AFGIFTEKANTOOR BRUSSEL X P303153
Wim helsen en bruno vanden broecke samen op de planken En: Eefje de Visser, Miranda July en Black Box Revelation.
03 11 11
OP ZOEK NAAR RUST
“Het vooroordeel is dat het in Brussel nergens stil is, en helaas klopt dat vooroordeel.” Redacteur Michaël Bellon ging op zoek naar stille plekken in Brussel. Zijn tocht leidde langs begraafplaatsen, het Zoniënwoud, tuinwijken, kerken, galerijen en musea. Hij stelde vast dat stilte in de hoofdstad een rekbaar begrip is. Op de foto de begraafplaats van Jette. Geluid, lawaai en stilte, p. 14-15 en 21 in deze krant.
FOTO: IVAN PUT
Mobiliteit > Conferentie van Burgemeesters verwerpt gewestelijk parkeerplan
‘Parkeren moet goedkoper’ BRUSSEL – Het Gewestelijk Parkeerbeleidsplan dat het parkeren in Brussel moet stroomlijnen, stuit op een krachtig njet van de burgemeesters. “Wordt het niet aangepast, dan wijzigen we de wet,” dreigt de Conferentie van Burgemeesters.
E
en en ander staat in een brief die de Conferentie van Burgemeesters naar minister van Vervoer Brigitte Grouwels (CD&V) stuurde. Grouwels heeft al een tijdje een plan klaar voor een gewestelijk parkeerbeleid. Dat vloeit voort uit de Parkeerordonnantie, die in januari 2009 door het Brussels parlement is goedgekeurd. De ordonnantie geeft het parkeerbeleid in handen van het Brussels Gewest. Dat kan daarmee een mobiliteitsbeleid voeren. Zo wil Brussel het parkeren voor de bewoners makkelijker maken, maar tegelijk de autodruk in de hoofdstad verminderen door het parkeren te reglementeren.
Buitenlandse voorbeelden (Amsterdam) hebben de efficiënte daarvan aangetoond. Dat kan echter alleen met een coherent beleid, en dus niet met het huidige versnipperde beleid waarbij elk gemeente een eigen parkeerbeleid ontwikkelt. Een kaart van het Brussels Gewest met de verschillende parkeerzones toont in één oogopslag dat er geen uniformiteit bestaat: sommige gemeenten hebben al hun hele grondgebied ingekleurd, andere nauwelijks enkele straten. Sommige gemeenten gebruiken blauwe zones om de gemeentelijke parkeerdruk te verminderen, andere rode zones. Van de 289.779 parkeerplaatsen in
Brussel is op dit moment 48 procent gereglementeerd. Het ontwerpplan Gewestelijk Parkeerbeleid tekent uniforme zones uit (blauw, groen, oranje en rood) en legt de prijzen vast voor het hele gewest. De gemeenten moeten parkeerplannen opstellen die in het gewestelijk plan passen. Om de autodruk te verminderen gaan de prijzen voor lang parkeren de hoogte in. Twee uur parkeren in een rode zone zal 6,30 euro kosten. Vandaag is dat gemiddeld 2,38 euro. Voor de bewonerskaart zal overal betaald moeten worden; ze zal veertig euro per jaar kosten. Een parkeerkaart voor een tweede auto wordt fors duurder, tot tweehonderd euro. Voor de Conferentie van de Brusselse Burgemeesters kan het gewestelijk parkeerplan niet door de beugel. “Wij zijn tegen uniforme tarieven,” zegt Vincent De Wolf (MR), voorzitter van de werkgroep Parkeren
van de Conferentie. “Parkeren aan het Zoniënwoud of in het hart van de stad is helemaal niet hetzelfde.” De burgemeesters stellen variabele tarieven voor, die de Brusselse gemeenten naar eigen goeddunken kunnen invullen. Opvallend: de ondergrens van die tarieven ligt onder het bodemtarief toegelaten door de Parkeerordonnantie. De Conferentie stelt nog andere maatregelen in vraag. Zo laat het Ontwerpplan maar één bewonerskaart toe per gezin in wijken die heel goed bediend zijn door het openbaar vervoer. “Dat is onaanvaardbaar. En het ergste moet nog komen,” zegt De Wolf. “Want in het Ontwerp staat ook een wurgclausule. Als er te veel bewonerskaarten zijn afgeleverd, wordt er, in ware sovjetstijl, een stop gezet op het afleveren van bewonerskaarten.” De Wolf wil een dringende aanpassing van het ontwerp. “Zo niet
zullen de burgemeesters, in het Brussels parlement, een nieuwe parkeerordonnantie op tafel leggen.” Op 16 november is een overleg gepland tussen minister van Vervoer Brigitte Grouwels en de burgemeesters, in het bijzijn van minister-president Charles Picqué (PS). Grouwels wil luisteren naar constructieve voorstellen van de Brusselse burgemeesters, “maar alleen als die passen binnen de Parkeer ordonnantie.”
Steven Van Garsse ADVERTENTIE
zie pagina 16
N° 1302 VAN 3 TOT 10 NOVEMBER 2011 ¦ WEEK 44: WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VZW BRUSSEL DEZE WEEK, FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE, REDACTIE: 02-226.45.40, ABONNEMENTEN: 02-226.45.45, FAX: 02-226.45.69, E-MAIL: INFO@BDW.BE
BDW 1302 PAGINA 2 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
OPMERKELIJK © BART GOOSSENS
STEEDS MEER CURSISTEN NEDERLANDS BRUSSEL – Een recordaantal nieuwe cursisten meldde zich het afgelopen jaar aan bij het Huis van het Nederlands voor een taalcursus. “Steeds meer mensen beseffen dat de kans op werk en kennis van het Nederlands met elkaar verbonden zijn.”
‘We zoeken iets waarvoor ze hun bed uit willen’ ANDERLECHT – Vijftien Brusselse jongeren die vorig jaar geen enkel schools perspectief meer hadden, zitten nu weer in de schoolbanken. Met dank aan het project Netwerk Leerrecht, dat hen in de tussentijd zinvol bezighield en hen nieuwe talenten liet ontdekken.
N
etwerk Leerrecht Brussel werd precies een jaar geleden opgericht om een antwoord te bieden op het groeiende aantal jongeren in Brussel dat in de loop van het middelbaar plots of geleidelijk aan stopt met naar school gaan. De redenen zijn divers: sommigen geven er zelf de brui aan, anderen hebben het door hun problematisch gedrag verkorven en zijn geschorst of uitgesloten. Uit het rapport Wie is er niet als de schoolbel rinkelt? blijkt dat het Brusselse Nederlandstalige onderwijs 366 problematische spijbelaars in 2009-’10 telde. 79 van hen werden ten langen leste definitief uitgesloten. Wat te doen met deze jongeren, die doorgaans nog leerplichtig zijn? De vzw Tonuso helpt gezinnen bij
moeilijke opvoedingssituaties en heeft al enkele jaren het Klikproject, waarbij naar een zinvolle dagbesteding gezocht wordt voor jongeren zonder school. Vorig jaar kreeg de vzw subsidies van de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) om voor het Brussels Nederlandstalig middelbaar onderwijs een Netwerk Leerrecht op te zetten, naar analogie met wat er al een tijdje in Vlaams-Brabant bestaat. Uitgangspunt is de overtuiging dat jongeren, ook al passen ze niet in het reguliere onderwijs, toch recht hebben op leren, vertelt Pats Van Crombruggen, coördinator van Netwerk Leerrecht. Daarom wordt naar een alternatief traject gezocht, het schooljaar is toch ‘om zeep’. Door hen enkele succeservaringen te laten opdoen moeten ze weer zin
krijgen in school. In die zoektocht naar een zinvolle dagbesteding wordt veel tijd en energie gestoken. “We willen iets vinden waarvoor ze hun bed uit willen. Bij de ene is dat sport, bij de andere paarden,” zegt Van Crombruggen. “Sommigen willen per se in Brussel blijven, anderen willen liever een tijdje de stad uit.” Van Crombruggen gaat dan op zoek naar bedrijven en organisaties die bereid zijn om zo’n jongere een of meer dagen per week bij hen te laten werken. Geheel vrijwillig. De leerplaatsen krijgen geen subsidie of andere vergoeding. Nochtans is het niet altijd evident om zo’n jongere aan het werk te zetten. “Je moet er veel tijd in steken en je mag vooral niet te veel verwachten. Soms weten ze amper hoe je een etiket op een envelop kleeft,” vertelt Hans De Wachter van de Grimbergse jeugddienst Crejaksie, een van de leerplaatsen. Tussen januari en juni van dit jaar stuurden de CLB’s 36 schoolverlaters tussen twaalf en achttien door naar Netwerk Leerrecht, voor het overgrote deel jongens uit het beroeps-
onderwijs. Na een eerste gesprek bleek dat elf van hen om allerlei redenen niet in het project pasten. Er bleven er 25 over. “We komen dan bijeen met de jongere, zijn ouders,
Karel bloeide open en vond de moed om iets te doen met zijn ware passie: dino’s en de prehistorie iemand van zijn laatste school en van het CLB,” zegt Van Crombruggen. Voor zes van de jongeren was de uitkomst dat ze toch beter terugkeerden naar hun school. “Sommigen hebben bijvoorbeeld genoeg aan een time-out. Ze worden dan een paar weken uit de school gehaald. Bij jongeren die echt voor het project Leerrecht in aanmerking komen, is
DE WEEK IN BEELD DOOR SASKIA VANDERSTICHELE © SASKIA VANDERSTICHELE
Het Huis van het Nederlands, dat mensen de weg wijst naar een gepaste cursus, ontving het afgelopen schooljaar 16.833 nieuwe cursisten. Dat zijn er ruim 1.200 meer dan het jaar voordien, en meer dan dubbel zoveel als vier jaar geleden. Ook het totale aantal cursisten stijgt: er zitten nu iets meer dan twintigduizend mensen in de les. Nog eens een kleine twintigduizend mensen leren Nederlands in een Franstalige onderwijsinstelling, concludeerde het Huis uit een rondvraag bij de Franstalige scholen. Ongeveer veertigduizend Brusselaars volgen dus Nederlandse les buiten het leerplichtonderwijs. Tien jaar geleden waren er dat nog maar vijftienduizend. “Mensen zien in dat Nederlands de kansen op de arbeidsmarkt aanzienlijk vergroot,” zegt Gunther Van Neste, directeur van Huis van het Nederlands Brussel. “De meesten leren de taal dan ook om professionele redenen. Anderstalige en economisch zwakkere Brusselaars komen het vaakst bij ons aankloppen: zij moeten vaak naar de Rand uitwijken om werk te vinden, en in die bedrijven wordt Nederlands gesproken. Maar ons klantenbestand is heel divers. Van vluchtelingen uit Libië tot professoren en parlementsleden.” Spelen communautaire perikelen ook een rol? “Toch wel,” meent Van Neste. “Als taal te communautair bekeken wordt, stoot dat mensen af. In periodes met veel communautaire spanningen lopen de inschrijvingen meestal terug, merken we.” Nieuwe trend: cursisten blijven steeds langer Nederlands volgen. Vroeger stopten ze na de twee basisniveaus, dit jaar studeren ze voor het eerst opvallend langer verder. Want een basiskennis van de taal blijkt niet te volstaan op de arbeidsmarkt. Zodra ze werk hebben, haken cursisten wel massaal af. “Dat is niet erg. Op dat moment hebben ze genoeg oefenkansen op het werk.” Goele De Cort / brusselnieuws.be
Uitgelicht > Netwerk Leerrecht zoekt zinvolle tijdsbesteding voor jongeren zonder school
De Tsjech Jakub heeft er jarenlang op moeten oefenen, maar nu maakt hij met zijn zelf in elkaar geknutselde materiaal de mooiste zeepbellen. Hij staat op verschillende plekken in Brussel, maar de Kunstberg is toch een van zijn favorieten.
WEEKOVERZICHT
BDW 1302 PAGINA 3 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
© SASKIA VANDERSTICHELE
WOENSDAG 26 OKTOBER NIEUWE MIVB-TARIEVEN. Een vervoerskaartje kopen in de tram of bus wordt 50 cent duurder en kost voortaan 2,50 euro. Een kaartje buiten het voertuig wordt 20 cent duurder. Ook de abonnementen zouden duurder worden, maar daarover wil de vervoersmaatschappij pas communiceren als de tariefverhogingen goedgekeurd zijn door de Brusselse regering.
DONDERDAG 27 OKTOBER 14.000 overtredingen voor auto’s. Sinds begin 2011 heeft de MIVB 14.000 pv’s opgesteld voor automobilisten die een bus- of trambaan oneigenlijk gebruiken. De vervoersmaatschappij heeft driehonderd beëdigde medewerkers in dienst die de inbreuken mogen vaststellen. 147 GOMB-WONINGEN IN KUREGEM. De Gewestelijke Ontwikkelingsmaatschappij voor Brussel levert 147 woningen op in de buurt van het Zuidstation. De woningen passen in het project BaraDe Lijn. Er is 29 miljoen euro in geïnvesteerd.
Met de jongeren wordt gezocht naar een zinvolle dagbesteding, bijvoorbeeld bij Televil in Dilbeek.
time-out een gepasseerd station. Terug naar hun oude school is geen optie.” Met de overige negentien werd gezocht naar een zinvolle dagbesteding. Een van hen was Karel, zestien jaar. Hij volgde een beroepsopleiding schrijnwerkerij in Sint-PietersWoluwe, maar voelde zich gepest. Hij begon zich op te sluiten in zijn slaapkamer. Via het CLB kwamen Karel en zijn moeder terecht bij Leerrecht. Het duurde even voor een geschikte leerplek gevonden was. Karel werd eerst in contact gebracht met enkele sociale werkplaatsen, maar daarvoor was hij absoluut niet
“ “ HET WOORD
gemotiveerd. Waar hij wel enthousiasme voor kon opbrengen, waren de senioren- en kinderactiviteiten van het dienstencentrum Cosmos in Kuregem. Hij ging er twee dagen per week helpen. Karel bloeide weer open en vond de moed om iets te doen met zijn ware passie: dino’s en de prehistorie. Hij schreef eigenhandig een sollicitatiebrief naar het Museum voor Natuurwetenschappen en kon één dag per week terecht bij de onderhoudsploeg. Poetsen tussen de dino’s. Het mondde uit in een – betaalde – vakantiebaan in het museum. Door al deze positieve ervaringen
werd ook school weer bespreekbaar, maar dan een ander type. Karel en – vooral – zijn moeder gaven hun verzet tegen het bijzonder onderwijs op. Hij volgt nu de richting onderhoudshulp in Zaveldal. Net als Karel zitten vandaag nog veertien andere jongeren uit het Leerrecht-traject opnieuw in de schoolbanken. Twee anderen zijn inmiddels achttien en zoeken werk. Voor de laatste twee is de oplossing nog niet gevonden. De VGC heeft de subsidies voor het project inmiddels met een jaar verlengd. Bettina Hubo
Een vermindering van de werkloosheidsvergoeding in de tijd is voor hen taboe, omdat daardoor het precaire evenwicht tussen politiek en electoraat verstoord kan worden.” Volgens Luckas Vander Taelen (Groen!) houden Franstalige Brusselse politici jongeren vast in een werkloosheidsval. Discriminatie is niet de kern van de zaak (in De Standaard).
Europees? Geen OCMW. Ingezetenen van de Europese Unie hebben voortaan geen recht meer op steun van een OCMW de eerste drie maanden van hun verblijf in België. Dat heeft het federale parlement beslist. De maatregel is vooral bedoeld tegen de grote instroom aan Roma. Asielzoekers hebben voortaan alleen recht op opvang tijdens hun eerste asielaanvraag, zo wordt ook beslist. De groene partijen stemmen tegen, Vlaams Belang onthoudt zich. Een jaar leerrecht. Het programma van de vzw Tonuso helpt jongeren die er op school de brui aan geven. In 2009-’10 had het Nederlandstalig middelbaar onderwijs 366 problematische spijbelaars.
VRIJDAG 28 OKTOBER Reyersviaduct klaar. Het viaduct aan de Reyerslaan is gerenoveerd. De brug uit de jaren 1970 had vaak te kampen met overstromingen, waardoor aanpassingen aan het waterafvoersysteem nodig waren. De werkzaamheden hebben 2 miljoen euro gekost. UPLACE KRIJGT BOUWVERGUNNING. Het winkelcentrum Uplace in Machelen krijgt van de Vlaamse regering een bouwvergunning. Wel moet de Vlaamse overheid in beroep nog oordelen over de aflevering van de milieuvergunning voor het complex. De werkgeversorganisatie Unizo en de milieuvereniging Bral overwegen juridische stappen tegen Uplace. Volgens hen gaat de Vlaamse regering in tegen haar eigen beleid, dat lokaal winkelen vooropstelt. Werkloosheid daalt licht. In de eerste jaarhelft is het aantal werklozen in het Brusselse gewest gedaald met anderhalf procent tegenover het jaar voordien. Dat heeft de FOD Economie becijferd. In Vlaanderen en Wallonië daalde het aantal werklozen met meer dan twintig procent. Kantoortoren voor Wetstraat. Atenor heeft een nieuw ontwerp voor een kantoortoren in de Wetstraat, op de plaats waar nu het Crowne Plaza ligt. In de sokkel zouden vijf verdiepingen appartementen komen, en daarboven ongeveer 25 verdiepingen voor economische functies.
ZONDAG 30 OKTOBER
Werklozen die na een bepaalde termijn automatisch uit het systeem worden gesloten, duiken op in andere uitkeringssectoren, verarmen en worden uiteindelijk minder adequaat geactiveerd richting werk.” Elke Van den Brandt, Filip Watteeuw en Wouter Van Besien fluiten hun partijgenoot Vander Taelen openlijk terug. “Je duwt de mensen nog meer kopje-onder” (in De Standaard, drie dagen later).
Onbeleefdhedenpreventie
Nu de gemeentekassen leeg zijn, moeten onze bestuurders nieuwe initiatieven ontplooien. Initiatieven die geen of weinig geld kosten. Stewards, stadswachten en parkwachters hebben we al in alle kleuren. Paars, rood, groen. Ze doen aan veiligheidspreventie, al is niet altijd duidelijk hoe ze dat doen. Maar daar zijn ze al met velen. Een nieuwe loot aan de veiligheidspreventiestam hoeft dan ook niet. En misschien komen daar ook geen
journalisten op af. “Scoren!” moet de Brusselse burgemeester Freddy Thielemans (PS) gedacht hebben. En hij kondigt de onbeleefdhedenpreventie aan. De voorstelling van het project konden we spijtig genoeg niet bijwonen, maar de eerstvolgende keer dat we fils de pute naar het hoofd geslingerd krijgen, bellen we met de burgervader zelf. Om eens onverbloemd te zeggen wat we van de onbeleefdhedenpreventie denken. In echt Nederlands. DV
Havenlaan van de baan. Minister van Openbare Werken Brigitte Grouwels (CD&V) kondigt aan dat het Hoofdstedelijk Gewest afziet van een juridische procedure in het dossier-Havenlaan. De Brusselse regering herziet de plannen op de lange termijn, maar wil op de korte termijn wel tijdelijke fiets- en voetpaden aanleggen.
MAANDAG 31 OKTOBER Werkgroep tegen kindbedelaars. De federale en lokale politie werken in de toekomst samen om de uitbuiting van kinderen bij bedelen tegen te gaan, schrijft De Morgen. Het probleem zou zich vooral situeren bij Roma. Kritiek op kuifje. Voormalig Brussels schepen van Cultuur Philippe Decloux (Ecolo) meent dat de première van Kuifje en het geheim van de eenhoorn 400.000 euro heeft gekost. VisitBrussels ontkent en zegt dat ze regisseur Steven Spielberg niets hebben betaald, en dat de evenementen op het De Brouckèreplein 200.000 euro hebben gekost. Volgens VisitBrussels kosten zulke grootschalige media-evenementen doorgaans drie miljoen. Samengesteld door Christophe Degreef
MEER NIEUWS DE HELE WEEK ROND OP SURF NAAR BRUSSELNIEUWS.BE EN SCHRIJF JE IN OP DE NIEUWSBRIEF
© MARC GYSENS
BDW 1302 PAGINA 4 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Vorming > Opleidingscentrum Syntra Brussel staat voor uitdagingen
‘We moeten afstemmen op de Brusselse noden’ BRUSSEL – Het aantal opleidingen van Syntra Brussel is sinds 2003 verdubbeld. Nu wil de benjamin onder de Syntra’s de lat nog hoger leggen. De naamsbekendheid moet groter, de cursussen ‘brusselser’. Er zijn groeikansen te over, bijvoorbeeld met anderstalige cursisten, maar tegelijk dreigt het faillissement. Per direct zelfs, als de politiek de Brusselnorm laat vallen.
