Issuu

Rubrieknaam

#1633 WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VLAAMS-BRUSSELSE MEDIA VZW FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE

AFGIFTEKANTOOR ANTWERPEN X P303153

L E V E N

I N

D E

S TA D

N I E U W S

A C H T E R G R O N D

10 | 10 | 2018

O P I N I E

| RUBRIEK

‘Ik ben yin en yang’ PAUL DUJARDIN NA DE HEISA BIJ BOZAR

LORE, KARLIEN EN ELKE TIEBOUT

‘Ondernemen zit ons in het bloed’

BRUSSEL KIEST

De Vlaamse stem weegt steeds zwaarder

Chou de Bruxelles

BRUZZ | VOORAF

Fotograaf Ivan Put trekt wekelijks door de stad voor een portret

BROEDER SÉRAPHIM, JUBELPARK

“Ik ben broeder van de Fraternité de Tiberiade in Lavaux-Sainte-Anne. Ik leef op het ritme van het gebed, handenarbeid en la vie fraternelle. Regelmatig gaan we op missie om mensen te ontmoeten, zoals nu in Brussel. Ik ben 31 jaar en al acht jaar monnik. Op mijn zeventiende had ik al beslist om een religieus leven te leiden. Maar pas na mijn studies en nadat ik een jaar gewerkt had in de landbouw ben ik ingetreden. Zelf ervaar ik een diep geluk en vrede. Ik hoop dat iedereen dat op zijn manier kan bereiken.”

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Inhoud

COLOFON BRUZZ

Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65 ABONNEMENTEN

Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80, Gratis binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 25 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393, BIC: BBRU BE BB van Vlaams Brusselse Media vzw. Buiten België: 30 euro per jaar. OPLAGE : 62.609 exemplaren. ADVERTEREN?

Marthe Paklons, sales@bruzz.be, 02-650 10 61

FLITS 07

Brussel kiest

Nederlandstaligen kiezen voor hippe gemeenten

DISTRIBUTIE

Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be ALGEMENE DIRECTIE

Jo Mariens HOOFDREDACTIE

Kristof Pitteurs WEEKBLAD

Steven Van Garsse (chef)

COORDINATIE UIT

Gerd Hendrickx EINDREDACTIE

Karen De Becker

VORMGEVING

Heleen Rodiers (art director), Ruth Plaizier KERNREDACTIE

Jean-Marie Binst, Gerd Hendrickx, Bettina Hubo, Kurt Snoekx, Sophie Soukias, Laurent Vermeersch, Danny Vileyn, Tom Zonderman MEDEWERKERS

Nicolas Alsteen, Hilke Andries, Gilles Bechet, Michaël Bellon, Jasper Croonen, Roel Daenen, Céline Emmerechts, Patrick Jordens, Luc Joris, Tom Peeters, Jasmijn Post, Niels Ruëll, Tim Schoonjans, Benjamin Tollet, Georges Tonla Briquet, Nick Trachet, Tom Van Bogaert, Michel Verlinden KALENDER UIT

xxx

Sam De Ryck

LOS VAN DE TIJD xxx xxx

xxx xxx

VERTALING

Johan Arblaster, Martin McGarry

DE VERHALEN

FOTOGRAFEN

Bart Dewaele, Ivan Put, Saskia Vanderstichele ILLUSTRATOREN

Wauter Mannaert, Noémie Marsily, Steve Michiels, Wide Vercnocke, Jurgen Walschot Info voor kalender sturen naar/ Envoyez vos infos à publier dans le calendrier à / Send event details to

VISITBRUSSELS Koningsstraat 2 Rue Royale 1000 Brussels/Bruxelles 02-549.50.95, info@agenda.brussels

Spreektĳd

Brussel kiest

Interview

Paul Dujardin, directeur Bozar: 'Ik ben yin en yang'

Nederlandstalige gemeentepolitici winnen aan gewicht

VERANTWOORDELIJKE UITGEVER

Steven Van Garsse, Flageyplein 18, 1050 Elsene. Bruzz is een uitgave van de Vlaams Brusselse Media vzw, wordt gedrukt op de persen van Eco Print Center (De Persgroep) en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie.

Elke, Karlien en Lore, dochters van AbattoirCEO Joris Tiebout

Dit magazine staat ook online issuu.com/bruzz.be

Edito

RUBRIEKEN 03

Chou de Bruxelles

Edito

In beeld

Opinie

Celia Ledoux

Enfant Terrible

Nick Trachet

Big City

Opsteker Bij elke verkiezing is het voor de Nederlandstalige politici in Brussel altijd weer bang afwachten hoe groot het electoraat nog is. Daar hoeft geen tekening bij. Sinds de stadsvlucht van de jaren 1960 is het aantal Vlamingen in Brussel significant gedaald, zelfs al kunnen we dat moeilijk exact bepalen: talentellingen zijn er al lang niet meer. De verkiezingen geven, onder meer via de kieslijsten, wél een mooie indicatie. We vroegen ze op en de recente cijfers vallen goed mee. Tussen 2012 en 2018 stabiliseerde het aantal mensen dat in een straat of laan woont en niet in een rue of avenue. Er zijn grote onderlinge verschillen tussen de gemeenten, en het is zo dat het totale aantal kiezers óók stijgt, maar we kunnen zonder verpinken zeggen: de Vlaming houdt stand. Dat is ook wat we allemaal wel aanvoelen. Er hangt veel negativiteit in Vlaanderen als het over Brussel gaat, maar er is tegelijk ook een gezonde interesse bij veel Nederlandstaligen voor de hoofdstad. Jongeren laten zich niet wegjagen door de negatieve berichten en komen hier met volle teugen genieten van de stad. De diversiteit, de wervelende cultuurscene, de jobs die dichtbij zijn: Brussel is voor hen de place to be, het kloppend hart van ons land. De enige stad die met recht en reden de titel van

BRUZZ | VOORAF

metropool mag dragen. Dat is een stevig hart onder de riem voor de honderden Nederlandstaligen die zich kandidaat stellen voor de verkiezingen van 14 oktober. Ze gaan de laatste dagen van hun campagne in. De meesten hopen op massa’s Franstalige stemmen, maar mikken toch voornamelijk op die Nederlandstalige kiezer. Het zijn ook kiezers voor wie Franstalige burgemeesters niet ongevoelig zijn. Daar zijn uiteraard opportunistische redenen voor. Een Nederlandstalig gemeenteraadslid kan tot schepen gebombardeerd worden. Dat is erg lucratief. Vorig jaar is op die manier maar liefst 37 miljoen euro verdeeld onder de (negentien) gemeenten, alleen maar omdat ze een Nederlandstalige schepen in hun college hebben. Intussen is de tijd dat de Nederlandstalige schepenen er als een bloempot bijzaten, al lang vervlogen tijd. Ze zijn OCMW-voorzitter of schepen van Financiën of Openbare Werken. Ze worden gewaardeerd om hun talent. Sommige gemeenten hebben zelfs meerdere Nederlandstaligen in het college. Het kan alleen maar betekenen dat de communautaire pacificatie in Brussel haar vruchten heeft afgeworpen. Zelfs al is die met geld afgekocht.

— STEVEN VAN GARSSE

10 O K T O B E R 2 0 1 8

19 KEER DE STAD

sp.a heeft een hart voor Brussel. Met overtuiging en enthousiasme bouwen we mee aan een stad op mensenmaat: sociaal en duurzaam. Onze kandidaten - in alle 19 gemeenten- zetten zich hiervoor in met lokale accenten ĂŠn in dialoog met buurtbewoners. Vanuit een gezamenlijke visie op onze stad maken we Brussel. 19 keer de stad.

Flits

Nieuws heet van de naald

Nederlandstaligen kiezen voor hippe gemeenten Sint-Gillis, Elsene, Etterbeek en Vorst. Dat zijn de gemeenten waar het aantal mensen met een Nederlandstalig adres de voorbije vier jaar het sterkst toenam. Het totale aantal Nederlandstalige adressen stagneert. — KRIS HENDRICKX

et aantal inwoners met een Nederlandstalig adres nam de voorbije decennia gestaag af in het gewest. Uit cijfers die onze redactie opvroeg bij politieke partijen (*) blijkt dat die trend vrijwel gestopt is. Tussen 2012 en 2018 daalde het aantal Nederlandstalige stemgerechtigden in Brussel van 47.200 naar 46.850, een daling met minder dan een procent. Dat het totale aantal adressen amper afneemt is op zich al opmerkelijk. De voorbije decennia kromp die groep immers in ijltempo. Zo stonden er voor de gewestverkiezingen in 2009 nog 55.000 Nederlandstaligen op de kieslijsten. Het totale aantal kiesgerechtigden groeide de voorbije zes jaar overigens ook. Het aandeel van de kiezers met een Nederlandstalig adres daalde daardoor van 7,6 procent naar 7,3 procent van het totaal. Nog boeiender zijn de verschillen tussen de gemeenten. Die geven aan waar nieuwe of verhuizende Nederlandstaligen zich bij voorkeur vestigen. De verschillen tussen de gemeenten blijken daarbij erg groot. Hippe gemeenten die studenten aantrekken lijken het meest in trek. Procentueel is de koploper Sint-Gillis, dat bijna 28 procent meer Nederlandstalige adressen telt dan zes jaar geleden, een stijging met 350 zielen. Elsene, Etterbeek en Vorst volgen. In absolute

NEDERLANDSTALIGE KIEZERS Sint-Gillis Elsene Etterbeek Vorst Schaarbeek Sint-Joost-ten-Node Stad Brussel Sint-Jans-Molenbeek Ukkel Jette Koekelberg Oudergem Sint-Lambrechts-Woluwe* Evere Watermaal-Bosvoorde Sint-Pieters-Woluwe Anderlecht Ganshoren Sint-Agatha-Berchem * EEN SCHATTING VOOR HET JAAR 2018

MEER HUWELIJKEN Bij Elsene komt daar bij dat het om een erg aantrekkelijke gemeente gaat voor jonge Brusselaars, met veel uitgaansmogelijkheden en trendy wijken. Maité Morren, de Vlaamse SP.A-schepen in Elsene, bevestigt de trend. “Ik deed de voorbije legislatuur minstens honderd huwelijken.” Dezelfde troeven gelden minstens evenzeer voor Sint-Gillis, dat de voorbije jaren uitgroeide tot de meest trendy gemeente van het gewest. “Vorst is dan weer een gemeente die profiteert van de nabijheid van Sint-Gillis, maar ook van de nieuwe impulsen rond Wiels,” zegt Deboosere. “Ook Schaarbeek heeft een aantal troeven. Zo is er de nabijheid van de VRT en de goeie tramverbindingen met de VUB. Verder vind je er nog min of meer betaalbare woningen.” De gemeenten waar het aantal Nederlandstaligen achteruitgaat, hebben veel minder aantrekkingskracht op jonge Vlamingen. In gemeenten als Sint-Agatha-Berchem toont de achteruitgang vooral de vergrijzing van de Nederlandstalige bevolking. “En dan heb je nog gemeenten waar er communicerende vaten zijn,” zegt Deboosere. “Zo trekt Jette wel een nieuwe Nederlandstalige bevolking aan, maar de veroudering van de bestaande populatie is er nog wat groter. In Brussel-Stad zie je het omgekeerde. De Vlaamse verjonging in het centrum weegt er wat zwaarder door dan de vergrijzing in de noordrand van de gemeente.” (*) HOE RAAKTEN WE AAN DE CIJFERS? DE PARTIJEN KRIJGEN DE INWONERSLIJSTEN OM TE COMMUNICEREN MET HUN KIEZERS. VLAAMSE PARTIJEN HALEN DAAR DAN DE NEDERLANDSTALIGE ADRESSEN UIT. VERSCHILLENDE PARTIJEN DEELDEN DIE INFORMATIE.

aantallen is Schaarbeek de grootste magneet. Daar kwamen er 560 mensen bij.

Kattenberg wordt in ere hersteld Na tientallen jaren afgesloten te zijn geweest voor het publiek wordt de Kattenberg in Laken nu toch in zijn oude staat hersteld. De Kattenberg oftewel Klein-Zwitserland is de beboste heuvel achter het Monument voor de Dynastie. Het terrein is onderdeel van het Park van Laken, dat destijds naar de wensen van

2012 2018 EVOLUTIE 1.260 1.611 27,86% 2.225 2.652 19,19% 1.338 1.578 17,94% 1.346 1.559 15,82% 4.293 4.854 13,07% 789 825 4,56% 9.758 9.961 2,08% 3.648 3.533 -3,15% 1.718 1.661 -3,32% 3.671 3.506 -4,49% 1.106 1.050 -5,06% 1.090 1.023 -6,15% 1.670 1.550 -7,19% 1.946 1.746 -10,28% 772 692 -10,36% 1.540 1.361 -11,62% 5.015 4.358 -13,10% 1.911 1.613 -15,59% 2.122 1.723 -18,80% 47.218 46.856 -0,77%

Gemeenten die traditioneel veel Vlamingen tellen, zien vaak een duidelijke afname. Die is het grootst in Sint-Agatha-Berchem, gevolgd door Ganshoren en Anderlecht. Die laatste gemeente tekent door haar omvang meteen ook voor de grootste absolute afname (zie tabel). Demograaf Patrick Deboosere (VUB) ziet een patroon in de evolutie. “Jonge nieuwkomers uit Vlaanderen vestigen zich vooral in de centrale en hippe gemeenten. Voor Elsene en Etterbeek speelt de nabijheid van de VUB zeker een rol. Veel studenten schrijven zich tijdens of vlak na hun studies in in de gemeente.”

