof dat we hier voldoende luisteraars hebben. Ze wonen gewoon meer verspreid dan in Antwerpen. Het ﬁjne aan de grootstad is dat ik zo ook minder word herkend. We komen met de show wel naar culturele centra in de Vlaamse rand, zoals in Halle.

Je hebt al afleveringen gemaakt over seriemoordenaar Andras Pandy en over de mp3-moord op Joe Van Holsbeeck. Welke Brusselse zaken staan nog op de lijst? 14 januari 2026 |

Podcasts

SCHEERLINCK: Wat heel dikwijls getipt wordt, is de verdwijning van Jeanne in 1906. Dat meisje is in een winkelstraat verdwenen en later vermoord teruggevonden. De dader is nooit gevonden. Ik ga altijd goed op zaken uit die tijdsperiode, want je baseert je enkel op getuigenverhoren, crime scenes en de eerste vingerafdrukken. Er waren geen camerabeelden of DNA-onderzoeken. Ik zou ook graag een aﬂevering maken over de Marollenmoord uit 2007. Leopold Storme heeft toen zijn beide ouders en zus vermoord en hen nadien in tapijten gewikkeld. Hij is veroordeeld, maar heeft dat altijd ontkend.

In de Marollen vind je vandaag wel meer inspiratie voor moordzaken: in het drugsmilieu was daar al eens een grote folterzaak. Maar over dat soort Brusselse criminaliteit heb je het minder. Waarom? SCHEERLINCK: Omdat ik niet te cynisch wil zijn. We brengen trouwens geen drugszaken in De volksjury. Die moorden kaderen vaak in grote criminele netwerken die wij moeilijk kunnen kaderen in één aﬂevering. In Nederland zijn er podcastmakers die dat wel proberen, maar we kennen allemaal het verhaal van journalist Peter R. De Vries, die er heel dicht op zat (De Vries werd in 2021 doodgeschoten, red.).

Waarom ging je ervan uit dat een gesprek over Brussel sowieso cynisch zou worden?

SCHEERLINCK: Oh, bij mij gaat dat cynisme honderd procent over het feit dat wij geen regering hebben. Meer dan vijfhonderd dagen stilstand, wat zal de impact daarvan worden? Krijgen sociale en culturele organisaties nog subsidies, zal het Justitiepaleis ooit af raken? We zijn de hoofdstad van Europa, maar het is alsof de nationale politici ons totaal onbelangrijk vinden. Daar kan ik echt verdrietig van worden. Gisteren had ik door een autopanne een drie uur lange taxirit vanuit Poperinge. Leg dan maar eens uit aan chauffeur Johan die mij ’s nachts moest afzetten in Schaarbeek dat het goed leven is in Brussel. Ik ben hier nog altijd gelukkig, maar ik vind het steeds moeilijker om Brussel te verdedigen als onze politici zelfs geen compromissen meer kunnen sluiten.

Er wordt wel amper openlijk tegen geprotesteerd. Zou jij dat doen? Je hebt een platform.

SCHEERLINCK: Waarom niet? Ik sta graag op de barricaden voor onderwerpen die ik belangrijk vind. Pas op, geen enkele politieke partij hoeft me te bellen. Ik wil gewoon snel een regering en een Brussel dat werkt. Het maakt me zelfs niet meer uit met wie.

“Ik ben hier nog altijd gelukkig, maar ik vind het steeds moeilijker om Brussel te verdedigen”

In maart herdenkt Brussel de tiende verjaardag van de aanslagen in Zaventem en Maalbeek. Jullie komen nu al met een vierdelige podcastreeks daarover.

SCHEERLINCK: Ja, wij wilden absoluut de eersten zijn. (Lacht) Ik ga ervan uit dat de pers in maart wel met analyses zal komen over alles wat sindsdien is veranderd of aangepakt. Daar ben ik zelf benieuwd naar. Wij starten vooral met het ontstaan van Islamitische Staat in de Arabische wereld, de impact op Europa en ten slotte het gerechtelijk onderzoek in Brussel. Voor de vierde aﬂevering kunnen luisteraars zelf verhalen insturen. Zelf heb ik vooral heftige herinneringen aan de periode voor en na de aanslagen: de militairen op straat, de eerste lockdown in Brussel na de aanslagen in Parijs … Ik ben toen eens bij een vriendin blijven slapen omdat de trams niet reden.

BIO • Geboren in 1992, groeide op in Zaventem • Studeert film- en theaterwetenschappen in Antwerpen en journalistiek aan de VUB • Werkt van 2014 tot 2024 bij productiehuis Caviar • Start in 2017 de podcast De volksjury met Silke Vandenbroeck, goed voor 400.000 luisteraars • Is zelfstandig podcastmaker en auteur sinds 2025 • Woont in Schaarbeek

Laura Scheerlinck: “Zolang er overal in de wereld moorden blijven gebeuren, kan de podcast blijven doorgaan.”

Het proces naar de aanslagen is afgerond, een echte cold case is dat niet. Blijven er nog veel losse eindjes onopgelost?

SCHEERLINCK: Het extreme gedachtegoed is in elk geval niet weg. IS is ontstaan uit Al Qaida, in de nasleep van de Arabische lente. Mensen wilden vrij zijn, maar kwamen zonder hun dictators in een machtsvacuüm terecht, waar extremisme is binnengeslopen. De Verenigde Staten zijn zich trouwens beginnen te moeien, en later keerde dat zich tegen hen en Europa. Vandaag zie ik een Amerikaanse president een land binnenvallen met het risico op een machtsvacuüm. Kort geleden was er de terreuraanslag op Bondi Beach. De jongeren die zo’n aanslag plegen, twijfelen niet, zelfs niet tijdens hun proces. Ze blazen zichzelf op. Hoe ver moet je al zijn afgedwaald, en is dat alleen hun eigen schuld? Ik blijf missen wat we hieruit hebben geleerd.

Wat denk je zelf?

SCHEERLINCK: Ik denk dat we in allerlei richtingen polariseren. Dat maakt mij zeker angstig. Of het nu extreemrechtse, anarchistische of extreem gelovige jongeren zijn: het zijn jonge mensen die op zoek zijn naar zichzelf. We zijn dat allemaal geweest,

maar die zoektocht is niet voor iedereen zo uitdagend. Ik weet dat slachtoffers daar geen boodschap aan hebben, maar ik vind dat wij als maatschappij, als gezin en ouders de verantwoordelijkheid dragen om kinderen daarin te begeleiden. Ik hoop dat we op dat vlak al meer actiepunten kunnen afvinken dan vijf jaar geleden. De aanslagen waren gruwelijk, maar misschien waren die jongeren tegelijkertijd een vogel voor de kat.

Heeft je podcast je milder gemaakt voor daders, denk je?

SCHEERLINCK: Ik vind nog altijd dat wie feiten pleegt daarvoor gestraft moet worden, maar ik ben wel hoopvol geworden over de andere kant van de misdaadwereld. Ik heb al tal van empathische wetsdokters, psychiaters, advocaten en politiemensen ontmoet, die ons spontaan berichtjes sturen om extra toelichting te geven en die aan bod komen in onze specials en onze boeken. Dat zijn mensen die leven voor hun job en écht een oplossing willen voor slachtoffers en nabestaanden. Ik word trouwens ook hoopvol door onze luisteraars. Na de aﬂevering over Semira Adamu (Nigeriaanse vrouw die in september 1998 stikte in een kussen in een vliegtuig bij een uitzetting door ons land, red.) liet iemand weten dat haar ouders extreemrechts waren, maar dat wij haar inzicht hadden gegeven in racisme.

Was je niet liever misdaadjournalist geworden?

SCHEERLINCK: Neen, ik hou van verhalen vertellen, maar het liefst wanneer die afgerond zijn. Een zaak dag na dag opvolgen, ligt me minder. Ik heb lang gezegd dat ik wou kunnen leven van mijn podcast. Ik wil dat blijven doen en hoop nu vooral dat meer podcastmakers die kans zullen krijgen in de toekomst. Zolang er overal in de wereld moorden blijven gebeuren, kunnen wij blijven doorgaan.

LAURA SCHEERLINCK SUR LA PISTE DU CRIME

FR/ Depuis Schaerbeek, Laura Scheerlinck décortique depuis des années des affaires de meurtre belges et internationales dans le podcast De volksjury. Ancienne productrice de cinéma, elle est désormais podcasteuse à plein temps et aborde aussi des thèmes de société comme le féminicide, le racisme et l’homophobie. Elle travaille actuellement sur une série en quatre épisodes consacrée aux attentats du 22 mars, il y a dix ans.

