Rubrieknaam
#1618 WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VLAAMS-BRUSSELSE MEDIA VZW FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE
AFGIFTEKANTOOR ANTWERPEN X P303153
L E V E N
I N
D E
S TA D
|
N I E U W S
|
A C H T E R G R O N D
&
O P I N I E
30 | 05 | 2018
DE STRIJD TUSSEN BLAUW EN ROOD
BOUWEN IN DE KANAALZONE MET DE ARCHITECTEN VAN NOA
‘Brussel wordt eindelijk au sérieux genomen’ 1
procent Met een werkloosheidsgraad van 16,6 k stelij gewe het n zit Koekelberg net bove gemiddelde (16,4%).
SCHRIJVER JEROEN THEUNISSEN
‘Mag ik dan alleen nog over white males schrijven?’ © PHOTONEWS
ZIN IN MEER BELEVING? Prachtig nieuw project aan het water en nu reeds beschouwd als hotspot in Brussel. RIVA is de ideale uitvalsbasis voor meer beleving in de stad en ligt op een boogscheut van Tour & Taxis en het centrum. Events, gezelligheid, film, theater, musea en parken zijn niet verder dan een wandel- of fietstochtje van je voordeur verwijderd! Bovendien profiteert u van verminderde registratierechten waardoor RIVA ook een uitstekende belegging wordt. www.rivabrussels.be A development by
+32 (0)2 223 23 23 +32 (0)474 49 45 50
20180530_Bruzz_MeerBeleving_215mmx290mm.indd 1
+32 (0)2 423 00 00 +32 (0)496 56 96 96
+32 (0)2 318 18 08 +32 (0)470 64 43 09
19/04/2018 15:35
Chou de Bruxelles
BRUZZ | VOORAF
Fotograaf Ivan Put trekt wekelijks door de stad voor een portret
RIKO VAN MEIRHAEGHE, CENTRAAL STATION
“Ik ben leerkracht in het buitengewoon secundair onderwijs. Ik hou van Schotland, Ierland en Engeland. Al ongeveer zes jaar draag ik een kilt in de lente, de zomer en het begin van de herfst. Mijn ambitie is dat meerdere leden van onze familie zich een kilt aanschaffen. Manneken Pis laten aankleden met onze enige door Schotland erkende Vlaamse tartan, daar droom ik van. Verder zijn we er als familie trots op dat koningin Mathilde en dus ook haar kinderen afstammelingen zijn van onze clan, die teruggaat tot 1200.�
30 MEI 2018
I
3
Inhoud
COLOFON BRUZZ-TV
BRUZZ
Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65
brengt op 30 mei een politieke thema-uitzending vanuit het stadhuis. Burgemeester Philippe Close (PS) en Vlaamse schepen Els Ampe (Open VLD) worden door Filip De Rycke op de rooster gelegd. Chantal Pattyn (Klara) vertelt hoe het is om in de Vijfhoek te wonen. Harry Coenen woont al heel zijn leven in Haren en toont ons opmerkelijke plekjes. Om 18u.
ABONNEMENTEN
Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80, Gratis binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 20 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393, BIC: BBRU BE BB van Vlaams Brusselse Media vzw. Buiten België: 30 euro per jaar. OPLAGE : 62.609 exemplaren. ADVERTEREN?
Marthe Paklons, sales@bruzz.be, 02-650 10 61
BRUZZ-RADIO
DISTRIBUTIE
Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be
staat op 30 mei helemaal in het teken van Brussel-Stad. Onder meer 54Kolaktiv komt langs net als zangeres Ana Diaz en de mensen van KookVélo. De BRUZZ-bus staat van 7u tot 10u aan het stadshuis in de Vruntstraat. Luisteren kan op FM 98.8.
ALGEMENE DIRECTIE
Jo Mariens HOOFDREDACTIE
Kristof Pitteurs WEEKBLAD
Steven Van Garsse (chef) COORDINATIE UIT
Gerd Hendrickx
Iets gemist? www.bruzz.be
EINDREDACTIE
Karen De Becker VORMGEVING
© JURGEN WALSCHOT
Heleen Rodiers (art director), Ruth Plaizier KERNREDACTIE
Jean-Marie Binst, Gerd Hendrickx, Bettina Hubo, Kurt Snoekx, Sophie Soukias, Laurent Vermeersch, Danny Vileyn, Tom Zonderman MEDEWERKERS
Nicolas Alsteen, Hilke Andries, Gilles Bechet, Michaël Bellon, Roel Daenen, Céline Emmerechts, Patrick Jordens, Luc Joris, Tom Peeters, Jasmijn Post, Niels Ruëll, Tim Schoonjans, Benjamin Tollet, Georges Tonla Briquet, Nick Trachet, Tom Van Bogaert, Michel Verlinden
07
VERTALING
FLITS
Onderwijs
32
Maar enkele plekjes vrij in Nederlandstalige lagere school op Van Oostsite
Johan Arblaster, Martin McGarry
LOS VAN DE TIJD Literatuur
De roman Jouw huid van Jeroen Theunissen speelt zich af in Brussel: 'Als iemand het niet met mijn boek eens is, moet die het maar zeggen'
FOTOGRAFEN
Bart Dewaele, Ivan Put, Saskia Vanderstichele ILLUSTRATOREN
Wauter Mannaert, Noémie Marsily, Steve Michiels, Wide Vercnocke, Jurgen Walschot Info voor kalender sturen naar/ Envoyez vos infos à publier dans le calendrier à / Send event details to
12
VISITBRUSSELS Koningsstraat 2 Rue Royale 1000 Brussels/Bruxelles 02-549.50.95, info@agenda.brussels VERANTWOORDELIJKE UITGEVER
Steven Van Garsse, Flageyplein 18, 1050 Elsene. Bruzz is een uitgave van de Vlaams Brusselse Media vzw, wordt gedrukt op de persen van Eco Print Center (De Persgroep) en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie.
12
© BART DEWAELE
DE VERHALEN
Spreektijd
NoAarchitecten over de kanaalzone: 'Er is het gevoel dat er nog veel kan'
Edito
DE LAATSTE RONDE VAN
BRUSSEL
Tweewekelijks dossier in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen 18
Politieke analyse
23
Michaël Bellon Het stadhuis
Portretten
Inwoners van Brussel, Laken, Haren en Never-Over-Heembeek
28
Introspectie
Big City
Waar ligt Ransbeek en waarom is het geen fusiegemeente van de stad Brussel?
23 Met een werkloosheidsgraad van 16,6 procent zit Koekelberg net boven het gewestelijk gemiddelde (16,4%).
RUBRIEKEN 03
Chou de Bruxelles
05
Edito
08
In beeld
17
Opinie
23
Michaël Bellon
28
Big City
29
Nick Trachet
30
Enfant Terrible
oppositie zit.
De allerlaatste Laptopia werpt een blik op het Brusselse stadhuis.
Het is ramadan in Brussel en dat zal je geweten hebben. Wie al langer in Brussel woont in buurten met veel moslims kijkt er niet meer van op. De sfeer is anders: gespannen overdag, gemoedelijk na zonsondergang. In het autoverkeer valt de ramadan nog het meeste op. Chauffeurs met een razende honger? Het is een slecht recept voor hoffelijk verkeer. Het kan ook erger. BRUZZ bracht een filmpje van een aanvaring op de Gentsesteenweg in Molenbeek tussen een motorrijder en enkele heethoofden. Het komt eerst tot een verbaal conflict. De motorrijder wordt vervolgens licht aangereden. De motorrijder filmt alles. Hij moet vluchten en ontkomt net op tijd, nadat hij nipt een vliegende winkelkar heeft kunnen ontwijken. De ramadan, zo leren de moslims het althans, hoort een periode van introspectie te zijn, zeker niet een van agressie. Maar vasten leidt, zo blijkt, tot een verhoogde testosteronspiegel, tot een prikkelbare mens. Ook de scholen worstelen met de vastentijd. Want hoe om te gaan met de kinderen die ’s middags niet deelnemen aan de maaltijd? Een Brusselse school vond er niet beter op dan hen apart te zetten in de klas, of hen naar huis te sturen tijdens de middag. Ook niet meteen een pedagogisch wondermiddel. Op andere plekken kan de vasten
bewondering wekken. In een random buurt in Jette organiseerden een moslimman en een niet-moslima dit weekend samen een barbecue voor La Fête des Voisins. Dat op zich was al iets opmerkelijks. Wat meer is, de man heeft zich de hele dag ingezet voor de barbecue, zonder ook maar een hap te eten. Ook dat is ramadan in Brussel. Te lang hebben we in Brussel gedaan alsof de moslims er niet waren. Ze zouden wel worden zoals wij. In zekere zin is dat ook wel waar - we zijn allemaal mensen, maar we moeten ook met de verschillen durven om te gaan. Alleen met een dialoog kunnen we die verschillen overstijgen, maar wel met in het achterhoofd dat religieuze voorschriften tot de privésfeer behoren en geen plaats hebben in de publieke ruimte. Een PS-schepen in Molenbeek maande ooit de politie aan om tijdens de ramadan in de combi niet ostentatief een broodje zitten te eten, omdat dat de gelovigen zou kunnen irriteren. Dat is dus niet de manier. Ook het optreden van burgemeester Philippe Close in de moskee in de Tivolistraat afgelopen weekend doet wenkbrauwen fronsen, omdat hij onmogelijk de indruk kan doen verdwijnen dat hij er kwam om stemmen te ronselen voor de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen. Dat heeft met dialoog weinig te maken. — STEVEN VAN GARSSE
1 6 M E I 32 00 1M 8 E I I2 0 158
BRUZZ | VOORAF
24
18
I
5
OPENBAAR ONDERZOEK
© Arnaud Ghys
© Xavier_Claes
HULPBRONNEN- EN AFVALBEHEERPLAN Brachène
, herstellen, Huren, leven, delen hands kopen, in bulk en tweede ik ... De “zero kiezen voor hergebru tal inspireert afval”-beweging het lineaire van Brusselaars die n “delvenconsumptiemodel va willen n” consumeren-weggooie verlaten. delijk Gewest Het Brussels Hoofdste werkt met 60 heeft een plan uitge valproductie te maatregelen om de af en hergebruik beperken en recyclage te doen toenemen. samen een We hebben u nodig om rgergestuurd nieuw participatief en bu valbeheerplan Hulpbronnen- en Af uit te werken.
© Arnaud Ghys
14 MEI x 14 JULI 2018
© Bruxelles Environnement
rp van keurd, wordt het ontwe Regering wordt goedge de r doo het er erzoek rale Voo aan een openbaar ond lan van 14 mei tot 14 juli erp ehe alb Afv en nen Hulpbron Gewest onderworpen. bij de bewoners van het
ning geven?
Wil u reageren, uw me
nt Afval,
lieu Brussel, departeme
fmi efmilieu.brussels of Lee Schrijf naar afvalplan@le 1000 Brussel. Havenlaan 86C/3000 in
e?
Wil u meer informati
© Arnaud Ghys
sessie l een gewestelijke info uur in Leefmilieu Brusse 18 om zal 8 201 i jun Op 28 d. worden georganiseer ls/afvalplan. www.leefmilieu.brusse worden gedownload op Het ontwerpbesluit kan ten van het een w van de 19 gem n bij de dienst Stedenbou U kunt het ook raadplege 10u en 12u bij g en donderdag tussen Gewest en elke dinsda ijk del ste ofd Ho ls 1000 sse Bru Havenlaan 86C/3000 in entrum, 1e verdieping, tiec rma Info – l sse Bru Leefmilieu Brussel.
M E E R I N F O : W W W. L E E F M I L I E U . B R U S S E L S - 0 2 7 7 5 7 5 7 5
Ver. uitg.: F. Fontaine & B.Dewulf, Havenlaan 86C/3000 - 1000 Brussel · Gedrukt op gerecycleerd papier.
© Arnaud Ghys
© Yvonnic Coomans de
Flits
Nieuws heet van de naald
De nieuwe gemeentelijke basisscholen op de Schaarbeekse Van Oostsite zijn af. De Nederlandstalige school Paviljoen opent de deuren in september, en zal in eerste instantie plaats bieden aan 125 kleuters en kinderen uit het eerste leerjaar. Er zijn nog slechts een paar plekjes vrij. — SARA DE SLOOVER
SCHAARBEEK OPENT IN SEPTEMBER
Nog slechts een paar plekjes vrij
I
n de nieuwe Franstalige school, met ingang aan de Van Ooststraat, namen de leerlingen van gemeenteschool 14 al op 7 mei hun intrek. Hun gebouwen zijn dermate afgeleefd dat een snelle verhuizing zich opdrong. Komend schooljaar wordt de capaciteit nog opgetrokken: in totaal zullen 660 leerlingen er terechtkunnen. De Nederlandstalige school Paviljoen, met ingang in de Navezstraat 59, heeft een totale capaciteit van 220 kinderen. Paviljoen stelt in september de kleuterklasjes en het eerste leerjaar open. Met Sven Moens, die eerder de basisschool Sint-Joost-aan-Zee leidde, kan de school bogen op een ervaren directeur. Alleen in het derde kleuterklasje en het eerste leerjaar blijven nog drie of vier plaatsjes over, die net zoals elders in Brussel op 31 mei worden opengesteld. “Alleen ouders met een weigeringsattest van een andere school kunnen zich
Tussen de speelplaats van de Franstaligen en die van de Nederlandstaligen staat een hek van tachtig centimeter hoog.
© IVAN PUT
SLUITING LEOPOLD II-TUNNEL
Koekelberg wil geen circulatieplan maken Vanaf 1 juli gaat de Leopold II-tunnel twee maanden lang volledig dicht voor de broodnodige renovatiewerken. Om het bovengrondse autoverkeer dat Brussel in en uit moet nog enigszins soepel te houden, heeft het gewest beslist dat er opnieuw een lus met eenrichtingsverkeer komt, niet alleen rond de
Basiliek, maar rond het hele Elisabethpark. De bewoners van de Besmestraat, de Segherslaan en de Belgische Onafhankelijkheidslaan, verenigd in comité Buren van Eliza, vrezen dat automobilisten hun wijk als sluipweg zullen gebruiken om de lus rond het park te ontwijken. Ze vragen dat
het schepencollege het circulatieplan in de wijk aanpast en deden hiervoor ook een concreet voorstel. De wens was dat de gemeente daarover een rondvraag zou organiseren. Maar de gemeente weigert. “We mogen wettelijk geen raadpleging meer organiseren, zo vlak voor de gemeenteraadsverkiezin-
KLAAR OM VOLLENBAK VOORUIT TE GAAN?
daarvoor donderdagochtend om 8 uur op de school aanbieden,” benadrukt Schaarbeeks schepen voor Nederlandstalig Onderwijs Adelheid Byttebier (Groen).
BERLIJNSE MUUR Toch wordt ook de rest van de lokalen al meteen ingezet. De lagereschoolkinderen van de andere Nederlandstalige gemeenteschool, de Kriek, nemen er de komende twee jaar hun intrek, tot de nieuwbouw van hun eigen school af is. Zoals BRUZZ al eerder berichtte, wordt de speelplaats op de Van Oostsite in een Frans- en Nederlandstalig deel opgesplitst. Het hek blijkt uiteindelijk tachtig centimeter hoog, en is gemaakt van tralies die het zicht op de ‘overkant’ niet belemmeren. Maar volgens bevoegd schepen Byttebier overleggen de twee kersverse directeurs over een oplossing om ‘de Berlijnse muur’ toch te kunnen doorklieven.
gen,” zegt schepen van Mobiliteit Jean-Pierre Cornelissen (MR). “Bovendien denk ik niet dat in de buurt een meerderheid te vinden is voor dit voorstel, waarbij een stuk straat eenrichting wordt en andere delen worden afgesloten.” De Buren van Eliza zijn ontgoocheld. “Deze gemeente, die zo autominded is, is gewoon bevreesd om kiezers te verliezen,” zegt Koen Depaepe. Zelf een plan maken, wil
BRUZZ | VOORAAN
NEDERLANDSTALIGE BASISSCHOOL IN
Cornelissen ook niet. “Het gewest heeft het allemaal zo beslist. Het is te simpel om de verantwoordelijkheid nu af te schuiven op de gemeente.” Het college verkiest dan ook om af te wachten. “Als het in juli echt nodig blijkt, nemen we dan maatregelen.” Het buurtcomité reageert sceptisch. “Afwachten?” zegt Depaepe. “Dan gaat er niets meer gebeuren. De zomer is zo om.” HUB
NIEUW AANBOD
KIJK NU OP SYNTRABRUSSEL.BE 018_Syntra_Bruzz_215x45mm.indd 1
23/04/2018 13:28
8
I
30 MEI 2018
BRUZZ | DE WEEK
In beeld
Weg met Boudewijn
© SASKIA VANDERSTICHELE
De afbraakwerken van het Boudewijngebouw aan de Kleine Ring zijn begonnen. Het gebouw met het schuine glazen dak, dat in 1990 in gebruik werd genomen, moet plaatsmaken voor een nieuw kantoorgebouw, dat 60.000 vierkante meter groot zal zijn. De ‘Schans’ huisvestte tot voor kort nog de Vlaamse administratie, die naar het Herman Teirlinckgebouw verhuisde aan Thurn & Taxis. Het bouwproject zou twee en een half tot drie jaar duren. 30 MEI 2018
I
9
De week
Terugblik op het nieuws
Babylijkje
Opstand Bozar
20.000
Het babylijkje dat in het Josaphatpark werd gevonden, is vermoedelijk het lichaam van een prematuur geboren meisje. Of het kindje doodgeboren is of overleden na de geboorte moet nog blijken uit verder onderzoek.
