Jaarrapport 2016 Broekhuis Holding B.V.
Meerjarenoverzicht Winst-en-verliesrekening (bedragen x ₏ 1.000)
2016
2015
2014
2013
2012
612.837
595.499
507.280
482.270
471.399
Bedrijfsresultaat (EBIT)
14.296
11.812
8.029
7.989
5.166
Resultaat voor belastingen en deelnemingen
13.536
11.004
7.328
7.079
4.023
Resultaat na belastingen en deelnemingen
10.458
7.961
5.526
5.367
2.782
Netto-omzet
EBIT / Netto-omzet (%)
2,3
2,0
1,6
1,7
1,1
22,5
20,1
16,4
18,5
10,9
2016
2015
2014
2013
2012
Vaste activa
84.259
76.776
63.547
63.894
56.203
Vlottende activa
121.146
144.634
89.797
83.474
68.828
Eigen vermogen
49.515
43.251
36.119
31.398
26.533
Aandeel derden
222
319
315
270
378
7.517
5.849
4.088
3.260
2.959
Rentabiliteit gemiddeld eigen vermogen (%)
Balans
(bedragen x ₏ 1.000)
Voorzieningen Langlopende schulden
66.550
65.695
43.103
40.782
11.137
Kortlopende schulden
81.601
106.296
69.719
71.658
84.024
205.405
221.410
153.344
147.368
125.031
24
20
24
21
21
2016
2015
2014
2013
2012
Aantal per 31-12
870
843
761
755
733
Omzet per medewerker
704
706
667
639
643
16
13
10
9
5
Balanstotaal Eigen vermogen / Balanstotaal (%)
Medewerkers (FTE) (bedragen x ₏ 1.000)
Resultaat voor belastingen per medewerker
Jaarrapport 2016 Broekhuis Holding B.V.
Inhoud Enkelvoudige jaarrekening 2016
Bestuursverslag Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Geconsolideerde jaarrekening 2016
18 19 20 21
Geconsolideerde balans
37 38 38 43 44
Geconsolideerde winst-enverliesrekening Geconsolideerd kasstroomoverzicht
Toelichting
Enkelvoudige balans Enkelvoudige winst-enverliesrekening
Toelichting
Overige gegevens
Accountantsverklaring
Extra informatie
48 50
21
Algemeen
22
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
23
Grondslagen voor waardering van activa en passiva
24
Grondslagen voor de bepaling van het resultaat
26
Toelichting op de geconsolideerde balans
33
Toelichting op de geconsolideerde winst-en-verliesrekening
Organisatiestructuur
Lijst met vestigingen
03
06 07 11
Verslag van de Raad van Commissarissen
Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
05
04
Algemeen
Algemeen
Hierbij bieden wij u het verslag van de Raad van Commissarissen (RvC) van Broekhuis Holding B.V. over het jaar 2016 aan. De bijgevoegde jaarrekening is gecontroleerd door Alfa Accountants en op 28 maart 2017 voorzien van een goedkeurende controleverklaring. Deze is toegevoegd aan de overige gegevens op pagina 44 en 45 van dit verslag. Wij adviseren de Algemene Vergadering van Aandeelhouders de jaarrekening aldus vast te stellen en decharge te verlenen aan de directie voor het gevoerde beleid.
Jaarverslag 2016
06
Vergaderingen
De Raad van Commissarissen heeft in 2016 zeven maal regulier vergaderd in aanwezigheid van de directie. Voorafgaand aan iedere vergadering vond voorbereidend overleg door de commissarissen plaats. Naast de reguliere vergaderingen vond er over uiteenlopende onderwerpen informeel overleg plaats tussen de individuele leden van de Raad van Commissarissen en de directie. Ook in 2016 heeft de Raad van Commissarissen deelgenomen aan de bijeenkomst met de directie en het managementteam over het herijken en vaststellen van de strategie van de onderneming. Met de externe accountant werden de resultaten over 2015 en de controlebevindingen besproken. In de vergaderingen werd aandacht besteed aan onderwerpen als: de realisatie ten opzichte van het budget, de markt en de marktaandelen, de acquisities, de implementatie en vormgeving van de strategie, de organisatiestructuur, de cultuur binnen een (familie)onderneming en de financiering van de onderneming. Voorts passeerde een veelvoud aan financiële, juridische en personele onderwerpen de revue. Last but not least was ook maatschappelijk verantwoord ondernemen een aandachtspunt in de toezicht op het beleid.
Benoeming en samenstelling
De leden van de Raad van Commissarissen worden benoemd door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op voordracht van de directie en Raad van Commissarissen gezamenlijk. De maximale zittingsduur van een Commissaris is twee perioden van vier jaar met een maximum van 8 jaren om op die wijze de bestuurlijke vernieuwing binnen Broekhuis op gang te houden. De samenstelling wordt bepaald op basis van competenties die noodzakelijk worden geacht ter versterking van de onderneming. Gelet op de gewenste diversiteit ziet de Raad het als wenselijk indien een volgende vacature door een vrouw vervuld zou kunnen worden. Ook heeft de Raad getoetst of wordt voldaan aan de sinds 1 januari 2013 van kracht zijnde Wet bestuur en toezicht die o.a. eisen stelt aan de toezichthouders. Volgens het rooster van aftreden was de heer Van Munster in 2016 aftredend. In zijn plaats is benoemd, na ampele overwegingen, de heer Swinkels, die als directievoorzitter van Bavaria zowel een bestuurlijke inbreng heeft als ervaring met het leiden van een groot familiebedrijf. Het voorzitterschap van de RvC is in 2016 overgegaan van de heer De Kock naar de heer Brouwer.
Doelstellingen en strategie
Evenals in 2015 heeft Broekhuis kunnen profiteren van de fiscale regelgeving t.a.v. de bijtelling van lease-auto’s. Met name voor het merk Peugeot (model 308) leidde de lage
bijtelling van 2015 tot een fors hoger volume uitgeleverde auto’s direct na de jaarwisseling in 2016. Daarnaast herstelde het merk Opel zich, waar het nadeel van het ontbreken van fiscaal gunstige auto’s niet langer meer een belemmering was. Alle overige merken en de activiteiten van Schade droegen positief bij. Binnen Broekhuis Lease vertoonden diensten als private lease en wagenparkbeheer een forse groei. Ook de activiteiten op het gebied van Financiering en Verzekeringen droegen goed bij aan het eindresultaat van de groep. Doelstelling voor de onderneming is - als stabiel familiebedrijf - te blijven behoren tot de top 10 spelers in de automotive branche in Nederland. De groei door acquisities kan plaatsvinden in bestaande merken, maar ook in nog niet aanwezige merken, mits er een relevant marktaandeel is te bereiken. Door de vergaande automatisering en digitalisering is het steeds eenvoudiger om landelijke groei na te streven. Bij een dergelijke groei is het aanwezig zijn in de grootstedelijke omgeving vooralsnog geen doel. Bij de groeiplannen blijft uitgangspunt een optimale aansluiting te vinden bij de huidige cultuur van de onderneming en haar marktbenadering. De Raad van Commissarissen spreekt haar waardering uit voor de directie maar daarnaast ook voor de medewerkers van Broekhuis voor het in 2016 gerealiseerde historisch hoge resultaat. Voorts wil de Raad van Commissarissen uitdrukking geven aan haar vertrouwen in de bekwaamheid en inzet van directie en de medewerkers van Broekhuis, en zal hen ook in 2017 naast toezicht gevraagd en ongevraagd met advies blijven inspireren en ondersteunen. Harderwijk, 28 maart 2017 drs. A.J. Brouwer, MBA (voorzitter) drs. A.E.F. de Kock (lid) ing. J.R.A.S.E. Swinkels (lid)
Broekhuis is een bedrijf in de automotive branche, dat sinds 1932 actief is als partner in mobiliteit. In al die jaren is de Broekhuis groep uitgegroeid tot één van de top 5 spelers binnen de automotive branche in Nederland. In 2016 zorgden 870 medewerkers (FTE) samen voor een omzet van € 613 miljoen vanuit 53 vestigingen. Op 29 januari 2016 is Broekhuis uitgeroepen tot Innovam-RDC Automotive Company of the Year. Bij de uitreiking van de prijs vermeldde de jury dat Broekhuis had gewonnen “omdat het bedrijf een heel duidelijke visie heeft op zakendoen, waarbij het menselijke aspect bovenaan staat. Een bescheiden bedrijf dat staat als een huis en maatschappelijk betrokken is”.
Missie Broekhuis
Broekhuis is authentiek en transparant en staat voor een duurzame relatie. Onze medewerkers hebben één doel voor ogen: enthousiaste klanten. Met die belofte halen wij het beste uit onszelf naar boven, zodat onze klant onbezorgd mobiel blijft. Broekhuis, beweegt mensen.
Doelstelling en kernactiviteiten
Mensgericht is voor de Broekhuis groep een belangrijk woord. Het betekent, dat Broekhuis altijd de behoeften van de klant centraal stelt. Alle vestigingen doen dat door lokale focus te hebben. De groepsstructuur is hierin ondersteunend. Zo wil Broekhuis groter worden door klein te blijven. Een klant kan van Broekhuis: betrouwbaarheid, betrokkenheid, goed werk, een warm welkom en een uitgebreid dienstenpakket verwachten. Dit streven naar de hoogste kwaliteit en het uitgebreide dienstenpakket maken Broekhuis dé partner in mobiliteit. Eind 2016 bestond de Broekhuis groep uit: 41 autodealerbedrijven, 1 dealer voor motorfietsen, 1 lease-maatschappij en 8 schadeherstelbedrijven. Daarnaast bood de Broekhuis groep ook financieringen, verzekeringen en bedrijfswageninrichting aan. In totaal 10 merken worden binnen de Broekhuis groep als dealer aangeboden: BMW, Ford, Jaguar, Land Rover, MINI, Opel, Peugeot, SEAT, ŠKODA en Volvo. Voor de juridische structuur wordt verwezen naar de toelichting op de consolidatie in de jaarrekening. De organisatiestructuur is gebaseerd op de hoofdactiviteiten, namelijk dealers, lease en schade. Het MT bestaat uit de algemeen directeur, de financieel directeur en de directie per
hoofdactiviteit. Elke vestiging heeft een vestigingsdirecteur. Centraal worden de vestigingen bediend door de ondersteunende afdelingen, zoals administratie, ICT, HRM en marketing. Decentraal worden de hoofdtaken van de vestigingen (verkoop, onderhoud en schadeherstel) uitgevoerd.
Acquisities en desinvesteringen gedurende 2016
Met ingang van 1 juni 2016 zijn de activiteiten van de Peugeotdealervestiging in Rijssen overgenomen van de vorige eigenaar Ruesink. Deze transactie maakt onderdeel uit van de strategie van importeur Peugeot Nederland. Verder is op 1 juni 2016 in Houten gestart met de Jaguar en Land Rover dealerschappen. Deze start hangt samen met de grote netwerkherstructurering die Jaguar Land Rover afgelopen jaar heeft doorgevoerd. Met importeur Hyundai Motor Netherlands B.V. is overeenstemming bereikt tot beëindiging van het betreffende dealercontract per 31 maart 2016.
Financiële gang van zaken
In 2016 bedroeg het aantal verkochte nieuwe personenauto’s bij de Broekhuis groep 10.354 stuks, een afname ten opzichte van 12.340 in 2015 (-16%). Deze daling is groter dan de landelijke trend, die een daling van 15% noteerde, omdat eind 2015 grote volumes van het model Peugeot 308 met slechts 14% bijtelling verkocht konden worden in verband met de stijging van de bijtellingspercentages in 2016. Voor lichte bedrijfsauto’s bedroeg het verkochte aantal in 2016 1.851 stuks, ten opzichte van 1.494 in 2015, een stijging van 24%. Landelijk was er een stijging van 22%. Het marktaandeel van zowel nieuwe personenauto’s (2,7%) als de lichte bedrijfsauto’s (2,6%) is gelijk gebleven ten opzichte van 2015. Het aantal verkochte gebruikte personen- en lichte bedrijfsauto’s, inclusief doorverkocht aan handelaren, bedroeg in 2016 14.861 (2015 : 13.585), een stijging van 9%. In het jaar 2016 realiseerde de Broekhuis groep een omzet van € 613 miljoen, een stijging van 3% t.o.v. 2015. In onderstaande tabellen is het verloop van de omzet en bruto-marge weergegeven over de afgelopen 3 jaren.
