Issuu

Rubrieknaam

#1626 WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VLAAMS-BRUSSELSE MEDIA VZW FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE

AFGIFTEKANTOOR ANTWERPEN X P303153

L E V E N

I N

D E

S TA D

N I E U W S

A C H T E R G R O N D

O P I N I E

22 | 08 | 2018

JOYCE AZAR

MADAME FLANDRE LEERT FRANSTALIGEN VLAAMS KIJKEN

OPINIE

‘Vlaanderen pakt herinrichting van Ring verkeerd aan’

PAUL VANDEN BOEYNANTS

De krokodil die geen burgemeester mocht worden

BOÏNG

Goed verzekerd voor Brussel ? In Brussel is een ongeluk snel gebeurd : twee auto’s die botsen, een val met de fiets, een bal die door een ruit vliegt… Het is niet altijd makkelijk om te weten wat te doen in dergelijke situaties. Precies daarom stellen de experten van KBC Brussels u KBC Brussels Assist voor, een app die het u mogelijk maakt online een ongeval aan te geven, uw verzekeringsmakelaar te contacteren of foto’s van de feiten op te slaan. www.kbcbrussels.be/verzekeren V.U. : KBC Group NV, Havenlaan 2, 1080 Brussel, België. BTW BE 0403.227.515, RPR Brussel.

2018-021-KBC BR-Insurance campaign_BRUZZ_215x290_NL.indd 1

13/08/18 12:23

Chou de Bruxelles

BRUZZ | VOORAF

Fotograaf Ivan Put trekt wekelijks door de stad voor een portret

VICTORIA, DE NOORDZEE

“Ik ben 24 en woon in Kiev in Oekraïne. Reizen is een zotte passie van mij: dat verklaart mijn tattoo met een vliegtuig. Ik reis altijd alleen. Reizen verandert je leven en je geest. Gelukkig is Brussel nog niet overspoeld door toeristen.” En als volleerd content creator social media - haar beroep - doet Victoria een liveverslag met haar smartphone. Het onderwerp: de kwaliteit van de maatjes dit jaar. 22 AUGUSTUS 2018

Inhoud

COLOFON BRUZZ

Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65 ABONNEMENTEN

Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80, Gratis binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 25 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393, BIC: BBRU BE BB van Vlaams Brusselse Media vzw. Buiten België: 30 euro per jaar. OPLAGE : 62.609 exemplaren.

FLITS 08

ADVERTEREN?

Marthe Paklons, sales@bruzz.be, 02-650 10 61 DISTRIBUTIE

Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be

Samenleving

Verbod op onverdoofd slachten komt op parlementaire agenda

ALGEMENE DIRECTIE

Jo Mariens HOOFDREDACTIE

Kristof Pitteurs WEEKBLAD

Steven Van Garsse (chef) COORDINATIE UIT

Gerd Hendrickx © SASKIA VANDERSTICHELE

EINDREDACTIE

Karen De Becker VORMGEVING

Heleen Rodiers (art director), Ruth Plaizier

RUBRIEKEN

KERNREDACTIE

Jean-Marie Binst, Gerd Hendrickx, Bettina Hubo, Kurt Snoekx, Sophie Soukias, Laurent Vermeersch, Danny Vileyn, Tom Zonderman MEDEWERKERS

Nicolas Alsteen, Hilke Andries, Gilles Bechet, Michaël Bellon, Jasper Croonen, Roel Daenen, Céline Emmerechts, Patrick Jordens, Luc Joris, Tom Peeters, Jasmijn Post, Niels Ruëll, Tim Schoonjans, Benjamin Tollet, Georges Tonla Briquet, Nick Trachet, Tom Van Bogaert, Michel Verlinden VERTALING

Johan Arblaster, Martin McGarry

Chou de Bruxelles

Edito

In beeld

Opinie

Celia Ledoux

Enfant Terrible

Nick Trachet

Big City

16 DE VERHALEN 10

Spreektĳd

Milieu

Verborgen parels

Joyce Azar: Libanese, Schaarbeekse en bruggenbouwer bĳ DaarDaar

Zelfgemaakte fijnstofmeters veroveren de stad

FOTOGRAFEN

Bart Dewaele, Ivan Put, Saskia Vanderstichele ILLUSTRATOREN

Wauter Mannaert, Noémie Marsily, Steve Michiels, Wide Vercnocke, Jurgen Walschot

Info voor kalender sturen naar/ Envoyez vos infos à publier dans le calendrier à / Send event details to

VISITBRUSSELS Koningsstraat 2 Rue Royale 1000 Brussels/Bruxelles 02-549.50.95, info@agenda.brussels VERANTWOORDELIJKE UITGEVER

Steven Van Garsse, Flageyplein 18, 1050 Elsene. Bruzz is een uitgave van de Vlaams Brusselse Media vzw, wordt gedrukt op de persen van Eco Print Center (De Persgroep) en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie. "Dit magazine staat ook online issuu.com/bruzz.be"

Fotografe Saskia Vanderstichele baadt in nostalgie

Edito

LOS VAN DE TIJD 22

Kleurrĳke burgemeesters (4)

De man die nooit burgemeester werd: Paul Vanden Boeynants

Kunst

Zomerreeks (3)

Kunst in huis is verhuisd: een blik in de nieuwe opslagplaats

Zomertĳd 21

U heeft dit blad een maand moeten missen, maar dat wil niet zeggen dat Brussel ons zo lang koud liet. Integendeel. Het geeft de kans om met wat 'recul' terug te kijken op deze stad. Wat daarbij helpt, is een reis langs Europese steden. Wij deden Berlijn, Malmö, Kopenhagen en Bremen aan. Anderen hier op de redactie gingen op verkenning in Glasgow of Bazel. We moeten daar niet flauw over doen: hoe groot onze hang ook om in de natuur te vertoeven, de stad is altijd een beetje thuiskomen. Het is, in tijden van afbrokkelende naties, waar de toekomst wordt gemaakt. Daar waar mensen samenkomen. En zo vallen die steden ook goed met elkaar te vergelijken. Wat werkt, wat niet? Zijn de mensen er rijk, zijn ze arm? Wat is hun geschiedenis en hoe proberen ze daarmee om te gaan? Hoeveel geluk is er te vinden bij de mensen die er wonen? Natuurlijk is dat deels een aanvoelen, op reis ga je geen statistieken raadplegen, maar vaak komt dat gevoel toch heel erg dicht in de buurt van de realiteit. En zo ga je als vanzelf op zoek naar de ideale stad. Graadmeters voor een stad die goed werkt, zijn een gevoel van veiligheid, een vlotte mobiliteit, fijne winkels, lekker eten, een mooie bevolkingsmix, een opgeruimde openbare ruimte - al

hoeft het ook niet te clean te zijn. Een hoekje eraf, is zeker niet erg. En dan, als afwisseling voor de drukte die de stad zo kenmerkt, vrije ruimte. Stadslucht. Dat kan door waterpartijen, hemelsbrede pleinen en parken. Al die elementen samen geven een identiteit, waar je als vanzelf aanvoelt of die goed zit of niet. En zo kom je bij Brussel terecht. We sparen hier op deze plek vaak de kritiek niet en op de net genoemde criteria scoort Brussel zeker niet als beste. Maar het potentieel is hier aanwezig. Aan ons om onze beleidsmakers daar telkens aan te herinneren. Want wat wij Brusselaars doen als we in andere steden komen – een oordeel vormen, doen toeristen hier net zo goed. En, zo lijkt het toch, die lusten er wel pap van. Samen met de bewoners mengen ze zich op de Centrale Lanen, in het hart van de stad, waar deze dagen zo veel mensen rondlopen dat je je afvraagt waar die allemaal vandaan komen. Volgens de eerste indicaties zit het met het zomertoerisme in Brussel weer snor. De Aziaten komen terug, net zoals de Amerikanen. Het waren zij die het meest waren afgeschrikt door het jihad-terrorisme. Nog een jaar of twee en Brussel zit weer op het niveau van weleer.

BRUZZ | VOORAF

Kleinkinderen van sporthelden over hun grootouders: Jean Wauters

— STEVEN VAN GARSSE

22 AUGUSTUS 2018

Â© PHOTONEWS

22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | DE WEEK

In beeld

Protest op het bloementapijt

Afgelopen weekend was de Brusselse Grote Markt naar goede, tweejaarlijkse gewoonte omgevormd tot een reuzenbloementapijt. Met 500.000 dahlia’s en begonia’s was een zonnige tekening gemaakt, die de Mexicaanse regio Guanajuato in de schijnwerpers moest zetten. Het vrolijke en brave spektakel werd zondagmiddag echter verstoord door twee halfnaakte, vrouwelijke activisten die in ware Femen-stijl het tapijt op renden. Met hun actie veroordeelden ze de opsluiting van een Servisch migrantengezin in het gesloten centrum van Steenokkerzeel. Shame on you, Belgium, stond er op hun ruggen geschreven. 22 AUGUSTUS 2018

De week

Terugblik op het nieuws

Brand

Flageywijk

25.191

In een depot van de MIVB aan de Anderlechtse Industrielaan breekt vrijdag brand uit. Het gebouw wordt ontruimd, het dak stort in. Balans: één gewonde.

De handelaars van de driehoek Flageyplein-Elsensesteenweg-Lesbroussartstraat klagen over het vuil dat passanten achterlaten. Net Brussel reageert dat de wijk moeilijk bereikbaar is voor de ophaalwagens, door de vele straatwerken. De wijkhandel en lokale culturele sector deden eerder al voorstellen, zoals meer vuilnisbakken.

De gemeente Sint-Agatha-Berchem is het beu om door de Franstalige media als Calimero bestempeld te worden. “Wij zijn niet klein,” luidt het. Onder meer RTBF-Info, Le Soir Plus, La DH, Logic-Immo hebben het alsmaar over la petite commune. Met een bevolking van 25.191 inwoners komt Berchem nochtans op de 110de plaats op 589 Belgische gemeenten.

VERBOD OP ONVERDOOFD SLACHTEN KOMT OP PARLEMENTAIRE AGENDA

BRUZZ | DE WEEK

Slachten in komkommertijd

Heel wat moslims vieren het Offerfeest op vakantie. Het uitblijven van een verbod op onverdoofd slachten lijkt daardoor minder prangend. Toch hopen voorstanders alsnog op een doorbraak dit najaar. Annemie Maes (Groen) diende een ordonnantievoorstel in. — LAURENT VERMEERSCH

oor het tweede jaar op rij zijn er in Brussel geen tijdelijke slachtvloeren georganiseerd naar aanleiding van het Offerfeest. Na het debacle van twee jaar geleden wil het gewest er zich niet meer aan wagen en ook van gemeenten, verenigingen of privépersonen kwamen geen aanvragen binnen. Een tijdelijke slachtvloer organiseren is dan ook geen evidentie, mede door de steeds strengere voorschriften. Staatssecretaris voor Dierenwelzijn Bianca Debaets (CD&V) heeft er bijvoorbeeld voor gezorgd dat particulieren niet meer zomaar dieren kunnen vervoeren. De regeltjes moeten het onverdoofd slachten ontmoedigen in afwachting van een verbod. Daarover is immers geen consensus in de Brusselse regering. Ook die politieke verdeeldheid verklaart het uitblijven van tijdelijke slachtfaciliteiten. Daarbij speelt de islamitische kalender in de kaart van afwachtende politici. “Omdat het Offerfeest dit

22 AUGUSTUS 2018

jaar in de zomervakantie valt, vieren veel families dat in Marokko of Turkije, waar zij die willen een dier kunnen slachten,” zegt Fouad Ahidar (SP.A), ondervoorzitter van het Brussels parlement. “Ook de komende jaren zal het feest in de vakantie vallen. Dat geeft ons wat tijd om een beslissing te nemen op basis van feiten. De meningen over hoe erg dieren lijden onder de verschillende methodes lopen immers uiteen.” Volgens dierenrechtenorganisatie Gaia staat het buiten kijf dat dieren lijden bij onverdoofd slachten en is verdoving perfect verzoenbaar met de religieuze voorschriften. “Bij elektronarcose sterft het dier niet aan de verdoving en ook de verbloeding gebeurt snel en efficiënt, zodat het vlees als halal kan worden gecertificeerd,” klinkt het. Voor oppositielid Annemie Maes (Groen) is wachten dan ook geen optie. “Ik vind het jammer dat Brussel achterblijft, terwijl Vlaan-

Over een verbod op onverdoofd slachten is er geen consensus in de Brusselse regering.

deren en Wallonië zo goed als unaniem het verbod op onverdoofd slachten hebben goedgekeurd,” aldus Maes, die net voor het parlementair verlof een ordonnantievoorstel heeft ingediend. “Ik hoop dat we in het parlement een open debat krijgen en dat de partijen geen standpunt opleggen aan hun parlementsleden.” Gaia voert ondertussen de druk op. Sympathisanten bestoken de regeringsleden met mails om hun vraag kracht bij te zetten. Dat de meerderheid de sprong zal wagen met twee verkiezingen in het vooruitzicht, lijkt echter weinig waarschijnlijk.

“Staatssecretaris Debaets is voor, maar ze krijgt te weinig steun,” aldus nog Maes. “Pascal Smet (SP.A) en Guy Vanhengel (Open VLD) durven hun nek niet uit te steken. Het is zoals met het fietsbeleid. In het discours is de regering voor, maar als puntje bij paaltje komt, gebeurt er te weinig. Het blijft gemorrel in de marge.” CDH en vooral PS houden het verbod tegen, is her en der te horen, ook al hebben die partijen het eerder zelf ingevoerd in Wallonië.

GOEDE DOELEN Ook zonder tijdelijke slachtfaciliteiten kunnen moslims overigens wel

Politiecontrole

Leopold II

Vervuilde vijver

Zaterdag houdt de politie een grote controle in de Heizelwijk, die klaagt over gevaarlijke verkeerssituaties door onder meer trouwstoeten. De politie stelt 69 pv’s op voor slechte weggebruikers en 3 pv’s voor drugs. Sinds april zijn al 52 trouwstoeten gecontroleerd in Brussel.

Zowat alle openbare standbeelden van koning Leopold II hebben de jongste jaren in Vlaanderen een infoplaatje gekregen met extra duiding over de - bloedige - rol die de vorst speelde als kolonisator van Congo. In Brussel en Wallonië is dat niet het geval.

