Hellevoeter#53

EN VERDER IN DIT NUMMER: Solozeilen Vestingdagen WEEKMARKT Havenmeester

Hellevoeter jaargang 12 | #53 | augustus 2026

Alicia...

homemade granola

Gezond en lekker

Even weg van de drukte, een plek om samen te genieten

Bekijk onze mogelijkheden via duinhoek.nl

Aan de rand van vakantiepark Resort Città Romana ligt Restaurant Duinhoek. Een plek waar je samenkomt voor een goed diner, een gezellige lunch of een bijzondere gelegenheid. Met uitzicht op een prachtige vijver, het zonnigste terras van Hellevoetsluis en een team dat met aandacht en gastvrijheid voor je klaarstaat.

Kom langs en ontdek het zelf!

Parkweg 1, 3221 LV Hellevoetsluis sales@duinhoek.nl, 0181-334444

39

Voorwoord 3 voorwoord 3

COLOOON f #

AAN DEZE DEZE ## AAN WERKTEN WERKTEN MEE MEE St. Culturele Evenementen Winkelcentrum Struytse Hoeck Oostvoorne Gemeente Voorne aan Zee Natuurmonumenten Streekarchief Voorne aan Zee Camping Ketjil Fleur Lammers EINDREDACTIE Bastion X Communicatie Partners EINDREDACTIE Bastion X Communicatie Partners ONTWERP-DTP Bastion X Ontwerp & Concept ART DIRECTION Jerry de Jong ADVERTENTIES info@bastionx.nl ONTWERP-DTP Gary van der Stoep [GAST]REDACTIE Driessen [Diana ]REDACTIE GAST Niels van Fieggen Peter Duyne Fleur Lammers Niels Fieggen Bob Benschop Fleur Lammers Janneke van der Ende FOTOGRAFIE Diana Driessen | Studio Flitsend ADVERTENTIES Kelly Smits Dennis van der Zalm René Boet (Natuur) Stockfotografie FOTOGRAFIE Diana Driessen UITGEVER Kelly Smits Bastion X Uitgeverij René Boet (Natuur) & Media Nauwe Sloopje 1b Stockfotografie 3231 BW Brielle T 0181 417111 info@bastionx.nl UITGEVER www.bastionx.nl Bastion X Uitgeverij & Media Nauwe Sloopje 1b 3231 BW Brielle VERSPREIDING TBouwman 0181 417111 Verspreiding info@bastionx.nl www.bastionx.nl COPYRIGHT Niets uit deze # mag worden VERSPREIDING vermenigvuldigd zonder vooraf Bouwman Verspreidingvan de uitgegeven toestemming gever. Aan deze publicatie kunnen COPYRIGHT geen rechten worden ontleend. Niets uit deze # mag worden vermenigvuldigd zonder vooraf DISCLAIMER gegeven toestemming van de van De afbeeldingen zijn afkomstig uitgever. Aan deze publicatie vele bronnen. De redactie heeft kunnen rechten worden getrachtgeen de herkomst van de foto’s ontleend. te achterhalen. Er is nadrukkelijk toestemming gevraagd aan de DISCLAIMER verstrekker van de foto’s voor het De afbeeldingen zijn de afkomstig gebruik. Het is nooit intentie van van vele bronnen. Deom redactie de redactie geweest bewust heeft getracht de herkomst zonder toestemming van de maker, van de foto’s te achterhalen. foto’s waarop © rust, (ongevraagd) Er nadrukkelijk toestemming te ispubliceren. gevraagd aan de verstrekker van de foto’s voor het gebruik. Het is nooit de intentie van de redactie geweest om bewust zonder toestemming van de maker, foto’s waarop © rust, (ongevraagd) te publiceren.

38

Hobby Natuur Op jacht... Hornaar

Column 05 05 Column NielsNiels Afspraak is afspraak Ambulance Achter de schermen 07 08 Column Peter Camping Weergors Bewegen

08 10 Natuur Markt

Schelpen Weekmarkt

12 12 ReisSport + tips

Tjechië Solo zeilen 16 14 Food + vakwerk Hobby Kaasboerin Ecoprinten 18 16 Horeca Gezondheid Jouw plek Zonnebrand 20 20 Gezondheid Zon Vakwerk en smeren 26 FoodHavenmeester 30 Food Eenpansgerecht Ontbijtje 28 Wannahaves 35 Historie Summertime! 30 Educatie Bijenteelt Samen leren werkt beter 38 Wandelen 35 Theater Waterbos Nieuwe 41 BBQnaam... 42 Recreatie Picanha Zon,Evenement strand, zee & duin 48 46 Evenement Vestingdagen Lampionnenoptocht 48 Activiteit Wandelen in Voornes Duin 52 Recreëren Kamperen

Kleine cirkel...