Resultaat, balanstotaal en solvabiliteit
Het balanstotaal van Broekhuis geconsolideerd nam ten opzichte van 2015 af met € 16 miljoen en kwam hierdoor uit op € 205 miljoen. Deze daling werd veroorzaakt door een daling van de voorraad nieuwe auto’s en een toename van
Omzet per divisie in miljoenen euro’s (% is ten opzichte van het totaal) 2016 Dealers
2015
2014
517,8
84%
512,4
86%
430,7
85%
Lease
78,5
13%
68,1
11%
63,8
12%
Autoschade
12,6
2%
11,5
2%
10,0
2%
3,9
1%
3,5
1%
2,8
1%
612,8
100%
595,5
100%
507,3
100%
Overige bedrijven Totaal groep
07
Bestuursverslag
Jaarverslag 2016
Verslag van de Raad van Commissarissen
2016 Dealers
08
2014
69,3
79%
64,7
78%
56,7
78%
Lease
8,9
10%
8,9
11%
8,2
11%
Autoschade
7,7
9%
7,5
9%
6,6
9%
Overige bedrijven
2,0
2%
1,8
2%
1,5
2%
87,9
100%
82,9
100%
73,0
100%
Totaal groep
Jaarverslag 2016
2015
de handelsdebiteuren. Doordat klanten anticipeerden op de verhoging van de BPM en een hoger bijtellingstarief in 2016 zijn eind 2015 hogere voorraden nieuwe auto’s met kenteken ontstaan die grotendeels in januari en februari afgeleverd zijn. De voorraadwaarde van nieuwe auto’s was per 31 december 2016 € 69 miljoen (31 december 2015: € 85 miljoen). De netto-winst bedroeg € 10,5 miljoen, waardoor het eigen vermogen (na dividenduitkering) groeide tot € 49,5 miljoen. Het jaar 2016 heeft daarmee qua resultaat het record jaar 2015 zelfs overtroffen. De solvabiliteitsratio steeg als gevolg van de afgenomen voorraden nieuwe auto’s en vorderingen met 4 procentpunten naar 24% van het balanstotaal. De geactiveerde leasevloot (vermeld onder materiële vaste activa) bedraagt met een boekwaarde van € 77 miljoen 38% van het balanstotaal van de Broekhuis groep. De financiering van de leaseportefeuille, waarvan de contracten gemiddeld een looptijd van ca. 4 jaar hebben, is in meerderheid langlopend. Voor de leaseactiviteiten wordt een solvabiliteitsnorm van 12,5% gehanteerd, zodat voor de overige activiteiten (dealerschappen, schade en diverse) een solvabiliteit resulteert van 31%. Voor deze laatste ratio hanteert de directie een bodem van 22,5%, dit is en blijft een uitgangspunt bij de voornemens tot verdere groei. De interest coverage ratio, berekend als bedrijfsresultaat ten opzichte van rentelasten, komt mede door het lage rentepercentage uit op 18,8 en ligt daarmee ver boven de door ons gehanteerde bodemwaarde van 3. De cashflow is gestegen ten opzichte van 2015, met name door de afname van voorraad nieuwe auto’s en vorderingen.
Marketing en communicatie
Voor elk Broekhuis bedrijf afzonderlijk is lokale presentie belangrijk. Per vestiging wordt daarom ingezoomd op de lokale bestaande en potentiële klanten. De centrale marketingafdeling heeft een rol in het coördineren en ondersteunen van de lokale activiteiten, maar is daarnaast ook actief met een totaalbenadering van de klanten en prospects van de Broekhuis groep. Dat betekent dat er een breed scala aan activiteiten centraal wordt geregeld, waaronder mailingen aan klanten (zowel op papier of waar mogelijk digitaal), het intern communiceren via het personeelsblad en extern door events, narrowcasting, kranten- en tijdschriftartikelen en last but not least door het beheer van een professionele website. De website zal steeds prominenter aanwezig zijn als communicatiemiddel naar klanten en prospects. Veel activiteiten zijn gerelateerd aan de website aanwezigheid, te denken valt aan adword campagnes, chatmogelijkheden, integratie met telefonie, en dat alles gericht op leadgeneratie en vervolgens op het juist omgaan met deze leads. Om de
afdeling ook kwalitatief te versterken is de afdeling hiertoe uitgebreid met een aantal medewerkers die hun sporen op dit gebied reeds verdiend hebben. Deze aanpak ondersteunt Broekhuis in het beheren van duurzame klantrelaties en is de kern van het Broekhuis contactbeleid. Verder heeft de online aanwezigheid ook een belangrijke rol in het blijvend aantrekken van goede en loyale medewerkers.
Beheersing van risico’s
Een bedrijf met de omvang van Broekhuis loopt risico’s. Om deze zo goed mogelijk te beheersen, is de administratieve organisatie van Broekhuis adequaat en duidelijk. Om een eenduidige, betrouwbare en transparante wijze van zowel interne als externe verslaggeving te waarborgen, worden gegevens van de diverse computersystemen naar één centrale database gebracht. Via intranet maakt de hele organisatie gebruik van hetzelfde managementinformatiesysteem. Op die manier wordt er binnen de organisatie één taal gesproken. Performance-indicatoren en financiële informatie worden zo vergelijkbaar over de hele breedte van de organisatie. Bij afwijkingen is een analyse van mogelijke oorzaken daarom snel beschikbaar. Vanwege de gestage groei door acquisities is Broekhuis ingesteld op het slagvaardig implementeren van een eenduidige werkwijze bij nieuwe bedrijven die onderdeel worden van de Broekhuis groep. Door een merkoverstijgend kwaliteitssysteem en een programma van introductiebijeenkomsten wordt een integratieproces van een nieuw dealerbedrijf ondersteund. Hierbij staat er één doel centraal, een nieuw bedrijf snel en soepel mee laten draaien in het merk- of activiteitencluster. Alle vestigingen, met uitzondering van de vestigingen die in de afgelopen twee jaar zijn overgenomen, zijn ISO-gecertificeerd. De belangrijkste financiële risico’s voor Broekhuis zijn fraude, debiteurenincasso en renteschommelingen. Om fraude te voorkomen, wordt bij handelstransacties software benut die een transparant biedingsproces borgen, waarbij auto’s aan handelaren worden toegewezen via een veiling, waardoor functiescheiding ontstaat tussen het aanbieden van auto’s en de daadwerkelijke verkoop. Het risico van debiteurenincasso speelt met name bij grote transacties met zakelijke klanten. Hiervoor is een proces ingericht, waarbij vooraf de kredietwaardigheid getoetst wordt en na aflevering de incassostatus dagelijks bewaakt wordt. Als strategische risico’s zijn te benoemen: continuïteit van importeurrelaties en acquisities. Broekhuis streeft naar een beheerste groei door middel van acquisities en beschikt op dit moment zowel over de financieringsmogelijkheden als de organisatie om dit te realiseren. Vanuit importeurs kunnen netwerkherstructureringen voorgesteld worden, waarbij Broekhuis medewerking zal verlenen als dit ten goede komt aan het voortbestaan van de onderneming.
Operationele risico’s zijn onzekerheden die op korte termijn de effectiviteit en efficiency van de activiteiten van de onderneming beïnvloeden. Gedacht kan worden aan bijvoorbeeld de kans op uitval van ICT-systemen en nutsvoorzieningen. Broekhuis investeert vanuit dat oogpunt in goede back-up toepassingen. In dat kader is het serverpark in 2016 ondergebracht in een extern hostingcentrum. Voor een aantal risico’s zijn verzekeringen afgesloten, waarmee de financiële gevolgen van onvoorziene gebeurtenissen worden afgedekt. De voorraad gebruikte auto’s is gezond, zowel in aantallen als in waarde. Broekhuis voert een beleid, waarmee geborgd is dat de waardering van de voorraad gebruikte auto’s maandelijks geijkt wordt aan de marktwaarde. Als laatste risico is te benoemen de wet- en regelgeving door overheden die directe invloed hebben op de organisatie en/of het bedrijfsproces alsmede op het resultaat. De belangrijkste voorbeelden hiervan zijn wel de maatregelen die genomen worden om door middel van belastingen het gebruik en bezit van auto’s te beïnvloeden. Broekhuis participeert in diverse overleggen binnen de branche of overkoepelende organen die samen met de overheid de impact van de maatregelen beoordelen met als doel suggesties ter verbetering. Voor de onderkende financiële risico’s en het gebruik van financiële instrumenten, wordt verwezen naar de jaarrekening.
Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO)
Broekhuis wil een zeer betrokken onderneming zijn en blijven. En dat niet alleen in onze eigen ogen, maar juist in de ogen van onze klanten en van de maatschappij. In dit jaarverslag wordt in een apart hoofdstuk beschreven hoe Broekhuis het maatschappelijk verantwoord ondernemen in de praktijk brengt.
Gebeurtenissen na balansdatum
Er zijn geen gebeurtenissen die hier vermeld dienen te worden.
Vooruitzichten
Wij verwachten dat de markt voor nieuwe personenauto’s in 2017 met 420.000 stuks hoger zal zijn dan in 2016 (382.825 auto’s). Voor wat betreft de verkoop van gebruikte auto’s denken wij dat deze zowel qua aantallen als qua rendement hoger zullen liggen dan in 2016. Om de verkoop van gebruikte auto’s te ondersteunen is een inkoopcentrum opgericht, dat moet voorzien in voldoende voorraad voertuigen met dealerkwaliteit. Voor omzet van de werkplaatsactiviteiten verwachten wij een gelijkblijvende omzet. Ook voor de onderdelen verwachten we geen trendbreuk, al lijkt zich een trend af te tekenen dat importeurs zelf de onderdelenvoorziening ter hand willen nemen, wat ten koste kan gaan van de omzet en het rendement op de onderdelenverkoop. Zowel voor de verkoop van auto’s alsmede voor die van reparatie en onderhoud en onderdelen neemt de online verkoop een steeds prominentere plaats in. Broekhuis gaat in verband hiermee haar marketing afdeling substantieel versterken. Door goed gecoördineerde gerichte acties moet het aantal leads substantieel groeien, en vervolgens worden deze leads ook professioneel afgehandeld door deskundige en gedreven medewerkers. Bij de schadeherstel-activiteiten merken we dat verzekeraars in toenemende mate hun klanten sturen naar de dealer als eerste aanspreekpunt. Gelet op de complexiteit van schades - met name waar het elektronica en daarmee verbonden veiligheid
betreft - is dit een logische ontwikkeling. Broekhuis gaat ervan uit dat met aanwezigheid van 41 dealervestigingen in de nabijheid van 8 schadebedrijven dit zal resulteren in een groei van de omzet. Bij de lease-activiteiten wordt actief ingezet op wagenparkbeheer en private lease, als aanvullend op de bestaande operational lease producten. Ook dat zal tot een omzet- en resultaatverbetering gaan leiden. De ontwikkeling van de salarisniveaus zal door de nieuw afgesloten CAO een lichte stijging laten zien. De verwachting met betrekking tot de personeelssterkte is dat deze - genormaliseerd voor acquisities - op hetzelfde niveau blijft als in 2016. Behalve dat in 2017 op enkele vestigingen geïnvesteerd zal worden in uitbreiding en vervanging van inventaris, is de verwachting dat voornamelijk de leasevloot (vermeld onder materiële vaste activa) zal toenemen. Deze investeringen zullen deels uit eigen en deels uit externe middelen gefinancierd worden. De huidige bancaire faciliteiten zijn daarvoor toereikend. Voor het boekjaar 2017 verwachten wij wederom een gezonde netto-winst. De Broekhuis groep blijft streven naar verdere groei, zowel autonoom als door acquisities. Deze groei is primair gericht op de kernactiviteiten en bestaande merken, als wordt uitbreiding van het merkenpalet niet uitgesloten. De onderneming beschikt zowel over financieringsmogelijkheden als een stabiele organisatie om een dergelijke groei beheersbaar en succesvol te kunnen te realiseren. Harderwijk, 28 maart 2017 De directie, J.E. Remijn MBA drs. K.P. Steendam
09
(% is ten opzichte van het totaal)
Jaarverslag 2016
Bruto-marge per divisie in miljoenen euro’s
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Jaarverslag 2016
2. Leveranciers, waaronder importeurs Milieumanagement Broekhuis werkt voor de hele groep met een totaalleverancier voor afvalmanagement; de afvalstromen worden zorgvuldig gescheiden, de volumes nauwkeurig gemeten, met als doel het terugdringen van de afvalstroom. In een garagebedrijf is sprake van een veelheid van milieubedreigende vloeistoffen en vluchtige stoffen. Dit geldt niet alleen voor de werkplaatsen voor reparatie en onderhoud, maar zeker evenzeer voor de schadeherstelbedrijven. Zij hebben, net als de dealerbedrijven een Erkend Duurzaam certificaat, waarbij zuinig en bewust omgegaan wordt met grondstoffen en energie, verspilling in het proces wordt voorkomen en afvalstromen worden beperkt of hergebruikt. Veel van de afvalsoorten blijken in de praktijk geschikt voor hergebruik; van groot belang is een zorgvuldige afvalscheiding bij de bron. Afval wordt uitsluitend door een erkend landelijk bedrijf ingezameld en niet door plaatselijke - soms moeilijk identificeerbare - handelaren. De schadebedrijven spuiten uitsluitend met watergedragen lak. Er zijn rapportages opgesteld, waarmee het brandstofgebruik van de medewerkers met een auto van de zaak inzichtelijk wordt. Hiermee wordt de medewerker zich bewuster van het gebruik en aangemoedigd om zuiniger te rijden.