Tijdens een joggingsessie ziet Allan Neuzy (Ecolo) dode eenden drijven in een Anderlechtse vijver. De oorzaak zou sluikstorten zijn. Schepen voor Groene Ruimten Elke Roex (SP.A) belooft het afval te laten opruimen en de doodsoorzaak van de eenden te laten onderzoeken.

In Brussel spreken mensen mĳ vaak aan in het Arabisch. Het lĳkt alsof Nederlands iets is voor mensen met blonde haren en een witte huid HISTORICA MAGALY RODRIGUEZ BRUZZ | DE WEEK

(in ‘Dubbelbloed’ op Radio 1)

Cartoon Kim

Kim Duchateau en Wauter Mannaert wisselen elkaar af voor hun kijk op de week

gewoon vlees bestellen bij de slager. Dat kan uit het buitenland komen of (onverdoofd) geslacht zijn bij Abattoir in Anderlecht. Daarnaast lijkt echter ook het schenken aan goede doelen in trek als alternatief. “Zelf heb ik gekozen voor een gift aan goede doelen in België en Marokko,” zegt Ahidar. “Hier eten we sowieso te veel vlees, dus kunnen we maar beter iets geven aan mensen die het nodig hebben.” Mogelijk hechten jongere generaties ook minder belang aan de traditionele slachting. Er is echter geen recent onderzoek naar de evolutie van de praktijken en beleving van het Offerfeest. 22 AUGUSTUS 2018

Spreektijd

‘Ik wil een bruggenbouwer zijn’ Franstalige Libanese is ‘Madame Flandre’

22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | DE VERHALEN

Ze omschreef zichzelf ooit als ‘flamande bruxelloise francophone’. Ook al werd ze geboren in Beiroet, Joyce Azar (40) heeft er haar missie van gemaakt om Franstaligen en Vlamingen dichter bij elkaar te brengen. Dat doet ze ook als medeoprichtster van ‘DaarDaar’, een gratis website die nu al drie jaar ‘het beste van de Vlaamse pers’ vertaalt naar het Frans. — SARA DE SLOOVER, FOTO’S BART DEWAELE

▲ 22 AUGUSTUS 2018

Joyce Azar, medeoprichtster DaarDaar

▲

en greep uit het aanbod op DaarDaar van afgelopen week: een artikel over homofobe agressie in Antwerpen uit De Standaard, een foto-expositie van Vlaamse volkscafés, het editoriaal van Jan Segers van Het Laatste Nieuws over een verbod op smartphones op school, of nog: een verklaring voor de Nederlandstalige uitdrukking ‘komkommertijd’.

Waar kwam het idee voor DaarDaar vandaan? JOYCE AZAR: Vincent Laborderie,

BRUZZ | DE VERHALEN

een Franse politicoloog aan de UCL, kwam ermee op de proppen. Hij heeft interesse in wat er in Vlaanderen gebeurt en wilde nieuws brengen over Vlaanderen, in het Frans voor een Franstalig publiek. Een beetje als een nationale Courrier International. Via Flandre Info, de Franstalige website van de VRT waar ik voor werk, is hij bij mij terechtgekomen. Ik was enthousiast, hoewel hij meteen zei dat het vrijwilligerswerk zou worden. Nog geen jaar later is hij zelf gestopt, maar ik werk al bijna vier jaar elke dag een paar uur onbetaald aan dit project. Dit is mijn baby.

De Franstalige media besteden meer aandacht aan het Vlaamse nieuws dan vroeger, maar het blijft toch beperkt. Heel vaak gaat het dan over de N-VA, of over Bart De Wever. Maar in Vlaanderen gebeurt veel meer dan dat. Hetzelfde geldt trouwens voor de Vlaamse media in hun berichtgeving over Franstalig België.

Joyce Azar 1978 Geboren in Beiroet, Libanon 1996-2002 Studies journalistiek aan de ULB 2003-2007 Brusselreporter bij nieuwsagentschap Belga 2005-nu journaliste Flandre Info, Franstalige website van de VRT Sinds april 2016 maandelijkse column Vues du Nord in weekblad Le Vif/L’Express, wordt in september een wekelijkse column Sinds september 2017 rubriek Vue de Flandre, elke woensdagochtend op La Première (RTBF) Azar spreekt vloeiend Frans, Nederlands, Arabisch, Engels en Spaans en nog drie andere talen ‘redelijk’

22 AUGUSTUS 2018

Hoe zou u DaarDaar omschrijven? AZAR: DaarDaar is het beste van de Vlaamse pers in het Frans. Wij kunnen jammer genoeg maar één artikel per dag laten vertalen, omdat we geen geld hebben voor meer, ik kies dus dagelijks minutieus. Ik lees zeven grote Vlaamse kranten, plus blogs en websites als BRUZZ, Newsmonkey, De Wereld Morgen of Doorbraak. Als de tekst vertaald is, ben ik het ook die de titel kiest. De site geeft een echt overzicht, want wij publiceren artikels uit kranten en websites uit het hele politieke spectrum. Op die manier proberen we een Franstalig publiek op de hoogte te brengen van wat er reilt en zeilt in Vlaanderen, zowel politiek als cultureel en sociaal. We publiceren ook veel opiniestukken en

analyses. Die brengen nieuws en geven een ander zicht op de zaken, een zicht dat de Franstalige kant niet kent of deelt. De edito’s in BRUZZ zijn opinies van een Vlaming in Brussel, bijvoorbeeld. En die verschilt heel vaak van de opinie van andere Brusselaars.

In welke zin verschilt die, behalve in taalkwesties wellicht? AZAR: Op het vlak van mobiliteit zijn

de Vlamingen al een stap verder dan de Franstaligen, denk ik. Ze hebben meer kritiek als er niet genoeg beweegt inzake duurzame mobiliteit. Maar dingen veranderen nu ook meer aan Franstalige kant, en Franstaligen horen graag een mening die kritisch is over de mobiliteit in Brussel.

U bent door een speling van het lot destijds hier beland. Hoe komt het dat u zich toch zo betrokken voelt bij de tweespalt in België? AZAR: Ik voel me altijd een beetje trots als iemand zoiets zegt. We praten vaak over integratie - al haat ik het woord - maar ik denk dat ik meer Belg ben dan veel Belgen, omdat ik de twee kanten goed ken.

MEER INFO over DaarDaar via www.daardaar.be

In mei bestond DaarDaar drie jaar. “Onze artikels verspreiden zich in de

“Brussel is voor mĳ toch meer een Franstalige stad. Ik had graag gezien dat beide talen meer aanwezig waren” JOYCE AZAR MEDEOPRICHTSTER DAARDAAR

“Ik werk al vier jaar als vrĳwilliger voor DaarDaar. Dit werk is mĳn baby” JOYCE AZAR MEDEOPRICHTSTER DAARDAAR

traditionele pers, DaarDaar is blij om tussenpersoon te spelen voor onverwachte partners zoals de RTBF, Le Soir, La Libre en SudPresse,” schreven jullie toen. Wat bedoelt u daarmee? AZAR: We hadden een bereik van

80.000 unieke gebruikers in 2017, tegenover 73.000 in de eerste zeven maanden van 2018. Uit analyses weten we dat we veel bezoekers uit Brussel hebben, en ook uit Luik. Maar daarnaast zijn we ook een referentie op zich geworden in het Franstalige medialandschap. De Franstalige media verwijzen naar ons als ze nieuws overnemen. Voor onze ploeg is het altijd een overwinning als een onderwerp vanuit Vlaanderen tot bij de Franstaligen is gekomen, dankzij ons, en dat is meer en meer het geval. Ik werk ook voor de RTBF en Le Vif/L’Express. Op radiozender La Première heb ik op woensdag een wekelijkse rubriek over Vlaanderen, in Le Vif/L’Express had ik een maandelijkse column die vanaf september ook wekelijks verschijnt.

Is er ooit een nieuwsitem geweest dat bij DaarDaar werd opgepikt en dan uitgroeide tot groot nieuws in Franstalig België? AZAR: We hebben anderhalf jaar

geleden een opiniestuk van blogger-vertaler Herman Boel vertaald, over het feit dat Franstalige radiozenders nooit een Nederlandstalig liedje draaiden. Dat heeft wel wat stof doen opwaaien. Door die commotie heeft La Première het lied Goud van Bazart gespeeld, wat meteen de eerste Nederlandstalige song op de zender ooit was. Nu, de gevolgen waren natuurlijk niet zo groot.

mensen vragen ondertussen: ‘Wanneer komt er een ‘Lala’?’ (lacht). De Vlaamse tegenhanger, zeg maar, met nieuws uit de Franstalige pers. Dat zouden we wel willen doen, maar daar hebben wij de financiële middelen niet voor.”

AZAR: Er is wel over gepraat geweest op de Franstalige radio. Ik probeer het via allerlei kanalen. Twee weken geleden heb ik voor Flandre Info over Zoutelande (kaskraker door BLØF en Geike Arnaert, red.) geschreven. De aanleiding was dat het liedje blijkbaar was uitgegroeid tot de grootste Nederlandstalige hit ooit. Mijn stukje kreeg de titel: De hit die zelfs de Franstaligen tof kunnen vinden. Dat werkt supergoed, en dan ben ik natuurlijk blij. Een ander voorbeeld: via DaarDaar hadden we een artikel vertaald over een project in Vlaanderen dat autistische kinderen helpt bij uitstapjes: een jonge psychologe heeft een website, waarop ze ouders en kindjes vertelt wat die allemaal kunnen verwachten. Autistische kinderen komen immers snel onder stress te staan: als ze hun schoenen ineens moeten uitdoen bijvoorbeeld, of door geuren in een zoo. Ik sprak daarover in mijn rubriek op La Première. Waalse stichtingen hebben daarna contact opgenomen met die psychologe, en dat project zal nu vertaald worden in het Frans. Mijn werk als journalist gaat altijd over Vlaanderen. De keuze en aanpak van de onderwerpen in de verschillende media verschillen wel, maar de rode draad is altijd: Vlaanderen bekender maken. Je suis un peu madame Flandre pour les francophones. Wij proberen met DaarDaar ook af en toe evenementen te organiseren. In oktober komt er een aan in Brussel: een groep Vlamingen en een groep Franstaligen zullen samen aan improvisatietheater doen.

U woont al meer dan twintig jaar in Brussel. Wat vindt u van de stad?

Vanwaar DaarDaar? “Tijdens een slapeloze nacht bedacht ik die woordspeling. Aangezien we nieuws van ‘daar’ willen brengen: ‘daar’ in de betekenis van la-bàs, van aan de andere kant van de taalgrens. Dardar of dare-dare betekent in het Frans ‘snel-snel’, of ‘zo snel mogelijk’. Veel

Boel ging een jaar later de playlists van alle Franstalige radiozenders nog eens af en vond opnieuw geen enkel Nederlandstalig nummer.

BRUZZ | DE VERHALEN

Ik ben geboren in Libanon. Vanwege de burgeroorlog zijn we vertrokken toen ik nog heel klein was. We trokken naar Antwerpen, waar ik naar een Franstalige school ging. Mijn ouders hebben in Libanon Frans geleerd, en ze wilden onze lessen en huiswerk kunnen begrijpen. Pas rond mijn twaalfde ben ik intensief Nederlands beginnen te leren. Mijn buurmeisje was mijn beste vriendin, en zij sprak geen Frans (lacht). Ik heb toen moeite gedaan om steeds meer Nederlands te spreken. Veel lezen hielp ook: ik heb alle Kiekeboes gelezen, en de boeken van Roald Dahl. Ik denk dat die drang een link heeft met mijn origine. Ik kom uit een land waar een burgeroorlog heeft gewoed. Waar mensen tegen elkaar hebben gevochten. Niet vanwege de taal, maar vanwege hun godsdienst. Ik heb dat nooit begrepen. Hoe komen mensen erbij om elkaar zo te haten? Het is niet dat ik een parallel wil trekken, maar ook in België kunnen mensen elkaar haten. Niet op dezelfde manier, en niet met wapens, maar wel verregaand. Het is waar dat Vlamingen en Walen veel verschillen, maar volgens mij hebben ze ook veel gemeen. Veel meer dan we denken. De humor bijvoorbeeld. Ik heb in mijn column op de RTBF-radio over de tv-serie Taboe (programma over de grenzen van humor van Philippe Geubels, red.) gesproken, en ik denk dat ook Franstaligen die serie zouden appreciëren. Die typisch Belgische humor vind je aan beide zijden van de taalgrens, en zou misschien niet begrepen worden door bijvoorbeeld Fransen. Eigenlijk ken ik Wallonië niet zo goed. Ik ben opgegroeid in Vlaanderen, ik heb nog steeds veel Vlaamse vrienden, ook al woon ik dan al twintig jaar in Brussel. Ik werk hier voor de VRT. Die mix bepaalt mij, maar die mix wil ik ook graag met anderen delen. Na mijn Franstalige middelbare school heb ik aan de ULB journalistiek gestudeerd. Als journaliste merk ik nu nog altijd hoe weinig Franstalige journalisten Nederlands kennen. Dat is geen slechte wil, het is door het systeem dat ze geen Nederlands moeten leren. In Vlaanderen heb je de keuze niet.

AZAR: Ik ben na mijn studies blijven “Elke vertaler vertaalt gemiddeld één artikel per week. Zij zijn onze grootste kostenpost, samen met de bedragen die we aan Vlaamse kranten moeten betalen om hun artikels te mogen publiceren. Ik vind het heel jammer dat we daar als vzw moeten voor betalen.”

plakken, omdat ik hier als journalist makkelijker kon werken. Brussel is voor mij toch meer een Franstalige stad. Ik had graag gezien dat beide talen meer aanwezig waren. Ik vind het spijtig bijvoorbeeld dat verkopers in winkels niet genoeg Nederlands kennen.