Het personeel van het Paleis voor Schone Kunsten (Bozar) komt in opstand. De surrealistische verwachtingen met een minimum aan middelen en personeel, ongefundeerde ontslagen en een te hoge werklast worden aangeklaagd. Werkweken van vijftig uur zouden geen uitzondering zijn.
Het Brussels Gewest heeft tussen 2014 en 2016 meer dan 20.000 bomen gekapt. Volgens Leefmilieu Brussel is die uitdunning nodig om meer duurzame bomen te kunnen planten. Vooral beuken worden gekapt, omdat die te veel schaduw geven. In de plaats komen eiken en linden. Jaarlijks komen er zo’n 15.000 bomen bij.
BRUSSELS ELEKTRICITEITSNET NOG NIET KLAAR VOOR NIEUWE MOBILITEIT
Begin van een tijdperk BRUZZ | DE WEEK
Vrijdag treden de allereerste volledig elektrische bussen van de MIVB in dienst. Het begin van een nieuw tijdperk, maar ook een beetje een sprong in het onbekende. “We zullen ons elektriciteitsnet helemaal moeten herdenken.”— LAURENT VERMEERSCH
D
e Maatschappij voor Intercommunaal Vervoer te Brussel (MIVB) stelde deze week haar activiteitenverslag 2017 voor. De conclusies waren snel getrokken. Na het moeilijke aanslagjaar 2016 knoopte de Brusselse vervoersmaatschappij in 2017 opnieuw aan met de gestage groei van de jaren voordien, zowel wat reizigersaantallen betreft als op het vlak van afgelegde kilometers. De tevredenheid bij de reizigers is dan weer al enkele jaren stabiel. Topman Brieuc de Meeûs bleef niet lang stilstaan bij het rapport van vorig jaar en wilde vooral vooruitkijken. De MIVB probeert in te spelen op verschillende trends, zoals de verder groeiende bevolking en de mobiliteit die snel evolueert door de ontwikkeling van steeds nieuwe toepassingen met de smartphone en de opmars van bijvoorbeeld autodelen. Om het vervoersbedrijf te wapenen voor de toekomst investeert het Brussels Gewest tot 2025 meer dan
10
I
30 MEI 2018
5 miljard euro. “Waar de voorbije jaren gemiddeld 200 miljoen euro per jaar werd geïnvesteerd, wordt dat de komende jaren opgetrokken tot maar liefst 700 miljoen,” aldus De Meeûs. Die investeringspiek is gepland in 2021. De jaren nadien zou het investeringsbudget opnieuw dalen. Het geld gaat onder meer naar een de realisatie van metrolijn 3 en de aankoop van nieuw rollend materieel, maar ook naar een nieuw ticketsysteem en personeel. Jaarlijks komen er honderden werknemers bij (zevenhonderd in 2017). Daarnaast zijn ook veel bijscholingen nodig. “Wij organiseerden meer dan 375.000 opleidingsuren in 2017,” zegt De Meeûs. “Dat is meer dan duizend uur per dag.” De opleidingen dienen onder meer om het personeel klaar te stomen voor de komst van hybride en elektrische bussen. Nu vrijdag 1 juni huldigen de MIVB en voogdijminister Pascal Smet (SP.A) de allereerste volledig elektrische busverbinding in. Het gaat om de nieuwe lijn 33
De elektrische bussen worden ofwel ‘s nachts opgeladen ofwel kort aan elke terminus. © MIVB
- een knipoog naar tram 33 die bezongen werd door Jacques Brel tussen Dansaert en Louiza.
ENERGIESWITCH Daarna zullen ook op twee andere lijnen elektrische bussen worden ingezet. Het gaat om verschillende types bussen die ofwel ‘s nachts in één keer worden opgeladen, ofwel aan elke terminus kort op het stroomnet worden aangesloten. De MIVB kan daarvoor terugvallen op het stroomtoevoer van het metronet.
De vervoersmaatschappij heeft tot nu toe 37 elektrische bussen aangekocht van verschillende types. “Het gaat om een eerste serieuze test voor ons,” zegt De Meeûs. “We zullen onze organisatie en exploitatie moeten veranderen. Maar ook voor de samenleving als geheel is het een test.” De Meeûs heeft heel wat vragen bij de impact van de energieswitch op ons elektriciteitsnet. “Naarmate we meer elektrische bussen inzetten en ook steeds meer particulieren overstappen op elektrische voertui-
Beste leraar
RWDM-RSCA
Buurthuis
Anki Nauwelaerts is tweede geworden in de wedstrijd ‘Beste leraar Nederlands van Nederland en België 2018’. De Brusselse geeft les aan het Maria Assumptalyceum in Laken en was de enige Belgische finaliste. De hoofdprijs is voor Matijs Lips uit Drenthe.
Na drie edities van de Zwanzederby tussen Union en RWDM, keert nu ook de Brusselse derby tussen RWDM en RSC Anderlecht terug. De wedstrijd vindt op vrijdag 22 juni plaats in het Edmond Machtensstation in Molenbeek.
Sint-Jans-Molenbeek krijgt een nieuw buurthuis in het vroegere café Les Béguines van de broers Abdeslam. Voor de vrijwilligers betekent het buurthuis veel, omdat ze komaf kunnen maken met het slechte imago van de buurt.
Anderlecht miste leiderschap en visie. Zoveel traditie en prijzen, maar de trofeeën stonden in een salon waar niemand ze kon zien BRUZZ | DE WEEK
RSC ANDERLECHT-VOORZITTER MARC COUCKE in De Tijd
Cartoon Kim
Kim Duchateau en Wauter Mannaert wisselen elkaar af voor hun kijk op de week
gen, zullen we ons elektriciteitsnet helemaal moeten herdenken. Zo niet dreigen er problemen met de stroombevoorrading, want we zullen in korte tijd heel veel elektriciteit nodig hebben. We moeten vermijden dat we bij wijze van spreken moeten kiezen tussen onze mobiliteit en onze koelkasten.” De MIVB-topman ziet geen probleem op het vlak van elektriciteitsproductie, maar wel op het vlak van opslag en transport van stroom. “We maken de overstap van het olietijdperk naar een elektrische mobiliteit,” klinkt het nog. “Vroeger bouwden we pijpleidingen om ons te bevoorraden met brandstof. Nu zullen we moeten investeren in onze elektriciteitsinfrastructuur. Dat is niet alleen een zaak van Brussel of België, deze kwestie moet ook internationaal bekeken worden.” 30 MEI 2018
I
11
noAarchitecten verbouwen CitroĂŤngarage tot museum Kanal
12
I
30 MEI 2018
‘Zelfs kinderen F zijn weg van dit gebouw’
antastisch toch.” Als we de voormalige Citroëngarage betreden met Philippe Vierin, An Fonteyne en Jitse van den Berg kijken de architecten vol verwondering omhoog, bijna alsof ze de eerste keer de gigantische ruimte ontdekken. Nochtans zijn ze al maanden bezig met hun ontwerp voor de renovatie van het gebouw. Het zegt veel over hun passie voor de plek. “Ons radicaal vertrouwen in het bestaande heeft de jury overtuigd.”
Er is wat gemor in de traditionele vastgoedsector ten aanzien van de bouwmeester en de uitslagen van de architectuurwedstrijden die hij organiseert. Er zouden te veel Vlamingen winnen. En kijk, een Vlaams-Brussels bureau wint de wedstrijd voor Kanal?
De toekomst van de Brusselse kanaalzone wordt voor een stuk bepaald in het Kuregemse kantoortje van noAarchitecten. Op Thurn & Taxis bouwt het bureau mee aan een grote woonwijk met achthonderd appartementen. En nu komt daar nog eens het ontwerp voor cultuurtempel Kanal bij. “Het museum is een voorwendsel om aan de stad te werken.” — KRIS HENDRICKX EN LAURENT VERMEERSCH, FOTO’S BART DEWAELE
BRUZZ | DE VERHALEN
PHILIPPE VIERIN (sputtert tegen): We zijn wel een Brussels bureau. AN FONTEYNE: Dat is een perceptie die Kristiaan Borret met cijfers heeft weerlegd. Het klopt natuurlijk dat de Brusselse bouwmeesters in de pot aan het roeren zijn, waardoor andere bureaus aan bod komen. De twintig-dertig jaar voordien werd alles door vijf architecten gebouwd, we weten allemaal dat dat niet tot de hoogste kwaliteit leidt. Het is wél zo dat er sinds de benoeming van een Vlaamse bouwmeester internationaal grote interesse is in Vlaamse architectuur. We vinden dat zelf altijd raar omdat we hier werken vanuit grote financiële beperkingen, vergeleken met bijvoorbeeld Duitsland of Zwitserland. Maar door de Vlaamse bouwmeester worden publieke gebouwen wel met meer aandacht gemaakt en is er meer expertise bij Vlaamse en Brusselse bureaus.
Jullie specialiseren je ook min of meer in openbare gebouwen. Thurn & Taxis is dan wel een privéproject, jullie creëren er ook openbare ruimte. FONTEYNE: We zijn heel geïnteres-
30 MEI 2018
▲
seerd in de stad, voor veel mensen bouwen is een privilege. Het is ook een gevolg van de architectuurwedstrijden. Veel projecten met overheidsgeld zijn zo opengesteld voor jongere en buitenlandse architecten. Zo heeft men het debat opengetrokken of zelfs gecreëerd. Je moet dan wat geluk hebben op het juiste moment. De vraag was er en wij hadden toen veel energie.
I
13
noAarchitecten verbouwen Citroëngarage
▲
Hopelijk nog altijd, want jullie zullen het nodig hebben met Kanal. FONTEYNE: Ik heb het gevoel dat we
op het juiste moment op de juiste plaats zijn. Er is een kantelmoment in Brussel. Er is nog altijd veel kritiek te geven en dat moeten we blijven doen. Maar waar je ook rondfietst, je voelt dat er iets aan het gebeuren is. We hebben ondertussen twintig jaar ervaring en kunnen meer aan. Het valt opnieuw goed samen.
ziet. Er moet ook plaats zijn voor typisch Brusselse initiatieven. JITSE VAN DEN BERG: En het mag niet opnieuw een eiland in de stad worden dat geen verbinding heeft met zijn omgeving, met het Zuidstation en de wijk daartussen bijvoorbeeld.
Jitse en An, jullie hebben een tijdje in Berlijn gewoond. Heeft dat jullie werk beïnvloed? VAN DEN BERG: Het zijn twee steden
Wat bedoelt u met ‘er is iets aan het gebeuren’?
BRUZZ | DE VERHALEN
VIERIN: Er wordt veel gebouwd, ook belangrijke dingen. Er is ook meer interesse dan vroeger om dat op een kwalitatieve manier te doen. De internationale wedstrijd voor Thurn & Taxis is daar een voorbeeld van. De Brusselse bouwmeester lanceert vrijwel wekelijks een wedstrijd. FONTEYNE: Heel het idee dat productie absoluut verbonden is met de kanaalzone zorgt bijvoorbeeld voor een interessante beweging. Veel mensen kennen het gebied en hebben er hun hart aan verloren door het onaffe en het gemengde van die wijken. Er moet nog veel gebeuren, maar we moeten ook waakzaam blijven. We lazen bijvoorbeeld over de toekomst van Depot Design, dat weer vooral een woningproject wordt in een architectuurtaal die nogal doorsnee is. Kijk naar het debat over de voetgangerszone. Je kan over een crisis spreken, maar het debat is er, hetzelfde met het Beursgebouw. De dingen gebeuren, maar niet meer zomaar. Ze worden continu in vraag gesteld door mensen die hetzelfde doel hebben: Brussel eindelijk serieus nemen als stad.
die een soort verlatenheid in hun centrum hadden in de jaren 1990, een leegte die meteen ook een groot potentieel voor verandering inhoudt. Brussel is net als Berlijn een stad waar veel gebeurt omdat er veel kansen liggen. FONTEYNE: Ja, al zou je kunnen zeggen dat Brussel zichzelf vernield heeft, terwijl Berlijn dat aan externe factoren te danken had. VIERIN: Het zijn alletwee ook steden waar informele initiatieven de stad vormgeven. Belangrijke zaken komen net niet uit de overheid: Festival Kanal, Allee du Kaai, Picnic the Streets …
Bij de Beurs en in mindere mate bij Kanal rijst de vraag of het het juiste project op de juiste plaats is. Rond de Grote Markt zijn al erg veel toeristen, de voetgangerszone komt daar nog bij en de biertempel mikt op nog eens honderdduizenden toeristen. VIERIN: We moeten er waakzaam voor zijn dat de centrale lanen en de voetgangerszone niet een puur commerciële zone worden. Het is door het publiek opgeëist met Picnic The Streets, maar het is nog maar de vraag in welke mate het echt van de Brusselaar zal zijn. We moeten vermijden dat het een plek wordt waar je alleen maar grote ketens vindt met kleding en voeding die je in alle grote steden van de wereld 14
I
30 MEI 2018
Het team van noAarchitecten (vlnr): Philippe Vierin, An Fonteyne en Jitse van den Berg.
Op Thurn & Taxis bouwen jullie een bijzonder grote woonwijk, met ruim achthonderd appartementen, een rusthuis en serviceflats. Wat is de rode lijn in dat project? VIERIN: We willen de plek verankeren in haar omgeving. We linken de wijk aan de Picardstraat en willen de mensen uit de Maritiemwijk ook de weg wijzen naar het park op Thurn & Taxis. We doen dat door de straat tussen de Picardstraat en het park te verbreden en te vergroenen. In plaats van de geplande twintig meter komt er een dreef van zeventig meter breed. Tegelijk leggen we de link met de Gare Maritime. De huizen zullen ver genoeg van die monumentale gevel staan om hem nog tot zijn recht te laten komen. En via verschillende zij-ingangen zal je rechtstreeks van de woonwijk het havenstation kunnen binnenlopen. VAN DEN BERG: Ter hoogte van de Picardstraat komt er een plein, waar ook het rusthuis met een brasserie een plaats krijgt. Dat Grand Café, zoals we het noemen, zal behalve de
senioren ook andere stadsbewoners aantrekken.
De woningen op Thurn & Taxis zullen gemiddeld duurder zijn dan in de arme Maritiemwijk vlak ernaast. Is er geen risico dat deze nieuwe stadswijk een getto wordt tussen arme wijken, met spanningen tot gevolg? VIERIN: Dat risico bestaat altijd. Maar in de toekomst wordt dit wel een open stadswijk, terwijl het nu privé en afgesloten is. Het wordt ook een dichte bebouwing, waardoor het geen echte luxeplekken zullen worden. Wie echt veel geld heeft en veel privéruimte wil, zal wel elders zoeken. FONTEYNE: De nieuwe stadswijk biedt bovendien een park dat ook voor de Maritiemwijk een meerwaarde zal zijn.
De meest geslaagde wijken zijn vaak organisch gegroeid, met verschillende lagen die telkens op een behoefte van het moment inspelen. De bekende auteur Jane Jacobs benadrukt ook het belang van gebouwen die een verschillende
FONTEYNE: We beginnen niet echt
van nul. Dit is Almere niet (de stad die in Nederland werd aangelegd op nieuw poldergebied, red.). Het is een historische wijk en je hebt al prachtige architectuur die zichtbaar is en meespeelt. De nieuwe architectuur is er ook een die in Brussel verankerd is, met ritmische bakstenen gevels die de woningen mooie erkers bieden. Woontuinen en gemeenschappelijke tuinen creëren er ook een gemeenschapsgevoel. VAN DEN BERG: Berlijn bewijst ook dat het wel kan. Het grootste deel van de binnenstad is in dezelfde periode gebouwd, rond de eeuwwisseling van 1900 en het werkt wel. Dat die structuur ondertussen al lang geleefd heeft, helpt natuurlijk. Een nieuwe wijk werkt meestal niet vanaf dag 1 fantastisch.