BRUZZ | VOORAAN

GROEI IN SINT-GILLIS HET GROOTST

koning Leopold II werd aangelegd. Zo kreeg de heuvel ‘bergpaden’, een waterpartij en rustieke bruggetjes, waardoor het geheel het uitzicht kreeg van een Petite Suisse en de ideale plek werd voor een schooluitstap. De ‘berg’ is ondertussen al zo’n dertig jaar met een afrastering afgesloten voor het publiek. De stad Brussel nam

die beslissing na een dodelijk ongeluk, waarbij een omgewaaide hoge beuk terechtkwam op twee voorbijgangers. Het probleem van de Kattenberg is de zware bodemerosie. Die brengt de stabiliteit van de monumentale oude beuken in gevaar. De enorme konijnenpopulatie, die haar holen graaft in de zandgrond, verergert de schade nog. Intussen is het beheer van de

» LEES MEER OP P16

Kattenberg overgegaan in handen van Leefmilieu Brussel. Die gewestelijke instantie wil de Kattenberg nu volledig renoveren en vraagt een stedenbouwkundige vergunning aan. Het is de bedoeling dat de beboste heuvel gestabiliseerd wordt en de erosie wordt beperkt. Voorts zullen de boswegjes in oude staat hersteld worden en verbonden met de paden van het Park van Laken. HUB

10 O K T O B E R 2 0 1 8

BRUZZ | DE WEEK

In beeld

IJSBAARD

ÂŠ KEVIN VAN DEN PANHUYZEN

Het festival Nuit Blanche in de Marollen zette het weekend op zijn kop. De 31-jarige kunstenares Laura Nsengiyumva houwde een replica van het Leopold II-ruiterbeeld op het Troonplein uit een blok ijs. Haar idee kwam er na een oproep in Le Soir. De Brusselse artieste met Rwandese roots hekelde al eerder de traagheid van de dekolonisatie. Spots en zonlicht zullen de vorst met de ijsbaard langzaam maar zeker doen smelten, vindt ze. JMB 10 O K T O B E R 2 0 1 8

De week

Terugblik op het nieuws

13,51

Peuken rapen

Trajectcontrole

Burgerbeweging Leo Not Happy vraagt bewoners van Watermaal-Bosvoorde buiten te komen voor een actie ‘sigarettenpeuken rapen’. Resultaat: twintigduizend peukjes verzameld.

Het Brussels Gewest installeert de eerste trajectcontrole (radarcontrole voor snelheidsberekening tussen twee punten). Die controle voor 50 km/uur is 813 meter lang voor wie de stad uitrijdt en 663 meter lang voor wie de stad inrijdt op de Leopold III-laan, tussen de Generaal Wahislaan en de Vrijetijdslaan.

Naar aanleiding van Werelddierendag berekent Yoopies.be de tarieven voor huisdierenopvang voor 2018. Tegenover 2017 steeg de prijs voor kennels met 11 procent. Duurste regio in België is de provincie Antwerpen met een gemiddeld dagtarief van 15,75 euro. Vlaams-Brabant is het goedkoopst met 11,92 euro. Brussel valt er tussenin met 13,51 euro.

SPOORPROMENADE BIEDT PLAATSELIJK ALTERNATIEF VOOR DRUKKE TROONSTRAAT

BRUZZ | DE WEEK

Kleine stap richting Fiets-GEN In Elsene hebben voetgangers en fietsers er een verkeersvrije verbinding bij. De nieuwe spoorbermpromenade kan een schakel zijn in het langverwachte Fiets-GEN. — LAURENT VERMEERSCH

n Elsene is vorige week een nieuwe wandel- en fietsverbinding ingehuldigd langs de spoorlijn tussen de stations Luxemburg en Mouterij. Het nieuwe pad verbindt de Waversesteenweg ter hoogte van de esplanade van het Europees Parlement met het weinig bekende Viaductpark. Daar sluit de nieuwe spoorbermpromenade aan op een reeds eerder aangelegde passerelle tussen het park en de Scepterstraat. Vandaar moet er nog een nieuwe passerelle komen tot aan de lager gelegen Graystraat. De opening daarvan is echter pas gepland voor 2021. In eerste instantie beschikken fietsers en wandelaars nu over een verbinding van driehonderd meter die plaatselijk een alternatief biedt voor de drukke Troonstraat. De Elsense afdeling van Gracq, een vereniging die opkomt voor fietsers, reageert met gemengde gevoelens. “We ondersteunen elke verbetering voor de mobiliteit van voetgangers en fietsers, maar we vragen ons af

10 O K T O B E R 2 0 1 8

waarom slechts de helft van de promenade af is,” zegt Anoushka Dufeil. Het initiatief is gefinancierd met geld van het federale Brusselfonds Beliris in het kader van het wijkcontract Scepter. Voorlopig zullen waarschijnlijk vooral de directe buurtbewoners ervan genieten. “We zouden graag zien dat dergelijke initiatieven de gemeentegrenzen overstijgen,” zegt Dufeil. “De spoorlijn loopt verder richting Oudergem enzovoort. Waarom doen andere gemeenten niet mee? We mogen niet bang zijn om de dingen grootser te zien.” De promenade zou over enkele kilometers kunnen worden doorgetrokken, bijvoorbeeld tot aan de VUB en de buurt van Delta, waar kan worden aangesloten op een al bestaande spoorwegwandeling op de bedding van de voormalige spoorlijn naar Tervuren.

SPOORLIJN 28 Niet dat er geen plannen zijn. Beliris heeft met het project in

Het nieuwe wandel- en fietspad langs de sporen is voorlopig beperkt tot enkele honderden meters. “Waarom doen andere gemeenten niet mee?” vraagt Anoushka Dufeil (Gracq) (foto rechts) zich af.

Elsene en de eerdere aanleg van het Park van Lijn 28 in de buurt van Thurn & Taxis enige expertise opgebouwd met de aanleg van fietsen wandelpaden langs spoorwegen en gaat verder op de ingeslagen weg. In het meest recente politieke akkoord over Beliris werd vastgelegd dat dit en volgend jaar om en bij de 9 miljoen euro wordt uitgetrokken voor andere fietsverbindingen langs spoorlijnen. Concreet zal de verbinding langs spoorlijn 28 worden doorgetrokken richting het Bockstaelplein in Laken. “Daarvoor werd de haalbaarheids-

studie al uitgevoerd,” zegt Elien De Swaef van Beliris. Voor andere projecten moeten de studies echter nog worden aangevat. Het gaat om de spoorlijnen 26 (het oostelijke ringspoor), 36 (richting Leuven) en 60 (richting Dendermonde). De realisatie is waarschijnlijk niet voor meteen. “Het is een uitdagend project,” klinkt het nog bij Beliris. “Op sommige plaatsen moeten gronden gesaneerd worden en de aanleg is ook technisch moeilijk. De spoorbermen moeten versterkt worden, er moeten vaak hoogteverschillen overbrugd worden en de verschillende paden moeten op

Privacyschending

Ontruiming

PS en S.PA willen een groene verbinding tussen de Vijvers van Elsene en het parkje van de Abdij van Ter Kameren. Enkele tussenliggende straten tot groenzone omvormen is een mogelijkheid. Hiervoor moet wel een meerderheid in de gemeente gevonden worden.

De deelnemers aan de 10,30 kilometer door Schaarbeek ontvangen na hun sportprestatie een ‘dankbrief’ van Défi-kandidaat Michele Amadeo. Een PVDA’er vindt het een schending van de privacywet. De Privacycommissie volgt die redenering.

Burgemeester Philippe Close (PS) laat het tijdelijke daklozenhuis Le Bateau in de leegstaande polikliniek op de Oude Graanmarkt ontruimen. De overlast nam de jongste weken toe. Enkele daklozen zorgden voor problemen met drugs, geweldpleging en diefstal in winkels.

Central Park XL

Hoe kan je voor gendergelĳkheid zĳn als je een sterke handdruk geeft aan de organisator van een event met striptease? BRUSSELS MR-PARLEMENTSLID VIVIANE TEITELBAUM

BRUZZ | DE WEEK

over burgemeester Philippe Close (PS) tijdens een bierlancering door Cantillon (in ‘Le Soir’)

Cartoon Wauter Kim Duchateau en Wauter Mannaert wisselen elkaar af voor hun kijk op de week

elkaar aansluiten.” Idealiter moeten de snelle afgescheiden fietspaden verbonden worden met fietssnelwegen in Vlaanderen. Zo moet een heus Fiets-GEN ontstaan dat fietsverkeer mogelijk maakt over de gewestgrenzen. De vraag is of de vele inspanningen ondertussen een wezenlijk verschil maken op het terrein. “Een beschermde promenade is goed, maar ervoor en erna bevinden we ons opnieuw in straten met veel verkeer, waar geen plaats is voorzien voor fietsers en waar sommige automobilisten gevaarlijk rijden,” aldus nog Anoushka Dufeil. “Dit lost het probleem dus niet op.” 10 O K T O B E R 2 0 1 8

Spreektijd

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Paul Dujardin na de heisa bij Bozar

‘Ik ben yin en yang’

BRUZZ | DE VERHALEN

Voor het eerst sinds de bom ontplofte in Bozar wil directeur Paul Dujardin spreken over de spanningen met de werknemers. “Er vielen harde woorden. Ik voelde me persoonlijk aangevallen, maar de dialoog die erop volgde vind ik uitermate boeiend. Want het gaat om de toekomst van het huis. Waar willen we naartoe in 2030?” — MAARTEN GOETHALS, FOTO’S SASKIA VANDERSTICHELE

ming volgde. Dat gaf een algemene dynamiek om antwoorden te formuleren op de problemen die ontstonden. Of misschien valt het genetisch te verklaren. Mijn vader, nota bene een vegetariër, werkte overdag als slager, om daarna naar de kust te rijden en de hele avond te vissen. Hij kwam dan met bakken vol kabeljauw thuis. De Noordzee zat toen nog vol. Hij deed nog van alles. Schilderen. Fotograferen. Muziek spelen. Fietsen, skiën, speleologie. Dat maakte wel dat hij op 55-jarige leeftijd fysiek kapot was, en toen besliste om te stoppen met werken.

Vanwaar al die energie? PAUL DUJARDIN: Misschien komt het

U bent nu even oud als uw vader toen: wat vindt u van dat vooruitzicht?

door de tijd waarin ik opgroeide, de jaren zestig en zeventig, waarin de ene crisis de andere afloste. Waarin staatshervorming na staatshervor-

DUJARDIN: Niets voor mij. Ik doe te graag wat ik doe. En dat ik veel kan doen, komt door Bozar. Dit huis geeft mij veel kansen. ▲

aul Dujardin wil naast een bistro en een gerenommeerd restaurant nog een sociaal café in de directe omgeving van Bozar onderbrengen. Hij wil de renaissance heruitvinden, door een platform te maken waar kunstenaars en de cultuurindustrie hardop nadenken over de basiswaarden ervan, en hoe die vandaag nog een rol kunnen spelen. Hij wil nog meer de Europese gedachte uitdragen, in een wereld waar het populisme hoogtij viert. Hij wil, kortom, van geen ophouden weten. Want daarvoor amuseert Paul Dujardin zich te veel.

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Paul Dujardin

▲

U komt uit een klassieke middenstandsfamilie. Was lui zijn een zonde?

Met Bozar creëert u kansen voor kunstenaars. Kriebelde het bij u nooit om zelf creatief bezig te zijn?

DUJARDIN: Een boek lezen op de sofa? Valt dat onder die categorie? Dat lijkt me eerder tijd nemen voor jezelf. Ik vind het woord lui te pejoratief klinken. Ik kan makkelijk mijn das en kostuum uittrekken en helemaal niets doen, en mij niet schuldig voelen.

DUJARDIN: Neen. Wat ik zeer goed kan, is kunstenaars begrijpen. Ik weet wat die innovatieve geesten nodig hebben. Ik help om dat kader te creëren, door Bozar om te bouwen tot een platform dat naadloos die opdracht uitvoert. Daarin sta ik aan de zijlijn. Maar de periferie bepaalt de positie en het succes van het centrum.