Nu klinkt u ook als een Vlaamse. AZAR: Maar ik ben ook meer Vlaming

dan … Je suis malgré tout quand-même assez flamande. Et je vais le dire en français. 22 AUGUSTUS 2018

Milieu

Burgers maken zelf fijnstofmeters om politici geweten te schoppen

Zelf meten is beter weten BRUZZ | DE VERHALEN

Zowat honderd Brusselaars hebben in juni een eigen fijnstofmeter in elkaar geknutseld, ongerust als ze zijn over de luchtverontreiniging in de stad. De metingen zijn live te bekijken op de website InfluencAir. De groep achter de site roept nog meer burgers op om mee te doen en zo de informatie van de officiële Brusselse meetstations aan te vullen. — SARA DE SLOOVER, FOTO BART DEWAELE

e mosterd haalde initiatiefnemer Dries Van Ransbeeck (27) in Duitsland, in Stuttgart meer bepaald. Het project Luftdaten deed daar twee jaar onderzoek naar lowcost-luchtkwaliteitssensoren, die mensen zelf betaalbaar in elkaar kunnen steken. De metertjes verspreidden zich snel in de autostad die Stuttgart is. Op de OpenStreetMap-kaart van LuftDaten zag Van Ransbeeck meteen ook een paar metingen in Brussel: lokale whizzkids die op basis van het Duitse voorbeeld al hun eigen sensor in elkaar gestoken hadden. Toon Nelissen is een van hen. “Ik woon aan de Vlaamsepoort boven de Walvis. De ramen worden hier snel vuil, de planten zien zwart van alle verkeer. Sinds ze de Anspachlaan voor autoverkeer hebben gesloten, beginnen de files een uur eerder en duren ze ook een uur langer.” In zijn zoektocht naar meer informatie stootte Nelissen, die een softwarebedrijf runt, op de Duitse doe-het-zelfsensoren. Hij priegelde er zelf een in elkaar. “Er zijn in Brussel acht (functionerende, red.) officiële meetstations. Die kosten elk 8.000 tot 50.000 euro. Onze sensoren zijn minder betrouwbaar, maar kosten maar een fractie daarvan,” zegt Nelissen. “Onze waarde zit in de complementariteit. Naarmate je meer lokale metingen verspreid over Brussel uitvoert, wordt de foutenmarge kleiner.”

NIET WEG TE BRANDEN Luchtverontreiniging is al een tijdje niet uit de Brusselse actualiteit weg te branden. Een groep Brusselaars spande in 2016 een rechtszaak aan tegen het Gewest omdat dat onvoldoende zou 14

22 AUGUSTUS 2018

doen om de luchtvervuiling te bestrijden. Actiegroepen als Schone Lucht BXL en Bruksel’air zagen het licht, en na een alarmerende Greenpeace-studie over de luchtkwaliteit sloten bekommerde ouders in het voorjaar van 2018 ’s ochtends de straten rond tientallen Brusselse schoolpoorten af.

“We willen politiek neutraal zĳn en de data voor zich laten spreken” DRIES VAN RANSBEECK INITIATIEFNEMER INFLUENCAIR

Met die kennis in het achterhoofd zag Dries Van Ransbeeck, een passionele prediker van de opendatabeweging, in dat de Duitse meetmethode ook in Brussel kon worden gebruikt. Toen hij een thema-avond over het onderwerp opzette, kwamen daar veel geïnteresseerden op af. In zijn kantoor toont hij zijn eigen zelfbouwsensor, op de buitengevel. “De lucht gaat door dit plastic buisje – gekocht in de doe-het-zelfzaak – naar een microchip die verbonden is met wifi en een elektriciteitskabel. Eén sensor meet de luchtverontreiniging, de andere de luchtvochtigheid en temperatuur, zodat we die kunnen controleren mocht er plots een hele rare uitschieter te zien zijn. Dan gaat er nog een plastic

Dries Van Ransbeeck: “Burgers willen hun stem laten horen in het debat over de luchtkwaliteit.”

behuizing omheen, twee stukken regenpijp, om de sensor te beschermen tegen de regen.” Het oorspronkelijke doel was om honderdvijftig sensoren in heel Brussel te hebben hangen, maar dat cijfer lijkt nu al achterhaald. Na een eerste informatiemeeting in juni (met een wachtlijst van zestig mensen) hangen er al een honderdtal sensoren verspreid over Brussel, en na een (nu al zowat uitverkochte) meeting in september moeten er daar nog eens tweehonderdvijftig bijkomen. Die tweede meeting wordt georganiseerd door Beweging.Net, het vroegere ACW. “Maar wij willen

INFLUENCAIR www.influencair.be

Hoe betrouwbaar zijn de metingen van InfluencAir?

Voor enkele tientallen euro’s kan je zelf een fijnstofmeter maken. © CIVIC LAB

politiek neutraal zijn,” benadrukt Van Ransbeeck. “InfluencAir werkt ook samen met stadsbeweging Bral bijvoorbeeld, en Schone Lucht Bxl, de VUB en het project BeCentral in het Centraal Station. We willen de data voor zich laten spreken, en ze open ter beschikking stellen.” Op de site van InfluencAir zijn ook de concentraties fijn stof in de acht officiële meetstations te zien.

35 EURO VOOR DOE-HET-ZELFWERK Het snelle succes is een maatstaf van de bezorgdheid die momenteel leeft over de Brusselse

PM2,5 betreft, dat ver kan doordringen in de longen van mens en dier.” “Bij een hoge luchtvochtigheid hebben deze sensoren de neiging de concentraties fijn stof gevoelig te overschatten, bij een lage luchtvochtigheid is het omgekeerd en worden ze onderschat. Maar dit kan zeker een meerwaarde bieden boven op de officiële, reguliere metingen. Dit is een initiatief van goed geïnformeerde, professionele burgers. Zo is de initiatiefnemer van LeuvenAir een KMI-medewerker.” “De metingen zijn

luchtkwaliteit. Per meetpunt moeten mensen immers 35 euro neertellen, voor de kosten van de onderdelen. En dan moet de sensor nog in elkaar worden gezet. Op de website kunnen geïnteresseerden zien hoe dat moet, of ze kunnen ook langskomen op de tweewekelijkse meetings (Civic Labs) die Van Ransbeeck op zijn kantoor vlak bij Brussel-Centraal organiseert. Luchtmeetcollectieven zijn er inmiddels ook in Gent, Leuven en Brugge. InfluencAir wil luchtkwaliteit hoog op de Brusselse politieke agenda houden. “De meeste

interessant om de ruimtelijke variabiliteit in luchtvervuiling na te gaan. Je kunt hierdoor vergelijken met onze kaarten op straatniveau, om die eventueel te corrigeren.” Brusselse politieke partijen voerden de afgelopen jaren ook metingen uit, met meetbuisjes die je voor een paar euro in de handel kan vinden. Maar die meten het gehalte aan NO2 (stikstofdioxide) in de lucht, in plaats van fijn stof. “Uit cijfers van het Europees Milieuagentschap blijkt dat er veel meer vroegtijdige sterftes

aan fijn stof worden toegeschreven dan aan stikstofdioxide of ozon,” klinkt het bij Ircel. “Deze nieuwe meetpunten hebben dus zeker een nut.” Fierens begon in 1997, toen Ircel één smogbericht per dag online publiceerde. “Daar werd toen nauwelijks naar gekeken. Terwijl de luchtkwaliteit intussen verbeterd is, wordt er meer en meer aandacht aan besteed. De meeste mensen zijn ook veel beter geïnformeerd dan vroeger. En als de publieke opinie er meer mee bezig is, dan volgen de beleidsmakers.”

BRUZZ | DE VERHALEN

De Intergewestelijke Cel voor het Leefmilieu Ircel bewaakt de luchtkwaliteit in België, en publiceert er online permanent metingen over. “Meestal zijn de metingen van de doe-het-zelfsensoren redelijk betrouwbaar,” zegt luchtkwaliteitsexpert Frans Fierens van Ircel, die sinds begin dit jaar zelf een meetkastje heeft hangen in zijn tuin. “De zelfgebouwde sensoren meten fijn stof PM10 (deeltjes met een diameter kleiner dan 10 µm, red.), maar zijn vooral accuraat wat het nog veel kleinere

burgers doen mee omdat ze hun stem willen laten horen,” zegt Van Ransbeeck. “Ze willen participeren, een invloed op het beleid hebben. De data zullen voor hen spreken. Daarnaast zijn ze ook nieuwsgierig, ze willen weten hoe het zit in hun eigen straat.” De data zijn open en beschikbaar voor iedereen, en ook te raadplegen door de tijd. Een volgende stap zijn data stories, waarmee de programmeurs achter InfluencAir de ruwe data willen vertalen in mensentaal, zodat ook leken die niet voortdurend met technologie bezig zijn de cijfers makkelijker zullen snappen. 22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | DE VERHALEN

Reportage

SUBLIEME LEEGSTAND Fotografe Saskia Vanderstichele komt regelmatig op verrassende plekken in de stad. Ook deze zomer. Kijk en geniet mee van een kleine selectie beelden die ze maakte van onbekende of ontoegankelijke pareltjes. — LAURENT VERMEERSCH FOTO’S SASKIA VANDERSTICHELE

22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | DE VERHALEN

Het zwembad van Résidence Palace er een beetje verkommerd bij, maar ziet er nog altijd goed uit. Ik vind het zo jammer dat dit niet meer toegankelijk is. Veel mensen weten zelfs niet meer dat het bestaat.”

▲

Het ooit publiek toegankelijke zwembad van de Résidence Palace sloot de deuren in 2006. “Ik heb dit nog gefotografeerd toen het open was,” zegt Vanderstichele. “Het ligt

22 AUGUSTUS 2018

▲

SUBLIEME LEEGSTAND

Hotel Astoria

BRUZZ | DE VERHALEN

Het Hotel Astoria in de Koningsstraat sloot de deuren in 2007. Het is nog altijd de bedoeling om het prestigieuze hotel in zijn oude glorie te herstellen, maar de renovatie komt maar niet van de grond. De heropening is nu gepland voor 2020. “Eind jaren negentig heb ik hier nog mijn eerste trouwreportage gemaakt,” zegt Vanderstichele. “De feestzaal was echt prachtig.”

22 AUGUSTUS 2018

Shell Building

BRUZZ | DE VERHALEN

De Shell Building, tegenwoordig Central Gate genoemd, beschikt over enkele conferentiezalen, waaronder een rijk versierd auditorium. “Dit heb ik toevallig ontdekt toen ik foto’s maakte van de grote bouwwerf van BNP Paribas Fortis aan de overkant van de straat,” vertelt Vanderstichele. Toen het voormalige Filmmuseum (2006-2008) werd verbouwd tot Cinematek zijn hier filmklassiekers vertoond. Sindsdien is het complex grondig gerenoveerd. Eigenaar Befimmo wil de zalen binnenkort opnieuw te huur aanbieden voor seminaries en andere evenementen.

Parking Panorama Deze bijzondere parkeergarage, gelegen tussen het Rouppeplein en het Fontainasplein, is eigenlijk gebouwd om grote panoramaschilderijen tentoon te stellen. Eind 19e eeuw konden mensen er gaan kijken naar de Slag van Waterloo van Charles Castellani. Na de Eerste Wereldoorlog was er een tijdje het Panorama van de Slag bij de IJzer te zien, geschilderd door Alfred Bastien. Daarna werd het een parking. “Iedereen kan er gaan parkeren, maar de toegang is redelijk smal, ik zou het afraden voor grotere automodellen.”

22 AUGUSTUS 2018

Voor maar €50 zit je een jaar lang naast die knappe gast op de tram

VERNIEUW NU JE SCHOOLABONNEMENT VOOR MAAR €50 OP GOEASY.MIVB.BE 18 JAAR OF OUDER? STUUR ONS DAN EERST JE SCHOOLATTEST VIA SCHOOL.MIVB.BE

Opinie Forum

Volgens expert pakt Vlaanderen herinrichting van de Ring helemaal verkeerd aan

Burgers mochten hun mening geven over de Ring. “Maar de startnota liet weinig keuze,” oordeelt Wouter Van Dooren.

Te weinig inspraak en een verkeerd uitgangspunt. De verbreding van de Ring rond Brussel wordt aangepakt zonder lessen te trekken uit het Oosterweeldossier. Dat zegt Wouter Van Dooren, professor Overheidsadministratie aan de Universiteit van Antwerpen. — LAURENT VERMEERSCH

ijdens de maanden juni en juli konden burgers hun mening geven over de herinrichting van de Ring rond Brussel. Het onderwerp van de inspraak was echter heel beperkt. “De zogenoemde startnota laat weinig keuze,” zegt Wouter Van Dooren. “Zowel de locatie als het programma ligt vast. Je kan er dus niet voor pleiten om de Ring rond te maken in het zuiden of alles bij het oude te laten en alleen de maximumsnelheid te verlagen.” De nota verwijst naar een studie uit 2010. Die concludeerde dat een scheiding van het lokaal en doorgaand verkeer tussen Groot-Bijgaarden en SintStevens-Woluwe de beste optie is om de doorstroming van het verkeer te verbeteren. “Ondertussen is die studie vermoedelijk achterhaald,” stelt Van Dooren. “Er is bijvoorbeeld geen rekening

gehouden met de invoering van rekeningrijden. Mobiliteitsspecialisten beschikken ondertussen ook over een pak meer kennis. In de Nederlandse Randstad hebben we gezien dat extra asfalt opnieuw tot meer files leidt.” Rekening houdend met dat gevreesde aanzuigeffect is het hele uitgangspunt van die studie waarschijnlijk verkeerd. eefbaarheid is een bijgedachte. De hoofddoelstelling is doorstroming. Ook de nevendoelstellin-

gen zoals het aantal afritten beperken en het lokaal en doorgaand verkeer scheiden, zijn middelen om de hoofddoelstelling te behalen. Maar door het aanzuigeffect is doorstroming een illusie.” Het project voor de Ring zorgt voor een déjà vu bij Van Dooren, die samen met Eva Wolf een boek schreef over de besluitvorming in het Oosterweeldossier. De aanpak toen leidde tot een jarenlange politieke impasse. “Ik heb de indruk dat de overheid dezelfde fouten maakt als toen. Nochtans is sindsdien heel wat kennis vergaard over hoe de overheid best grote projecten plant en uitvoert.”