Klantentevredenheidsonderzoeken Bij elke werkplaatsverrichting en bij elke verkoop van een auto wordt de klant gevraagd naar zijn ervaringen bij ons bedrijf. Deze vragen worden zo mogelijk digitaal verstuurd.
Energiemanagement Als dealerholding heeft Broekhuis een groot aantal panden met forse oppervlaktes in gebruik. Management van energie (gas en elektra) zijn aangepakt door alle panden te voorzien van slimme meters, die de standen op dagbasis (en veelal per kwartier) doorgeven aan een centrale database. Vanuit deze centrale database worden analyses verricht met als doel het energieverbruik steeds verder terug te dringen.
Klachtenafhandeling Ook al streeft Broekhuis naar het voorkomen van klachten, toch kunnen deze ontstaan. De vestigingsdirecteuren van de lokale vestigingen spelen een belangrijke rol in het oplossen van klachten van klanten. Dit proces start gewoonlijk met een persoonlijk onderhoud van de vestigingsdirecteur met de klant. Vaak is dit het begin van de oplossing, omdat er aan een klacht doorgaans miscommunicatie voorafgaat. Mocht er in de gesprekken geen oplossing mogelijk zijn, dan staat het de klant vrij om gebruik te maken van de BOVAG geschillencommissie; Broekhuis zal zich altijd houden aan eventuele uitspraken van deze commissie.
Ook bij de nieuwbouw, verbouw en in gebruik name van nieuwe panden wordt steeds toegezien op energiezuinige maatregelen, zoals: het niet volledig - onnodig - laten openen van overheaddeuren, het toepassen van isolatiematerialen, het hebben van moderne verwarmingsketels enzovoort. Verder wordt actief gewerkt aan verbetering van diverse milieugerelateerde zaken, zoals: optimaliseren van de instellingen van verlichting, verwarming en koelsystemen, investeren in led verlichting, isolatie, energiescans voor quick wins enzovoort. Alternatieve energie wordt nog niet grootschalig toegepast; inmiddels loopt 1 project waar ca. 415 m2 dak zal worden voorzien van zonnepanelen.
Vergroening vervangend vervoer Broekhuis streeft ernaar om het vervangend vervoer in te vullen met een mix van energiezuinige modellen, hybride auto’s en (elektrische) fietsen. Ten behoeve van onze klanten en medewerkers zijn er op diverse vestigingen laadpalen beschikbaar voor het laden van de accu’s van elektrische of hybride auto’s. Voorschriften vanuit de verschillende importeurs om een diversiteit aan modellen als vervangend
Digitalisering Broekhuis is vergaand gedigitaliseerd; bij de centrale ondersteunende afdelingen is het papierverbruik met ca. 90% teruggedrongen. Hoewel de laatste stappen niet de gemakkelijkste zijn, lopen er nog diverse projecten om verder digitaal te kunnen werken. Ook de jaarrekening van Broekhuis wordt met ingang van dit jaar uitsluitend digitaal aangeboden aan alle belanghebbenden.
1. Klanten
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
vervoer in te zetten, maken dat het in de praktijk niet mogelijk is de doelen voor 100% te realiseren.
11
10
Als familieonderneming is Broekhuis inmiddels 85 jaar aanwezig in Nederland als leverancier van mobiliteit door de verkoop en onderhoud van auto’s. Evenals voor andere familiebedrijven geldt voor Broekhuis dat niet winst maken de hoofddoelstelling is, maar continuïteit. Vanuit de roots van de oprichter staan ook bij de derde generatie aandeelhouders de stakeholders centraal, en dan met name de medewerkers en de klanten. De derde generatie aandeelhouders zijn alle (zelf of via de partner) direct werkzaam in de onderneming, met voor elk een positie die afgestemd is op hun respectievelijke vaardigheden en ervaring. De aandacht voor onze klant door onze medewerker gebeurt met respect voor de wettelijke kaders, met langjarige leveranciersrelaties, met een constructieve benadering van importeurs en brancheorganisaties, en met aandacht voor de kwetsbare omgeving. Hoewel 85 jaar geleden milieu minder als expliciet thema bestond, is er altijd de zorg geweest voor de ons omringende natuur die als geschapen werkelijkheid wordt gezien. Met de stakeholders wordt op structurele wijze gecommuniceerd. Het management van Broekhuis beseft terdege dat alleen in een samenwerking met alle stakeholders sprake kan zijn van een succesvolle en stabiele onderneming, die aantrekkelijk is voor medewerkers en voor klanten. Niet zonder enige trots heeft Broekhuis een landelijke erkenning gekregen door als eerste dealerholding te worden uitgeroepen tot “Automotive onderneming van het jaar 2015/2016”. Onze stakeholders zijn onder te verdelen in een aantal groepen, per stakeholdersoort zijn afzonderlijke acties benoemd:
Jaarverslag 2016
Al 85 jaar lang een stabiel familiebedrijf
Jaarverslag 2016
12
Aandeelhoudersbetrokkenheid Broekhuis beschikt over 6 aandeelhouders, waarvan 1 in de pensioengerechtigde leeftijd; de andere 5 aandeelhouders zijn werkzaam binnen Broekhuis, elk op een functie die past bij hun leeftijd, capaciteiten en ervaring. Op deze wijze is er een grote mate van betrokkenheid bij de familieonderneming. Voorkomen wordt dat er korte termijndoelen worden gesteld. Ook het dividendbeleid is uiterst terughoudend, wat maakt dat de onderneming kan groeien zonder dat de financiële ratio’s in het gedrang komen. De aandelen zijn gecertificeerd, en de aandeelhouders laten zich vertegenwoordigen door een Stichting Administratiekantoor. Corporate Governance Hoewel Broekhuis geen beursgenoteerde onderneming is, wordt wel degelijk gewerkt in lijn met de code Tabaksblat/ Frijns. Naast de Stichting Administratiekantoor beschikt Broekhuis over een raad van commissarissen, die elk een professionele achtergrond hebben in onder andere: fusies en overnames, de automotive branche in de breedste zin van het woord en de kennis en ervaring van een groot familiebedrijf. Deze commissarissen zien toe op het belang van de onderneming, zodat de onderneming op duurzame wijze levensvatbaar is en blijft. De principes van corporate governance worden waar mogelijk toegepast. Transparante verslaglegging Broekhuis heeft te maken met een veelheid van softwaresystemen, veelal voorgeschreven door importeurs. Om te voorkomen dat dit een ondoorzichtige lappendeken van gegevens wordt, is jaren geleden al een start gemaakt met een gezamenlijke database. In de loop van de jaren is dit doorontwikkeld naar een datawarehouse, dat op transparante en consistente wijze tijdig gegevens kan bieden aan financiers, management, leveranciers, importeurs, accountants, en daarnaast ook kan worden benut voor het efficiënt werken met bepaalde ondersteunende software, te denken valt aan debiteurenbewakingssoftware, maar ook aan de presentatie van auto’s op internet. Integriteit Broekhuis hecht aan integriteit. In een bedrijf met een veelheid aan vestigingsplaatsen is het een must dat men aankan op de integriteit van de werknemers, niet alleen de vestigingsdirecteuren, maar alle lagen van de organisatie. Broekhuis wenst geen fraude en bedrog in haar organisatie. Mocht dit incidenteel toch blijken, dan volgt per direct ontslag. Broekhuis wenst uit te gaan van vertrouwen.
Baanzekerheid Broekhuis streeft naar duurzame werkgelegenheid. Alle personeelsleden zijn daarom in dienst van de moeder BV, die vervolgens aan de medewerkers een detachering geeft op een bepaalde vestiging. Deze werkwijze biedt een grotere baanzekerheid voor werknemers; bij te weinig werk op één van de vestigingen kan overplaatsing - in overleg - naar een andere vestiging een ontslag van de medewerker voorkomen.
Opleidingsmogelijkheden Broekhuis stimuleert haar medewerkers zich verder professioneel te ontwikkelen. Naast de opleidingen die door de importeur worden voorgeschreven in het kader van het franchise concept, heeft Broekhuis ook veel ervaring met leerwerktrajecten. Verder zijn er traineeplekken voor jonge afstudeerders.
gevallen gebleken dat dit een prima aanloop is naar een definitieve baan bij de Broekhuis groep.
Medewerkertevredenheidsonderzoek Periodiek wordt een medewerkertevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Naast een streven naar continuïteit, en duurzaam tevreden klanten, is medewerkertevredenheid een derde aspect dat jaarlijks beoordeeld wordt. De directie van Broekhuis is ervan overtuigd dat deze drieslag (tevreden klant, tevreden medewerker, tevreden aandeelhouder) een belangrijke zaak is, waarbij de delen elkaar onderling versterken.
8. Goede doelen organisaties
Arbo wetgeving De Arbo wetgeving is een belangrijke randvoorwaarde voor het werken bij Broekhuis. Waar gewerkt wordt met soms zwaarwegende onderdelen als banden, of gevaarlijke gereedschappen als hefbruggen, of potentieel schadelijke stoffen als verf, is een goede naleving van de Arbowetgeving van groot belang. Verder is voor elke vestiging met meer dan 15 werknemers tenminste een bedrijfshulpverlener aangesteld. De cruciale gereedschappen als bruggen, roldeuren, maar ook blusmiddelen en vloeidichte vloeren worden tenminste eens per jaar gekeurd, en waar nodig gerepareerd of vervangen. Er wordt gewerkt met moderne werkuitrusting en in veilige werkomstandigheden.
5. Branche organisaties
Risico inventarisatie Periodiek worden de risico’s op vestigingen geïnventariseerd door de centrale afdeling Kwaliteit. Door intern te benchmarken, kan snel en adequaat worden vastgesteld waar er ruimte is voor verbetering.
ISO certificering Alle vestigingen van Broekhuis, met uitzondering van de vestigingen die in de afgelopen twee jaar zijn overgenomen, beschikken over een ISO NEN 9001:2008 certificaat. De afdeling Kwaliteit ziet erop toe dat dit certificaat niet alleen eenmalig wordt behaald, maar ook jaarlijks kan worden verlengd.
Verzuimbegeleiding Broekhuis is een bedrijf met 53 vestigingen; de verzuimbegeleiding van de werknemers (870 FTE in totaal) is primair de verantwoordelijkheid van de lokale vestigingsmanagers. Ter bewaking van de poortwachtersfunctie wordt centraal meegekeken naar het opvolgen van de contactmomenten. Waar nodig wordt een ARBO dienst ingeschakeld. Doel is om snel te komen tot herstel dan wel alternatieve inzetbaarheid. De centrale administratieve afdelingen hebben al in een flink aantal gevallen werk kunnen bieden aan werknemers die hun oorspronkelijke functie niet meer konden vervullen vanwege fysieke of psychische beperkingen. Bedrijfshulpverlening In alle vestigingen van Broekhuis is een Automatische Externe Defibrillator (AED) aanwezig en zijn bedrijfshulpverleners ter plekke getraind in het gebruik ervan. Ook EHBO en brandpreventie/brandbestrijding behoren tot de jaarlijkse trainingen die gevolgd worden. Gedragscode Broekhuis kent een gedragscode die wordt uitgedragen op de arbeidscontracten, in de personeelsgids en waarop in de praktijk wordt toegezien. Aspecten waarop deze gedragscode betrekking heeft, zijn: het voorkomen van discriminatie van klanten, collega’s en leveranciers op basis van geslacht, leeftijd, huidskleur, religie, nationaliteit en sociale afkomst. Ook het zorgvuldig omgaan met klantgegevens, ter voorkoming van datalekken, maakt sinds kort deel uit van de gedragscode. Verder wordt in trainingen aandacht geschonken aan het klantvriendelijk, mensgericht en respectvol omgaan met onze klanten. Dit geldt voor externe klanten maar evenzeer voor interne klanten: onze collega’s.
Duurzaamheid/certificering Alle dealervestigingen van Broekhuis beschikken over het Erkend Duurzaam certificaat dat wordt verstrekt door het Instituut voor Duurzame Mobiliteit.
Samenwerking Meer nog dan in voorgaande jaren wil Broekhuis allianties aangaan met onderwijsinstellingen, door niet alleen stageplaatsen te bieden, maar ook aanwezig te zijn op baanmarkten.