Doet u daarom aan yoga?

BRUZZ | DE VERHALEN

DUJARDIN: Dat komt door mijn vrouw, dat is haar invloed. Zij geeft daarin les. Maar dat contrast van yin en yang zat altijd al in mij. In mij schuilt zowel een stadsmens als een natuurmens. Ik hou enorm van Brussel, maar ik geniet even hard van de rust van het Pajottenland, waar ik opgroeide en waar ik nog steeds deels woon. Op dat vlak ben ik soms misantroop. Ik ben graag alleen: in de trein, in het vliegtuig, wanneer ik wandel. Het is echt ongelooflijk, maar ik wandel per dag makkelijk zes à zeven kilometer. Dat helpt me afstand te nemen van de dingen. (Op dreef) Lui zijn? Thuis leefden drie generaties onder één dak: de kinderen, de ouders, de grootouders, en dat gaf een zekere energie. Iedereen moest meedoen aan het succes en het project van de familie. Als negende van tien kinderen kon ik tegelijk profiteren van het voorbereidende werk van mijn broers en zusters. Waardoor mijn ouders niet al te veel woorden meer wilden vuilmaken aan mij. Ik kon doen wat ik wilde. Misschien één keer heb ik mijn moeder - een heilige vrouw kwaad gekregen, waardoor ze een hele stapel borden liet vallen.

Kreeg u voldoende aandacht, als zowat de laatste in rij? DUJARDIN: U kunt zich niet voorstellen wat een gelukkige jeugd ik had. Ik genoot van mijn autonomie, en tegelijk namen mijn broers en zussen me overal mee. Zo ging ik op mijn elfde naar het Atelier Théâtral de Louvain-la-Neuve, waar ik En Attendant Godot zag, de meest ongelooflijke productie die ook in Avignon speelde. Ik zag opera. Mijn broer, Jacques, zelf een beeldend kunstenaar, trok me mee naar de academie, waar al die naaktmodellen poseerden. Daarom vind ik educatie zo belangrijk. Het introduceert een kind in zoveel werelden. Maar een ouder moet daar veel tijd insteken. 14

10 O K T O B E R 2 0 1 8

In de openingsspeech bij ‘Beyond Klimt’ hoopte u dat ‘de duizenden mensen die Europa willen ontmantelen’ de expositie zullen zien. Alsof schilderijen de gedachten van een individu drastisch kunnen veranderen. Acht u de kunst daartoe werkelijk in staat? DUJARDIN: Over die kwestie zijn bibliotheken vol geschreven. De Zwitserse regisseur Milo Rau slaagde er met zijn documentaire The Congo Tribunal in om rechters te laten ontslaan. Romeo Castellucci mikte met zijn versie van De Toverfluit van Mozart op de empathie van het publiek, en plantte vragen in hun hoofden, die bleven nagalmen. Voor de Theodoor van Loon-expositie, die deze week in Bozar openging, maakt hij met de haren van een prostituee een installatie, waarmee hij reflecteert over de positie van sekswerkers in Brussel. Dat gaat niet over politiek in de enge zin van het woord, maar over ethiek en samenleven. Dat vind ik interessant.

Even over u. Uw derde mandaat eindigt binnenkort. Al zicht op wat u gaat doen? DUJARDIN: Neen. Ik lig daar niet van wakker. Wat ik doe, doe ik graag. Ook als het minder gaat soms.

Een vierde mandaat bij Bozar lijkt de logica zelve, met al die plannen. DUJARDIN: Dat is nu niet aan de orde. Temeer omdat die beslissing bij de stakeholders en de regering ligt.

Volgens bepaalde geruchten ambieert u het directeurschap van Kanal. DUJARDIN: Ook ik hoor dat waaien.

En? DUJARDIN: Ik schreef ooit een boekje over goed bestuur in de socialprofitsector, want dat onderwerp interesseert mij. En toen ik hier begon, wilde ik volgens een aantal principes

“Ik ben graag alleen: in de trein, in het vliegtuig, wanneer ik wandel” PAUL DUJARDIN DIRECTEUR BOZAR

besturen. Zo haalden meester Jean-Pierre de Bandt en ik Etienne Davignon als voorzitter van de raad van bestuur naar hier, om het dagelijks bestuur te controleren. Benoemingen voor het leven? Geen voorstander van, wel van mandaten met regelmatige evaluaties. Daarom mag ik niet in vraag stellen wat ik zelf bepleit. Ik kan niet als bestuurder van Kanal nu zeggen: ik wil directeur worden. Wat ik wel graag doe, is mijn ervaringen delen, op een open manier. Ik zit niet in de raad van bestuur van Kanal om ideeën te pikken, integendeel.

Afgelopen zomer barstte de bom bij Bozar. Het personeel klaagde de gigantische werkdruk aan en diende een motie van wantrouwen in tegen de directie. DUJARDIN: De aanleiding vormde het ontslag van een halftijdse medewerker. Wat volgde, waren gesprekken met soms harde woorden. Ik wil die niet herhalen. Want de sociale dialoog tussen directie en werkne-

Welke discussie? DUJARDIN: Over het project en de visie van Bozar. In essentie komt het probleem neer op de complexiteit van dit huis. Bozar werkt samen met klassieke artistieke directeurs, met kunstenaars, met beleidsmakers, met academisch gevormde mensen, met universiteiten en met organisatoren van festivals. Kunst en wetenschap, ethiek en esthetiek, bilaterale en multilaterale programmering komen in deze tempel samen en dat geeft bij momenten spanningen tussen de verschillende disciplines. Terwijl dat net het succes van Bozar uitmaakt, die

co-creatie. Ik wilde alles integreren in mijn derde mandaat, misschien ging ik te snel.

Medewerkers omschreven zichzelf als ‘schapen en robots’. Klaagden over overuren, over snelle, maar onmogelijke interventies, en de vakbonden wezen op de verschillende statuten.

“Ik wil de problemen niet ontkennen. Waar rook is, is vuur” PAUL DUJARDIN DIRECTEUR BOZAR

DUJARDIN: Ik wil dat niet ontkennen.

Waar rook is, is vuur. Daarom wordt nagedacht over een geoptimaliseerde werkstructuur, binnen de mogelijkheden van het wettelijke kader. Wanneer een organisatie maar vijf voorstellingen geeft, dan valt de werklast beter te organiseren. Bozar doet makkelijk vierhonderd projecten in een jaar, waardoor medewerkers soms drie weekends aan een stuk moeten meedraaien, zeker wanneer alles toevallig samenkomt. Die uitzonderingen moeten blijven kunnen, maar voortaan met respect voor het wettelijke kader. De dialoog die ik nu met iedereen van dit huis voer, gaat over de hamvraag: waar wil Bozar naartoe in de toekomst? En met toekomst bedoel ik niet morgen, maar 2030. Hoe willen we samenwerken met de gemeenschappen, welke economische visie dragen we uit? Moet Brussel opnieuw Europese Culturele Hoofdstad worden? Hoe moet het verder met dit pand? De renovatie kost handenvol geld. Soms zeg ik al schertsend: logistiek is het het beste om dit gebouw volledig af te breken, en een nieuwe locatie te zoeken. Het is werkelijk het meest complexe pand naar mobiliteit van materiaal, met bijvoorbeeld maar één grote lift. Nogmaals: dat is vooral als grap bedoeld, want het gaat om een uniek gebouw van Horta.

Die motie van wantrouwen, ziet u dat als een smet op uw blazoen? DUJARDIN: Het toeval wil dat ik een paar weken geleden in Merelbeke was in de Christophorusgemeenschap, een centrum voor personen

met een handicap, waar mijn dochter verblijft. Ik wilde samen met haar ontbijten. Haar begeleidster nam me apart en vroeg me of ik wist wat de mensen van mij zeiden in de kranten - dat ik een speciaal geval was.

Een driftkikker, volgens de brief. DUJARDIN: Jaja. Maar hoe leg je dat uit? Hoge bomen vangen veel wind? Die artikelen waren natuurlijk vervelend voor het vertrouwen. Het is nu kwestie van opnieuw een balans te vinden. Yin en yang, tussen de middelen die voorhanden zijn en de ambitie. Ik denk echt: Bozar kan nog beter doen. Neem onze logge structuur van bestelbonnen. Jaarlijks moeten tientallen mensen 85.000 transacties verwerken en papieren bonnen maken. Dat moet toch digitaal kunnen? Natuurlijk voelde ik me eerst persoonlijk aangevallen, maar de dialoog nu vind ik uitermate boeiend. Ik van mijn kant moet vooral nog meer uitleggen wat Bozar doet. Bottum-up is de essentie.

BRUZZ | DE VERHALEN

mers verloopt vandaag heel sereen en constructief. De hele maand september heeft iedereen, meer dan vierhonderd medewerkers, op een volledig onafhankelijk wijze kunnen nadenken over de manier van werken bij Bozar, onder begeleiding van een externe gespreksleider. Die discussie wil ik voortzetten en tot een goed einde brengen.

Laatste kwestie: Jan Fabre en de beschuldigingen van seksueel overschrijdend gedrag. Hoe kijkt u naar de zaken? DUJARDIN: Ik weet dat Fabre intimiderend kan overkomen, door zijn sterke persoonlijkheid. Dat hij weinig empathie toonde voor de getuigenissen, vind ik jammer. Maar ik maak een onderscheid tussen de persoon en de kunstenaar. En als kunstenaar blijft hij ongelooflijk. Een bestuurder van Bozar had bij het uitbreken van het nieuws vragen bij een project dat in de steigers staat voor 2020, namelijk zijn Blauwe Periode. Fabre bleek plots een punt op de agenda. Maar ik ben streng en ik wil dat gescheiden houden. Ik blijf achter het project staan. Uiteraard moeten de getuigenissen ernstig onderzocht worden. Het is daarom belangrijk dat de interne procedures om dit soort zaken te behandelen, naar behoren functioneren.

Paul Dujardin Geboren in 1963

Universiteit van Oviedo, het Goethe-Institut en de Freie Universität Berlin

generaal van de Filharmonische Vereniging van Brussel

diploma beleidswetenschappen (VLEKHO) in 1987

richt in 1988 het Festival van hedendaagse muziek Ars Musica op

officier in de Leopoldsorde in 2011

studeert ook aan de

wordt in 1992 directeur-

1986 licentiaat in de kunstgeschiedenis en archeologie (VUB)

sinds januari 2002 directeur van Bozar

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Brussel kiest

BRUZZ | DE VERHALEN

‘Je vais voter bilingue’ Niet schrikken als u straks een Nederlandstalige kandidaat ziet op plaats twee of zelfs bovenaan een tweetalige lijst. De premiumplaatsen weerspiegelen gewoon het toenemende belang van ‘Vlaamse’ politici in de Brusselse gemeenten. “Zo’n Vlaming op je lijst kan je de burgemeesterssjerp opleveren.” — KRIS HENDRICKX

ie vandaag door de kieslijsten surft (dat kan nu al op brusselkiest.be) kan er niet omheen: Nederlandstalige kandidaten krijgen opvallend mooie plaatsen op tweetalige lijsten. Brussel-Stad is daarvan een goed voorbeeld: bij de christendemocraten schuift Bianca Debaets van plaats 6 naar 2, bij de liberalen wipt Els Ampe van 4 naar 2 en bij de groenen staat Bart Dhondt op 3. Het kan nog beter. Zo trekt Rik Jellema de groene lijst in Etterbeek en wordt zijn partijgenote Katia Van Den Broucke kopvrouw in Sint-AgathaBerchem. Ecolo-Groen blijkt sowieso een pionier ter zake. In

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Koekelberg telt de lijst zo drie Nederlandstalige kandidaten bij de eerste vijf plaatsen. De fraaie plaatsen anno 2018 komen boven op een andere vaststelling: de Vlaamse gemeentepolitici konden na de vorige stembusgang flink wat schepenzitjes verzilveren – minstens een in elke gemeente, maar bijvoorbeeld drie in Etterbeek en twee plus een OCMW-voorzitter in Jette. Behalve hun aantal groeiden ook de bevoegdheden. Veel van de Nederlandstalige schepenen hebben vandaag volwaardige bevoegdheden, die veel verder gaan dan Nederlandstalige Aangelegenheden, waar al eens smalend over wordt gedaan.