LAURA SCHEERLINCK HUNTS CRIME AND MYSTERIES

EN/ From her home in Schaerbeek, Laura Scheerlinck has been unravelling Belgian and international murder cases for years in the podcast De volksjury. After ten years as a film producer, she is now a full-time podcaster. Her work goes beyond sensationalism, highlighting societal issues such as femicide, racism, and homophobia. She is currently working on a four-part podcast series about the March 22 terror attacks, ten years ago. 14 januari 2026 |

Column Duchka Walraet

Duchka Walraet is een Brusselse auteur en is projectverantwoordelijke voor de bouwsector. In haar tweewekelijkse column beschrijft ze de stad als een zinnelijk organisme.

De straat Hop naar buiten, de straat op. Met haar specifieke geborgenheid en haar rumoer wacht ze op je, ze is de ader van het grotere organisme, de stroom van een stad zonder rivier. Jouw straat is de Jules Maloulaan. Geflankeerd door een banale rij bomen die slechts even ontpoppen tot een feeërie van Japanse kerselaars. Twee weken per jaar om precies te zijn. De rest van de tijd doet je straat pragmatisch haar werk: ze ontvangt. Onstuimige Romakinderen denderen op hun stepjes voorbij, altijd op het punt de controle te verliezen. De buurvrouw van links laat haar vreugdeloze yorkshire uit, de melancholie heeft zich blijvend in haar silhouet genesteld. Een man over wiens oogleden een monsterlijke tumor hangt, houdt zijn zoontje innig vast. Daar is de barvrouw van de Poolse taverne in zwarte leggings, haar geföhnde haardos is de intentie van blondheid ver voorbij. De Oostenrijkse onderbuur parkeert zijn zoemende Tesla alsof hij nog in vooruitgang gelooft. Je bent niet onverschillig geboren, besef je onsentimenteel. Je wandelt het vaakst over drie assen: Flagey, De Jacht, Jourdan. De metronomie van het woon-werkverkeer buiten beschouwing gelaten, tekent zich een ander ritme af. Altijd richting het centrum. Naar koffiebars, galeries en boekhandels. Vanuit de Flagey-kuil, over de Chaussée de Charleroi, aan de Parvis van Sint-Gillis, of verder naar de Naamsepoort over de geometrische tuin aan de Kunstberg. Vandaar sjok je naar de Zavel en de Marollen, of slenter je naar de Beurs en Dansaert. Dan, even voorspelbaar, keer je opnieuw naar buiten terug. Lijzig als een zeegetij. Er zijn straten die je vermijdt, nevensteegjes met sectionaalpoorten, afgewassen vuilniscontainers en functionele architectuur. Achter het kanaal, de Louizalaan en de Naamsepoort. Soms volstaat het daar echter dat de zoninval de temperatuur doet kantelen. Een microklimaat ontstaat en voor enkele minuten daalt de schoonheid in. Aan haar kronkels ontleent de stad dan weer haar waarheid: de Brouwerijstraat, de Morgenlandstraat, de Naamsestraat vlak voor de Kunstberg. Vroeger, in oorlogstijd, zochten soldaten instinctief naar het centrum, een paleis, een citadel. Het is in de kronkeligste straten dat ze vaak moesten vertragen en hun weg verloren. Schoonheid is dus nooit betekenisloos: ze is een beschermingsmechanisme. Na de verwoesting van een oorlog, wat men tegenwoordig urbicide noemt, blijven in een stad enkel straten over. Gevels en daken storten in. Straten daarentegen blijken onuitwisbaar. Die onverwoestbaarheid ontbreekt in nieuwe stadswijken. Bijvoorbeeld in Thurn & Taxis of in de Erasmuswijk. Daar bestaan tracés, maar ze zijn nog conceptueel en dus te vaag. Een stad heeft net als een lichaam gewrichten nodig om te kunnen bewegen. Daarom heeft de stad straten.

City jobs

‘We planten vaak munt langs ﬁetspaden’ Een kwarteeuw al is Eric Flamée (52) ambtenaar bij het Gewest. Als landschapsarchitect bij Brussel Mobiliteit plant hij er de ontharding van de openbare ruimte. door Kris Hendrickx foto Ivan Put

Trots wijst Eric Flamée naar vier grote groenpercelen voor de Basiliek van Koekelberg, die vandaag uitzonderlijk onder een wit deken liggen. “Dat was allemaal dolomiet, maar vandaag is het een bonte ecologische zone. We plaatsten lage struiken, zodat het zicht voor ﬁetsers vrij blijft. En we zaaiden verschillende bloemen, die bij bepaalde bijen of wespen passen. Ik hou van geurende planten, zoals munt of rozemarijn, die planten we vaak langs ﬁetspaden.” De green manager is vooral verantwoordelijk voor de planning van onthardingsprojecten bij Brussel Mobiliteit. Toch kan hij het niet laten om regelmatig zelf de handen in de aarde te steken. “Net als thuis. Daar heb ik een moestuin, waarin ik onder meer experimenteer met dingen die ik dan in de stad wil toepassen.

Mulching (het bedekken van de grond met organisch materiaal om de bodem te beschermen, red.) doe ik bijvoorbeeld eerst thuis.” Behalve als een planner ziet Eric zich ook als tuinier. Dat blijkt wanneer hij even later een vrouw opmerkt van wie de hond net zijn behoefte doet in een plantsoen. Geduldig legt hij uit dat zo’n drol geen lolletje is voor tuiniers zoals hij. De dame reageert gepikeerd en maakt rechtsomkeer, de uitwerpselen blijven liggen. “Dat maakt me echt kwaad, straks zit een tuinier met zijn handen in die drol. We hadden ook al collega’s die stront in het gezicht krijgen als ze met een machine werken.” Het Brusselse overheidspersoneel haalt vandaag vooral het nieuws als het over besparingen gaat. Het Gewest kijkt tegen een ﬁnanciële krater aan en

verschillende formateurs willen besparen op de administratie, die de voorbije jaren bleef groeien. Of dat een gespreksonderwerp is op het werk? “Jazeker, we voelen de budgetten al zeker anderhalf jaar dalen. Indirect betekent dat jobverlies in de stad. Veel werk dat we uitbesteden wordt uitgevoerd door Brusselaars die lager opgeleid zijn. Een geschrapt budget hakt er zo al snel bij twintig mensen in.”

Te weinig personeel

Ook binnen de overheidsdiensten voelt Eric de onzekerheid groeien. “Al is dat vooral bij andere administraties en contractuele werknemers. Bij Brussel Mobiliteit hebben we al jaren te weinig personeel, in die mate dat we het toezicht op onze werven niet zelf doen. Dat tekort is trouwens uit audits gebleken.”

“Door de lagere budgetten maaien we minder, maar dat heeft dan weer ecologische voordelen” Eric Flamée Ambtenaar bij Brussel Mobiliteit

De nakende besparingen ziet Eric toch als een kans om dingen anders aan te pakken. “Lagere budgetten nopen ons bijvoorbeeld om minder te maaien en dat heeft dan weer ecologische voordelen. En als mensen klagen over onkruid op het trottoir, leggen we uit dat we daar geen geld meer voor hebben en dat ze wettelijk verplicht zijn om hun eigen trottoir te onderhouden.” Algemener hoopt hij dat de besparingen de versnippering

van de Brusselse overheidsdiensten kunnen terugdraaien. “De voorbije jaren wou elke minister zowat zijn eigen administratie, maar daardoor gebeuren dingen soms dubbel of met een verschillende visie. Het leidt tot minder contact tussen overheidsdiensten. Veel mensen die ik zou willen contacteren, zijn verdwenen uit ons intranet. Ik mis de tijd waarin we meer samen deden.” Dat de budgetten krimpen blijft niet zonder gevolgen, ziet

Eric. “Verkeerslichten vallen vaker uit, er verschijnen meer gaten in het asfalt. Op termijn zal dat gebrek aan onderhoud net meer kosten, vergelijk het met een ontbrekende dakpan die je niet vervangt, waardoor de structuur van je dak rot. Als we dat uitleggen, horen we echter dat het geld er niet is.” Minder werkingsmiddelen, betekent dat niet dat ambtenaren zich vandaag vervelen? “Neen hoor, Je kan nu al projecten plannen waar vandaag nog geen budget voor is, dat geldt voor alle administraties. We moeten kijken waar we als Gewest over tien jaar naartoe willen. Als er eindelijk een regering is en nieuwe budgetten, dan moeten we klaarstaan.”