N
et nu Syntra Brussel een financieel gezond Nederlandstalig opleidingscentrum voor zelfstandigen en kmo’s heeft uitgebouwd, komen er nieuwe uitdagingen op het centrum af. Goed ondernemerschap is anticiperen op behoeftes. Maar soms gaat dat traag. De overheid vraagt nu pas om het cursusaanbod voor jongeren en volwassenen af te stemmen op de ‘grootstedelijke behoeften’. Maar de overheid wikt en weegt tegelijkertijd over de Brusselnorm, in het kader van landelijke bezuinigingen. (Volgens de Brusselnorm of 300.000norm zijn er in het gewest 300.000 ‘gebruikers’ van Nederlandstalige/ Vlaamse voorzieningen.) Hoe gaat Syntra Brussel hiermee om? We vragen het aan de trekpaarden: voorzitter Eddy Marstboom (voor zijn pensioentijd Unizo-voorman, voordien NCMV) en kersvers directeur Sigurd Vangermeersch (met een verleden in de politiek en als coördinator van onderwijsprogramma’s in Rwanda).
Syntra Brussel kopieert het opleidingsaanbod uit Vlaanderen, en dat blijkt niet te volstaan voor de overheid. Eddy Marstboom: “Bij onze opstart in 2003 bleek er meer dan een markt te zijn voor een Nederlandstalig Syntra in Brussel en de Rand. Dankzij het kopiëren van het Vlaamse opleidingsaanbod konden we hier behoorlijk snel groeien. Het maakte Syntra Brussel financieel leefbaar; nu moeten we vooruitblikken en verdiepen. Een specifiek Brussels opleidingsaanbod dringt zich op. We gaan de vergelijking maken met onze Franstalige pendant Espace Formation PME, dat bijvoorbeeld sterk staat in deeltijds leren/ deeltijds werken. Op die manier kan Syntra Vlaanderen zien wat in Brussel nog extra mogelijk is.” U veronderstelt een groeimarkt voor cursisten in Brussel. Waarop baseert u zich? Sigurd Vangermeersch: “Twee derde van de cursisten komt van
buiten Brussel. Als we willen doorgroeien, moeten we ons richten op mensen die in Brussel wonen. Een van de doelgroepen daarin zijn jongeren uit het Nederlandstalige onderwijs. Zij maken toch 22 tot 24 procent van alle leerplichtigen in Brussel uit. Die jongeren kunnen bij heroriëntatie of schoolmoeheid terecht in ons Leertijd-programma (4 dagen per week vakpraktijk bij een ondernemer, 1 dag school, red.).” Hoe gaat u de Brusselse jongeren bereiken? Vangermeersch: “Syntra Brussel moet dringend zijn communicatiestrategie aanpassen. Totnogtoe was die te uniform, met één opleidingskrant voor heel het aanbod. Die werd vijfmaal per jaar verspreid
via de Streekkrant in de Rand en BDW in Brussel. Nu willen we diversifiëren om ook anderstaligen te bereiken, bijvoorbeeld in het Nederlandstalig onderwijs of met direct mail. Ook willen we nauw samenwerken met de Brusselse instellingen, bijvoorbeeld met het Brussels Onthaalbureau BON, Tracé (inschakeling op de arbeidsmarkt) en het Belgisch-Roemeens Huis. Volwassen Roemenen krijgen hier opleidingen zoals tegelzetten, horeca of bedrijfsbeheer. Via taalomkadering worden die cursussen aan homo gene groepen Roemenen gegeven. De tolk wordt extra gesubsidieerd via Syntra Vlaanderen en het Europees Sociaal Fonds.” Waarom wilt u ook focussen
op anderstalige cursisten? Vangermeersch: “Ons aanbod afstemmen op Brussel betekent ook rekening houden met een populatie die van huis uit grotendeels niet-Nederlandstalig is. Doordat de status van het Nederlands stijgt in anderstalige milieus, ligt hier een poten tiële markt. Daarbij komt dat in het Nederlandstalig onderwijs heel wat jongeren met taalachterstand zitten; ook zij zijn potentiële cursisten voor Syntra. In ons taalbeleidsplan hebben we het Huis van het Nederlands (gespecialiseerd in het screenen van taalniveaus, red.) gevraagd om uit te zoeken hoe taalvaardig zij moeten zijn om met succes ons opleidingstraject af te werken. De opleiding bedrijfsbeheer komt nu eerst onder de loep, later volgen andere richtingen, zoals tegelzetter.” Marstboom: “In ons bestuur wordt de vraag gesteld of een cursusaanbod in het Engels op zijn plaats zou zijn. Ik denk dat de kennis van het Engels bij heel wat allochtonen veel beter is dan hun kennis van Frans
Slecht statuut voor lesgevers BRUSSEL – De arbeidsvoorwaarden van de les gevers in de Syntra’s (dus ook in Brussel) blijven een heikel punt. Onwettig, zegt de ene – ook wel eens een rechter. Te nemen of te laten, schermt de andere. De lesgevers ondertekenen een ‘Arbeidscontract voor een duidelijk omschreven werk’, volgens de Brusselse lesgeversraad “slechter dan een tijdelijk contract”. Afwezigheid door ziekte moet worden gecompenseerd. Een opzeggingsvergoeding of anciënniteit is er niet, herexamenopdrachten worden niet gehonoreerd. Drie tot twintig of méér opeenvolgende contracten van dit type leiden niet tot een contract van onbepaalde duur, zoals de wet voor tijdelijke contracten voorschrijft. Het is, kortom, een slecht statuut dat voor frustratie zorgt. In 2012 moeten er weer sociale verkiezingen worden georganiseerd. De drie vakbonden willen dat in principe wel, maar er zijn andere prioriteiten dan Syntra, is de toon bij de bediendencentrales van ABVV en ACV. We vroegen Eddy Marstboom of hij sociale verkiezingen laat organiseren. Marstboom: “In Syntra Brussel? Dat hangt af van wat over het hele netwerk wordt gedaan. (In de overige vier Syntra’s, waar overal meer dan vijftig mensen eigen personeel is, waren er vorige keer wel sociale verkiezingen, red.) De zaak
zou in haar geheel moeten worden aangepakt. We gaan in Brussel naar twintig bedienden en tweehonderd docenten. Als je sociale verkiezingen organiseert, zou het logisch zijn dat de ‘tijdelijke’ lesgevers de gesprekspartner worden. Zij zijn niet onbelangrijk, maar in wezen zijn sociale verkiezingen bedoeld voor het ‘eigen personeel’. Ten tweede hebben we maar beperkt vat op het loonstatuut van de lesgevers. Dat wordt geregeld in besluiten via het agentschap en de voogdijoverheid. We zijn niet tegen een beter loon voor de lesgevers, maar het impliceert wel dat we meer subsidies moeten krijgen. En dat kun je niet voor Brussel alleen hard maken. Dan moet het hele netwerk volgen.” “Destijds kon het statuut niet worden afgestemd op dat uit het onderwijs,” vervolgt Marstboom. “Daar komt bij dat we bij de uitzonderingsregel horen die voor andere opleidingen bestaat. Je kunt een individueel centrum niet met de vinger wijzen voor een groter, betwistbaar systeem. Normaal zou men met de repercussies rekening kunnen houden mochten de Syntra’s binnen een andere sector, dus binnen een ander paritair comité (nu de social-profitsector, red.) vallen. In de praktijk komt dat erop neer dat men een globale ondernemingsovereenkomst zou sluiten voor alle Syntra’s, maar zoiets moet met de vakbonden getoetst worden.” JMB
of Nederlands. Moeten wij net als veel Europese landen het Engels als tweede taal niet als een opportuniteit zien in ons onderwijsaanbod? Ik weet dat zoiets politiek gevoelig ligt... Maar ik zie wel dat Vlaanderen zijn hoofdstad onvoldoende steunt als het om opportunities voor Nederlandstaligen gaat. Ik betreur dat de Nederlandstalige politici van Brussel in hun eigen partij niet met Brusselse items aan moeten komen. De reactie is altijd: ‘Ver van mijn bed.’” Nieuw is dat u opleidingen op maat van de Brusselse bedrijven wilt aanbieden. Vangermeersch: “Uit de nieuwste cijfers van Syntra Vlaanderen blijkt dat er in Brussel meer dan honderdduizend kmo’s zijn. Een deel van die kmo’s wil het personeel bijscholen, of het nu in het Frans of Nederlands is. Wij willen samen met kmo’s aftasten welke specifieke opleidingsnoden er zijn, hun behoeften analyseren. Dat kan in één sector zijn, maar het kan ook bij een groep detailhandelaars in Molenbeek. Daarna kunnen we een ‘opleiding op maat’ van de onderneming uitwerken. Die traditie bestaat elders al lang. In de campussen van West-Vlaanderen maakt het ‘aanbod op maat’ dertig procent van de opleidingen uit, in
BDW 1302 PAGINA 5 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
VILLO: ANDERLECHT EN BOSVOORDE ANDERLECHT – Naast de vijf al bestaande Villo-stations komen er in Anderlecht maar liefst 28 nieuwe stations bij. Daarmee gaat de tweede fase van Villo van start. De nieuwe stations worden over het hele grondgebied verspreid. Nu zijn er alleen nog maar Villostandplaatsen in Kuregem, het hart van Anderlecht, zeg maar. In de lente van 2012 zouden alle stations in gebruik genomen worden. De tweede fase van Villo bestaat uit een uitbreiding van het aantal stations in de elf al ‘gedekte’ Brusselse gemeenten en in acht bijkomende gemeenten, voornamelijk uit de ‘tweede kroon’. Er zouden 2.500 fietsen bij komen, bovenop de 2.500 van nu. Wel moeten de afzonderlijke gemeentebesturen daar dan mee instemmen, omdat elk contract over Villo een drie-eenheid is tussen adverteerder JCDecaux, het Gewest en een afzonderlijke gemeente. Het is al vrijwel zeker dat er in Watermaal-Bosvoorde zeven stations komen, en daarnaast komen er stations in nog zeker vier andere gemeenten van CD de tweede kroon.
Voorzitter Eddy Marstboom (l.) en directeur/gedelegeerd bestuurder Sigurd Vangermeersch kregen van de VGC een verdubbeling van de opleidingsruimte in Thurn & Taxis, maar de cursussen moeten wel meer afgestemd worden op de hoofdstad.
Brussel is dat maar twee procent.” De overheid vroeg u om aan ‘typisch grootstedelijke’ beroepen te denken. Vangermeersch: “Prominent aanwezig in een grote stad als Brussel zijn bijvoorbeeld de schoonmaakbedrijven. Die markt boomt en biedt doorstroommogelijkheden. Voorts kunnen we inspelen op de knelpuntberoepen in Brussel, de bouwsector, een beroep als elektricien... Ook uit het Brussels Pact voor Duurzame Ontwikkeling springen beroepen in het oog. En ook in de toeristische sector liggen zeker kansen.” Marstboom: “We noemen dat het verbrusselen van ons aanbod. Als we met onze modeopleidingen torenhoog boven de inschrijvingen in de overige Syntra’s scoren, dan moeten we die troef nog meer uitspelen.” Weet u dat de Brusselnorm op de helling staat? Vangermeersch: “Ja, we kijken met argusogen naar het wijzigingsdecreet op het opstartdecreet voor Syntra Vlaanderen. Er wordt aan nieuwe financieringsbesluiten geschreven, waarbij de Brusselnorm ter discussie staat.” Marstboom: “(neemt snel over) Laten we een kat een kat noemen. De Brusselnorm wordt ter discussie gesteld door onze eigen collega’s bin-
nen het Syntra-netwerk (het Extern Verzelfstandigd Agentschap van de Vlaamse regering, dat naast de vijf autonome Syntra-vzw’s in Vlaanderen en Brussel staat, red.). Het probleem is heel eenvoudig. De enveloppe waaruit de subsidiëring komt voor heel Syntra Vlaanderen, stabiliseert, door de overheidsbesparin-
gen. Maar de ondernemersgeest van de Syntra’s maakt net dat ze willen en moeten groeien in het opleidingsaanbod. De behoefte aan subsidies is stijgende, terwijl de enveloppe stagneert. Vandaar de kritiek uit Vlaanderen: ‘Jullie geven in Brussel opleidingen met een financieringsnorm (de Brusselnorm, red.) die het
WAT IS SYNTRA BRUSSEL? BRUSSEL – Wie het onderne men in het bloed heeft, kan voor een attest in bedrijfs beheer, beroepsopleiding of -bijscholing terecht bij Syntra Brussel. Syntra biedt oplei dingen in 35 sectoren, van communicatie en energiepres tatieregelgeving tot toerisme en sport- of dierenverzorging. Syntra Brussel is een van de vijf Vlaamse opleidingscentra voor zelfstandigen en kmo’s, erkend door het Vizo (Vlaams Instituut voor het Zelfstandig Ondernemen). De vzw Syntra Brussel ontstond in 2003 uit de vzw IBB, die zelf een fusie was van Infobo (voedingsberoepen) en Brucemo (overige beroepen). De campus Infobo in Ukkel (Stallestraat)
werd behouden (naast de Franstalige pendant). De tweede campus, in Thurn & Taxis, wordt binnenkort dubbel zo groot, dankzij extra fondsen van de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC). Syntra Brussel biedt ondernemersopleidingen, bijscholing, voltijdse dagopleidingen en bedrijfsopleidingen à la carte aan. Daarnaast is er voor leerplichtigen (en 18-plussers) een beroepenaanbod ‘Leertijd’ (1 dag school en 4 dagen praktijk bij een ondernemer). In 2003 volgden 638 cursisten een opleiding; na zeven jaar was dat aantal verdubbeld. JMB www.syntrabrussel.be
toelaat dingen goedkoper aan te bieden dan wij.’ Vergis u niet, ons inschrijvingsgeld is afgestemd op het hele netwerk, dus terecht is de kritiek niet helemaal. Maar de vraag zal komen: zal de minister (nu Philippe Muyters (N-VA), red.) bevestigen dat er voor de opleidingsvorm in Brussel een aparte financiering moet zijn?” Komt de middenstands opleiding in Brussel daarmee onder druk? Marstboom: “Het is natuurlijk niet vreemd: iedereen tracht vandaag het laken naar zich toe te trekken. En elke Syntra werkt aan een eigen, gezonde financiering. Alleen is het de overheid die in alle objectiviteit moet bepalen wat essentieel is. Los van het debat zeggen wij: ‘We hebben nu een economisch leefbaar Nederlandstalig Brussels centrum, laat ons dat behouden.’ Anders ontstaat een groot politiek probleem. Trouwens, als we die specifieke financieringsnorm – de Brusselnorm – niet meer zouden hebben in 2012, dan zijn alle reserves die we in acht jaar hebben opgebouwd, meteen weg. Dan gaan we in het rood. Logisch, ook: we vissen als Nederlandstalig opleidingscentrum in een kleine vijver van een complex hoofdstedelijk gebied. Hou ons dus gezond!” Jean-Marie Binst
POLITIE BEKIJKT WINKELCAMERA’S NIEUWSTRAAT BRUSSEL – De politie van Brus sel heeft voortaan permanent toegang tot de privébewakings camera’s die in de winkels van de Nieuwstraat hangen. Een en ander is het resultaat van een nieuw samenwerkings akkoord dat burgemeester Freddy Thielemans (PS) met de handelaars gesloten heeft. De politie kan voortaan in de winkels binnen kijken. “Zo kunnen we veel sneller ingrijpen,” zegt Thielemans. “De beelden kunnen ook makkelijker worden opgevraagd.” Het is een van de maatregelen die de burgemeester als hoofd van de politiezone neemt om bijvoorbeeld zakkenrollers te pakken. Vorig jaar werden er maar liefst 5.500 gevallen van zakkenrollerij geregistreerd, een stijging met vijftig procent in tien jaar. De burgemeester gaat ook tweehonderd extra bewakingscame ra’s installeren in onder meer winkelstraten. Het worden camera’s die haarscherpe kleurenbeelden kunnen maken: “Ze kunnen zo sterk inzoomen dat we bij wijze van spreken de krant van voorbijgangers kunnen lezen.” Tot slot worden er ook meer agenten in burger de straat op gestuurd, onder meer ’s nachts. Toch roept de Stad Brussel de burgers op om ook zelf alert te blijven voor zakkenrollers. MV
BDW 1302 PAGINA 6 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Brussels, maar wel grootstedelijk. Toch roept Mayeur het federale niveau op om een spreidingsplan voor asielzoekers te maken, omdat de hoofdstad de toevloed aan asielzoekers niet meer aankan. “Vlaanderen en Wallonië moeten ook hun deel opvangen.” Brigitte Grouwels geeft Mayeur volmondig gelijk, en ze gaat zelfs nog een stap verder: “Asieldossiers moeten veel sneller afgehandeld worden, en als het kan, moeten uitgeprocedeerden sneller uitgezet worden. Want de toestand zoals hij jarenlang bestaan heeft, verzuurt de mensen en ondermijnt de traditionele naastenliefde. Als de burger vindt dat het genoeg is geweest, dan is het genoeg.”
Migratie > Asielzoekers niet meer welkom bij OCMW
‘De burger heeft er genoeg van’ BRUSSEL – Het lijkt het Brusselse OCMW menens: asielzoekers komen niet meer in aanmerking voor opvang, en ook de ministers, binnen de Vlaamse en Franse Gemeenschap bevoegd voor bijstand aan personen, sluiten de rangen. De boodschap aan de federale overheid: doe jullie werk. Het Brusselse OCMW, onder leiding van de PS’er Yvan Mayeur (die ook federaal parlementslid is), heeft vorige week aangekondigd dat het een gebouw heeft aangekocht in de Koningsstraat 139. Tegen midden november wil het openbaar centrum het gebouw genoeg opgeknapt hebben om er tijdens de barre wintermaanden maximaal vierhonderd daklozen in onder te brengen. Wanneer de temperaturen opnieuw positief worden, zal het gebouw gebruikt worden door het Brusselse OCMW om enkele diensten in onder te brengen en om in geval van calamiteiten burgers te herbergen, na een gasontploffing of brand bijvoorbeeld. De Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie heeft voor de werking van de noodopvang een miljoen euro veil. Het gebouw en de renovatie kostten het OCMW dan weer vijf miljoen euro.
Verzuurd Nieuw is dat zowel de OCMW-
Eén minister
Op de hoek van de Koningsstraat en de Zavelput kocht het OCMW dit gebouw, goed voor vierhonderd opvangplaatsen voor daklozen. Midden november moet het klaar zijn.
voorzitter als de bevoegde ministers binnen de Vlaamse en Franse Gemeenschap, Brigitte Grouwels (CD&V) en Evelyne Huytebroeck (Ecolo), zeggen dat asielzoekers niet
langer welkom zijn. Mayeur: “Het federale niveau is bevoegd voor de opvang van die mensen; zij moeten dan ook hun verantwoordelijkheid opnemen. Asielzoekers zijn onze
Het is nog maar de vraag of de interministeriële werkgroep die onlangs in het leven is geroepen, voldoende voorbereid is op de komende winter. Cijfers over daklozen zijn bijna altijd momentopnames die sterk vertekend zijn doordat ze doorkruist worden door groepen asielzoekers. Grouwels: “Het is op zich al opmerkelijk dat de PS een bocht heeft gemaakt in het asielbeleid.” Mayeur: “Er komt best één minister bevoegd voor asiel, migratie en opvang van asielzoekers.” Nu zijn die twee bevoegdheden nog opgedeeld tussen de federale staatssecretarissen Melchior Wathelet (CDH) en Philippe Courard (PS). Opnieuw Mayeur: “Courard heeft te weinig middelen, en dat dankzij de andere regeringspartijen.” Ondertussen mag natuurlijk niet vergeten worden dat de PS al sinds eind jaren 1980 onafgebroken in de regering zit. Christophe Degreef
© ANJA GALICIA
doelgroep niet en wegen op het budget van het OCMW.” Opmerkelijke taal voor een PS’er, maar het water staat Mayeur dan ook aan de lippen. De problemen zijn ook niet puur
Mobiliteit > Colloquium ULB-Erasme legt mobiliteitsproblemen bloot
Twee extra metro’s per uur: alle beetjes helpen
Het colloquium was een lange reeks uiteenzettingen van de mobiliteitsverantwoordelijken van de ULB zelf, het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, het Bureau Espace Mobilité (dat al vele mobiliteitscontracten in Anderlecht binnenhaalde, en dat bekendstaat om het vakkundig ‘uitklaren ter plaatse’, maar ook wel om het doorschuiven van mobiliteitsproblemen). Voorts waren er vertegenwoordigers van de Gomb, de dienst Stedenbouw/Mobiliteit van Anderlecht, de NMBS, MIVB, De Lijn en voor het afsluitende debat ook nog Bruno De Lille, Brussels staatsecretaris voor Mobiliteit (Groen!), die het voorbeeld van zijn ouders (die niet allebei wilden pendelen) aanhaalde om erop te wijzen dat pendelaars beter bij hun werk gaan wonen. De campus Santé (universiteit en
ziekenhuis) wil de mobiliteit in, om en naar de Erasmus-site te verbeteren. In 1977, bij de ziekenhuisbouw, en in 1991, bij de inrichting van de campussen, werd gekozen voor het groene ‘platteland’; vandaag blijkt dat de keuze voor het stadscentrum beter was geweest, bekent de ULB-mobiliteitscoördinator Raymond Willems. Dagelijks slikt de site Erasmus tienduizend mensen, vierduizend werknemers en 5.400 studenten, dan nog zonder de patiënten, de studenten van de Haute École Libre Prigogine en de pendelende stagiairs gerekend. Dat volk komt vooral uit zuidwest-Brussel, leert een enquête: het personeel vooral uit Anderlecht, Ukkel en SintPieters-Leeuw, de patiënten ook uit Sint-Jans-Molenbeek. Maar er is bijvoorbeeld geen rechtstreekse bus
© SASKIA VANDERSTICHELE
ANDERLECHT – Tienduizend werknemers en studenten per dag krijgt de ULB-campus te slikken, en dat is dan nog zonder patiënten en bezoekers gerekend. Leid zo’n massa maar eens in goede banen. Het colloquium Erasme: état de la santé de sa mobilité bracht mobiliteitsspecialisten en -verantwoordelijken samen rond tafel. Maar op oplossingen, zeker op de korte termijn, blijft het wachten.