Hoe verklaar je die trend? “Wij behoren tot een generatie politici die eerst aan het algemeen belang denkt en dan pas die Nederlandstalige reflex heeft,” zegt Elke Roex (SP.A). In Anderlecht heeft ze ook Netheid en Vervoer onder haar hoede. Op de PS-SP.A-lijst staat ze opnieuw op de tweede plaats. “We worden ook veel meer als partner gezien dan als vertegenwoordiger van

een tegengesteld belang.” Dat die tegenstelling verwatert, heeft ook te maken met de veranderende bevolking. De groep Brusselaars die thuis enkel Frans spreekt, is vandaag een minderheid geworden (38 procent), terwijl ook de Brusselaars die alleen Nederlands spreken thuis krimpen tot 5 procent van de bevolking. “Ik zie dat ook in mijn kiescampagne,” zegt Brigitte Gooris, Open

“We worden veel meer als partner gezien dan als vertegenwoordiger van een tegengesteld belang” ELKE ROEX SP.A-SCHEPEN ANDERLECHT

Nederlandstalige gemeentepolitici winnen aan gewicht VLD-schepen in Jette. “Ik verstuur een duizendtal brieven, die ik trouwens met de hand adresseer. 350 daarvan gaan naar Nederlandstalige adressen, 650 naar Franstalige. Zonder die laatsten haal je het niet als Nederlandstalige.” Analist Guy Devroede merkt die beweging evengoed op de lijsten voor deze verkiezingen. “Als ik vandaag naar de lijsten kijk, zie ik

steeds meer kandidaten met een buitenlandse origine. Zoals in Vorst, waar Fatima Abbach nu de eerste SP.A-vrouw wordt in plaats van Jutta Buyse. Ze zou een van de eerste Nederlandstalige schepenen van een andere origine kunnen worden na Annalisa Gadaleta (Groen) in Molenbeek.” De opmars van de Nederlandstaligen situeert zich vooral op het bestuursvlak. Het aantal verkozen

“Hoe je de fiets kan promoten of het concept van brede school, het zĳn dingen die uit Vlaanderen overwaaien” OLIVIER MAHY MR-SCHEPEN MOLENBEEK

BRUZZ | DE VERHALEN

gemeenteraadsleden bleef in 2012 immers nagenoeg gelijk. Die toegenomen invloed heeft natuurlijk ook te maken met centen. Steeds meer gemeenten beseffen dat een Vlaamse schepen sinds de Lambermontakkoorden een aardige duit in het zakje brengt. De gemeente Schaarbeek krijgt deze legislatuur zo bijvoorbeeld 6 miljoen euro extra. Je zou voor minder Nederlandslievend worden. Maar er is meer. Een alliantie met een Nederlandstalige partij kan voor een grote Franstalige partner het verschil maken tussen de burgemeesterssjerp of de oppositiebanken. Vooral in gemeenten waar het erom spant, krijgen Nederlandstaligen dan ook een goeie plek. Zo is het wellicht geen toeval dat Khadija Zamouri (Open VLD) de derde plek krijgt op de burgemeesterslijst van Françoise Schepmans (MR), die hoopt om Catherine Moureaux (PS) te verslaan. Haar partijgenoot Quentin van den Hove moet in Schaarbeek ondertussen uitleggen dat de dertiende plek een puike plaats is op de lijst van de onbedreigde Bernard Clerfayt (Défi). Hoe doen Nederlandstalige kandidaten het doorgaans op zo’n tweetalige lijst? Analist Devroede nam de proef op de som en keek naar het resultaat van de kandidaten ten opzichte van hun plek op de lijst. Conclusie: in vijftig procent van de gevallen raakte zo’n kandidaat sneller verkozen dan je op basis van de plek op de lijst zou verwachten. In een kwart van de gevallen was het resultaat minder en in nog eens een kwart conform de plaats op de lijst. “Die Nederlandstalige kandidaten verdienen dus zeker hun plek op de lijst. En ja, deels is dat het resultaat van een etnische stem uit de Vlaamse gemeenschap.”

FRISSE VLAAMSE INZICHTEN In het beleid blijken Nederlandstaligen hun Franstalige collega’s vaak te verrassen met frisse inzichten. “Je voelt dat Vlaamse politici uit een andere cultuur komen, met name op het vlak van mobiliteit,” vertelt Olivier Mahy, MR-schepen in Molenbeek. “Hoe 10 O K T O B E R 2 0 1 8

VERKEN DE STAD

Schrijf in voor een WOONTOUR en ontdek de wijken van BRUSSEL. WWW.WONENINBRUSSEL.BE

WAAR WIL JE WONEN? IN BRUSSEL. Op zoek naar een plek in Brussel om te huren of te kopen? Alleen, met z’n tweeën of met je gezin en de hond? Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bestaat uit 19 gemeenten en 118 wijken. Van rustige buitenwijken tot het levendige centrum. Ontdek je stad.

Nederlandstalig Jezuïetenonderwijs in hartje Brussel

Sint-Jan Berchmanscollege

OPENDEURDAG Zaterda Wil u weten wat ons college te bieden heeft aan jongens en meisjes vanaf 12 jaar? Breng dan een bezoek aan ons college en maak o.a. rond 15.00 uur het optreden van ons jeugdkoor mee. Alle inlichtingen betreffende inschrijvingen kunnen op deze opendeurdag verkregen worden. Zie hiervoor ook onze website www.sint-jan-brussel.be Voor meer info: Sint-Jan-Berchmanscollege, Ursulinenstraat 4, 1000 Brussel tel 02/5120370 fax 02/5126475

VOLG ALLES LIVE VIA RADIO, TELEVISIE EN ONLINE

BRUZZ gidst u door de verkiezingen

e verkiezingen van 14 oktober gaan over u en mij. Over meer groen en/of meer blauw in onze straten, over gezonde lucht voor onze kinderen. Kinderen die we op een veilige manier naar school willen laten gaan, liefst een school waar het plafond niet naar beneden valt omdat het onderhoud er te wensen overlaat. Op 14 oktober kiezen we mensen van wie we willen dat ze zes jaar lang onze belangen verdedigen. Mensen van wie we hopen dat ze in onze naam willen en zullen spreken. Daarom zet BRUZZ de grote middelen in. Zondag volgen we de verkiezingen, de uitslagen, de eerste gesprekken en coalities een hele dag op de voet. We beginnen er ’s morgens om 7 uur aan en gaan ononderbroken door tot middernacht, en dat zowel online op brusselkiest.be, als op radio, televisie en de sociale media. Anneke Hermans en Jeroen Roppe loodsen u de dag door met een liveshow die te volgen is op radio, televisie en online. Margot Otten schuift aan als er resultaten binnenlopen. Robert Esselinckx analyseert samen met Guy Devroede en Gui Polspoel alle uitslagen, terwijl politiek specialist Steven Van Garsse het grotere geheel in het oog houdt. Maar we zijn er vooral in de gemeenten. Dicht bij u, dicht bij de actie. Onze reporters doorkruisen de stad en kunnen van om het even waar het meest recente nieuws meteen online

publiceren of live inbreken in onze uitzending. De emoties van de winnaars of de verliezers, de zenuwachtigheid van de coalitiegesprekken, de opluchting of teleurstelling na de eerste bestuursakkoorden: onze journalisten brengen ze van ter plaatse. Om 20 en 22 uur vat Filip De Rycke de belangrijkste trends samen in twee grote updates voor televisie en analyseert ze samen met onze experts. Woensdag verschijnt uw vertrouwde magazine met de

resultaten én een analyse per gemeente. Uiteraard volgen we in eerste instantie de Nederlandstalige kandidaten, maar nooit zonder het grotere geheel en de politieke realiteit uit het oog te verliezen. Net zoals we dat de afgelopen maanden hebben gedaan. Net zoals we dat ook zullen blijven doen. BRUZZ wil uw gids zijn, en dat tijdens verkiezingsdag op brusselkiest.be en op al onze andere platformen. — KRISTOF PITTEURS

Volg de gemeenteraadsverkiezingen op bruzz.be, brusselkiest.be, op radio en televisie, en in het volgende magazine. U vindt nu al alles over de verkiezingen in Brussel op onze website brusselkiest.be Voor specifieke

BRUZZ | DE VERHALEN

je de fiets kan promoten of het concept van brede school, het zijn dingen die uit Vlaanderen overwaaien,” zegt Mahy. De man weet waarover hij praat: zijn zoontje brengt hij ondertussen met de fiets naar een Nederlandstalige school dicht bij het gemeentehuis. Willem Stevens (SP.A), die in Sint-Gillis schepen is van onder meer Duurzame Ontwikkeling en Gemeente-eigendom, stemt volmondig in. “Mobiliteit is niet eens mijn bevoegdheid en toch kan ik op dat beleid wegen.” Ook Stevens voelt dat de sfeer rond Nederlandstalige kandidaten is omgeslagen. “Als Nederlandstalige kandidaat zijn, was vroeger meer een nadeel, maar het wordt steeds meer een voordeel. Ik hoor nu bijvoorbeeld vaak ‘Je vais voter bilingue’. Dat is natuurlijk makkelijker op een tweetalige lijst.” Dat we straks weer meer Nederlandstalige schepenen met zwaardere bevoegdheden krijgen is nog geen uitgemaakte zaak. N-VA, vandaag goed voor zes gekozenen in heel het gewest, wil graag doorbreken en komt op in twaalf gemeenten. Als de partij veel stemmen binnenhaalt, zou dat weleens ten koste kunnen gaan van Nederlandstalige kandidaten die kans maken op een schepenambt. “Kijk naar Oudergem,” zegt Guy Devroede. “De Nederlandstalige lijst Samen heeft vandaag een gekozene en een schepen. Maar N-VA komt voor het eerst op, én Open VLD heeft de lijst verlaten en kiest voor de MR. Het wordt zo erg moeilijk voor Samen.” Of N-VA echt zal doorbreken op 14 oktober valt nog te bezien. Guy Devroede wijst erop dat het systeem voor de zetelverdeling bij de gemeenteraadsverkiezingen niet in het voordeel van kleine lijsten speelt. “Door dat Imperialisysteem kosten de eerste zetels je meer stemmen dan de daaropvolgende. Kandidaten op een grote tweetalige lijst profiteren daarvan.” Ook politicoloog en Brusselaar Pascal Delwit (ULB) heeft zijn twijfels. “Gemeenteraadsverkiezingen gaan toch in de eerste plaats over persoonlijk contact en minder over het programma. Veel mensen kennen de nieuwe N-VA-kandidaten niet.”

info kunt u bovenaan de gemeente selecteren. Voor portretten gaat u dan naar

‘kandidaten’, waar u een lijst kunt kiezen. Bij de meeste Nederlandstalige kandidaten kunt u door op het groene pijltje te klikken een bio’tje vinden.

brusselkiest.be 10 O K T O B E R 2 0 1 8

Interview

In gesprek met de zusjes Tiebout

‘Abattoir was zeer aanwezig in onze jeugd’ BRUZZ | DE VERHALEN

De zussen Lore, Karlien en Elke Tiebout zijn net zo ondernemend als hun vader, Abattoir-ceo Joris Tiebout. De eerste opende een planten- en koffietentje in het centrum, de tweede is sinds kort schooldirecteur in Molenbeek en de derde wordt de nieuwe baas van Abattoir in Anderlecht. “Ergens een engagement opnemen zit er van jongsaf aan in.” — BETTINA HUBO, FOTO’S SASKIA VANDERSTICHELE

lke (40) en Karlien (34) zijn voor het interview naar het Oud Korenhuisplein gekomen, waar Lore (28) in juni met Gruun begon, een koffiebar die ook kamerplanten aanbiedt. De jongste Tiebout runt de zaak in haar eentje, maar het wordt al vlug duidelijk dat haar oudere zussen zich er ook een beetje over ontfermen. Ze beginnen tegen sluitingstijd spontaan de tafels naar binnen te halen, zetten een omgevallen stapel stoelen recht en vullen tijdens het gesprek de kan met water bij. Toch een beetje een familiebedrijfje? Lore: “Inderdaad, ik denk dat Gruun na Abattoir het project is met de grootste gezamenlijke familieinzet. Bloed, zweet en tranen heeft het gekost, maar iedereen heeft meegeholpen, van de verbouwing tot de afwas.” Elke: “Voor ons is dat normaal, we komen uit een gezin waar familie belangrijk is en waar het vanzelfsprekend is dat je elkaar helpt.”

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Jullie zijn opgegroeid in Dilbeek, waar Vlamingen thuis zijn. Hoe was dat? LORE: Ik heb niet het gevoel dat we van huis uit echt die Vlaamse reflex hebben meegekregen. ELKE: We waren wel actief in het Vlaamse verenigingsleven. De jeugdbeweging was heel bepalend. Onze ouders zijn een chirokoppel en wij hebben ook allemaal in de chiro gezeten. We zijn ook alledrie in de leiding geweest. Dat was ons eerste engagement.