In City jobs toont BRUZZ de mens achter typische en minder typische stadsjobs 14 januari 2026 |

Muziek

Het Brussels Jazz Festival laat jazz weer zingen

‘Mensen hebben nood aan schoonheid’

Op het Brussels Jazz Festival bloeit de melodie opnieuw op. Twee jonge muzikanten springen in het oog: Wajdi Riahi en Helena Casella. Zij tonen dat jazz niet alleen een oefening in complexiteit of experiment hoeft te zijn, maar ook een lyrische, melodieuze kunst kan zijn, gevoelig én diepgeworteld in traditie. door Tom Zonderman

owel bij Wajdi Riahi als bij Helena Casella zijn hun culturele wortels een bron van klank en gevoel. De eerste groeide op in Tunis, studeerde er Arabische en klassieke muziek, maar werd na de Arabische lente verliefd op (westerse) jazz. Hij trok naar België, belandde er in de lessen van Éric Legnini aan het conservatorium van Brussel en ontpopte zich de voorbije vijf jaar tot een van de vaandeldragers van de hoofdstedelijke jazz. Casella woont in Gent, laaft zich aan seventiessoul en fusion, studeerde jazzzang in Amsterdam, maar door haar aderen stroomt Braziliaans bloed. Casella oogstte vorig jaar veel bijval met haar solodebuut Pit of impressions, een subtiel spel van neosoul en jazz, met een 30

onderliggende Braziliaanse warmte die elke melodie doet vibreren. Riahi verbond op zijn albums jazz met Arabische gnawa en Afrikaanse ritmes, en een lichte klassieke toets. Zowel bij Casella als bij Riahi zijn roots geen identiteitsslogan, maar een onderstroom die hun muzikale denken, klank en analysemethode blijvend voedt. “Als kind speelde ik klassieke muziek”, vertelt Wajdi Riahi, die als eregast op het Brussels Jazz Festival drie concertavonden mag verzorgen in drie verschillende constellaties. “Niet met de ambitie om concertpianist te worden, maar wel als basis. Traditionele muziek pikte ik op van mijn vader, die muziekleraar is, maar ook via cassettebandjes in de auto. Dat was een manier van leren waarbij de muziek vanzelf

hun naar Brussel uitgeweken drummer naar mij toe kwam, zonder dat ik er actief Lander Gyselinck ontstond een bruisende naar moest zoeken.” scene met protagonisten als Echt!, Bandler Riahi’s liefde voor jazz kwam pas later. Ching, Tukan en het Gents-Brusselse “Onbewust had ik wel al jazz gehoord, in Dishwasher_. tekenfilms bijvoorbeeld, waarin er vaak De muziek die uit de (analoge) instrubigbandmuziek te horen was.” Toen bij het menten van die muzikale vrijbuiters gutste, ineenstuiken van de dictatuur internet nam vreemde bochten, koketteerde met toegankelijk werd in zijn land, draaide hij de zonevreemde bieps en blieps, en klonk jazzkraan helemaal open. Hij raakte via tegelijk vintage én futuristisch. Dat leverde filmpjes op YouTube verslingerd aan de boeiende, uitdagende klanklandschappen op Canadese jazzpianist Oscar Peterson, die en een blik op wat jazz kon zijn zonder dat swing, blues en virtuositeit samenbracht in het nog per se zo moest benoemd worden. een ogenschijnlijk moeiteloze stijl, en zijn Intussen is er opnieuw een hang naar Amerikaanse evenknie Art Tatum, een zachte expressie ontstaan, muziek die pianovirtuoos die de technische en harmoademt, die emoties draagt, en ruimte laat nische grenzen van jazz verlegde. voor menselijke stem en klank. Lander Jazz werd een actieve, zelfgekozen Gyselinck en Zwangere Guy toonden op hun ontdekking. “Ik begon solo’s uit te schrijven gezamenlijke album Pourriture noble drie en te transcriberen”, zegt Riahi. “Zo leerde ik een nieuwe taal. Daarmee probeer ik bruggen te slaan tussen verschillende werelden, zodat mensen uit Tunesië die nog nooit jazz gehoord hebben, er toch iets in herkennen. Keith Jarrett heeft zijn hele leven besteed aan het spelen zoals hij en alleen hij dat deed. Dat is Helena Casella ook mijn missie: een eigen, Zangeres en pianiste unieke manier van spelen ontwikkelen.” Helena Casella is net zo verstrengeld met Brazilië. In jaar geleden al hoe teder die muziek kan haar solowerk plaatst ze jazz en soul op de klinken. voorgrond, haar meer uitgesproken BraziliRiahi en Casella diepen die fluwelen aanse invloeden reserveert ze voor aparte revolutie nu verder uit. Ze behoren tot projecten, zoals het duo met haar oom Pablo Casella, of haar samenwerking met haar een generatie jonge musici die broer Tomas. “Die invloeden zitten diep in discipline en improvisatie, traditie en mij”, zegt Casella. “Maar ik laat ze telkens een uitgesproken eigen stem met anders door mijn muziek vloeien, zodat elke elkaar verzoenen. In hun spel krijgt constellatie haar eigen kleur krijgt.” de melodie opnieuw gewicht – niet als ornament, maar als dragend Fluwelen revolutie principe. Die aandacht voor Die roots zijn niet alleen tentakels naar de melodische helderheid en vorm cultuur waarmee Riahi en Casella opgroeiverraadt een klassieke gevoeligden, het zijn ook connecties met een meer heid: een zorg voor klank, frasering klassieke, traditionele kant van de jazz en architectuur die verder reikt dan die vandaag opnieuw meer ruimte het moment. Kortom, de jazz die zij lijkt te krijgen. De voorbije jaren maken mag weer ‘zingen’. zochten jonge honden de rek in Riahi maakte die keuze al expliciet op jazz met hoekige ritmes, vaak zijn debuut Mhamdeya, dat hij vier jaar aangedreven door elektronische geleden uitbracht. “Het is mooi dat die kant pulsen. Vooral in Brussel ging van de jazz weer meer aandacht krijgt”, zegt die experimenteerdrift ver. In hij. Mensen hebben nood aan schoonheid, het zog van de Gentse zeker vandaag, vindt hij. Net daarom mag vrijbuiters van STUFF. en jazz vandaag ook zachter klinken: niet als vlucht, maar als ruimte om te luisteren, te voelen en opnieuw verbinding te maken in een steeds luider en harder wordende wereld.

“Ik hou van stemmen die met één noot een zaal stil kunnen krijgen”

14 januari 2026 |

Muziek

Ook Casella ziet een hernieuwde aandacht voor emotie en melodie als reactie op een wereld die chaotischer en harder wordt. “Veel jonge artiesten zoeken naar soulvolle warmte. Ik voel een behoefte aan verbinding, muzikaal, maar ook inhoudelijk. Muziek kan emoties en politieke of sociale boodschappen dragen, en mensen zo dichter bij elkaar brengen. Zelf put ik veel uit activistische muziek van vroeger, die ik probeer te vertalen naar de context van vandaag.” Ook voor Riahi is die verbondenheid essentieel. “Ik hoor vaak dat jazz ‘muziek om de muziek’ zou zijn. Maar jazz laat zich niet loskoppelen van het dagelijkse leven, en evenmin van politiek. Misschien schrikt die gedachte sommigen af, maar ik zie niet waarom. Jazz is precies in die context ontstaan: als muziek die gevoed wordt door maatschappelijke en politieke spanningen. Vandaag benoemen dat jazz politiek, humanistisch of feministisch is, hoeft geen angst op te roepen. Integendeel: het is noodzakelijk om jazz met al die thema’s te blijven verbinden.”