Behalve die omvangrijke woonwijk hebben jullie nu ook de herinrichting
van Kanal gewonnen. Wat is jullie succesrecept? VIERIN: Dingen verbinden met elkaar, met wat er al is bijvoorbeeld. Architectuur zien als een middel ook, het is nooit een doel op zich. Verbinden met de doelen van het beleid en met de bestaande situatie van het dossier.
dat je het wonderlijke dak ten volle ontdekt en van de verre perspectieven kan genieten. VIERIN: Het museum is belangrijk, maar ook is het een voorwendsel om aan de stad te kunnen bouwen. FONTEYNE: Ja en neen, Philip. Brussel heeft echt wel nood aan een museum voor moderne en zeker hedendaagse
“Veel mensen kennen de kanaalzone en hebben er hun hart aan verloren door het onaffe en het gemengde van die wijken” AN FONTEYNE NOA-ARCHITECTEN
FONTEYNE: Ook proberen we om
meerdere dingen mogelijk te maken op één plek, om er verschillende agenda’s op elkaar te laten passen en om rekening te houden met wat de toekomst kan brengen.
Wat is volgens jullie doorslaggevend geweest in de keuze van de jury bij Kanal? FONTEYNE: Die vraag had ik verwacht.
We hebben een soort radicaal vertrouwen getoond in wat er al is. Als er een nieuw museum in Brussel moet komen, dan is dit de goede plek, dat is altijd onze houding geweest. We zijn oprecht gefascineerd door het gebouw en hoe het werkt, met de dynamiek van zijn hellingen bijvoorbeeld. We hebben vrij snel beslist om die te behouden, zelfs al zijn ze pas decennia na de bouw toegevoegd. Nu het gebouw open is, zie je dat het vertrouwen terecht was. Tegelijk hebben we ruimtes voor onder meer het museum gepland die perfect aan de eisen voor zulke musea voldoen. Die nieuwe volumes willen we niet laten concurreren met wat er al is, ze zullen de hoofdrol niet opeisen. VAN DEN BERG: Essentieel voor ons – en voor onze opdrachtgever – is ook dat een groot deel van het gebouw gratis toegankelijk blijft voor het publiek. Op dit moment is de kanaalzijde op de eerste verdieping dat nog niet, maar dat willen we veranderen. Want het is pas daar dat je het kanaal echt ziet en voelt, dat de lichtinval zo indrukwekkend is,
kunst. De keuze om hier puur op cultuurfuncties te focussen – en de hotelpiste bijvoorbeeld te verlaten – is een belangrijk gebaar voor Brussel.
Jullie belangrijkste gesprekspartner is Yves Goldstein, opdrachtgever van de Brusselse regering voor Kanal. Mensen noemen hem intelligent en wilskrachtig, maar verwijten hem ook dat hij wat in zijn hoekje werkt, alles naar zich toetrekt en een politieke pion is van Rudi Vervoort. Hoe is het om met hem te werken? FONTEYNE: Tot nu toe heel goed. Hij
weet wat hij wil en staat open voor dialoog. In de wedstrijdfase hebben wij in elk geval met heel veel mensen gesproken. We wilden een duidelijk beeld krijgen van wat we behalve het CIVA en het museum nog kunnen toevoegen om het gebouw te verankeren in zijn omgeving. Dat werd geapprecieerd en we willen die gesprekken nu ook voortzetten. Je kan ook moeilijk zeggen dat Kanal vandaag een eiland is, als je kijkt naar de lijst van samenwerkingen: Kunstenfestival, Kaai, Flagey …
De kanaalzone is de laatste jaren steeds meer een loft- en duurdere appartementenzone aan het worden: Upsite, Thurn & Taxis, het grote project aan Depot Design, een van de KBC-gebouwen verdwijnt voor woningen … Het gewestelijke kanaalplan kiest nochtans voor vermenging van functies. Wordt Kanal niet gewoon een extra motor voor gentrificatie in dat gebied? De eerste dag had je daarover al protestgraffiti op de gevel. VIERIN: Het klopt natuurlijk dat een museum een en ander meebrengt, we zien dat in andere steden ook. Maar het gebouw wordt wel publiek. Hier zullen er alvast geen dergelijke flats komen. Het is ook juist dat we ons hart vasthouden als er alweer zo’n monofunctioneel woonproject wordt aangekondigd. Maar de marktwaarde van die smalle strook langs het kanaal is nu eenmaal vrij hoog op de woningmarkt. FONTEYNE: Het is aan de overheid om ook alternatieven te plannen in deze zone. Daarnaast is het ook de bedoeling om productieactiviteiten naar Kanal te halen. Ateliers om te bouwen, om scholen te ontvangen bijvoorbeeld. VIERIN: Verder zijn er in Brussel ook veel jonge gasten die niet thuis willen blijven omdat ze uit grote gezinnen komen bijvoorbeeld, die plekken nodig hebben. City 2 past daarin, Muntpunt ook. Ze zullen de weg wel vinden naar Kanal, waar studie- en ontmoetingsplaatsen komen.
BRUZZ | DE VERHALEN
leeftijd hebben voor een levendige stadswijk. Is het niet aartsmoeilijk om zo’n groot stadsdeel in één keer te plannen?
NoA besteedt veel aandacht aan de emotionele impact van zijn gebouwen, lazen we op jullie site. Wat zal een bezoeker aan Kanal moeten voelen? FONTEYNE: Die impact is er al.
Bezoekers zijn verwonderd. Iedereen is thrilled, ook de kinderen die hier rondlopen. VIERIN: Mensen zullen de intensiteit van de ruimte voelen. En ze krijgen een uniek zicht op een kanaal dat in Brussel bijna nergens te zien is.
noAarchitecten Opgericht in 1999 door Philippe Vierin, An Fonteyne en Jitse van den Berg Hun eerste opdracht was de uitbreiding van
het stadhuis van Kortrijk
een woonwijk op de site van Thurn & Taxis
In 2015 wonnen ze samen met AWG en Segison Bates de ontwerpwedstrijd voor
Dit jaar tekenden ze voor het winnende ontwerp voor Kanal samen met EM2M en Sergison Bates
30 MEI 2018
I
15
perspective.brussels is op zoek naar talent: iets voor u? Analisten (m/v/x)
VAN UNIVERSITAIR NIVEAU, NEDERLANDSTALIG OF FRANSTALIG, VOOR HET BISA
Als regionaal expertisecentrum initieert perspective.brussels de ontwikkelingsstrategie van het Brussels grondgebied. Naast de algemene directie bestaat perspective. Statistiek en Analyse, het departement Territoriale kennis, Transversale diensten.
SOCIO-ECONOMISCHE ANALISTEN VOOR DE CEL WERK EN ECONOMIE – REF. 07.C.2018 Uw opdracht: U verstrekt expertise en advies aan de socio-economische actoren van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en aan het grote publiek, voornamelijk over de economische activiteiten, de arbeidsmarkt en de levensstandaard. U hebt een universitair diploma Economie en minimaal 5 jaar professionele ervaring die aansluit op de functie, waarvan minstens 2 jaar in de kwantitatieve socio-economische analyse in een universitair onderzoekscentrum of een studiecentrum. SOCIO-ECONOMISCHE ANALISTEN VOOR DE CEL TERRITORIUM EN BEVOLKING – REF 09.C.2018 Uw opdracht: U verstrekt expertise en advies aan de socio-economische actoren van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en aan het grote publiek, voornamelijk over huisvesting, gemeenschapsU hebt een universitair diploma en minimaal 5 jaar professionele ervaring die aansluit op de functie, waarvan minstens 2 jaar in de kwantitatieve socio-economische analyse in een universitair onderzoekscentrum of een studiecentrum. ANALISTEN VOOR DE EVALUATIE VAN HET OVERHEIDSBELEID VOOR DE CEL EVALUATIE VAN HET OVERHEIDSBELEID – REF 11.C.2018 Uw opdracht: U verstrekt expertise en advies aan de socio-economische actoren van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. In dat kader leidt u evaluatieprojecten op uiteenlopende domeinen, zoals economische activiteiten, onderzoek en ontwikkeling, innovatie, de arbeidsmarkt. U hebt een universitair diploma dat is aangepast aan de functie en minstens 4 jaar professionele ervaring die aansluit op de functie, waarvan minstens 2 jaar in de socio-economische analyse in een universitair onderzoekscentrum of een studiecentrum.
http://perspective.brussels/
Projectleiders (m/v/x)
VAN UNIVERSITAIR NIVEAU, NEDERLANDSTALIG OF FRANSTALIG,
REF 18.C.2018 Uw opdracht: coördineert de acties om een document ter goedkeuring voor te leggrammering van de stadsvernieuwingscontracten, met toepassing van de principes van goed bestuur en participatie die de regelgeving oplegt. U hebt een universitair diploma in stedenbouw of territoriale planning, architect, burgerlijk ingenieur-architectuur, geograaf, ... Indien u een masterdiploma hebt in een andere discipline EN beschikt over de relevante ervaring, wordt uw in kandidatuur eveneens in overweging genomen.
Datamanager (m/v/x)
VAN UNIVERSITAIR NIVEAU, NEDERLANDSTALIG OF FRANSTALIG,
REF 21.C.2018 Uw opdracht: U organiseert de inzameling van gegevens in het kader van de werkzaamheden van het departement Territoriale kennis en andere departementen. U garandeert de kwaliteit van de gegevens en de traceerbaarheid van alle interventies op de databases en de archivering van gegevens. U neemt deel aan de redactie en de actualisering van de procedures voor de taken van het datamanagement. U hebt een universitair diploma, met bij voorkeur een ervaring van 2 jaar.
WIJ BIEDEN U ONDER MEER: 35 vakantiedagen per jaar maaltijdcheques van € 8 MIVB-abonnement telewerk gsm-abonnement hospitalisatieverzekering tegemoetkoming van 100% voor het woon-werkverkeer De volledige lijst van de aanvaarde diploma’s vindt u op http://perspective.brussels/nl/over-ons/jobs. PEBR-18-19679 Offre Emploi Analystes Bruzz NL 185x255-ts-230518-r2.indd 1
Indien u wilt deelnemen aan deze selectie, stuurt u Per mail naar jobs@perspective.brussels, Of per post naar perspective.brussels, dienst Human resources, Naamsestraat 59, 1000 Brussel. Uw sollicitatie moet VERPLICHT DE REFERENTIE VERMELDEN van de vacature waarvoor u solliciteert. SOLLICITEREN VOOR 13 JUNI 2018. Het Brussels Gewest voert een actief gelijkekansenen diversiteitsbeleid. 24/05/18 10:38
Opinie
Forum & lezersbrieven
Food Truck Festival en Pool is Cool geven goede voorbeeld
‘Noordwijk ideaal voor evenementen’
D
e Noordwijk staat synoniem voor schandalige kaalslag, saaie kantoorblokken en de laatste jaren ook vluchtelingen. Deze week toont de buurt zich echter van een totaal andere kant. Na eerdere passages in het Warandepark, de Keizerinlaan en op de site van Thurn & Taxis, strijken de mobiele keukens van het Food Truck Festival neer op de Koning Albert II-laan. De organisatoren verwachten honderdduizend bezoekers verspreid over vier dagen. En daar blijft het niet bij. Vrijdagnamiddag zal Pool is Cool, een vereniging die pleit voor een openluchtzwembad, een deel van de rotonde op de kruising tussen de Albert II-laan en de Simon Bolivarlaan inpalmen met een tijdelijke strandbar en ligstoelen. Mensen kunnen voor de gelegenheid ook pootjebaden in de fontein die het midden van de rotonde siert. De evenementen bieden de kans om de Noordwijk door een andere bril te zien. De kille kantoorwijk blijkt eigenlijk de perfecte plek voor allerhande manifestaties, van
optochten over sport- en speeldagen tot optredens in openlucht. De wijk is centraal gelegen en heel goed bereikbaar, met behalve het Noordstation ook verschillende metrohaltes op wandelafstand. Daarnaast wonen er weinig
© POOL IS COOL
wegcapaciteit is er dus erg ruim begroot. Ook de brede voetpaden zijn buiten de kantooruren een stenen woestijn. Een gigantische waste of space die het dichtbevolkte Brussel zich niet langer kan permitteren. Goed idee dus om al die publieke ruimte te laten inpalmen door evenementen, zeker in het weekend. De Noordwijk kan op termijn worden uitgebouwd tot een grootstedelijke feest- en speeltuin, waar mensen van heel
“Waarom niet de volgende Winterpret verplaatsen over de Kleine Ring? LAURENT VERMEERSCH REDACTEUR BRUZZ
mensen, zeker langs de Albert IIlaan en de Bolivarlaan. Er is dus weinig risico op lawaai- of andere overlast. Maar bovenal is er ruimte zat in de Noordwijk. De voornoemde lanen zijn ooit ontworpen om aan te sluiten op internationale snelwegen, maar die zijn uiteindelijk niet tot in de stad verlengd. De
Brussel en daarbuiten elkaar ontmoeten. In één klap kan zo het overaanbod aan evenementen in de Vijfhoek worden aangepakt. Daar klaagt een groeiend aantal bewoners immers steen en been over de drukte en de Disneyfication. Dus waarom niet de volgende Winterpret verplaatsen over de
Kleine Ring? Of de Zuidfoor omdopen tot Noordkermis? Een podium van het Brussels Summer Festival voor het Noordstation? De volgende Nuit Blanche tussen de glazen kantoortorens? Toegegeven, zo spelen we in de kaart van de vastgoedbonzen die de Noordwijk in handen hebben. Velen van hen broeden op plannen om hun monofunctionele kantoorfabrieken om te bouwen of te vervangen door meer gemengde projecten. De eigenaars zijn vragende partij voor meer evenementen, want die kunnen de marktwaarde van een plek vergroten. Couleur Café was bijvoorbeeld een van de wegbereiders voor de herontwikkeling van Thurn & Taxis. Maar privébelangen kunnen ook samenvallen met het algemeen belang. De Noordwijk verder laten aanmodderen als een dood eiland van glas en beton in het midden van een groeiende metropool mag geen optie zijn. Burgers en lokale overheden moeten mee aan de kar trekken om ervoor te zorgen dat ook de directe buurtbewoners van de Antwerpsesteenweg, de Masuiwijk of Sint-Joost hun weg vinden naar de evenementen. Het kan ook een kans zijn om de mensen die, op zoek naar een beter leven, tijdelijk gestrand zijn in het Noordstation of het Maximiliaanpark, nauwer te betrekken bij de stad.
30 MEI 2018
BRUZZ | DEBAT
Met haar strategische ligging, gering aantal potentieel klagende bewoners en overvloed aan onderbenutte ruimte is de Noordwijk een uitgelezen plek voor evenementen. — LAURENT VERMEERSCH
Pool is Cool laat mensen hier op 1 juni even pootjebaden.
I 17
Ronde van Brussel
Tweewekelijks dossier in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
Alle ogen gericht op Brussel-Stad Na het schandaaljaar rond Samusocial, de perikelen rond de voetgangerszone en een handvol klunzige projecten lijkt de PS-dynastie in Brussel-Stad voor het eerst in dertig jaar echt op haar grondvesten te daveren. Of volstaat het charmeoffensief van Philippe Close om als jongste burgemeester ooit aan de macht te blijven? — MATHIAS DECLERCQ, ILLUSTRATIE JURGEN WALSCHOT, FOTO IVAN PUT
D
O PPERVL AK TE
32,6 km
2
Stad Brussel telt in totaal 36 wijken op een grondgebied van 32,6 vierkante kilometer
18
I
30 MEI 2018
vertellen. Dat in de nasleep de beerput opengetrokken werd van het kluwen aan ondoorzichtige vzw’s dat achter de stad schuilgaat, evenmin.