De ULB-campus Erasme moet op eigen terrein de parkeerchaos voor personeel, studenten en bezoekers bannen. Nu is het een rommeltje.
uit Leeuw. 62 procent gebruikt de auto, 23 procent metro en bus, 13 procent de trein (al is er geen halte dichtbij), en twee procent komt per fiets. Het is zaak om de honderd procent terugbetaling van het openbaar vervoer voor het personeel ook onder studenten te promoten.
Een probleem blijft dat het ziekenhuispersoneel 24 uur op 24 shifts draait, en dus tijdens een derde van de dag geen openbaar vervoer heeft. De site krijgt binnenkort wel een station voor Cambio (autodelen), VAP (carpoolen) en Villo (huurfietsen). Er wordt ook uitgezocht of een
retour garanti-systeem kan worden bedacht voor autodelen, al geraakt die vervoersvorm niet ingeburgerd. Een en ander kadert in een herstructureringsplan voor de parkeerzones van de campus, dat over tien à vijftien jaar operationeel moet zijn. Er komen dan vier nieuwe parkeereilanden en een kiss & ride-zone op niveau -1 voor het ziekenhuis. Ondertussen blijven de signalisatie en parkeerfaciliteiten op het terrein ondermaats. Ook fietsstroken die verder gaan dan het metrostation Eddy Merckx (richting centrum) en de verhoging van de frequentie van de metro van zes naar drie minuten (in 2019) moeten op de lange termijn voor soelaas zorgen. Al kan men er niet onderuit dat metro Erasmus nu al 317.000 reizigers per maand heeft. De MIVB kon wel aankondigen dat vanaf 2012 op de lijn Eramus twaalf in plaats van tien stellen per uur zullen worden ingezet. Alle kleine beetjes helpen. Jean-Marie Binst
BDW 1302 PAGINA 7 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
P-PRAAT
Stedenbouw > Buurtbewoner krijgt gelijk
Er komen drie Chinese bedrijven naar Heembeek, want in Heembeek is toch genoeg plaats om van alles te huisvesten. En waarmee houden die bedrijven zich bezig, denkt u? Wel, vooreerst is er de China Asia United Group, gespecialiseerd in de productie van zeeproducten (sic), dan is er China Euro Business Services die zich onledig houdt met textiel, en als kers op de taart is er nog You Yuan, leider binnen haar specialiteit (sic), de productie van gedroogde paddenstoelen. Dit lezen we in een communiqué van Benoît Cerexhe, die voor de paddenstoelen persoonlijk naar China was afgereisd. Naast de paddenstoelen rijzen er binnenkort ook huizenblokken – sociale zelfs – uit de grond te Heembeek, zo kondigt schepen van Stadseigendommen Mohamed Ouriaghli (PS) trots aan. “Op één jaar voor de vervaldag, materialiseert het Plan 1000 woningen zich met grote passen. Het overstijgt trouwens ruim de symbolisch objectief van de 1.000 wooneenheden vermits 1.156 eenheden gepland zijn. Een deel van de 45 geïdentificeerde werven is reeds geslaagd terwijl de grote meerderheid van de overblijvenden zich in een vergevorderd stadium bevinden. Het detail: 323 woningen zijn al bewoond, 595 zijn in opbouw, 147 hebben bouwvergunning gekregen en de werven bereiden zich voor om te starten, 91 bevinden zich in het stadium van voorontwerp. Mohamed Ouriaghli prijst zich gelukkig over de staat van de vordering: ‘Het betreft zeker een heldendaad in zo een korte tijd, namelijk deze van een gemeentelijke legislatuur, rekening houdend met de stedenbouwkundige randvoorwaarden, deze die verbonden zijn aan overheidsopdrachten en aan de termijnen van de voogdij, zonder de termijn van 18 à 24 maanden te vergeten – als alles goed gaat – voor de constructie van de wooneenheden.’”
CHIEN ÉCRASÉ FIETSPAD OF WAT ERVOOR DOORGAAT – Vorige week kwam MyBikeLane.com in het nieuws. Op die website posten fietsers foto’s van auto’s en bestelwagens die zich illegaal parkeren op fietspaden, of op die stippel lijntjes die in dit land fietspad heten. Het voornaamste argument van betrapte automobilisten is, naar het schijnt: “Ja, maar wij werken.” Waarop de gebruikers van de website zich afvragen of er uitzonderingen op het verkeersreglement toegelaten zijn wanneer iemand werkt. Enfin, de website zit nu aan vijfhonderd foto’s, wat we bijzonder weinig vinden na een jaar. Dat duidt erop dat maar een klein deel van de Brusselse fietserspopulatie een camera op zak heeft en/of zich de moeite getroost om elke overtreding vast te leggen. Het is de moeite niet, en er verandert toch niet veel. Dus, advies aan alle fietsers die een geparkeerd obstakel op hun weg tegenkomen en daartegen willen protesteren: rij er gewoon tegenaan, dat zal nog het meest zoden aan de dijk zetten. ADVERTENTIE
Raad van State schorst Plasky-crèche SCHAARBEEK – De Raad van State schorst de bouwvergunning voor de Plasky-crèche. De kans dat het project ooit nog het levenslicht ziet, is gering. Vier jaar geleden kocht de vzw Crèches de Schaerbeek een statig herenhuis aan de Plaskylaan voor 900.000 euro. In de tuin moest een crèche komen, het huis zou residentieel worden ontwikkeld. De vzw kreeg de steun van het Brussels Gewest, onder meer van minister van Leefmilieu Evelyne Huytebroeck (Ecolo): het crècheontwerp kreeg een prijs als voorbeeldgebouw. Voor de buurtbewoners is de crèche een horreur. De groene binnentuin van het Plasky-huis moest plaatsmaken voor een plomp gebouw. Een eerste bouwvergunning werd door de Raad van State geschorst op formele gronden. De gemeente had zowel de bouwaanvraag ingediend als de vergunning afgeleverd. Belangenvermenging, oordeelde de rechter. De gemeente diende een tweede
bouwaanvraag in. De crèche viel daarin een stuk kleiner uit. De gemeente hoopte dat het buurtprotest zou verstommen. Na maanden discussie leverde de overheid, de Brusselse regering ditmaal, in mei een bouwvergunning voor de crèche af. Maar Gauthier de Crombrugghe van Save the City Gardens verzette zich opnieuw tegen het project. Zopas heeft de Raad van State de vergunning geschorst. Volgens de auditeur hoort een omvangrijk project als een crèche niet thuis in een binnentuin en brengt het onherstelbare schade toe. De Raad van State voegt eraan toe dat de aanvraag in twee talen had moeten worden ingediend. De Crombrugghe reageert opgelucht. “Na vier jaar procederen krijgen we voor de derde keer gelijk. Ik had alle politici die ik hierover heb aangesproken, van minister tot burgemeester, gewaarschuwd dat het zo zou aflopen. Het arrest is een belangrijk precedent in de strijd om de bescherming van de binnentuinen in het Brusselse gewest.” Steven Van Garsse
BDW REGIO
BDW 1302 PAGINA 8 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Deze week in de raadszaal > Feestje bij installatie Nederlandstalige Cultuurraad
‘De Vlamingen zetten twee keer de stap’ dat laten de artiesten die de avond cachet geven, niet aan hun hart komen. Meulemans klinkt ontroerd als ze een muziekfragment van Frederik Devreese aankondigt. Devreese is de man die haar bij de VRT “alles geleerd” heeft. Het wordt het tangofragment uit Benvenuta, de film van André Delvaux. Devreese zit in de zaal tussen het publiek. Er volgen Koerdische gezangen en Congolese muziek, en snaarmuziek uit Mesopotamië. En er wordt gedanst. Heel veel gedanst. De avond kan niet meer stuk.
Ten Noey
De pas geïnstalleerde Cultuurraad, rechts in de raadsbanken, krijgt een voorsmaakje van de cultuur van Sint-Joost.
© BART DEWAELE
SINT-JOOST-TEN-NODE – Niets is in Sint-Joost zoals je het zou verwachten. Ook niet de installatie van de Nederlandstalige Cultuurraad. Met een schepen van Vlaamse Aangelegenheden op de burgemeestersstoel. En componist Frederik Devreese als peter. Maar vooral: met heel veel goede acts.
D
e overloop voor de raadszaal van het gemeentehuis van Sint-Joost-ten-Node loopt langzaam vol. “Ik had het me gemakkelijk kunnen maken,” zegt schepen van Vlaamse Aangelegenheden Béatrice Meulemans (SP.A) tussen twee begroetingen door. Met ‘gemakkelijk’ bedoelt ze: ze had een paar grote namen kunnen zoeken om de Nederlandstalige Cultuurraad te bevolken. Maar dat heeft ze bewust niet gedaan. Ze wil zich aan de regels van de Vlaamse Gemeenschap houden. Omdat ze erachter staat. Een van die regels is dat de samenstelling van de raad “een getrouwe weerspiegeling is van het huidige culturele landschap binnen het grondgebied van Sint-Joost-tenNode.” Piet Ools van het gemeenschaps-
centrum Ten Noey zit in de nieuwe raad, Dominique Coerten van het Charlier Museum zit erin, en Marc Van den Hoof, ex-Klara, namens JazzStation ook. Voor de artistieke sector zit de wereldberoemde fluitspeler Marc Grauwels erin. De Oostendenaar Grauwels woont sinds 1997 in een voormalig wijndepot op een boogscheut van het gemeentehuis. En hij woont er graag. “Ik had graag de cultuur van de 154 nationaliteiten die in Sint-Joost wonen, een plaats gegeven in de cultuurraad,” zegt Meulemans. Maar dat is niet mogelijk. De Turkse cultuur is – uiteraard – vertegenwoordigd. De Arabische ook. En de Afghaanse. Hamard Ahmad Samir van het Afghaans cultureel centrum heeft zijn zoontje meegebracht. Hij zegt, in het Nederlands: “Ik pro-
moot de Belgische cultuur bij de Afghanen, en de Afghaanse bij de Belgen. Afghanistan mag dan dertig jaar in oorlog liggen, het is meer dan
Arabisch cultureel centrum komen ook veel Vlamingen. “Dat bewonder ik zo aan de Vlamingen, ze zetten twee keer de stap. Naar de Arabische cultuur, in het Frans. We hebben al samengewerkt met Nederlandstalige instellingen zoals de KVS, maar ik zoek al lang een structurele band met de Nederlandstaligen.” Reactie van Meulemans: “De Vlaamse cul-
Er volgen Koerdische gezangen en Congolese muziek, en snaarmuziek uit Mesopotamië. En er wordt gedanst. Heel veel gedanst. De avond kan niet meer stuk een land in oorlog, het is ook een land met een eeuwenoude cultuur.” Djabbali Hawa vertegenwoordigt het Arabisch cultureel centrum. Nederlands kent ze niet, maar naar het
tuur is altijd op haar sterkst geweest als ze openstond voor vreemde invloeden.” De raadszaal van het gemeentehuis behoeft een opknapbeurt, maar
Twee dagen later, vrijdagochtend. Het halfuur dat ik te vroeg ben voor mijn afspraak met Piet Ools, geeft me de tijd om op het Sint-Joostplein koffie te drinken. Het schitterende herfstweer zorgt voor een zuiders sfeertje: een plein met een café, een pizzeria en een groentewinkel. Op naar Ten Noey, dan. Veel Vlamingen telt Sint-Joost niet, minder dan duizend, zeggen de ramingen. “Er is een verschuiving naar mensen die iets met het Nederlands hebben,” zegt Ools over de gebruikers van Ten Noey. En: “Het Nederlands blijft een aantrekkelijke taal, een belangrijke taal ook binnen Brussel. Er zijn in Sint-Joost lange wachtlijsten voor het Nederlandstalig onderwijs.” Ten Noey zet volop in op de jeugd. Ools: “Sint-Joost is de jongste gemeente van Brussel, er is een enorm potentieel van mensen onder de dertig. Het VGC-jeugdcentrum Aximax in de J.W. Wilsonstraat lokt veel kinderen uit Sint-Joost, maar werkt ook bovenlokaal. Met onze theateren danscursussen bereiken we de plaatselijke jeugd, en de ouders ook, op de toonmomenten. We hebben tegenwoordig volle zalen.” En de oudere Vlamingen? “Die zijn zeker welkom, maar het is een kleine groep die ook niet groeit. Eenmaal op pensioen vertrekken de bemiddelden naar de kust of de Ardennen. Af en toe kiezen jonge Vlamingen voor Sint-Joost, en ook met hen werken we samen. Met Tête à Tijd (groep jonge Vlamingen die in het voorjaar muziek bracht op ongewone locaties, DV) gaan we opnieuw samenwerken. “Lang blijven die jonge Vlamingen meestal niet. Sint-Joost is klein, het verkeer is er druk en de woonkwaliteit niet optimaal. Maar de Vlamingen die hier komen wonen, kiezen er wel bewust voor.” Danny Vileyn
BDW 1302 PAGINA 9 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
© SASKIA VANDERSTICHELE
Schaarbeek > De gemeentekas na het Dexia-debacle
‘Onze financiën zijn onder controle’ De vereffening van de Gemeentelijke Holding is een flinke streep door de rekening van de gemeente Schaarbeek. Toch houdt de Ezelsgemeente het hoofd boven water.
Brussel > Laagdrempelige stoepen op de Brandhoutkaai
Rechtdoor zonder einde Aan de Brusselse Brandhoutkaai zijn de stoepen heraangelegd. Letterlijk laagdrempelig, waardoor er weinig visueel verschil is tussen de straat en de stoep, zoals op bovenstaande foto – de kruising met de Rolstraat – duidelijk blijkt. “Misschien is dat gevaarlijk voor kinderen, die leren om aan de stoeprand te stoppen,” signaleerde een lezer ons. Een telefoontje naar Willem Stevens, kabi-
netschef van schepen van Openbare Werken Ahmed El Ktibi (PS), leert ons dat het voorbarig is om nu al conclusies te trekken. “De werf wordt even stilgelegd voor de komst van Winterpret tijdens de kerstperiode, maar daarna komen er paaltjes,” stelt Stevens. “Mocht trouwens blijken dat vroeg of laat een situatie gevaarlijk wordt ondanks een heraanleg, dan kunnen we altijd ingrijCD pen.”
De gemeente Schaarbeek heeft een lange traditie in het aanspannen van processen. Tegen Belgacom (omdat die geen belastingen betaalt), tegen Net Brussel (omdat het gewestelijk agentschap zou sluikstorten) en tegen Fedasil (over de asielopvang). Soms wint de gemeente, soms niet. Nu heeft ze de zakenadvocaat Olivier Bonhivers ingeschakeld om de gemeentelijke belangen te verdedigen in de zaak van de Gemeentelijke Holding. Die gaat in vereffening. Schaarbeek is de derde aandeelhouder van het land. De aandelen zijn vandaag waardeloos. De advocaat moet nagaan of de Holding fouten heeft gemaakt. “Het kan een strafrechtelijke klacht worden of een klacht bij de handelsrechtbank,” zegt schepen van Financiën Michel De Herde (FDF). Hoe erg is het debacle voor de gemeentekas? Het belangrijkste is het verlies aan dividenden. Schaarbeek ontving elk jaar 4,3 miljoen euro. Ter vergelijking: uit de onroerende voorheffing, de grootste bron van inkomsten, haalt de gemeente Schaarbeek bijna 40 miljoen. De dotatie uit het Gemeentefonds
bedraagt 37 miljoen, en de inkomsten uit de personenbelasting bedragen 17 miljoen euro. Jaarlijks 4,3 miljoen euro voor een gemeente die het niet makkelijk heeft, is dus een nietonaardig bedrag. Die inkomsten komen nooit meer terug. Erger nog is dat de gemeente in 2009 geleend heeft voor de herkapitalisatie van Dexia: 8,9 miljoen euro om precies te zijn. De gemeente zal jaarlijks een miljoen euro moeten ophoesten om de schuld af te lossen. Haar was een dividend van 13 procent beloofd op de nieuwe aandelen. Dat komt er dus niet. En schuld aflossen voor waardeloze aandelen is een pijnlijke zaak. Woensdag zijn de rekeningen van 2010 en de begrotingsaanpassing voor 2011 goedgekeurd. Het was uitkijken naar het resultaat. De gemeente gaat twee keer in het rood, maar niet dramatisch. De begroting-2011 komt uit op een deficit van bijna vier miljoen. Dat is twee procent van de tweehonderd miljoen die de gemeente jaarlijks uitgeeft. “Als de Brusselse regering haar belofte gestand doet om de gemeente bij te staan na de Dexia-crisis, dan hebben we voor volgend jaar een begroting in evenwicht,” zegt De Herde. Over een mogelijke belastingverhoging in het verkiezingsjaar 2012 is voorlopig niets te horen. Steven Van Garsse
ADVERTENTIE
Prociat aan de stad en het OCMW Brussel. Nu nog aan de 18 anderen om hun verantwoordelijkheid te nemen. Getekend, de daklozen. Voor meer info:
huisvandeMens Brussel Stalingradlaan 18-20, 1000 Brussel T 02/242 36 02 F 02/242 56 17 E-mail: brussel@deMens.nu
BDW REGIO
BDW 1302 PAGINA 10 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Jette > Uitbreiding school: De Pauw in de clinch met Ahidar
Bits debat over nieuw Poelbos © SASKIA VANDERSTICHELE
UIT DE oude doos
Beste lezer, tot nieuwjaar presenteren we u wekelijks een prentbriefkaart met oude (soms verdwenen) beroepen. Veel kijkplezier.
Meubelstoffeerder gezocht op een zolder, daar zou de arbeidsinspectie vast niet van gediend zijn. DV Maar toch mooi, die kaart.
Het kleuterschooltje Blangchard is een van de wijkafdelingen die dichtgaan.
Meer op www.academieroyale.be Met dank aan Dexia en
De onrust bij ouders en scholen over het plan om de Nederlandstalige school Poelbos flink uit te breiden en drie wijkafdelingen te sluiten, leidde tot een bits debat in de gemeenteraad. Jette wil de capaciteit van Poelbos verdubbelen. Boven op de geplande nieuwe eetzaal annex sportzaal komt een modulaire nieuwbouw, vier kleuterklasjes en zes lagere klasjes. Voor het kleuteronderwijs zal het geen uitbreiding zijn omdat tegelijk drie wijkschooltjes – Blangchard, Dielegem en Florair – dichtgaan. Bedoeling is de capaciteit van het Jetse lager onderwijs af te stemmen op die van het kleuteronderwijs. In principe financiert de Vlaamse Gemeenschap het leeuwendeel van de bouwkosten, geraamd op dik zes miljoen euro. De gemeente diende een subsidieaanvraag in, maar wacht nog op antwoord. Intussen zijn bij de ouders, leerkrachten en directies van de betrokken scholen heel wat vragen gerezen. Ze kwamen SP.A-oppositielid Fouad Ahidar ter ore. Hij vroeg woensdag om opheldering tijdens een gemeenteraadszitting die door een twintigtal ouders bijgewoond werd. “De indruk bestaat dat dit project meer over kwantiteit dan over kwaliteit gaat.” Met andere woorden: snelsnel containerklassen neerzetten, vlak voor de
BEGROTING KLEURT ROOD EVERE – De gemeenteraad heeft de begroting 2012 goedgekeurd. Er is een tekort van 3,3 miljoen euro (op 63 miljoen). Vooral OCMW en politiezone kosten fors meer, terwijl de inkomsten uit de personenSVG belasting en onroerende voorheffing stagneren.