Uit het korset

Casella laaft zich aan artiesten als Donny Hathaway en Roberta Flack, boegbeelden van de warme seventiessoul die hun zachte, expressieve stemmen gebruikten om emotionele diepgang te creëren. Hun muziek was intiem zonder introvert te worden, en wist persoonlijke gevoeligheid te verbinden met bredere maatschappelijke en menselijke thema’s. Die benadering probeert Casella ook in haar eigen werk over te brengen. “Wat me vooral fascineert, is de volheid van hun stem: één noot kan een hele ruimte stil krijgen. Daarom hou ik erg veel van ballads, en de dynamiek, de emotie van de zang daarin.” Die fascinatie vertaalt zich in haar persoonlijke manier van musiceren: ze gebruikt muziek om gedachten en gevoelens te uiten die ze normaal niet zou delen, waardoor haar spel intiem en direct voelt. Tegelijk koppelt ze dit aan een zorgvuldig opgebouwde klank, iets fragiels en gedragen, dat de emotie extra gewicht geeft. De Gentse muzikante merkt op dat de terugkeer naar verstilling en lyriek vooralsnog subtiel is. “Akoestische jazz kan heel modern zijn. Maar ik denk dat er nog altijd een heel dominante futuristische elektronische beweging is. Vooral in Brussel. Ik zie dat ook meer in de instrumentale muziek; ik ken weinig zangeressen in dat genre. Het is niet echt een scene waarin ik zelf speel, maar wel een omgeving waarin ik me beweeg.” Ook Riahi benadrukt dat er in Brussel plaats blijft voor alles. ”De afﬁche van het 32

Brussels Jazz Festival is een mooie weerspiegeling van hoe de stad met muziek omgaat. Brussel is divers en zijn muzikanten zijn dat ook, dat maakt de stad zo rijk en mooi. Een stad die verschillende vormen kan absorberen, omdat muzikanten vaak tegelijk in elektronische projecten spelen én in meer ingetogen formats. Niemand is bang om nieuwe avonturen aan te gaan of telkens iets anders uit te proberen. Precies die veelheid aan invalshoeken typeert het Brusselse muziekklimaat.” Riahi zit in het laatste jaar conservatorium. Veel jonge muzikanten willen zich na hun studies uit dat harnas van traditie en schoonheid wurmen, en alles loslaten wat ze

scene van Amsterdam zelf. Los van de school heb ik veel mensen leren kennen die daar totaal niets mee te maken hadden. Enkelen van hen spelen nu in mijn band. Ik ben zelf nogal een intuïtieve schrijver, ik ben niet zoveel bezig met theorie.”

De magie van de deconstructie

Na jaren van cross-over en experiment blijkt dat trouw blijven aan een klassieke vorm in jazz net zo radicaal kan zijn. Toch? “Ja en nee”, lacht Riahi. “Net in de deconstructie zit vaak magie. Jazz heeft mij een analytisch denkvermogen gegeven. Zodra ik een nieuw stuk onder de knie heb, haal ik het helemaal uit elkaar. Zo ontdek je telkens iets nieuws.

“Ik heb nooit de drang gevoeld om de navelstreng met het conservatorium door te knippen” Wajdi Riahi

Pianist

daar hebben geleerd. “Ik begrijp wel dat sommige muzikanten bewust radicaal willen breken, alsof je de navelstreng doorknipt, maar zelf heb ik die drang nooit echt gevoeld.” De pianist geeft wel aan dat wat je buiten de school leert, minstens even waardevol is. “Op het conservatorium speel je vooral met medestudenten, die min of meer hetzelfde niveau hebben. In jamsessies daarentegen ga je in duel met meer ervaren muzikanten. Je gooit jezelf in het diepe, komt de volgende dag terug en speelt hetzelfde stuk al beter. Die voortdurende herhaling en groei waren voor mij enorm leerrijk.” Voor Casella was de stap van de kunsthumaniora in Antwerpen naar het conservatorium in Amsterdam vanzelfsprekend. “Die studies boden een interessante basis, maar ik was vooral op zoek naar mezelf in de

Alsof je een ﬁlm begint bij het einde en dingen opmerkt die je eerder niet zag.” Het is vooral mooi dat jazz zo open is en blijft evolueren, besluit de pianist. “Ik heb zelf ook geëxperimenteerd met elektronische muziek, maar voorlopig liggen mijn prioriteiten elders. Tegelijk zie ik mezelf nooit één ding doen, ik zoek een evenwicht tussen ‘traditie’ en ‘modern’. Al is dat laatste een lastig woord, want ook muziek uit de jaren 1930 was ooit modern, net zoals barokmuziek van Bach dat nog altijd is. Het hangt er maar van af hoe je ernaar kijkt.”

Het Brussels Festival vindt plaats van 15 tot 24/1 in Flagey. Helena Casella komt langs op 16/1, Wajdi Riahi op 16, 18 en 21/1. Alle info op flagey.be

LE BRUSSELS JAZZ FESTIVAL FAIT À NOUVEAU CHANTER LE JAZZ

FR/ Au Brussels Jazz Festival, la mélodie refleurit. Deux jeunes musiciens se démarquent: Wajdi Riahi et Helena Casella prouvent que le jazz n’a pas besoin d’être uniquement un exercice de complexité ou d’expérimentation, il peut aussi être lyrique et mélodieux, sensible et enraciné dans la tradition.

THE BRUSSELS JAZZ FESTIVAL LETS JAZZ SING AGAIN

EN/ At the Brussels Jazz Festival, the melody blossoms anew. Two young musicians stand out: Wajdi Riahi and Helena Casella. They show that jazz does not have to be merely an exercise in complexity or experimentation, but can also be a lyrical, melodic art, sensitive and deeply rooted in tradition.

SCHOOLJAAR

2026-2027

Mis het schooljaar 2026-2027 niet en kijk snel op:

www.inschrijveninbrussel.be

Inschrijven in een kleuterof lagere school

Inschrijven in het 1ste leerjaar van een secundaire school

19.01.2026 – 30.01.2026 Voorrang broers en zussen 24.02.2026 – 17.03.2026 Online aanmelden 27.04.2026 – 12.05.2026 Inschrijven na aanmelden Vanaf 21.05.2026 Vrije inschrijvingen 01.09.2026 Start schooljaar 2026-2027

31.03.2026 – 24.04.2026 Online aanmelden (ook broers en zussen) 20.05.2026 – 16.06.2026 Inschrijven na aanmelden Vanaf 20.05.2026 Vrije inschrijvingen 01.09.2026 Start schooljaar 2026-2027

Is je kind geboren in 2024? Meld nu al aan, ook als het pas naar school gaat in september 2027.

Informatie over de procedure in het buitengewoon onderwijs? Ga naar inschrijveninbrussel.be.

Inschrijven in de hogere jaren van een secundaire school Vanaf 01.06.2026 Inschrijven 01.06.2026 – 04.06.2026 Voorrang leerlingen met een Nederlandstalige ouder 01.09.2026 Start schooljaar 2026-2027

Ontdek alles over aanmelden en inschrijven in een Nederlandstalige school in Brussel.

Cultuurgids

16 → 22/1

Shop

Made in Brussels

WIT BLAD Bij de start van het jaar zijn uw voornemens en hoofd nog zo fris als een lege agenda. Houden zo! Wilt u in 2026 goed georganiseerd blijven op Brussels papier, trek dan naar Le Typographe in Elsene voor een huisgemaakte agenda. In hun Brusselse atelier drukken en binden ze al dik tien jaar notitieboekjes, die ook goed verkopen in Frankrijk. ‘Made in Belgium’ beats Moleskine. Je vindt er ook postkaarten, stempels en kantoorgerief. (EC) RED MONSTERA A6 weekagenda, 29,50 euro, typographe.be

Binnenstebuiten

Wonderwortel

Kiezen is niet altijd verliezen. Nelle Demesmaeker uit Ganshoren ontwerpt dubbelzijdige handtassen die je in twee richtingen kunt dragen. De ene dag draag je een olijfgroene tas, de volgende keer je hem gewoon om tot een dieprood exemplaar. Demesmaeker startte haar eigen label afgelopen herfst. Ze tekent alles in Brussel, maar de productie gebeurt in Firenze met Italiaans leer. Bestaat de term it-bag nog? Haar eerste ontwerp is alvast te koop bij Depot Design langs de Havenlaan. (EC)

Aan gember worden tal van heilzame krachten toegeschreven. Niet alleen opperfilibusteraar Vincent Van Quickenborne zweert erbij om zijn stembanden te smeren, ook Dean Raeymaekers’ vader geloofde heilig in de pittige wonderwortel. Zijn dagelijkse gembershots inspireerden Dean tot de oprichting van DR. Ginger, dat vandaag honderd procent natuurlijk en biologisch gembersap verkoopt. (MVDH)