MODAL SHIFT Een van de lessen uit het Oosterweelproces is dat de publieke bevraging veel breder moet gaan. “Antwerpen heeft geleerd dat het wegduwen van

“Zeggen dat we niet meer terug kunnen omdat het project dan vertraging oploopt, is gevaarlĳk” WOUTER VAN DOOREN PROFESSOR OVERHEIDSADMINISTRATIE

het conflict achter het rookgordijn van het beslist beleid meestal als een boemerang terugkomt. De Antwerpse intendant kon maar vooruitgang boeken op het moment dat hij met de actiegroepen ook het verkeerssysteem onder de overkapping mocht bediscussiëren, en niet enkel de inrichting boven op de kap.” In plaats van te vertrekken van de vraag hoe we meer auto’s langs de Noordrand kunnen jagen, zouden we beter vertrekken van waar we naartoe willen. “Een belangrijke doorbraak in de Antwerpse Ringdiscussie was de verschuiving van de doelstelling,” zegt Van Dooren. “Het doel is niet langer doorstroming, maar een modal shift, een verschuiving van wegverkeer naar andere mobiliteitsoplossingen. Waarom spreekt men in Brussel niet vooraf een gewenste modal shift af en bouwt men vervolgens infrastructuur op maat daarvan?” Dat betekent onvermijdelijk extra studiewerk en dus dreigt heel wat kostbare tijd verloren te gaan. “Maar zeggen dat we niet meer terug kunnen omdat het project dan vertraging oploopt, is gevaarlijk,” besluit Van Dooren. “Zeker bij een dergelijk groot project is het (bijna) nooit te laat om het te verbeteren.”

22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | DEBAT

‘Overheid herhaalt fouten Oosterweel’

SERIE

Kleurrijke burgemeesters BRUZZ duikt de geschiedenis in met portretten van enkele kleurrijke burgemeesters.

DEZE WEEK PAUL VANDEN BOEYNANTS © PHOTONEWS

Van 1965 tot 1972 schepen van Handel en Stadseigendommen van de stad Brussel

Verlaat op zijn zestiende het Collège Saint-Michel om een slagersopleiding te volgen

Van 1966 tot 1968 premier, viel over Leuven Vlaams

Maakt fortuin in de vleesindustrie

Van 1972-1979 minister van Landsverdediging

Van 1958 tot 1961 minister van Middenstand

Van 1978 tot 1979 voor de tweede keer premier

Wordt in 1986 veroordeeld voor fraude Op 14 januari 1989 wordt hij ontvoerd door de Bende van Patrick Haemers en Kaplan Murat In 1995 verlaat hij de politiek en trekt zich terug in Knokke

BRUZZ | DE VERHALEN

De krokodil die geen burgemeester mocht worden “Had ik maar naar mijn ouders geluisterd en was ik maar niet in de politiek gegaan. Zonder politiek was ik nu de Albert Frère van het vlees.” Het zijn woorden die Paul Vanden Boeynants (PSC) - voor de Brusselaars ‘Polle Panch’ - liet optekenen in de krant ‘De Tijd’. Hij schopte het van slager tot eerste minister. Door een veroordeling voor fiscale fraude werd hij nooit burgemeester van Brussel. Of was het toch koning Boudewijn die zijn ambitie gefnuikt had? — DANNY VILEYN

et moet in het begin van de jaren 1990 geweest zijn, er is ruzie binnen de tweetalige christendemocratische fractie, een crisette zoals het zo mooi in het Brussels heet. Een horde journalisten wacht in Hotel Continental - het iconische Coca Cola-gebouw - aan het de Brouckèreplein tot de crisisvergadering gedaan is. Fractievoorzitter Paul Vanden Boeynants komt als eerste buiten, hij wacht tot zijn fractie compleet is, lurkt een paar keer aan zijn pijp, legt uit dat de problemen opgelost zijn en besluit met: “Mesdames, messieurs les jounalistes, voilà à quoi ça sert les vieux crocodiles.” Ik herinner me dat ik toen een stukje pleegde met de titel:

Geboren in Vorst op 22 mei 1919 als zoon van een slagersechtpaar uit Mechelen

22 AUGUSTUS 2018

0ver het nut van oude krokodillen. Humor had VDB wel en een showman was hij ook. Bovendien kon hij mensen inpakken. De man met wie plaatselijke journalisten die de stad Brussel volgden te maken hadden, kwam niet overeen met de man die de decennia ervoor in de nationale en internationale pers te kijk werd gezet als een onverbeterlijke schurk. De naam VDB werd gelinkt aan corruptie, seksfuiven en de Bende van Nijvel, extreemrechtse complotten, drugs in bevroren vlees en rechtse staatsgrepen. Niets bleef de man bespaard. Vele honderden kranten- en tijdschriftartikels zijn aan Paul Vanden Boeynants gewijd met al dan niet apocriefe verhalen. Dikke boeken zijn er over hem

geschreven. Uiteindelijk werd hij ‘alleen maar’ veroordeeld voor corruptie. Maar dat de kaalslag in de Noordwijk op zijn conto moet worden geschreven, valt ook niet te ontkennen. VDB heeft nochtans een carrière om u tegen te zeggen: twee keer premier, vijf keer minister van Defensie, minister van Middenstand en Brusselse Aangelegenheden, partijvoorzitter van de Franstalige christendemocraten, 36 jaar lid van de Kamer van Volksvertegenwoordigers en 42 jaar gemeenteraadslid in de stad Brussel. Zijn politieke loopbaan hield gelijke tred met de beschuldigingen of omgekeerd. VDB komt ook voor in documentaires, liedjes en in strips, van Wim

Verkiezingsaffiche van Vanden Boeynants in 1968.

Decraenes Kleine Man tot de Nerostrip Het V-teken van Marc Sleen, van Pest in ‘t Paleis van Guido Van Meir en Jan Bosschaert tot Le Filet Américain van Robbe De Hert. Le Filet Américain gaat over de culturele geplogenheden en de politieke zeden in de jaren 1970. VDB lanceerde er de term be-

Vanden Boeynants geeft in 1968 een persconferentie als eerste minister.

Paul Vanden Boeynants heeft Michel Demaret heel lang gesteund.

Als minister van Defensie was hĳ onder meer verantwoordelĳk voor de aankoop van F-16’s in 1975.

achttiende naar het leger. Dat de autoritaire VDB vijf jaar na ‘mei ‘68’ met die plannen op de proppen kwam, mag niet verbazen. Het jonge volkje was mondig geworden. En VDB had nog een eitje te pellen met dat zootje ongeregeld. En niet te vergeten: de regering-Vanden Boeynants was in 1968 gevallen

over Leuven Vlaams. Een gruwel voor de man die de slogan Trop is te veel en te veel is trop had gelanceerd.

ONTVOERD Toen VDB in 1989 ontvoerd werd door een bende gangsters was hij al in de politieke periferie beland. Hij zou nooit burgemeester van Brussel

worden, hij was wel gemeenteraadslid en voorzitter van de Heizel. De traditie wou dat de burgemeester ook voorzitter van de Heizel was, maar VDB moest de burgemeesterssjerp in 1982 overlaten aan Hervé Brouhon (PS) in afwachting van de vrijspraak in het proces van fiscale fraude. Hij zou veroordeeld worden 22 AUGUSTUS 2018

▲

roepsagigatoren - op z’n Frans uitgesproken. De beroepsagigatoren waren middelbare scholieren die protesteerden tegen VDB’s voornemen als minister van Landsverdediging - we schrijven 1973 - om het uitstel van legerdienst om studieredenen af te schaffen. Iedereen moest op zijn

PAREL AAN HET WATER Prachtig nieuw project aan het water en nu reeds beschouwd als hotspot in Brussel. RIVA is de ideale uitvalsbasis voor meer beleving in de stad en ligt op een boogscheut van Tour & Taxis en het centrum. Door verminderde registratierechten is RIVA ook een uitstekende belegging. 85% verkocht: laatste kans voor studioâ€™s, 2- en 3-slaapkamer appartementen! www.rivabrussels.be

A development by

+32 (0)2 223 23 23 +32 (0)474 49 45 50

+32 (0)2 423 00 00 +32 (0)496 56 96 96

+32 (0)2 318 18 08 +32 (0)470 64 43 09

SERIE

KONINKLIJK VETO Terug naar VDB’s ambities om burgemeester van Brussel te worden. Met de jaren kwam er sleet op de ooit zo machtige

In 1966 volgde Vanden Boeynants Pierre Harmel op als eerste minister. © PHOTONEWS

christendemocratische fractie. Vanden Boeynants ondernam in 1988 een nieuwe poging om burgemeester te worden, maar dat mislukte opnieuw. De koning zou zijn veto gesteld hebben of was het de socialist Louis Tobback als minister van Binnenlandse Zaken? Coenen bekijkt het nuchter. “Er was enerzijds het aanslepende

financieel gesjoemel de ronde, maar hij zou sterven nog voor hij voor de rechtbank moest verschijnen. Demaret heeft het niet lang uitgehouden als burgemeester: een spraakmakend interview waarin hij luchtig deed over corruptie en uithaalde naar de magistratuur, en een grap maakte

“De persconferentie na zĳn ontvoering was een goede show, dat was er bĳ Vanden Boeynants altĳd bĳ” PIET COENEN CHRISTENDEMOCRAAT

fraudeproces en anderzijds was er de vrijzinnigheid. Toen Vanden Boeynants in 1982 hoopte op de sjerp was er nog nooit een christendemocraat burgemeester van de hoofdstad geweest, het waren altijd vrijzinnige liberalen.” En toch zou er nog tijdens VDB’s fractievoorzitterschap een christendemocraat de sjerp omgorden. Toen Brouhon in 1992 meer en meer met gezondheidsproblemen kampte, werd VDB’s kompaan Michel Demaret eerst waarnemend burgemeester, dan echt burgemeester. Ook over Demaret deden vele verhalen over

over het condoomgebruik van de paus nekte hem. Geen wonder dat de nationale leiding van de CVP het ondertussen welletjes vond. In Brussel haalde vooral parlementslid Brigitte Grouwels, aan wie PSC’ers een bloedhekel hadden, keihard uit. Coenen besloot om de PSC-CVP-fractie te verlaten en samen met de liberalen Annemie Neyts en Manu De Rons naar de verkiezingen van 1994 te trekken. VDB zag het met lede ogen aan. “Maar,” zo zegt Coenen, “bij de PSC-CVP hadden we een oorlogskas voor de verkiezingen, daar

kwamen bijdragen van gemeenteraadsleden en schepenen in. De vertrekkers hebben toen van VDB hun deel gekregen. Ook dat was Vanden Boeynants.” Een periode was voorbij, Piet Coenen ging weg en bij de bekende namen stopte eerste schepen en schepen van Financiën Fernand Lefère met politiek. Lefère was als notaris aan de Louizalaan een bekende naam. Jean De Hertog, Luc De Ridder en Henri Deschoenmaker bleven de tweetalige fractie trouw. Maar pas toen Demaret uit de PSC gezet werd, was de periode echt afgesloten. Op de eerste gemeenteraad na de verkiezingen van 1994 kondigde VDB zijn vertrek aan. Hij nam ontslag uit de gemeenteraad en verhuisde met zijn levensgezellin Viviane Baro, een voormalige collega-schepen van de stad Brussel naar Knokke. Toen De Tijd hem in 1997 vroeg of hij toch niet verbitterd terugkeek op zijn mislukte gooi naar het burgemeesterschap, antwoordde hij: “Ze beseffen niet welke dienst ze me bewezen hebben. Nu lééf ik. We zitten hier in het Zoute en toch zitten we niet te midden van die zozo’s van het Zoute. En aan politiek doe ik nu als journalist van het satirische weekblad Pan. Dat is veel gemakkelijker.” Vanden Boeynants overlijdt in 2001, niet in Brussel, niet in Knokke, maar in het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis in Aalst kort na een hartoperatie. 22 AUGUSTUS 2018

BRUZZ | RUBRIEK

en in 1994 de handdoek in de ring gooien. Harenaar Piet Coenen (CVP), ondertussen gepensioneerd, heeft VDB goed gekend tussen 1982 en 1994. Coenen maakte toen deel uit van de tweetalige christendemocratische fractie in de gemeenteraad van de stad Brussel. VDB was fractievoorzitter. Coenen wil ons zijn wedervaren vertellen, maar stelt ook uitdrukkelijk dat hij niet wil goedpraten wat niet goed te praten valt - zoals de fiscale fraude. Coenen: “Vanden Boeynants was een goed organisator en een begenadigd spreker. Met de fractie hadden we - voorafgaand aan de tweewekelijkse gemeenteraad op maandag - de donderdag om 17 uur een vergadering. Daar werden de dossiers grondig voorbereid. Ontbrak er iets, dan lieten we het dossier terugtrekken. De vergadering begon stipt, wie te laat kwam, moest niet op mededogen rekenen. Er werd niets herhaald. Vanden Boeynants was onverbiddelijk.” Coenen herinnert zich ook de persconferentie van VDB twee dagen nadat zijn ontvoerders hem hadden vrijgelaten. VDB werd ontvoerd op 14 januari 1989, hij werd vrijgelaten op 13 februari. “Ze hebben geen traan van me gekregen,” zei hij getooid met zonnebril. Het exacte bedrag dat zijn ontvoerders gekregen hebben, is nooit vrijgegeven. Het zou gaan om een bedrag tussen de 60 en 80 miljoen Belgische frank (omgerekend zo’n anderhalf tot twee miljoen euro). Inspiratie zouden de gangsters gevonden hebben in een feestje dat werd georganiseerd om te vieren dat VDB’s fortuin de kaap van twee miljard frank was gepasseerd (50 miljoen euro). “We zijn met heel de fractie naar de persconferentie geweest om hem te steunen,” zegt Coenen. “Je wenst het niemand toe ontvoerd worden door gestaalde gangsters. Maar anderzijds was de persconferentie ook een goede show, dat was er bij Vanden Boeynants altijd bij.”

Kunst

Kunst in Huis viert veertigste verjaardag

Blind date met

JONGE KUNST De uitleendienst Kunst in Huis is weg uit de Gallaitstraat in Schaarbeek. Het nieuwe centrale depot huist nu achter de KVS. Zondag ging de expozaal voor het publiek open. En wat blijkt? Het concept blijft na veertig jaar aanspreken. Voor de prijs van een taart haal je een kunstwerk in huis.