ENTER PHILIPPE CLOSE Met notoir cumulard Philippe Close als derde PS-burgemeester van deze bestuursperiode leek de oude politieke cultuur aanvankelijk niet meteen te zullen veranderen. Maar vandaag erkennen vriend en vijand – lees: de oppositie - wel dat Close snel en efficiënt orde op zaken heeft gesteld. Tussendoor viel met de vzw Gial wel nog een lijk uit de kast, maar verder wist de nieuwe burgemeester in korte tijd de schade te beperken en de excessen in de
Met een werkloosheidsgraad van 16,6 procent zit Koekelberg net boven het gewestelijk gemiddelde (16,4%).
eigen rangen aan te pakken. “De grootste hervorming ooit binnen Brussel-Stad, we doen het voortaan met bijna vijfhonderd mandaten minder,” blikt Close terug. “We zijn, samen met de oppositie, tot de kern van het probleem kunnen gaan.” De opkuis van mandaten en vzw’s was een noodzakelijk kwaad, maar Close kijkt met meer plezier terug op andere verwezenlijkingen. Volgens hem is er nog nooit zoveel geïnvesteerd in onderwijs als nu. “We hebben vierduizend extra plaatsen gecreëerd op de schoolbanken en vijfhonderd in crèches, maar ook veel geïnvesteerd in nieuwe sportzalen.” Ook buiten het centrum werd heel wat geïnvesteerd. “In Neder-Over-Heembeek is een ▲
Niet veel later doken bij de handelaars in het centrum de eerste bordjes op met de foto van Mayeur en het onderschrift “non élu, pas le bienvenu” (niet verkozen, niet welkom). Een slecht gesternte voor wat het meest ambitieuze project van deze legislatuur moest worden: de Anspachlaan autovrij maken. Handelaars die hun omzet zagen kelderen, riepen al snel om het ontslag van Mayeur. Dat zou er uiteindelijk komen, maar wel pas jaren later en om heel andere redenen. Dat de zitpenningen die Mayeur en zijn OCMW-voorzitster Pascale Peraïta jarenlang opstreken bij daklozenorganisatie Samusocial de burgemeester de das zouden omdoen, hoeven we u niet meer te
at het een bewogen bestuursperiode is geweest in Brussel-Stad, is een understatement. Nog voor Freddy Thielemans (PS) aan zijn derde ambtstermijn als burgemeester begon, had er zich bij de coalitievorming al een bijzonder proces voltrokken. Uit verontwaardiging dat de PS in Schaarbeek aan de kant werd geschoven door het CDH, liet Thielemans op zijn beurt de Franstalige christendemocraten vallen in Brussel-Stad. De besnorde burgervader koos in de plaats van een voortzetting van de vorige meerderheid voor een coalitie met de liberalen van MR en Open VLD. Amper een jaar later overhandigde Thielemans de sjerp aan Mayeur.
oppositie zit.
M ED I AAN I N KO M EN
AAN TA L I N WO N E R S
17.617
180.000
Met een mediaan inkomen van 17.617 euro per jaar prijkt Brussel-Stad als vierde laatste onderaan de lijst (2015), al zijn er wel grote verschillen tussen de wijken
Met ongeveer 180.000 inwoners is het de vijfde grootste gemeente van het land
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
BRUSSEL
30 MEI 2018
I 19
▲
gloednieuw sportcentrum geopend en in Laken komt de grootste sportzone op de Heizelvlakte (met het Neo-project, red.). In NederOver-Heembeek en Haren zal onder meer het gloednieuwe commissariaat op de Versailleslaan 24 uur per dag open zijn. Allemaal grote projecten die al lang op tafel lagen maar nu eindelijk uitgevoerd zijn,” aldus Close.
DADENDRANG
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
Ook de – enige overgebleven – Nederlandstalige schepen Els Ampe (Open VLD) klopt zich op de borst met wat ze een “college van bouwers en werkers” noemt. “Er was van bij de start een grote goesting om te bouwen en te realiseren en dat hebben we gedaan. Kijk naar het nieuw administratief centrum dat in aanbouw is, de voetgangerszone, de nieuwe verlichting op de Grote Markt, het nieuwe politiegebouw dat in de steigers staat. Maar we hebben ook op veel plaatsen het wegennet gerenoveerd en geïnvesteerd in de lokale handel, met bijvoorbeeld het elektrisch shoppingbusje en de shopzondagen.” Maar die dadendrang is tegelijk de zwakte van dit college geweest, erkent zowel Ampe als Close. “We hebben zodanig veel proberen te doen dat we niet altijd voldoende de tijd hebben genomen om over alles duidelijk te communiceren,” zegt Ampe. “Dat is tegengesteld aan de tijdsgeest, maar ik denk dat dat voortkomt uit een gezamenlijk trauma dat we overhielden aan de drie voorbije legislaturen, waar zoveel gepraat werd, maar niets gerealiseerd.” “Dat is een persoonlijke frustratie: dat we niet goed genoeg aan burgerparticipatie hebben gedaan,” zegt ook Close. Ook de oppositie is niet blind voor de verwezenlijkingen van het college en de investeringen in
DE COA LITIE De huidige meerderheid begon met een tweetalige liberaalsocialistische as (MR-Open VLD en PS-SP.A). Na het ontslag van Mayeur viel SP.A uit de meerderheid, schepen Persoons werd niet vervangen.
onderwijs en kinderopvang. Toch is voor hen de eindbalans van deze bestuursperiode duidelijk negatief. Dat heeft alles te maken met wat Christian Ceux (CDH) en Fabian Maingain (Défi) eensgezind de saga’s van dit stadsbestuur noemen. “Eerst is er de saga van de drie burgemeesters, maar ook van de vele schepenen,” aldus Ceux. Want ook de schepenposten waren vlot inwisselbaar. Toen Ans Persoons uit de meerderheid werd gezwierd – de wraak van Mayeur, zeg maar – kwam haar bevoegdheid Wijkcontracten eerst bij David Weytsman (MR) terecht en drie maanden later bij Clémentine Barzin (MR). “Een lachertje,” vindt Ceux.” Dat de SP.A midden in de legislatuur uit de meerderheid vloog, noemt hij “ongezien”. Daarnaast vermeldt het gemeenteraadslid ook de saga van de voetgangerszone, de ondergrondse parkings die er nooit zijn gekomen en het circulatieplan. “In plaats van een mobiliteitsplan met lussen, heeft dit College gekozen voor een miniring met desastreuze gevolgen,” aldus nog Ceux. De grootste mislukkingen zijn trouwens de projecten die de stad zelf absoluut wou doordrukken, voegt Maingain (Défi) toe. “Het falen van het Eurostadion, natuurlijk, maar kijk ook naar de heraanleg van de Zavel of het dossier van het Koninklijk Circus.” “De slogan van dit bestuur was dat ze de stad zouden veranderen, maar ik zag het niet aankomen dat ze zomaar een goed werkende concertzaal zouden inpikken,” zegt Ceux daarover.
”Dat is een persoonlijke frustratie: dat we niet goed genoeg aan burgerparticipatie hebben gedaan” PHILIPPE CLOSE BURGEMEESTER © PHOTONEWS
VOORAKKOORD Terwijl het College nog enkele belangrijke dossiers in sneltempo afwerkt, ligt de focus stilaan helemaal op de gemeenteraadsverkiezingen. MR-Open VLD en PS hebben het ondanks alles steeds
PLU S P U N T EN + Onderwijs was de absolute prioriteit, met heel wat nieuwe plaatsen en infrastructuur als gevolg
+ Al verliep de uitvoering niet vlekkeloos, het is wel
de verdienste van dit College dat het de voetgangerszone invoerde
+ Philippe Close heeft in korte tijd het roer omge-
gooid en toont zich een verbindend burgemeester
20
I
30 MEI 2018
M I N P UN T E N - Het kluwen aan vzw’s en ondoorzichtige structuren blijft de vraag oproepen hoe het ooit zover is kunnen komen
- Het Eurostadion-dossier en de saga rond het Koninklijk Circus zijn schoolvoorbeelden van oude politiek
- Van de lang aangekondigde heropleving van de handel op de centrale lanen is niet veel in huis gekomen
BRUSSEL
uitstekend met elkaar kunnen vinden en willen de rangen zo lang mogelijk gesloten houden. Een agressieve campagne zou immers beide partijen schaden, als er bijvoorbeeld nog meer schimmige praktijken of structuren uit de kast vallen. De voltallige oppositie is er trouwens van overtuigd dat er al sinds 2012 een voorakkoord bestaat tussen de twee partijen om het minstens twee bestuursperiodes samen uit te zingen. Dat neemt niet weg dat de liberalen met Alain Courtois deze
keer wel vol voor het burgemeesterschap gaan. “Na twintig jaar opnieuw een liberale burgemeester: dat is voor ons de inzet van deze verkiezingen,” bevestigt Ampe. Maar ook Close wil maar wat graag burgemeester blijven. “Ik heb me gepermitteerd om het op te zoeken en ik ben blijkbaar de jongste burgemeester van Brussel-Stad in zijn huidige vorm (47 jaar). Het burgemeesterschap is vaak iets voor het einde van een politieke carrière, maar net omdat ik jonger ben, kan ik de zaken in alle
vrijheid en zonder taboes bekijken.” Zijn de PS en de MR dan wel nog elkaars gedroomde partner na de verkiezingen? “Ik droom vooral van een absolute meerderheid,” zegt Close met een kwinkslag. “Daarmee zouden we een resoluut socialistisch programma kunnen uitvoeren. Maar dat wordt niet evident, dat weet ik.” Dat tonen ook de peilingen aan: voor het eerst in een lange tijd is het echt koffiedik kijken hoe de verkiezingen in Brussel-Stad zullen uitpakken. Niet de huidige meerderheidspartijen, maar wel Ecolo-Groen komt met
zijn zes jaar na Picnic The Streets, maar het is bij een symbooldossier als de piétonnier gebleven. Op het einde van deze legislatuur staan er elke week bezorgde ouders aan de schoolpoort te protesteren tegen de slechte luchtkwaliteit. Dát is voor ons de grote uitdaging: van Brussel een gezonde, leefbare stad maken. Dat, en een eerlijke en menselijke manier van aan politiek doen. Op dat vlak heeft het stadsbestuur zich van zijn slechtste kant laten zien.” Vraag is op welke bondgenoten Ecolo-Groen zal kunnen rekenen.
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
”Er is bij ons een duidelijke wil om deze hele meerderheid te vervangen” FABIAN MAINGAIN KANDIDAAT-BURGEMEESTER DÉFI © PHOTONEWS
ongeveer 20 procent van de stemmen als grootste uit de laatste peilingen. MR-Open VLD volgt op ongeveer een procent, en de PS ziet na de schandalen haar monsterscore van bijna 30 procent uit 2012 – toen nog met SP.A - verschrompelen tot 17 procent. Défi, PVDA en zelfs N-VA zouden voor een verrassing kunnen zorgen.
GROENEN WILLEN BESTUREN
STA DS PE RSONE EL
8.000
In Brussel is de ambtenaar koning. Met 375 miljoen euro gaat iets meer dan de helft van de jaarlijkse uitgaven naar de lonen van de ruim 8.000 personeelsleden van de stad
SOC I ALE WO N I N G EN
9%
Het aandeel sociale woningen is in de gemeente (9 op 100) iets groter dan in het gewest (7 op 100)
▲
Het zijn maar peilingen, maar het lijkt wel vast te staan dat Ecolo-Groen de grootste uitdager wordt van de huidige meerderheid. De ecologisten steken dan ook niet onder stoelen of banken dat ze mee willen besturen in Brussel-Stad. “Wij gaan voor een radicaal andere visie dan dit bestuur,” zegt Groen-kopman Bart Dhondt. “We
In de coulissen klinkt steeds nadrukkelijker dat Défi de sleutel in handen zou hebben. Kiest de partij van Fabian Maingain ervoor om de huidige meerderheid te depanneren, in het geval die samen niet meer aan genoeg stemmen raken? “Er is bij ons een duidelijke wil om deze hele meerderheid te vervangen,” zegt Maingain daarover. “Als lijsttrekker ben ik kandidaat-burgemeester, maar het is aan de kiezer om die verandering teweeg te brengen en PS en MR te straffen voor de schandalen van dit bestuur.” Afspraak op 14 oktober.
N AT I O N A L I T E I T
1/3
Een derde van de bevolking heeft een buitenlandse nationaliteit, met de Fransen als grootste groep. Zij worden op de voet gevolgd door de Marokkanen, de Roemenen en vervolgens de Italianen en Spanjaarden
30 MEI 2018
I 21
▲
NEDERLANDSTALIG BELEID
Stad slaat mal figuur B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
Bevoegde schepenen die het Nederlands niet machtig zijn en de vele taalblunders in de communicatie: het Nederlandstalig beleid leek niet meteen de prioriteit van deze meerderheid. Al bewoog er wel wat op het vlak van cultuur en zit er schot in de zaak rond de nieuwe basisschool aan de Zennestraat.
V
an ex-burgemeester Yvan Mayeur kan je veel zeggen, maar niet dat hij geen Nederlands sprak. En dat gaat al zeker niet op voor de polyglot die zijn voorganger Freddy Thielemans was. En toch zorgde niemand ervoor dat bij de verdeling van de bevoegdheden in 2012 rekening werd gehouden met de talenknobbels van de schepenen. Ans Persoons (SP.A) kreeg als Vlaamse schepen dan wel Nederlands-
talige Aangelegenheden onder zich, maar het waren wel de zuiver Franstalige PS-schepenen Faouzia Hariche en Karine Lalieux die respectievelijk bevoegd werden voor Nederlandstalig Onderwijs en Cultuur. Dat kan niet anders dan een doorn in het oog zijn van de enige Vlaams-nationalist van de gemeenteraad, Johan Van den Driessche (N-VA). “Neokolonialisten,” noemt hij Hariche en Lalieux. “Dit kan gewoon niet. De schepen van
Een taalblunder van de stad Brussel bij de inhuldiging van het kerkhof van Laken.