NO. 01 CREMISI X OLIVE 495 euro via nelledemesmaeker.be

DR. GINGER 11,99 euro voor fles van 500 ml, drginger.eu

Restaurant

3 x plantaardige patisserie

Pépite KWALITEIT AANBOD AUTHENTICITEIT

•••• ••• •••••

INFO

Maurice van Meenenplein 5, Sint-Gillis pepitepatisserie.com

Na de feestdagen mag het allemaal wat lichter zijn. Drie plantaardige patisserieën voor luchtigere desserts, zonder in te boeten aan verfijning en verwennerij. Alessandra Roemaet en Pierre De Almeida schudden de Brusselse patisseriewereld stevig door elkaar. Bij Pépite is alles plantaardig, niet uit activisme, maar omdat die aanpak desserts oplevert die beter verteerbaar zijn en meer expressie hebben. Zelf zijn ze geen vegans. Net die paradox geeft hun project extra geloofwaardigheid. De zaak oogt als een hedendaagse bonbonnière. De ruimte is vormgegeven rond een golvende toog waarop de patisserie als kleine juweeltjes wordt uitgestald, twee ronde spiegels verruimen het perspectief. Een zachte bank met drie keramieken tafeltjes nodigt uit om te gaan zitten. Dat zitten voelt als een adempauze. Zeker met een nét opgewarmde chocoladefondant (5,90 euro), waarvan de ontstaansgeschiede-

nis perfect de geest van de zaak weerspiegelt. Oorspronkelijk zocht De Almeida gewoon het perfecte koekje. De probeersels volgden elkaar op, maar de textuur bleef wankel en kwetsbaar. Door eindeloos bij te stellen, verdween het idee van het koekje ten voordele van een gebakken, satijnen laagje dat de rijkdom van een fondant behoudt, maar zonder het gewicht. Geïnspireerd door de Baulois – die boterige klassieker boordevol verleiding – behoudt de Pépite-versie dezelfde sensuele rijkdom. Onder de lepel zit een hemelse, huisgemaakte praliné van amandelen en hazelnoten, met een vleugje fleur de sel. Een rooibosthee (5 euro), zacht en licht honingachtig, wat de chocoladesmaken verlengt terwijl het gehemelte fris blijft, maakt de ervaring compleet. Andere creaties tonen hetzelfde speelse vernuft: de Moonlight (7,50 euro), chocolade gecombineerd met gekarameliseerde peercompote; de Potikriek (7 euro), een 100% Belgische ode met gekonfijte flespompoen in Boon-kriek, pompoenpitpraliné en een pompoenkoekje; en de Chica (7,50 euro), een gedurfd dessert rond maïs, met een salade van verse maïskorrels, een mini crème brûlée van maïs, krokante texturen en een olie gearomatiseerd met koriander en steranijs. Wie dit allemaal heeft geproefd, keert zeker terug. MICHEL VERLINDEN

Have a Roll

Have a Roll is sinds 2020 een populair adres in Antwerpen, Gent, Leuven en Brugge, en is vooral bekend om zijn plantaardige cinnamon rolls. Het luchtige deeg, zonder boter of eieren en bijna als een zachte brioche, wordt opgerold rond een zoete vulling en gebakken tot het heerlijk smeuïg blijft. Op de kaart staan zowel de klassieke cinnamon rolls als creatieve variaties en seizoensspecials. Baljuwstraat 4, Elsene, havearoll.com

Succulente

Een toonbeeld van eerlijke, volledig ter plaatse gemaakte plantaardige patisserie. De citroenmeringuetaart is een referentie: stevig deeg, frisse citroenvulling en luchtige meringue op plantaardige basis. Even indrukwekkend is de chocoladetaart Matadi, die speelt met verschillende texturen. Je hoeft geen veganist te zijn om het vakmanschap en de verfijning te appreciëren. Dokter Huetstraat 8, Anderlecht

14 januari 2026 |

Klassiek

Expo

Mobilhome

Beats & Pieces

Skunks misery road

‘Hiking in the mountains after escaping a deadly fire’: als je zoals Mobilhome instrumentale tracks maakt, kan je alsnog met de titel een heel verhaal vertellen, weet spilfiguur Camille-Alban Spreng. De Brusselse pianist en componist laat zich op zijn roadtrip bijstaan door onder meer gitarist Vitja Pauwels, bassist Lennart Heyndels en saxofonist Sam Comerford. Stap in en laat je meevoeren. → 21/1, Ancienne Belgique

In het symfonieorkest staat het arsenaal percussionisten steevast achteraan opgesteld. Bozar plaatst de slagwerkers dit keer radicaal op het voorplan. Vijf dagen lang klinkt de ritmesectie er in al haar pulserende veelzijdigheid. Onder luidt tromgeroffel belooft het nieuwe Beats & Pieces-festival zo een boeiende ontdekkingsreis voor (en van) de trommelvliezen te worden. → > 18/1, Bozar

Rijzende ster Seth Becker staat bekend voor schilderijen met dieren die verwijzen naar een bredere thematiek. Hier wordt het stinkdier een vreemd, intiem symbool voor een verloren relatie en de instabiliteit die verdriet met zich meebrengt. Beckers werken refereren niet enkel aan eigen zielenpijn, maar ook aan de kwetsbare aanpak van geestverwanten zoals Ensor. → 15/1 > 28/2, Gladstone

Stone Sober + B O I

Missa Sanctae Gudulae

Edges

Tafelen tussen knarsende gitaren en mokerende drums? Dat kan in Super Fourchette, de Brusselse eetplek waar de kaart naar anarchie en rebellie ruikt. Op het menu deze week: de gepeperde Hongaarse krautrock van Stone Sober en grunge met Twin Peaks-toets van B O I, Brusselse punks met een queer afdronk. Voor iedereen met een gezonde appetijt voor rauwe rock-’n-roll en dwarse punk. → 20/1, Super Fourchette

1226: Franciscus van Assisi legt het loodje, het imperium van Dzjengis Khan is op z’n grootst, en in Brussel wordt gestart met de bouw van de Sint-Michiels- en Sint-Goedelekathedraal. Die achthonderdste (!) verjaardag zal zeker niet geruisloos passeren. Een muzikale mis ter ere van de patroonheilige trapt de festiviteiten voor het indrukwekkende jubileum af. → 16/1, Sint-Michiels- en Sint-Goedelekathedraal

Gentenaar Bram Vanderbeke deelt een diepe fascinatie voor materiaalonderzoek met de Franse Wendy Andreu. Terwijl punkliefhebber Vanderbeke ruwe, monumentale structuren verkiest, hanteert Andreu een zachte maar toch strakke aanpak, vaak met textielvormen. Samen doen ze de grenzen tussen design, beeldhouwkunst en architectuur vervagen. → 15/1 > 28/2, Rodolphe Janssen

Godwin

Portrait of Brian Lynn

Cat island blues

Nergens bubbelt de pop zo hard als in Nigeria. Een van de jonge wolven die de scene doen shinen is alvast Godwin Gaza Josiah. De muzikant en filmmaker bracht afgelopen herfst zijn debuutalbum uit, Atonement, waarop hij zijn kijk op de liefde in zachte afrobeats met een romantische r&b-gloed giet, in een productie van het Berlijnse trio KitschKrieg. → 18/1, Ancienne Belgique

Eerlijk duurt het langst: ook wij hadden nog niet van componist Brian Lynn gehoord. Sympathiek dus dat de lage blazers van het Muntorkest hem bij de start van het nieuwe jaar komen voorstellen. In de kamermuziekreeks van het operahuis, elke vrijdagmiddag om halfeen, schetsen zij een schetterend portret van een Brit met een voorliefde voor warme koperklanken. → 16/1, De Munt

Het lijkt een typisch Japans ‘kawaii’ kattenverhaal: op het kleine eiland Aoshima leven meer poezen (een veertigtal) dan mensen (drie ouderen). Maar fotografe Katherine Longly keek verder dan de schattigheid die toeristen lokt. Haar fragiele verhaal geeft een inkijk in ingrijpende demografische veranderingen en hoe we de wereld met andere soorten delen. → 15/1 > 15/3, L’Enfant Sauvage

En ook

Thelonious Monk en Duke Ellington doen postuum een double bill (16/1, Sounds Jazz Club)

Duo Phebus van de Opera van Luik zakt af naar de hoofdstad (16/1, Le Baixu)

Minjung Kim vormt ‘hanji’, traditioneel Koreaans moerbeipapier, om tot een vurige tong (Almine Rech)

Met Léman heeft de Franse pop een nieuwe chouchou (22/1, Ancienne Belgique)

Met deze wereldpremière toont Journey to Softness dat in zachtheid ook kracht kan zitten (17/1, Palazzo)

Robert Mapplethorpe verheft expliciet erotische foto’s tot antieke sculpturen (Eric Mouchet)

Op de beats van technopionier Marco Bailey knal je zonder verpinken de nacht door (17/1, Fuse)

Claude Debussy door diepgravende specialiste Elodie Vignon (18/1, Muziekinstrumentenmuseum)

Jos de Gruyter en Harald Thys vieren op verwarrende wijze het wonder van het leven (Kin)