Vestingdagen

Wat een eer om het voorwoord te mogen schrijven voor deze editie van de Westvoornær. Het voelt bijna als een kleine cirkel die rond is: anderhalf jaar geleden benaderde oud-redactielid Toen ik jaren geleden voor de lol meeging naar een Nicole mij met ik het leuk een artikel evenement, haddeikvraag nooit of gedacht dat vond dit mijom n werk én mijte n schrijven voor dit leuke blad. passie zou worden. Maar ik was meteen verkocht. Van Als net afgestudeerde student in Creative Business, kon ik mijn niets iets maken, ideeën bedenken en vervolgens genieten eerste stappen gaan zetten in de wereld van tekstschrijven. van de reacties van bezoekers, daar doe ik het voor. Het schrijven voor Bastion X, uitgever van onder andere de Inmiddels organiseer met Richard vele jarenzei ik Westvoornær voelde ik alssamen een geweldige kans.alNatuurlijk evenementen door het hele land. Van markten en braderieën meteen ‘ja’!

tot muziekfestivals. De Vestingdagen hebben daarin een heel kind keek ik al uit naar de lessen Nederlands op school. bijAls zondere plek. Dit jaar mag ik het evenement voor de vijfde Terwijl mijn klasgenootjes al zuchtten bij het woord ‘boekkeer organiseren en dat voelt iedere keer weer als een eer. verslag’ stond ik te trappelen om mijn volgende verhaal te schrijven. Die nieuwsgierigheid naar mensen en hun verhalen Zo’n groot evenement organiseer je natuurlij k nooit alleen. is nooit verdwenen. Woordenkunstenaar en teksttovenaar... Achter de schermen staat een fantastisch team vanop heden ik hoorde de bijnamen niet voor niets. Ik vind het tot vrij willigers en professionals klaar. Samen zij n we bijna te geweldig om met de juiste woorden overtuigende al teksten een jaar bezig met de voorbereidingen. Van de opbouw schrijven, mensen te prikkelen en informeren. Uiteraard met een hoger doel: hettot overbrengen van een boodschap. en programmering veiligheid en het ontvangen van de

historische schepen: iedereen n eigen onmisbare Na het schrijven van het eerstelevert artikelzijvoor Bastion X ben ik bijeen drage. Ik ben ontzettend trots op mij n vaste stuk verder gekomen in mijn carrière. Ik benploeg. inmiddels Richard zorgt samen met dediverse opbouwploeg datOok allesheb tot ik in actief als tekstschrijver voor magazines. de puntjes geregeld is. Stéfanie is mij n steun en toeverlaat mijn eigen bedrijf Fleur je Tekst opgezet waar ik bedrijven en tijparticulieren dens de lange enboodschap korte nachten. Enen Marco, helpdagen om hun helder overtuigend over teen brengen. Patrick Robert bewaken samen met alle hulpdiensten de veiligheid ruim 50.000 bezoekers die we jaarlij Het schrijvenvan vande teksten is iets waar ik mijn creativiteit in ks mogen ontvangen. kwijt kan en wat mij iedere keer weer uitdaagt. Het is zo leuk om te kunnen zeggen dat ik dagelijks met zoveel verschillende

Persoonlij k kij k ik enorm naar heteen optreden van André mensen in contact kom. uit Ieder met uniek verhaal dat het Hazes zaterdagavond. Dan neem ik heel even de tijd waardop is om gedeeld te worden. De diversiteit aan mensen en zelf onderwerpen zorgt ervoor dat waar ik mij we nooit Of het om ook te genieten van alles zoverveel. hard naartoe nu om ondernemers gaat,weer kunstenaars of mensen een met een hebben gewerkt. Als het meezit, bezoekers bijzonderetijhobby, ik haal iets waardevols uit elk gesprek. geweldige d beleven en altijd iedereen met een glimlach naar En daar Westvoornær ook in beeld. bladikisieder voor huis gaat,komt dan de is mij n missie geslaagd. Dat isDit waar mij opnieuw de perfecte omuit diehaal. verhalen uit de regio te delen. jaar mijmanier n energie

Het biedt een podium voor mensen die trots zijn op wat ze doen. We zijn altijd op zoek naar bijzondere verhalen. Heb jij Ik nodig jullie dan ook van harte uit om van 12 tot en met een unieke hobby, een inspirerende passie of ken je iemand 16 de Vestingdagen te komen. dieaugustus echt in denaar spotlights mag staan?Hellevoetsluis Laat het ons weten, ik Samen maken we er weer vij f onvergetelij ke dagen volkopje kom graag langs voor een goed gesprek en een lekker historie, muziek, gezelligheid ontmoeting van.wel Weterug zienin koffie. Misschien lees je jouw en verhaal binnenkort jullie graag! de Westvoornær. Veel leesplezier en hopelijk komen we elkaar nog eens tegen, misschien zelfs in een volgend artikel!