Ontwikkelprojecten in het buitenland Al sinds een flink aantal jaren sponsort Broekhuis een aantal projecten bij de Stichting Red een Kind (Kenia/India); deze projecten zijn gericht op het opleiden van kansarme jongeren, om ze zo een basis te verschaffen gericht op zelfvoorziening en mogelijk ondersteuning van de gezinnen van herkomst. De middelen worden opgebracht door sponsoracties die in de loop van elk jaar worden ontplooid: de Broekhuis Halve Marathon te Harderwijk, spinning avonden door werknemers en oliebollenbakken door werknemers. Sportsponsoring Waar de buitenlandprojecten centraal worden opgepakt, is de sportsponsoring een zaak van de lokale vestigingen. Elke Broekhuis vestiging werkt samen met tenminste 1 sportvereniging, bij voorkeur een vereniging voor de jeugd. Daarnaast is er de mogelijkheid om door het aanbrengen van nieuwe klanten te sparen voor de sportvereniging.
13
3. Aandeelhouders en externe financiers
4. Medewerkers
6. Overheid Milieuvergunningen Voor elk van de vestigingen beschikt Broekhuis over een geldige milieuvergunning. Door instructie van de werknemers wordt getracht te voorkomen dat bodemverontreiniging kan ontstaan. Regelmatig wordt door middel van een bodemonderzoek vastgesteld of er geen sprake is van verontreiniging. Wetgeving Het naleven van de wetgeving is een belangrijke zaak voor Broekhuis. Centraal wordt bijvoorbeeld toegezien op het aantal boetes en de aard ervan, voor wat betreft de werknemers die over een zakelijke auto als deel van hun arbeidsvoorwaardenpakket beschikken. Broekhuis heeft een alcoholbeleid, waarbij onder andere de vrijdagmiddagborrels sober worden ingevuld. Horizontaal toezicht Binnen de branche van dealerholdings was Broekhuis jaren geleden al één van de eerste bedrijven die met de belastingdienst een convenant voor horizontaal toezicht sloot. Dit betekent dat Broekhuis in openheid communiceert met de belastingdienst, ook inzage biedt aan alle rapportages van externe consultants en accountants.
7. Opleidingsinstituten Stagemogelijkheden Door de jaren heen zijn stagiairs welkom: niet alleen wordt hun frisse inbreng op prijs gesteld, ook is in een flink aantal
Jaarverslag 2016
Logistiek Bij elke dealerholding worden grote aantallen auto’s verplaatst tussen de vestigingen. De vestiging waar een onverkochte nieuwe auto wordt geleverd, is lang niet altijd de vestiging van waaruit deze auto wordt verkocht aan de klant. Gevolg is een groot aantal voertuigbewegingen. Door centrale coördinatie wordt voorkomen dat er onnodige transporten plaatsvinden. Door centralisatie van de onderdelenvoorraad hoeft de leverancier niet meer alle vestigingen te beleveren, waardoor het aantal ritten van onderdelenbelevering teruggebracht is. Voor het beleveren van de vestigingen vanuit de centrale magazijnen wordt gebruik gemaakt van bestaande routediensten van regionale grossiers.
2016 in beeld
2016 in beeld
Aantal personenauto's en bedrijfswagens
Aantal medewerkers in FTE, exclusief flexwerkers (57 FTE) Nieuwe bedrijfswagens
Nieuwe personenauto's
10.354
2015: 1.494
2015: 75
Totaal
2015: 8.076
2015: 834
87
870 Broekhuis Lease
Broekhuis Autodealers Werkplaatsdoorgangen
Aantal Lease contracten
2015: 214.600
2015: 4.113
216.900 2,7
Wagenpark in beheer
1.073 2015: 720
2015: 2,7%
Marktaandelen per merk
PRIVATE LEASE CONTRACT
Aantal Private Lease contracten
536
2015: 219
Broekhuis Financiële Diensten
Op basis van kentekenregistraties in Nederland.
31-12-16
31-12-15
31-12-16
31-12-15
BMW
3,5%
3,2%
-
-
Ford
10,0%
10,5%
7,4%
8,3%
Jaguar
3,0%
-
-
-
Land Rover
2,0%
-
-
-
MINI
1,9%
2,1%
-
-
Opel
10,7%
10,7%
11,3%
9,9%
Peugeot
6,9%
7,6%
6,4%
6,5%
SEAT
2,1%
2,1%
-
-
ŠKODA
4,7%
3,3%
-
-
Volvo
7,3%
6,8%
-
-
Financieringen
2015: 6.537
2015: 1.124
7.862
Personenauto's Bedrijfswagens
Verzekeringspolissen
Broekhuis Autoschade Herstelde schades
15.110 2015: 13.817
Broekhuis Car Plus Bedrijfswageninrichtingen
1.750 2015: 1.500
1.418
Jaarverslag 2016
LEASE
CONTRACT
15
4.443
Marktaandeeltotaal verkoop nieuw
14
2015: 759
Gebruikte personen- en bedrijfswagens particulier
8.666
Jaarverslag 2016
Vrouwen
783
1.851
2015: 12.340
Mannen
Geconsolideerde jaarrekening 2016 Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
17
16
Geconsolideerde balans per 31 december 2016
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening over 2016
(voor resultaatbestemming)
Toelichting
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Immateriële activa
[1]
11
128
Materiële vaste activa
[2]
83.896
76.198
Financiële vaste activa
[3]
352
450
84.259
76.776
Toelichting
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Vaste activa
Vlottende activa Voorraden
[4]
102.269
111.474
Vorderingen
[5]
18.608
32.713
Liquide middelen
[6]
269
447
121.146
144.634
Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
[11] [11]
612.837 524.895
Bruto-marge Lonen en salarissen Sociale lasten Afschrijvingen Bijzondere waardeverminderingen Overige bedrijfskosten
[12] [13] [13] [14]
205.405
-
-
87.942
82.852
35.530 8.434 1.934 27.748
33.861 7.236 2.309 277 27.357
+ Som der kosten
Balanstotaal
595.499 512.647
+
73.646
71.040 -
221.410 Bedrijfsresultaat
-
14.296
11.812
[7]
Jaarverslag 2016
Aandeel derden
49.515
43.251
222
319
49.737
43.570
Rentebaten Rentelasten
760
808 +
+ 760
Uitkomst rentebaten en -lasten
808 -
Vreemd vermogen Voorzieningen
[8]
7.517
5.849
Langlopende schulden
[9]
66.550
65.695
Kortlopende schulden
[10]
81.601
106.296
155.668
177.840
205.405
221.410
Balanstotaal
19
Eigen vermogen
[ ] De tussen haken vermelde cijfers verwijzen naar de corresponderende toelichting op de jaarrekening.
Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belasting
Vennootschapsbelasting
13.536
[15]
11.004
3.059
2.948 -
Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening na belasting Resultaat deelneming
10.477
8.056
-
- 10 +
Groepsresultaat Aandeel van derden in het resultaat
10.477
+ 8.046
19
85 -
Resultaat na belastingen
10.458
[ ] De tussen haken vermelde cijfers verwijzen naar de corresponderende toelichting op de jaarrekening.
7.961
Jaarverslag 2016
18
Groepsvermogen
Toelichting 2015 x € 1.000
Kasstroom uit operationele activiteiten Netto resultaat na belastingen Afschrijvingen immateriële vaste activa Afschrijvingen materiële vaste activa Bijzondere waardeverminderingen
10.458 129 21.905 -
7.961 302 20.040 277 +
Cashflow Mutatie voorraden Mutatie kortlopende vorderingen Mutatie kortlopende schulden
+ 32.492
9.205 14.105 - 24.695
28.580 - 39.065 - 15.880 36.577
+ Mutaties in werkkapitaal
+ - 1.385
- 18.368
1.668 +
Mutaties in voorzieningen Netto kasstroom uit operationele activiteiten
1.761 +
32.775
11.973
20
Kasstroom uit investeringsactiviteiten Investeringen immateriële vaste activa Investeringen materiële vaste activa
Jaarverslag 2016
Desinvesteringen materiële vaste activa Mutaties financiële vaste activa Aandeel derden
- 12
- 335
- 52.870
- 53.154
23.267
19.581
98
60
- 97
4 +
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
+
- 29.614
- 33.844
Kasstroom uit financieringsactiviteiten Betaald dividend Mutatie langlopende leningen
- 4.194 855
- 829 22.592 +
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
Mutatie geldmiddelen
+ - 3.339 +
21.763 +
- 178 ======
- 108 ======
447
555
- 178 +
- 108 +
Verloop mutatie geldmiddelen Stand op 1 januari Mutaties in boekjaar Stand op 31 december
269 ======
447 ======
Algemeen Activiteiten De activiteiten van Broekhuis Holding B.V. en haar groepsmaatschappijen bestaan voornamelijk uit: - Autodealer van de merken: BMW, Ford, Jaguar, Land Rover, MINI, Opel, Peugeot, SEAT, ŠKODA en Volvo - Leasebedrijf: dienstverlening op het gebied van leasing van auto’s - Schadebedrijf: dienstverlening op het gebied van schadeherstel van auto’s - Daarnaast bood de groep dienstverlening op het gebied van financieringen, verzekeringen en bedrijfswageninrichting aan en is er een dealerschap voor handel in motorfietsen. Vestigingsadres, rechtsvorm en inschrijfnummer handelsregister Broekhuis Holding B.V. is feitelijk gevestigd op Zuiderbreedte 36, 3845 MC te Harderwijk en is ingeschreven bij het handelsregister onder nummer 08024152. Schattingswijziging Met ingang van het boekjaar 2016 worden leaseauto’s lineair afgeschreven. Tot en met boekjaar 2015 zijn de leaseauto’s annuït air afgeschreven. Het effect van deze schattingswijziging wordt prospectief verwerkt, de vergelijkende cijfers zijn niet aangepast. De impact van de schattingswijziging op het resultaat voor belasting is € 600.000. Verbonden partijen Als verbonden partij worden alle rechtspersonen aangemerkt waarover overheersende zeggenschap, gezamenlijke zeggenschap of invloed van betekenis kan worden uitgeoefend. Ook rechtspersonen die overwegende zeggenschap kunnen uitoefenen worden aangemerkt als verbonden partij. Ook de statutaire directieleden, andere sleutelfunctionarissen in het management van Broekhuis Holding B.V. of de moedermaatschappij van Broekhuis Holding B.V. en nauwe verwanten zijn verbonden partijen. Transacties van betekenis met verbonden partijen worden toegelicht voor zover deze niet onder normale marktvoorwaarden zijn aangegaan. Hiervan wordt toegelicht de aard en de omvang van de transactie en andere informatie die nodig is voor het verschaffen van inzicht. In het boekjaar hebben geen transacties van betekenis met verbonden partijen plaatsgevonden, die niet zijn afgesloten tegen marktconforme condities. Consolidatie In de consolidatie worden de financiële gegevens opgenomen van Broekhuis Holding B.V. samen met haar groepsmaatschappijen en andere rechtspersonen, waarop zij overheersende zeggenschap kan uitoefenen of waarover zij de centrale leiding heeft. Groepsmaatschappijen zijn rechtspersonen, waarin Broekhuis Holding B.V. direct of indirect overheersende zeggenschap kan uitoefenen doordat zij beschikt over de meerderheid van de stemrechten of op enige andere wijze de financiële en operationele activiteiten kan beheersen. Hierbij wordt tevens rekening gehouden met potentiële stemrechten die direct kunnen worden uitgeoefend op balansdatum.
De groepsmaatschappijen en andere rechtspersonen waarop zij een overheersende zeggenschap kan uitoefenen of waarover zij de centrale leiding heeft, worden voor 100% in de consolidatie betrokken. Het aandeel van derden in het groepsvermogen en in het groepsresultaat wordt afzonderlijk vermeld. Deelnemingen waarop geen overheersende zeggenschap kan worden uitgeoefend (geassocieerde deelnemingen) worden niet betrokken in de consolidatie. Intercompany-transacties, intercompany-winsten en onderlinge vorderingen en schulden tussen groepsmaatschappijen en andere in de consolidatie opgenomen rechtspersonen worden geëlimineerd, voor zover de resultaten niet door transacties met derden buiten de groep zijn gerealiseerd. Ongerealiseerde verliezen op intercompany-transacties worden ook geëlimineerd tenzij er sprake is van een bijzondere waardevermindering. Waarderingsgrondslagen van groepsmaatschappijen en andere in de consolidatie opgenomen rechtspersonen zijn waar nodig gewijzigd om aansluiting te krijgen bij de geldende waarderingsgrondslagen voor de groep. In de geconsolideerde jaarrekening 2016 van Broekhuis Holding B.V. te Harderwijk zijn de deelnemingen opgenomen, die weergegeven zijn op de volgende pagina.