Cultuurtips

Pop & Jazz

Seth Becker

Bram Vanderbeke & Wendy Andreu

Katherine Longly

Film

Klein onderhoud

Choreograaf Némo Flouret

Sound of falling

Regie: Mascha Schilinski, met: Hanna Heckt, Lena Urzendowsky

De grootste ontdekking in Cannes was Sound of falling van Mascha Schilinski. Haar mystieke, schilderachtige, macabere film verweeft de impressies van vier jonge vrouwen die in vier verschillende tijden een afgelegen hoeve in het noorden van Duitsland bewonen. Spookt het er? Geven generaties trauma’s aan elkaar door? Cinema die aan de ribben blijft plakken. → in de bioscoop

28 years later: the bone temple Regie: Nia DaCosta, met: Ralph Fiennes, Chi-Lewis Parry

In het vierde luik van de 28 days later-franchise duikt een bende mensen op die zich in een postapocalyptisch Verenigd Koninkrijk de wreedste barbaarsheden veroorlooft. Dokter Ralph Fiennes gruwt ervan. Het concept is bedacht door Alex Garland (Civil war). Danny Boyle liet de regie dit keer over aan Nia DaCosta (Candyman, The marvels). Pittig. → in de bioscoop

I only rest in the storm

Regie: Pedro Pinho, met: Sérgio Coragem, Cleo Diára

Een Europese bio-ingenieur ontmoet tijdens zijn nachtelijke omzwervingen in Guinee-Bissau een sensuele vrouw en een zoekende Braziliaan. Cinema Nova laat je kiezen tussen de korte (221 minuten!) en de originele versie (325 minuten). Zowel in Bozar als in Cinema Nova komt de Portugese cineast Pedro Pinho zijn bravourestuk over neokolonialisme toelichten. → Cinema Nova & Bozar

En ook In het intieme Blue moon excelleert Ethan Hawke als een gekwelde liedjesschrijver Fuori portretteert Goliarda Sapienza, postuum bekend geworden met de roman L’arte della gioia Het Frans regisseursduo Akoka & Guéret bevestigt met de vitalistische jongerenfilm Ma frère

Némo Flouret is een in Brussel werkende Franse choreograaf en danser. Met 900 satellites onderzoekt hij in Bozar hoe dans voortleeft in herinnering. Némo Flouret belandde in 2016 in Brussel voor zijn studies aan P.A.R.T.S. In 2022 maakte hij met Anne Teresa De Keersmaeker en Rosas Forêt, dat in de zalen van het Louvre werd gedanst. Hij zal te gast zijn op het 164VanVolxemfestival dat vanaf eind deze maand de nieuwe gebouwen van Rosas, P.A.R.T.S. en Ictus inaugureert. Eerst presenteert Flouret in de grote Hortahal van Bozar een stuk dat teruggrijpt naar een creatie die hij jaren geleden met collega-studenten maakte op een parking naast P.A.R.T.S. “900 something days spent in the XXth century vertrok van de behoefte om ons van de systemen en structuren van de opleiding te emanciperen”, zegt hij. “We herhaalden wat we geleerd hadden zo vaak dat we het konden loslaten en vergeten. Het ging om het plezier, de energie en de ﬂow om samen en onafhankelijk te dansen.” De ‘satellietcreatie’ 900 satellites toont nu de nog rondvliegende brokstukken van die dansexplosie van toen. “Ik vroeg alle dansers die de afgelopen jaren met 900 something days hebben getoerd naar hun herinneringen aan het stuk. Sommigen hebben het jaren geleden gedanst, anderen hebben het nog maar kort geleden ingestudeerd. Ik wilde zien welke playlist van onvolkomen herinneringen, snapshots van bewegingen, liedjes, loopjes en versnel-

lingen er overblijven, en wat de confrontatie van verschillende interpretaties oplevert. Dans is sowieso vluchtig en kwetsbaar. Wanneer tijd en vergetelheid een werk aantasten, zie je nog meer fragiliteit.” Flouret is gewend aan site-speciﬁek werk, maar maakt de monumentale Hortahal zijn opzet niet extra kwetsbaar? “Dat is geen gemakkelijke ruimte. Een beetje koud, wat gedateerd met dat marmer, en het is een doorgangsruim-

“De nabijheid van het publiek in de Hortahal dwingt je tot flexibiliteit” te die je ergens anders moet brengen – geen zaal om te dansen. Ze biedt wel opties, want een ruimte confronteert je altijd met toevalligheden en beperkingen. En met een publiek dat zich vrij kan bewegen tussen de dansers, en kan kiezen waar het naar kijkt. We hebben strategieën voor die ‘vloeibare’ ruimte van bewegende mensen, en voor het trekken van de aandacht door details. Ik werk graag met die nabijheid van het publiek. Ze stuurt je weg van het zelfgenoegzame, en dwingt tot ﬂexibiliteit, fouten maken en omgaan met ongeplande gebeurtenissen. Net zoals het leven.”

MICHAËL BELLON

NÉMO FLOURET: 900 SATELLITES 19 & 20/1,

Bozar

164VV_ ADS_26.qxp_Bruzz 65 x 270 9/01/26 18:20 Pag

Podium

In mijn wijk

Lenny

De afwezigen hebben ongelijk

Jan Sobrie heeft een patent op sterke theaterstukken die raken. Lenny is een muzikale monoloog die hij zelf schreef en speelt, over een jongen die wordt geplaatst in een jeugdinstelling. Op zo’n moment heb je nood aan iemand die zich over je ontfermt, en ook wel aan wat absurde humor en avontuur om de focus te verleggen. → 18/1, Bronks

Johan Terryn slaat de brug tussen improvisatie, stand-up, filosofie en psychologie. In zijn improvisatievoorstelling mag het publiek zijn zeg doen over hoe mensen iets voor elkaar kunnen betekenen door echt aanwezig te zijn. Ben je er echt voor elkaar of maak je alleen maar lijfelijk en theoretisch deel uit van elkaars leven? → 16/1, De Zeyp, Ganshoren

On almost every page

Kouté vwa

De veelbelovende, jonge multidisciplinaire performancekunstenaar Gerben Vaillant kon in Nederland met On almost every page op goede kritieken en een nominatie voor de Performance Prijs 2025 rekenen. Zijn ontregelende voorstelling draagt leegte en eenzaamheid uit, maar steunt ook op een zorgvuldige compositie en fascinerende beelden. → 21/1, Kaaistudios

De 13-jarige Melrick brengt de zomer door bij zijn grootmoeder in Cayenne, de hoofdstad van Frans-Guyana. Zijn wens om te leren drummen roept de geest op van zijn tragisch overleden oom Lucas. Geconfronteerd met het verdriet dat zijn familie achtervolgt en de wraakzucht van Lucas’ beste vriend, zoekt Melrick zijn eigen weg naar vergeving. → 21/1, Burgercafé Conscience, Evere

Bandit! Bandiet!

Circulair koken

Een festival vol dans en beweging voor kinderen van 2 tot 12 jaar, dat is wat Les Brigittines elk jaar wil organiseren. Tijdens de eerste editie staan er opvoeringen op het programma van INTI Théâtre, Theater De Spiegel, Cie Non Nova & Phia Ménard en Kosmocompany. Ook voorzien: kinderoppas, workshops en een groot kinderfeest op 24 januari. → 19 > 31/1, Les Brigittines

Veel klassiekers uit de wereldkeuken ontstonden doordat mensen iets maakten met wat ze voorhanden hadden. In deze workshop ontdekken we samen met Omar Hobo technieken om van voedselresten en bescheiden ingrediënten een lekkere maaltijd te maken. Neem gerust oud brood of groenteoverschotjes mee. → 22/1, Op-Weule, Sint-Lambrechts-Woluwe

En ook

De tweede editie van Embrace zoekt weerbaarheid in weven (22 & 24/1, Beursschouwburg)

De Rossistische podcast gaat seizoen twee in, met in zijn slipstream het boek Ros (16/1, De Pianofabriek)

In Fire & ashes plaatst Thierry Smits Mimbi Lubansu in een dystopische scenografie (> 23/2, Studio Thor)

Met Chant pour Tou.te.s bewijst Cristina dat iederéén kan zingen (18/1, De Maalbeek Superette)

Dispak dispac’h verzet zich tegen de schending van de rechten van vluchtelingen (22 > 24/1, Les Halles)

Kaat duikt in het boeiende leven van Margaretha Van Oostenrijk (19/1, Op-Weule)

Jan Sobrie, 9+

20 DANCERS, 5 GENERATIONS DANCING

ROSAS DANST ROSAS

MULTICAST ROSAS DANST ROSAS

30 & 31-01 > 1-02-26 Rosas Performance Space Van Volxemlaan 164 1190 Vorst Een uitzonderlijke, multigenerationele versie van Rosas danst Rosas, speciaal gecreëerd voor het Opening Festival 164VANVOLXEM Info & tickets www.164vanvolxem.be