Was Brussel ver weg? LORE: Het was maar een busrit

verwijderd, maar ik ben toch lang in Dilbeek blijven plakken. Voor mij is de klik met Brussel pas gekomen toen ik hier ben komen studeren en op kot ben gegaan. KARLIEN: Ik heb wel het gevoel dat ik Brussel van kleinsaf aan heb meegekregen. Dat heeft er ongetwijfeld mee te maken dat, toen Elke en ik klein waren, onze beide ouders in Kuregem werkten, onze vader bij

Abattoir en onze moeder aan de overkant bij het vleeswarenbedrijf van haar vader, Carlos Blancke, die ook een drukkerij had in de buurt. Tijdens de vakanties mochten wij mee, onze neefjes en nichtjes waren er ook. We hopten vrij rond tussen Abattoir, de drukkerij en het vleeswarenbedrijf. LORE: Later werkte onze moeder daar niet meer. Ik heb dat als nakomelingetje dus gemist.

Hing er toen een andere sfeer in Kuregem, meer dorps? KARLIEN: Het is daar nooit een dorp geweest. Kuregem was industrieel, er was toen al de autohandel. Best een ruige buurt. ELKE: Ik weet niet of we daar wel zo vrij mochten rondlopen. Onze ouders waren redelijk beschermend.

Jullie noemden hem al, Carlos Blancke, jullie grootvader en de oprichter van Abattoir. Heeft hij het ondernemersvirus aan jullie doorgegeven?

Elke Tiebout 40 werkte vijftien jaar voor de Vlaamse overheid sinds september adjunct-ceo van Abattoir neemt in 2019 de fakkel bij Abattoir over van vader Joris Tiebout moeder van drie jongens woont in Dilbeek

BRUZZ | DE VERHALEN

KARLIEN: Onze grootvader was een

Jullie vader, Joris Tiebout, werd in de jaren negentig ceo van Abattoir. Waren de slachthuizen een belangrijk gespreksonderwerp in het gezin?

Lore Tiebout

Karlien Tiebout

was aan de slag in de muzieksector en opende in juni Gruun, een koffiebar annex plantenwinkel op Oud Korenhuis

werkt al elf jaar op de Vier Windenschool in Molenbeek

net verhuisd van Molenbeek naar Laken

woont in Koekelberg

sinds vorig jaar pedagogisch directeur van de school

â–˛

echte ondernemer in hart en nieren. ELKE: Een avonturier ook. Hij heeft verschillende zaken gehad, trok bijvoorbeeld naar Congo en opende daar een winkel. KARLIEN: Wij gingen als kind elke woensdag en zaterdag bij onze grootouders eten. Hij kon met passie vertellen over al zijn ondernemingen en avonturen. Dat heeft ons ongetwijfeld getriggerd. Net als zijn reislust. Die zit bij ons allemaal in de genen. Hij was ook een sociale

ondernemer. Er moest geld verdiend worden, dat zeker, maar er was altijd een sociale kant, met vzwâ€™s en zo. ELKE: De buurt rond Abattoir is een aankomstwijk. Mensen spoelen van overal aan, hopen er hun eerste, informele job te vinden. Onze grootvader was daar attent voor. Hij probeerde altijd te helpen.

10 O K T O B E R 2 0 1 8

ADV R Moi, Zanane Mohammed, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Rouchdi Mounsari, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

à un logement

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement et un permis de travail. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Abdou Nassa Areid, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Ahlal Abdelkadir , sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill Moi, Akram El Harazi, sans-abri de nationalité yéménite, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, Abba Sanae, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, Jacques Petit, Belge sans logement approprié, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement

à un logement et à un permis de travail

Moi, Sébastien Huynen, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Ibrahim Altahir, sans-abri de nationalité soudanaise, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

Moi, Philippe Meyer, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

ng weg e be e me e d U ac de k ee ee e AND DA ob onc oo d JE SUIS m JE SUIS JE SUIS JE SUIS JE SUIS JE SUIS c JE SUIS che 7 d H 01 n on a 2 e CANDIDAT CANDIDAT u e e De veea CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT nd u CANDIDAT n B e m a S de he u d ng e d n dak b u en een 25 ng” h o en nne unn debe k o e g a n o p a a e kv oe n hu ch o ge u ne w de m de e e m e w a n n n e u a o en ec o o va dak aun n voe g ange en e k vo ed g e o be nde da n ng u e e ken aan ww d o e o o o o v w v o e d a een e w de g de B nen na e em de e voo aan u e nde n o ma en n ng va n ch a e g e n e n n e e d u a e on oe ee mee opgeh om De en e G ed a d e Voo ook ny aan k och e B u enh ghe d g e a a w d n k JE SUIS JE SUIS JE SUIS JEeSUIS on E SU S JE SUIS G e ge d o IKgBEN a na deJE SUIS nde JEmSUIS maa en e dea en noo KANDIDAAT e e CANDIDAT e e un o k o CANDIDAT n da a en CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT de CANDIDAT CAND DAT g d h n e n v e g e a en da n en che en he d men k ond K ee wo d vo m oe u d ae e o be hu oo EGEL en k o o v a n k o d b o e n aa EL D dde e m dde 14 o ak en de p we d vo k e n W n b e a e p d d an AN e m kk ng nv en E K o a d du an e nge n da u od g men k e e w e e gaa e de n en d che ek en m e v e u h u d om ma mom ee d en h … e op a e ke he b e aa d en ak a een heden po ek he d n oende m he d Op d m anc d a m d e a d e d n SUIS oo e voJE SUISken o JE wa JE SUIS JE SUIS JE SUIS en een JE kSUIS aa oJE gSUIS kJEaSUIS DUe g e e ovJE SUIS e k “ m D n u a k v o h p CAND DAT CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT pa en amCANDIDAT he en o bCANDIDAT en CANDIDAT g” o CANDIDAT e ch an e CANDIDAT n B u da CANDIDAT n k e c n a n a e a e e d a wo maa en aan de gem h oud geb ed mand nen de een d d en agk ac g ond n e ke op kun … voo wo n k k ee un aa maa anc ë e n op h e gem he da Kand d d n “ o e g k o n n n a e o e e won en d e v huu p o ch op e d daa n n e a U JE SUIS JE SUIS JE SUIS JE SUIS IK BEN geeJE SUIS ng R JEchSUISk AND DA CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT CANDIDAT KANDIDAAT weg n en CANDIDAT beCANDIDAT e m oe Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Hamza Touzani, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Ali Mohammed, sans-abri de nationalité libyenne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Gasmi Karim, sans-abri de nationalité tunisienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Aanbod geldig tot de sluiting van de stembureau’s op 14 oktober 2018

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, Dahbi Cherradi Abdelmalik, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

JE SUIS CANDIDAT

à un logement

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit l’accès à l’aide médicale. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Kanan, sans-abri de nationalité yéménite, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Frank Laeremans, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à une aide médicale

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

à un logement et à un permis de travail

U AND DA

à un logement et à un permis de travail

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement et un permis de résidence. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

Moi, F., profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Stemmentrekkerij is geen smet op de democratie op voorwaarde dat ze in twee richtingen werkt. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

à un logement et à un permis de travail

Ik zal militeren voor de politieke partij die mij schriftelijk een woning en een werkvergunning belooft. Stuur uw belofte naar droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, die mij op de hoogte brengt. .

Stemmentrekkerij is geen smet op de democratie op voorwaarde dat ze in twee richtingen werkt. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

JE SUIS CANDIDAT

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Guiamou Walid, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Ik zal militeren voor de politieke partij die mij schriftelijk de toegang tot medische hulp belooft. Stuur uw belofte naar droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, die mij op de hoogte brengt. .

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Saker Lamine, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Chakour Rachid, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et un permis de résidence

Aanbod geldig tot de sluiting van de stembureau’s op 14 oktober 2018

voor toegang tot medische hulp

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

JE SUIS CANDIDAT

voor een woning en voor een werkvergunning

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, S. , profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

IK BEN KANDIDAAT

à un logement et à un permis de travail

Moi, Amoura Abdelkader, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Kalifa Haithom, sans-abri de nationalité tunisienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Ik ben K., een Belgische thuisloze, en maak gebruik van de gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober 2018 om aan te kondigen:

Moi, Rabah Hamdad, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Ik ben Rabah Hamdad, een Algerijnse dakloze, en maak gebruik van de gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober 2018 om aan te kondigen:

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Mezili Aziz, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Moi, Mohamed Abdala, sans-abri de nationalité soudanaise, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Rabah Hamdad, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Lafi Mouad, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Sellam Azzedine, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Stemmentrekkerij is geen smet op de democratie op voorwaarde dat ze in twee richtingen werkt. Winston Churchill

Moi, David Trembla, sans-abri de nationalité espagnole, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

JE SUIS CANDIDAT

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Fouad Kartit, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Ik zal militeren voor de politieke partij die mij schriftelijk de toegang tot sportdiensten belooft. Stuur uw belofte naar droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, die mij op de hoogte brengt. .

à un logement et à un permis de travail

Moi, Merzouqi Mohammed, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, Rabia Grine, sans-abri de nationalité irakienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

U CAND DA

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Housseyn Bouledjouidja, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Moi, Massrour Radouan, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Laid Abdoul Djalil, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

Moi, Omir, sans-abri de nationalité soudanaise, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement et un permis de travail. Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement et un permis de travail. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

Moi, David Breken, sans-abri de nationalité soudanaise, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Aanbod geldig tot de sluiting van de stembureau’s op 14 oktober 2018

à un logement et à un permis de travail

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

Moi, Elalaoui Mohamed, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

voor toegang tot laagdrempelige sportinitiatieven

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement et à un permis de travail

Ik ben Fr., een Belgische thuisloze, en maak gebruik van de gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober 2018 om aan te kondigen:

à un logement

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Je militerai pour le parti politique qui me promet par écrit un logement. J’attends votre promesse à l’adresse mail suivante : droitauntoitrechtopeendak@gmail.com, qui transmettra.

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, El Maimouni Mohamed, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement

Moi, Driss Bakar, sans-abri de nationalité soudanaise, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que Moi, Djalal Gummi, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Moi, Alain Den Blauwen, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

à un logement

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

Moi, Nadir Abada, sans-abri de nationalité marocaine, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer queMoi, Hans Markus Hasselt, sans-abri de nationalité allemande, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que Moi, Christophe Hausse, sans-abri de nationalité belge, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

à un logement et à un permis de travail

Offre valable jusqu’à la fermeture des bureaux de vote le 14 octobre 2018

L’électoralisme n’est pas la plaie de la démocratie dès lors qu’il fonctionne dans les deux sens. Winston Churchill

Moi, Bilal Ladraa, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer queMoi, Boabdala Hichem, sans-abri de nationalité algérienne, profite des élections communales du 14 octobre 2018 pour annoncer que

à un logement et à un permis de travail

Recht op een dak of het dak op kunnen

In gesprek met de zusjes Tiebout

▲

trekken we steeds meer van dat soort zaken aan.

Vlees en slachthuizen waren een vanzelfsprekendheid?

Lore, jij had een vaste baan en besloot plots je eigen zaak te beginnen. In Brussel nog wel, waar veel handelaars en ondernemers het de afgelopen jaren voor bekeken hielden, onder meer vanwege de mobiliteitsproblemen.

KARLIEN: Ja, onze vader keek soms

LORE: Ik had nooit gedacht dat ik zou

naar filmpjes van een slachtlijn. Wij waren daarmee vertrouwd, het was part of life. Maar Abattoir was natuurlijk meer dan het slachthuis, je had vroeger bijvoorbeeld de veemarkten. Elke dinsdagnacht trok onze vader naar ginder. LORE: Er waren ook de Kelders van Cureghem. Op een gegeven moment draaide alles rond de expo Körperwelten.

ondernemen. Ik had een job in een klein bedrijfje en dacht dat ik daarin verder zou groeien. Tot ik vorig jaar opeens besefte dat ik toe was aan een carrièreswitch. De inspiratie voor een koffie- en plantenbar deed ik op tijdens een reis in Canada. Ik heb zelf geen opleiding in planten, maar het interesseert me. En ik vind koffie heel lekker. Dat ik in Brussel zou beginnen, sprak voor zich. Het is de plek waar ik woon. Ik denk dat hier zeker een markt is voor originele concepten. Van mobiliteitsperikelen heb ik weinig last. Gruun is een lokale winkel en koffiebar, voor de Brusselaar en voor toeristen.

Abattoir is inderdaad meer en meer gaan diversifiëren. Na de wekelijkse markten kwamen er de jongste jaren de foodmet en de urban farm bij, hippere initiatieven die redelijk ver af staan van een slachtlijn. Is dat jullie invloed? LORE: (lachend) Neen, zeker niet. Daar

bemoeiden we ons niet mee. ELKE: Mijn vader staat heel erg open voor ideeën van anderen, hij kan goed netwerken. Als iemand op hem afstapt met een origineel voorstel, zoals destijds de wijkwerking Cultureghem, dan geeft hij de ruimte om dat te realiseren. KARLIEN: Maar het feit dat er nu een fietsenstalling bij Abattoir staat, is wel omdat ik gezegd heb dat ik mijn fiets niet deftig kon stallen bij de markt. Dat neemt hij dan mee.