21
2016 x € 1.000
Jaarverslag 2016
Geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2016
Jaarverslag 2016
In de loop van 2016 is het aantal vennootschappen gereduceerd. Daar waar dealervestigingen contractueel onder een hoofdvestiging vallen, zijn die vestigingen overgezet naar nevenvestigingen van de contractuele vennootschap. Broekhuis Holding B.V. heeft zich hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor de verplichtingen voortvloeiende uit de rechtshandelingen van de in bovenstaand schema vermelde besloten vennootschappen, conform artikel 403 van Titel 9 BW2. Aangezien de winst-en-verliesrekening over 2016 van Broekhuis Holding B.V. in de geconsolideerde jaarrekening is verwerkt, is (in de enkelvoudige jaarrekening) volstaan met weergave van een beknopte winst-en-verliesrekening in overeenstemming met artikel 2:402 BW.
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Algemeen De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 BW en de stellige uitspraken van de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving, die uitgegeven zijn door de Raad voor de Jaarverslaggeving. Activa en verplichtingen worden in het algemeen gewaardeerd tegen de verkrijgings- of vervaardigingsprijs of de actuele waarde. Indien geen specifieke waarderingsgrondslag is vermeld, vindt waardering plaats tegen de verkrijgingsprijs. In de balans, winst-en-verliesrekening en het kasstroomoverzicht zijn referenties opgenomen. Met deze referenties wordt verwezen naar de toelichting.
• Broekhuis Emmen B.V. te Emmen • Broekhuis Enschede B.V. te Enschede (tot 31-10-2016) • Broekhuis Enschede 2 B.V. te Enschede • Broekhuis Epe B.V. te Epe • Broekhuis Groenlo B.V. te Groenlo • Broekhuis Groningen B.V. te Groningen • Broekhuis Harderwijk B.V. te Harderwijk • Broekhuis Harderwijk 2 B.V. te Harderwijk • Broekhuis Hengelo B.V. te Hengelo (Ov) • Broekhuis Hoogeveen B.V. te Hoogeveen • Broekhuis Lease B.V. te Harderwijk waaronder: Broekhuis Fleet Services B.V. te Zeewolde • Broekhuis Lelystad B.V. te Lelystad (tot 31-10-2016) • Broekhuis Meppel B.V. te Meppel • Broekhuis Motoren B.V. te Enschede • Broekhuis Nijkerk B.V. te Harderwijk • Broekhuis Nunspeet B.V. te Harderwijk (tot 30-6-2016) • Broekhuis Oldenzaal B.V. te Oldenzaal (tot 31-10-2016) • Broekhuis Remarketing 2 B.V. te Harderwijk • Broekhuis Steenwijk B.V. te Steenwijk • Broekhuis Veenendaal B.V. te Veenendaal • Broekhuis Wageningen B.V. te Wageningen • Broekhuis Zeewolde B.V. te Zeewolde (tot 30-6-2016) • Broekhuis Zeist B.V. te Zeist • Broekhuis Zwolle B.V. te Zwolle
Baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop ze betrekking hebben. Winsten worden slechts opgenomen voor zover zij op balansdatum zijn verwezenlijkt. Verplichtingen die hun oorsprong vinden voor het einde van het boekjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening zijn bekend geworden. Voorzienbare verplichtingen en mogelijke verliezen die hun oorsprong vinden voor het einde van het boekjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. De gehanteerde grondslagen van waardering zijn niet gewijzigd. Voor de vergelijkbaarheid zijn de vergelijkende cijfers, waar nodig, aangepast. Financiële instrumenten De effecten opgenomen onder de financiële vaste activa en de vlottende activa, voor zover deze betrekking hebben op de handelsportefeuille of met betrekking tot eigenvermogensinstrumenten buiten de handelsportefeuille, alsmede derivaten met een onderliggende beursgenoteerde waarde, worden gewaardeerd tegen de reële waarde. Alle overige in de balans opgenomen financiële instrumenten zijn gewaardeerd tegen de (geamortiseerde) kostprijs. De reële waarde is het bedrag waarvoor een actief kan worden verhandeld of een passief kan worden afgewikkeld tussen ter zake goed geïnformeerde partijen, die tot een transactie bereid en onafhankelijk van elkaar zijn. Indien niet direct een betrouwbare reële waarde is aan te wijzen, wordt de reële waarde benaderd door deze af te leiden uit de reële waarde van bestanddelen of van een soortgelijk financieel instrument, of met behulp van waarderingsmodellen en waarderingstechnieken. Hierbij wordt gebruikgemaakt van recente gelijksoortige ‘at arm’s length’-transacties, van
Financiële risico’s Van valuta- en prijsrisico’s is geen sprake. Broekhuis Holding B.V. loopt renterisico over de rentedragende vorderingen (met name onder financiële vaste activa, effecten en liquide middelen) en rentedragende langlopende en kortlopende schulden (waaronder schulden aan kredietinstellingen). Voor vorderingen en schulden met variabele renteafspraken loopt Broekhuis Holding B.V. risico ten aanzien van toekomstige kasstromen; met betrekking tot vastrentende vorderingen en schulden loopt Broekhuis Holding B.V. risico’s over de reële waarde als gevolg van wijzigingen in de marktrente. Met betrekking tot de vorderingen en schulden worden ultimo boekjaar geen financiële derivaten met betrekking tot afdekking van het renterisico gecontracteerd. Voor wat betreft kredietrisico’s heeft Broekhuis Holding B.V. geen significante concentraties van kredietrisico. De liquide middelen staan uit bij banken die minimaal een A-rating hebben. Het liquiditeitsrisico is beperkt omdat Broekhuis Holding B.V. gebruik maakt van meerdere banken om over meerdere kredietfaciliteiten te kunnen beschikken. Voor zover noodzakelijk, worden nadere zekerheden verstrekt aan de bank voor beschikbare kredietfaciliteiten.
Grondslagen voor waardering van activa en passiva Vaste activa Immateriële vaste activa De goodwill is bepaald door de verkrijgingsprijs te verminderen met de netto vermogenswaarde op de datum van overname. Waardering vindt plaats onder aftrek van lineaire afschrijvingen, gebaseerd op de geschatte economische levensduur en eventuele bijzondere waardeverminderingen. Materiële vaste activa De materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs onder aftrek van afschrijvingen op basis van een vast percentage van de verkrijgingsprijs (lineair), gebaseerd op de geschatte economische levensduur en in voorkomende gevallen rekening houdend met een restwaarde en eventuele bijzondere waardeverminderingen. Het lease wagenpark is gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs onder aftrek van afschrijvingen, welke met ingang van 1 januari 2016 lineair gedurende de looptijd van de contracten wordt berekend (tot en met 31 december 2015 werd annuïtair afgeschreven). De kosten voor groot onderhoud worden in het jaar van het plegen van onderhoud verantwoord ten laste van de winst-en-verliesrekening. Financiële vaste activa De deelnemingen waarover geen zeggenschap kan worden uitgeoefend, zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs. Als resultaat wordt in aanmerking genomen het in het verslagjaar gedeclareerde dividend van de deelneming, waarbij niet in contanten uitgekeerde dividenden worden gewaardeerd tegen reële waarde. In verband met voorvoegingsverliezen was een actieve belastinglatentie gevormd. De actieve latentie was gewaardeerd tegen nominaal belastingtarief. De vorderingen worden bij eerste verwerking opgenomen tegen de reële waarde inclusief transactiekosten en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn - indien van transactiekosten geen sprake is - gelijk aan de nominale waarde. Voorzieningen wegens oninbaarheid worden op de boekwaarde van de vorderingen in mindering gebracht. Deze voorzieningen worden bepaald op basis van individuele beoordeling van de vorderingen. Bijzondere waardeverminderingen van vaste activa De vennootschap beoordeelt op iedere balansdatum of er aanwijzingen zijn dat een vast actief aan een bijzondere waardevermindering onderhevig kan zijn. Indien dergelijke indicaties aanwezig zijn, wordt de realiseerbare waarde van het actief vastgesteld. Indien het niet mogelijk is de realiseerbare waarde voor het individuele actief te bepalen, wordt de realiseerbare waarde bepaald aan de hand van de kasstroomgenererende eenheid waartoe het actief behoort.
23
22
• Broekhuis Almelo B.V. te Almelo (tot 31-10-2016) • Broekhuis Almelo 2 B.V. te Almelo • Broekhuis Almere B.V. te Almere • Broekhuis Amersfoort B.V. te Amersfoort • Broekhuis Apeldoorn B.V. te Apeldoorn • Broekhuis Arnhem B.V. te Arnhem (tot 30-6-2016) • Broekhuis Assen B.V. te Assen • Broekhuis Assen 2 B.V. te Assen • Broekhuis Assurantie B.V. te Harderwijk • Broekhuis Automaterialen B.V. te Harderwijk • Broekhuis Autoschade Assen B.V. te Assen • Broekhuis Autoschade Barneveld B.V. te Barneveld • Broekhuis Autoschade Ede B.V. te Ede • Broekhuis Autoschade Harderwijk B.V. te Harderwijk • Broekhuis Autoschade Holten B.V. te Holten • Broekhuis Autoschade Lelystad B.V. te Lelystad • Broekhuis Autoschade Zeist B.V. te Zeist • Broekhuis Barneveld B.V. te Harderwijk (tot 30-6-2016) • Broekhuis De Bilt B.V. te De Bilt • Broekhuis Deventer B.V. te Deventer (tot 30-6-2016) • Broekhuis Doetinchem B.V. te Doetinchem • Broekhuis Doetinchem 2 B.V. te Doetinchem (tot 30-6-2016) • Broekhuis Doorn B.V. te Doorn • Broekhuis Dronten B.V. te Dronten (tot 30-6-2016) • Broekhuis Ede B.V. te Ede • Broekhuis Elst B.V. te Elst (tot 30-6-2016)
de DCF-methode (contante waarde van kasstromen) en/ of van optiewaarderingsmodellen, rekening houdend met specifieke omstandigheden. Derivaten worden bij eerste opname in de balans opgenomen tegen reële waarde, de vervolgwaardering van afgeleide financiële instrumenten (‘derivaten’) is afhankelijk van het feit of het onderliggende van het derivaat beursgenoteerd is of niet. Indien het onderliggende beursgenoteerd is, dan wordt het derivaat tegen reële waarde opgenomen. Indien het onderliggende niet-beursgenoteerd is, wordt het derivaat tegen kostprijs of lagere marktwaarde opgenomen. De wijze van verwerking van waardeveranderingen van het afgeleide financieel instrument hangt af van de vraag of er hedge-accounting wordt toegepast. Derivaten die liggen besloten in een basiscontract (‘embedded derivaten’) worden altijd gescheiden van het basiscontract wanneer: er geen nauw verband bestaat tussen de economische kenmerken en risico’s van het derivaat enerzijds en het basiscontract anderzijds; een afzonderlijk instrument met dezelfde voorwaarden zou voldoen aan de definitie van een derivaat. Broekhuis Holding B.V. past kostprijshedge-accounting toe voor de renteswaps, die ervoor zorgen dat bepaalde variabel rentende schulden worden omgezet in vastrentende leningen. Het ineffectieve deel van de waardeverandering van de renteswaps wordt verantwoord in de winst-en-verliesrekening onder de financiële baten en lasten. De vennootschap stelt door middel van een test periodiek de effectiviteit van de hedge-relatie vast. Dit kan gebeuren door het vergelijken van de kritische kenmerken van het hedge-instrument met die van de afgedekte positie, en/of door het vergelijken van de verandering in reële waarde van het hedge-instrument en de afgedekte positie. Indien er een indicatie voor ineffectiviteit is, bepaalt de vennootschap dit eventueel ineffectieve deel door middel van een kwantitatieve ineffectiviteitsmeting. Het ineffectieve deel van de hedge-relatie wordt direct in de winsten-verliesrekening verwerkt.