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

—JEAN-MARIE BINST, FOTO IVAN PUT

e stedeling is de beste klant van Kunst in Huis. Hij staat open voor hedendaagse kunst, ook al kent hij er nog niets van,” zo begint Cathy Cardon, directeur van vzw Kunst in Huis. Over haar klanten die kunnen kiezen uit de kunstwerkencollectie van 6.500 stuks is ze heel enthousiast. “Onze deeleconomische filosofie blijft aanspreken: gebruiken is het nieuwe bezitten. Iedereen kan van kunst genieten zonder iets te moeten kopen,” poneert Cardon. Vorige winter werd de vereniging gedwongen om na dertig jaar haar stek naast het gemeenschapscentrum De Kriekelaar in Schaarbeek te verlaten. “Er was wat verwarring rond de verschillende beheerders van het gebouwencomplex. Een deel van de site, precies daar waar onze kunstcollectie in opgeslagen was, zou verkocht wboororden voor de bouw van een middelbare school. We zijn dan dringend op zoek gegaan naar een depot, en vonden dit adres aan de Hooikaai.” Het nieuwe adres aan de Hooikaai deed een kwarteeuw lang dienst voor het podiumkunstencollectief Needcompany van Jan Lauwers en stond leeg. De achteren kelderverdieping bleken van een oud pakhuis voor groenten en fruit te zijn, de perfecte ‘koelruimte’ voor kunststockage. De collectie bestaat enerzijds uit monumentale doeken, voor de ‘bedrijvencollectie’.

22 AUGUSTUS 2018

Anderzijds is er de ‘rotatiecollectie’ voor particulieren, de werken die ergens te lande gereserveerd zijn en via het centrale depot passeren voor nazicht, herstel, inlijsting, ophangsystemen of transport. De temperatuur blijkt in deze voormalige groentekelders amper te schommelen. Wel werd een ingenieus rekkensysteem geplaatst dat voldoende hoog van de grond staat, om de werken te beschermen tegen mogelijke wateroverlast. De verhuizing komt er net na een subsidieverhoging tot 600.000 euro van de Vlaamse Gemeenschap. Door het depot van 1.500 onuitgeleende werken in Brussel te centraliseren, wordt alvast bespaard. De uitleenposten Gent, Antwerpen en Leuven behouden een vijftigtal werken, de rest staat achter de Hooikaai. ”Het is een nieuwe beleidskeuze om voor Brussel te opteren, maar we knopen wel gesprekken aan met de uithoeken van Vlaanderen,” zegt Cardon. “Limburg kan misschien op termijn een filiaal openen. In West-Vlaanderen hoeft dat niet, want die regio is van oudsher voor kunst gefocust op Gent.”

AANSTORMEND TALENT De keuze voor Brussel heeft ook te maken met de veranderende tijdsgeest en omgevingsfactoren. “Kunst in Huis is ontstaan vanuit het netwerk van culturele centra, eind jaren 1970, begin jaren 1980, met

In de expozaal hangt nog uit te lenen werk, zoals ‘Ready for the shoot’ van Laurence Plumier.

een pak filialen van Kunst in Huis. Die cultuurhuizen zijn minder of niet meer op hedendaagse beeldende kunst gefocust, en zo verdwenen ook de uitleendiensten. Die hadden vooral lokale kunst in collectie, nu willen we aanstormend jong talent in de kijker plaatsen. Onze missie is maximale toon- en verkoopkansen creëren voor nog levende artiesten. We willen hen volgen tot ze internationaal doorbreken.” Tine Goven, klantenbeheerder voor Kunst in Huis Brussel en Kunst in Huis On Tour, heeft ervaring met het publiek van kunstliefhebbers. “We merken dat kunst lenen in eerste instantie iets stedelijks is,” zegt ze. “Mensen verhuizen, hebben andere woonvormen, worden meer met kunst in de stad geconfronteerd, willen eens wat nieuws ... dat zijn allemaal oorzaken waardoor stedelingen grotere interesse hebben in deze vorm van deeleconomie. Uiteraard is er ook een groep van kenners, die het jong talent volgen en soms iets voor een betaalbare prijs aankopen, voor de kunstenaar heel bekend wordt.”

“Wie kunst leent, hoeft zich niet te laten leiden door de waarde ervan” TINE GOVEN KLANTENBEHEERDER

KUNST IN HUIS Feest 40 jaar op 4 oktober 2018 Uitleendienst vanaf 12 euro per maand van duizenden werken van 350 kunstenaars kunstinhuis.be, Hooikaai 33/35, Brussel

die kleur geven en opvallen. Een horecazaak vroeg eens om kunst met fruit en groenten. Bij bedrijven zijn sommige thema’s taboe: naakt, religieuze en agressieve thema’s worden uitgesloten. Onze collectie houdt daar ook rekening mee, anders raakt het werk toch nooit uitgeleend.”

VAN OUDER OP KIND

“Als een werk anderhalf jaar niet is uitgeleend, geven we het terug aan de kunstenaar, anders zouden we een gigantisch depot nodig hebben,” zegt Goven. “In principe ondersteunt Kunst in Huis alleen levende kunstenaars, want we willen jonge kunst promoten. Toch zijn er uitzonderingen. We hebben nog wat Raveel in collectie, zolang dat werk niet verkocht is. Van elke kunstenaar hebben we minstens vijf werken, maar van Danny Matthys, een populaire beeldende kunstenaar hebben we er 180, al bouwen we die eclectische erfenis van jaren af. Het is veeleer de bedoeling dat we jonge artiesten blijven volgen in hun evolutie. Grote namen van nu zoals Jan Vanriet, Berlinde De Bruyckere en Michaël Borremans hebben allemaal in onze collectie gezeten, maar we lieten hen uitstromen. Nu willen we vooral werken tot 4.000 euro - met een kleine collectie tot 10.000 euro - in huis halen.” Nieuw sinds januari 2018 is het vast tarief, ongeacht de waarde of de naam van de artiest. “Of het nu een gevestigde Raveel of een Van Hoof

“Door kunst een tĳdje in huis te nemen, leer je rustig te kĳken naar wat het werk je kan vertellen” CATHY CARDON DIRECTEUR KUNST IN HUIS

is, elk werk kost twaalf euro per maand,” vertelt Goven. “Het heeft het voordeel dat mensen nu louter kiezen met hun ogen, en minder op prijs en waarde.” Kunst in Huis leent ook kunst uit aan 125 Vlaamse en Brusselse bedrijven, van eenmanszaken en architecten- en notariskantoren tot grotere ondernemingen. Ook stadsbesturen - met Leuven als grootste klant, met vijftig werken de zorgsector, consultancybedrijven en de onderwijssector zijn klant. KBC Brussel stelt zelfs een etalage in de Arenbergstraat ter beschikking, waar een wisselende kunstcollectie promo voert voor Vlaams talent. “De motivatie verschilt, maar het begint altijd bij iemand in het bedrijf die interesse heeft in hedendaagse kunst en nieuw talent,” zegt Cardon. “Soms gaat het er wat prozaïscher aan toe en moet een vergaderzaal mooi en tof aangekleed worden tegen een redelijke prijs. Particulieren hebben een voorkeur voor landschappen, portretten of een specifiek thema zoals wielersport, bedrijven grijpen terug naar werken

22 AUGUSTUS 2018

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Vaak blijkt een nieuwe lener niet vertrouwd met kunst te zijn. “We moeten met de verschillende profielen van leners rekening houden,” zegt Cardon. “Er is een groep die al twintig tot dertig jaar trouwe klant is en die al kunst gekocht heeft, maar via ons jong en nieuw talent bewust blijft steunen en volgen. Een nieuwe groep zijn de jonge stedelingen, late twintigers tot jonge veertigers die de Ikea achter zich hebben gelaten, een ernstige job hebben en kunst lenen als iets ‘betaalbaars’ beschouwen. Bovendien durven ze toe te geven dat ze niets van kunst kennen, en al doende willen leren. Risicoloos kunnen experimenteren via Kunst in Huis trekt hen aan. Door de jaren heen zien ze dan wat echt bij hen past, bij hun huisgenoten, hun woning. Ongetwijfeld is het voor ons de belangrijkste groep: zij zullen ooit wel kunst van Vlaamse artiesten kopen, dankzij hun kennismakingservaring.” “Via de website vinden ook gezinnen ons. Zij zijn bewust met kunst bezig en laten kinderen mee kiezen wat bij hen thuis leuk aan de muur zou staan. Vanuit een kunstminnende interesse die ouders aan hun kinderen willen overdragen, ontstaan er zelfs generaties van leners. Zij die als student-op-kot zelf werken in huis halen, omdat hun ouders het deden. Sommige gezinnen kiezen samen, in andere mag elk gezinslid om beurt een werk kiezen,” vertelt Cardon. “Voor wat extra promotie, hebben we ooit een blind date met een kunstwerk gehouden. Gefocust aan een tafeltje zitten met een onbekend werk, doet anders kijken. Wat eerst niet zo aantrekkelijk was, kan op die manier net intrigeren en fascineren. In een museum kijkt de bezoeker gemiddeld dertig seconden naar een kunstwerk. Het voordeel van kunst een tijdje in huis te nemen, is dat je rustig leert te kijken naar wat het werk je kan vertellen.” I

Sport SERIE RETRO SPORT 3 WEKEN > Fernand Nisot > Josane Sigart > Jean Wauters

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Kleinkinderen over de uitzonderlĳke vooroorlogse sportprestaties van hun grootvader of -moeder.

arijs-Brasschaat kent maar één winnaar en dat is Jean Wauters. Hij was er bijzonder trots op.” Aan het woord is Patrick Dedoncker, kleinzoon van de enige winnaar van Parijs-Brasschaat. Dat Wauters nu voor velen een nobele onbekende is, heeft veel te maken met zijn sobere palmares, maar ook met zijn koersingesteldheid. “Hij reed vooral als zelfstandige en werkte voor andere renners. Zo kon hij redelijk wat geld verdienen. Mocht hij meer voor zichzelf gereden hebben, dan had hij ongetwijfeld een totaal ander palmares bij elkaar gefietst.” Die erelijst had Wauters stevig kunnen opfleuren met twee monumenten uit de wielrennerij: Parijs-Roubaix en Luik-Bastenaken-Luik. In de Hel van het Noorden kon Wauters in 1934 de overwinning en bijbehorende kassei al ruiken. Zijn kleinzoon vertelt het relaas van de dag. “De Fransman Roger Lapébie lag in die Parijs-Roubaix op kop, maar had na materiaalpech van wiel gewisseld met zijn broer. Dat mocht toen niet en daarom werd hij gedeclasseerd. Het ging dus tussen mijn grootvader en de West-Vlaming Gaston Rebry. Met de meet in zicht, kreeg mijn grootvader last van krampen. Hij

22 AUGUSTUS 2018

Koersen op de grote plateau

Jean Wauters

Veel koersen heeft Jean Wauters niet gewonnen in zijn wielercarrière. Zelf wijtte hij dat aan zijn sprint, of vooral het gebrek daaraan. De Molenbekenaar moest het eerder hebben van lange nummers, krachtexploten waarbij hij de tegenstand murw reed en solo zegevierde. Een keer lukte hem dat, in 1935, de enige keer dat Parijs-Brasschaat verreden werd. Vandaar zijn bijnaam ‘Monsieur cent pourcent’. — MICHAËL MICHIELS

strandde op slechts vijf seconden van Rebry.” Twee jaar later kreeg de Molenbeekois een herkansing om de Helleklassieker aan zijn palmares toe te voegen. Het jaar voordien had hij immers al Parijs-Brasschaat op zijn naam geschreven na een knappe solo. “Dat jaar vormde zich een kopgroep met enkele grote namen,” steekt

“Mĳn grootvader won in 1934 bĳna Parĳs-Roubaix” PATRICK DEDONCKER KLEINZOON

Dedoncker van wal. “De Fransman Georges Speicher was omringd door allemaal Belgen: Romain Maes, Gaston Rebry, Romain Gijssels, Jules Rossi en mijn grootvader. Maes was de enige die geen meter kop deed. Op de velodroom haalde hij het met groot gemak in de sprint. Tot ieders verrassing werd Speicher, die als tweede eindigde, als winnaar aangeduid. Mijn

grootvader heeft toen 3.500 Franse frank gekregen van Speicher, voor al zijn werk. Omgerekend was dat 7.000 Belgische frank, veel geld als je weet dat zijn jaarsalaris toen 30.000 Belgische frank bedroeg.”

LA GRANDE BOUCLE Wauters’ favoriete koers was de Tour de France. Zelf nam hij drie keer deel aan La Grande Boucle, opeenvolgend in 1932, ’33 en ’34, die toen nog met landenteams werd gereden. “Bij zijn eerste deelname, in 1932, kwam hij niet voor België uit, maar startte hij als zelfstandige renner. Zowel in als buiten de koers was hij dus helemaal op zichzelf aangewezen. Hij moest alles zelf voorzien: eten, drinken, materiaal en, misschien wel het belangrijkste, een slaapplek. Dat jaar werd hij zeventiende in het algemene klassement van alle renners (een uitslag waarbij koersminnend Vlaanderen en bij uitbreiding België vandaag gek zou worden, red.), in het klassement van de zelfstandige renners werd hij zelfs derde.” Na zijn wielercarrière begon Wauters een café in Anderlecht. ‘Au Sportman’ op de KolonialeVeteranensquare was de plaats bij uitstek om naar de koers te kijken. “Hij had als een van de eerste café-uitbaters een televisie. Ze

kwamen erop af als bijen op honing. Zeker in de zomer, als de Tour werd uitgezonden, zat het café vol. Mijn grootvader was een grote fan van Freddy Maertens. Hij hield van de mens en de coureur. Dat was niet het geval bij Eddy Merckx. Voor de coureur Merckx had hij enorm veel respect, maar niet voor de mens. Bij een overwinning van de Kannibaal plaagden de klanten hem dan ook regelmatig.” Toch is er een koersherinnering die Patrick voor altijd bij zal blijven. “Het moment waarop Freddy Maertens in 1981 de spurt won op de Champs-Élysées en zo de groene puntentrui pakte. Toen is mijn grootvader in tranen uitgebarsten. Hij leefde zo mee met Maertens en gunde het hem van harte. Ik krijg er nog kippenvel

BRUZZ | DE VERHALEN Patrick Dedoncker koestert de metalen constructie van zĳn grootvader, die herinnert aan zĳn grootse overwinning. © SASKIA VANDERSTICHELE

van als ik daaraan terugdenk.” “Mijn grootvader werd onteigend voor de bouw van het metrostation Jacques Brel. Die ingang ligt trouwens exact op de plek waar het café stond. De laatste dag dat het café open was, was een mokerslag voor mijn grootvader. Er zijn die dag veel tranen gevloeid, niet alleen bij hem, maar ook bij heel veel klanten.”