22
I
30 MEI 2018
het gemeentelijk onderwijs kan zelfs niet in dialoog treden met de leerkrachten voor wie ze bevoegd is.” En dan zijn er nog de hardnekkige taalblunders in de communicatie die het imago van de stad bij Nederlandstaligen niet meteen vooruithelpen. Maar de malaise gaat dieper dan enkele spelfouten, vindt Van den Driessche. “De houding van dit stadsbestuur zit compleet fout. Een goede tweetaligheid is essentieel, maar dat is nergens terug te vinden in de diensten. Van de honderdvijftig stadswachten is amper twee procent het Nederlands machtig. En dan hebben we het nog niet over de politiediensten, waar Nederlandstaligen tijdens de daluren en ’s nachts vaak uren
verenigingsleven.” Maar op het vlak van de dienstverlening zijn er nog grote stappen te zetten, erkent ook Persoons. “Dat moet veel beter. Instaan voor correcte tweetaligheid is de verantwoordelijkheid van alle schepenen,” klinkt het. Ook Els Ampe (Open VLD), die na de exit van Persoons als enige Vlaamse schepen overbleef en Nederlandstalige Aangelegenheden erfde, is zich bewust van de vaak gebrekkige communicatie. “Laten we eerlijk zijn: in een volgende meerderheid zou ik er ook voor pleiten dat Nederlandstalig Onderwijs en Cultuur bij een tweetalige schepen terechtkomen,” zegt Ampe. Volgens haar is er nu ook een taaladviseur aangeworven die
”Instaan voor correcte tweetaligheid is de verantwoordelijkheid van alle schepenen” ANS PERSOONS EX-VLAAMSE SCHEPEN
moeten wachten tot er iemand is die hun verklaring kan opnemen in hun eigen taal.” Ans Persoons, die het grootste deel van de bestuursperiode verantwoordelijk was voor Nederlandstalige Aangelegenheden, pareert. “Er is voor het eerst een Nederlandstalig cultuurbeleidsplan gekomen, waar alle gemeenschapscentra en de cultuurraad aan hebben meegeschreven. Er werd veel ingezet op cultuurparticipatie, en dat is ook nodig. In Brussel gebeurt er zo veel, je moet als stad vooral een facilitator zijn en de grote projecten kunnen verzoenen met het kleine
moet toezien op het correct gebruik van het Nederlands in alle communicatie en een overkoepelende beleidscoördinator, die over de bevoegdheden heen moet werken. Op het vlak van onderwijs is wel vooruitgang geboekt. Persoons zocht en vond in de Zennestraat de geschikte locatie voor een nieuwe Nederlandstalige basisschool. Dankzij subsidies van het gewest lijkt het licht nu echt op groen te staan. “We boeken vooruitgang, het dossier is bijna afgerond,” bevestigt Ampe. Wanneer de school moet kunnen openen, is nog niet duidelijk. MD
Michaël Bellon
BRUSSEL
Onze columnist trekt elke week naar een plek die tot de verbeelding spreekt
woensdag 9 mei, 15u
De toren staat dus niet mooi in het midden omdat de rechtervleugel pas later werd aangebouwd, en er nog wat plaats moest blijven voor de passage langs de Guldenhoofdstraat. Met andere woorden: zelfs het stadhuis van Brussel is een staaltje Belgische koterijkunst. Maar zolang er geen klank- en lichtspel op wordt losgelaten, is de neogotische gevel zeker het bekijken waard. Hij getuigt van de uit de hand gelopen negentiende-eeuwse mode om gevels op te trekken uit standbeelden in plaats van bakstenen. Zoals in een onaangeroerde doos Stratego staan de beeltenissen van foute helden en valse vaders des vaderlands netjes naast elkaar opgesteld, met ieder een privébaldakijn boven het hoofd. Al zijn er een aantal die hun hoofd wegens omstandigheden zijn kwijtgespeeld. Twee ramen van het stadhuis staan wagenwijd open, wat altijd sympathiek oogt. Al gaat het niet echt om een daad van transparantie, openraampolitiek suggereert op zijn minst dynamiek, leven in de brouwerij, en - in ieder geval letterlijk - een frisse wind. Wat nog opvalt zijn de vele luikjes in het dak. Je zou wensen dat in de zolderkamertjes daarachter ook sprake is van wat hoofdstedelijke dynamiek, tussen schildknapen en dienstmeisjes, schepenen en bodes enzo. Helaas zijn die erkertjes slechts versiering, en zitten er voor zover bekend geen geheime kamers achter. Wie het stadhuis wil verkennen, hoeft zich echter niet te beperken tot gevelstaren. Je kan op bepaalde tijdstippen ook langs de binnenkoer binnenglippen voor een rondleiding. Die begint één hoog in de zogenoemde vorstengalerij: den overloop, waar de portretten hangen van de vorsten uit den vreemde die over onze contreien hebben geheerst. Dat eerbetoon getuigt van een vreemde loyauteit ten opzichte van ex-bezetters. Hebben we dan toch een historische neiging tot soumission? Tussen de kapstokken van de gemeenteraadszaal staat wel een buste van de autochtoon Karel V. Hij is blijkbaar net behandeld met een bijtend productje dat het patina van bepaalde delen van zijn gezicht heeft gehaald. Verder herkennen we staatsieportretten van de gedegenereerde Spaanse Habsburger Karel II, wat Oostenrijkse gouverneurs, consul Napoleon, Willem I, Leo I, en Els Ampe I. Al zou het kunnen dat die laatste gewoon per ongeluk door het beeld liep. Via keizer Karel gaat het naar de gemeenteraadszaal, waar het - even abstractie makend van thermossen, brandalarm en microfoontjes - al goud is wat blinkt. Ik gun vertegenwoordigers van het volk best wat decorum in ruil voor hun inzet,
maar dan liefst zonder dat ze op den duur extra zitpenningen vragen om in dit soort zaaltjes te komen zitten. Als je het mij vraagt, is dat zaaltje ook wat te besloten, te benepen en te comfortabel om een hoofdstedelijk beleid met wervingskracht, visie en overgave te kunnen faciliteren. Een plafondschildering als De vergadering der Goden uit de Oudheid maakt het al helemaal moeilijk bescheiden te blijven. Het stadhuis is eigenlijk een klein Versailles. Voor wie er zijn intrek neemt, dreigt de grootheidswaan. Ik kan hier dan ook lang niet alle luister opsommen. De esthetische kwaliteiten van de gotische zaal en de trouwzaal kent u. Maar het mooiste vertrek op ’t Schoon Verdiep is wat mij betreft de antichambre van het bureel van de burgemeester. Met de reeks schilderijen waarop Jean Baptiste Van Moer een geïdealiseerd beeld van het stadscentrum net voor de overwelving van de Zenne schetste. De zon schijnt er op de gevels van gebakken klei en van vervuiling en overlast lijkt weinig sprake. Dateren is een heikele kwestie in dit ooit gebombardeerde en ook anderszins nog aangepaste pand. Maar de gemeenteraadszaal stamt in ieder geval uit de tijd dat men nog dacht dat tapijten aan de muur moesten hangen. Daar spaarde je schilderijen mee uit, en zolang niemand de muren opliep, versleten wandtapijten ook niet. Maar verschieten deden ze wel: een paar eeuwen zonlicht doen Filips de Goede er wat bleekjes uitzien. En ook de troonsafstand van keizer Karel was, te oordelen aan het tapijt dat daarover gaat, maar een fletse bedoening. In het tussenvertrek richting collegezaal was het wandtapijt te groot voor de wand, en werd het als behangpapier mee de hoek omgedraaid. Belgian solutions. In de collegezaal zelf tonen de tapijten de doop van Clovis, die wij dankzij ons voortreffelijk geschiedenisonderwijs feilloos kunnen situeren op het einde van de vijfde eeuw. Het is een nogal christelijk thema voor zo’n vrijzinnig bastion, maar die doop was dan ook vooral een kwestie van koele berekening en machtspolitiek. Misschien bestaat de educatieve functie voor de collegeleden daarin. 96 meter hoog staat Michaël ondertussen nog altijd de duivel en de tijd te doden. Ofwel durft hij er niet meer af - vallen is voor engelen geen optie - ofwel geniet hij van het uitzicht, en treuzelt hij daarom om het af te maken. Deze Michaël daarentegen heeft stilaan genoeg gezien, en is helemaal klaar met de klus.
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
Stadhuis van Brussel
"Het stadhuis is eigenlijk een klein Versailles. Voor wie er zijn intrek neemt, dreigt de grootheidswaan"
De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/laptopia 30 MEI 2018
I
23
M/V vertelt
BRUZZ wil weten hoe het is om in Brussel te wonen. Wij belden aan bij vier opmerkelijke bewoners. — FOTO'S SASKIA VANDERSTICHELE
RAJAE CHATT BELEIDSMEDEWERKSTER MAATSCHAPPELIJKE INTEGRATIE NEDER-OVER-HEEMBEEK
W
ie vanuit het centrum de tram naar Neder-Over-Heembeek neemt, merkt al snel hoe de bedrijvigheid van de stad hier plaatsmaakt voor meer groen en rust. "Wanneer ik klaag over de drukte hier zegt mijn man altijd dat ik maar eens naar zijn vroegere woonplaats Schaarbeek moet gaan om te vergelijken." Rajae Chatt woont sinds 2005 in Neder-OverHeembeek, op de landkaart een van de uitstulpingen van de gemeente Brussel. Het waren haar studies aan de ULB die Chatt oorspronkelijk naar Brussel brachten, waar ze haar man zou ontmoeten. De liefde deed haar uiteindelijk ook in de hoofdstad blijven. Samen met haar man verhuisde ze naar Neder-Over-Heembeek, dat met zijn vele parkjes en prima tramverbinding een compromis sluit tussen stad en natuur. Chatt werkt als beleidsmedewerkster bij de POD Maatschappelijke integratie en pendelt voor haar werk naar het centrum. De vlotte tramverbinding speelt in haar voordeel. "Op het tijdstip dat mijn collega's uit Wallonië of Vlaanderen moeten opstaan, draai ik mij nog eens om in mijn bed. Je wordt het snel gewoon dat je om de vijf minuten een tram in kan stappen.
24
I
30 MEI 2018
”Wanneer mijn collega's moeten opstaan, kan ik me nog eens omdraaien”
Onlangs was ik in Vlaanderen, en toen bleek dat zo'n vlotte verbinding helemaal niet zo vanzelfsprekend is." Het koppel koos ervoor om helemaal zelf een woning te renoveren. "Neder-Over-Heembeek was vroeger al heel duur, zeker voor twee jonge mensen. Daarom kochten we een huis waar we zelf nog veel in moesten werken, al was dat soms wel afzien." Vandaag is het huis af en wonen ze er met hun kinderen.
De vele parkjes op wandelafstand blijken een troef te zijn wanneer het gezin een uitstap wil maken. "We hebben zelf een route uitgestippeld van het ene speeltuintje in de buurt naar het andere. Er zijn er een paar die blijkbaar nog vrij verborgen zijn, waar bijna nooit iemand anders is. Voor de kinderen is dat heel leuk: een halfuurtje spelen en dan verder naar het volgende speeltuintje. Zo hoeven we niet altijd ver weg te gaan om het leuk te hebben met de kinderen." Ondanks de nabijheid van natuur, heeft Chatt haar twijfels
over de luchtkwaliteit van NederOver-Heembeek. "We wonen tussen de Ring en een verbrandingsoven waar alle afval van Brussel wordt verbrand. Ik weet niet wat dat zou geven, mocht de luchtkwaliteit hier gemeten worden. Toen ik hier in het begin kwam wonen, schreven de kranten over hoe en of die oven gevaarlijk zou zijn voor de volksgezondheid. Vandaag horen we daar niets meer van." Of ze ooit gedacht heeft aan verhuizen? "Af en toe komt dat weleens naar boven. Maar: kiezen is ook verliezen. Ik woon op een halfuur van mijn werk en de kinderen gaan vlakbij naar school. Alle buitenschoolse activiteiten doen we te voet. Als je dan kiest om buiten Brussel te gaan wonen, moet je dat allemaal weer opgeven." — JELSKE ANTONISSEN
BRUSSEL
VOORZITTER GEMEENSCHAPSCENTRUM HAREN
I
n Brussel onder de kerktoren wonen: daarvoor moet je in Haren zijn. De deelgemeente in het noorden telt zo’n 5.000 inwoners en voelt, zeker bij een gezellig avondzonnetje, allesbehalve Brussels aan. “Ik ben op reis in Zuid-Frankrijk al lelijkere kerken tegengekomen,” lacht Kristof Devuyst (35) vanuit zijn portiek in de schaduw van het dorpsplein. Behalve voorzitter van het lokale gemeenschapscentrum is hij ook gewoon een Harenaar in hart en nieren. Op twee jaar na woont hij heel zijn leven in Haren, waar hij nu ook al vier jaar voorzitter is van het plaatselijk gemeenschapscentrum De Linde. “Er is sinds enkele jaren een nieuwe dynamiek ontstaan rond De Linde. Met onze drie modules Nederlands zitten de klaslokaaltjes vol, en we werken nu ook met jongeren met problematische opvoedingssituaties of met een mentale handicap.”
Haren, dat was vroeger dan ook een Vlaams dorp, tot het in 1921 geannexeerd werd door BrusselStad. “Van het Vlaamse karakter blijft vandaag niet veel meer over,” zegt Devuyst. “Er zijn wel nog wat Vlaamse families die hier al enkele generaties wonen, maar de meesten zijn naar de Rand getrokken. Goedkopere woningen en nog iets meer groen, hé.” Voor het overige is Haren bijna volledig een afspiegeling geworden van de Brusselse bevolking, zegt Devuyst. “Sterker nog: de ‘verbrusseling’ gaat hier nog veel sneller dan in andere gemeenten. In Laken heb je nog een instroom van Nederlandstalige inwoners, maar die kiezen niet spontaan voor Haren. Dat maakt dat je hier vaak een grappige dynamiek hebt van een heel diverse bevolking, maar dan in de structuur van een dorp waar
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
KRISTOF DEVUYST
iedereen elkaar nog kent.” Een charmante spreidstand tussen de Rand en Brussel, noemt Devuyst het aanvankelijk, maar wel een die een hypotheek legt op de toekomst van Haren. Het grote Brussel-Stad heeft immers de gewoonte om niet alleen veel publieke woningen in Haren te bouwen, maar ook zowat elk megaproject op het grondgebied van zijn kleinste broertje neer te poten. “De NAVO hadden we al, maar het nieuwe gebouw ligt nog dichter bij het bewoonde gebied. Het grootste MIVB-depot ligt hier ook. En dan is er natuurlijk nog de megagevangenis die hier moet komen.” Dat laatste gevecht lijkt verloren, maar Devuyst hoopt wel dat de inwoners nog inspraak zullen krijgen in wat er met
Schaarbeek-Vorming zal gebeuren, de grootste grondreserve van het gewest die, ondanks wat de naam doet vermoeden, bijna volledig op Harens grondgebied ligt. “Maar dat is het nadeel van deel uit te maken van zo’n grote structuur – met 5.000 bewoners op een totaal van 180.000 inwoners heb je amper inspraak. Dat we dan nog eens bij de hoofdstad van dit land horen, helpt ook niet bepaald (lacht).” En toch laaien ook in Haren de typische discussies over een eenmaking van de Brusselse gemeentes vaak op. “De fusie van de politiezones, bijvoorbeeld: dat zou ons niet slecht uitkomen. Het commissariaat van Evere ligt hier bij wijze van spreken een kilometer verder, maar daar kunnen we niet terecht. De interventiediensten moeten helemaal vanuit Laken komen.” Hoe moet het dan wel verder met Haren? “Fuseer ons maar met Evere en Schaarbeek. Dat is geografisch gezien veel logischer, en dan hebben we tenminste iets te zeggen (lacht).” — MATHIAS DECLERCQ
“Fuseer ons maar met Evere en Schaarbeek, dan hebben we misschien wat meer te zeggen"
30 MEI 2018
I
25
M/V vertelt BIE VANCRAEYNEST COLUMNISTE MO*
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
LAKEN
26
T
oen ik besliste om iets te kopen, zocht ik eerst alleen in wat ik de ‘coole’ gemeenten vond. Het was mijn moeder die ook 1020 in de zoekcriteria had gestoken,” lacht Bie Vancraeynest, eerst jarenlang coördinator van jeugdhuis Chicago, columniste voor MO* en vanaf september gooit ze zich bij de vzw Toestand vol in de strijd tegen leegstand. Tot dan blaast ze nog even uit na het artistieke Enter Festival dat ze zonet op vier verschillende plekken in Brussel organiseerde. En dat uitblazen, dat gebeurt sinds 2012 op haar appartement tweehoog in de Bockstaellaan. “Ik denk niet dat veel mensen ervan dromen om in Laken te wonen,” oppert Vancraeynest. “Maar ik hou ervan. De mix van mensen is onvoorstelbaar. Het lijkt wel alsof ze hier van elke nationaliteit één iemand hebben gedropt.” Nochtans was Bockstael enkele jaren geleden nog een eerder groezelig plein en was de buurt rond het gelijknamige treinstation vooral ’s avonds te mijden. “Toen ik hier kwam wonen, drukte de wijkagent mij op het hart dat ik na 22 uur niet meer moest rondhangen. Maar als er een plein is waar ik op alle momenten al heb vertoefd – de nachtbus stopt er – dan is het wel het Bockstaelplein. Neen, het is er niet altijd even veilig, maar dat is de piétonnier om 3 uur ’s nachts ook niet.”
I
30 MEI 2018
Er is ook gewoon veel veranderd in de buurt de laatste jaren. Het wijkcontract heeft veel goeds gebracht, het Bockstaelplein is voor de helft een autovrij plein geworden en met onder meer Maison de la Création en een grote dansschool heeft het plein iets van een culturele hotspot gekregen. Maar de grootste en meest welkome verandering situeert zich ongetwijfeld toch aan Thurn & Taxis, waar het langwerpige park L28 broodnodig groen en ademruimte voor de bewoners heeft gebracht. “De buurt heeft zich de vrijgekomen ruimte heel snel toegeëigend. De jonge drarries, de hipsters, maar ook de rest van de bewoners. Het is daarom niet zo dat iedereen bij elkaar op schoot zit, maar dat hoeft ook niet altijd.” Ook het dense verenigingsleven in Laken is een droom voor de geëngageerde Vancraeynest. Daarin vervult het gemeenschapscentrum Nekkersdal, enkele deuren verder, een belangrijke rol. “Vooral de cafetaria Nic Nac, omdat ze er bewust voor gekozen hebben om de prijzen heel laag te houden. Voor 2 euro koop je er een broodje, en dat betekent veel voor de mensen die het niet al te breed hebben – en zo zijn er veel. Het heeft bijna de functie van een sociaal restaurant, zonder er een te zijn.” En zo zijn er nog enkele ontmoetingsplekken die Vancraeynest kan opnoemen. Chez Zohra, waar de Marokkaanse mama niet alleen in de potten, maar ook de ziel roert. De twee Chez Rachids
– de slager en de kruidenier – waar ze haar inkopen doet. En in Café La Perle komt jong en oud de dorst lessen. Komen de Lakenaars dan niets tekort? ”We hebben zo’n jonge bevolking, maar er is veel te weinig aanbod. Bij een jonge mens hoort een heel netwerk – die moet kunnen zwemmen, naar school gaan, actief bewegen, in een jeugdhuis terechtkunnen. Ik heb niet de indruk dat dat allemaal volgt.”