Even gratis parkeren in Wayez ANDERLECHT – De werkzaamheden in de Wayez- en Verzetsstraat zijn geen pretje. Niet alleen is het minder aangenaam winkelen als een deel van de straat open ligt, het aantal parkeerplaatsen is ook gevoelig teruggeschroefd. Schepen van Mobiliteit Mustapha Akouz (PS) is zich bewust van de malaise en laat iedereen, tot het einde van de werkzaamheden, elke dag gratis parkeren tussen 12 en 14 uur. BS Tot en met 29 februari. ADVERTENTIE
gemeenteraadsverkiezingen. Ahidar had een lijst met 25 vragen voorbereid. Zal de speelplaats groot genoeg zijn? Wordt de directie uitgebreid? Maar Brigitte De Pauw, schepen van Nederlandstalig Onderwijs (LBJ-CD&V), wilde er niet in detail op ingaan omdat het project nog niet goedgekeurd is door Vlaanderen. Het verwijt dat ze geen oog heeft voor kwaliteit, vond ze volkomen onterecht: “Er zijn wijkafdelingen met anderhalf lokaal voor vier kleuterklasjes. Dat noem ik geen kwaliteit.” De Pauw zei dat het haar taak is om mee naar oplossingen te zoeken voor het scholentekort. Ze voegde eraan toe dat ze had opgevangen dat sommige ouders bang zijn dat Poelbos door de uitbreiding een minder witte school wordt. De Pauw: “Daar doe ik dus niet aan mee.” Waarop Ahidar furieus repliceerde dat de schepen de aanwezige ouders van racisme beschuldigde. “Ze vragen om meer informatie en u zegt dat ze geen bruine kindjes op school willen.” De Pauw wist niet meer waar ze het had en dreigde er zelfs even mee het hele project op te bergen. “Als blijkt dat de gemeenteraad geen uitbreiding wil, dan hoeft het voor mij ook niet. Dan trek ik de subsidieaanvraag gewoon in.” Wordt dus zeker vervolgd.
Bettina Hubo
S OCIALE V ERHUURKANTOREN
Verhuur uw woning zorgeloos Gegarandeerde huur elke maand Verzekerd verhuurbeheer Onderhoud van uw woning Steun voor de renovatie Fiscale voordelen
www.fedsvk.be 02 412 72 44
M�� �� ����� ��� ��� B������� H������������� G�����
BDW REGIO
TELEXREGIO
Meubelstoffeerders zijn níét uit de tijd. Even googlen volstaat om dat te weten. En ook de opleidingen zijn er nog, bij VDAB en Syntra. Maar niet in Brussel. We durven wel te betwijfelen of er nog bedrijven zijn die zoveel stoffeerders in dienst hebben als op deze kaart uit het begin van de twintigste eeuw. En zeker niet
Elsene > Opluchting in 2010, moeilijkheden in 2011
Elsensesteenweg: anderhalf miljoen voor stoepen, en stoepen alleen Een half miljoen overschot op de rekeningen in 2010, terwijl er vorig jaar een tekort van iets meer dan twee miljoen was begroot. Elsene lijkt zich te handhaven in financieel moeilijke tijden. Toch is er een psychologische moeilijkheid. Schepen van Financiën Olivier de Clippele (MR): “In feite is de meevaller het resultaat van een vervroegde belastingheffing, onder meer op gsmantennes en parkeerplaatsen. Die inkomsten kregen we normaal gezien in 2011, maar we hebben ze vroeger ontvangen.” De Ecolo-oppositie heeft vragen bij het ‘goede’ resultaat. Raadslid Alain Adriaens vraagt zich bijvoorbeeld af waarom bepaalde bedrijven, zoals JCDecaux, zich weinig geroepen voelen om belastingen te betalen “terwijl
de burger wel altijd plichtsgetrouw moet betalen.” Voor de begroting van 2011 is er het dossier over de heraanleg van de Elsensesteenweg, waarover onenigheid heerst tussen het gemeentebestuur en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De gemeente legt enkel de stoepen van die steenweg aan, het Gewest de weg, maar over precieze inkleding en planning is er nog geen akkoord. Anderhalf miljoen euro moet het gemeentebestuur incalculeren voor zijn deel van de werkzaamheden, maar volgens De Clippele is dat een ‘psychologische moeilijkheid’. “We weten dat we dat bedrag moeten inschrijven, maar we kunnen het nog niet omdat er nog geen akkoord is.” Voorts hangt de gemeente nog een investering van zes miljoen euro boven het hoofd voor een nieuwe parkeergarage voor CD haar wagenpark.
ADVERTENTIE
nschrijven in een Nederlandstalige school in Brussel?
p o g e w e t s i u j U vindt de e b . l e s s u r b n i n e v www.inschrij Basisonderwijs
Voor alle info over de inschrijvingsprocedure in het Brussels Nederlandstalig onderwijs voor het schooljaar 2012-2013: ga naar www.inschrijveninbrussel.be. OPGELET: belangrijk voor alle kinderen geboren in 2010! Op www.inschrijveninbrussel.be vindt u de contactgegevens en de opendeurdagen van de basisscholen. Van 9 tot en met 27 januari dient u als ouder de broers en zussen van reeds ingeschreven leerlingen in te schrijven. Alle andere kinderen moeten aangemeld worden op www.inschrijveninbrussel.be in de maand februari 2012. NIEUW dit jaar: Hebt u recht op een voorrangsplaats? Bezorg het LOP binnen de 7 dagen na de aanmelding de gevraagde documenten. Via ‘Samen naar school in de Buurt’ kunt u kennismaken met andere ouders. Kijk op www.samennaarschool.be. Secundair onderwijs: op de meeste scholen kunt u rechtstreeks inschrijven. Voor 12 scholen moet u telefonisch aanmelden vooraleer in te schrijven. Kijk op www.inschrijveninbrussel.be voor alle informatie. V.U.: Walentina Cools, LOP Brussel BaO Koning Albert II-laan 15 - 1210 Brussel
LOP Brussel BaO LOP Brussel SO
BDW 1302 PAGINA 12 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Maatschappij > Jeugd neemt heft in handen, The Inspirator wijst de weg
‘Jongeren inspireren jongeren’ presteerde zoals de school dat verwachtte van iemand van zijn leeftijd. Er werd geen rekening gehouden met zijn taalachterstand, met de nodige aanpassingsperiode en zijn moeilijke situatie (zonder papieren). Vandaag heeft hij papieren en werk. Hij beseft dat niet iedereen dezelfde kansen krijgt of over dezelfde middelen beschikt. Het is voor die jongeren dat hij iets wil terug doen. Zoals Soufiane, Stella en de andere jongeren vertrekt Gonzalo vanuit eigen ervaring. Het is enorm belangrijk te luisteren naar de verhalen, ervaringen, problemen, ideeën en ambities van de jongeren. Op die manier kunnen we hen bereiken en motiveren om zich te engageren en dingen te realiseren. Als ik naar deze, maar ook vele andere jongeren kijk, ben ik hoopvol. Wie op de een of andere manier met jonge mensen in Brussel heeft gewerkt of de Brusselse jeugd kent, weet dat de stigmatisering niet opgaat voor de overgrote meerderheid van de Brusselse jongeren. Deze jongeren hebben veel in hun mars.
Papierberg
Beelden uit Bleri Lleshi’s documentaire: het engagement van de jongeren staat centraal.
BRUSSEL – “Steeds meer jongeren in armoede, een jongerenwerkloosheid die blijft toenemen en een zorgwekkende schooluitval: de cijfers liegen er niet om, de Brusselse jongeren hebben het niet gemakkelijk. Maar er is ook talent en potentieel bij jongeren in onze stad. Daarin moeten we investeren.” Bleri Lleshi zette daarom het project The Inspirator op.
BDWOPINIE Het Brussels Observatorium voor Welzijn en Gezondheid toont dat de armoedecijfers van 2010 steeds meer in het rood duiken. Voor Sarah Luyten van het Observatorium is jongerenarmoede ‘een van de dringendste problemen’: “Ze beginnen nog maar net aan hun leven, op de arbeidsmarkt, op de woningmarkt. Maar ze starten meteen met een achterstand.” Ambities koesteren en waarmaken is niet eenvoudig als we kijken naar de sociale en economische situatie waarin vele Brusselse kinderen en jongeren opgroeien. Toch zijn er jongeren die slagen, die zich inzetten voor zichzelf en voor andere jongeren. Het is belangrijk om ook deze
kant van het verhaal te tonen, te tonen dat er ook positieve verhalen zijn. Zelf werk ik in een aantal projecten waar het engagement van de jongeren centraal staat. We vertrekken vanuit de jongeren zelf om hun ideeën te realiseren. Ik neem een voorbeeld. Eind vorig jaar zetten we met steun van Bruno De Lille, staatssecretaris voor Gelijke Kansen (Groen!), het project The Inspirator op, waarbij een groep Brusselse jongeren opgevolgd en gesteund worden in de realisatie van hun droomproject. Laat me kort een aantal van die jongeren voorstellen. Stella woont nog geen twee jaar in Brussel en ze spreekt al goed Nederlands. Ook al heeft ze geen zekerheid om in België te mogen blijven, toch is ze volop bezig als animatrice met jongeren en ouderen. Ze heeft een
Bleri Lleshi:
“Als ik naar Stella, Soufiane, Gonzalo en al die andere jongeren kijk, ben ik hoopvol”
© BLERI LLESHI / THE INSPIRATOR
project opgezet voor nieuwkomers (kinderen en jongeren). Ze wil hun laten zien dat België een land van mogelijkheden is. Maar de jongeren moeten ook zelf willen, het heft in eigen handen nemen om dingen te realiseren. Een ander land, een andere cultuur, het is niet gemakkelijk en dat beseft Stella zelf goed, maar deze jongeren moeten betrokken worden bij de samenleving. De Schaarbekenaar Soufiane is een andere Brusselaar die, samen met een groep vrienden, ‘één op één’ begeleiding biedt aan jongeren in de eigen wijk. Ze motiveren de jongeren om hun best te doen en te slagen op school. Ze vervullen de rol van oudere broers en zussen die het zelfvertrouwen van deze jongeren willen opkrikken. De jongeren die zij vandaag begeleiden, kunnen morgen op hun beurt andere jongeren ondersteunen. Gonzalo zat jarenlang zonder papieren. Hij heeft zijn middelbare school niet kunnen afmaken omdat hij niet
Er zijn mogelijkheden in Brussel, maar de jongeren weten niet waar ze moeten zijn, of waar ze moeten beginnen om iets te realiseren. Ondersteuning op lokaal en regionaal niveau is essentieel om hen erbij te betrekken. Politiek kan dus een rol spelen, door ideeën en projecten die van de jongeren zelf komen, op een laagdrempelige manier te ondersteunen. Het papierwerk bijvoorbeeld om aan subsidies te geraken voor een project is enorm demotiverend voor de jongeren. Dat vereenvoudigen zou een stap in de goede richting zijn. We moeten ervoor zorgen dat kansen ook echt kansen zijn. We weten dat niet iedereen die kansen even gemakkelijk benut; in hen die het het moeilijkst hebben, moeten we het meest investeren. Op dit moment krijgt dit punt niet genoeg aandacht. Het zijn vooral zij die al hebben die nog meer kansen krijgen. Vanuit het beleid, het middenveld, de gemeenschappen, de ouders en de jongeren zelf moet er samen gewerkt worden aan toekomstperspectieven voor de jongeren. Het is hard nodig dat we het potentieel en talent van de Brusselse jongeren ontwikkelen en daarin investeren. Investeren in hen is investeren in een betere toekomst voor Brussel. Bleri Lleshi, politiek filosoof en documentairemaker
The Inspirator en Bleri Lleshi’s documentaire zijn te bekijken op YouTube en Vimeo. Op 9 november om 20.15 uur is er een gespreksavond met Lleshi (Wetstraat 89, 1000 Brussel; inschrijven op 02-213.71.57)
BDW 1302 PAGINA 13 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
BRIEVEN VAN LEZERS lezersbrieven@bdw.be
Wijkschool Met verbazing las ik, als ouder van een kind dat naar de Nederlandstalige afdeling van kleuterschool Blangchard gaat, in BDW 1299 van 13 oktober (p. 11) de visie van Brigitte De Pauw, schepen van Nederlandstalige Aangelegenheden, op de geplande sluiting van onze wijkschool. Wij ouders kregen, tot nu toe (21 oktober, red.), van het gemeentebestuur geen enkele officiële informatie over de plannen die ze hebben met onze wijkschool. We moesten het hebben van geruchten en een enkele mondelinge mededeling van de directie, die zelf ook nog niet veel met zekerheid wist. Nu moeten we de toekomstige sluiting van onze wijkschool in de pers vernemen. Bovendien lezen we dat de kinderen van de te sluiten wijkscholen, dus ook Blangchard, zouden verhuizen naar de nieuwe Poelbosschool. Voor veel ouders uit de Blangchard-school is overstappen naar de nieuwe school in Poelbos gewoon geen optie. De keuze voor Blangchard was voor ons een bewuste: een kleine, veelkleurige wijkschool om de hoek met de mogelijkheid om na de derde kleuterklas door te stromen naar de voor ons goed bereikbare Van Asbroeck-school. Wij gaan graag naar ons schooltje. Door hun kleinschaligheid maken wijkschooltjes een comfortabele brug voor de kleuters tussen crèche en ‘grote school’, en de school kan op de schaal van de kleuter werken. Er is een direct en goed contact mogelijk tussen juffen en ouders. En dankzij de wijkschool ken ik een heleboel van mijn buren, die ik anders nooit zou hebben leren kennen, en voel ik me steeds meer thuis in mijn buurt. Nu kunnen bijna alle ouders te voet met hun kleuter naar hun wijkschooltje. Poelbos ligt aan de andere kant van Jette, drie kilometer verder. De kinderen brengen en halen zou hierdoor voor bijna alle ouders zowel per fiets (een pittige helling richting UZ!) als met openbaar vervoer gewoon onhaalbaar zijn. In deze context schiet het argument dat de wijkschool Dageraad niet meeverhuist omdat die “te ver van Poelbos” ligt, dan ook fel in het verkeerde keelgat, aangezien de Blangchard-school nog een heel stuk verder ligt en de gebouwen van Blangchard bovendien in zeer goede staat zijn. Ik zie bovendien niet waar ‘de huidige, grotere capaciteit van het kleuteronderwijs’ vandaan komt waarover mevrouw De Pauw spreekt. Er zijn de laatste jaren geen gemeentelijke Nederlandstalige kleuterscholen bijgekomen in Jette. En hoe men deze grotere capaciteit van het kleuteronderwijs “op de capaciteit van het Jetse lager onderwijs wil afstemmen” door kleuterscholen op te doeken, is mij ook een raadsel. In de Van Asbroeck-school is het in elk geval zo dat als de Blangchard-wijkschool zou wegvallen, de capaciteit van de lagere school net groter zal zijn dan die van de kleuterschool. Ik vermoed dat het in de Vanden Borre-school niet anders is, hoewel ik daar de situatie slecht ken. Wil mevrouw De Pauw dan in het eerste leerjaar instromende kleuters uit Franstalige kleuterscholen opvangen? Of is ze van plan om in de toekomst dit ‘teveel’ aan plaatsen af te schaffen? Het moet gezegd worden zoals het is: deze beslissing wordt niet genomen in het belang van de kinderen van de Nederlandstalige afdeling van Blangchard. De Nederlandstalige afdeling moet sluiten omdat de Franstalige op deze site op een eenvoudige manier wil uitbreiden, en niet omdat daar enig ander praktisch nut voor is, al zeker niet voor de betrokken ouders of kinderen. Dat daar in de pers drogredenen voor gebruikt worden, vind ik heel erg. Wij willen niet gedwongen worden om de school die we bewust gekozen hebben, in te ruilen voor een andere. Ik vraag aan het gemeentebestuur om een open communicatie te voeren met de ouders, zodat er duidelijkheid kan ontstaan over de toekomst, en met hen naar oplossingen
te zoeken die voor iedereen beter zijn. Op dit moment gebeurt dat niet en krijgen we de indruk dat men ons voor een voldongen feit wil stellen, op de kap van onze kinderen. Tim Heirman, Jette
Wachttijden Er is etwas los met de gezondheidszorg in het Brusselse en – naar wat ik van vrienden verneem – eveneens in Antwerpen, Gent en andere Vlaamse steden, zeker wat de wachttijd voor een afspraak betreft. Gemiddeld ligt die tussen acht en twaalf weken voor een consultatie bij een specialist of voor een scan, om nog te zwijgen van MRI’s. Er is ook nog steeds een probleem voor de marginaal wordende groep Nederlandstaligen in Brussel: het UZ is altijd volgeboekt, de andere universitaire ziekenhuizen doen soms inspanningen om taalproblemen te vermijden, maar dat lukt maar gedeeltelijk, en laten we het zelfs niet hebben over de andere ziekenhuizen (waar trouwens dezelfde overbevolking geldt). Familiale helpsters, verpleegsters en andere diensten aan huis: oké, als je ook Frans en/of Engels spreekt. Urgentiediensten: verzadigd. Ouderlingentehuizen: multicultureel, wat geen probleem op zich is, als de ouderen zich aan het personeel aanpassen en meertalig zijn. Met wat geluk zijn je huisarts en je apotheker meertalig en kennen ze zelfs Nederlands. Maar het hoofdprobleem blijft: de capaciteit van alle vormen van gezondheidszorg in het Brusselse wordt overspoeld. Er is ook etwas los met de veiligheid in het openbaar vervoer en op openbare plaatsen, vooral als het donker wordt, maar ook overdag: gedaan met avonduitstapjes met het openbaar vervoer. En tot slot, de Brusselse sta tions: de drie grote trein- en sommige metrostations zijn smerig, ze stinken naar urine en uitwerpselen en zijn onveilig. Ik ben 66 jaar Brusselaar en zie met pijn in het hart en lede ogen de verloedering en de laisser faire, laisser venir, laisser dégénerer-politiek van alle autoriteiten aan. Bruxelles poubelle, capitale de...?
Rita Reygaert, Sint-Agatha-Berchem
Frietvet Wij lazen even geleden een artikel over Kuifje en de eenhoorn, het vuilnis en de hondendrollen in De Morgen, en we herkennen het overgenomen citaat in de jongste editie van BDW (1300 van 20 oktober, p. 3). Omdat wij bevoegd zijn over de twee gewestelijke containerparken waarvan sprake in het artikel, willen we graag tegemoetkomen aan uw lezers, en hen op de hoogte brengen van andere oplossingen om van frituurolie af te geraken. Frituurolie en ander chemisch afval kan in Brussel ook gebracht worden naar de Proxy Chimik. Dat zijn voertuigen die rondrijden in het gewest en maandelijks op vaste plaatsen en vaste tijdstippen halt houden. U vindt de kalender op onze website www.netbrussel.be of u kunt hem aanvragen op 0800-9.81.81 of info@arp-gan.be. Naast de twee gewestelijke containerparken hebben ook Elsene, Etterbeek, Evere, Ganshoren, Oudergem, SintJoost-ten-Node, Sint-Lambrechts-Woluwe, Sint-PietersWoluwe, Ukkel en Watermaal-Bosvoorde een containerpark voor hun inwoners. Er zijn dus verschillende alternatieven om van huishoudelijk chemisch afval af te geraken.
Edith Schouteden, deskundige Externe Communicatie Net Brussel
SPELREGELS VOOR LEZERSBRIEVEN: Mail uw bijdrage naar lezersbrieven@bdw.be. Schrijven kan naar BDW-Brieven van Lezers, Flageyplein 18, 1050 Elsene; faxen naar 02-226.45.69. Vergeet niet uw adres te vermelden, ook in e-mails: zonder het adres van de afzender beschouwen we een brief als anoniem, en wordt hij niet gepubliceerd. De maximumlengte van een bijdrage is 2.500 tekens, inclusief spaties. Wilt u graag een langere, meer uitgewerkte opiniebijdrage schrijven (max. 5.000 tekens)? Neem dan eerst contact met ons op voor overleg via lezersbrieven@bdw.be. De redactie mag lezersbrieven redigeren of weigeren. Moties, manifesten of omzendbrieven worden niet (in deze rubriek) opgenomen.