Bianca Verbree Fleur Lammers

Boerenijs... Romig genieten van écht boerenijs Bij All About Chocolate draait alles om kwaliteit en smaak. Het ambachtelijke boerenijs wordt gemaakt van verse melk, rechtstreeks van de boerderij. Dankzij de volle melk van koeien die buiten grazen krijgt het ijs zijn heerlijke romige structuur. Naast Italiaans roomijs vind je in de vitrine ook verrassende sorbetsmaken van vers fruit. Met zo'n 16 smaken is er voor iedereen iets lekkers te kiezen. Loop binnen en proef de smaak van de zomer!

Struytse Hoeck 89 3224 HA Hellevoetsluis 0181-50 63 12 info@allaboutchocolate.nl www.allaboutchocolate.nl

column 5

Afspraak is afspraak ‘Nou, met al dat stuifzand pak ik wel die andere trap’, denk ik terwijl ik mijn stuur naar rechts gooi. De houten trappen op de Maasvlakte hebben immers open ruimtes tussen de treden. Dat is veel beter voor mijn hond en met name voor haar ogen, zo beredeneer ik. Het is nog voor zevenen in de ochtend. Ik ben de enige op de parkeerplaats. We klimmen de trap op, lopen de duinhelling af richting de kustlijn. Al vrij snel trekt iets op het strand mijn aandacht. ‘Dit is toch niet te geloven?’, denk ik bij mezelf als ik me realiseer wat het is. Terug naar het begin van het jaar. Het jaar is net een maand onderweg als mijn telefoon gaat. De beller noemt haar naam en ik weet direct wie het is. Ze vertelt dat haar vader binnen enkele dagen euthanasie krijgt en dat hij mij wil spreken over zijn naderend afscheid. Ik stem - uiteraard- in met zijn en haar verzoek. Zo zit ik een paar uur later op zijn kamer. Wij zijn uit hetzelfde hout gesneden, maar hoeven dat niet naar elkaar uit te spreken. Ik vertel hem dat ik hem dikwijls heb gezien in zijn scootmobiel op weg naar het strand. Op zonnige dagen, maar ook wanneer de omstandigheden bar en boos waren. ‘Je moet wat hè’, lacht hij, als ik vertel dat ik bij sommige weerverschijnselen wel met hem te doen had. ‘De hele dag binnen zitten is ook niks.’ Openhartig praat hij over zijn leven. Over zijn geweldige jeugd... Over hoe bijzonder hij het vindt dat hij vanuit zijn kamer in de zorgvilla mag uitkijken op zijn geboortehuis. Over zijn huwelijk, zijn kinderen, het overlijden van zijn vrouw en de tijd die volgde als alleenstaande man. Op een gegeven moment verschuift het onderwerp naar het hiernamaals. Waar ik geneigd ben om te geloven dat er iets zou kunnen zijn na de dood, toont de man die tegenover mij op bed ligt zich minder hoopvol op dat gebied. Eeuwige jachtvelden? Een weerzien met zijn ouders of broer? Een paradijs zonder oorlog, honger of andere ontberingen? Nee, dat is door de mens verzonnen als troost voor het verlies van een dierbaar iemand. Om niet in een welles-nietes discussie te belanden, besluit ik het op een akkoordje te gooien. ‘Weet u wat we doen?’, stel ik voor, ‘als er toch meer is na uw overlijden… Leg dan dit jaar maar een keer een bruinvis voor mijn voeten.’ Mijn gesprekspartner moet hardop lachen om mijn voorstel, maar stemt er zonder te protesteren mee in. Mijn hond en ik klimmen de trap op, lopen de duinhelling af richting de kustlijn. Al vrij snel trekt iets op het strand mijn aandacht. ‘Dit is toch niet te geloven?’, denk ik bij mezelf als ik me realiseer wat het is. Voor me ligt een aangespoelde bruinvis. Een jonkie, net als drie weken geleden. Een verdubbeling van het aantal ontmoetingen met deze walvisachtigen in vergelijking met de voorgaande veertien jaren. Ik realiseer me meteen: Zonder de stuifwind had ik de betonnen trap gepakt, was naar links gelopen en was ik dit dier nooit tegen het (dode) lijf gelopen. Het eerste gevonden exemplaar was overigens ook zeer bijzonder. Een foetus, het ultieme teken van nieuw leven. Ik bericht zijn dochter Yvonne over de tweede vondst in drie weken tijd. ‘Just to be sure’, is mijn begeleidende tekst. Ook omdat de eerdere vondst nog als toeval afgeschilderd kon worden.