Jaarverslag 2016
In consolidatie opgenomen deelnemingen
Jaarverslag 2016
Vorderingen De vorderingen worden bij eerste verwerking opgenomen tegen de reële waarde en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn gelijk aan de nominale waarde. Noodzakelijk geachte voorzieningen voor het risico van oninbaarheid worden in mindering gebracht. Deze voorzieningen worden bepaald op basis van individuele beoordeling van de vorderingen. Liquide middelen Liquide middelen bestaan uit kas, banktegoeden en deposito’s met een looptijd korter dan twaalf maanden. Rekeningcourantschulden bij banken zijn opgenomen onder schulden aan kredietinstellingen onder kortlopende schulden. Liquide middelen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voorzieningen Algemeen Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan, waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is te schatten. De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. Wanneer de verwachting is dat een derde de verplichtingen vergoedt, en wanneer het waarschijnlijk is dat deze vergoeding zal worden ontvangen bij de afwikkeling van de verplichting, dan wordt deze vergoeding als een actief in de balans opgenomen. Belastingenvoorzieningen Deze voorziening is gevormd in verband met de verschillen tussen de commerciële en fiscale waardering van de activa. De passieve latentie is gewaardeerd tegen nominaal belastingtarief en heeft overwegend een langlopend karakter. In verband met lopende fiscale onderzoeken over voorgaande boekjaren is een voorziening getroffen. Deze voorziening is gewaardeerd tegen nominale waarde. De omvang van de verplichting is onzeker als gevolg van de afhankelijkheid van toekomstige gebeurtenissen, er is een voorzichtige inschatting gemaakt van de verplichting.
Voorziening loondoorbetaling bij langdurige ziekte De voorziening vanwege loondoorbetaling bij ziekte wordt gevormd voor op balansdatum bestaande verplichtingen tot het in de toekomst doorbetalen van beloningen aan personeelsleden die op balansdatum naar verwachting blijvend of geheel niet in staat zijn om werkzaamheden te verrichten door ziekte of arbeidsongeschiktheid. In deze voorziening zijn tevens begrepen eventuele ontslagvergoedingen te betalen aan deze personeelsleden. De voorziening loondoorbetaling bij ziekte wordt opgenomen tegen de contante waarde van de verwachte loondoorbetalingen gedurende het dienstverband. Voorziening reparatie, onderhoud en banden (ROB) lease-auto’s Deze voorziening is gevormd om een juiste matching te bewerkstelligen tussen de reeds via leasetermijnen in rekening gebrachte kosten voor reparatie, onderhoud en banden, en de werkelijke kosten hiervoor. Op de datum van expiratie van een leasecontract zal het saldo van de egalisatierekening vrijvallen ten gunste c.q. ten laste van het resultaat. Lang- en kortlopende schulden Algemeen Schulden worden bij eerste verwerking opgenomen tegen de reële waarde inclusief transactiekosten en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn - indien van transactiekosten geen sprake is - gelijk aan de nominale waarde. Baten en lasten ten gevolge van amortisatie worden volgens de effectieve rentemethode verantwoord in de winsten-verliesrekening. Overige schulden De overige schulden worden bij eerste verwerking opgenomen tegen de reële waarde en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn gelijk aan de nominale waarde.
Grondslagen voor de bepaling van het resultaat Netto-omzet Onder netto-omzet wordt verstaan de opbrengst uit levering van goederen en diensten, onder aftrek van kortingen en dergelijke en van over de omzet geheven belastingen. De netto-omzet (en inkoopwaarde van de omzet) is inclusief Belasting van Personenauto's en Motorrijwielen. Inkoopwaarde van de omzet Onder inkoopwaarde van de omzet wordt verstaan de aan de omzet toe te rekenen directe kosten. Onder de inkoopwaarde van de omzet zijn ook begrepen de rente- en afschrijvingslasten van de leaseactiviteiten.
Overige bedrijfskosten De kosten worden bepaald op historische basis en toegerekend aan het verslagjaar waarop zij betrekking hebben. Vennootschapsbelasting De belasting wordt berekend over het resultaat voor belastingen in de winst-en-verliesrekening, rekening houdend met beschikbare, fiscaal compensabele verliezen uit voorgaande jaren (voor zover niet opgenomen in de latente belastingvorderingen) en vrijgestelde winstbestanddelen en na bijtelling van niet-aftrekbare kosten. Tevens wordt rekening gehouden met wijzigingen die optreden in de latente belastingvorderingen en latente belastingschulden als gevolg van wijzigingen die optreden in het te hanteren belastingtarief. Methode opstelling kasstroom Het kasstroomoverzicht wordt opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit liquide middelen. Winstbelastingen, ontvangen interest en ontvangen dividenden worden opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten. Betaalde interest wordt opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten en betaalde dividenden onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten. De verkrijgingsprijs van verworven groepsmaatschappijen wordt opgenomen onder de kasstroom uit investeringsactiviteiten, voor zover betaling in geldmiddelen heeft plaatsgevonden. Hierbij worden geldmiddelen aanwezig in deze groepsmaatschappijen afgetrokken van de aankoopprijs. Transacties waarbij geen ruil van geldmiddelen plaatsvindt, worden niet in het kasstroomoverzicht opgenomen.
25
24
Voorraden De voorraad nieuwe auto's is gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs vermeerderd met (indien van toepassing) de Belasting van Personenauto's en Motorrijwielen en kosten gebruiksklaar maken, of lagere opbrengstwaarde. De voorraad gebruikte auto’s is gewaardeerd tegen verwachte opbrengstwaarde bij inkoop minus een doelmarge van 15%, zijnde de verkrijgingsprijs, verminderd met een voorziening voor stadagen. De voorziening voor voorraad nieuwe auto’s wordt afzonderlijk berekend voor gekentekende en ongekentekende auto’s. Voor gekentekende auto’s vindt direct vorming van de voorziening plaats, voor ongekentekende auto’s na 180 dagen. Per maand wordt 1,65% voorzien. Voorzover daartoe aanleiding bestaat worden extra voorzieningen getroffen. De overige voorraden zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs, waarbij rekening is gehouden met een voorziening wegens incourantheid.
Jubileumvoorziening De voorziening jubilea wordt opgenomen tegen de contante waarde van de verwachte uitkeringen gedurende het dienstverband. Bij de berekening van de voorziening wordt onder meer rekening gehouden met verwachte salarisstijgingen en de blijfkans. Bij het contant maken wordt gerekend met 2% (2015: 2%). In dit percentage is tevens een geschatte CAO stijging verwerkt.
Jaarverslag 2016
Vlottende activa
Toelichting op de geconsolideerde balans
[3] Financiële vaste activa 31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Deelnemingen Belastinglatentie Lening u/g
2 350
2 48 400
Totaal financiële vaste activa
352
450
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Vaste activa [1] Immateriële vaste activa Goodwill Saldo op 1 januari Bij: Verwervingen Af: Afschrijvingen Af: Bijzondere waardeverminderingen Saldo op 31 december
Cumulatieve afschrijvingen van de nog niet geheel afgeschreven goodwill
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
128 12 129 -
372 335 302 277
Deelnemingen
11
128
Saldo op 1 januari
2
12
1
1.953
Bij: Resultaat deelneming
-
-10
Saldo op 31 december
2
2
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
2
2
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
48
48
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
48
-
-
48
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
400
450
50
50
350
400
De jaarlijkse afschrijvingen bedragen 20% van de verkrijgingsprijs
Naam deelneming
De mutaties in de materiële vaste activa zijn als volgt weer te geven:
Kantoorinventaris x € 1.000
Installaties x € 1.000
Vervoermiddelen x € 1.000
1.570
946
298
70.655
2.729
76.198
430 373 -
465 367 -
109 122 -
50.291 23.267 20.144 -
1.575 899 -
52.870 23.267 21.905 -
Boekwaarde op 31 december
1.626
1.044
285
77.536
3.405
83.896
Verkrijgingsprijs 31 december
10.944
7.581
1.138
114.450
6.665
140.778
Jaarverslag 2016
26
Bedrijfsinventaris x € 1.000
Grond en gebouwen/ verbouwing x € 1.000
Boekwaarde op 1 januari Investeringen Desinvesteringen Afschrijvingen Bijzondere waardeverminderingen
Totaal x € 1.000
Cumulatieve afschrijvingen
9.318
6.537
853
36.914
3.260
56.882
Boekwaarde op 31 december
1.626
1.044
285
77.536
3.405
83.896
Onder investeringen zijn begrepen de activa van verworven deelnemingen. De jaarlijkse afschrijvingen bedragen voor: • Bedrijfsinventaris • Kantoorinventaris • Installaties • Vervoermiddelen • Grond en gebouwen/verbouwing
: 20% van de verkrijgingsprijs. : 20% van de verkrijgingsprijs. : 20% van de verkrijgingsprijs. : lineair op basis van de looptijd van de lease contracten. : 0 - 10% van de verkrijgingsprijs.
Otocom B.V. te Putten Coöp. Ver. ABS Autobodyshop U.A. te Bodegraven
Aandeel in het geplaatst kapitaal 6,39% (2015: 6,39%) 1,20% (2015: 1,20%)
Belastinglatentie
Saldo op 31 december
Lening u/g
Saldo op 1 januari Bij: Verstrekte lening Af: Aflossing Saldo op 31 december Dit betreft een hypothecaire lening met een looptijd van 10 jaar en een rente van 5%.
Jaarverslag 2016
[2] Materiële vaste activa
27
Het saldo op 31 december 2016 is als volgt weer te geven:
Vlottende activa
Vreemd vermogen
Totaal voorraden
31-12-15 x € 1.000
68.648 31.304 2.178 139
84.689 24.460 2.169 156
102.269
111.474
Per 31-12-2016 bedraagt de voorziening op voorraden € 2.664.892 (31-12-2015: € 2.178.621). Als gevolg van de stijging van de voorraad gebruikte auto’s is de voorziening op die voorraad in 2016 toegenomen met € 705.873, voornamelijk als voorziening op af te dragen marge/btw.
28 Jaarverslag 2016
Totaal vorderingen
31-12-15 x € 1.000
Belastingvoorzieningen Voorziening voor jubilea Voorziening loondoorbetaling bij langdurige ziekte ROB voorziening Overige voorzieningen
2.859 897 893 2.058 810
1.904 881 463 1.845 756
Totaal voorzieningen
7.517
5.849
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
1.904
989
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
1.394 439
915 -
2.859
1.904
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
881
772
53 37
147 38
897
881
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
463
530
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
793 363
463 530
Saldo op 31 december
893
463
De mutaties in de voorzieningen zijn als volgt weer te geven: Belastingvoorzieningen
[5] Vorderingen
Handelsdebiteuren Vennootschapsbelasting Overige belastingen en premies sociale verzekeringen Overige vorderingen Overlopende activa
31-12-16 x € 1.000
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
13.303 83 5 4.067 1.150
23.898 83 2.130 4.416 2.186
18.608
32.713
Per 31-12-2016 bedraagt de debiteurenvoorziening € 188.719 (31-12-2015: € 145.000). Onder de overige vorderingen zijn voor € 1.025.944 aan vorderingen begrepen met een looptijd langer dan 1 jaar, de overige vorderingen hebben een looptijd die korter is dan een jaar.
Saldo op 31 december Voorziening voor jubilea
Saldo op 1 januari
[6] Liquide middelen Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
Alle liquide middelen staan ter vrije beschikking van de vennootschap.
Groepsvermogen
Saldo op 31 december
[7] Eigen vermogen
Voorziening loondoorbetaling bij langdurige ziekte
Voor het verloop van het eigen vermogen wordt verwezen naar de toelichting op het eigen vermogen in de enkelvoudige balans. Overzicht van het totaalresultaat van de rechtspersoon
Geconsolideerd nettoresultaat toekomend aan de rechtspersoon Afwaardering financiële vaste activa Totaalresultaat
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
10.458 -
7.961 - 10
10.458
7.951
29
Voorraad nieuwe auto’s Voorraad gebruikte auto’s Voorraad onderdelen Overige voorraden
[8] Voorzieningen 31-12-16 x € 1.000
Jaarverslag 2016
[4] Voorraden
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
1.845
1.686
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
1.057 844
966 807
2.058
1.845
Saldo op 31 december Overige voorzieningen
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
30
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Voorraadfinancieringen Kredietinstellingen Handelscrediteuren Vennootschapsbelastingen Overige belastingen en premies sociale verzekeringen Pensioenen Overige schulden Overlopende passiva
29.166 32.199 4.953 2.173 1.019 41 5.584 6.466
41.138 45.708 5.198 1.227 1.036 429 8.128 3.432
Totaal kortlopende schulden
81.601
106.296
Saldo op 1 januari
756
111
De voorraadfinancieringen betreffen financiering van de voorraad nieuwe auto's, waarbij deze voorraad is verpand aan de kredietverschaffers.
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
486 432
660 15
Als zekerheden ten behoeve van de financiering zijn eerste pandrechten verstrekt op voorraden, bedrijfsinventaris en vorderingen voor de geconsolideerde vennootschappen. Verder geldt een hoofdelijke aansprakelijkheid.