BDWOPINIE Brusselse kerktoren door Danny Vileyn Wat beslist is, is toch niet beslist. Dat was zo met de heraanleg van de Havenlaan, en als het van de Brusselse burgemeesters afhangt, dan wordt het net zo met het gewestelijk mobiliteitsbeleid. Ik verklaar mij nader. Het Brussels parlement heeft een Parkeerordonnantie aangenomen, en de federale onderhandelaars hebben een akkoord gesloten over een interne stadshervorming. Maar dat alles maakt geen indruk op de Brusselse burgemeesters, van wie meer dan de helft ook parlementslid is. De parlementariërs van de oppositie zijn niet onder de indruk, en die van de meerderheid al evenmin. De Conferentie van Burgemeesters is tegen een gewestelijk parkeerbeleid, en er wordt in haar wereld niets beslist tegen de burgemeesters in. Niet door een formateur, niet door een parlement. Point. De Conferentie van Burgemeesters bestaat al sinds 1874. Ze heeft geen formele beslissingsmacht, maar wel veel invloed. Burgemeester Jules Anspach richtte de conferentie samen met zeven collega-burgemeesters op om de kinderen van heel de Brusselse agglomeratie toegang te verlenen tot het Koninklijk Atheneum van de Stad Brussel. Nobele bedoelingen toen, maar nu dient de conferentie vooral om lokale belangen te verdedigen, en, zo nodig, het Brussels Gewest stokken in de wielen te steken. De brief die de burgemeesters aan minister van Verkeer en Openbare Werken Brigitte Grouwels (CD&V) schreven (zie p. 1), is daar de perfecte illustratie van. Grouwels is bezig met een parkeerplan, een uitwerking van de Parkeerordonnantie die tijdens de vorige legislatuur goedgekeurd werd. In grote lijnen moet het plan parkeren voor alle Brusselaars makkelijker maken en langparkeren voor bezoekers moeilijker. Zoiets regel je het best op gewestniveau, want de huidige situatie is ronduit belachelijk. Er gelden andere tarieven per gemeente, en soms heb je twee tarieven in dezelfde straat. En net dat lijken de burgemeesters te willen bestendigen. De Etterbeekse burgemeester Vincent De Wolf schuwt ook de grote woorden niet. Dat de regering het aantal bewonerskaarten kan beperken, noemt De Wolf ‘een wurgclausule in ware sovjetstijl’. Iedere vogel zingt zoals hij gebekt is, en De Wolf zit nu eenmaal in de oppositiebanken. Erger is dat ook de PS- en CDHburgemeesters het antigewestspelletje meespelen; dat mag blijken uit het feit dat de brief unaniem door de Conferentie werd goedgekeurd. PS en CDH hebben de Parkeerordonnantie anders wél mee goedgekeurd. En het is onder PS-boegbeeld Philippe Moureaux dat beslist werd om mobiliteit en stedenbouw voor een belangrijk deel naar het Gewest over te hevelen. De Parkeerordonnantie moet overeind blijven, zo niet wordt de interne stadshervorming een lachertje. En blijft de kerktoren de norm.
EVA HILHORST
© CECILE BERTRAND @CARTOONBASE.COM
BDW 1302 PAGINA 14 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
VERTALERS AAN HET WOORD BRUSSEL – Wat zouden we zijn als we nooit hadden gehoord van Don Quichote, de Buddenbrooks en Madame Bovary, tenzij we de taal kenden waarin deze meesterwerken werden geschreven? Wat zouden we zijn zonder de vertalers van deze boeken? Om de literaire vertalers voor het voetlicht te brengen nam literatuurhuis Passa Porta het initiatief voor een internationaal congres. Het congres, dat op 1, 2 en 3 december in Brussel plaatsvindt, is meteen ook het startschot van het internationale project Petra (Europees Platform voor de Literaire Vertaling). Dat wil concrete oplossingen vinden om de situatie van de literaire vertaling en de literaire vertalers te verbeteren. Passa Porta nam het initiatief, maar werkt nauw samen met het Polish Book Institute (Krakau), het Literarisches Colloquium Berlin, de Association of Slovak Translators (Bratislava), Transeuropéennes (Parijs) en tientallen andere Europese organisaties. Tijdens het congres, geleid door de Belgische auteur, vertaler en journalist Jacques De Decker, zullen 150 vertalers uit dertig Europese landen zich buigen over een reeks actuele thema’s: het economische en sociale statuut van de literair vertaler, zijn zichtbaarheid, de opleiding, het uitgeversbeleid, de auteursrechten en het digitale boek. Begin 2012 wordt een aantal aanbevelingen gepubliceerd, bestemd voor de nationale en Europese beleidsmakers. Met die eerste activiteit wil Petra ook al meteen het grote publiek aanspreken. Op vrijdag 2 december wordt in Flagey het programma Grand Hotel Europa gepresenteerd. Op die feestelijke avond zal onder meer de Amerikaanse auteur Michael Cunningham vertellen over zijn grote bewondering voor goede vertalers. En vertalers uit heel Europa vertalen live verzen van Fernando Pessoa. HUB www.petra2011.eu
ADVERTENTIE
Handicap & informatie Deze dienst wil u de nodige informatie bezorgen om u wegwijs te maken in uw zoektocht naar mogelijkheden, voorzieningen voor personen met een handicap
02/463.58.58 alle werkdagen van 9 tot 12u30 uitgezonderd donderdag van 14 tot 17u.
Bezoeken enkel op afspraak Informatie@handicap-ambulant.be
VADROUILLE DE CULTUUR- EN VRIJETIJDSBIJLAGE VAN BRUSSEL DEZE WEEK
Reportage > Op zoek naar rust in Brussel
Waar de stad blijft stille staan BRUSSEL – Er wordt de komende jaren in stilte gewerkt aan een Stilteatlas van het Brussels Gewest. Wij trokken en stoemelings, en sourdine en op kousenvoeten op bedevaart om te kijken wat zoal voor die atlas in aanmerking komt. Gelukkig is ‘stilte’ in Brussel een rekbaar begrip.
H
et vooroordeel is dat het in Brussel nergens stil is, en helaas klopt dat vooroordeel. Het kan ook moeilijk anders. In de centrale, dichtstbevolkte gebieden van de stad is er altijd lawaai, terwijl in de perifere gebieden altijd dat verkeer op de Ring en in de lucht te horen is. Om nog te zwijgen van de eeuwige en alomtegenwoordige wegwerkzaamheden.
Op den buiten Tijdens een eerste trip in de perifere gemeenten zoeken we stilteplekken in de openlucht. Het is de tijd van de kerkhoven, en als het dan over stilte gaat, denkt iedereen meteen aan de begraafplaats van Sint-Gillis aan de voormalige eindhalte Stilte van tram 55 (nu een gewone halte van tram 51 op weg naar Van Haelen). Iedereen moet bij leven en welzijn de steile Stiltelaan eens op lopen, om boven kennis te maken met het lugubere standbeeld dat op de poort van dat kerkhof zit te wachten. Maar wij trekken dit keer naar het grootste kerkhof van Brussel, dat toepasselijk Kerkhof van Brussel heet, en aan de Kerkhof van Brussellaan gelegen is. In Evere dan nog – een gemeente die zich over het algemeen gedeisd houdt. Is het hier stil? Helaas. Hoewel de begraafplaats 39 hectare groot is, hoor je toch overal nog het verkeer in de omliggende straten. Bovendien zijn de onderhoudsdiensten in deze periode van het jaar druk aan het werk. Toch heeft het iets om hier rond te lopen. Op sommige kasseiweggetjes ben je helemaal alleen tussen de doden, een vreemdeling verdwaald in een uitgestrekte dodenstad. Met monumenten die even kolossaal als stilzwijgend zijn, en perken die zo slecht zijn onderhouden dat hele reeksen graven onder de klimop zitten, waan je je soms op expeditie in Angkor. Van Angkor trekken we naar Watermaal-Bosvoorde. Daar heeft men door het Zoniënwoud natuurlijk iets makkelijker praten als het over
stilte gaat. De eerste eekhoorns schieten al voor onze voeten als we de voormalige paardenrenbaan van Bosvoorde betreden. Ook op maandagmiddag wordt hier gegolft, in wat toch al sterk op een oase van rust lijkt. Via de Tumulidreef trekken we het woud in, langs de vallei van de Verdronken Kinderen. Een naam waar je stil van wordt, mochten de bosbeheerders van Leefmilieu Brussel niet net hout aan het verhakselen zijn. En horen we daar ook geen trein het station van Bosvoorde verlaten? Er rijdt zelfs een auto van Télé Bruxelles door het bos. Misschien ook op zoek naar de primeur over stilte in Brussel. Dat is het probleem met het Zoniënwoud: het kan nooit
De populieren ruisen, vogels fluiten en de grootste verkeersaders heten hier Bosduiflaan en Boterbloemenstraat
lang de schijn ophouden een echt woud te zijn, want het wordt overal door wegen doorkruist. Onze ambities bijstellend trekken we naar het Tenboschpark in Elsene. Een minuscuul stadsparkje, zoals er in Brussel nog wel meer tussen de straten verstopt liggen. Het Tenboschpark onderscheidt zich door de aanwezigheid van ligstoelen, een afgesloten speeltuintje voor kinderen jonger dan zeven en een petanquebaan waar, echt waar, een groepje oudjes aan het spelen is. Op een bankje speelt
zelfs iemand gitaar, en elders leest een jongeling Woody Allens L’erreur est humain. Het parkje is alleen wat te goed onderhouden, want ook hier wordt er gewerkt... Dan is de stilteplek in de openlucht die ons het meest kon bekoren, toch de tuinwijk Le LogisFloréal in Watermaal-Bosvoorde. Het was lang geleden dat we daar nog geweest waren, maar je verzeilt er met één vingerknip van de stad in de Engelse countryside. We verzinnen het niet, in deze uitgestrekte tweelingwijk ruisen populieren, fluiten vogels en is het geluid van een grasmaaier enkele honderden meters verderop alleen maar een geruststellend teken van leven. De grootste verkeersaders heten hier Bosduiflaan en Boterbloemenstraat.
Slowlane Als zuivere stilte onhaalbaar is, dan moeten we misschien mikken op het contrast tussen het lawaai buiten en de relatieve stilte binnen. Brussel schijnt sterk te zijn in wat stiltebemiddelaar Joris Capenberghs (zie inzetje) de overgangen van de ‘fastlane’ naar de ‘slowlane’ noemt. Hij noemt daarbij de gangen naar de boekhandel Passa Porta of naar de bibliotheek in La Bellone als voorbeelden. Capenberghs wijst ook op de mentale stilte, geboden door architectuur, geschiedenis en kunst – vooral op plekken die ‘levend’ gehouden en gekoesterd worden door de mensen die er werken of aanwezig zijn. In dat verband noemt hij de Academie van Anderlecht of het Erasmushuis, daar vlakbij. Zelf denken we ook aan het Museum van Buuren, aan het Wiertzmuseum bij het Europees parlement, aan pakweg de zaal met het Sint-Jorisretabel in het Jubelparkmuseum, aan Atelier 340 in Jette, of aan het braakliggende terrein van de voormalige brouwerij Vandenheuvel in Molenbeek, waar kunstenaar Jeroen Peters alle voorbijgangers welkom heet in zijn zelfaangelegde tuin. Onze tweede trip langs overdekte stilteplekken gaat door het centrum. Een klassiek toevluchtsoord daar is de achttiende-eeuwse Finisterraekerk in de Nieuwstraat. Ze is bijna altijd open en heet ‘de biechtstoel van Brussel’ te zijn. De onthaalbrochure begint met “Wees welgekomen in deze oase van stilte, gebed en rust.” Het gastenboek in de kapel van Onze-
©S
AS
KIA
VA N
DE
RS
T IC
HE
LE
BDW 1302 PAGINA 15 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
LAWAAIT
EEN ZOETE GESCHIEDENIS
Zonder stilte geen lawaait, en vice versa. Freddi Smekens staat erbij stil in zijn Brusselse Kroniek. “Stel a veu: in het Amazoniënwoud valt nen buum omveir, mo er es, booite de andere buume, gie leivend weize in de beurt. Mokt daan vallende buum den lawaait?”
LEES MEER OP PAGINA 24-25
© IVAN PUT
LEES MEER OP PAGINA 21
De Zazies gingen deze week naar de Molen van Evere voor Sweet candy – De zoete geschiedenis achter snoep. Mexicaanse doodskopjes in suikerwerk, snoepoorbellen of het achterwerk van de honingpotmier: hmmmmm of bweikes?!
Lieve-Vrouw van Geluk staat vol met soms schrijnende boodschappen in verschillende talen. Opvallend hoeveel mensen hier in korte tijd binnen en buiten stappen, vaak alleen maar voor een korte groet. Zijn er ook plekken die stil zijn omdat er niemand komt? We wilden even langsgaan bij La Maison du Porte-Plume op de Adolphe Maxlaan, een zaak die van oudsher in degelijk
schrijfmateriaal handelt. Maar kijk: de winkel staat leeg. Op de vensters hangt nog een lauwerkrans die het 75-jarige bestaan moest vieren, maar 2010 was er te veel aan. Tegenover kunt u in de Noorddoorgang wel nog in alle rust een Davidoff-sigaar uitkiezen. Om helemaal tot rust te komen, moet u evenwel niet in de Noorddoorgang zijn, maar in zijn minderbedeelde pendant, de Bortiergale-
rij. Een stilteplek met karakter, zonder volk, met beperkte commerciële ambities en zonder veel woorden. De ideale transactie in antiquariaat Vanderelst (waar Umberto Eco al werd gesignaleerd) volgt na twintig minuten speurwerk in de smalle gangetjes tussen de uitpuilende rekken, als de verkoper in de kaft van het boek op de prijs in potlood wijst, en de klant met ingehouden enthousiasme betaalt.
STILTE KAN ONS REDDEN BRUSSEL – Toen vorig weekend het winteruur inging, werd in Brussel ook de bewustmakingscampagne ‘Cultuur van de stilte’ gelanceerd. Dat gebeurde met een concert in het voormalige beeldhouwersatelier Salu van de vzw Epitaaf aan het kerkhof van Laken. In Brussel begint tegelijk een project dat stilte en rust als een vorm van immaterieel erfgoed wil herwaarderen. Op vraag van VGC-collegelid Bruno De Lille (Groen!) zullen zogenaamde ‘stiltebemiddelaars’ de stilteplekken en stiltemakers in Brussel in kaart brengen in een Stilteatlas. Het project en de beweging eromheen worden aangestuurd door de vzw Waerbeke, waarvan Joris Capenberghs een van de professionele krachten is. “Brussel is een stad die kreunt onder hectiek, consumptiecultuur en overbelasting. De behoefte aan stilte bij bewoners neemt niet alleen
toe, ze blijkt ook vrij algemeen. Uit een rondvraag bij ervaringsdeskundigen in de armoedezorg bleek bijvoorbeeld dat de tweede belangrijkste behoefte in die sector de behoefte aan een omgeving zonder stress is. De Stilteatlas moet mensen de weg wijzen naar zulke plekken. En omdat dat vaak karaktervolle plekken zijn, zit er ook een erfgoedaspect aan. Maar we moeten ook de ‘stiltemakers’ samenbrengen. Anders dan lawaaimakers kondigen zij zich niet aan met toeters en bellen. Of het nu cultuurcoördinatoren, bibliotheken, alternatieve gidsen of vzw’s als Epitaaf zijn: ze kunnen ons helpen een praktijkgemeenschap te vormen die de onbetaalbare stilteplekken koestert en het Bruto Stedelijk Geluk verhoogt.” MB
Omdat boeken en stilte goed samengaan, is ook de Nationale Bibliotheek een statie op de weg naar de stilte. Het verbeterde bezoekersbeleid heeft er voor iets meer animo gezorgd, maar een kaart voor de leeszaal met ‘kostbare werken’ is nog altijd een rechtstreeks ticket naar wat rust. Vergelijkbaar met de Albertina ten slotte is het Archief van de Stad Brussel in de Huidevettersstraat. De leeszaal daar is niet zo mooi als de rest van de oude textielhandel Jules Waucquez. Maar de geur van oud papier die je er tegemoetkomt, is weldadig, de hernieuwde kennismaking met het fenomeen ‘fichebak’ hartelijk en de omzettabel van de republikeinse naar de gregoriaanse kalender bijzonder handig. Dat zowel jonge studentes als oude heren hier nog altijd research doen, stelt gerust. De ambtenarenklok boven het bureau van de archivaris tikt vast trager dan elders. Michaël Bellon www.cultuurvandestilte.be www.portaalvandestilte.be www.bessst.be
BDW 1302 PAGINA 16 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Muziek > Othin Spake: Teun Verbruggen in trio met Jozef Dumoulin en Mauro Pawlowski
Improviseren op het scherp van de snee
‘W
e zijn inderdaad geëvolueerd,” beaamt Teun Verbruggen. “We hebben elk apart meer ervaring opgedaan in vrije improvisatie. Daardoor kregen we meer vertrouwen in ons kunnen.” “Vroeger probeerden we soms te krampachtig het groepsgeluid in een bepaalde richting te duwen om het publiek te plezieren. We kregen echt wel heel veel negatieve kritiek. Vooral de fans van Mauro, die hem kennen van bij dEUS, begrepen niet wat hij hier uitspookte. Ik snap dat ook wel. Nochtans vind ik dat er muzikale momenten in onze muziek zitten. Maar het blijft natuurlijk vrije improvisatie.”
New Yorkse underground The Nethack dictionary is een minutieus uitgedokterde compilatie geworden. “De titel vond ik toevallig op internet. Het klinkt goed, en vooral het woord dictionary trok me aan. De plaat is namelijk een verzameling van opnamen tijdens verschillende concerten, aangevuld met een aantal studiosessies met
© PETER DE JONGH
BRUSSEL – The Nethack dictionary is de titel van de nieuwe vinylplaat van Othin Spake, het trio gevormd door Teun Verbruggen, Jozef Dumoulin en Mauro Pawlowski. De drie gaan er nog even hard tegenaan als op hun debuut van zes jaar geleden, en alles staat nog altijd in het teken van totaal vrije improvisatie. Toch is er meer focus en structuur. heel verschillende gastmuzikanten. Twee jaar lang heb ik uren en uren fragmenten beluisterd. Ik moest echt streng zijn voor mezelf om tot een essentiële collectie te komen. Na overleg met Jozef en Mauro en nog een paar vrienden is The Nethack dictionary het eindresultaat. Pierre Vervloesem zorgde voor de editing.” Op de gastenlijst prijken klinkende namen als Fred Van Hove, de peetvader van de Belgische improvisatiescène, en de Franse fluitist Magic Malik, maar eveneens Trevor Dunn, Shelley Burgon en Andrew D’Angelo, stuk voor stuk legendarische figuren uit de New Yorkse undergound en avant-garde. “Allemaal contacten die ontstonden door toevallige ontmoetingen,” vertelt Verbruggen.
Sub Rosa Uitzonderlijk wordt de plaat niet uitgebracht op Verbruggens label, RAT Records, maar bij het gereputeerde Brusselse Sub Rosa. “We hebben al eens samengewerkt in het verle-
Othin Spake, dat zijn (vlnr.) Mauro Pawlowski, Teun Verbruggen en Jozef Dumoulin.
den en het klikte. Het is super dat ik nu deze kans krijg, want Sub Rosa heeft een heel mooie catalogus van internationale renommee.” Het internationale avontuur van Teun Verbruggen stopt overigens niet bij Othin Spake. Zo krijgt hij carte blanche tijdens het Follow the sound-festival in Antwerpen (10-12 november). Onder de naam Bureau Of Atomic Tourism brengt hij daar een eerste concert samen met Andrew D’Angelo en Trevor Dunn plus de New Yorkse trompettist Nate Wooley en de Franse gitarist Marc Ducret. Net als bij Othin Spake gaat het om vrije improvisatie over heel de lijn, zij het dat hier wellicht ook een aantal heuse composities op de setlist zullen staan. Georges Tonla Briquet
The Nethack dictionary van Othin Spake verschijnt bij Sub Rosa. De plaat wordt op 9 november om 20 uur voorgesteld in de AB, met als gasten Sickboy Milkplus en Mathieu Calleja en aftershow met Brazza ville. Kaartjes kosten 12 euro. Bureau Of Atomic Tourism, een ander project van Verbruggen, speelt op 18 november om 20 uur in Recyclart
ADVERTENTIE
11 nov.
à
om 11u aankomst te paard met de Zwarte Pieten gratis animatie van 11u tot 18u
Maak je klaar voor de aankomst van de Grote Sint in een muzikale sfeer … Bezoek het huis van Sinterklaas, dat enkel voor deze magische dag zijn deuren opent ! Wandel mee op de poney’s en maak je persoonlijke souvenir. Laat een leuke foto trekken met de Sint op zijn Troon !
K INT OO S E D BEZOEK XTRA DAGEN E OP DE DAG 12 EN E T ZA R NOVEMBER G 13 00. ZONDA U00 T/M 18U 4 VAN 1
BDW 1302 PAGINA 17 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
ADVERTENTIE
© ARTE/ M. LEROY
Vrijdag 11 november Opening De Weik van’t Brussels
met een opvoering van de theaterproductie ‘Oud Papee’ door het Brussels Volkstejoêter Uur: 20u Locatie: De Minard, Korianderstraat 13, 9000 GENT Info: Reservaties tickets: Bespreekbureau De Vooruit, 09/267 28 28 tickets: 14,00 en 16,00eur
van de Marolle mè ’n Brussels Aperitifke’ dui Sonja De Smedt Uur: 19u00 Vertrekpunt: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53-55, 1000 BRUSSEL Info: Inschrijven gewenst via Polymnia vzw – polymnia@skynet. be of 0475/41 07 67 Deelnameprijs: 7 euro pp, te betalen aan de gids Duurtijd rondleiding: +/- 2u
Zaterdag 12 november
Donderdag 17 november
met om 14u30 een voordracht Brussels dialect door Marcel de Schrijver Org.: V.O.S. Brussel Uur: van 11u30 t.e.m. 17u Locatie: Den 124, E.Jacqmainlaan 124, 1000 BRUSSEL Info: Inschrijving gewenst: Hugo Van Hemelrijck, 0472/33 71 15 12,00eur per persoon voor de maaltijd. De voordracht kan afzonderlijk bijgewoond worden.