Rialaan 5 | Oostvoorne | T 0181 85 35 38 niels@hartuitvaart.nl | www.hartuitvaart.nl

De tweede vondst kan uiteraard ook toeval zijn. Er was immers geen briefje vastgebonden aan haar vinnen met de tekst ‘groetjes van André’. Maar zelfs de grootste criticaster zal erkennen dat dit een buitengewone samenloop van omstandigheden is. Het geeft zijn familie in ieder geval veel troost. Dat is mij meer waard dan dit goede verhaal.

Kip... ik heb je!

IEDEREEN KENT KIPPIE VAN DE VERS GEGRILDE KIP, DE KIPPIEPANNEN EN DE RIJK BELEGDE BROODJES. MAAR VOLGENS EIGENAAR MICHAEL DRAAIT HET UITEINDELIJK OM IETS HEEL ANDERS. “MENSEN WILLEN VOORAL GEMAK, ZONDER IN TE LEVEREN OP KWALITEIT. OF JE NU SNEL EEN MAALTIJD ZOEKT OF EEN GEZELLIGE BORREL ORGANISEERT WIJ ZORGEN DAT HET VERS VOOR JE KLAARSTAAT.”

ZOMER = SAMEN GENIETEN Zodra de zon zich laat zien verandert ook het koopgedrag. "Je merkt direct dat mensen vaker buiten eten", vertelt Michael. "Er wordt gebarbecued, geborreld of spontaan afgesproken in de tuin. Dan willen mensen vooral iets lekkers dat direct op tafel kan." Volgens hem zijn juist die momenten waar Kippie sterk in is. "Wij bereiden alles dagelijks vers. Daardoor kunnen klanten zonder veel voorbereiding toch iets feestelijks neerzetten." VERS BLIJFT HET BELANGRIJKST Na ruim twintig jaar weet Michael precies wat klanten verwachten. "Versheid blijft voor ons nummer één. Door onze snelle doorloop ligt er altijd een vers product in de toonbank. Daar besteden we iedere dag veel aandacht aan." Ook achter de schermen wordt voortdurend gekeken welke producten populair zijn en welke nieuwe ideeën goed aansluiten bij de wensen van klanten. VOOR ELKE GELEGENHEID Of het nu gaat om een verjaardag, buurtbarbecue, voetbalavond of gewoon een makkelijke maaltijd: volgens Michael hoeft lekker eten niet ingewikkeld te zijn. "Dat is misschien wel onze kracht. Mensen lopen binnen voor één broodje en gaan vaak naar huis met een complete maaltijd of borrelplank."

Zomeraanraders

Anti-kluifpan 75 hapjes • € 44,99

Feestpan 6 soorten • 100 hapjes • € 44,99

Kip in cashewsaus 250 gram • € 4,92

EN VERDER... Ook online bestellen wordt steeds populairder. Via de webshop zijn veel producten eenvoudig vooraf te reserveren. Zo staat alles op het gewenste moment klaar en kun je thuis direct genieten.

Kippenpoot naturel Per stuk • € 2,40

Struytse Hoeck 347 A 3223DE Hellevoetsluis www.kippie.nl

Snackpan XL 90 hapjes • € 39,99

Kluifjes naturel 500 gram • € 7,99

8 achter de schermen

Achter de schermen bij...

camping ’t Weergors Wie op Camping ’t Weergors aankomt, ziet vooral vakantie. Kinderen die spelen, campers die hun plekje vinden, verse broodjes in de winkel en gasten die genieten van een paar dagen weg. Maar achter die ontspannen sfeer schuilt een wereld van voorbereiding, organisatie en hard werken.

‘Dat alles soepel verloopt, is eigenlijk helemaal niet vanzelfsprekend,’ vertelt Arda, die samen met haar broer en ouders Camping ’t Weergors runt. ‘Achter de schermen wordt echt alles gemanaged. Van het instellen van de wifi op een apparaat tot het vervangen van een wc-rol. Juist doordat we zoveel regelen voordat gasten het merken, kunnen zij onbezorgd vakantie vieren.’ Start sezoen Een camping runnen begint al ruim voordat de eerste gasten arriveren. Hoe vroeg het seizoen start, hangt af van wanneer Pasen valt. "Meestal begint het eind maart tot 1 november, maar tegenwoordig zijn we met een aantal accommodaties het hele jaar open. Dat betekent dat het werk eigenlijk nooit helemaal stopt.’

achter de schermen 9 Vooral maart is een drukke maand. Alles wat in de winter is voorbereid, moet dan worden afgerond. Het team wordt weer opgestart, voorraden worden aangevuld en overal worden de laatste puntjes op de i gezet. ‘Sommige collega's werken seizoensgebonden. In april en mei draait het daarom vooral om het vormen van een sterk team. We weten gelukkig precies waar ieders kwaliteiten liggen. De één is technisch heel handig, de ander blinkt uit in schoonmaak of gastcontact.’