Liep de familie-Tiebout meteen warm voor je plannen? LORE: Eerlijk? Mijn vader was de eerste aan wie ik vertelde dat ik ontslag zou nemen om een koffiebar met planten te openen. Hij heeft het me toch lichtelijk afgeraden. ‘Doe

eerst nog wat ervaring op in een groot bedrijf,’ zei hij. Maar toen ik drie dagen later met hem rond de tafel zat, stond hij klaar met allerlei praktische ideeën en adviezen. Hij was al helemaal mee.

“Onze grootvader kon met passie vertellen over al zĳn ondernemingen. Dat heeft ons ongetwĳfeld getriggerd” KARLIEN TIEBOUT SCHOOLDIRECTEUR

Karlien, jij bent het type van de geboren leerkracht en toch koos jij er vorig jaar voor om pedagogisch directeur te worden van jouw school, de Vier Winden. De behoefte om de leiding te nemen? KARLIEN: Ja, het sluimerde al langer in mijn hoofd. Als leerkracht dacht ik ook al altijd mee met het beleid. En plots was er dan een opportuniteit. Ik heb misschien wel onderschat hoezeer ik de klas mis. Als leerkracht kan je namelijk heel direct het verschil maken. Maar als ik nu de mensen even hard kan motiveren als ik zelf gemotiveerd ben geweest, dat kan ik misschien meer betekenen. BRUZZ | DE VERHALEN

LORE: Zeker, we hadden weet van alle grote zaken die er speelden.” KARLIEN: We voelden ons heel betrokken. We hebben er allemaal vakantiejobs gedaan, bij de receptie, op de boekhouding, overal, alleen niet in het slachthuis zelf.

Is een school ook een soort onderneming? KARLIEN: Een school leiden is zeker managerswerk, ook al hoef je geen winst te maken. Het is natuurlijk een onderneming met een hele rare organisatiestructuur. Er zijn alleen directeuren, en leerkrachten die de hele dag in de klas staan. Er is geen middenkader dat het beleid mee uitwerkt. Een directeur wordt ook overstelpt met zoveel praktische

Hoe zit het met vlees eten? Vroeger dacht men daar niet te veel over na. Nu veel meer. Zijn er ondertussen vegetariërs in de familie? LORE: In ons gezin niet, maar wel bij

onze neven en nichten. KARLIEN: Er is natuurlijk een evolutie.

We eten allemaal zeker een keer per week vegetarisch. ELKE: Ook Abattoir volgt die trend. We hebben sinds kort de sociale onderneming EnVie, die soep maakt van onverkochte groenten. En we voeren gesprekken met een producent van veganistische burgers. Geweldig dat dat op de site kan. Abattoir heeft daar misschien zelf niet zoveel verdienste aan, wij verhuren alleen de plek. Maar doordat we ervoor openstaan, 10 O K T O B E R 2 0 1 8

20.10.2018

QUAI DE MARIEMONTKAAI 13

1080 BXL

WWW.BRUSSELCANALRUN.BE

D OW N LOA D N U DE BRUZZ APP MIS NIETS VAN DE VERKIEZINGEN IN BRUSSEL

MET DE NIEUWE BRUZZ APP

Untitled-3BRUZZ_applaunch_2150x1425_DEF.indd 1

04/10/18 10:51

In gesprek met de zusjes Tiebout

▲

dingen, een verstopte wc, een kind dat valt, een leerkracht die het niet meer ziet zitten. Dat maakt het heel moeilijk om tijd over te houden voor visie en beleid.

Elke, jij werkte vijftien jaar als ambtenaar voor de Vlaamse overheid. Sinds vorige maand ben je ajunct-ceo van Abattoir. ELKE: Ik wilde na mijn studie absoluut niet in het bedrijfsleven gaan. Ik wilde voor het algemeen belang werken en koos daarom voor een baan bij de overheid. Maar na vijftien ben ik gaan beseffen dat onze maatschappij, onze welvaart vraagt om ondernemerschap. Toen ben ik gaan nadenken.

ELKE: Helemaal niet, anders was ik wel vroeger in het bedrijf gestapt. Mijn vader heeft de kwestie van de opvolging altijd wat voor zich uit geschoven. Tot de raad van bestuur hem daarover vragen begon te stellen en suggereerde om binnen de familie Blancke, ook bij de neven en nichten dus, te polsen of iemand belangstelling had. Na een hele procedure, met onder meer een assessment, ben ik gekozen.

Zien jullie je ooit met zijn drieën bij Abattoir werken? KARLIEN: Zeg nooit nooit. Je weet niet waar Abattoir over twintig jaar staat. Voor hetzelfde geld is er dan een school. Het is een plek die zo snel evolueert dat ik het niet uitsluit dat er ooit iets zal zijn waar ik mij voor wil smijten. Maar op dit moment zit ik goed waar ik nu ben.

Er is nog een broer bij de Tieboutjes, over hem hebben we het nog niet gehad.

SAMEN: (lachend) Ja, Jeroen. KARLIEN: Voor alle duidelijkheid:

niet de Jeroen Tiebout, die woordvoerder is van N-VA-minister Ben Weyts. Dat is een verre neef. Onze broer woont in Schaarbeek en zit in de IT. LORE: Hij is de tweede in het rijtje en hij heeft, net als wij, zijn eigen karakter. Misschien is hij een buitenbeentje, alhoewel er ook veel gelijkenissen zijn: hij is een avonturier en ergens ook een ondernemer. Beetje koppig ook, maar dat hoort wellicht bij de ondernemersgeest. KARLIEN: Laten we zeggen dat hij de kritische rol op zich neemt. Op onze soms wilde plannen reageert hij niet alleen met: ‘Tof’, hij stelt ook de nodige vragen om je kritisch te doen kijken. En vervolgens gaat hij meedenken en ons steunen.

“De Chiro was ons eerst engagement” ELKE TIEBOUT ADJUNCT-CEO ABATTOIR

BRUZZ | DE VERHALEN

Stond het in de sterren geschreven dat jij, als oudste, je vader ooit zou opvolgen aan het hoofd van Abattoir?

Over politiek gesproken, jullie vader duwt bij de komende gemeenteraadsverkiezingen in Dilbeek de burgerlijst DNA! Werd er ten huize-Tiebout veel over politiek gesproken? ELKE: Er werd zeker over gesproken, maar er hangt geen politieke kleur aan ons gezin. KARLIEN: We lazen ’s morgens bij het ontbijt de krant en die werd dan becommentarieerd. ELKE: Ik herinner mij niet dat wij mochten lezen aan tafel. LORE: Ik ook niet. KARLIEN: Of na het ontbijt. ELKE: Dan ruimden we de afwasmachine uit, ik toch. KARLIEN: (lacht) Voilà, dat was de verdeling.

Jullie hebben geen politieke ambities? SAMEN: (beslist) Zeker niet.

Abattoir In 1983 nam vleeshandelaar Carlos Blancke, met de steun van enkele collega’s, het zieltogende slachthuis van Kuregem over van de gemeente

In 1994 kreeg schoonzoon Joris Tiebout de dagelijkse leiding in handen In september 2019 geeft Tiebout de fakkel door aan oudste dochter Elke

Naast de uitbating van het slachthuis organiseert Abattoir ook de wekelijkse markten. Voorts is er een overdekte voedingsmarkt en een stadsboerderij

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Opinie

Forum & lezersbrieven

24hBrussels zet nachtleven op de politieke agenda

‘Baken feestzone af’ De uitgaanswereld heeft nood aan een coherent beleid, klinkt het bij 24hBrussels. “De overheid moet duidelijke keuzes maken: is de Sint-Gorikswijk een woonwijk of een uitgaansbuurt?” — LAURENT VERMEERSCH

n de aanloop naar de twaalfde Nuit Blanche organiseerde 24h Brussels een politiek debat over het nachtleven in de stad. “Vandaag is er geen coherente visie op het nachtleven,” zegt initiatiefnemer Bram Smeyers. “Dat werd opnieuw pijnlijk geïllustreerd met de saga rond Recyclart. Politici

wisten al drie jaar dat er strengere eisen waren qua brandveiligheid, maar schoten te laat in gang om de continuïteit te garanderen. Recyclart kon ondertussen wel verhuizen naar Molenbeek. Politici beloven dat Recyclart na de nodige werkzaamheden terug kan naar station Kapellekerk, maar

ondertussen heeft men toegelaten dat daar heel wat nieuwe appartementen gebouwd worden zonder eisen op het vlak van geluidsisolatie. Het valt te vrezen dat de nieuwe buurtbewoners weinig nachtelijke activiteiten zullen dulden.” Het uitgaansleven verzoenen met de woonfunctie is een grote uitdaging. “Wij pleiten voor het recht op feesten, maar mensen hebben evengoed recht op nachtrust. Daarom moet de overheid duidelijke keuzes maken. Neem de Sint-Gorikswijk. Ofwel zeg je als overheid dat het een woonwijk is, en doe je de cafés de regels

respecteren, ofwel beschouw je het als uitgaansbuurt, maar dan moet je ook eerlijk zijn tegen de buurtbewoners en een oplossing voor hen zoeken. Zo kunnen we woonen feestzones afbakenen.” Behalve aan zones waar nachtlawaai moet kunnen, is er ook nood aan feestruimte. “Er is vooral gebrek aan kleinere, betaalbare zalen met een capaciteit tot 300 à 400 mensen. Nochtans zien we veel leegstand, ook in buurten waar weinig mensen gestoord zouden worden. Ik denk aan de Albert IIlaan in de Noordwijk, of de Kleine Beenhouwersstraat. De overheid zou een faciliterende rol kunnen

zijn. “Nachtelijk openbaar vervoer en taxidiensten zoals Collecto moeten beter. Evenementen buiten het centrum trekken moeilijk volk als ze slecht bereikbaar zijn en je eerst door een nachtelijk no man’s land moet.”

spelen tussen de verschillende spelers. Dat kan een persoon zijn, maar ook een vereniging die een mandaat krijgt van de overheid zoals in Amsterdam.” Essentieel is ook dat nachtelijke bestemmingen goed bereikbaar spelen. Als tegenprestatie zou de uitgaanswereld werk kunnen maken van een soort Clean Clubbing Act. Daarbij zouden uitgaansplekken zich ertoe verbinden om niet te discrimineren aan de ingang, geen alcohol meer te serveren aan

mensen die al te veel gedronken hebben enzovoort.” Om de dialoog tussen de sector en de politiek te bestendigen zou er een soort nachtburgemeester moeten komen. “Die kan een mediërende en faciliterende rol

“Wĳ pleiten voor het recht op feesten, maar mensen hebben evengoed recht op nachtrust” BRAM SMEYERS 24HBRUSSELS

LOUIS BOGEMANS ANDERLECHT

FRÉDÉRIC ERENS

DOMINIEK LOOTENS

BRUSSEL

BRUSSEL@VLAAMSBELANG.ORG

JETTE

PATRICK SESSLER SCHAARBEEK

BOB DE BRABANDERE SINT-AGATHA-BERCHEM

02 219 60 09

els

AMPE Brussel optillen

Brussel heeft alles om de stad te zijn waar mensen opklimmen. Maar zover zijn we nog niet. Brussel

Brussel heeft nood aan een ploeg die vrijheid gunt en inspanningen eist. Tussen 1830 en 1983 waren

gewoon doen!