Lesgevers van dienst: Robert Delathouwer en Geert Dehaes Uur: 12u30 of 20u00 Locatie: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53-55, 1000 BRUSSEL Info: gratis deelname – duurtijd: ’s middags; 1u – ’s avonds; 2u
Keekefrettersfiest (eetfestijn)
Brussels Volkstejoêter
In Vlaamse Kaai krijgt presentatrice Hadja Lahbib versterking van David Van Reybrouck.
Praat
Arte met ondertitels Gezien: Vlaamse Kaai en Cinquante degrés nord op Arte Belgique, www.arte-belgique.be.
achteraf
Het moet een primeur zijn op de Belgische televisie: een programmareeks die in twee landstalen wordt gepresenteerd. Het gebeurde vorige week woensdag op Arte, tijdens de eerste aflevering van het nieuwe Vlaamse Kaai. Vlaamse Kaai is een cultuurprogramma naar het voorbeeld van Quai des Belges (QdB). Dat bestaat al langer, wordt sinds kort ook in het Nederlands ondertiteld en omkadert elke tweede woensdag om 22.40 uur documentaires met thematische gesprekken. In Vlaamse Kaai (elke laatste woensdag om 22.45 uur, heruitzending de vrijdag erop op La Deux) krijgt QdB-presentatrice Hadja Lahbib versterking van schrijver David Van Reybrouck. In de eerste aflevering zagen we de twee door de Dansaertstraat struinen en op klaarlichte dag café Archiduc induiken om het over het grootse verleden van die jazzkroeg te hebben. Zij sprak daarbij Frans en hij Nederlands. Beetje vreemd in het begin, maar eigenlijk een perfect werkbare aanpak waaraan we al lang gewoon zouden moeten zijn. Als het dan te veel gevraagd is om elke Belg tweetalig te maken, zorg er dan tenminste voor dat iedereen de andere landstaal passief beheerst. Arte roept de communautaire context in als argument voor hun opmerkelijke demarche in het uitzendschema. Toch is het aandeel van de presentatoren in Vlaamse Kaai eerlijk gezegd miniem. Het is zelfs een beetje een vreemd programma met een bijzonder vage format. Lahbib en Van Reybrouck zaten in de Archiduc om de documentaire over Belgiës populairste jazzman Jef Neve in te leiden. In eerste instantie zal Vlaamse Kaai namelijk in hoofdzaak de Goudvis-reeks van Canvas heruitzenden met Franse ondertitels – op 30 november is Josse De Pauw aan de beurt. Een goede zaak natuurlijk (de Franstaligen weten nu ook dat Neve als kind al zo door muziek geobsedeerd was dat hij in de Efteling de hele tijd naar de muziek van Händel zat te luisteren die daar uit de paddenstoelen klinkt); een goede zaak dus,
maar ook niet meer. Het vreemde is dat de documentaire nog werd voorafgegaan door een korte flard over beeldend kunstenaar Gert Robijns van Cobra TV, en werd gevolgd door een lange flard uit een Wie schrijft die blijft over dichter Leonard Nolens uit 1989, de tijd dat Nolens blijkbaar nog iets van media-aandacht kon verdragen. Maar omdat Arte Belgique echt de enige tweetalige zender in België wil zijn, wordt voortaan ook het dagelijkse cultuurprogramma Cinquante degrés nord ondertiteld – tenminste, als u ze achteraf (her)bekijkt op www.arte-belgique.be/50dn. De originele uitzendingen lopen van maandag tot en met vrijdag om 19.55 uur op Arte en laat op de avond op La Une. 50DN serveert elke dag drie kwartier Belgische cultuur, met twee eminente kunstenaars als gast en een stuk of vier recensenten op de bank. Er zit een fikse geut ‘Vlaamse cultuur’ in, vaak met een link naar Brussel. Zo ontving presentator Eric Russon in een paar dagen tijd Geike Arnaert (vroeger van Hooverphonic, nu van zichzelf en ook een beetje van de Brusselse theatermaker Sam Touzani), Tom Barman, de onvermijdelijke Tom Lanoye naar aanleiding van de Franse vertaling van Mamma Medea in De Kriekelaar en Blue bird-regisseur Gust Van den Berghe. Ook Brusselaar François Schuiten kwam langs naar aanleiding van de Goudvis-documentaire die op 6 november op Canvas wordt uitgezonden. Hoewel de taalbarrière het een kunstenaar vaak nog moeilijker maakt om zijn punt te maken, was het fijn om te zien hoe het Frans van Barman nog beter is geworden, hoe Lanoye er ook in het Frans in slaagt een gesprek te monopoliseren (regisseur Chris tophe Sermet kwam er niet aan te pas), hoe Geike behoorlijk spraakzaam uit de hoek kwam en hoe oud-Rits-student Gust Van den Berghe gedreven zijn artistieke keuzes kwam toelichten. Misschien mist Cinquante degrés nord, ondanks de vier recensenten, nog wat te vaak de kans om, behalve aan te kondigen, ook te verdiepen. Maar mensen warm maken met een gevarieerd en enthousiast gebracht programma dat te snel noch te traag is, is ook al heel wat. Michaël Bellon
Rondlaaiding – ‘Et Gehaaim
theatervoorstelling ‘Oud Papee’ Uur: 20u Locatie: De Minard, Korianderstraat 13, 9000 GENT Info: Reservaties tickets; Bespreekbureau De Vooruit, 09/267 28 28 tickets: 14,00 en 16,00eur
Zondag 13 november Den Dag van’t Brussels
Org.: Academie van het Brussels i.s.m. BabbelEveren Uur: Van 10u30 tot 18u Programma: 10u30: Klaan Brussels Dictei 14u tot 15u30: Poppenkast en striptekenen vè de ketsjes 16u: Academische zitting 20 jaar Academie van het Brussels Locatie: Gemeentehuis Evere, Hoedemaekerssquare 10, 1140 Evere Info: Vrije toegang/vrije deelname aan het dictee
Maandag 14 november Radiodag FM-Brussel met
Brusselse gastpresentatoren (Dani Klein, Gui Polspoel, Jan Hautekiet, Patrick Riguelle, Robert Esselinckx, Top-chef Albert Verdeyen, Peter Van Asbroeck, ...) – 98.8FM Uur: van 8u tot 22u
Dinsdag 15 november
‘De veering van de 200ste Gazet van Brussel’ met speeches van de redacteurs + muzikale intermezzo van Mars Moriau + receptie Uur: 12u30 Locatie: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53, 1000 BRUSSEL Info: vrije toegang
Taalles Brussels dialect Fonetische processen door Prof. Em. Sera De Vriendt Uur: 14u Locatie: Vrije Universiteit Brussel, Gebouw D 3.11, Pleinlaan 2, 1050 Brussel Info: vrije toegang
Brussels Stamenei optreden van Zinnefolee (Brussels dialectkoor) Uur: 19u30 Locatie: GC De Platoo, Pantheonlaan 14, 1081 Koekelberg Info: vrije toegang
Woensdag 16 november
Konversoêsetoêfels – Deel 1 Lesgevers van dienst: Robert Delathouwer en Geert Dehaes Uur: 12u30 of 20u00 Locatie: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53, 1000 BRUSSEL Info: vrije deelname – duurtijd: ’s middags; 1u – ’s avonds; 2u
Konversoêsetoêfels – Deel 2
Vrijdag 18 november Restostoemp
Live-kooksessie ‘Brusselse Stoemp’ door Top-chef Albert Verdeyen (bekend van Start to cook/VTM en kok van de wielrennersploeg Lotto-Silence) Uur: 12u30 Locatie: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53, 1000 BRUSSEL Info: Vrije toegang, na de livekooksessie kan je in Het Goudblommeke in Papier ‘de stoemp’, gekookt door Albert, veroberen tegen een democratische prijs.
Zaterdag 19 november Gideide Restostoemp
Dit houdt in: Rondlaaiding – ‘Et Gehaaim van de Marolle mè ’n Brussels Aperitifke’ dui Sonja De Smedt + live-kooksessie ‘Brusselse Stoemp’ door Top-chef Albert Verdeyen (bekend van Start to cook/VTM en kok van de wielrennersploeg Lotto-Silence) + een stoempmaaltijd Uur: 16u: rondleiding - 18u30: Live-Kooksessie Locatie/vertrekpunt: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53-55, 1000 BRUSSEL Info: Inschrijven via Polymnia vzw polymnia@skynet.be of 0475/41 07 67 Deelnameprijs: 15 euro, ter plaatse te betalen.
Zondag 20 november Gideide Restostoemp
Dit houdt in: Rondlaaiding – ‘Et Gehaaim van de Marolle mè ’n Brussels Aperitifke’ dui Sonja De Smedt + live-kooksessie ‘Brusselse Stoemp’ door
Top-chef Albert Verdeyen (bekend van Start to cook/VTM en kok van de wielrennersploeg Omegapharma-Lotto) + een stoempmaaltijd + vertelmoment met Raymond Doms, Mark De Knudt Uur: 10u: rondleiding 12U30: Live-Kooksessie Locatie/vertrekpunt: Café Het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 53-55, 1000 BRUSSEL Info: Reserveren via Polymnia vzw polymnia@skynet.be of 0475/41 07 67 Deelnameprijs: 15 euro, ter plaatse te betalen.
TWIEDOÊGSE VAN ET VOLKSTEJOÊTER Zaterdag 19 november 19u30: ZINNEFOLEE
(Brussels dialectkoor) 21u: OUD PAPEE, door het Brussels Volkstejoêter
22u30: BAL
Zondag 20 november 11u30: GENTS CABARET
’t Spelleke van drei kluite mee Gentsche lietjes en Pierke Pierlala
14u: GENTSE TAALLES
door Eddy Levis, voorzitter van de Gentsche Sosseteit
15u: DE MANNEN
theatervoorstelling door het Vernieuwd Gents Volkstoneel met Bob De Moor, Mieke Bouve, Chris Van den Durpel en Daan Hugaert Info: 02/524 60 95 (BVT-Ticketlijn) en 02/555 06 00 (Zinnema) Dagticket: 15,00 euro Ticket Twiedoêgse: 25,00 euro cultuurwaardebon VGC kan ingediend worden
Maandag 21 november WOLTJESFIEST (afsluitende
Brusselse party van De Weik van’t Brussels) met live on stage: ‘De Charel’ (zanger ‘Magical Flying Thunderbirds’ en ‘The Soulbrothers’) Uur: vanaf 21u Locatie: Café ’t Gevaar, Broekstraat 3, 1000 BRUSSEL
Van Zondag 13 t.e.m. Vrijdag 18 november
Elke dag; ‘Expression van den dag’ in ‘Brussel Vandaag’ op TVBrussel met Geert Van Istendael en Freddi Smekens - Regie: Julien Vrebos, Productie: Geert Dehaes
ALGEMENE INFO www.ara-vzw.be
DE WEIK VAN’T BRUSSELS Brussels Dialekt es tof!
11 - 21 NOVEMBER 2011 www.ara-vzw.be
BDW 1302 PAGINA 18 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Fotografie > Pôze IV. Terminus met Vincen Beeckman en Bozar
In de schemerzone © DANIELLE VANRIET
Drie foto’s van ‘amateur’ Danielle Vanriet. “Gooi geen foto’s weg,” zegt begeleider Vincen Beeckman, “ook niet de onscherpe. Achteraf kunnen dat de beste blijken.”
ANDERLECHT – ‘Kom met je camera + gekleed in het zwart.’ Wie zich inschreef voor Pôze IV. Terminus, moest het doen met dat berichtje. Tijdens de avondwandelingen voor amateurfotografen van Bozar worden de grenzen van de stad en die van het fotograferen afgetast.
P
laats van afspraak is deze keer de metrohalte Ceria/ Coovi. Dat zwart heeft meteen het voordeel dat je de andere fotografen herkent. Wie erbij was aan de Heizel, weet dat het geen grap is dat de wandeling tot middernacht duurt. Begeleider Vincen Beeckman, bekend van Recyclart en van zijn foto-
projecten in de Marollen, motiveert de fotografen: “Iedereen moet de kans krijgen om te exposeren in Bozar. Dat zal gebeuren tijdens de Zomer van de fotografie 2012. Niet meteen in dezelfde ruimte als Jeff Wall, maar toch al in een heel mooie ruimte, mooier zelfs dan twee jaar geleden met Pôze III (thema: Afrika; Pôze I: dagelijks leven; Pôze II: zelf-
portret, red.). Je kunt achteraf de wandeling nog eens overdoen, maar vanavond verplaatsen wij ons in groep, zodat mensen denken dat we Japanners zijn.”
Millimeterwerk “Wees niet bang om te fotograferen, om het even wat, behalve elkaar,” zegt Beeckman zonder school-
meesterachtig over te komen. “Het idee is: fotograferen en zien wat er gebeurt. Gooi geen foto’s weg, bijvoorbeeld omdat ze onscherp zijn: achteraf kunnen dat de beste zijn. Vanaf januari bespreken we welke foto’s een reeks kunnen vormen, en of we ze afdrukken of monteren in een video. We kunnen zelfs gevonden voorwerpen integreren.”
Beeckman heeft zijn wandelingen goed voorbereid, want hij zorgt er telkens voor dat veel en weinig licht elkaar afwisselen. Vannacht loodst hij dertig fotografen naar de parkeerplaats van de metrohalte, de Ikea en het kanaal. “Shoot what you want.” Sommigen zijn al begonnen met plaatjes schieten, anderen halen nu pas gsm, pocket- of reflexcamera boven. Maar om nu hetzelfde te fotograferen als de anderen? Dan maar eerst een stukje verder wandelen? Al was het maar om niet
Evenement > Davidsfonds pakt uit met culturele vipbehandeling
Bekijk Groenten uit Balen maand voor officiële release BRUSSEL – Davidsfonds Nationaal lanceert een nieuw evenement voor de hoofdstad: Brussel Exclusief, ter vervanging van het vroegere Cultuurforum. Het startschot wordt gegeven op 15 november, Koningsdag. Talloze partners zetten er
mee hun schouders onder: Vlaams parlement, Kaaitheater, Koninklijke Bibliotheek van België, Kinepolis, KBC, Westmalle, mediapartners. Een beperkt aantal deelnemers (tussen honderd en tweehonderd) krijgt toegang tot een buitenissig vipevenement, met aparte inleiding en receptie achteraf. Eerst is er de
avant-première van de film Groenten uit Balen van Walter van den Broeck: 15 november in Kinepolis, pas een maand later voor het grote publiek te zien. Op 14 december volgt een nocturnebezoek aan de expositie Vlaamse miniaturen in de Albertina (met de catalogus als cadeau). Begin 2012 volgen een conferentie van
Christophe Deborsu (Dank u Vlaanderen, over gelijkenissen en verschillen tussen Vlaanderen en Wallonië; in het Vlaams parlement) en een ontmoeting met regisseur Guy Cassiers voor het theaterstuk Bloed & rozen van Tom Lanoye. Meer op 016-31.06.00 en www.daJMB vidsfonds.be/evenementen.
© STICHTING MARC SLEEN
Met Nero op stap Nooit was een stripalbum van Nero zo levensecht als Het spook uit de Zandstraat, met herkenbare portretten van het personeel van het Belgisch Stripcentrum (in de voormalige Waucquez-magazijnen). In het Marc Sleen Museum (Zandstraat 33) ontdekt u nog meer Brusselse locaties op originele Nero-platen. Een geleide groepswandeling in de stad reserveren kan ook: kijk op www.marc-sleen.be. Vijf voor twaalf in de strip, en wij zetten een punt achter dit (mini)reeksje. U kunt het blijven bekijken op www.brusselnieuws.be/nero. JMB
voortdurend in iemands blikveld te staan? We stellen de vragen, goed beseffend dat praten en kijken misschien ook niet samengaan. “Bij mij mogen mensen door mijn beeld wandelen. Door de lange belichtingstijden waarmee ik werk, staan ze er toch niet op,” zegt een Fransman die ook helemaal niet bang is om dezelfde foto’s te maken. Want: “Verander je je standpunt enkele millimeters, dan is het al een heel andere foto. Kijken is heel individueel.” Ook een academiestudent uit het Antwerpse is er gerust op:
“Hé, waar komt dat blauwe licht vandaan?” “We fotografeerden eens met drie de Sint-Annatunnel en dat was toch telkens anders.” Discreet rondlopen is er in groep wel niet bij. Als de fotografen een voor een aangetrokken worden door een geparkeerde truck, waaraan een intrigerende plastictas hangt, klinkt het nee van de bestuurder alsmaar onvriendelijker. Het argument ‘artistieke foto’ werkt niet. Sommige fotografen vragen anderen naar interessante zichten om ze dan doodleuk ook te fotograferen. Samen fotograferen lijkt de deelnemers niet te storen, maar misschien komt de solitaire fotograaf hier niet op af. Toch zorgen verschillende tempo’s ervoor dat de groep uiteenvalt. Na anderhalf uur zijn enkele fotografen die hun tijd nemen, de groep al uit het oog verloren. Het deert het Italiaans-Amerikaans-Waals-Vlaamse gezelschap niet echt: “Zo hebben we dit achterafstraatje ontdekt, une friche, no man’s land.”
Opwinding bij twee fotografen terwijl ze met hun statieven in de weer zijn: “Waar komt dat blauwe licht vandaan?” – “Dat is het omgevingslicht van de stad.” Maar ook opwinding bij wie niet vertrouwd is met fotograferen, zoals bij deze Spaanse: “Gratis mogen meedoen aan iets van Bozar... Ik ben zélfs geen amateur en dit is mijn toestel niet, maar het is fi jn dat fotografi e en kunst op deze manier gedemocratiseerd worden.”