Ook logistiek komt er heel wat kijken bij een camping. Alleen al in één seizoen gaan er ongeveer 25.000 broodjes over de toonbank. Daarnaast worden de winkelvoorraad, en allerlei andere producten voortdurend aangevuld. Zo'n 2.100 lakenpakketten worden gedurende het seizoen opgehaald, gewassen door de wasserij in Oostvoorne en weer teruggebracht. En ja, ook wc-rollen vliegen erdoorheen. ‘Zo'n 2.000 per seizoen. Dat is meer dan mensen vaak denken.’

Team En dat team is hard nodig. Inmiddels werken er zo'n 25 mensen op de camping. Op maandagen worden veel accommodaties schoongemaakt na een wisseldag. Daarnaast moeten de drie toiletgebouwen iedere dag worden schoongemaakt én gecontroleerd. ‘Onze dag begint om zeven uur 's ochtends met een rondje langs de toiletgebouwen. Dat hoort er gewoon bij.’

Tijdens drukke weekenden, zoals Hemelvaart en Pinksteren, kunnen er meer dan honderd aankomsten op één dag zijn. Dan staat het team continu klaar voor allerlei vragen. ‘De stroom doet het niet, iemand is minder blij met de buurvrouw, een hond loopt los... Geen dag is hetzelfde. Dat maakt het werk juist leuk.’

Meedenken Ook onverwachte situaties horen erbij. Warm weer betekent bijvoorbeeld dat iedereen graag een schaduwplek wil. ‘Die kunnen we helaas niet voor iedereen creëren. Dan moet je meedenken en proberen voor iedereen de beste oplossing te vinden.’ Naast alles wat zichtbaar is, gebeurt er ook ontzettend veel op de achtergrond. Iedere week wordt ongeveer zeven hectare grasgemaaid. In de zomervakantie organiseert het animatieteam zes dagen per week activiteiten, goed voor minimaal 36 activiteiten voor kinderen én volwassenen. Ook dat vraagt een strakke planning. Blije gasten En dan zijn er nog de kleine dingen die het verschil maken. ‘Sinds een paar weken verkopen we ijsjes van de IJsboerin uit Rockanje. Dat slaat ontzettend goed aan. Het zijn van die extra’s waar gasten echt blij van worden. Het leukste vind ik om te zien dat mensen genieten. Dáár doe je het voor. Als gasten een fijne vakantie hebben gehad en eigenlijk niet hebben gemerkt hoeveel werk er achter de schermen is verzet, dan weten wij dat we het goed hebben gedaan.’

10 weekmarkt

Markt vol verhalen Het is warm en al gezellig druk op de zaterdagmarkt bij de Struytse Hoeck als we even voor negenen aankomen. Van jonge gezinnen met kinderwagens tot ouderen; allerlei mensen lopen door de paden. Veel vroege vogels hebben hun tassen al vol en gaan juist weer op weg naar huis.

Een geoliede bloemenmachine

In de enorme bloemenkraam loopt het personeel elkaar nooit in de weg. 'Na al die jaren is dit een geoliede machine', lacht eigenaar Jan terwijl hij bossen bundelt. Hij roept naar een vaste klant: 'Ik heb amaryllissen hier!' Zijn vrouw Sonja werkt verderop aan een kleurrijk boeket. Sonja: 'Je kan me er om vier uur ’s ochtends wakker voor maken. Met plezier. Elk boeket is een feestje.' Wat Jan het leukste vindt? 'De lege emmers 's middags! Nee gekheid: dat mensen wekelijks terugkomen. Een boeiend en bloeiend vak.'

Vroeg uit de veren voor vers fruit

Bovenaan de trap zijn Arthur en Anja met hun personeel al druk in de weer bij de fruitkraam. 'Eén voor twee euro, drie voor vijf!', roept Arthur, terwijl hij even erna grapt met een klant. Op zaterdag staat hun wekker al om 02.00 uur. Arthur: 'We willen hier om half vijf zijn om op te bouwen en moeten nog een stuk rijden ook.’ Hij lacht: ‘Maar dat is niet erg, we zijn het gewend.'

Wekelijks ritueeltje

Iets verderop staat Laura met haar dochter Amelie voor de delicatessenkraam. ‘Met dit mooie weer kom ik lekker verse knoflookolijven en tapenade halen voor op het stokbrood vanavond.’ Haar dochter gaat vaste prik mee. ‘Een wekelijks uitje, lekker sociaal. En ze krijgt overal wat lekkers: een koekje, een plakje banaan of hier een stukje olijf. Superleuk.’