“De wooncrisis is hier duidelijk voelbaar, maar het gaat niet louter over woningen. Mensen hebben fysieke en mentale ruimte nodig, maar hebben vaak - zoals ik - geen terras of tuin en moeten dus wel naar buiten. Dus, als ze ooit een poort zetten rond het park aan Thurn & Taxis, ben ik de eerste die dat zal saboteren (lacht).” — MATHIAS DECLERCQ
“Ik ben onder de indruk van het sociale weefsel in Laken”
BRUSSEL
KUNSTENAAR BRUSSEL
N
u is het nog rustig,” glimlacht Roel Kerkhofs. Hij is kunstenaar en woont vijfhoog in een appartement, niet ver van de Sint-Gorikshallen in het centrum. Vijfentwintig jaar lang woont hij al in het gebouw: eerst op de zevende verdieping, later twee etages lager in een ruimer appartement. In die tijd heeft Kerkhofs de buurt zien veranderen. “In het begin waren er hier maar twee discotheken, maar die hoorden we amper. Later kwamen hier veel Vietnamese karaokebars, waar we wel wat meer last van hadden. Stilaan zijn er dan verschillende cafés bijgekomen, en
werd het hier steeds drukker.” De stad bereikte een akkoord met de cafés over de overlast, maar de nieuwe voetgangerszone aan de Anspachlaan bracht een andere golf van drukte met zich mee. “Soms heb ik gevoel: hoe minder je verandert, hoe beter (lacht). Ik hou mijn hart vast voor het moment dat de Anspachlaan af zal zijn. Nu is het er nog een boeltje, waardoor de buurt op dit moment gelukkig minder volk aantrekt.” Volgens Kerkhofs wordt er met de voetgangerszone te veel ingezet op het welzijn van de toerist en te weinig op dat van de plaatselijke bewoners. “Een aangename stad
trekt ook veel toeristen aan. Kijk maar naar Amsterdam, Barcelona of Venetië. Daar trekken de bewoners weg uit de stad en komen er Airbnb-appartementen in de plaats. Vijfentwintig jaar geleden was Brussel nog niet zo aangenaam of populair, maar wel nog betaalbaar. Dat is waardoor we dit appartement ook hebben kunnen kopen.” De kunstenaar zoekt ondertussen naar een nieuwe woonplaats, maar is wel van plan om in het centrum van Brussel te blijven. “Er is hier een mix van verschillende culturen. Daarom wonen we hier zo graag. Je komt altijd nieuwe mensen tegen en je vriendenkring verandert om de zoveel tijd. Het voordeel aan het centrum is dat het constant in beweging blijft.” Ook zijn kunstproject Musée Museum uit 2014 draaide rond nieuwe contacten met mensen uit de buurt. Kerkhofs bouwde toen een museumdeur op het Bloemenhofplein en veranderde dat plein zo in een denkbeeldig museum. “Omdat passanten uit nieuwsgierigheid bleven stilstaan aan de deur kon ik ook contact met hen leggen. Ik liet me uitnodigen bij de mensen thuis, waar we praatten over voorwerpen die hun privésfeer sierden. Dan leende ik een voorwerp van hen voor de museumcollectie, die ik elke zondag op het plein tentoonstelde.” De kunstenaar fotografeerde een aantal van die voorwerpen en bundelde ze later in het boek Musée Museum. De drukte neemt gelukkig niet alle charmes weg uit het centrum, en Kerkhofs focust liever op de positieve kanten van zijn buurt. “Ik klaag niet graag over de stad. Het is vermoeiender dan te doen alsof het probleem niet bestaat. Op die manier kan je je concentreren op de zaken die wel goed zijn. Je kan er anders ook lang over blijven zagen.” Verborgen parels in Brussel-Stad geeft hij liever niet prijs. “Dat is gevaarlijk (lacht). Je ziet dat ook met toeristische gidsen als Lonely Planet. Staat het erin, dan is die verborgen parel om zeep.”
B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
ROEL KERKHOFS
— JELSKE ANTONISSEN
“Verborgen parels geef ik liever niet prijs” 30 MEI 2018
I
27
Big City
BRUSSEL
Stel zelf je vraag en stem op BRUZZ.be
Waar ligt Ransbeek en waarom is het geen fusiegemeente van de stad Brussel? Bert uit Sint-Lambrechts-Woluwe
I B R U Z Z | R O N D E VA N B R U S S E L
n het kleinkunstlied Fleur de Buda uit 1971 zingt Della Bossiers over de grijze bomen van de stalen spookstad Haren-Buda, waar het maar ‘eens per uur groen wordt’. Wellicht heeft de chansonnière nooit vermoed dat de Marly-site aan de overkant van het kanaal Brussel-Willebroek, ooit een liederlijk gehucht was: Ransbeek-Heembeek, kortweg Ransbeek. Dat was althans nog zo toen Neder-Heembeek en Over-Heembeek als dorpen fusioneerden in 1813 en tot Ransbeek zo goed als verkaveld werd voor fabrieksbouw in 1930-1932. Ransbeek zit nu gekneld tussen enerzijds de De Béjarlaan, de Vilvoordsesteenweg en de vaartdijk, en anderzijds de Budabrug tot de huidige Ringbrug. Voor de tussenoorlogse terreinherbestemming tekenden de Société belge de l’Azote (SBA), de Compagnie de Gaz et d’Électricité en de Société Métalurigique Hainaut-Sambre met zijn enorme cokesfabriek (in 1932). Zo goed als heel Ransbeek werd snel de site Marly genoemd of de Cockeries de Marly, naar een afspanning Marly die wat verder aan het kanaal lag. Gelukkig werd de mooie barokke Lendrikkapel gered, en steen per steen heropgebouwd in het naburige Vilvoordse parkdomein Drie Fonteinen, dankzij jurist Daniël Campion. Sinds de jaren 1970 claimt Vilvoorde nu de naam Lenterik, voor die uithoek als gehucht. Brussels Open VLD-gemeenteraadslid Dominique De Backer kan de oorspronkelijke plaatsnaamgeving bevestigen. “Ransbeek was gelegen ten noorden van de historische kern van de vroegere parochie Neder-Heembeek," zegt hij. “Het gehucht ontstond bij de kruising van het kanaal met de huidige steenweg op Buda, toen een oude landweg die naar Machelen, Diegem en Haren leidde. Het lag op de grens van Neder-Over-Heembeek en Vilvoorde en stond ook bekend onder de naam Moriansart (sinds de annexatie in 1921 blijft Ransbeek
28
I
30 MEI 2018
een deelwijk van de stad Brussel, red.).” Ik haal er de Ferrariskaart van 1777 bij, gemaakt door wiskundigen in militaire dienst, in © WIKIMEDIA opdracht van de gouverDe Sint-Lendrikkapel van Ransbeek verhuisde naar het domein Drie Fonteinen in Vilvoorde. neur van de Oostenrijkse Nederlanden. Ransbeek is erin te vinden, links stroomafwaarts van het kanaal en de meester van de stad Antwerpen. Slag van Ransbeek werd verplant). Zenne net boven het dorp NederPas toen een nazaat, Anna Elisabeth Nu we toch legendes opdiepen, toch Heembeeck. Veel valt er niet te van Bejar, met Pierre van Coloma even terug naar de kapel van beleven onder mijn loep, zo te zien trouwde (op 20 juni 1668, precies Sint-Landricus (ook Lenterik of aan de onverharde wegen, dan eens 450 jaar geleden) maakte de Lendrik genoemd) die in 1667 in met wat bomen, dan met hagen hofstede Crayenhove plaats voor een Ransbeek werd gebouwd. De omzoomd. Geen steenweg die er heus kasteel, waarna de adellijke Frankische bisschop Landricus van passeert. Alleen enkele privéboomtitel van Baron de Moriensart et de Zinnik, zoon van (Sint-) Vincentius gaarden. En verder, het allerbelangSeroux werd toegeëigend. van Zoningen en (Sint-) Waltradris rijkste, een kasteel: het Château de zou het noordelijke deel van Brabant SLAG VAN RANSBEEK Béjar et Moriansart. Een ‘voorgekerstend hebben in de zevende raadstal’ als een kasteel wilden de eeuw. Daar zou hij zich, verloren Verder is er nog een sluis te zien op Oostenrijkers wel altijd graag op de gelopen in de bossen, georiënteerd oude landkaarten, in het uiterste kaart vastleggen, net als molens, hebben op het roepen van een kraai noorden van Ransbeek, op het vermits ze met 70.000 paarden of het kraaien van een haan. De grondgebied van Vilvoorde. De Sluis naast hun militairen door onze kasteelboerderij op deze locatie werd van Ransbeek, ook Drie Fonteinen contreien trokken. bijgevolg Crayenhove genoemd. genoemd werd echter gesuppriIn de collegiale kerk van Zinnik, meerd bij de aanpassingswerken KRAAIEN waar Landricus eindigde als abt, (vanaf 1900) aan de vaart. wordt de majestueuze reliekenkist Wel is met het verdwijnen van de Het kasteel van Moriansart (ook van de beschermheilige voor hofstede Crayenhove een nog oudere Mariansart en Moriensart geschredieren- en mensenziektes van ‘geschiedenis’ begraven, die van de ven), moet nog niet zo oud geweest Neder-Over-Heembeek nog met een Slag van Ransbeek, die deel zijn, toen de Ferrariskaart ingekleurd ommegang vereerd. Maar – in een uitmaakt van de Grimbergse werd. Voordien stond er de kasteelwel plezantere variant - ook Oorlogen (1139-1159). Het geslacht hoeve van Crayenhove, die aan de dichterbij. Naar (stilaan) jaarlijkse Berthout, ooit kruistochtvaarders en naam Ransbeek te linken is. De traditie organiseert de beschutte Heren van Grimbergen en Mechelen familienaam (Van) Ransbee(c)k is werkplaats Ferme Nos Pilifs een (burcht in het Prinsenbos), voerde en nog wijdverspreid in de regio kaarsjesprocessie op het Lenverloor die strijd tegen de graven van Vilvoorde-Grimbergen-Meise. drikwandelpad naar de kapel in het Leuven. Volgens professor Frans domein Drie Fonteinen. Daar wordt Een legende over de tweejarige Debrabandere, auteur van het het Heembeeks biertje St Lenderik Godfried III van Brabant, verhaalt Woordenboek van de Familienamen in ontkurkt, een dorstlesser van negen dat het geslacht Berthout Godfried België en Noord-Frankrijk komt graden, gebrouwen in de Abbaye des de oorlog verklaarde, toen hij zijn ransbeek van het Germaanse hrabna Rocs in Montignies-sur-Roc in vader verloor. Een strijd van drie (raaf) en baki (beek) om de oude Henegouwen en verwant met dagen werd geleverd, en de wieg plaatsnaam aan te duiden. Er La Schaerbeekoise. De vraagsteller van het kind werd in een eik op het zouden wellicht wat vogels hebben kan dus present geven op 9 juni om slagveld gehangen, zodat geweten ‘gekraaid’ aan de lokale beek. Anna 19.30u aan parking Nos Pilifs in was waar en voor wie er moest Butkens (ca.1580-1625), de eerste de Trassersweg voor een tocht tot worden gevochten. Het mannetje ‘Vrouwe van Crayenhove en 22u. — JEAN-MARIE BINST plaste met zichtbare straal Ransbeek’ trouwde met Jean van meermaals rechtopstaand in de Bejar, die in 1629 tot ridder werd wieg aan de eik, zodat dit tafereel geslagen door de Spaanse koning VOLGENDE WEEK later aanleiding gaf tot het Filips IV, landvoogd van de ZuidelijBestaat het treinstation aan het memorabele bronzen beeldje in de ke Nederlanden. Net als zijn vader kasteel van Laken nog en waarvoor Eikstraat (waar de boom van de Blasius was Jean van Bejar burgewordt dat gebruikt?
Nick Trachet
Brussel en de wereld culinair ontdekt
Iemand maakt zich druk tijdens een reisje naar Engeland. “Er is hier nergens zout op!” Het is waar. Koks in het Verenigd Koninkrijk hebben dure eden moeten zweren geen zout meer te gebruiken. Wanneer Rick Stein in zijn televisieprogramma’s ergens zout over strooide grapte hij – als om te bezweren - “snel, voor de zoutpolitie het merkt!” Zout is fout. Waarom eigenlijk? Wij kunnen niet zonder natriumchloride. De chloor, daar kunnen we weinig mee en dat verdampt snel. Het is het natrium dat we nodig hebben. Natrium regelt de osmose in onze lichaamssappen. Wanneer u meer zout eet dan u nodig heeft, krijgt u dorst, gaat u drinken en de balans wordt hersteld als het natrium op natuurlijke wijze weer het lichaam verlaat. Zo eenvoudig heeft men mij dat geleerd. Als het warm is, heeft u meer zout nodig, wanneer u een inspanning levert ook. Moet iemand met een permanent hoge bloeddruk zoutloos eten? Vraag het aan iedereen die het heeft geprobeerd: dat is futiel, het lukt niet. Vroeger at men meer zout, en er was geen hoge bloeddrukprobleem Hij die werkte ‘in het zweet zijns aanschijns’, hongerde naar zout. Dan zag men op restaurant mensen naar het zoutvat grijpen. Zout strooien werd een breinloze reflex, zowel van de kokkin als van de eter. En zoals Paul Vanden Boeynants zei: “Te veel is trop.” Te veel zout is niet smakelijk, het verdooft de papillen, het is een gastronomische zonde en ja, het brengt onze interne osmose uit evenwicht. Over de oplossing wordt er nagedacht. Professoren die zich écht met voedingswetenschap bezighouden, hebben een hint: gebruik zoveel zout als je lekker vindt, maar kook zelf en vermijd industrieel voedsel. Vermijd de borrelnootjes en chips, kant-en-klaarmaaltijden en bewaarpatés, industriële vleeswaren en
kazen. In die producten heeft zout een bewaarfunctie. Om zulke producten veilig te houden, wordt er veel zout aan toegevoegd en waar mogelijk nog gemaskeerd ook, waardoor u het zout niet proeft. Als u daarentegen zelf kookt, is het bijna onmogelijk om te veel zout te gebruiken. In grote restaurants verdwijnt het zoutvaatje meer en meer van de tafels. Daar zijn verschillende redenen voor. Ten eerste vinden de chefs met een te groot ego dat zij en zij alleen mogen bepalen hoeveel zout er in hun ‘creaties’ gaat. Ten tweede worden de tafels altijd maar kleiner, zo kan er meer volk in het restaurant worden geplaatst. Er is geen plaats meer op tafel. Dan is er de diefstal: mensen nemen al te graag een zoutvaatje mee als souvenir. Dat kost geld. Ook is gewoon zout al lang niet exclusief genoeg. Het moet komen van bergen uit Spanje of Nepal, van de vulkaanstranden van Hawaï of uit de Kreken van Engeland, er is Vikingzout te krijgen en Afrikaans zout. Zoiets doe je niet in zoutvaatjes. Het komt in schoteltjes op tafel met het merk duidelijk zichtbaar erop. Snobs hebben dat nodig. En men bedient zich met de vingers, Erasmus was het daar al niet mee eens: “met de punt van het mes, en niet met drie vingers, want de indruk van vingers in het zout is het blazoen der lomperiken”. De volgende gasten willen geen zout dat bepoteld werd door vreemdelingen. Dus moet er veel van dat chique zout worden weggegooid. Maar het zoutvaatje op tafel is in feite een oeroud symbool van gastvrijheid en vriendschap. De oude Israëlieten heetten hun gast welkom met brood en zout. Een eervol man neemt geen plaats aan een tafel waar er geen brood en zout op staan. Die horen er ook te blijven staan tot de gast weer weg is. En u hoeft het niet te gebruiken. Ken uw klassiekers. Smakelijk.
"Een eervol man neemt geen plaats aan een tafel waar geen brood en zout op staan"
B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D
Zoutpolitie
De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/trachet
INFOAVOND
PENSIOENEN EEN ZEKERE TOEKOMST Hoe waardig zijn de pensioenen van de toekomst? Zijn ze nog betaalbaar? Kom alles te weten over uw pensioen op onze infoavond.