Saldo op 31 december
810
756
Niet in de balans opgenomen verplichtingen
[9] Langlopende schulden
Jaarverslag 2016
[10] Kortlopende schulden
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Totaal kredietinstellingen en financieringsmaatschappijen
66.550
65.695
Looptijd korter dan één jaar Looptijd één tot en met vijf jaar Looptijd langer dan vijf jaar
14.373 52.170 7
5.700 59.995 -
66.550
65.695
Totaal langlopende schulden
De financieringsmaatschappijen financieren de onder de materiële vaste activa opgenomen vervoermiddelen. De gefinancierde vervoermiddelen alsmede de verkregen rechten uit lease-overeenkomsten met derden, voor zover op deze wijze gefinancierd, zijn als zekerheid aan de betreffende financieringsmaatschappijen verpand. Bij het bepalen van de resterende looptijd is rekening gehouden met de herfinanciering van een deel van de schulden ter grootte van € 27.000.000 in de periode tussen balansdatum en het moment van opmaken van de jaarrekening. Het gemiddelde rentepercentage van de langlopende leningen bedraagt 1,97%.
Aan BMW Financial Services B.V. is een borgstelling van € 2.250.000 verstrekt voor de financiering van Broekhuis Onroerend Goed B.V.. Deze borgstelling heeft een looptijd tot en met 31 januari 2017 en is per die datum beëindigd. De totale huurverplichting voor 2017 bedraagt € 7.160.500 (2016: € 7.046.400). De huurverplichting voor één tot en met vijf jaar bedraagt € 22.736.250 en voor de periode langer dan vijf jaar € 21.288.667. De afgegeven garanties jegens een bank bedragen € 470.637 per 31 december 2016. Per 28 maart 2017 is dit bedrag € 220.637.
31
2016 x € 1.000
Jaarverslag 2016
ROB voorziening
Toelichting op de geconsolideerde winst-en-verliesrekening [11] Bruto marge 2016 x € 1.000
445.628 417.448 28.180
29.319 3.584 -
Bruto-marge Magazijn Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
42.810 27.452 -
Bruto-marge
32 Jaarverslag 2016
14.611
68.101 59.241 8.861
12.642 4.922 -
8.860
11.528 4.060 7.720
3.908 1.820 -
7.468
3.472 1.687 2.088
Bruto-marge Totaal Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
41.689 27.078 -
78.530 69.669 -
Bruto-marge Overige Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
24.211
15.358
Bruto-marge Schade Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
27.094 2.883 25.735
Bruto-marge Lease Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
25.917
33
Bruto-marge
Werkplaats Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
443.615 417.698 -
612.837 524.895 -
1.785
595.499 512.647 _______ + 87.942
_______ + 82.852
Het bedrag aan Belasting van Personenauto's en Motorrijwielen die voor de eerste keer in Nederland op kenteken zijn gesteld, is in 2016 € 37.476.874 (2015: € 38.000.870). Dit bedrag is inbegrepen in de netto-omzet. Onder de inkoopwaarde van de omzet zijn begrepen de rente - en afschrijvingslasten van de leaseactiviteiten. Het bedrag van de afwaardering en van het verlies van voorraden in de winst-en-verliesrekening is in 2016 € 1.492.634 (2015: € 1.259.832).
Jaarverslag 2016
Verkoop Netto-omzet Inkoopwaarde van de omzet
2015 x € 1.000
2015 x € 1.000
Pensioenlasten Overige sociale lasten
2.938 5.496
2.885 4.351
Totaal sociale lasten
8.434
7.236
De pensioenen van vrijwel alle medewerkers van de Broekhuis groep zijn ondergebracht bij het Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT). Deze pensioenregeling is te karakteriseren als een zogenoemde toegezegd-pensioenregeling, waarbij de pensioenuitkering gebaseerd is op de lengte van het dienstverband en het gemiddelde salaris van de medewerker gedurende het dienstverband. De Raad voor de Jaarverslaglegging (RJ 271) verlangt dat bepaalde informatie inzake toegezegd-pensioenregelingen wordt toegelicht in de jaarrekening. Vooral het saldo van de met de regeling samenhangende activa en passiva dient in de balans opgenomen te worden als een vordering of verplichting. Het PMT heeft aangegeven dat het niet in staat is om aan deelnemende ondernemingen de informatie te verschaffen die volgens RJ 271 noodzakelijk is inzake toegezegd-pensioenregelingen. Het PMT heeft in zijn administratie geen prospectieve elementen voor de waardering van de pensioenverplichtingen opgenomen. Zij hebben ook geen objectieve sleutel voor het toerekenen van een proportioneel aandeel in de voorziening pensioenverplichtingen, fondsbeleggingen en de kosten van de pensioenregeling voor de afzonderlijke leden. Tevens is er geen contractuele overeenkomst tussen PMT en Broekhuis, waarin wordt bepaald dat tekorten door Broekhuis moeten worden aangevuld. Daarom wordt de regeling behandeld als toegezegde-bijdrageregeling en worden verschuldigde pensioenpremies over het boekjaar als pensioenlast in het resultaat verantwoord. Elk jaar wordt de stijging van de pensioenrechten door middel van premiebetaling ingekocht en ten laste van de winst-en-verliesrekening gebracht. Uit een opgave van het PMT blijkt dat de dekkingsgraad ultimo 2016 97,2% bedraagt (ultimo 2015: 97,3%). PMT geeft aan dat het herstel achterloopt ten opzichte van het herstelplan, dat de indexatie van pensioenen verder in de toekomst komt te liggen en dat kortingsmaatregelen niet worden uitgesloten.
Jaarverslag 2016
34
[13] Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen Afschrijvingen
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Immateriële vaste activa Materiële vaste activa
129 21.905
302 20.040
Subtotaal afschrijvingen Af: Onder kostprijs begrepen afschrijving van leaseauto’s
22.034 20.100
20.342 18.033
1.934
2.309
Totaal afschrijvingen
Bijzondere waardeverminderingen
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Immateriële vaste activa Materiële vaste activa
-
277 -
Totaal bijzondere waardeverminderingen
-
277
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
6.275 1.951 9.428 10.094
5.331 2.033 9.300 10.693
27.748
27.357
[14] Overige bedrijfskosten
Verkoopkosten Overige personeelskosten Huisvestingskosten Algemene kosten Totaal overige bedrijfskosten
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
93 5 8
90 1 4
106
95
31-12-16
31-12-15
Directie en Verkoop Werkplaats Magazijn
166 417 41
164 409 40
Dealers Lease en Financiële Diensten Schade Ondersteunende Diensten
624 46 81 119
613 40 82 108
Totaal aantal personen
870
843
Controle van de jaarrekening Honoraria voor adviesdiensten op fiscaal terrein Honoraria voor andere niet controlediensten
Personeelsgegevens (in FTE per einde van het jaar)
Naast de in bovenstaand overzicht opgenomen vaste medewerkers waren er in 2016 diverse flexwerkers in dienst (57 FTE), welke kosten ook zijn begrepen onder de lonen en salarissen. Er zijn 0 medewerkers werkzaam buiten Nederland. De emolumenten inclusief pensioenverplichtingen als bedoeld in artikel 383 BW2 zoals in rekening gebracht bij Broekhuis Holding B.V. en haar deelnemingen, bedraagt voor de bestuurders € 537.000 ( 2015: € 608.000). In de algemene kosten zijn ook de beloningen voor de commissarissen opgenomen voor € 102.000 (2015: € 100.000).
35
2016 x € 1.000
In de algemene kosten zijn de accountantskosten opgenomen. De vergoeding van de accountant is als volgt onder te verdelen:
[15] Vennootschapsbelasting De belasting over het resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening kan als volgt worden toegelicht: 2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor belasting Belasting resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening
13.536 3.059
11.004 2.948
Effectief belastingtarief Toepasselijke belastingtarief
22,6% 25,0%
26,8% 25,0%
De afwijking van het toepasselijk belastingtarief wordt veroorzaakt door het verschil in tarief voor de eerste trede van de belastingschijf, verwerking van de EIA- en MIA-aftrek, fiscaal lagere waardering van het lease wagenpark, verrekening compensabel verlies van voorgaande jaren waarvoor geen latentie was gevormd, afschrijving op goodwill en de beperkt aftrekbare kosten.
Jaarverslag 2016
[12] Sociale lasten
Enkelvoudige balans per 31 december 2016 (voor resultaatbestemming)
Toelichting
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Immateriële vaste activa
[16]
11
128
Materiële vaste activa
[17]
964
1.026
Financiële vaste activa
[18]
22.341
24.260
23.316
25.414
Vaste activa
[19]
73.763
74.026
Liquide middelen
[20]
6
8
73.769
74.034
97.085
99.448
36
Balanstotaal
Jaarverslag 2016
Eigen vermogen Geplaatst kapitaal
[21]
57
57
Overige reserves
[22]
39.000
35.333
Onverdeelde winst
[23]
10.458
7.961
49.515
43.251
Vreemd vermogen Voorzieningen
[24]
8.077
7.470
Kortlopende schulden
[25]
39.493
48.727
47.570
56.197
97.085
99.448
Balanstotaal
[ ] De tussen haken vermelde cijfers verwijzen naar de corresponderende toelichting op de jaarrekening.
Enkelvoudige jaarrekening 2016
Jaarverslag 2016
Vorderingen
37
Vlottende activa
Enkelvoudige winst-en-verliesrekening
[17] Materiële vaste activa
Resultaat na belastingen
9.642 816
9.195 - 1.234
10.458
7.961
Toelichting op de enkelvoudige balans en de enkelvoudige winst-en-verliesrekening Waarderingsgrondslagen De grondslagen van waardering en van resultaatbepaling voor de enkelvoudige en de geconsolideerde jaarrekening zijn gelijk. Verwezen wordt naar de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening. De deelnemingen die zijn meegeconsolideerd, zijn gewaardeerd tegen netto-vermogenswaarde. Indien en voor zover het eigen vermogen negatief is, wordt deze in mindering gebracht op een eventuele vordering dan wel is een voorziening gevormd indien en voor zover Broekhuis Holding B.V. geheel of gedeeltelijk instaat voor de schulden van de deelneming respectievelijk de feitelijke verplichting heeft de deelneming tot betaling van de schulden in staat te stellen. De deelnemingen waarover geen zeggenschap kan worden uitgeoefend, zijn gewaardeerd tegen kostprijs.
Jaarverslag 2016
38
De enkelvoudige jaarrekening is opgesteld volgens de wettelijke bepalingen van Titel 9 BW2 en de stellige uitspraken van de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving. De gehanteerde grondslagen van waardering en van resultaatbepaling zijn ongewijzigd gebleven ten opzichte van het voorgaande jaar, met uitzondering van de eliminatie van intercompany-winsten. Deze werden in voorgaande jaarrekeningen in de enkelvoudige cijfers niet geëlimineerd. Met ingang van 2016 wordt dit wel gedaan. De vergelijkende cijfers zijn hierop aangepast. De impact van deze stelselwijziging op het enkelvoudig vermogen per 1 januari 2016 is € 2.247.000 (negatief), per 1 januari 2015 is dit € 1.511.000 (negatief). De impact op het resultaat van 2016 is € 34.000 (positief) en 2015 in de vergelijkende cijfers is € 736.000 (negatief). Ultimo boekjaar is het vermogen derhalve € 2.213.000 lager. Vaste activa
Totaal immateriële vaste activa Cumulatieve afschrijvingen van de nog niet geheel afgeschreven goodwill De jaarlijkse afschrijvingen bedragen 20% van de verkrijgingsprijs.
Kantoor-inventaris x € 1.000
Grond en gebouwen/ verbouwing x € 1.000
Totaal x € 1.000
Boekwaarde op 1 januari
262
764
1.026
Investeringen Desinvesteringen Afschrijvingen Bijzondere waardeverminderingen
83 134 -
7 18 -
90 152 -
Boekwaarde op 31 december
211
753
964
Verkrijgingsprijs 31 december
2.882
1.165
4.047
2.671
412
3.083
211
753
964
Cumulatieve afschrijvingen Boekwaarde op 31 december De jaarlijkse afschrijvingen bedragen voor: - Kantoorinventaris - Grond en gebouwen/verbouwing
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
128 12 129 -
372 335 302 277
11
128
1
1.953
: 20% van de verkrijgingsprijs. : 0 - 10% van de verkrijgingsprijs.
[18] Financiële vaste activa
Deelnemingen in groepsmaatschappijen Lening u/g
[16] Immateriële vaste activa
Boekwaarde op 1 januari Bij: Verwerving Af: Afschrijvingen Af: Bijzondere waardeverminderingen
De mutaties in de materiële vaste activa zijn als volgt weer te geven:
Totaal financiële vaste activa
Deelnemingen in groepsmaatschappijen
Saldo op 1 januari Bij: Resultaat boekjaar Bij: Verworven deelnemingen Af: Beëindigde deelnemingen Af: Dividenduitkering Bij: Voorziening t.b.v. vermogenstekorten deelnemingen Bij: Agiostorting deelnemingen Bij: Afronding Saldo op 31 december
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
21.991 350
23.860 400
22.341
24.260
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
23.860
16.433
9.642 3.616 6.725 8.171 - 859 629 -1
9.195 96 5.057 - 15 3.208 -
21.991
23.860
De namen en de zetels van de deelnemingen zijn vermeld in de toelichting op de consolidatie.