Warme wafels

De heerlijke geur van versgebakken stroopwafels komt ons tegemoet. Eigenaresse Fiona stopt net twee kinderen een stukje wafel toe. Ze geniet volop: ‘Het is toch heerlijk dat je de hele dag door mensen blij kunt maken?!’ Klant Richelle bestelt een pakje glutenvrije stroopwafels. ‘Mijn nichtje past af en toe op de kinderen en zij mag geen gluten. Fijn dat de markt dit biedt.’

weekmarkt 11

Historie bij de viskraam

We zijn bijna rond en komen aan bij Hoppenbrouwer. De viskraam is een begrip en stond al in de vesting toen er nog geen officiële markt in Hellevoetsluis was. Eigenaar Gerard fileert vakkundig de vis terwijl hij erover vertelt. Van zoon Rob – ‘de volgende generatie’ – krijgt hij een telefoon aangereikt en hij laat oude foto’s zien: ‘Kijk, dit is mijn vader, Rob’s opa, lang geleden. Ik heb zelfs nog papieren uit 1953, toen hij tijdens de watersnoodramp ontheffing kreeg omdat de weg langs het kanaal dicht zat.’

De regiofunctie van de markt

Aan het einde van de eerste laan treffen we Johan en zijn vrouw Wieny, die al bijna 40 jaar met ondergoed op de markt staan. 'Mensen komen overal vandaan, van Spijkenisse tot Ouddorp', vertelt Johan. 'We hebben echt een regiofunctie. Dat komt ook door het gratis parkeren. Als je eerst 10 euro moet betalen voor je je inkopen komt doen, dan komen ze echt niet.'

Koffie, tosti's en flink wat humor

Bij de drogisterijkraam krijgt eigenaar John – door collega's ‘Johnny Shampoo’ genoemd – net een warme tosti aangereikt door Jolanda van de broodjeskraam. Ze moet snel weer door: ‘Iedere zaterdag loop ik zo’n 10 kilometer: eerst om alle ondernemers koffie en eten te brengen, en 's middags weer om af te rekenen. Maar het is heel gezellig.’ Iets verderop wordt bij de groentekraam flink gelachen. ‘Je moet hem méér geven! Extra!’ Brult eigenaar Marcel al grappend naar zijn collega ‘Ome’ Kees. En tegen de klant: ‘Wel de goede meenemen hè, anders krijg ik volgende week op mijn dak!’ De klant reageert gevat: ‘Ik mag voortaan alleen nog maar voor achten komen!’ Marcel glundert naar ons: ‘Een beetje ouwehoeren en iedereen in de maling nemen, dat is het leukste wat er is. Het is ook het enige wat ik kan, haha!’

Niet opgeven, gewoon doorgaan

Hoewel er nog veel meer te ontdekken valt tussen de maar liefst 35 kramen, eindigen we ons rondje bij de oudste koopman: Robert (83) van de stoffenkraam, die al 60 jaar in het vak zit. 'Mijn vrouw is overleden en thuis zit ik ook maar in een kooitje. Nu sta ik nog fijn drie dagen per week op de markt.' 'Vijf euro per meter zijn deze', legt hij tussendoor uit aan een klant. 'Mijn motto is: niet opgeven. Zolang ik het kan en het gezellig blijft, ga ik door!’

‘Proef de passie van onze markt, van het land zo in uw mand.’ Wanneer: Elke zaterdag, 08.00 – 16.00 uur Waar: Woordbouwerplein, H’sluis