Gerben Vaillant

Johan Terryn

Regie: Maxime Jean-Baptiste, met: Melrick Diomar, Nicole Diomar, Yannick Cébret

Uitgelicht

De kleurrijke spoken van Dolorès Marat

De fotografe die afdrukt vanuit de buik Vanaf 22 januari strijkt het PhotoBrussels Festival neer in Brussel. Meer dan vijftig galerieën en exporuimtes doen mee. Een van de afspraken die je niet wilt missen is die met Dolorès Marat. In Studio Baxton toont de 81-jarige Franse fotografe haar beelden, die worden gedragen door mystieke, diepe kleuren. door Sophie Soukias

14 januari 2026 |

evenslopen zoals die van Dolorès Marat zijn zeldzaam. Ze wordt in 1944 geboren als dochter van een moeder die op het land werkt en een vader die afwezig blijft. Als kind wordt ze heen en weer geslingerd tussen armoede en openbare bijstand. Ze lijdt honger, het soort honger waarbij je ’s avonds niet weet of er genoeg op je bord zal liggen. En toch laat niets haar afhouden van één hardnekkige obsessie: fotograﬁe. Niet als hobby, maar als een innerlijke drang, iets levensnoodzakelijks, bijna zo essentieel als eten. Misschien omdat woorden in het begin simpelweg te weinig houvast bieden. In interviews vertelt Marat hoe ze als kind nauwelijks spreekt en geen antwoorden vindt voor volwassenen. Het beeld biedt daarentegen een schuilplaats én een taal. Ze leert alleen, droomt alleen, jarenlang. Pas rond haar veertigste wordt ze fotografe, na een lange periode in de schaduw van afdruken ontwikkellabo’s.

Van naaister tot fotograaf

Op haar vijftiende verlaat Marat school om naaister te worden. De fotograﬁe komt via een zijdeur binnen: ze gaat aan de slag bij Froissard, een gespecialiseerde fotowinkel in Val-de-Marne. Eerst als schoonmaakster, maar ze wordt er al snel onmisbaar. Later, in Parijs, belandt ze bij het magazine Votre beauté van L’Oréal als labomedewerkster. In het halfdonker van het zwart-witlabo maakt ze afdrukken van beelden van Helmut 40

Newton of Sarah Moon, zonder te weten wie ze zijn. Ze blijft er lang betaald worden als een arbeider, zelfs wanneer ze intussen zelf fotografe is – een onrecht dat ze benoemt in de Franse podcast Vision(s), net als de hardheid van een fotowereld die haar niet spaart. “Ik heb zoveel gemeenheden over mijn foto’s moeten horen.” Vanaf de jaren 1990 komt haar werk langzaam bovendrijven, en vervolgens op eigen kracht naar voren. Ze fotografeert als

Haar beelden neigen naar quasi-monochroom: twee, hooguit drie kleuren, opgetild door het Fresson-procedé, een ambachtelijke houtskooldruk met diepe, matte tonen. Toch is kleur bij haar nooit een truc. Het is een transportmiddel, de drager van een innerlijke reis. Want het universum van Dolorès Marat voert je naar een vreemd land, dat vertrouwd is en toch onvindbaar. Een territorium van herinneringen die misschien nooit hebben

Dolorès snijdt niet bij, retoucheert niet: alles gebeurt in het moment. Die radicaliteit loopt als een ader door haar hele oeuvre freelancer onder meer voor de Franse dagbladen Libération en Le Monde, en het tijdschrift Les Inrockuptibles, maar ook voor zichzelf. Marat blijft tot het einde autodidact: haar manier van kijken is van niemand anders geleend. Als er verwantschap is, dan met kunstenaars die ook autodidact zijn, die eigenzinnig en ongetemd zijn, zoals Chantal Akerman, Antoine d’Agata, Michael Ackerman... Maar Marats visuele poëzie is meteen herkenbaar. Ze vangt vluchtige kleuren – geel, groen, rood – tinten die soms maar enkele seconden in de lucht bestaan.

plaatsgevonden, opgebouwd uit verbeelding eerder dan geheugen. Menselijke en dierlijke ﬁguren verschijnen er onscherp, korrelig, zonder herkenbaar gezicht, het zijn aanwezigheden die al bezig zijn te verdwijnen. Marat drukt af op het juiste moment. Daarna glipt het spook weg: een boot die door de melancholie wordt opgeslokt, golven als achtervolgers; een Hollywood-cowboy die wegzakt in een bioscoopzetel; een klein zwart jurkje dat onschuldig op een wit laken ligt; een vlucht vogels die versmelt met het bladerdek onder een gedempte groene hemel.

Inzichten

Wat weet zanger Helmut Lotti van het leven?

Elk beeld opent een verhaal zonder het te sluiten. Ook de mediterrane verbeeldingswereld en haar mythologieën krijgen ruimte: de piramides van Egypte, de ruïnes van Palmyra, plekken die lijken te zweven buiten de tijd. En dan is er New York, bemind zonder fetisj, benaderd om zijn beweeglijke sferen en dat voortdurende narratieve vermogen: aan elke straathoek kan een nieuw verhaal beginnen.

Instinctief

Dolorès Marat fotografeert instinctief. “Als het uit de buik komt, ga ik ervoor”, zegt ze. Zonder emotie geen klik. Ze snijdt niet bij, retoucheert niet: alles gebeurt in het moment. Die radicaliteit loopt als een ader door haar hele oeuvre. Sinds de jaren 1990 wordt Marats werk erkend en getoond, eerst in Parijs, later in New York. Ook in Brussel. Haar eerste boek, Éclipse, verschijnt in 1992. In 2023 toont ze Dérèglement chromatique op de Rencontres d’Arles : een bekroning. Vandaag, op meer dan tachtigjarige leeftijd, staat haar blik niet langer ter discussie. Dolorès Marat heeft zich genesteld tussen de hedendaagse ﬁguren die de fotograﬁe mee hebben opengebroken. En een oeuvre dat zo lang in de schaduw moest groeien, blijft licht werpen op wat er nog komt.

Het werk van Dolorès Marat is van 21/1 tot 18/3 te bewonderen bij Studio Baxtion, photobrusselsfestival.com

Op welk vooroordeel betrap jij jezelf soms? Dat mensen die dt-fouten schrijven niet logisch kunnen denken – ze kunnen dat soms wel. Die fouten zijn dan een gevolg van verregaande luiheid, onverschilligheid, of foute prioriteiten wat beschaving en zelfrespect betreft. In welk ander beroep zou je ook top zijn? Eindredacteur bij een krant. Maar ik zou wél dood willen gaan na een week, denk ik. Of moorden willen plegen. Met welke quote pak je graag uit? “Ge moet de ﬂosj pakken als die passeert.” Welk nutteloos feitje wil jij delen? Enkel smakelozen of snobs drinken thee met melk. De melk diende oorspronkelijk enkel als beschermend laagje voor het porselein van rijke dames. Vandaar de ﬁjne tuitjes op de melkkannetjes: gieten was een precisiewerkje. Eerst werd de melk in het kopje gegoten, dan pas de thee. Welk vreemd voorwerp slingert er rond in je huis? Mijn oorverwarmers. Van mutsen krijg ik jeuk, maar onder de 17 graden Celsius heb ik iets nodig. Naar waar zou je willen verhuizen? Naar Eastbourne aan de Engelse zuidkust. Zo mooi daar. En nog lekker eten ook in die country pubs. Welke levenswijsheid wordt overschat? “Doe maar gewoon!” Daar gruw ik van. Welke zin mag op je doodsprentje? “Hij deed niet gewoon, maar we hebben toch veel aan hem gehad.” Bij welke historische gebeurtenis had je graag ingegrepen? De moord op Lee Harvey Oswald. Nu zullen we nooit weten wie Kennedy echt heeft vermoord. Wie is de bekendste persoon tegen wie je ooit sprak? Koning Filip, Eddy Merckx, Peter Ustinov, Cliff Richard, Paul Anka, Gilbert Bécaud, Céline Dion, Luciano Pavarotti, Andrea Bocelli, Elton John ... kies zelf maar de bekendste. Voor welke breed gebezigde uitvinding ben jij bijzonder dankbaar? Het raam. Toch handig dat je naar buiten kunt kijken, nee? Waarom zou je met de loterij meespelen? Om die te winnen, natuurlijk, en dan

• Helmut Lotti is grootofficier in de Leopoldsorde en werd in 1969 geboren als Helmut Lotigiers

• Hij nam in 1989 deel aan de

Soundmix Show als Elvis Presley, ging in 1995 de symfonische toer op met Helmut goes classic en oogstte in 2023 bijval met Hellmut goes metal

• Zijn drie Goes classic-platen zijn in België de bestverkochte albums aller tijden en worden gevierd met een nieuw album, een best of en een concertreeks

volledig mijn goesting te kunnen doen in mijn beroep in plaats van met allerlei commerciële overwegingen rekening te moeten houden. Wat was er vroeger beter? Dienstverlening. Nu lijkt elk bedrijf aan zijn verantwoordelijkheid te willen ontsnappen door talloze hindernissen in te bouwen voor wie het wil bereiken. Bestaat er een god? De bron van alle leven is vrouwelijk, dus als God bestaat is ze vrouwelijk. Alle vrouwonderdrukkende strengreligieuzen zullen dus van een brug moeten springen als God blijkt te bestaan. Al heeft God wel een baard … Zou het Conchita Wurst kunnen zijn? Wanneer verbaasde Brussel jou? Toen ik op mijn 27e een jaar in Elsene woonde, zag ik hoe leuk, mooi en divers Brussel is. Ik hield ervan, en nu nog.