Leren kijken och zijn er ook fotografen die de T wandeling voortijdig voor bekeken houden, zoals twee Vlamingen die wat op hun honger blijven zitten. “We dachten dat de groep kleiner zou zijn en dat de begeleider ons zou leren kijken. Oké, onze gêne om te fotograferen is weg, maar we hadden meer over nachtopnamen willen leren: wat doet het toestel in deze lichtomstandigheden?” Ze zijn niet zeker of ze al één goede foto hebben. Zei Beeckman niet dat je slechtste foto’s je beste kunnen zijn? “Ik vraag me af of het in Bozar uiteindelijk allemáál conceptueel zal zijn. Zal het alleen maar mooi zijn met het verhaal erbij?” Zoals de deelnemers zich verzamelen en verspreiden en weer bij elkaar komen in kleinere groepjes van wisselende samenstelling: zijn de fotografen zélf niet een of andere installatie? Even peilen bij Beeckman, die misschien stiekem aan het fi lmen is? “Ik zou het toejuichen als er de volgende keren zestig of honderdtwintig mensen op afkomen. Nóg meer foto’s, nóg meer interacties. Daarom zijn we ook allemaal in het zwart gekleed: we vormen een team, het is ook een beetje een performance.” An Devroe www.bozar.be
Muziek > Einde dreigt voor festival Jam’in Jette
Nog even genieten van een muzikale wereldreis JETTE – Na het ongelooflijke succes van het Jam’in Jette-festival, dat op 14 mei nog tienduizend bezoekers trok, zet organisator KWA! voor de zesde keer een indoor editie op. Een wereldmuziekreis door Brusselse reggae, funk, desert blues en jazz manouche. Op 5 november krijgen we naast de verrijzenis van Panache Culture (reggae) ook de première van het akoestische soloproject van Anana Haroun, zanger van de Brusselse Toearegband Kel Assouf. Tafa Diouf laat kennismaken met de Afrikaanse blues, Trotsky Tulski brengt jazz manouche, en Humb staat bekend om zijn funky groove. De vzw KWA! werd in 2008 opgericht door vier jonge muzikanten uit
Jette om na twee edities van Jam’in Jette Indoor de gepaste structuur en organisatie te hebben voor een eerste editie van het festival in de openlucht, in het Jeugdpark. De structuur staat intussen stevig op poten en het festival kreeg in mei maar liefst tienduizend bezoekers. Toch komt er een eind aan het mooie verhaal. Het festival is te groot geworden om door vrijwilligers gedragen te worden, er moet geprofessionaliseerd worden, maar daar is geld voor nodig. Ofwel komt de politiek met geld op tafel, ofwel sterft Jam’in Jette een BT veel te vroege dood. Jam’in Jette Indoor, 5 november om 19 uur in Centre Armillaire, De Smet de Naeyerlaan 145, 6 euro. Meer op www.jam-in-jette.be
© NICK TRACHET
BDW 1302 PAGINA 19 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
warmte’. Ik las dat eieren een populair ingrediënt zijn van de sholent. Ze worden in water opgezet, met de schillen van een ajuin, “voor de kleur”. Of ze worden met schaal en al in de bonenschotel gestoken, waar ze mee koken. De volgende dag worden de eieren dan als voorgerecht gegeten, voor de bonen. Bonen zijn ideaal voedsel voor een traagkookgerecht. In Egypte gaan de hamin-eieren op de puree van tuinbonen ( f ul medames), in Israël op de humus of kikkererwten puree. Het eiwit zou door de ajuinschillen bruin kleuren en rokerig smaken, de textuur zou romig zijn. Maar dat leerde ik dus pas achteraf. Ik kwam hamin-eieren tegen in een experiment met de drukpan, dat uitgevoerd werd door eetwetenschappers. Dit is dus de fastfoodversie van hamin-eieren. Neem verse eieren en doe die in het stoommandje van de snelkookpan, boven een laag water. Draai het ding dicht en geef veertig minuten lang volle druk. Pel de eieren warm en snij ze in delicate schijfjes. Zo eenvoudig gaat dat. We zien nu een eiwit dat teder en zacht is, maar met de kleur van oud ivoor. De smaak is inderdaad gronderig, of rokerig; de smaak van het kruimelige geel beschreef iemand als ‘kippenlever’. De eieren zijn binnenin dus bruinachtig, maar toch hebben we geen ajuinschillen gebruikt. Hoe dat kan? Die ajuinen hebben er gewoon niets mee te maken. We BRUSSEL EN DE WERELD staan hier voor wat de scheikundigen de reactie van CULINAIR ONTDEKT Maillard noemen. We kennen die chemische reactie uit de keuken door het bruine kleurtje dat brood en ander voedsel (vlees) krijgt wanneer we bakken. Door een ei lang genoeg te stomen lukt het ook, en bij veel lagere temperaturen dan die van een bakpan. Louis Camille Maillard was een Fransman (hoe kan het ook anders?) die, naast allerhande dingen over de menselijke gezondheid, onderzoek deed naar de reactie tussen proteïnen en suikers. Hij constateerHoeveel basisbereidingen voor eieren kent u, de dat tijdens het bakken stoffen worden gevormd zonder ze te breken? Deze is nochtans al heel die chemisch vergelijkbaar zijn met humus (de bosoud. grond, niet de kikkererwtenpuree). Mensen blijken dat lekker te vinden. Hij publiceerde zijn resultaten Ik had er nog nooit van gehoord, maar met mijn in 1911. Begrip van de reactie die zijn naam draagt, opzoekwerk rond de snelkookpan kwam ik er toe- heeft heel wat gevolgen gehad voor de voedingswevallig op: hamin-eieren, of hamine, zo u wilt. Heeft niets te maken met de voormalige Oegandese dictator. De bereiding spruit uit de Joodse en blijkbaar ook uit de Egyptische traditie, maar leent zich tot een paar moderne experimenten. De god van Israël verbood de Joden om op de sabbat, de offi ciële rustdag, te werken. Niets mogen ze, geen geld verdienen, maar ook geen vuur maken, laat staan de was doen. In de grond is dat een heel mooi idee. Verplichte rust voor iedereen, ook voor mama die niet mag wassen en plassen of eten klaarmaken. Geen gezeur, het is de Wet. Niet helemaal eerlijk natuurlijk, want nu moet mama gewoon de dag voordien extra hard haar wier afdraaien. Naar de Chinees gaan, met al die bijkomende voedingstaboes van de Israëlieten, is geen optie. Gelukkig zijn mensen vernuftig. Een van de oplos- tenschap. Maillard is grotendeels vergeten in de mesingen om op een kookloze dag toch warm eten op dische sector, maar iedere kok met opleiding kent tafel te zetten, is de slowcooker. Dat is vandaag in zijn naam. Amerika de rage. Voedsel wordt bij lage tempera- Nu we toch met eieren aan het spelen zijn: klop eens tuur gedurende lange tijd gegaard. Daar bestaan een paar eierdooiers los met een beetje bakpoeder vandaag speciale elektrische apparaten voor, maar (ongeveer 1 gram per groot eigeel). Ook een snuifje bij onze grootouders – ook de niet-Joden – heette zout bij doen, als u dat belieft. Giet het mengsel in dat gewoon ‘vanachter op de (Leuvense) stoof’. Het een kommetje en zet in het stoommandje boven wakookfornuis was destijds de enige warmtebron in ter in de drukpan. Veertig minuten bij hoge druk en huis; dat bleef dag en nacht branden en dus kon langzaam laten afkoelen. U hebt nu iets gemaakt men er onbeperkt een pan op warm houden met wat op een broodje lijkt, maar dan zonder bloem (en een minimum aan vuur, zonder extra kosten, naast zonder gluten). Het kan zelfs getoast worden, maar de grote ketel heet water voor het bad van de bewo- mijn broodje was nog een beetje licht van structuur. ners. Die ketel is trouwens de ‘douche’ in haar oor- Iets te veel bakpoeder, misschien? De hamin-eieren spronkelijke betekenis, lang voor onze voorouders kunnen er nu op, maar die moeten wel warm woraan stortbaden deden. ‘Vanachter op het vuur’ is, den gegeten, koud zijn ze niet zo bijzonder. Een van voor wie een kachel heeft, nog steeds de ideale plek de vreemdste eierbereidingen die ik ooit heb geproom blanquette of stoverij te garen. beerd. Smakelijk. Een warme schotel, die al van de avond ervoor staat te dampen, heet in de Joodse traditie – zo vertelde nick.trachet@bdw.be mij de gids bij een bezoek aan de synagoge in Kuregem – shalet of sholent. Hij verklaarde het woord De hele reeks nalezen? als komende uit het Frans: c haud lent, ‘langzame www.brusselnieuws.be/trachet
Nick Trachet
Hamin-eieren
Vandaag zijn er speciale apparaten voor slowcooking, maar bij onze grootouders (ook de nietJoden) heette het gewoon ‘vanachter op de stoof’
BDW 1302 PAGINA 20 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Vardan Hovanissian met zijn trouwe metgezel: “De duduk was lang een goedbewaard geheim voor het Westen, tot Peter Gabriel ermee uitpakte in Martin Scorseses The last temptation of Christ.”
JETTE – “Elke keer als ik na optredens in het buitenland weer in Brussel kom, voelt het als thuiskomen. Brussel is mijn multiculturele thuis, waar ik veel nieuwe vrienden heb mogen maken. Vooral collega-muzikanten: Marokkanen, Tunesiërs, Belgen, Grieken... Vrienden zonder grenzen: een wereld vol muzikanten zou een wereld zonder oorlog zijn, zonder racisme.” Vardan Hovanissian kwam vijftien jaar geleden van Armenië naar België om te ontsnappen aan de economische miserie na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie.
M
mijn weg in de muziek te zoeken, die had ik. Eerst heb ik kort de accordeon verkend, maar al gauw ben ik gaan focussen op blaasinstrumenten, te beginnen met de shvi die ik van vader had gekregen. De volgende logische stap was de duduk.” “Na het behalen van mijn diploma aan de hogeschool ben ik al snel kunnen gaan optreden. Weliswaar altijd binnen de grenzen van de toenmalige Sovjet-Unie: moeilijk om er binnen te geraken, nog moeilijker om er buiten te geraken. En toen, eind jaren 1980, werd het IJzeren Gordijn neergehaald. We konden met onze muziek naar het Westen: Canada, Engeland, Frankrijk... Kennismaken met de westerse wereld vond ik een verademing. Beschaafde mensen, gecultiveerde mensen, een groot gevoel van vrijheid.” Het eerste voorproefje van België kwam er in 1993: op tournee met de groep Ararat. Hovanissian verbleef toen twee weken in SaintGhislain. “En in ’94 stond ik hier weer. Op vraag van vrienden, om met hen samen te werken. We hebben toen vooral opgetreden in de Russische, Armeense en Georgische gemeenschap. Huwelijksfeesten en dergelijke: andere optredens vastkrijgen was moeilijk. Na een jaar ben ik dan ook met hangende pootjes naar Armenië teruggekeerd. Maar daar kreeg ik nog hardere noten te kraken. De
Integreren Twee werden er al gauw drie toen Spartak ter wereld kwam. Drie gelukkige Brusselaars.
Volmondig, in het Frans: “Het enige waar we niet van houden, is het weer. Dikwijls koud, te veel regen.” Vardan: “En het verkeer, al de files. Straten versmallen, zoals te pas en te onpas gebeurt, is niet de oplossing. Het maakt de verkeersindigestie en de schade aan het milieu er alleen maar groter op, omdat iedereen constant met draaiende motor stilstaat. Maar voor de rest zul je me niet horen klagen. Het culturele leven is hier onvoorstelbaar verscheiden en rijk. En als er dan toch zorgen zijn: een beetje voetballen in het Boudewijnpark, en het is allemaal zó weer vergeten. Ik vind het trouwens tof dat er zoveel parken zijn in Brussel, waar je kunt flaneren en herademen midden het groen. Dat ontbreekt in mijn geboortestad Jerevan, © MARC GYSENS
et open armen ontvangen ze me: Vardan Hovanissian, zijn vrouw Sona en hun zoon Spartak (14). Op de salontafel staan koffie, chocoladetaart van het huis, een korf vol zoetigheden. In de buffetkast staat een mooie verzameling klarinetten. Toch is en blijft Hovanissians favoriet de duduk. Dat dubbelrietblaasinstrument is onlosmakelijk verbonden met de geschiedenis van zijn vaderland Armenië. Het is ook een van de oudste instrumenten in zijn genre, dat sinds twee jaar op de lijst van immaterieel cultureel werelderfgoed van de Unesco staat. De klank, dat is de ziel van Armenië. Mijn gastheer lacht: “Symbolisch gesproken mag de duduk naast onze nationale vlag staan.” Twaalf jaar was Hovanissian toen hij muziek begon te spelen. “Mijn vader was molenaar, mijn moeder werkte in een stomerij. Een familie van artiesten waren we niet, maar toch heb ik van kleins af mogen ervaren hoe mooi het is om je gevoelens te uiten door klank. In gedachten hoor ik nog steeds de liederen die van mijn vader zong, zowat de hele dag door. Hij had onmiskenbaar talent, maar zijn beroep ervan maken was helaas een utopie: hij was een kind van de Tweede Wereldoorlog, opgegroeid in moeilijke tijden; er moest brood op de plank komen, en dat kon alleen door te werken. Hard te werken. Maar zijn zegen om
economie lag op apegapen, veel mensen hadden thuis zelfs geen elektriciteit of gas meer. Cultuur stond helemaal onder op de lijst van de behoeften; voor muzikanten was er amper werk. Het waren groeipijnen voor een regio die omzeggens van de ene dag op de andere overvallen was door het kapitalisme. Het was geen leven die naam waardig, en ik besloot me definitief in het Westen te vestigen. Samen met Sona, toen nog mijn verloofde, nu mijn vrouw. Met zijn tweetjes naar België, naar Brussel. Want hier woonden bevriende muzikanten, die voor onderdak konden zorgen.”
© MARC GYSENS
Het gezin Hovanissian, met (vlnr.) Vardan, Spartak en Sona: “De familie is echt wel de hoeksteen.”
BDW 1302 PAGINA 21 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
FREDDI SMEKENS Lawaait
N
“En als er dan toch zorgen zijn: een beetje voetballen in het Boudewijnpark, en het is allemaal zó weer vergeten”
Vardan Hovanissian, dudukspeler
‘De duduk, en diepe droefenis’ en dat valt me op telkens als ik terugkeer.” Sona: “Toch was het moeilijk in het begin. De mensen waren gastvrij en vriendelijk, maar helemaal opnieuw beginnen, je leven heruitvinden, dat is en blijft een zware uitdaging. Ik was ver van mijn familie, waaraan ik zo gehecht ben, zoals elke Armeniër.” Vardan: “Aanvankelijk voelde het als een ballingschap. Geregeld terugkeren naar Armenië, naar onze familie, kon ook al niet, omdat we niet over de nodige papieren beschikten. Nu is dat probleem gelukkig van de baan. De familie is echt wel een hoeksteen van de Armeense maatschappij. Daarom ook heb ik mijn ouders laten overkomen zodra ik de Belgische nationaliteit had verworven.” Ondertussen is het gezin Hovanissian perfect geïntegreerd. “De eerste Armeense diaspora naar het Westen is er gekomen na de genocide door de Turken in 1915. Die uitwijkelingen hebben zich heel snel aangepast aan hun nieuwe omgeving: ze hebben hun weg gezocht en gevonden in de diamantindustrie, in vrije beroepen als advocaat en geneesheer. De tweede emigratiegolf kwam er door het instorten van de economie, de plotse overstap naar het kapitalisme na het uiteenvallen van de SovjetUnie. En alweer bleek toen dat Armeniërs goed kunnen integreren in een nieuwe omgeving. En zo hoort het ook. Respect voor de wetten en regels van een gastland, open staan voor wie je gastvrijheid verleent, is niet meer dan normaal in mijn ogen.”
Melancholie Privé gaat het Vardan Hovanissian voor de wind, en ook professioneel heeft hij niet te klagen. Hij staat op podia in de vier windstreken, is begeleider van de beeldmooie Ladino-vertolkster Yasmin Levy, speelt in de multiculturele Brusselse groep Blindnote, heeft twee cd’s
op zijn naam staan met de groep Arax, geeft les bij Muziekpublique. Met de duduk als onafscheidelijke kompaan. “De duduk was lang een goedbewaard geheim voor het Westen, tot Peter Gabriel ermee uitpakte op de soundtrack van Martin Scorseses The last temptation of Christ.” De schoonheid van het instrument mag ik ontdekken bij een kleine demonstratie. Het klinkt een beetje als de menselijke stem, warm, een beetje nasaal. Eén octaaf en een kleine terts maar, en toch zo rijk. Het gevoel is pure melancholie. “De geschiedenis van Armenië is dan ook beladen met droefenis, met als triest dieptepunt de genocide door de Ottomaanse troepen. Die melancholie wordt nog eens gevoed door het feit dat veel Armeniërs buiten hun geboorteland leven.” “Door de duduk zijn er mensen die Armenië ontdekken, een land waar ze niets van afwisten. Ik heb zelfs een Belgische leerling gehad die er een huisje heeft gekocht en er nu woont.” “Op het eerste gezicht lijkt de duduk een simpel instrument, inderdaad. Maar schijn bedriegt. Het leeft, het heeft geheimen. De grote kunst is om het specifieke geluid – de ziel – te ontdekken; de techniek bijschaven komt achteraf wel. Het is ook een heel veelzijdig instrument: het past bij jazz, in klassieke muziek, voor feestmuziek, maar het kan ook op zich staan.” “Ook in Georgië, Azerbeidzjan en Turkije wordt op de duduk gespeeld. Elk van die landen heeft een eigen geluid, dat ik met de ogen dicht kan identificeren. Het Armeense is het warmste van allemaal, en dat komt omdat wij abrikozenhout gebruiken.”
Karel Van der Auwera
og niet zo lang geleden stelde een bevriend Brusselaar mij een eigenaardige vraag. “Stel a veu,” zei hij, “in het Amazoniënwoud valt nen buum omveir, mo er es neemand, mo den oek gielegans neemand dee er eet van uut. Omdat er, booite de andere buume, gie leivend weize in de beurt es. Mokt daan vallende buum den lawaait?” Mijn eerste spontane reactie was “Nateurlaaik mokt daan buum lawaait!” Maar na even nadenken kwam het in mij op dat ik die mening kon herzien. Alvorens dat laatste te doen, wou ik diezelfde vraag even aan de lezer voorleggen – wat bij dezen alvast gebeurd is. Nu was het mijn beurt om mijn vriend een vraag over lawaait te stellen. “Wa zou ge het beste kunne verdroege? Te veul lawaait of absoleute stilte?” En met die absoleute stilte bedoelde ik een situatie of omgeving waar niets, maar dan ook níéts te horen valt. “Zeulfs de aaige vootstappe ni,” zei ik ter verduidelijking. “Nateurlaaik kunne we ons zu’n situoese moojlaaik veustelle,” voegde ik er nog aan toe. Het was dus nu duidelijk mijn beurt om hem even tot nadenken te stemmen. En ook hier was het moeilijk om onmiddellijk een definitief en sluitend antwoord te geven. Wel duidelijk is, waarde lezer, dat lawaait ons altijd meer zal irriteren dan intrigeren. In dat verband wou ik ook nog op iets anders wijzen. De Brusselaar heeft niet zelden de neiging in bepaalde situaties vè expres eet anders te zegge dan wat hij eigenlijk bedoelt. Dat impliceert meteen dat ikzelf die neiging ook af en toe heb, en gien klaain betche zeulfs... Een typerend voorbeeld is de vraag “Kan da ni e klaain betche hetter?” wanneer de muziek ergens veel te luid staat. Of “Ge moet zu ni schrieve” als iemand ons iets diets wil maken op een onderdrukte fluistertoon. En dan zijn er uiteraard ook nog de bij- of roepnamen die iemand opgeplakt krijgt, en die ook vaak met lawaait te maken hebben. Eerst en vooral is er de klassieker e gruut lawaait. Die plakt men op iemand (m/v) van wie kan worden gezegd dat hij of zij e gruut bakkes, ne gruute smool of eventueel
ne gruuten auve heeft. Maar ook hier zitten we met een soort dilemma zoals we dat hierboven al tegengekomen zijn. Hoe zou de wereld eruitzien mochten we af en toe geen gruut lawaait tegenkomen, waarde lezer? Volgens mij zou de ambiance, zo typisch voor de Brusselse leefwereld, dan een stevige deuk krijgen. Lawaait hoeft met andere woorden niet altijd een negatieve klank te hebben. En nu we het toch over geluid hebben, waarde lezer, wou ik nog nen truk meegeven om met de medemens te communiceren wanneer men door te veul lawaait overspoeld wordt. Bij een super-luidruchtig concert bijvoorbeeld geldt: schrief nuut ni as ge eet wilt zegge. In tegendeel, hou een trage, haast gedempte toon aan met een zo laag mogelijke stem. De leste ki da ’k het ooitgeprobeit hem, werkte da perfekt. En aangezien niemand er een patent op heeft, kan iedereen bij een volgende gelegenheid de proef op de som nemen. Natuurlijk bestaan er heel wat mogelijkheden om lawaait te bestrijden wanneer men er echt last van heeft. Maar oordopjes zou ik niet aanraden, en wel hierom: wanneer men ze na een tijd vergeet te verwijderen, komt men in een wereld van stilte terecht die ons ongerustheid zou kunnen baren. Welnu, waarde lezer, laten we, elk voor zich, even nagaan welk lawaait ons in de stad het meest stoort. Wat mij betreft, ben ik er snel uit: het getoeter van auto’s en de sirenes van een combi. En wa zoude zegge van het lawaait da ge ’t liefste huut? Ook daar is de rekening snel gemaakt: het flooite van de vaugels, wat mij betreft. Hoewel men dat laatste hoe dan ook moeilijk tot lawaait kan rekenen. Tot slot rest mij nog één ding te hopen: dat ik auver lawaait gien al te gruut bakkes opgezet hem. En zelfs als het zo zou zijn, waarde lezer, dan nog ga ik ervan uit dat het nog altijd beter is om iets van zich te laten horen dan zich stillekes in ’n hoekske terug te trekke. Met alles wat deel uitmaakt van de dagelijkse realiteit, moeten we leren leven. Lawaait vormt daar, hoe eigenaardig het ook mag klinken, geen uitzondering op.