12 sport

Anne’s reis van Noorwegen naar huis

sport 13

Voor velen is zeilen een ontspannen zomervakantie, maar voor de 31-jarige Anne Reumer betekende haar laatste tocht veel meer dan dat. In zeven weken tijd zeilde zij in haar eentje van Oslo naar Nederland. Een reis vol uitdagingen, vrijheid en jezelf leren kennen. De start Het idee voor deze reis ontstond uit een praktische noodzaak die samenviel met een persoonlijke droom. Anne woonde en werkte in Oslo, maar toen zij een nieuwe baan kreeg in Nederland, moest haar boot, een Granada 23, ook mee terug. Van huis uit is ze een ervaren zeilster en heeft met haar ouders en zusje verre reizen gemaakt. Dit keer wilde ze bewijzen dat ze het zelf kon. Voorbereiding en vertrek De voorbereiding was intensief en vond plaats in een korte periode. Samen met haar vader controleerde ze de onderdelen van de boot. ‘Naast digitale kaarten kocht ik papieren kaarten als back-up en de veiligheidsuitrusting werd volledig vernieuwd, met onder andere noodvuurwerk’, legt Anne uit. Het moment van vertrek was hectisch. Anne verkocht haar appartement terwijl ze al aan het varen was; ze gaf de sleutels aan de makelaar en liet de rest achter zich. ‘Er viel echt een last van mijn schouders toen ik wegging’, herinnert ze zich. Het leven op zee ‘Bij lange tochten begint de dag vaak om vijf of zes uur ’s ochtends met het ‘losgooien’ van de lijnen. Ontbijten en koffiedrinken gebeurde op zee om zo snel mogelijk mijlen te maken. Het is fysiek en mentaal zwaar werk: navigeren, sturen - vooral als de stuurautomaat het bij harde wind niet aankan - en constant alert blijven op elk geluidje. Bij aankomst in een nieuwe haven begint het werk opnieuw: de boot opruimen, brandstof en water tanken en de route voor de volgende dag plannen. Je hebt geen tijd om je te vervelen’, aldus Anne. Uitdagingen en Overwinningen Onderweg kreeg Anne te maken met zware wind tot 30 knopen, zeeziekte en zelfs een motor die halverwege een lastig stuk uitviel. Een van de spannendste momenten was in Denemarken, toen ze met 30 knopen wind en zeewier in haar roer een haven moest binnenlopen. Ondanks ongevraagd advies van toeschouwers op de kade, vertrouwde ze op haar eigen kunnen en legde ze de boot veilig aan. Echt trots was Anne toen ze haar eerste grote mijlpaal in Göteborg bereikte en toen ze eindelijk het Nederlandse vaarwater binnenvoer. ‘Toen ik de Nederlandse kustwacht over de marifoon hoorde, besefte ik het pas echt: ik heb het gehaald!’ Ontmoetingen en Vrijheid Hoewel ze alleen voer, was Anne niet eenzaam. Ze ontmoette bijzondere mensen, zoals een Deense solozeiler die haar na een zware dag uitnodigde voor wijn en eten en gepensioneerde Nederlandse zeilers in Zweden met wie ze het Midzomerfeest vierde. Voor Anne betekent solozeilen pure vrijheid: ‘Dat ik kan bepalen waar ik heen ga en wanneer. Het geeft me rust in mijn hoofd.’ Terug in Nederland Na de aankomst in Lauwersoog was Anne volledig uitgeput. ‘Ik was zo moe. Ik heb daar drie dagen gelegen en echt niks gedaan. Ook ben ik een harinkje gaan halen en eindelijk weer even gaan bijkomen in een restaurantje.’ Toekomstplannen Hoewel ze op termijn droomt van een iets grotere en meer comfortabele boot, heeft ze geen haast om afscheid te nemen van haar huidige boot waar ze al zoveel mee heeft beleefd. ‘De reis van Noorwegen terug naar Nederland betekende heel veel, maar voornamelijk zelfstandigheid en avontuur’, aldus Anne tot slot.

14 hobby

De kunst van

ecoprinten In de tuin van De Duinhuisjes, is AnneMarie helemaal op haar plek. Wat begon met een workshop ecoprinten op papier, groeide uit tot een passie voor het vastleggen van bladeren op zijden sjaals. Inmiddels weet ze precies welke planten de mooiste afdrukken geven. Hieruit ontstaan de mooiste kunstwerken. Inspiratie in de natuur

Ecoprinten is een proces waarbij de verborgen kleuren en vormen van de bladeren rechtstreeks op stof worden overgebracht. Door de combinatie van planten, mineralen en hitte ontstaat er een afdruk die nooit exact te voorspellen is. ‘En dat is juist het leuke ervan’, vertelt AnneMarie, ‘je kunt je eigen creativiteit gebruiken en spelen en experimenteren met de materialen.’

Op zoek naar de juiste bladeren

Het proces begint voordat de eerste bladeren worden gelegd. De sjaal wordt een nacht geweekt in water met aluin. Dit zorgt ervoor dat de vezels van de stof opengaan en ze de kleurstoffen later goed kunnen opnemen. Niet elk blad is geschikt voor een goede print. Het geheim zit in de hoeveelheid tannines. Geschikte bladeren zijn die van notenbomen zoals de walnoot, kastanje en hazelaar. Ook braam, eik, eucalyptus en Japanse esdoorn zijn geschikt. ‘De Ginko is een speciaal geval; dit blad drukt vaak geen kleur af, maar bleekt de omringende kleur weg, wat een prachtig effect geeft’, legt Anne-Marie uit, ‘en bij voorkeur worden de bladeren natuurlijk vers geplukt.’

hobby 15

Puzzelen met de natuur

Het moment van de waarheid

Om de sjaal een basiskleur te geven, wordt er gewerkt met kleurlakens. Dit zijn lappen katoen die vooraf zijn gekleurd. Deze lakens worden nat over de sjaal met bladeren heen gelegd. Tijdens het stomen geven deze lakens hun kleur af aan de sjaal op de plekken waar geen bladeren liggen.

Ecoprinten blijft een ontdekkingsreis. Voor Anne-Marie is juist die onvoorspelbaarheid de charme van ecoprinten. Geen sjaal is hetzelfde; elke afdruk vertelt iets over het blad, het seizoen en het moment.