MICHAËL BELLON

Helmut Lotti Goes Classic-30 Years Jubilee Edition, 18/1, Koninklijk Circus 14 januari 2026 |

The hang-out

Basketten in het Georges Henripark Elke week toont een Brusselse tiener zijn favoriete plek in de stad. Deze keer neemt Olivier (11) BRUZZ mee naar het basketbalpleintje in het Georges Henripark.

Waarom stelde je voor om op dit pleintje af te spreken?

Ik kom hier vaak met mijn broertje en mijn vader om te basketballen. In de zomer, als het warm is, komen we elke week.

Heb je hier altijd plaats om te spelen? Als we geen plek hebben om te basketballen, gaan we voetballen of rennen we rond. Dan wachten we even tot mensen weggaan.

Zijn dit soort pleintjes nodig in Brussel?

Ik vind het belangrijk dat kinderen, maar ook volwassenen, een plek hebben waar ze niet voor hoeven te betalen om te spelen. Ze kunnen daar met iedereen lol hebben. Het is goed om nieuwe mensen te ontmoeten, want zo kan je misschien wel nieuwe vrienden krijgen.

Zijn er nog voordelen aan spelen op een plek buiten de basketbalclub?

Als we met andere kinderen spelen, worden we beter. Die basketten op een andere manier dan onze vader of mijn vrienden op de club.

Speel je vaak met kinderen die je niet kent?

Soms spelen we met anderen, maar alleen als ze Engels praten. Dan kunnen we discussiëren over wie er in fout is of wie mag beginnen. Als je Frans praat, is het wel makkelijker om met andere mensen te praten.

Je bent zes jaar geleden van Nederland naar Brussel verhuisd, hoe is jouw Frans?

Ik heb wel Frans op school, maar ik ben er niet echt goed in. Er zijn heel veel letters die je niet mag uitspreken en er zijn veel regels om te schrijven. En dan is er nog een mannelijke en een vrouwelijke vorm. Ik vraag me altijd af: “Is een croissant mannelijk of vrouwelijk?” MARJON UDO

Wil jij ook je favoriete plek tonen? Stuur een mailtje naar ket@bruzz.be.

Official Sponsor:

Fubuki

Rekenpuzzel

Vul de cijfers 1 tot en met 9 in het rooster in, zodat het resultaat van de sommen klopt met de cijfers rechts en onderaan de kolommen. Elk getal mag maar één keer voorkomen. Het niveau van de puzzel kan variëren per editie.

Vul de witte vakjes met positieve gehele getallen zodat elke rij een kloppende som vormt met het doelgetal rechts of onder. Reken van links naar rechts en van boven naar beneden, zonder voorrang van × of ÷ (bij delen moet de uitkomst altijd een geheel getal vormen).

2 7

— .

-4

De hoofdstad kent veel verborgen plekjes, onverwachte panorama-uitzichten, en onbekende maar daarom niet minder intrigerende panden en kantjes, ver weg van Manneken Pis, de Grote Markt en het Atomium. Zoals deze kicker. Waar is deze foto genomen?

x -

Zelf een foto van een onverwacht stukje Brussel insturen? Mailen naar redactie@bruzz.be

Oplossingen

Woordzoeker

De puzzels in dit magazine zijn intern ontwikkeld of gegenereerd met gebruik van toegestane tools en artificiële intelligentie. Elke gelijkenis met bestaande puzzels is toevallig.

Zoek alle verborgen woorden in het raster van de speciale woordzoeker van BRUZZ. Streep de begrippen één voor één weg, dit kan in alle richtingen: horizontaal, verticaal, diagonaal, en van links naar rechts en andersom.

C Y

S H

A O G Y S S P A S

Z W X A R R R M

S Z M J

T L

Z O A Z S

L H A M X A

T C X A N N T V T W Q O Y F M D Z A V E N T

Z Z Q J

C R N W A

G A

X R N G M V A A S H J

V A S

D T E

O E Z M K A G T A O A Q J

T Q D

T P B O O Q B P

P M Y P

I A E M H O

N A

O M N P K O T C

I W

C O

U X Q E

Z D H Y

10 — . 11

T J

W X M U X W Q B W P D O F

Z E N F

Y G

C A P Z K S A M E N H U I J N N J

Q O E D O C R

▢ Testikel ▢ Baviaan ▢ Renovatie ▢ Pianist ▢ Jazz ▢ Metro ▢ Zaventem ▢ Architect ▢ Notaris ▢ Samenhuizen ▢ Code ▢ Podcast

W G O T W W V

T A V O N E R A Z G G

J B

12 — .

L A U S E

I G B A

H E K B J U G A V

T U M R

S E

— .

W X + 10

M K P S P Q L E K

K V

B U V R M Q T F W F J

Verborgen Brussel

-4

. — .

Puzzel

C B Q P

E M D D K Z

Y V Antwoord Akenkaai

LATEN WE KLINKEN OP JOU EN

1.200.000 VERBONDEN KIJKERS

Elke dag verbinden we onze kijkers met nieuws, sport en verhalen recht uit het hart van de regio. Elke dag maken we het verschil samen met jou. Laat ons klinken op jouw gezondheid!

ci Brusse r e

#brusselhelpt

the

mood

for lifelong learning

Taalcursussen in Brussel en online NL | FR | EN | DE | IT | ES Nederlands: Inschrijven is gratis voor beginners A1 en halfgevorderden B1, als je in Brussel woont.

Cours de langues à Bruxelles & en ligne

Ready to create

NL | FR | EN | DE | IT | ES Néerlandais: L’inscription est gratuite pour les niveaux débutants A1 et intermédiaires B1, si vous habitez Bruxelles.

MEDIA WITH IMPACT? VACATURE

TECHNIEKER

Language courses in Brussels en online

Roularta is in volle groei en zoekt een gedreven Technieker (3-ploegen) om ons moderne machinepark optimaal te laten draaien. Sluit je aan bij ons productieteam en ervaar de kracht van gedrukte media! Fix it, print it! Jij speelt een sleutelrol in het productieproces: dankzij jouw inzet krijgen miljoenen lezers hun krant en magazine stipt en in topkwaliteit in handen. Elke dag draag je bij aan het succes van onze kwaliteitsmedia – jouw werk maakt écht het verschil.

NL | FR | EN | DE | IT | ES Dutch: Registration is free for beginners A1 and intermediate B1 levels, if you live in Brussels.

SCAN TO SWITCH

mijntoekomstbijroularta.be DB163722A6

02 882 50 70 info@cvosemper.be

DB163587A6

cvosemper.be

Paspartoe: dé cultuur- en vrijetijdspas voor Brussel Spaar punten en ruil ze om voor cadeaus, gratis tickets of allerlei andere voordelen. Recht op verhoogde tegemoetkoming? Dan krijg je nog meer korting!

Nieuw: nu ook online beschikbaar! Haal je Paspartoe nu in huis via uitpas.be en ga meteen op stap met de UiTPAS-app.

Ga langs bij een gemeenschapscentrum in de buurt, Muntpunt of het Brussels Ouderenplatform. Meer info op www.paspartoebrussel.be.

Compositie met illustraties van Trui Chielens

Toch liever een fysieke kaart?

ISAIAH COLLIER CORTO.ALTO NΔBOU TORTOISE WAJDI RIAHI HELENA CASELLA ÀBÁSE TOM SKINNER MILENA CASADO UNDER THE REEFS ORCHESTRA JAKOB BRO & MANY MORE