Medewerkers van de pensioendienst van de Socialistische mutualiteit Brabant zijn aanwezig om uw individuele vragen te beantwoorden.
Hannelore Goeman (sp.a) leidt de avond in. Karin Temmerman, sp.a kamerlid, maakt de balans op van het federale regeringsbeleid. Hilde Duroi geeft de visie van het ABVV op de toekomst van de pensioenen.
13.06.2018 19:00-21:00 SOCIALISTISCHE MUTUALITEIT BRABANT Mussenstraat 15 - 1000 Brussel Info: bcomer@parlement.brussels 02 549 64 91
Enfant Terrible Bijzondere mensen in een bijzondere stad
Brussel is opnieuw een bierstad Eoghan Walsh, bierschrijver
B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D
Ik heb me pas laat bekeerd tot bier. In mijn jonge jaren dronk ik vooral cider. Toen ik een semester in Tsjechië studeerde, greep ik naar gerstenat bij gebrek aan alternatief. In België kon ik er nauwelijks aan ontsnappen en langzaamaan ben ik bezweken. Eerst koos ik voor zware bieren zoals Duvel. Daarna switchte ik naar lokale Brusselse bieren. Ik spendeerde fortuinen in de bierwinkel Malt Attacks in Sint-Gillis en schreef me in voor de opleiding zytholoog of biersommelier aan Syntra. Het is moeilijk te zeggen wat mijn lievelingsbier is. Het hangt af van het gezelschap, de plaats, het weer. Op een terrasje in de zon drink ik graag Zinnebir van het vat, een verfrissende pale ale, fruitig en met een kruidige bitterheid. Ook Orval en Rédor, een prima pils van Brasserie Dupont, kunnen mij bekoren. Guinness? Ik heb onlangs nog de sterkere exportversie geproefd, maar it didn’t rock my world. Het smaakt voor mij te veel naar koffie. Brussel heeft een rijke biergeschiedenis, die ik bestudeerd heb op basis van het werk van La Fonderie in Molenbeek en het biermuseum van Schaarbeek. De stad was in de negentiende en twintigste eeuw meer dan geuze en lambiek, er werd bijvoorbeeld ook pils en Münchens lagerbier gebrouwen. Spijtig dat het industriële erfgoed verloren gegaan is, op een enkele uitzondering als Wiels na. Brussel is opnieuw een bierstad. Lange tijd was Cantillon de enige brouwerij, maar in het zog van Brasserie de la Senne zijn er de voorbije jaren microbrouwerijen ontstaan, zoals En Stoemelings en L’Ermitage. Moeder Lambic heeft navolging gekregen als het betere biercafé. Er bestaat in de stad een hechte biergemeenschap, die ook achter de festivals SWAFFF en BXLBeerFest zit. Er mogen wel wat meer
vrouwen op de voorgrond treden, want nu zijn het vooral mannen met baarden (glimlacht). Sommigen noemen craft beer een hype, maar ik denk dat mensen vandaag op zoek zijn naar lokale, ambachtelijke producten met een transparant verhaal. Ik droom ervan volgend jaar zelf een festival te organiseren, waarin bier gelinkt wordt aan kunst, architectuur, muziek en eten. Waarom geen expo over bieretiketten of een wandeling langs verdwenen brouwerijen? Ik blijf verhalen verzamelen op mijn bierblog en organiseer workshops. Een niet te technische, onderhoudende biercursus zou ik ook wel willen geven. Een eigen bier brouwen, daarvoor heb ik het geduld niet. Een brouwer besteedt gemiddeld tachtig procent van zijn tijd aan schoonmaken, vijf procent aan administratie en slechts vijftien procent aan het brouwen zelf (lacht). Ik zie mezelf niet naar Ierland terugkeren. Ik heb hier een gezin, een huis en een baan. Ik ben al tien jaar weg en ik kom sowieso uit een atypisch Iers gezin met niet-religieuze gescheiden ouders. Ik voel me nu vooral Ier als ik naar het rugby kijk of met Ierse vrienden klaag over de politiek in Dublin. In Koekelberg, waar ik sinds drie jaar woon, is het erg relaxed, met het Elisabethpark om de hoek. Ik wandel graag naar het moeras van Ganshoren of dwars door Molenbeek naar het stadscentrum. Ik apprecieer soms ook de anonimiteit van de grootstad. Ik erger me daarentegen aan Brusselse politici die de auto nog altijd slaafs ondersteunen, en de traagheid van de bureaucratie. En weet je wat soms vermoeiend is? Je weet nooit welke taal de andere hier spreekt en je moet je mentaal voorbereiden op meerdere scenario’s. — TOM VAN BOGAERT
Eoghan Walsh (31) groeide op in het Ierse Cork. Hij werkt als communicatiemedewerker bij de ngo Deutsche Stiftung Weltbevölkerung en woont in Koekelberg, samen met zijn Belgische vrouw en twee jonge dochters. Zijn grote passie is bier. Hij schrijft erover op de blog beercity.brussels.
30
I
30 MEI 2018
B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D © SASKIA VANDERSTICHELE
30 MEI 2018
I
31
Literatuur
Jeroen Theunissen over culturele clichés
BRUSSEL, WERELDSTAD
tegen wil en dank
B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D
De roman ‘Jouw huid’ is een Brussels liefdesverhaal. Eén dat zich afspeelt tussen een zwarte, Ghanese vrouw en een witte man uit Wales, die werkt als lobbyist. Overleeft hun liefde de culturele verschillen? En overleeft het boek de clichés? Een gesprek met schrijver Jeroen Theunissen. — JASMIJN POST
W
e spreken af op Luxemburgplein: de wereld van hoofdpersoon Griff, een Welshe lobbyist die verliefd wordt op Ama, een Ghanese twintiger die van huis gevlucht is op zoek naar een nieuw leven. Het is ook een van de vele plekken die schrijver Jeroen Theunissen opzocht om inspiratie op te doen voor Jouw huid. Net als zijn hoofdpersonage trok de in Gent wonende schrijver op lange wandelingen door de hoofdstad. Onderweg bezocht hij ook het Wiertzmuseum, een verborgen museum van de laatromantische schilder, schrijver en beeldhouwer Antoine Wiertz. Het boek ontleende er zijn motto aan: ‘Allons, Bruxelles! Lève toi!’ Brussel moest volgens Wiertz de hoofdstad van de wereld worden, waar Parijs als een provinciestad bij afstak. Hoewel het niet de hoofdstad van de wereld werd, werd het toch die van Europa. “Eerder schreef ik over Beiroet en Syrië. Tot ik bedacht dat ik niet ver van huis hoef te gaan om de wereld tegen te komen.”
Hoofdpersoon Griff komt uit Wales, heeft een goede baan, en is wit in een witte omgeving. Ama komt uit Ghana en heeft geen papieren. Ook het leeftijdsverschil 32
I
30 MEI 2018
© SASKIA VANDERSTICHELE
is groot. Speelt u bewust met die grote tegenstellingen, die tegen clichés aanleunen?
personage. Ik zeg niet dat alle lobbyisten seksistisch zijn.
JEROEN THEUNISSEN: Ama gaat
Of alle Ghanese vrouwen arm.
inderdaad mee met een oudere man, op wie ze verliefd wordt. Dat gebeurt in de werkelijkheid ook. Ze is een mooie jonge vrouw die van seks houdt. Is dat een cliché? Ik weet het niet. De personages spelen er zelf ook mee, stellen de clichés in vraag, maar maken er tegelijkertijd ook deel van uit.
THEUNISSEN: Ze is niet arm, ze komt
uit een rijk milieu. Ik heb een Ghanese vrouw gekozen omdat dat een land is met een grote middenklasse is, om niet het clichébeeld van het arme Afrika te kiezen.
Uw werk wordt wel vaker maatschappelijk geëngageerd genoemd.
THEUNISSEN: Ik heb niet gezegd dat
ik geen verantwoordelijkheid heb. Ik schrijf boeken met de bedoeling om mensen aan het denken te zetten over de maatschappij waarin wij leven. Maar het is niet mijn bedoeling om, pakweg, bepaalde ideeën over diversiteit in Brussel aan te klagen. Ik heb een liefdesverhaal geschreven dat zich afspeelt in Brussel, punt. Uiteraard denkt de lezer dan na over bepaalde zaken.
THEUNISSEN: Ik probeer verhalen te
Bent u zenuwachtiger voor de kritiek van lobbyist Thomas Tindemans dan die van de Ghanese kunstenaar Gorges Ocloo, tijdens het debat bij de boekpresentatie?
maken die de wereld van vandaag beschrijven. Met het boek wil ik niet iets in de maatschappij veranderen. Dan moet je lid worden van Greenpeace.
THEUNISSEN: Ik ben daar niet
zenuwachtig voor, wel benieuwd. Ik denk dat eerder Tindemans kritiek zal hebben, want het beeld dat ik van lobbyisten ophang, is niet zo mooi. Tegelijkertijd is het maar één
Een schrijver reproduceert denkbeelden over de ander, ideeën die de lezer misschien niet eerder heeft gehad. Dan heb je toch een bepaalde verantwoordelijkheid?
“Het slechtste wat je kunt doen is blanke schrijvers verbieden over zwarte personages te schrijven”
Griff staat op het randje van instorten als hij haar ontmoet, en komt tot het besef dat het leven niet alleen om werk draait. THEUNISSEN: Hij is lang gevlucht
voor een soort volwassenwording. Hoewel hij zelf denkt dat hij een heel belangrijke man is, stelt hij niet zoveel voor: hij is een radertje binnen het grotere systeem. Seks beschouwt hij als een soort consumptie, tot hij merkt dat dat bijzonder leeg is. Dankzij Ama kan hij uit de bubbel treden die hij voor zichzelf gebouwd heeft.
Maakt dat Ama niet tot het prototype van de ‘manic pixie dream girl’: het meisje dat al zo vaak in boeken en films hebben gezien, dat de mannelijke protagonist inzicht verschaft?
JEROEN THEUNISSEN
THEUNISSEN: Maar zo is de realiteit
AUTEUR
ook.
JOUW HUID van Jeroen Theunissen wordt op 31 mei 2018 voorgesteld bij PassaPorta (passaporta.be), en is uitgeven bij de Bezige Bij
THEUNISSEN: Ik denk net dat
xxx XXX
Jeroen Theunissen Is het niet jammer om als schrijver die clichés te reproduceren? THEUNISSEN: Hij is evenzeer een
cliché, dat van de rijke westerling. Veel relaties ontstaan vanuit een bepaald denkbeeld: je voelt je fysiek aangetrokken, of kijkt naar iemand op. Ik snap wel dat er kritiek zal komen op het boek: witte schrijver schrijft vanuit het perspectief van de zwarte vrouw, die dan nog met een rijke, oudere, witte man gaat. Dat is dan maar zo. Dat is ook hoe het gaat af en toe, toch? Zij overstijgt het cliché, net als hij, het toonbeeld van een cynische man. Vorig jaar was er in deBuren nog een discussie waarin een Nederlandse zwarte schrijfster (Karin Amatmoekrim, red.) zei dat blanke schrijvers niet over zwarte personages mogen schrijven. Daar ga ik niet in mee: ik mag mijn fantasie gebruiken om te schrijven over wie ik wil. Waarmee ik me inderdaad bewust ben van alle clichés waar mijn personages mee te maken krijgen, maar ik neem ze wel ernstig, en geef ze de kans om de clichés te overstijgen.
Wat was het argument van de schrijfster in deBuren?
geboren in 1977 in Gent studeerde Germaanse talen aan de Universiteit Gent. werkte als leraar Engels en Duits vandaag heeft hij een deeltijdse baan als docent in de film- en theaterschool RITCS in Brussel januari 2004 debuteert met de roman De onzichtbare 2018 publicatie van de roman Jouw huid, die zich afspeelt in Brussel
uitgevers staan te springen als een zwarte of allochtone schrijver met een verhaal komt, want de kans dat zo’n debuut verkoopt is groter. Als ik alleen witte personages zou kiezen voor mijn verhaal, zou ik misschien de kritiek krijgen dat ik alleen daarover schrijf. Of mag ik alleen over white males schrijven omdat ik zelf white male ben? Dat is nonsens. We moeten oppassen voor het soort politieke correctheid dat lijkt op preutsheid. Ik ga niet mee in het idee dat ik niet vanuit het standpunt van een jonge zwarte vrouw mag schrijven. Ik vind dat zeer etnocentrisch. Ik zou de schrijvers die in de bundel Zwart staan, nooit willen verbieden om het verhaal te schrijven van een witte man van ongeveer veertig, zoals ikzelf.
Vindt u dergelijke discussies interessant, of zou u het liever hebben over stijl? THEUNISSEN: Ik vind het interessant,
op voorwaarde dat men niet met het vingertje gaat wijzen naar mij. Ook de discussie in de theaterwereld over Het leven en de werken van Leopold II, van de KVS vond ik boeiend: ik voer het op in de les bij mijn theaterstudenten. Toen ik laatst vroeg of iemand het gezien had, stak een van mijn zwarte studenten haar vinger in de lucht. Ik vroeg haar of ze zich door de voorstelling aangevallen voelde, maar ze antwoordde: ‘nee, waarom?’
Bedoelt u dat met die ‘preutsheid’? THEUNISSEN: Soms kom je in situatie
waar je niet één op één kan denken. Bijvoorbeeld de scène in dat veelbesproken stuk, waarin een zwarte man op het podium staat en het alleen gaat over het feit dat hij een grote lul heeft. Als je dat persoonlijk interpreteert, dan zeg je: ‘oei, dat is racistisch’. Maar misschien weten we dat allemaal wel, en laten we het net daarom zien, om racisme te tonen.
THEUNISSEN: Dat witte schrijvers
zwarte personages niet kunnen begrijpen. Wat ik een belachelijk argument vind.
Er zat veel ironie in die voorstelling, maar misschien is het daar nog niet de juiste tijd voor.
THEUNISSEN: Ik vind het een grote
onderschatting van je publiek om te denken dat men het persoonlijk zal interpreteren. Middelbareschoolstudenten zouden alleen naar die voorstelling mogen kijken als ze er uitleg bij krijgen. Denk je nu echt dat die scholieren niet in staat zijn om zelf te denken? Je zou kunnen zeggen: het moet in de klas gekaderd worden. Je zou ook kunnen zeggen dat België nog niet klaar is met zijn koloniale verleden. Dat is iets anders.
Is dat zo? THEUNISSEN: Als iemand mijn boek
zal interpreteren als seksistisch omdat het hoofdpersonage seksistisch is, of als racistisch omdat ikzelf een blanke man ben, sorry, dan heeft het voor mij weinig zin. We kunnen discussiëren over de details, en over de manier waarop het is gebracht, maar in mijn boek is er geen één-op-éénrelatie, net als bij die voorstelling. Ama is een cliché, ja, maar ze is meer dan dat. En Griff is een even groot cliché, maar ze ontgroeien dat beiden. Ze zegt op een bepaald moment ook tegen hem: ‘ben je nu niet blij dat je een zwartje hebt?’ Als de oudere vrouw bij wie ze poetst zegt dat ze ‘puur’ is, gaat ze daar ook tegenin. Ik had van haar een slachtoffer kunnen maken, maar je kunt niet zeggen dat ze dat is.
B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D
Ik las een ander argument. Er worden weinig zwarte schrijvers gepubliceerd in het Nederlands taalgebied. De bundel ‘Zwart’ van Atlas Contact is eerder uitzondering dan regel. U lukt het, als witte schrijver, wél om het verhaal over een Ghanese vrouw te publiceren.
De zon klimt hoger boven het Luxemburgplein. In de felle zon bouwt een horecaondernemer zijn foodtruck op. Oesters, met een glas champagne voor vijf euro. Aan de ronde statafels zullen later eurocraten en stagiaires van de Europese instellingen een vorkje komen prikken, voor ze neerstrijken op de terrassen. “Gisteren vertelde ik mijn eerstejaars dramastudenten dat ik een boek heb geschreven,” sluit Theunissen af. “Een van mijn studenten, die homo is, begon te morren toen ik vertelde dat het een clichématig heteroverhaal is. Die reactie kun je ook krijgen. Maar er zat ook een zwart meisje in mijn klas dat blij reageerde dat er een zwart personage in voorkwam. Dus hoe moet je daarmee omgaan, wat is de juiste manier? Als iemand het niet met mijn boek eens is, moet die het maar zeggen, zeer goed. Maar het slechtste wat je kunt doen is blanke schrijvers verbieden over zwarte personages te schrijven.” 30 MEI 2018
I
33
MEISER AFGESLOTEN TUNNEL OPEN TUNNEL
Renovatie Reyers-complex: 3 tunnels gelijktijdig gesloten
1
Begin 2018 startte Brussel Mobiliteit de renovatie van de Reyerstunnels. Wat is het doel? De tunnels opnieuw veilig maken voor de weggebruikers en bovengronds meer ruimte
2 DIAMANT
Wat omvatten de werken? Een grondige opknapbeurt van vier van de zes tunnels met: • een nieuw verstevigd dak • nieuwe wanden om de geluidsoverlast te beperken • LED-verlichting om energie te besparen
3
4
SCHUMAN
5
Vanaf 28 mei gaan beide tunnels tussen de E40 en Montgomery en de tunnel van Meiser naar de E40 dicht.