HEUVELACHTIG LIEFDESPARCOURS In de liefde ging het Wauters niet altijd voor de wind. De renner/ cafébaas moest al snel afscheid nemen van zijn vrouw. “Mijn grootmoeder heb ik nooit gekend. Ze is gestorven toen mijn moeder veertien jaar oud was. Daarna heeft mijn grootvader enkele relaties

gehad, niet altijd naar de zin van mijn moeder. Uiteindelijk heeft hij zijn laatste vrouw leren kennen rond mijn geboorte (1961, red.). Door iedereen in het café werd ze Wiwi genoemd, omdat ze bij elke bestelling kort antwoordde met Oui Oui (lacht). Zij heeft mij grootgebracht, alleen had ik met haar nooit een band zoals je die verwacht te hebben met je grootmoeder.” Die band hadden grootvader en kleinzoon wel. Meer nog, Wauters voedde zijn kleinzoon op alsof het zijn eigen kind was. “Ik was zijn enige kleinkind, dus het is ergens wel logisch dat we veel samen deden. Zo maakten we regelmatig fietstochtjes in het Pajottenland of aan zee. Daar had hij een chalet op de camping Park Pollentier in Middelkerke. Veel mensen kenden

“Hĳ was als een vader voor mĳ en leerde me alles over wielrennen” PATRICK DEDONCKER KLEINZOON

hem daar door zijn wielercarrière. Hij had er ook een metalen constructie met ‘Paris-Brasschaat’ hangen. Die heb ik een tijdje geleden teruggevonden na een zoekertje in de krant. Iemand had die toevallig ontdekt op een rommelmarkt en heeft die volledig laten zandstralen en herschilderen.” Dedoncker is nog altijd op zoek

naar alles wat over zijn grootvader gaat. Zo heeft hij het plan om een beurs te organiseren waar koersliefhebbers en verzamelaars elkaar kunnen treffen. De koersmicrobe zit er bij de kleinzoon goed in. “Hij was als een vader voor mij en heeft me alles geleerd over het wielrennen. Hij hoopte stiekem dat ik in zijn voetsporen zou treden.” Dedoncker is zichtbaar aangedaan door de verschillende herinneringen aan zijn grootvader, die door het gesprek terugkomen. “Ondanks de noeste arbeid die hij als wielrenner en cafébaas heeft verricht, heeft hij een mooi leven gehad.” Jean Wauters overleed in 1989 op 82-jarige leeftijd en gaat voor eeuwig de geschiedenis in als de enige winnaar van Parijs-Brasschaat, Monsieur cent pourcent dus. 22 AUGUSTUS 2018

KRAANTJE PAPPIE WOODIE SMALLS HERMANOS / RUPELSOLDATEN DIMARO LIMITED STIKSTOF / SLM

24 & 25 AUGUSTUS 2018

EN VELE ANDEREN !!! TICKETS & INFO: WWW.JOSPOP.COM FESTIVALWEIDE WIJNGAARDSTRAAT 100, 1703 SCHEPDAAL

ZO K IES JE STRAKS DE JUISTE OPLEIDING KOM NAAR ONS INFOMOMENT

ZATERDAG

08/09 10-13 UUR

MEER INFO OP SYNTRABRUSSEL.BE

018_Syntra_advertentie_215x142,5mm.indd 2

14/08/2018 17:32

Celia Ledoux Wekelijkse column

CELIA SCHIET MET SCHERP

Een parel van zonovergoten gips van mijn eerste Ken Loach. Films over arme mensen bestonden dus. Ik zag voor het eerst wat de arme mist: de vanzelfsprekende, constante mediaspiegel van de rijke. Dat de Actor’s sluit, is mengeling van omstandigheden en tijdsgeest, maar een instituut verliezen is toch een schok. Ik ga dus een ongeschreven Brusselse regel breken en u af en toe favorietjes aanraden. De eerste ligt vlak in het zicht verborgen. Ik wist dat hij bestond, maar ging pas op zoek door een mooie ansichtkaart in Café Leopold. Die loods aan de zijkant van het Jubelparkmuseum bleek waar ik moest zijn. Als in Alice in Wonderland staat een klein deurtje in die enorme gevel. In het beste geval bent u er tijdens de openingsuren. Duw die deur open. Klassieke muziek, witte standbeelden. U bent alleen. Na dat eerste vertrek een tweede, derde, nog een. Hermes, Hercules, Bastet en Diana, een buste van een wild zwijn en een van koning Boudewijn. Dan dé verrassing: het afgietselatelier van het Museum voor Schone Kunsten zelf. Zonovergoten

gipsgefilterd licht uit hoge ramen: het zicht van die ansichtkaart. Een kleine ploeg van grotendeels vrijwilligers schaaft hier aan beelden naast een enorme David van Michelangelo, afgietsel van het origineel. Wat zou onze maatschappij zijn zonder zogezegd niet-renderende vrijwilligers? Ze begroeten u wellicht hartelijk en geven rondleidingen op dinsdag en donderdag. Ik genoot van verwonderd alleen rondkijken. De 19e-eeuwse bezorgdheid om Europees kunstpatrimonium te ontsluiten via afgietsels werd snel ingehaald door het spoorwegennet, dat iedereen kunst ter plekke liet zien. Wat hier rest is metier. Als een levend geheugen bewaren ellenlange gangen een onderbewuste van brokstukken en splendeur, een werk van liefde en kunde. Kom maar, zeggen de medewerkers lachend, en ze trekken nog een deur open naar de zoveelste schatkamer. Deze plek is ongepolijst en ontroerend. Laat ze maar nooit gecommercialiseerd worden. U kan er een beeld kopen. Maar ga er vooral eens heen.

22 AUGUSTUS 2018

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Dag lezer, we zijn terug na een vakantie in tropisch Brussel. Hete dagen, avondcocktails, temperaturen die je aanmoedigden tot laat opstaan, smoutebollen op de Zuidkermis, laat werk, nachtleven: ons hoofdstadje leek even New York. Verder miste u weinig. Het asfalt van Lemonnier smolt, Pharrell Williams kwam pasta eten, een loper pleegde een snelheidsovertreding en in Anderlecht slenterde een panter over een parking. Als Brussel een vrijstaat wordt, wordt de stadsleuze Voor altijd Wakanda Pour toujours. En met alle protesterende ouders van Café Filtré op vakantie, was Stad Brussel en stoemelings niet meer tegen een verbrede Ring. En helaas: de Actor’s Studio sloot. Hoeveel uur heb ik daar doorgebracht. Als tiener dropte mijn moeder me ’s woensdags in het centrum. Ik was thuis in Brussel, maar nog nooit alleen. Zonder idee waar tieners uithingen, sleet ik bijna elke woensdag in de cinema: Actor’s, Cinéma Galeries, filmmuseum, Aventure (tussen de seksshops. Oeh!). Actor’s schonk de openbaring

Enfant Terrible Bijzondere mensen in een bijzondere stad

De rauwe energie van Brussel zal me inspireren

Misha Demoustier, danser/kunstenaar/student

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

k denk niet dat het iets te maken heeft met de leeftijd van achttien, maar het voorbije jaar is heel moeilijk geweest voor mij. Ik ben van school veranderd, maar ook in Luca School of Arts, waar ik een algemene artistieke vorming volgde, wilde het niet lukken. Ik worstelde met het systeem, het feit dat je binnen bepaalde periodes specifieke opdrachten moet afwerken. Ze verwachten bijvoorbeeld al een ets, op het moment dat ik nog volop mijn ideeën aan het ontwikkelen ben. Ik kan dan nog niet zeggen in welke vorm ik die ideeën wil gieten. In het kunstonderwijs lijkt het soms alsof je per se een lijstje van taken moet afvinken om te kunnen slagen. Dat vind ik nogal kortzichtig. Nu ga ik middenjury proberen. Een mooie ervaring dit jaar, buiten de school dan, was mijn samenwerking met de regisseur Jacob Schoolmeesters. Samen hebben we een video-installatie gemaakt rond frustraties, over hoe moeilijk het kan zijn om je gedachten uit te drukken. We hebben die installatie getoond op het Vaartfestival in Leuven. Daar was ik heel blij mee, niet alleen omdat het zo goed klikte met Jacob, maar ook omdat ik voor de eerste keer echt mijn eigen ding kon doen. Dansen op scène doe ik al vanaf mijn negende. Het was mijn moeder die me op dansles stuurde, toen ik pas vier was. Zo heb ik van alle mogelijke stijlen geproefd: klassiek, modern, breakdance … Na een paar jaar deed ik vaak mee aan audities en zo kwam ik in professionele producties terecht, onder meer bij fABULEUS en Kabinet K. In het begin best spannend allemaal, maar na een tijd voelde het te zeer alsof het van mij verwacht werd. Dansen heb ik nu even on hold gezet. De voorlopig laatste ervaring was toen ik audities deed voor de film Girl (die in Cannes de Caméra d’Or heeft gewonnen, red.). Heel intens. Ik werd geselecteerd en ter voorbereiding van de opnames gingen we op kamp,

waar we onder leiding van de dansers van choreograaf Sidi Larbi Cherkaoui heel technische danspassen moesten leren. Ik zie mezelf eerder als een ‘voelende’ danser of performer, makkelijk was dat dus zeker niet. Uiteindelijk heb ik me teruggetrokken omdat ik in een persoonlijke crisis zat. Nu heb ik daar wat spijt van. Ik weet niet of het typisch is voor onze generatie maar ik heb wel last van keuzestress, ja. Ik voel me aangetrokken door de kunstwereld, maar tegelijk zet ik me er vaak tegen af, waarschijnlijk omdat het me met de paplepel is meegegeven. Soms heb ik net zo goed zin om gewoon met een sportschool te beginnen. Onlangs werd ik op een muziekfestival gespot door een scout van Rebel Models. Misschien sta ik binnenkort wel op de catwalk, ook al ben ik eigenlijk iets te klein (lacht). Het is niet meteen mijn grote droom om mannequin te worden, maar de idee om in een show van de Paris Fashion Week mee te lopen met rapper A$AP Rocky op de eerste rij, daar krijg ik toch een kick van (lacht). Deze maand ben ik verhuisd van Leuven naar Brussel om bij mijn vader te gaan wonen. Een grote stap voor mij. Ik heb nu een betere relatie met mijn pa. Door zijn job (Daniel Demoustier werkt als oorlogsverslaggever, red.) was hij zelden thuis en als hij er was, was hij nooit echt beschikbaar. Daar heb ik het lang heel moeilijk mee gehad. Nu kan ik het beter plaatsen en heb ik het gevoel dat we meer als kameraden met elkaar omgaan. Tenminste, ik hoop dat dat zo blijft (glimlacht). En ik kijk ernaar uit om Brussel beter te leren kennen. In Leuven wordt ‘het concept Brussel’ door mijn vrienden als cool beschouwd, vooral door de ruige kant ervan. Wat mij vooral aantrekt, is de spontaniteit, de beweeglijkheid en onvoorspelbaarheid van de grootstad. In Leuven kent iedereen iedereen, en dat is soms best verstikkend. Ik denk dat de rauwe energie van Brussel me zal inspireren. — PATRICK JORDENS

Misha Demoustier (18)

Misha Demoustier is geboren in Leuven, maar woont nu in Brussel. Sinds zijn negende danst hij regelmatig in professionele producties. Het afgelopen jaar studeerde hij aan Luca School of Arts. Hij droomt ervan video of regie te volgen aan het KASK in Gent, of mime in Amsterdam.