39
Resultaat uit deelnemingen na belastingen Overige resultaten na belastingen
2015 x € 1.000
Jaarverslag 2016
2016 x € 1.000
Bij: Verstrekte lening Bij: Aflossing Saldo op 31 december
2015 x € 1.000
400
450
50
50
350
400
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari volgens vastgestelde jaarrekening Af: Impact stelselwijziging verwerking intercompany-resultaten Bij: Afronding
36.744 1.511 -
32.057 1.519 -1
Saldo op 1 januari na verwerking stelselwijziging
35.233
30.537
7.961 4.194 -
5.526 829 -1
39.000
35.233
Vlottende activa [19] Vorderingen
Saldo op 31 december
Groepsmaatschappijen Venootschapsbelasting Overige belastingen en premies sociale verzekeringen Overige vorderingen Overlopende activa Totaal vorderingen
40
2016 x € 1.000
Bij: Onverdeelde winst Af: Dividenduitkering Bij: Afronding
Dit betreft een hypothecaire lening met een looptijd van 10 jaar en een rente van 5%.
Jaarverslag 2016
[22] Overige reserves
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
72.726 1.037 -
70.534 2.071 1.421 -
73.763
74.026
[23] Onverdeelde winst Voorstel resultaat bestemming Het resultaat wordt onder het hoofd onverdeelde winst in de jaarrekening gepresenteerd. Voorgesteld wordt € 1.569.000 als dividend uit te keren en het restant toe te voegen aan de overige reserves. 2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Onder de overige vorderingen zijn voor € 1.025.944 aan vorderingen begrepen met een looptijd langer dan 1 jaar, de overige vorderingen hebben een looptijd die korter is dan een jaar.
Saldo op 1 januari volgens vastgestelde jaarrekening Af: Impact stelselwijziging verwerking intercompany-resultaten
8.697 736
5.517 -9
[20] Liquide middelen
Saldo op 1 januari na verwerking stelselwijziging
7.961
5.526
Alle liquide middelen staan ter vrije beschikking van de vennootschap.
Bij: Resultaat boekjaar Af: Naar overige reserves
10.458 7.961
7.961 5.526
Saldo op 31 december
10.458
7.961
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
Voorziening vermogenstekort deelnemingen Belastingvoorzieningen Voorziening voor jubilea Voorziening loondoorbetaling bij langdurige ziekte Overige voorzieningen
2.703 2.859 897 893 725
3.562 1.904 881 463 660
Totaal voorzieningen
8.077
7.470
Eigen vermogen [21] Geplaatst kapitaal
[24] Voorzieningen
Geplaatst kapitaal
31-12-16 x € 1.000
31-12-15 x € 1.000
57
57
Onder verwijzing naar artikel 178c lid 1 BW2 titel 5 wordt vermeld dat het maatschappelijk kapitaal € 250.000 bedraagt, verdeeld in 250.000 gewone aandelen van € 1. Er zijn 56.725 aandelen geplaatst en gestort. In het verslagjaar hebben geen mutaties plaatsgevonden.
41
Saldo op 1 januari
2016 x € 1.000
Jaarverslag 2016
Lening u/g
De mutaties in de voorzieningen zijn als volgt weer te geven: 2015 x € 1.000
3.562
3.577
264 1.123
15
2.703
3.562
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
1.904
989
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
1.394 439
915 -
2.859
Saldo op 1 januari Bij: Toevoeging Af: Onttrekking Saldo op 31 december Belastingvoorzieningen
Saldo op 31 december
Jaarverslag 2016
42
Voorziening voor jubilea
Saldo op 1 januari Bij: Toevoeging Af: Onttrekking Saldo op 31 december
Voorziening loondoorbetaling bij langdurig ziekte
Saldo op 31 december
31-12-15 x € 1.000
28.988 907 2.173 1.170 41 4.206 2.008
39.104 1.212 1.227 1.034 429 4.777 296
39.493
48.727
Niet uit de balans blijkende verplichtingen
Overige gegevens
1.904
Broekhuis Holding B.V. heeft zich hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor de verplichtingen voortvloeiende uit de rechtshandelingen van de in de toelichting op de consolidatie vermelde besloten vennootschappen, conform artikel 403 van Titel 9 BW2, met uitzondering van Broekhuis Utrecht B.V., Devas B.V., Stam Lease B.V. en Stam Fleet Services B.V..
Deskundigenonderzoek Aan Alfa Accountants B.V. is opdracht verstrekt tot controle van de jaarrekening 2016. De daarop betrekking hebbende controleverklaring is opgenomen op pagina 44 en 45 van dit verslag.
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
De totale huurverplichting voor 2017 bedraagt € 234.000 (2016: € 199.000). De huurverplichting voor één tot en met vijf jaar bedraagt € 842.667 en voor de periode langer dan vijf jaar € 984.000.
881
772
53 37
147 38
897
881
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
463
530
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
793 363
463 530
Saldo op 31 december
893
463
2016 x € 1.000
2015 x € 1.000
Saldo op 1 januari
660
-
Bij: Toevoeging Af: Onttrekking
486 421
660 -
Saldo op 31 december
725
660
Overige voorzieningen
Kredietinstellingen Leveranciers Vennootschapsbelasting Overige belastingen en premies sociale verzekeringen Pensioenen Overige schulden Overlopende passiva
31-12-16 x € 1.000
Met Broekhuis Lease B.V. zijn verschillende operationele lease-overeenkomsten afgesloten. De leasekosten van de lease-overeenkomsten met een resterende looptijd tot 1 jaar bedragen € 292.091, met een resterende looptijd van 2 - 5 jaar € 182.758 en met een resterende looptijd van meer dan 5 jaar € 0. Broekhuis Holding B.V. heeft zich hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor de schulden van de BMW-vestigingen aan BMW Financial Services. De vennootschap vormt een fiscale eenheid voor de vennootschaps- en omzetbelasting met al haar dochtermaatschappijen, met uitzondering van Broekhuis Utrecht B.V., Stam Lease B.V. en Stam Fleet Services B.V.. Bij een fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting berust de belastingplicht bij de moeder (hoofd van de fiscale eenheid). De gevoegde dochteronderneming en zijn hoofdelijk mede aansprakelijk voor de afdracht van de door de moeder verschuldigde vennootschapsbelasting. Overeenkomstig de standaardvoorwaarden voor een fiscale eenheid voor de omzetbelasting zijn de deelnemende ondernemingen hoofdelijk en gezamenlijk aansprakelijk voor de te betalen omzetbelasting. Harderwijk, 28 maart 2017 De directie, J.E. Remijn MBA drs. K.P. Steendam De raad van commissarissen, drs. A.J. Brouwer MBA drs. A.E.F. de Kock ing. J.R.A.S.E. Swinkels
Statutaire regeling bestemming resultaat In artikel 14 van de statuten is geregeld dat de winst ter beschikking staat van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, die deze geheel of gedeeltelijk kan bestemmen tot vorming van - of storting in - één of meer algemene of bijzondere reservefondsen.
43
2016 x € 1.000
Jaarverslag 2016
Voorziening vermogenstekort deelnemingen
[25] Kortlopende schulden
Aan: de aandeelhouders en de raad van commissarissen van Broekhuis Holding B.V. A. Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen jaarrekening 2016
Jaarverslag 2016
44
Ons oordeel Wij hebben de jaarrekening 2016 van Broekhuis Holding B.V. te Harderwijk gecontroleerd. Naar ons oordeel geeft de in dit jaarverslag opgenomen jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Broekhuis Holding B.V. op 31 december 2016 en van het resultaat over 2016 in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. De jaarrekening bestaat uit: 1. de geconsolideerde en enkelvoudige balans per 31 december 2016; 2. de geconsolideerde en enkelvoudige winst-enverliesrekening over 2016; en 3. de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De basis voor ons oordeel Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie 'Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening'. Wij zijn onafhankelijk van Broekhuis Holding B.V., zoals vereist in de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA). Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. B. Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie Naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij, omvat het jaarverslag andere informatie, die bestaat uit: • het verslag van de raad van commissarissen; • het bestuursverslag; • het MVO verslag; • de overige gegevens. Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie: • met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat; • alle informatie bevat die op grond van Titel 9 Boek 2 BW is vereist. Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat. Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de
C. Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening Verantwoordelijkheden van het bestuur en de raad van commissarissen voor de jaarrekening Het bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. In dit kader is het bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude. Bij het opmaken van de jaarrekening moet het bestuur afwegen of de onderneming in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemd verslaggevingsstelsel moet het bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij het bestuur het voornemen heeft om de vennootschap te liquideren of de bedrijfsactiviteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. Het bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten, toelichten in de jaarrekening. De raad van commissarissen is verantwoordelijk voor het uitoefenen van toezicht op het proces van financiële verslaggeving van de vennootschap.
•
•
•
• Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht zodat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel. Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle materiële fouten en fraude ontdekken. Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Wij hebben deze accountantscontrole professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Onze controle bestond onder andere uit: • het identificeren en inschatten van de risico’s dat de jaarrekening afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fouten of fraude, het in reactie op deze risico’s bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-informatie die voldoende en
•
geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing; het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de entiteit; het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door het bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan; het vaststellen dat de door het bestuur gehanteerde continuïteitsveronderstelling aanvaardbaar is. Tevens het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat een onderneming haar continuïteit niet langer kan handhaven; het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de daarin opgenomen toelichtingen; het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende transacties en gebeurtenissen.
Gegeven onze eindverantwoordelijkheid voor het oordeel zijn wij verantwoordelijk voor de aansturing van, het toezicht op en de uitvoering van de groepscontrole. In dit kader hebben wij de aard en omvang bepaald van de uit te voeren werkzaamheden voor de groepsonderdelen. Bepalend hierbij zijn de omvang en/of het risicoprofiel van de groepsonderdelen of de activiteiten. Op grond hiervan hebben wij de groepsonderdelen geselecteerd waarbij een controle of beoordeling van de volledige financiële informatie of specifieke posten noodzakelijk was. Wij communiceren met de raad van commissarissen onder andere over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing. Nijkerk, 28 maart 2017 Alfa Accountants B.V. Was getekend drs. W.C. van der Spek RA
45
CONTROLEVERKLARING VAN DE ONAFHANKELIJKE ACCOUNTANT
vereisten in Titel 9 Boek 2 BW en de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van het bestuursverslag en de overige gegevens in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.
Jaarverslag 2016
Accountantsverklaring
Extra informatie Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
47
46
Organisatie Broekhuis Groep per 1 april 2017
Jaarverslag 2016
Kernactiviteiten
Lease Autoschade
Schadeherstel Bedrijfswageninrichting
42 vestigingen
2
vestigingen
9
vestigingen
49
Full operational lease Private lease Wagenparkbeheer Financieringen Verzekeringen
Marketing en communicatie Salarisadministratie Verkoopadministratie
Jaarverslag 2016
Dealers
Auto's Motorfietsen Service Outlets Occassion inkoopcentrum Fleetsales
48
Holding
Automatisering CoĂśrdinatie Sales / After Sales FinanciĂŤle administratie Kwaliteit
Almelo
Almere
Amersfoort
Groningen
Harderwijk
Harderwijk
Hengelo
Apeldoorn
Arnhem
Assen
Assen
Hoogeveen
Houten
IJsselmuiden
Lelystad
Barneveld
De Bilt
Deventer
Doetinchem
Meppel
Nijkerk
Oldenzaal
Rijssen
Doetinchem
Doorn
Doornspijk
Dronten
Steenwijk
Veenendaal
Wageningen
Zeewolde
Outlet
Outlet
Ede
Elst
Emmen
Enschede
Enschede
Enschede
Epe
Groenlo
Motoren
Outlet
Zeist
Zwolle
51
Almelo
Jaarverslag 2016
Jaarverslag 2016
50
Lijst met vestigingen per 1 april 2017
Jaarverslag 2016
52
Lijst met vestigingen per 1 april 2017
Assen Autoschade
Barneveld Autoschade
Ede Autoschade
Harderwijk Autoschade
Holten Autoschade
Lelystad Autoschade
Zeist Autoschade
Goor Autoschade Drenthen
Harderwijk Bedrijfswageninrichting
Harderwijk FinanciĂŤle Diensten
Harderwijk Lease
Harderwijk Holding
Harderwijk Verkoop- en FinanciĂŤle administratie en Fleetsales
(meerderheidsdeelneming)