Celia Ledoux Wekelijkse column

Dierentuin H

et was eigenlijk midden in een werkdag. Het schrijven stokte, ik had mijn koffie snel opgedronken, was weggegaan en hoopte dat een verandering van achtergrond ook een andere blik op het werk zou schenken. In de regen kijk je naar je voeten en stap je zo snel mogelijk naar je bestemming, maar dit was een dag gestolen, van een plek ver weg waar het altijd precies dit weer is: zon die welk laagje kleren ook verwarmt, temperatuur waarover zelfs geen Belg denkt te klagen. Af en toe stak er een briesje op, zodat het niet saai werd. En toen ik daar zo buiten stapte, zag ik voor mijn voeten iets vreemds. Rond maar met uitsteeksels, duidelijk botanisch, maar wispelturig als een fractaal. Een hoopje buitenaardse materie. Ik legde het voor me op de schrijftafel en op de een of andere manier belandde het op het dashboard van mijn auto. (Ik héb een auto, lieve lezer. Dat terwijl ik over fietsers en voetgangerssteden oreer. Stoute columnist.) Een week later ging ik in de wagen zitten en gaf het ruimte-

wezentje zichzelf prijs: het rond brak open in een stel waaiertjes vol hazelnoten. Ik weet het: deze column had kunnen beginnen met: “ik vond een cluster dichte hazelnootbolsters”, maar het wonder zit ‘m toch in de ontdekking? Eerlijk gezegd schaamde ik me. In mijn prille jeugd zat ik elk weekend in een zo afgesloten platteland dat natuur als enige mogelijke interesse overbleef, en nu herkende ik geen hazelnootbolster op mijn eigen dashboard. Een echte stadsmens, vol verwondering om wat een normale mens “herfst” noemt. Alleen werd het maar geen herfst. De verwondering bleef. Sommige weken lijkt Brussel een aaneengesloten braaksel van grijze misbouw. Je ziet alleen opengebroken straten, aan hun lot overgelaten mensen, hoort van fietsdoden en politieke lethargie. Maar deze week was Park 58 nog mogelijk. (Kom in opstand, Brusselaars! Dwing het af in verkiezingstijd!) Er was zomer waar geen zomer hoort te zijn. De Brusselaars transformeerden zich in een exotische troep om erin te passen. Ze baadden als zeehondjes bij hun

drankje, renden als kleine zwaluwen over pleinen en trottoirs. Als meeuwen vergaderden ze in strakke witgrijsblauwe pakjes vol machogestes om mekaar de loef af te steken, onbewust van de humor in hun pure zijn. De kleurrijke flamingokunstenaars naast de wat grijzere albatrossen van de administratie, sjokkende oudere diertjes met plotse pep in hun sleepgangetje hielden andere oude en kwispelende diertjes aan een lijn. Heelder troepen kleine spreeuwtjes met fluovestjes liepen door de straten onder begeleiding van oplettende eksters. Ik sla de straat in van het ruimtewezentje, die nu vol hazelnotjes ligt. In mijn handtas vind ik een papieren zakje. De straat is verlaten. Zou ik durven? Ik verzamel nootjes als chocolade-eitjes met Pasen. Dan, opeens, hurkt een krullenbolletje naast me om te rapen. Er stopt nog een kind. Binnen de paar minuten zijn er acht, negen volwassenen en kinderen aan het rapen. Dat misten we natuurlijk nog in de Indian Summer. Eindelijk, na de vossen, ook troepen eekhoorntjes in Brussel.

10 O K T O B E R 2 0 1 8

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

CELIA SCHIET MET SCHERP

I 29

Enfant Terrible Bijzondere mensen in een bijzondere stad

Ik heb de vibe van de stad nodig Sabina Nurijeva alias Chibi Ichigo, rapster

M B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

uziek heeft altijd een rol gespeeld in mijn leven. Mijn mama stuurde me naar de pianoles, maar dat deed ik niet graag. Ik wilde rappen in het Russisch. Daarvoor bestonden geen vrouwelijke rolmodellen. Na mijn middelbare schooltijd – ik volgde woordkunst en drama - heb ik eerst nog overwogen om journalistiek te studeren, maar ik dacht: “Fuck it, ik wil muziek maken.” Met producer LGTL heb ik samengewerkt aan ‘Russian Snow’. We hebben de track in één take opgenomen. Een magisch moment. Nu ben ik volop bezig aan mijn eerste EP, in het Russisch, met ook wat Engels erbij. Nee, er zit geen Nederlands in. Dat is moeilijk om goed te laten klinken en ik voelde het niet. Ik ben dankbaar voor de kans die Krisy mij geeft. Hij is een bekende rapper in Frankrijk en was audio engineer voor Damso. Dj Lefto heeft me geselecteerd voor de reeks ‘Made in Belgium’, zodat ik binnenkort in de Vooruit mag optreden. Ik neem ook een nummer op met Zwangere Guy, dat als bonustrack zal verschijnen. Ik voel me zelf altijd beter als ik naar muziek luister. Het zou gewoon epic zijn als ik als artiest hetzelfde effect kan bereiken. Chibi Ichigo betekent ‘kleine aardbei’ in het Japans. Een vriendin was die taal aan het studeren toen ik een alias voor Instagram zocht. Het internet opent nieuwe mogelijkheden. Vroeger moest je tien jaar in the game zijn om door te breken. Nu volstaat een videoclip die viraal gaat. Op Instagram heb je een eigen platform en kun je heel snel connecties leggen, al mag het aantal likes geen obsessie worden. Het zou wel nice zijn om opgepikt te worden in Rusland of Duitsland, waar veel Russen wonen. Ik schrijf mijn teksten zelf. Ik vind het belangrijk dat er betekenis in zit en dat mensen er iets aan

hebben. Daarom laat ik mijn clips ook in het Engels ondertitelen. Ik heb het over wat ik heb meegemaakt in mijn leven. Een voorbeeld: toen ik zes was, keerde ik terug naar Rusland. Ik had al lang geen contact meer met mijn biologische papa, maar toen had ik een afspraak met hem. Hij is echter niet komen opdagen. (Stilte) Ik heb er later veel over gepiekerd. Was ik misschien niet belangrijk genoeg voor hem? Het leerde me tegelijk om zelfstandig te zijn. I don’t need a man, snap je? Je mag jezelf niet saboteren en je moet negatieve ervaringen omzetten in iets positiefs. Zoals muziek, ja. Ik beantwoord niet aan het stereotiepe beeld dat veel mensen hebben van Russen. Ik heb geen blond haar en blauwe ogen. En ik drink geen alcohol (lacht). Ik voel me wel verbonden met de cultuur. Rusland is zo groot en anders. De architectuur in Moskou is overweldigend. Russen kunnen kil overkomen, maar ze ontvangen je bij hen thuis met open armen. Of het typisch Russisch is, weet ik niet, maar ik heb geleerd om altijd te helpen en respect te hebben voor oudere mensen. In mijn eerste nummer heb ik het over wiet roken, en dat lag zo gevoelig bij mijn tantes dat ik voor hen een gecensureerde versie gemaakt heb. In mijn nieuwe tracks is het geen thema meer (lacht). Ik verdeel mijn tijd tussen Hasselt en Brussel. In de deelgemeente Stokrooie breng ik graag tijd met mijn familie door en geniet ik van de natuur en de goeie lucht. In Brussel valt altijd iets te beleven. Ik heb de vibe van de stad nodig. In de buurt van Wiels, waar ik woon, openen biowinkels en kunstgalerijen en vinden vaak concerten plaats. Als de zon schijnt, ga ik met vrienden chillen in het park. — TOM VAN BOGAERT

Sabina Nurijeva (20) brengt deze maand onder het pseudoniem Chibi Ichigo haar eerste EP uit op het Brusselse label Lejeune van rapper-producer Krisy. Ze is geboren in Rusland en verhuisde met haar moeder naar Leopoldsburg toen ze drie was. Sinds een jaar woont ze samen met haar vriend in Vorst.

10 O K T O B E R 2 0 1 8

Nick Trachet

Brussel en de wereld culinair ontdekt

Oesterboorder familie van de purperslakken. Hij boort gaatjes in (kleine) oesters en zuigt ze leeg. Eerst had men er geen aandacht aan besteed. Ook in Frankrijk kent men van nature oesterboorders. Maar deze ninjaslak is plots gaan exploderen. In Frankrijk kweekt men oesters op schragen in het getijdengebied. De oesters zitten in plastic netzakken, die de rovers een beetje op afstand kunnen houden. In

“De beste manier om een ecologische ramp te bestrĳden, is door ze op te eten” Denemarken. In de haven van Nieuwpoort, bijvoorbeeld, zie je ze bij miljoenen op laag water, ook de Schelde zit er vol mee. Je mag ze in de Oosterschelde op bescheiden schaal vrij gaan plukken. Maar nu gaat het ook daarmee mis! Destijds was er met de Japanse oesters een klein slakje meegekomen, de Japanse oesterboorder Ocenebra inornata. Dat is een roofslak van de

Zeeland kweekt men oesters op de bodem, net zoals de mosselen. En daar kan het ongedierte veel beter bij. De Zeeuwse oesterproductie loopt met 90 procent terug, sommige kweekpercelen zijn verloren. Zeeuwen blijven niet makkelijk bij de pakken zitten, dus zoeken ze naar oplossingen. Kweken zoals de Fransen is een mogelijkheid, maar de overheid en natuurorganisaties vinden

dat maar niks. Die kweekinstallaties zouden weleens in de weg kunnen lopen van de strandvogels! Dan maar de bodem afschrapen met een ‘oesterboorderkor’. Dat is erg arbeidsintensief en vermoeiend, maar het schijnt wel wat te helpen. Enfin, de toekomst zal het uitwijzen. De oesters zullen weer duurder worden. Op sommige percelen zitten er een miljoen oesterboorders per hectare. En dan? Wel, ik heb het plezier u te melden dat de oesterboorder lekker is. Ik kreeg anderhalve kilo levende oesterboorders mee naar huis. Mijn oesterboorders bleven braaf in hun doos tot thuis, waar ik een pot water met 35 gram zout per liter (zo zout als zeewater) liet zieden. Daar gingen de kwelduivels dan in. Even weer aan de kook laten komen en klaar. “De meeste zeevruchten moeten alleen met hitte bedreigd worden,” schreef wijlen Steve Stevaert in zijn kookboek. Pik ze uit met een naald zoals kreukels en geniet. De beste manier om een ecologische ramp te bestrijden, is door ze op te eten. En er zijn véél van. Smakelijk.

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

We staan in het begin van het oesterseizoen. Ik was begonnen met de kommer en kwel in de geschiedenis van de oester op een rijtje te zetten. Waar waren we gebleven? Bij de Portugese oester die van ons bord verdween in 1970. Maar een ongeluk komt nooit alleen. Ondertussen was er ook een parasiet geslopen in de Europese aristocratische platte oester Ostrea edulis. Het ongedierte heet Marteilia, het is een beestje dat bestaat uit vijf tot vijftien cellen dat de oesters besmet en doodt. De platte oester in Frankrijk begon te kwijnen en weldra zaten de oesterboeren zonder leefbare onderneming. Om hun bedrijven te redden, gingen ze kijken in Japan, vanwaar ze de Magallana gigas meebrachten. Die staat nu bekend als ‘holle’ oester, of creuse en lijkt sterk op de verdwenen portugaise. Voor de platte oester kwam de genadestoot in 1980 met nog een nieuwe parasiet, de Bonamia. In Frankrijk daalde de

productie van platte oesters met 95 procent. Franse platte, ondertussen belons genoemd, zijn in Frankrijk bijna niet meer te vinden. Zeeland hield met moeite stand, en ook in Engeland zijn er nog oesterbanken met native oysters, maar de Japanse is nu de regel. Die creuse deed het heel goed en hij ging ook verwilderen naar het noorden. Er groeien nu holle oesters langs de kust tot in

De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/trachet

10 O K O T B E R 2 0 1 8

Big City Stel zelf je vraag en stem op BRUZZ.be

ZONE

Zĳn er al boetes uitgeschreven voor auto’s die niet voldoen aan de normen van de lage-emissiezone? Begin van een LEZ.

BERND UIT VORST

1 oktober, wel wat moeilijk lag. Maar het is niet het aantal boetes dat hierin misschien het belangrijkste is, dan wel wie aan die boetes ontsnapt. Negen maanden terug werd een overgangs- en verwittigingsperiode ingesteld voor wie het Brussels Gewest binnenreed met een personenwagen, bus of bestelwagen tot 3,5 ton met dieselmotor zonder euronorm of met euronorm 1. Wie toch de stad inreed en voorbij een van de 188 cameraposten passeerde, kreeg een melding thuis gestuurd, dat het na 1 oktober niet meer zo gemakkelijk zou kunnen. Tussen 1 juli en de laatste zomerdag bijvoorbeeld was dat goed voor 1.350 ‘verwittigingen’, schreef BRUZZ al online. Maar nu is het dus

NEW YORK!

Citytrip met Blauwe Vogel-begeleiding vanuit Brussel. 7 afreisdata: 29 december 2018 (Nieuwjaar) 6 april (Pasen), 1 mei, 6 juni, 18 juli, 15 augustus en 26 september 2019 Infodag: Vrijdag 19 oktober om 15.00u. in ons auditorium. Maak kennis met uw gids! (gratis toegang, wel altijd even online reserveren)

899*-l,-uxe ds en ***

€ dagen:

5 fijne, Vlaamse gi repen!), (Vliegreis on hotel inbeg 00,+ €1 Sherat kanties schoolva

www.deblauwevogel.be

menens, en op 1 januari 2019 zal de regel voor de LEZ nog strenger worden. Dan mogen ook benzineauto’s zonder euronorm of met euronorm 1 en dieselwagens met euronorm 2 niet meer de hoofdstad in. Wie met die vervuilende uitstoot geen rekening moet houden, zijn de trotse eigenaars van oldtimers. Of het leger, want de honderden paracommando’s mogen met vervuilende vrachtwagens, jeeps of tanks tot in hartje stad worden gedeponeerd voor hun veiligheidswandelingen. Vandaar kunnen ze dan pendelen, maar naar de kazerne terugrijden mag met hun zwaar tuig. Ook politie, brandweer, civiele bescherming, zwaar vrachtverkeer en landbouwtractoren de stad nog

— JEAN-MARIE BINST

VOLGENDE WEEK Waarom staat het architecturaal waardevol voormalig postsorteercentrum in Brussel-Zuid al 20 jaar leeg?