22 AUGUSTUS 2018

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D Â© SASKIA VANDERSTICHELE

22 AUGUSTUS 2018

Nick Trachet

Brussel en de wereld culinair ontdekt

Brusselse wafels B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Al heel mijn leven ken ik de geur van versgebakken wafels in de Brusselse lucht. Toen ik nog klein was, vond ik die geur absoluut onweerstaanbaar. Wat een uitvinding! Een goed wafelkraam heeft geen uithangbord nodig. Van tientallen meters afstand worden de klanten gelokt door een indringend parfum dat niet meer loslaat: de Patchouli van de binnenstad. De Nieuwstraat en omgeving kenden destijds veel van die kraampjes en ik dacht in mijn jeugdige onnozelheid dat dit dus wel Brusselse wafels moesten zijn. Niet dus. In Brussel worden we doorgaans verleid met Luikse wafels, suikerwafels. In tegenstelling tot die plakkerige Luikenaars zijn de echte Brusselse aristocratisch: vederlicht en nauwelijks zoet. Een Brusselse wafel (BW) wordt in de regel dan ook warm en zittend gegeten, haar Luikse opponent daarentegen is een fastfood dat men desnoods koud en rondwandelend binnenspeelt. Bovendien is een Luikse, die uit vaster deeg is gevormd, nooit rechthoekig, maar afgerond. Boven op een BW komt bloemsuiker, voor de

22 AUGUSTUS 2018

smulpapen slagroom en in het seizoen ook wel aardbeien. Overzeese toeristen willen méér. Die Angelsaksers, en in hun kielzog Japanners en Chinezen, verwarren BW’s met yorkshire pudding, ze durven er zelfs spek met eieren op te serveren. Yorkshire pud’ wordt ook van beslag gemaakt, maar daar

oranjebloesem, kaneel), dat in een wafelijzer met grote vierkanten wordt gebakken. De wafel is 20 bij 11 centimeter groot en 2,5 centimeter hoog met 5x3 gaten of vierkanten aan beide zijden, geelbruin van kleur.’ Over precisie gesproken! (In Bologna bewaren ze de ‘gouden tagliatella’ die de ideale

“In tegenstelling tot de plakkerige Luikenaars zĳn de echte Brusselse aristocratisch: vederlicht en nauwelĳks zoet” houdt de vergelijking verder op. Ook de Chinese toeristen in de Stoofstraat willen een overdaad van toppings op hun wafel. Je herkent die dingen niet eens meer als wafels, laat staan Brusselse. Wat is nu een echte BW? Volgens de Academie voor Streekgebonden Gastronomie betreft het ‘een luchtig gebak van bloem, eieren, melk, boter en een parfum naar keuze (vanille,

afmetingen van deze Bolognese deegwaar weergeeft. Welke goudsmid doet voor ons hetzelfde met de BW?) Maar waarom is deze wafel nu Brussels? In de kookboeken wemelt het van de wafelsoorten: de Lierse, de Kempische, de Gentse, de West-Vlaamse karnemelkse en die van Verviers. Er zijn boeken over geschreven. Het ontstaan van de Brusselse

wafels moet in verband worden gebracht met het op de markt komen van gietijzeren wafelijzers, meer bepaald in het midden van negentiende eeuw toen de eerste wafelijzers werden vervaardigd die opengaan als een boek. Een hulpstuk zorgde er voor dat dikke wafels in het vuur zelf konden worden gebakken. Zo ontstond een fabrieksproduct, functioneel, maar niet zo mooi als de smeedijzeren vormen die voordien werden gebruikt om de dunne ‘galetten’ of ‘lukken’ mee te bakken. Dit apparaat liet een snelle productie toe, zodat men voor het eerst snel warm-verse wafels kon opdienen in de Brusselse koffiehuizen. De mode sloeg daarna over naar de Belgische kust en naar Gent, waar de wafels dan ‘Brussels’ gingen heten. Aan zee worden vandaag nog altijd meer BW’s verorberd dan in de Vijfhoek. Een recept geven hoeft hier niet, gezien men per definitie thuis geen Brusselse wafels bakt (of heeft u thuis misschien een gietijzeren mal van 22 bij 11, enzovoort?). Ga gewoon met vrienden naar een café of tearoom en eet ze daar. Bespreek ondertussen de nodige brandende maatschappelijke (taal)kwesties. We hebben in dit land niet voor niets de term ‘wafelijzerpolitiek’ uitgevonden. Smakelijk! De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/trachet

Big City

Stel zelf je vraag en stem op BRUZZ.be

Waarom zĳn er zoveel balkons aan de buitenkant van de KVS en worden die gebruikt?

De zĳgevels van de KVS tellen balkons over vier verdiepingen.

GUILLAUME UIT SINT-LAMBRECHTS-WOLUWE

e sinds 1993 beschermde Koninklijke Vlaamse Schouwburg in neo-Vlaamse renaissancestijl valt inderdaad op door zijn balkons. De zijgevels tellen balkons over vier etages, Twee balkons lopen door over de voorgevel. Dat is niet altijd zo geweest, Aan het dok tussen Arduinkaai en Hooikaai, dat uitgaf op het zeekanaal, stonden sinds 1639 heel wat pakhuizen. De Zenne, het kanaal en de dokken hebben altijd vol pakhuizen gestaan. In de casus Historische pakhuizen in Brussel van Marianne De Fossé en Louis Vandenabeele van de Vakgroep Architectural Engineering van de VUB staat te lezen dat er tussen 1847 en 1958 tenminste zestig pakhuizen alleen al voor bieropslag werden gebouwd. Het was de Franse architect Remi Nivoy, die in opdracht van de stad een groot stapelhuis bouwde (1779-1781) - nu de KVS - dat onder meer dienst deed om een regiment te stationeren. Later, in 1860, zou het zelfs als wapenhuis dienen voor het Belgische leger. Tot het havendok gedempt werd, anno 1921, was de aanblik op de achtergevel van de schouwburg, die van de voorgevel van het pakhuis - zoals ook vandaag nog. Maar na het verhitte politieke discours van jaren om een nieuw théâtre flamand in Brussel, zag liberaal burgemeester Karel Buls dat het stapel- en wapenhuis aan de Lakensestraat een geschikte locatie was voor de schouwburg. De

reconversie avant la lettre kon beginnen in 1883. En zo werd het pand niet gesloopt, maar vertimmerd tot een theater, door Jean en Henri Baes, architecten-decorateurs met naam. Jean Baes was trouwens de leraar van Paul Hankar en Victor Horta, en wist heel verfijnd het esthetische aspect van een ontwerp te combineren met het praktische en utilitaire aspect. De gevel aan het dok bleef bewaard, maar de rest van het volume werd onherkenbaar gedecoreerd als theaterhuis. Er werden meterslange balkons over de verdiepingen toegevoegd, als waren het ‘handvatten’ aan een koekendoos. In 1887 ging de Vlaamsche Schouwburg open, met alle veiligheidsvoorzieningen van die tijd. Die waren minder streng dan die van vandaag, die pas grondig vastgelegd werden na de brand van de Innovation in 1967. Maar toch, door de ‘evacuatiebalkons’, konden de toeschouwers snel via vluchtladders de straat bereiken. Veel

brandveiligheidssystemen die we vandaag kennen - van sprinklers en watermist-blussystemen tot automatische brandvaldeuren - waren in de negentiende en begin twintigste eeuw immers nog niet in gebruik. Dankzij de balkontoegangen op elk binnenniveau kon het publiek in geen tijd geëvacueerd worden, zodat de brandweer ongehinderd, en dus sneller, haar werk kon doen. Trouwens, bij de brand van de KVS in 1955 heeft dit externe circulatieplan in beperkte mate zijn waarde bewezen. Of er ooit koningen op het balkon stonden te wuiven? Leopold II was alleszins, samen met burgemeester Karel Buls, present op de ouverture van de KVS. Noblesse oblige.

— JEAN-MARIE BINST

VOLGENDE WEEK Sinds wanneer wordt op de Grote Markt om de Grote Prijs bij het kaatsen gespeeld?

Volwassenenonderwijs met pit • Cours pour adultes • Adult education español

Deutsch

Nederlands*

Português

Polski

Nederlands

Néerlandais

Dutch

Ontdek ook onze cursussen ICT, www.cvomj.be

1/9/18

VGT

9-12 u/h 10-13 u/h

12 talen *

English

italiano

français

Opendeur - Journée portes ouvertes - Open house

www.cvomj.be

Advertentie

Dreigt uw trap een obstakel te worden? Een traplift van thyssenkrupp biedt de oplossing Veel senioren vrezen dat ze de bovenverdieping van hun woning niet meer kunnen bereiken als ze minder mobiel worden. De trap dreigt dan een te groot obstakel te worden voor de dagelijkse bezigheden, waardoor sommigen zelfs overwegen hun thuis te verlaten of het bed te verhuizen naar het gelijkvloers.

SCHAARBEEK

Eerst kopen en dan lenen? De vraag van de kip en het ei.

OPENBARE VEKROPING

doorgaans aan de binnenkant van de trap. Geen obstakel meer De Flow Swing traplift heeft al veel mensen hun mobiliteit in huis teruggegeven. Een tevreden gebruiker vertelt: “Toen ik steeds slechter ter been werd, beschouwde ik de bovenverdieping eigenlijk al als een afgesloten hoofdstuk in mijn leven. De enige optie om thuis te kunnen blijven wonen was door mijn bed in de woonkamer te zetten. Gelukkig maakte ik net op tijd kennis met de Flow Swing traplift. Nu kan ik weer zonder dat het al mijn energie kost naar beneden en weer terug én is de bovenverdieping weer bereikbaar.”

BTW actie verlengd! Ook in augustus betaalt u geen BTW bij aankoop van een Flow Swing traplift!* Vraag een vrijblijvend en kosteloos gesprek aan met een van de thyssenkrupp adviseurs, zodat u samen kunt bekijken hoe de Flow Swing er in uw huis uitziet. U kunt hiervoor gratis bellen naar

BHANDELS- / OPBRENGSTHUIS

Probeer vóór u koopt al een akkoord te krijgen bij uw bank. Vraag eventueel een verkoopovereenkomst met opschortende voorwaarde, d.w.z. de verkoop gaat dan niet door als de kredietinstelling geen lening toekent. De verkoper moet hier natuurlijk mee instemmen.

LIEDTSPLEIN 14

(inbreuk sted.), omv. 2 slpk., badk., wc, kelder. Opp. 70ca. Bew. opp. 202m2. N.g.k.i. e 2.092. Bouwjaar 1941. Verh. e 40.800. Sted. handelzaak (glvl) en 2 wooneenheden op verd. EPB G/200kg CO2/ m2/j. Bez. zat. 11-18-25/8 van 10-12 u. ZITDAG : vrijdag 31 augustus 2018 te 14 uur in de verkoopzaal te Brussel, Bergstraat 34. (1497-2-1) ............................................................................................................................ Notaris D. DE LANDTSHEER, T 02 216 89 91 61002379 ............................................................................................................................

DB047089

0800 26 100 of uw gegevens invoeren op

tk-traplift.be Aarzel niet en vraag vrijblijvend ons documentatiepakket aan. * Actie onder voorwaarden, zie tk-traplift.be

werkt voor jou

Op zoek naar een job in eigen streek? Kijk ook op streekpersoneel.be

DB530681H8

OB67609

Een traplift als oplossing De thyssenkrupp Flow Swing traplift is de steun en toeverlaat in steeds meer woningen. Deze traplift maakt de bovenverdieping weer bereikbaar en kan zelfs naar de zolder of kelder worden doorgetrokken. Bovendien past hij op iedere mogelijke trap. Of u nu een draaitrap heeft, een trap met een of meerdere bochten of een heel smalle trap. Met een traplift van thyssenkrupp ervaart u optimale veiligheid tijdens de rit. Zo draait de stoelzitting van de Flow Swing met de trap mee en bovenaan de trap altijd van het trapgat weg. Bovendien installeren onze monteurs de traplift

OPENBARE VERKOPINGEN

DB337869A7

DB532087H8

onze nieuwe weekactie Office Essentials ordner

Mr.Noodles pack

diverse varianten A4

kip, rundvlees of groente 65 gram

kussenhoes streep of roos

woondeken 150x200 cm

diverse kleuren polyester 45x45 cm

1 kg = 2.92

6.95

excl. binnenkussen

A4 cursusblok commerciaal, ruit of lijn 100 vel

119

0.69

USB-stick sleutelhanger

Disney Curver lunchbox

16 GB

kunststof 19.5x6.5x14.5 cm

122

drinkbeker

1.58

Garnier of Syoss haarkleuring

019

cup 60 gram 1 kg = 6.50

0.39

Anne O'Leary hoeslaken

verkrijgbaar bij de kassa

diverse kleuren katoen/polyester 90x200 cm

895

229

kinder onesie

Paw Patrol, Avengers en Minnie polyester maten 98-128

90x220 cm 140x200 cm 180x200 cm 180x220 cm

Air Wick geurkaars

diverse varianten, 8-vaks map, 6-vaks map of A4 doos met ring

249

144

dames vest

Bburago F1 modelauto

Dolce Bella t-shirt korte mouw katoen/elastaan maten s-xxl

1.99

Red Bull, Mercedes of Ferrari schaal 1:43

399 schoolartikelen

schaar 13 cm diverse varianten, Disney penetui XXL 15x24 cm, 4 balpennen met dierenprint of 8 gummen met fruitgeur

795

2.49 3.49 3.99 4.49

documentenmap of -doos

diverse varianten en geuren

diverse varianten

grijs of antraciet melange polyester/katoen/ acryl/elastaan maten s-xl

149

056

mini-geurkaars in glazen potje met deksel

0.77

116

Ferm multitool

Ferm laminaat reparatieset incl. wax

snelwissel systeem 300 Watt

599

p diverse varianten maten 23-34

2.29

sweatjurk diverse varianten katoen/polyester maten s-xl

8.95

2495 Disney of Marvel prullenmand 21x16.5x22.5 cm

1.14

595 stoomstrijkijzer variabele stoominstelling instelbare temperatuur keramische strijkzool incl. sprayfunctie 2200 Watt

892

De aanbiedingen zijnvan geldig van: 22 augustus t/m dinsdag 28 augustus 2018 Aanbiedingen geldig woensdag Altijdxxopmaand de hoogte blijven van acties en nieuwe producten met onze nieuwsbrief. Meld u aan op action.com/newsletter dag t/m dag xx maand jaartal

Dixan power mix wascapsules extreme power 32 wasbeurten 784 gram 1 kg = 7.00

549 www.action.com

advertorial

Mysterie prikkelbare darm CIRCA 2,5 MILJOEN BELGEN KLAGEN OVER FREQUENTE DARMKLACHTEN

DB532088H8

Het Prikkelbare Darm Syndroom was lange tijd een raadsel: de getroffen personen hebben regelmatig last. Diarree, buikpijn of winderigheid. Sommige hebben slechts één symptoom. Bij anderen treden meerdere symptomen op, afwisselend of zelfs tegelijkertijd. Het goede nieuws: een uniek medisch hulpmiddel biedt uitkomst.

e oorzaken van het Prikkelbare Darm Syndroom waren lange tijd een raadsel. De gebruikelijke medische onderzoeken leveren bij de getroffen personen meestal geen eenduidige bevindingen op. Maar al te vaak werden mensen met een prikkelbare darm als simulanten bestempeld. Maar beelden de betroffen personen zich hun darmklachten inderdaad alleen maar in? Experts hebben nu een eind gemaakt aan dit vooroordeel en zijn het erover eens: wie met enige regelmaat last heeft van diarree, een opgeblazen gevoel of buikkrampen, heeft in veel gevallen last van een prikkelbare darm. Experts spreken dan van het zogenaamde Prikkelbare Darm Syndroom. HOE EEN PRIKKELBARE DARM KAN ONTSTAAN Tegenwoordig zijn steeds meer wetenschappers van mening dat de typische darmklachten zoals diarree, buikpijn en winderigheid vaak door een beschadigde darmbarrière worden veroorzaakt. Zij gaan ervan uit dat via de beschadigde darmbarrière schadelijke stoffen en ziekteverwekkers in de darmwand binnendringen. Factoren als stress, ongezonde voeding, gebrek aan beweging, infecties of gebruik van medicatie kunnen de klachten verergeren – deze factoren zijn tegenwoordig echter nauwelijks