1
Bereid u voor op hinder en denk aan de alternatieven. Meer info op reyersviaduct.be Op de hoogte blijven? Stuur uw mailadres naar mobiliteit@gob.brussels
6
E40 > MEISER
2
MEISER > E40
3
E40 > SCHUMAN
4
SCHUMAN > E40
5
E40 > VERGOTE/MONTGOMERY
6
VERGOTE/MONTGOMERY > E40
MONTGOMERY
be tomorrow be brussels
0800 94 001 Y18-1688_BXLMobiliteit_wave3_advertentie_215x142,5_10.indd 1
16/05/2018 09:38
Ontvang een smartphone bij aankoop van een Flow Swing traplift*
VISQUIZ
Elke vrijdag met Bram Van de Velde op BRUZZ radio 98.8 FM Met een thyssenkrupp traplift blijft u comfortabel en veilig thuis Duitse degelijkheid en 60 jaar ervaring van de marktleider Een traplift op maat, met installatie aan muur- of leuningzijde Adviseurs en installateurs uit uw buurt, met een Service 24/7
Wenst u meer info? U kunt ons steeds contacteren:
Bel ons gratis op 0800 26 672 Surf naar www.tk-traplift.be Ontvang uw gratis informatiepakket
Luister elke vrijdag tussen 7u en 10u naar BRUZZ radio op 98.8 FM en WIN 1 kilo ‘vis van de week’
* Actie onder voorwaarden en enkel geldig van 01/05/2018 t.e.m. 14/06/2018 op de Flow Swing traplift. Zie www.tk-traplift.be. DB509052E8
DB511160E8
TIJD VOOR TUI
NIEUW! TUI DILBEEK Verheydenstraat 20A 1700 Dilbeek 02 300 24 68 dilbeek@tui.be ma-vr: 09u30-12u30 13u30-18u00 za: 09u00-17u00
TUI LAKEN SPANJE
p.p. vanaf
€499
p.p. vanaf
€499
7 nachten, halfpension
TURKIJE 7 nachten, all inclusive
p.p. vanaf
€310
FRANKRIJK • PROVENCE p.p. vanaf
€195
SPANJE • COSTA BRAVA 7 nachten, halfpension
7 nachten, logies
De Wandstraat 132 1020 Laken 02 302 20 03 laken@tui.be ma-vr: 09u30-18u00 za: 10u00-17u00
LAST MINUTES
JUNI, JULI EN AUGUSTUS
TUI DOCKS BRUXSEL Werkhuizenkaai 163 1000 Brussel 023 02 20 01 docks@tui.be ma-vr: 10u00-19u00 za: 10u00-20u00
DB512042E8
onze nieuwe weekactie kinder sneakersokken hangparasol diverse varianten katoen/polyester/elastaan maten 23-38
3 paar
Emoji zwemband
met push-up systeem met aluminium frame antraciet of wit
XL luchtbed 140 cm
Ă˜ 90 cm
4.66
diameter 3 m
099
3995
vuurkorf
Canac vlooiendruppels
metaal mat zwart 38x31 cm
voor honden of katten met dimethicon 6-pack
169 bureau accessoires
waterproof opbergtas
mini highlighters 5-pack, highlighters 6-pack, mini nietmachine, punaise/paperclip/klem in doosje of pennenset
polyvinyl diverse kleuren 10 liter
uitzoeken
892
329
His Style shaving cadeauset
jongens of heren zwemshort
aftershave balsem 100 ml scheerolie 60 ml zeep 100 gram wax 100 gram
diverse varianten met binnenbroek polyester maten 110-152 maten m-xl
WD-40 multispray
EHBO verbanddoos 40-delig
siliconenvrij 250 ml 1 l = 7.96
Figenzi giftset diverse varianten o.a. gold spender
2.44
424 dames jurk
296
grey wash of naturel 3-laags ca. 80 cm
complete set 50-delig
vaderdagtip
1795
badslipper maten 36-41
1.99
g met grote opbergvakken 45x26 cm
4.95
bloempot vierkant antraciet c
795
LAB31 auto tablethouder
Kitchen Hero suikerspinmaker
298
1591
geschikt voor diverse tablet formaten
279
tuin etagère
Werckmann gereedschapset
diverse varianten katoen/modal maten s-xl
199
23x23x20 cm 28x28x24 cm
Nerf Super Soaker
afneembare beschermkap incl. maatschep en 10 stokjes 500 W
Aanbiedingen geldig van woensdag 30 mei t/m dinsdag 5 juni 2018 Altijd op de hoogte blijven van acties en nieuwe producten met onze nieuwsbrief. Meld u aan op action.com/newsletter
3.95 6.95
Scatter Blast
suikerspinsuiker roze, 250 gram 1 kg = 4.76
1.19
695 www.action.com
BEVL - Alle prijzen zijn in Euro. Zet- en drukfouten voorbehouden.
vaderdagtip
399
376
074
DB511157E8
advertorial DB374215D7
NICE PLACE TO WORK/HET NIEUWE WERKEN – LANDELIJKE THUISZORG —
Aan het stuur van je eigen loopbaan Landelijke Thuiszorg zorgt voor een betere ondersteuning van zijn oudere werknemers. Doordat het werktempo hoger ligt dan vroeger, vraagt de job immers meer van de werknemers. Maar met de nodige inspanningen wil Landelijke Thuiszorg er voor zorgen dat werknemers hun job graag blijven doen.
“
Met de steun van het Europees Sociaal Fonds heeft Landelijke Thuiszorg een project opgezet om zijn medewerkers de nodige ondersteuning te bieden. Er worden infoavonden georganiseerd, want
“HET RECEPT OM LANGER MEE TE DRAAIEN, ZIT VAAK IN KLEINE DINGEN.” net zoals in andere sectoren, moet in de dienstensector eveneens langer gewerkt worden. “Op zo’n avond geven we onze mensen informatie over hun werkvermogen, bijvoorbeeld hoe ze in beweging kunnen blijven”, legt
ELKE DAG GEEFT ME VOLDOENING. PATRICIA HERMANS ZORGKUNDIGE (RECHTS OP DE FOTO)
Pascale Balemans van Landelijke Thuiszorg uit. Het recept om langer mee te draaien, zit immers vaak in kleine dingen. “Daarom geven we mensen mee hoe ze gezonder kunnen eten of hun rug kunnen verstevigen.” “Zo’n vormingsavond start met interactief theater, waar herkenbare situaties getoond worden. Zowel
de mooie als zwaardere kanten van de job komen daarbij aan bod. We willen werknemers tonen dat ze hun werksituatie en hun goesting zelf in handen kunnen nemen. Het is immers de intentie van Landelijke Thuiszorg dat de combinatie tussen werk en gezin haalbaar is. Op die manier gaan mensen met plezier langer aan de slag blijven.”
gemotiveerde
Info: 016 24 39 98, www.landelijkethuiszorg.be/jobs
Projectingenieur
TOONZAALVERKOPER
• • • •
Functie:
• Verkopen is uw passie • U begeleidt particulieren en professionele klanten zowel esthetisch als technisch bij de keuze van tegels in de toonzaal • U geeft technisch advies aan de professionele en particuliere klant • U bent verantwoordelijk voor de opvolging van A tot Z: interieuradvies - creatief concept offerte - order - opvolging - verkoop • U verzorgt de administratieve afhandeling van het verkoopproces
U werkt in een team en volgt diverse projecten op vanaf de eerste offerte tot en met de eindoplevering. U heeft leidinggevende capaciteiten, bent een plantrekker, flexibel en stressbestendig. U bent burgerlijk ingenieur of industrieel ingenieur of u heeft een equivalente opleiding of ervaring. U doet ook functionele en procesanalyses. Ervaring in o.a. ketelbouw, warmterecuperatie, piping en energieprocessen speelt in uw voordeel. Een goede talenkennis is vereist.
Ontwerptekenaar • U participeert aan het uittekenen van de voorontwerpen van onze industriële thermische installaties. • In het kader van bestellingen realiseert u fabricatietekeningen van stoomketels en ovens alsook van andere nevenapparatuur, piping, staalstructuren, P.I.D. en ISO’s enz. • U werkt in teamverband en werkt nauw samen met de ontwerp- en projectingenieurs. • Gevarieerd tekenwerk en kans om ook naar de werf te gaan voor coördinatie en/of opvolging. • Niveau A2 (achtergrond mechanica/bouwkunde of gelijkwaardig). • U heeft technische tekenervaring met autocad en/of Solidworks en/of inventor of vergelijkbaar.
Profiel: • U heeft een grote affiniteit met binnenhuisarchitectuur en vormgeving • U bent dynamisch, enthousiast en klantgericht: u slaagt erin de behoeften van de klant te vertalen in concrete oplossingen • U bent proactief en vooral creatief • U bent stressbestendig • U werkt graag in teamverband
Field Supervisor • U bent volledig verantwoordelijk voor de opvolging op de werf van de u toegewezen industriële projecten. • U bent de chef van een team monteurs, pijpfitters, multitechniekers en lassers. • U maakt wekelijks een werkplanning en overloopt deze met de projectverantwoordelijke. • U organiseert werfopeningen bij de klanten, de toolboxmeetings en de organisatie van de keuringen, enz... • U hebt een graduaatdiploma mechanica/elektromechanica of bent afgestudeerd A2 met relevante ervaring. • Goede kennis van Nederlands en Frans is vereist en u bent in bezit van een rijbewijs.
Aanbod: Een aantrekkelijk salaris + hospitalisatieverzekering Een degelijke technische en commerciële opleiding Aangenaam en gevarieerd werk in een dynamisch team en een zeer goede werksfeer De ondersteuning van een grote organisatie Van maandag tot zaterdag - 5 dagen per week 3 zaterdagen/maand (1 vrije zaterdag per maand)!
solliciteren: job@thermicengineering.be DB511618E8
Interesse? Zie jij een nieuwe uitdaging als toonzaalverkoper bij Intercarro in Gent wel zitten? Bezorg ons dan je cv en motivatiebrief via Anja.Boemans@intercarro.be
Werken bij Landelijke Thuiszorg? Voor wie zorg een passie is, vormt een job bij Landelijke Thuiszorg het in vervulling gaan van een droom. Landelijke Thuiszorg is op zoek naar nieuwe krachten die gemotiveerd en flexibel zijn. Werk je graag zelfstandig of in team, in de week of in het weekend? Overdag of ’s nachts? Om het team van verzorgenden, poetshulpen, nachtverzorgenden en kraamverzorgenden uit te breiden, wordt gezocht naar honderd enthousiaste nieuwe collega’s. Wie aan de slag gaat bij Landelijke Thuiszorg kan rekenen op een goede begeleiding en een vast contract.
Thermic Engineering en Thermic Industry behoren tot een dynamische kmo-groep die industriële projecten realiseert en die gespecialiseerd is in energie-omvormingsinstallaties, piping en combustion engineering. Wegens expansie van onze afdelingen zijn wij op zoek naar kandidaten voor onderstaande functies. Bekijk ook onze andere vacatures op www.thermicengineering.be en solliciteer via: job@thermicengineering.be.
Intercarro is een groeiend familiebedrijf met een zeer goede reputatie in de sector. Om onze teams in Groot-Bijgaarden, Sint-Stevens-Woluwe en Waver te versterken, zijn we op zoek naar een
• • • • •
“Je komt op heel wat plaatsen, de laatste jaren is de variatie zelfs nog toegenomen. Waar we vroeger voornamelijk werkten bij bejaarden en kersverse mama’s, komen we nu ook bij personen met dementie, gezinnen in kansarmoede en psychisch zieken.”
NIEUWE KRACHTEN
nv Thermic Engineering sa • Weihoek 3 - A • B-1930 Zaventem www.thermicengineering.be
DB513465E8
WIJNHUIS NICOLAUS ZOEKT: Verkopers (M/V) met passie voor wijnen
BIJVERDIENSTE € 2.150/mnd ➞ INTERIEUR & DECORATIE ➞ VANAF 2 DAGEN/WEEK (ook fulltime mogelijk) ➞ OPLEIDING VOORZIEN
•
We bieden:
DB501395D8
Intercarro is een familiebedrijf met meer dan 40 jaar ervaring in keramische vloer- en wandbekleding, natuursteen, parket en laminaat. Met zijn 6 toonzalen is Intercarro toonaangevend en een betrouwbare partner in de residentiële markt. Met een neus voor kwaliteit en oog voor alle budgetten, ontvangt elke klant een gedegen professioneel advies. Om onze Centrale Projectcel te Groot-Bijgaarden te versterken, zoeken wij een tweetalig:
Commercieel medewerker binnendienst
een exclusief product training en begeleiding doelgerichte klantenwerving werk in eigen regio en op afspraak
Interesse? Bel dhr Hartman 0494 61 27 98 of contacteer via info@nicolaus.be
Noorderlichtcruise!
DB512116E8
Tel. voor afspraak 0488 63 38 87
DB511115E8
IDEAAL VOOR DAMES 50+ ONTHAAL - TELEFONISTE - DEMO SHOWROOM
• U bent enthousiast en ondernemend U hebt plezier in de omgang met mensen
DB509741E8
Groepsreis met Blauwe Vogel-begeleiding vanuit Brussel Bergen - Trondheim - Tromso - Lofoten - Noordkaap - Kirkenes
12 superfijne dagen:
ANTIQUAIR ZOEKT
Functieomschrijving
• Je vertaalt de aangeleverde informatie van de projectontwikkelaar voor intern gebruik • Je volgt klantendossiers (een appartementencomplex, een verkaveling met woningen of een account) op van A tot Z: je verwerkt totaalofferte, order, levering, je beantwoordt eventuele vragen van de uitvoerder tegelwerk... • Je hebt contact met projectleiders, vloerders en de accountmanager
VOOR 2 ANTIEKWINKELS
Alle kwaliteitsbeelden, Chinese vazen, klokken, bronzen…
Profielomschrijving • Je hebt een bachelordiploma (interieur, bedrijfsbeheer, marketing, technisch ingenieur, assistent-architect,...) of gelijkwaardig door ervaring • Affiniteit met de bouwsector en het kunnen lezen van bouwplannen zijn een plus • Je bent commercieel ingesteld, computervaardig (Office), sterk in het werken met rekenbladen • Bureauwerk schrikt je niet af • Je bent nauwkeurig, kunt zelfstandig je werk plannen i.f.v. deadlines, je kan multitasken - je werkt binnen een team • Je spreekt vloeiend Nederlands en hebt een degelijke kennis van het Frans
€2290/pp vliegreis & volpension inbegrepen!
infodag: za 16 juni om 11 u in ons auditorium (gratis toegang, wel even reserveren, aub)
Reisfamilie Carlier
eenmalige afreis woensdag 6 maart 2019
HOGE PRIJZEN, CASH GELD VRIJBLIJVENDE SCHATTING
0494 26 21 47
Luikerstwg. 62 • St-Truiden • tel. 011 705 500 meer info: www.deblauwevogel.be
ostantix@hotmail.com
Aanbod
Interesse? Zie jij een nieuwe uitdaging als dossierbeheerder bij Intercarro in Groot-Bijgaarden wel zitten? Bezorg ons dan je cv en motivatiebrief via Anja.Boemans@intercarro.be
personeelsadvertentie
hier?
contacteer ons snel op rrs@roularta.be of 051 26 67 89 DB486277C8
DB510970E8
Uw
Intercarro biedt jou een uitdagende job binnen een dynamisch en stabiel bedrijf Ervaren collega’s coachen je om je snel te integreren Wij voorzien een aantrekkelijk salaris in verhouding tot je kennis en ervaring Je komt terecht in een respectvolle en open werksfeer met toffe collega’s waarop je kan rekenen
DB511624E8
• • • •