DB501395D8

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

h, oh, oh, niet te snel. Tussen de controle per camera vanaf 1 oktober en de verzending van de boete voor de eigenaar van het voertuig in overtreding, zit wel wat rek. “Vermoedelijk zullen de boetebrieven voor de eerst vastgestelde overtredingen ten vroegste op 9 oktober de post op gaan,” stelt Sarah Hollander, projectleider van de Lage-Emissiezone (LEZ) bij Leefmilieu Brussel. “Na de camerasignalisatie moeten eerst alle gegevens bij diverse diensten gecontroleerd worden. Het zal altijd minstens acht dagen na de overtreding duren vooraleer de boete bij overtreder aankomt.” Vandaar dat een antwoord op deze vraag, zo snel na

Einde van een LEZ.

vervuilen. Idem dito voor de straatvegers en vuilniswagens. Wel moet het openbaar vervoer, net als toeristische autocars en schoolbussen, rekening houden met de LEZ, gezien het om personenvervoer gaat. “De MIVB moet na de verwittigingsperiode van de strengere regelgeving, dus tegen 31 maart 2019, haar bussenpark uitzuiveren,” aldus Hollander. Overigens, na één overtreding mag men 91 dagen weer vervuilen, want er is maar één boete van 350 euro per drie maanden van overtredingen. Wat eigenlijk wil zeggen dat iemand voor 1.400 euro aan vervuilingsboetes per jaar, met een ouwe, bezoedelende kar, mag blijven rondrijden in Brussel. Antwerpen, dat sinds januari 2017 al een LEZ heeft ingesteld, stuurt ook boetes uit. Die vallen 48 uur na de overtreding in de bus van de vervuiler.

ANTIQUAIR ZOEKT VOOR 2 ANTIEKWINKELS

Alle kwaliteitsbeelden, Chinese vazen, klokken, bronzen… HOGE PRIJZEN, CASH GELD VRIJBLIJVENDE SCHATTING

Reisfamilie Carlier

Luikersteenweg 62 • 3800 Sint-Truiden • Tel. 011 70 55 00

DB546782I8

OPENBARE VERKOPINGEN SCHAARBEEK

0494 26 21 47

ostantix@hotmail.com

(inbreuk sted.), omv. 2 slpk., badk., wc, kelder. Opp. 70ca. Bew. opp. 202m2. N.g.k.i. e 2.092. Bwj. 1941. Verh. e 40.800. Sted. handelzaak (glvl) en 2 wooneenheden op verd. EPB G/200kg CO2/m2/j. Bez. zat., 6-13/10 v. 10-12 u. (1562-2-1) GEBRACHT OP E 426.200,00 ZITDAG : donderdag 18 oktober 2018 te 14 uur in de verkoopzaal 1 te Brussel, Bergstraat 34. ............................................................................................................................ Notaris D. DE LANDTSHEER, T 02 216 89 91 61002497 ............................................................................................................................

JONG EN AMBITIEUS?

GOSTARTERS.BE HELPT JE VERDER.

Welke notaris kiezen?

DEFINITIEVE ZITDAG NA HOGER BOD

Wie u kiest hangt enkel van uzelf af. Uw eigen notaris kiezen kost niets meer. Krijgt u problemen als u geen eigen notaris hebt? Neen! De notaris zorgt ervoor dat de belangen van beide cliënten worden gediend. Hij is immers een onpartijdig raadsman.

BHANDELS- EN OPBRENGSTHUIS LIEDTSPLEIN 14

DB047278

( Bij welk bedrijf pas jij het best? Doe de test! Alles wat je moet weten over werken, geld, wonen om straks op ( eigen benen te staan. ( Liever de Startersgids bij je thuis? Vraag je gratis exemplaar aan. DB470685A8

Veilig thuis in een welvarend Vlaanderen. Een veilig, verantwoord en Vlaams beleid is onze inzet voor u en uw kinderen. Een warm Vlaanderen waar iedereen zich thuis voelt.

Stem zondag op de N-VA. n-va.be/veilig-verantwoord-vlaams

DB548028J8

Ontdek alle merken in onze winkels...

WEEKEND 12, 13, 14/10 WEMMEL

TIJDENS DE OPEN OP ZONDAG OPENDEURDAGEN

Foodtruck KINDERGRIME KRASSE KORTINGSACTIE* Win één van de 70 waardebonnen* van

€ 250

*Actievoorwaarden in de winkels.

OPENDEUR DAGEN AARTRIJKE, BRUGGE, OOSTENDE, POPERINGE, VEURNE, WEMMEL & MOESKROEN (ESTAIMPUIS)

DB545009I8

10u - 18u

onze nieuwe weekactie Redmax sportbroek of sportshirt dames: roze of blauw, maten s-xl heren : blauw of grijs, maten m-xl

Pattex kit of tape

siliconenkit wit of transparant 300 ml, vuller 300 gram, acrylaatkit wit 300 ml of duct tape grijs 20 meter 1 l/kg = 6.63

Snacks of the World

max. aanzuigvolume 13 m3/min. max. blaassnelheid 270 km/h met 40 liter opvangzak met hakselaar 3.000 Watt

199

1995

lijmpistool

Halloween kinderkostuum

incl. 2 lijmpatronen 230 Volt 40 Watt

keuze uit: landenmix 175 gram, rice cracker mix 150 gram, chilli crackers 150 gram of nuts & raisins 200 gram 1 kg = 4.51/5.27/3.95

079 Halloween spin diverse kleuren

199

fun speaker

kussenhoes bontlook

104 houten letters of 6 hobby sheets

0.69

556

149

ca. 75 cm

1777

hardcase trolley

kinder pyjama

1995

448

A Good Clean afwasmiddel

thee- en keukendoekenset

zwart, blauw of roze 57x37x20.5 cm

diverse kleuren polyester 45x45 cm

Kitchen Hero sandwichtoaster automatische temperatuurregeling 2 verwisselbare platen met anti-aanbaklaag 900 Watt

diverse varianten maten 110-146

795 diverse dieren Bluetooth 82x75x82 mm 3 Watt

Varo bladblazer en -zuiger

diverse varianten katoen maten 122-176

excl. binnenkussen

stuntprijs

541

179

vloerlamp Sydney

Flamingo rookmelder

grijs of wit metaal 30x170 cm

optisch 85 dB

incl. batterijen

woondeken bontlook 120x150 cm

5.95

dames huispak

diverse varianten polyester maten s-xl

sinaasappel & jasmijn of tijm & koriander 500 ml 1 l = 1.76

2x theedoek 60x60 cm, 2x keukendoek 51x51 cm en 1x vaatdoek 31x31 cm diverse kleuren katoen

. ca m 0c 17

299 Max&More Beauty Adventskalender gevuld met 24 prachtige make-up producten, elke dag een verrassing!

796

088

349

Nivea shampoo of conditioner

schoonloop deurmat

diverse varianten shampoo 250 ml conditioner 200 ml

diverse kleuren 40x60 cm

1 l = 5.76/7.20

2495

895

144

Aanbiedingen geldig van woensdag 10 oktober t/m dinsdag 16 oktober 2018. Altijd op de hoogte blijven van acties en nieuwe producten met onze nieuwsbrief. Meld u aan op action.com/newsletter

197 www.action.com

BEVL - Alle prijzen zijn in Euro. Zet- en drukfouten voorbehouden.

set van 5

DB374216D7

advertorial BE-TRANS - NICE PLACE TO WORK —

Warme omgeving voor chauffeurs

PLEINMEDEWERKERS GEZOCHT

BE-Trans is een stabiele werkgever met veel trouwe medewerkers uit de regio. Deze bloeiende transportfirma, die het 20-jarig bestaan viert in nieuwe gebouwen, biedt de chauffeurs dan ook modern rijcomfort, professionele begeleiding en een hechte teamsfeer. Twintig jaar geleden begonnen met één vrachtwagen, telt BETrans nu een moderne vloot trekkers en opleggers, opererend vanuit twee vestigingen in Vlaanderen. De vestiging in Geel verhuisde vorig jaar naar nieuwe gebouwen langs de Bell Telephonelaan. “Hier werken nu een 60-tal mensen”, zegt personeelsverantwoordelijke Tessa Vaes. “We hebben trouwe medewerkers die bij ons al jaren aan de slag zijn. We hebben ook het liefst dat ze bij ons de rest van hun loopbaan werkzaam zijn.”

“

MET TOFFE COLLEGA'S ONDERWEG. GERT PHILTJENS CHAUFFEUR

zich moeten aanmelden en aan welke kaaien ze moeten zijn. Ook voorzien wij de nodige externe opleidingen: code 95 en ADR. We investeren voortdurend in materiaal en nieuwe technologieën. Al onze trekkers zijn maximum 5 jaar oud en zijn uitgerust met een boordcomputer en scansysteem. We hebben een eigen atelier voor

kleine herstellingen maar we doen ook een beroep op externe gerenommeerde herstellers indien nodig. Zo houden wij ons materieel in topvorm.” De deuren van onze burelen staan altijd open en de chauffeurs kunnen rekenen op de ondersteuning van hun collega-bediendes. Samen één sterk team!

“Werk je graag in een goed draaiend bedrijf en hou je ervan met toffe collega's onderweg te zijn? Dan heet ik je welkom bij Be-Trans. Ons materiaal is goed onderhouden en de verdiensten zijn optimaal. We zijn soms ook een week van huis en rijden voornamelijk binnen de Benelux of naar Noord-Frankrijk. Als dit aanspreekt, kom dan gerust langs voor een koffie en een babbel. Alles is bespreekbaar bij ons.”

Woon- en Zorgcentrum Onze-Lieve-Vrouw

Belisol werft aan

Zorgkundige (voltijds of 75%)

(Dienstverband of onderaanneming)

Je beschikt over een diploma dat toegang geeft tot de titel (visum) zorgkundige en je maakt deel uit van een ervaren team waar je ruimte krijgt om je talenten te ontplooien.

DB547594I8

Interesse? brussels@belisol.be T 02/772.50.40

(assistant) store manager bij Lidl,

Wij bieden: een competitieve verloning bestaande uit: overname relevante anciënniteit, maaltijdcheques, ... een aangename, moderne werkomgeving waar een goede sfeer heerst, waar interne en externe bijscholing belangrijk zijn en een vanuit de regio gemakkelijk bereikbare werkplek.

Interesse?

Neem rechtstreeks contact op met dhr. JP Van Dam, Directeur, Tel. 02 731 27 39 of mail naar info@wzc-olvrouw.be

iets voor jou?

Voor meer info, surf naar www.wzc-olvrouw.be ZELFSTANDIG STUKADOOR voor Kelderdichting en Injectie/afwerking

solliciteer op

werkenbijlidl.be DB541158I8

Je bent stukadoor of kan bewezen ervaring voorleggen. Naargelang uw uitvalsbasis worden projecten toegekend. Stabiele opdrachtgever met goede prijsafspraken. Interesse? Bel Stefaan op 0485/801848 of stuur uw CV / bedrijfsgegevens naar svandevy@gmail.com

DB548792J8

district manager bij Lidl,

iets voor jou? DB549112J8

DB545784I8

te Wezembeek-Oppem

Onze sterk geëngageerde en gemotiveerde collega’s, die dagelijks het beste van zichzelf geven en een gouden hart hebben voor zorg-behoevende ouderen, zijn op zoek naar een collega (M/V)

VERKOPERS PLAATSERS

www.belisol.be

BE-Trans is nog op zoek naar pleinmedewerkers die bij bedrijven in de regio containers plaatsen en weer ophalen. Zij werken in ploegendienst. Ook welkom zijn medewerkers voor de pendeldienst tussen onze vestigingen in Geel en Antwerpen. Zij werken in vaste nachtof dagshift van 12u. Voor wie er niet tegenop ziet een week uithuizig te zijn, hebben wij vacatures voor combi-chauffeurs. In onze vestiging in Antwerpen is er nog plaats voor een administratieve medewerker. “We breiden elk jaar uit”, verzekeren personeelsverantwoordelijke Tessa Vaes en zaakvoerder Bert Vranckx. “Dit onder het motto 'stilstaan is achteruit gaan'.” Solliciteren kan via 014 57 50 03 of tessa@be-trans.be

solliciteer op

werkenbijlidl.be

DB545669I8

EXTERNE OPLEIDINGEN De chauffeurs van BE-Trans worden professioneel en intens begeleid. “We zorgen voor een grondige interne opleiding: leren werken met de boordcomputer, werking van de tanksystemen, kennismaken met de collega’s,... Om vlot de weg te vinden in de haven, draaien de chauffeurs eerst een week mee aan de dokken en leren ze waar ze

De chauffeurs van BE-Trans worden professioneel en intens begeleid.