Enthousiaste gebruikers zeggen “Sinds jaren heb ik last van het Prikkelbare Darm Syndroom en dit hulpmiddel is het eerste wat mij echt helpt.” – Pieter “Reeds na de tweede inname namen de symptomen duidelijk af. Ik ben met Kijimea van mijn prikkelbare darm afgekomen.” – Hannah

meer te vermijden. Goed om te weten: wetenschap- als het ware als een pleister op de darmwand en hulpmiddel kan verglijkbare wetenschapplijke pers hebben een speciale bacteriestam (enkel in beschermt deze zo. zich rechtstreeks aan de darm- resultaten laten zien! Vraag daarom gericht naar wand hecht. Op die manier kan de darm herstellen Kijimea Prikkelbare Darm in uw apotheek. Kijimea, apotheek) ontdekt die hierbij kan helpen. en de klachten verminderen. Een klinisch onderWERELDWIJD UNIEKE zoek met bacteriestam in Kijimea heeft aangetoond Voor uw apotheek: dat de prikkelbare darm klachten bij de getroffen BIFIDO-BACTERIESTAM Kijimea Onderzoekers hebben bij de zoektocht naar een effectieve therapie tegen prikkelbare darm verdwenen de prikkelbare darm zelfs. Meer nog: Prikkelbare Darm de levenskwaliteit van de betreffende personen (CNK 3482-973)

Guglielmetti S. et al. Randomized clinical trial: Bifidobacterium bifidum MIMBb75 significantly alleviates irritable bowel syndrome and improves quality of life: a double-blind, placebo-controlled study; Alimentary Pharmacology & Therapeutic, 2011 • Afbeeldingen geïnspireerd door getroffenen, namen aangepast

NIEUWE KIDSCOLLECTIE

BACK TO SCHOOL Reserveer* je favoriete kledingstukken nu online op amode.be

Gratis turnzakje! Bij aankoop vanaf € 50 uit de kidscollectie**

WEMMEL | ROMEINSESTEENWEG 868 | MA - VR OPEN VAN 09U30 TOT 18U30 | ZA OPEN VAN 09U30 TOT 18U00

DB531710H8

Ontdek alle merken in onze winkels ...

DB374215D7

Met meer dan 60 jaar ervaring is Jungheinrich één van ’s werelds toonaangevende ondernemingen in de intralogistiek. Wereldwijd zijn meer dan 16.000 werknemers van Jungheinrich in de weer om de beste intralogistieke oplossingen te ontwikkelen, te implementeren, te optimaliseren en te onderhouden. Daarom biedt Jungheinrich het complete productassortiment aan: van conventionele heftrucks tot volledig geautomatiseerde logistieke systemen met intelligente softwareoplossingen.

merkt je op!

GIKS, met 7 vestigingen profileert zich reeds meer dan 35 jaar als de multi merken modezaak. Wij bieden trendy collecties aan in een gezinsvriendelijk kader. Om ons team te versterken zijn we op zoek naar een gemotiveerde collega‘s.

SERVICE TECHNICIAN Als Service Technician bij Jungheinrich kom je goed tot je recht. In deze functie voer je bij klanten onderhoud uit aan verschillende soorten trucks en zorg je voor de nodige herstellingen. Is zo’n functie bij jou in goede handen?

Dan ben jij degene die we zoeken!

Assistent winkelverantwoordelijke voor GIKS Wetteren en NIEUW filiaal Ternat (38u.)

JOUW TAKENPAKKET: • uitvoeren van onderhoud en herstellingen aan heftrucks, magazijntrucks en andere interne transportmiddelen; • administratie van klantbezoeken.

Jouw functie: • Je staat samen met de winkelverantwoordelijke in voor de organisatie en leiding in de winkel. • Je bezorgt input aan de winkelverantwoordelijke i.f.v. evaluatie- en functioneringsgesprekken. • Je stuurt het verkoopspersoneel aan inzake verkoop en visual merchandising. • Je kan de klant informeren over het gamma, klantenvoordelen en de lopende acties. • Je staat in voor een vlotte kassaverwerking. • Je staat mee in voor een nette en verzorgde uitstraling van de winkel.

JIJ BENT / HEBT: • technisch aangelegd en hebt bij voorkeur een opleiding gevolgd in mechanica, autotechnieken, elektromechanica of onderhoudstechnieken - of gelijkwaardig door ervaring; • in het bezit van een rijbewijs B; • vertrouwd met de regio en woont daar; • het analytisch vermogen om storingen op te sporen; • zelfstandig, klantgericht en flexibel; • commercieel ingesteld, met een oog voor kansen bij klanten.

Verkopers/verkoopsters voor NIEUW filiaal Ternat deeltijds en voltijds (variabele uurroosters) Jouw functie: • Je kan de klant informeren over het gamma, klantenvoordelen en de lopende acties. • Je staat mee in voor een nette en verzorgde uitstraling van de winkel. • Op termijn sta je zelf in voor het aankleden van wanden, rekken en poppen. • Je staat in voor een vlotte kassaverwerking.

JUNGHEINRICH BIEDT JOU: • een stabiel en groeiend internationaal bedrijf met een sterke marktpositie; • een basisopleiding en regelmatige bijscholingen; • technische support; • een volledig uitgeruste servicewagen met een kwaliteitsvolle en uitgebreide gereedschapset; • een competitief salaris, attractieve verlofregeling en een uitgebreid pakket aan extralegale voordelen.

Jouw profiel: • Je hebt een verzorgd voorkomen en een professioneel taalgebruik. • Je hebt interesse in mode en je bent leergierig. • Je bent een matuur persoon en kan zelfstandig werken maar je bent ook een teamplayer. • Je bent een flexibel persoon en kan nauwkeurig werken. • Je bent bereid tot zaterdagwerk + zondagwerk bij opendeurdagen. • Je respecteert regels, afspraken en bent open in communicatie. • De afstand woonplaats tot werkplaats is maximaal 20 min. (verko(o)p(st)er) à 30 min. (assistent) • Verkoper/verkoopster: ervaring in de verkoop is een pluspunt. • Assistent: ervaring in een gelijkaardige functie is vereist.

werken in eige n

REGIO

www.jungheinrich.be

GIKS biedt jou: • Een job met eigen verantwoordelijkheid in een groeiend familiebedrijf. • Een uitgebreide opleiding. • Een salaris rekening houdend met je ervaring, aangevuld met voordelen. DB529795G8

Interesse? Stuur je cv naar jobkdt@jungheinrich.be

Iets voor jou?

Stuur zo snel mogelijk jouw cv en recente foto naar personeel@giks.be of solliciteer via onze site www.giks.be

Hongerige medewerkers www.rijpvoordenys.com BEDIENDEN

ARBEIDERS

REGIO GENT - Tender Engineer - Mechanisch Design Engineer - Werkvoorbereider/Werfingenieur

REGIO ANTWERPEN - Ervaren Projectleider Afwerking Gebouwen - Projectleider Gebouwen Technieken - Projectleider Kabels en Leidingen - Werfleider Kabels en Leidingen

overschrijdt grenzen Niet alleen onze landsgrenzen, maar ook de grenzen van de technologie, van wat mogelijk geacht wordt en vooral van wat denkbaar is. Wij zijn een multidisciplinaire bouwgroep die met haar afdelingen Gebouwen en Burgerlijke Bouwkunde, Restauratie, Renovatie & Speciale Technieken, Waterleidingen & Collectoren, Tunneling & Drilling en Kabels & Leidingen prat gaat op kwaliteit en plat gaat voor stiptheid. Met eerbied voor het milieu en met respect voor de veiligheid van alle werknemers en omwonenden bouwt DENYS vanuit Gent aan een betere levenskwaliteit in de wereld. Is dit ook een visie die jij mee wil helpen uitdragen? Check de vacatures en solliciteer via www.rijpvoordenys.com

REGIO BRUSSEL - Document Controller - Management Assistant Project Managers - Facility Manager - Boekhouder - Controller - Construction Manager - Werkvoorbereider/ Werfingenieur - Senior Project Manager Gebouwen - Ervaren Werfleider - System Engineer - QSHE Coördinator - Quality Assurance Representative - SH Representative Preventie Adviseur

Mecaniciens Mecaniciens-Elektromecaniciens Elektriciens Magazijniers Automecaniciens Techniekers pompen en klein materieel Constructielassers Lassers Bouwplaatsmachinisten Machinisten Funderingsmachine Leidekkers Metselwerkers Ploegen Waterleidingen Boorploegen

REGIO BRUSSEL/GENT/ANTWERPEN/MOL - Ploegen Kabels en Leidingen REGIO GENT - Hulpboorders

DB533121H8

DB529230G8

Zoek jij een job waarin je je passie en talent voor techniek kan tonen?

www.giks.be

DB374216D7

Konhef, een erkend controle-organisme, voert sinds 1932 wettelijke keuringen en controles uit voor de veiligheid van hefwerktuigen en liften.

CHAUFFEURS

TECHNIEKERS / INSPECTEURS

WIJ ZOEKEN (deeltijds) WONENDE IN DE REGIO ROOSDAAL, LENNIK, DILBEEK, ALSEMBERG OF BRUSSEL > Voor het besturen van kleine bussen voor schooldiensten (vrouw, man, gepensioneerde, zelfstandige, arbeider) > Rijbewijs categorie “D” of bereid zijn het te behalen, mag vanaf 18 jaar. > De bus blijft bij de chauffeur.

Om ons team te versterken en onze groei verder te verzekeren, zoeken wij (m/v):

Wij bieden u: • Bediendecontract van onbepaalde duur • Een grondige opleiding en regelmatige bijscholing • Een aantrekkelijke bezoldiging • Vergoeding van verplaatsingskosten en onkosten • Familiale hospitalisatie- en groepsverzekering • Stabiele en gevarieerde job in een sector in ontwikkeling • Een aangename KMO-werksfeer met behulpzame collega’s • Goed evenwicht werk/privé

w buurt?

DB532373H8

Folders bedelen in jou

Registreer je en wij bellen jou gratis terug met meer info! www.ikwordpromokoerier.be

Interesse? Uw sollicitatiebrief is te richten aan Konhef, t.a.v. de heer V. Deckers, Gijzelaarsstraat 7-9-11, 2000 Antwerpen • E-mail: info@konhef.be

wordpromokoerier@BDmyShopi.com

DB529396G8

www.konhef.be

DB523171F8

Bellen: AUTOCARS LEUNENS / E-mail: leunens.nv@skynet.be 02 356 67 58 - Gsm 0476 44 53 84

0800/24.402 *zelfstandig in hoofdberoep of in bijberoep

ONDERAANNEMER SPOUWMUURISOLATIE In eigen regio

Benieuwd hoe het voelt om dicht bij huis te werken? Bekijk dan snel deze vacatures! Stroom Burgerzaken, Wonen & Ondernemen

Si vous aimez les gens, vous aimerez ce métier.

DB529159G8

Je kan bewezen ervaring in spouwmuurisolatie voorleggen. Naargelang uw uitvalsbasis worden projecten toegekend. Stabiele opdrachtgever met goede prijsafspraken Interesse? Bel Stefaan op 0485/801848 of stuur uw CV / bedrijfsgegevens naar svandevy@gmail.com

BIJVERDIENSTE 50+?

· Teamcoach wonen en ondernemen · 2 Deskundigen omgeving

INTERIEUR & DECORATIE

➞ ➞ ➞ ➞ ➞

Stroom Openbare Ruimte

· Deskundige openbare ruimte · Deskundige planning en opvolging · Gemeenschapswacht

Ideaal voor dames Vanaf 2 dagen/week Opleiding voorzien Uren bespreekbaar Ook fulltime mogelijk

DB532166H8

€ 1.850/mnd

Tel. voor afspraak : 0488 63 38 87

Stroom Welzijn

· HR-Partner · Verpleegkundige · Zorgkundige

personeelsadvertentie

hier?

DB533138H8

Solliciteren kan via www.dilbeek.be/vacatures

contacteer ons snel op rrs@roularta.be of 051 26 67 89

Gemeentebestuur Wezembeek-Oppem

DB530023G8

DB486171C8

DB501395D8

werft aan voor een indiensttreding en met bijkomende aanleg van een wervingsreserve van 2 jaar:

1 architect

Prachtige reis naar het Bloemeneiland van de eeuwige lente!

Knap 4****-hotel en Vlaamse gids. Dagelijks leuke excursies inbegrepen. 8 fijne dagen!

voltijds • statutair

Voorwaarden en examenprogramma zijn te bekomen op de personeelsdienst, tel. 02 783 12 40. Indien je wenst te werken in een aangename en groene werkomgeving en als inzet voor een centraal gelegen en vlot bereikbaar lokaal bestuur jou boeit, stuur dan uiterlijk op 4 september 2018, je gemotiveerde kandidatuur, samen met een curriculum vitae en een afschrift van je Nederlandstalig diploma (of een Franstalig - met bewijs van Nederlandstalige taalkennis afgeleverd door Selor (art. 7 )), per brief naar het college van burgemeester en schepenen, Louis Marcelisstraat 134 te 1970 WEZEMBEEK-OPPEM of via e-mail aan dirk.vansever@wezembeek-oppem.be.

ANTIQUAIR ZOEKT VOOR 2 ANTIEKWINKELS

Alle kwaliteitsbeelden, Chinese vazen, klokken, bronzen…

8 afreisdata: (Zondag) 7 April (Paasvakantie), 28 april, 5 en 26 mei 9 juni, 14 juli en 11 augustus (Schoolvakantie) en 8 september 2019

€1.190/pp lekker Vliegreis en grepen. volpension inbe

1 scherpe prijs voor alle afreizen!

INFODAG: Donderdag 6 sept. om 15.00 u. in ons auditorium. (Gratis toegang, wel even reserveren aub)

Reisfamilie Carlier

HOGE PRIJZEN, CASH GELD VRIJBLIJVENDE SCHATTING

0494 26 21 47

DB532824H8

ostantix@hotmail.com

Luikerstwg. 62 • St-Truiden • tel. 011 705 500 meer info: www.deblauwevogel.be DB531503H8