REDACTIE BRUSSEL DEZE WEEK Flageyplein 18, 1050 Elsene, 02-226.45.40, fax 02-226.45.69, info@bdw.be. ABONNEMENTEN Josiane De Troyer (abo@bdw.be), 02-226.45.45, fax 02-226.45.69. Gratis binnen het Brussels hoofdstedelijk gewest. Rest van België 15 euro per jaar; rekeningnummer 424-5529822-66 van vzw Brussel Deze Week. Buiten België 25 euro per jaar. DISTRIBUTIE EN PROMOTIE Ute Otten (ute.otten@bdw.be), Lien Annicaert (lien.annicaert@bdw.be), Paul De Weerdt. RECLAME IN BDW Rika Braeckman (rika.braeckman@bdw.be), 02-226.45.41, 0477-97.21.27, fax 02-226.45.69. OPLAGE 70.490 exemplaren. HOOFDREDACTIE Anne Brumagne (anne.brumagne@ bdw.be). EINDREDACTIE Katrien Stroobants (katrien.stroobants@bdw.be). REDACTIE Jean-Marie Binst (jeanmarie.binst@bdw.be), Christophe Degreef (christophe.degreef@bdw.be), Bettina Hubo (bettina. hubo@bdw.be), Patrick Jordens (patrick.jordens@bdw.be), Freddi Smekens (freddi.smekens@bdw. be), Steven Van Garsse (steven.vangarsse@bdw.be), Danny Vileyn (danny.vileyn@bdw.be). REDACTIESECRETARIAAT Isabelle De Vestele (isabelle.devestele@bdw.be), Gerd Hendrickx (gerd.hendrickx@bdw. be). MEDEWERKERS Michaël Bellon, Lieven Bulckaert, An Devroe, Eva Hilhorst, Ilah, Francis Marissens, Niels Ruëll, Bruno Schols, Tim Schoonjans, David Steegen, Benjamin Tollet, Georges Tonla Briquet, Nick Trachet, Steven Vandenbergh, Karel Van der Auwera, Matthias Vanheerentals. FOTOGRAFEN Bart Dewaele, Anja Galicia, Marc Gysens, Ivan Put, Herman Ricour, Dieter Telemans, Saskia Vanderstichele, Jo Voets. VORMGEVING Peter Dhondt (peter.dhondt@bdw.be). FINANCIËLE ADMINISTRATIE Manu De Hertogh (manu.dehertogh@bdw.be). VERANTWOORDELIJKE UITGEVER Anne Brumagne, BDW, Flageyplein 18, 1050 Elsene. ALGEMENE DIRECTIE Marijke Vandebuerie (marijke.vandebuerie@bdw.be). Brussel Deze Week wordt gedrukt op de persen van de nv Roularta, Meiboomlaan 33, 8800 Roeselare en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie. ONS MAILEN? Al onze mailadressen zijn volgens dezelfde structuur opgebouwd: voornaam.naam@bdw.be (losse bestanddelen van voornaam of naam aan elkaar, en zonder trema’s, verbindingsstrepen en andere tekens).
BDW 1302 PAGINA 22 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
Klimmen > Loïc Timmermans dicht bij eerste Europabeker
‘Opofferingen horen erbij’ BRUSSEL – Loïc Timmermans klimt naar de wereldtop. Nog maar zestien is hij, maar hij staat, op twee manches van het einde, aan de leiding in de Europabeker. Zelfs bij de senioren staat hij al zijn mannetje. Timmermans blijft er nuchter onder.
‘H
et wereldkampioenschap van vorig jaar in het Schotse Edinburgh was mijn doorbraak,” vertelt Timmermans. “Tot dan toe waren mijn beste resultaten een elfde plaats op een WK en een vijfde plaats in een Europabekermanche. En ineens haalde ik daar de zilveren medaille... Sindsdien ben ik echt prijzen beginnen te pakken. Twee weken erna won ik zelfs mijn eerste Europabekermanche.” Toch was deze knappe prestatie geen al te grote verrassing. Timmermans werd namelijk als kleine jongen al opgemerkt. Als achtjarige Ket, drie jaar na zijn eerste klimpartijen, begon hij al met competitie. Het enige probleem was het gebrek aan echte tegenstand in België. Dus trok hij al gauw de landsgrenzen over. “Mijn ouders hebben altijd achter mij gestaan. Met hen ben ik voor het eerst naar het buitenland getrokken, naar Italië. Vrij snel werden dat een vijftal reizen per jaar. En ook in het buitenland eindigde ik meestal in de top drie.” Vanaf zijn twaalfde werd klimmen meer dan een hobby. De drie trainingen per week werden er vijf, aangevuld met onder meer lopen en fitness. En ook buiten de klimzaal is hij bezig met zijn sport. “Een tweetal jaar geleden ben ik echt op mijn voeding gaan letten. Frieten mogen wel, af en toe, maar ik mag zeker niet overdrijven. Ook uitgaan kan, maar niet te veel. Dat zijn opofferingen die erbij horen. Ik weet waarom ik het doe. Mijn persoonlijke trainer begeleidt me ook wel heel Kaaiad BDW 111102.pdf
1
13/10/11
Hoog, hoger, hoogst: Loïc Timmermans baant zich een weg naar de wereldtop. “Als ik klim, denk ik niet aan andere dingen. Ik ben ontzettend gefocust.”
goed. Hij volgt me al sinds mijn achtste.” Al dat harde werk resulteerde dus in dat hoogtepunt in Edinburgh. Dit jaar staat Timmermans er helemaal en maakt hij deel uit van de
wereldtop bij de jeugd. Op het afgelopen WK voor de jeugd in het Oostenrijkse Imst behaalde hij brons en ook in de Europabeker gooit hij hoge ogen. “Dankzij een overwinning – op-
12:33 ADVERTENTIE
© DENIS TIMMERMANS
nieuw in Edinburgh – en twee tweede plaatsen sta ik op dit moment aan de leiding in die Europabeker. Ik heb een vrij comfortabele voorsprong en zou me een mindere prestatie op
BDW 1302 PAGINA 23 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
David Steegen Tout Puissant Mazembe een van de twee komende manches kunnen veroorloven. Maar zo mag ik niet denken. Ik ga gewoon voluit voor de top drie. Stress heb ik niet. Als ik klim, denk ik niet aan andere zaken. Ik ben zeer gefocust.” Die focus en stressbestendigheid spelen in Timmermans’ voordeel. De klimmers moeten namelijk in acht minuten tijd zo hoog mogelijk geraken, en het minste concentra-
Lamine N’Diaye is een voormalige Senegalese voetballer. Hij speelde voornamelijk in Frankrijk, bij Cannes en Mulhouse. In Cannes diende hij de piepjonge Arsène Wenger, vandaag de grote man van Arsenal. De ervaren en ernstige N’Diaye is de coach van de grootste Congolese voetbalclub, Tout Puissant Mazembe. Tout Puissant is de club van het vroegere Elisabethville, Lubum bashi, de hoofdstad van de provincie Katanga. Het gebied is zestien keer groter dan België. Het Congolese voetbalkampioenschap is net afgelopen. Tout Puissant is de ongeslagen kampioen van Congo, een land van 71 miljoen inwoners. De spelers zijn moe na een uitputtend en onvoorspelbaar seizoen. De hoofdcoach vertelt dat hij soms niet weet wanneer er gevoetbald wordt. Een groot deel van de wedstrijden van ‘Les Corbeaux’ zijn derby’s. Wedstrijden op leven en dood. In Congo wordt eerst een slopend regionaal kampioenschap gespeeld tegen clubs uit Lubumbashi en de directe omgeving. N’Diaye is een professional. Welbespraakt en intelligent. Hij beschrijft, met de glimlach, hoe boeiend het is om in Congo te coachen. Dat sommige spelers soms maandenlang verdwijnen, is hij inmiddels gewoon. De vluchters worden verleid door schimmige makelaars. Een van zijn beste spelers is plots vertrokken, ondanks een heus contract, naar Qatar. De zaak is bij de Fifa aanhangig gemaakt. Een andere speler, een Zambiaan, is al weken spoorloos. “Soms komt er eentje terug. Ontgoocheld door die zogenaamde zaakwaarnemers. Als ze terugkeren, vraag ik zelfs niet meer wat er gebeurd is of waar ze vandaan komen. De verloren zoon wordt weer in de groep opgenomen alsof er niets aan de hand is.” En toch is TP Mazembe een professionele club. Spelers worden er erg goed betaald.
heeft dit seizoen bijvoorbeeld alles op de senioren gezet, en dat is niet goed meegevallen. Hij eindigt nu rond de dertigste, veertigste plaats. Die fout wil ik niet maken. Ik doe het rustig aan, stap per stap.”
Verzuring Timmermans klimt sinds zijn jongste jaren in de klimzaal Stone Age in Sint-LambrechtsWoluwe. Een knappe zaal, die evenwel wat te klein wordt voor het aanstormende talent. “Mijn trainer heeft in zijn garage een kleine klimmuur waarin ik dan ‘draai’. Dat is voornamelijk om op verzuring van de armen te trainen. Dat is een van de moeilijkste zaken in het klimmen. De techniek moet je bijschaven en onderhouden, maar je hebt die of je hebt die niet. Je moet vooral op verzuring trainen. Ik ga soms ook in Puurs trainen, daar heb je de beste klimmuur in België.” Ondanks zijn drukke klimagenda blijft Timmermans een leerling in het secundair onderwijs. Hij heeft wel een speciaal statuut waardoor hij faciliteiten krijgt om zijn sport te beoefenen. Geen overbodige luxe, want tijdens het seizoen – van mei tot november – trekt hij bijvoorbeeld een tweetal keer per maand naar het buitenland. Zijn trainer zou vanaf volgend jaar graag zowel ’s morgens als ’s avonds trainen. “Dat zie ik wel zitten. Ik kan het zeker aan. In augustus hou ik dat ritme al aan en ik voel erna meteen dat mijn niveau de hoogte in gaat. Als ik nu elke dag twee keer train, dan zal ik heel het jaar door op hoog niveau kunnen presteren.” “Gewoon elk jaar beter doen: dat is mijn ambitie. Rond je 26ste zou je je beste klimjaren hebben, dus ik heb nog even.” Tim Schoonjans
Én school, én twee keer per dag trainen, én twee keer per maand naar het buitenland: “Ik zie het allemaal zitten” tieverlies kan fataal zijn. “Tactiek speelt een belangrijke rol, het inzicht in welke route je moet nemen. Je moet de juiste keuzes maken, de juiste grepen gebruiken. De dag van de competitie bekijk ik de muur en bestudeer ik wat de beste routes zijn. Je moet zo goed mogelijk voorbereid aan je klim beginnen.” De jonge Brusselaar houdt het niet bij de jeugdcategorieën. Op het afgelopen WK voor senioren in Puurs besloot hij zich als jongste deelnemer – zestien is de minimumleeftijd – eens te meten met de grote mannen. Een mooie 23ste plaats was het resultaat. “Daar ben ik heel tevreden mee. Ik zal nog af en toe een wedstrijd bij de senioren meepikken, maar ik blijf vooral in de jeugdcategorieën klimmen. Ik doe het rustig aan. De vorige wereldkampioen bij de jeugd
Naar Europese normen. Trésor Mputu, het absolute voetbalidool van Congo, is een grootverdiener. Zoals de beste verdieners bij paars-wit. “Maar ik moet mijn Europese reflexen temperen,” zegt hij. Hij is opgetogen over de samenwerking met Royal Sporting Club Anderlecht. Hopelijk zal die sommige schadelijke tussenpersonen uitschakelen en de grootste talenten de kans geven om erachter te komen of ze een kans maken in het veeleisende Europese clubvoetbal. Het gaat niet alleen om voetbal. Het weer en de Europese cultuur spelen ook een rol. Misschien kan RSCA de springplank zijn naar een grote Europese carrière. Dat is de bedoeling van de samenwerking. TP Mazembe is een week op stage in Brussel, in het gloednieuwe jeugd- en trainingscentrum in Neerpede. Ze zijn onder de indruk. Niet dat het in Congo zoveel minder is. Integendeel. Binnenkort bouwen ze een indrukwekkend nieuw stadion. De voorzitter is de steenrijke zakenman en politicus Moïse Katumbi, volgens zijn fans ‘de Congolese Obama’. Katumbi, gouverneur van de provincie, doet een gooi naar het presidentschap van het Centraal-Afrikaanse land. Tijdens de week spelen ze een vriendenwedstrijd tegen het eerste van RSCA. Achter gesloten deuren. 0-0. Paars-wit speelt met een noodploeg (door een drukke kalender) met onder meer Cordier op doel; stopper Samuel voetbalt na lange tijd weer mee, en enkele beloften krijgen hun kans. Veel kan er uit de wedstrijd niet opgemaakt worden, maar de funderingen voor een doorgedreven sportieve samenwerking zijn gelegd. Van Lamine N’Diaye hebben we alvast veel geleerd. www.brusselnieuws.be/steegen David Steegen is persverantwoordelijke van voetbalclub RSC Anderlecht
ADVERTENTIE
KVS_BINNENKORT IÈ R
BENJAMIN VERDONCK KVS & TONEELHUIS
E
RAVEN RUËLL & JOS VERBIST THEATER ANTIGONE
DISISIT
BAAL
WWW.KVS.BE – T 02 210 11 12 ARDUINKAAI 7 – 1000 BRUSSEL
DE GEHANGENEN
03 > 10 DECEMBER
© JESPERS & MAELFAIT
© SOMETHING ELS
15 > 25 NOVEMBER
03 > 19 NOVEMBER
JOSSE DE PAUW & JAN KUIJKEN LOD, KVS & THÉÂTRE NATIONAL
08 > 10 DECEMBER
© KURT VAN DER ELST
EM
© THOMAS DHANENS
PR
BDW 1302 PAGINA 24 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
ver... snoep! o g in ll te s n o to n et candy, een te e w S n a v n e v e o r at p Zazie-redactie ga
, n e k k o t s r u u z , s r e k k e r t n e l e o Sm . . . n e t t a m e g n a l zaIE Z ENS DOOR PATRICK JORD
ES
QU
©
L IB R
AR
YT
HI
N
K
RE
EN VAN
SIEN
est, op het r aan het Suiker fe aa m k en D n. te of fees de kinderen in adan. Dan krijgen einde van de ram smullen. Of de n rietsuiker om te va s je et pp po te Eg yp te vieren. om een geboor te s, on j bi er hi n suikerbone n doden met een n ze dan weer hu ke en rd he o ic ex In M met Halloween, nd deze periode, portie suiker. Ro e ze nadien e doodskopjes, di ig er ik su ze en mak
T
schedels,
nnen zie-reporters ke Za de s: je et ol vi e naar de Frutella’s, vol enthousiasm mpierentanden, k va oo s, n tje da er en be ng of es je wat gi ... oep. Hieronder le ten zoetigheid. Ze sn or er so ht el ac ve is g en ni ed in waanz : ‘het sterkst aan – De zoete geschi y en nd gg ca ze t e ee w n Sw g te in oe expo. Of m tentoonstell ebleven van deze jg bi is st ee m t hen he en plakken’??? hun tanden is blijv t tof om te weten zei: “Ik vond he landen leuke dat ze in andere ei feesten. iker, voor allerl su n va en ak m figuren jes, of de aanse doodskop ic ex M e di s al Zo in India.” suikerjuwelen eral wordt ex ico tot India, ov M er ov te yp Eg Van legenheden ker bij speciale ge er gesnoept! En ze
ER ST ICHEL E
R IEDE
bere suiker ze in Mexico lugu en ak m n de do feest van de dactie. ween? Voor het van onze Zazie-re g in az rb ve e Mexicaans Hallo ot i versieren. Tot gr die ze nadien moo
© SA SK IA VA ND
O VO
O T 13 J A T 9
• BD W R A
uzelen. versieren en oppe dia, waar ze half estijn vind je in In pf oe sn r de an n Ee vrouwen, vieren. Mannen, st ee sf tje ch Li t januari he en van suiker, en maakt er juwel re de ie ... en er nd ki llen of een nden, snoepoorbe zoals snoeparmba n? Dat moet je op . Hoe die er uitzie m ie sr ek ro pb oe sn gaan bekijken. de tentoonstelling
© ILA H
© CRA NNE YAN
[ SORRY ] SNORR
APP ENING.COM
THONY
© WES TCHEST ERH
Y?
BDW 1302 PAGINA 25 - DONDERDAG 3 NOVEMBER 2011
JEF R AVEN
... En Tante Kaat zegt etigheid goed n over tuigd dat zo va er en m as w calorieën, Eeuwenlang produc ten zitten e et zo In . id he nd nkelijk kon je was voor de gezo r energie! Oorspro ee m n ve ge ën en meer calorie r vinden. Maar na nd bij de apotheke ite lu ts ui k oo n pel in elkaar snoep da t toch niet zo sim he t da en m e kt snoepen een tijdje mer e Kaat: af en toe nt Ta n va ad ra e w ijz je dik en krijg je zit. Daarom, een veel suiker word te n va r aa M . en kan deugd do ak gehoord?? heb je dat al te va rotte tanden. Of volgend met 31 augustus en t to g no t op in Evere. Sweet candy lo en de Voeding en ol M de n va eum een snoepjaar in het Mus en gaat, kan je nd ie vr p oe gr Als je met een ragen. workshop aanv evere.be! op w w w.molen t aa st fo in lle A
L? L O D Y D N A C N E HOE MA AK JE E
STICHELE
BLIKVANGER
ROGIER
ooit een indiaans kantie in Canada va op t ef he n ve f Ra Zazie-reporter Je ng zo: doornsap. Die gi es e over het zoet sen van zag dat de men en an di in iik an Waw pelen. Glooskap van de mond lieten drup n hu in op ro si “Het stamhoofd en de niet echt het stamhoofd esdoorns lagen n de ko r t de da on en n, am zijn st op eer om te werke heid van de siro en ze geen zin m rdoor de zoetig aa w , en m Daardoor hadd bo etje er de sap beetje bij be goot hij water ov i-indianen hun ik an appreciëren. Dus aw W de en n toen af moest te koken.” verminderde. Va op door het sap ro si ze n ge re rk ve verzamelen en tie s: voor de produc kap zijn slag thui os lo G de al ha ven, nde mogen gelo doornsap nodig! En als we de lege er veer tig liter es ve ge on je b he op van één liter siro
© SASKIA VANDER
, speciaalst vond zei: “Wat ik het t ustralië soms he was dat ze in A , omdat daar een mier opeten achter werk van zit. Bweikes!” zoveel honing in schuld van de eigenlijk is het de Al dat gesnoep... t, al die , hars of suikerrie ng ni ho t an W . ur natu r. De mensen van Moeder Nat uu zoetigheid komt ten zijn heel lang: in grot al k oo n da n pe snoe n mensen gen gevonden va in er ld hi sc e ch prehistoris nhoning ende kleding bije rm he sc be er nd zo die t ook zoiets als amelen. Er bestaa t. proberen te verz van de acaciaplan is gestolde hars t da : m go e ch is e. Arab lekker zoet sapj oom zit ook een En in de esdoornb voor op de roop van maken si ke lij er he er n Je ka ap kende Zaziever dat esdoorns Je pannenkoeken. O appig verhaaltje. n trouwens een gr ve Ra f Je t lis na jour Snorry?’. t lezen bij ‘Sorry kan het hiernaas Australië leef t de e zoet smaakt: in di ur tu na r ee m Nog honing eet mier die zo graag n ee is at D r. ie op honing potm opzwelt (zie foto er helemaal van fje lij er ht ac ar ie die m ren dat ha Australiërs vinden e ig m m So . a) in de linkerpag stev ig in hun zetten hun tanden ze j: ni er kk le e ht een ec kes? achter werk. Bwei ssant om te vond “het intere oep maakt door weten dat je sn en dat dan te samen te voegen water en suiker te koken.” oed. Door suiker s van alle snoepg hoge op t da Suiker is de basi tels, en fst in koperen ke lie , er at w et m Ce n menge graden lsius je snoep. Op 100 ijg kr n ke ko te krijg temperatuur ngen, bij 150 °C ig aan je lepel ha ev st al er ik i su rle le nog al blijf t de er dan natuurlijk n de or w ak va je karamel. En oegd... toffen aan toegev smaak- en kleurs
CANADA... IT U E D N E G E L N E INDIANE EEN SMAKELIJK d e legende gehoor
y dolls, en. Of liever: cand ak m es pj oe sn lf dactie ze g ging de Zazie-re e kleine foto). Na de rondleidin e doodskoppen (zi ns aa ic ex M de n in de stijl va s w il proberen. voor w ie het thui pt ce re t he t lg vo Hier
or 3 personen) Ingrediënten (vo e glucosesiroop oeibar
vl ■ 2 soeplepels ■ 1 eiw it
) (of 3 grote bekers efde bloemsuiker ze ge am t de suiker gr oe 0 m , 40 ■ iker zitten su m oe bl de in n ke Als er dikke st uk per en vijzel. worden met stam pt am eerst fijngest
Materiaal
e voor war beker, vork, kopj soeplepel, kom,
m water
met een vork. olgens in een kom rv ve it w ei t he arm water en eigeel. Klop l eerst onder in w pe le ep ■ Scheid eiw it so de l pe Dom ibare glucose toe. uiken. ■ Voeg de vloe rens hem te gebr vo al af ig ld een vork. vu rg zo op te kloppen met el en droog hem gs en m t di or t do t mengsel. Doe da e op in het eiw it ■ Los de glucos suiker toe aan he m oe bl de er ik je et su be er it moet ns beet je bij ootte van het eiw gr ■ Voeg vervolge de n va ijk el n vork. Af hank e te voegen. al roerend met ee volle 400 gram to de d tij al et ni t ef n. Je ho eden beginnen. toegevoegd worde vormt, kan het kn eg de ct pa m co n . gsel ee orzichtig het deeg ■ Als het men kblad en kneed vo er w t he op t. er m ik ko Doe bloemsu ev ig suikerdeeg be deeg tot je een st t he d en ters of spek ken, ed ve kn de al ■ Meng M& M’s, ro et m t he r ie rs ve ur tje en Boetseer een figu kkels... een smiley, gommet jes, ijspi rm van een pizza, vo de in lls do y k je fantasie. maakte cand te zeggen: gebrui r ■ Onze redactie aa m m O d! of vampierenho zelfs een lijkbleek
Bereiding