Zodra de natte sjaal op een plastic ondergrond is uitgelegd, kan het puzzelen beginnen. Bladeren moeten met de onderkant naar beneden op de stof worden gelegd, voor de mooiste en scherpste afdruk. ‘Voordat een blad wordt neergelegd, wordt het kort door een bakje met ijzerwater gehaald. Het ijzer reageert met de tannines in het blad, waardoor de afdruk donkerder en krachtiger is’, zegt Anne-Marie.

Vervolgens worden de sjaal, de bladeren en de kleurlakens samen met het plastic heel strak om een koker gerold. Hoe strakker de rol, hoe scherper en nauwkeuriger de uiteindelijke afdruk van de bladeren zal zijn. De rol gaat vervolgens de pan in, op een steen boven het water en wordt anderhalf uur wordt gestoomd. ‘De hitte zorgt ervoor dat de kleurstoffen uit de bladeren en de lakens in de vezels van de sjaal trekken’, vertelt Anne-Marie.

Na het stomen komt het spannendste moment: het uitrollen. De bladeren zijn na het proces vaak ‘verkookt’, maar laten hun kleurrijke print achter op de stof. De sjaal moet tot slot worden gespoeld in water met een scheutje azijn om de kleuren goed vast te houden. Na het spoelen wordt de sjaal gedroogd, waarna de natuurlijke kunstwerken klaar zijn om gedragen te worden. ‘Dat moment van uitrollen blijft spannend. Je weet nooit precies wat de natuur heeft gedaan’, aldus Anne-Marie.

Wil je het ook eens ervaren?

In schoolvakanties en in de herfstmaanden geeft ze verschillende workshops. Volg Anne-Marie Delissen op social media voor meer informatie.

Zonne

16 gezondheid

De zomer staat weer voor de deur. En zodra het in Nederland boven de 20 graden uitkomt, verplaatsen we ons massaal naar buiten. Zonnebril op en richting strand, balkon of park. Maar waar vroeger een handdoek en een koelbox genoeg leken, zit tegenwoordig bij veel mensen ook standaard een fles zonnebrand in de tas. Maar hoeveel bescherming heb je nodig? En wat is nu het verschil tussen de verschillende factoren?

Factor 10 of factor 50, wat is het verschil?

Veel mensen denken dat factor 50 twee keer zoveel beschermt als factor 25, maar zo simpel werkt het niet. SPF staat voor Sun Protection Factor en zegt iets over hoeveel UVB-straling wordt tegengehouden. UVB is de straling die je huid laat verbranden. Globaal werkt het zo: SPF 10 houdt ongeveer 90 procent van de UVB-stralen tegen; SPF 30 ongeveer 97 procent; SPF 50 ongeveer 98 procent. Dat verschil lijkt klein, maar voor mensen met een lichte huid, kinderen of bij een hoge zonkracht kan die extra bescherming een groot verschil maken.

Toch bruin worden, hoe doe je dat? Slecht nieuws voor fanatieke zonneaanbidders: volgens de experts bestaat er geen ‘gezonde tan’. Bruin worden is eigenlijk een verdedigingsreactie van je huid op UVschade. Het goede nieuws: je kunt met gebruik van zonnebrandmiddelen nog steeds bruin worden. Alleen langzamer en meer gecontroleerd en gedoseerd.

Wil je toch een kleurtje op doen? Lees dan de basisregels:

• • • •

Bouw het rustig op. Vermijd de felste middagzon. Smeer elke twee uur opnieuw en zeker niet te weinig. Draag een pet of shirt als de zonkracht hoog is.

Waarom lijkt zonnebrand smeren veel belangrijker dan vroeger?

Mensen hebben vaak het gevoel dat de zon ‘agressiever’ is geworden. We letten tegenwoordig veel meer op huidschade en huidkanker dan vroeger. Daarnaast reizen we vaker naar zonnige bestemmingen, zitten we meer buiten en kunnen we op apps de zonkracht checken. En die zonkracht kan verrassend hoog zijn in Nederland. Op heldere zomerdagen tikt de UV-index tegenwoordig geregeld niveaus aan waarbij je sneller verbrandt dan de meeste mensen denken. Daar komt bij dat we vroeger vaak dachten dat een beetje rood erbij hoorde. Tegenwoordig weten we dat verbranding schadelijk kan zijn voor de huid, ook als de roodheid na een aantal dagen weer wegtrekt.

brand

gezondheid 17

Het verschil tussen UVB en UVA

Op verpakkingen van zonnebrand kom je vaak termen als UVA en UVB tegen. Maar wat betekent het nu eigenlijk: UVB Dit zijn de stralen die vooral verantwoordelijk zijn voor verbranden. SPF op een flesje zegt vooral iets over bescherming tegen UVB. UVA Die stralen dringen dieper door in de huid en spelen een grote rol bij huidveroudering, pigmentvlekken en op lange termijn ook huidkanker. Daarom staat op goede zonnebrand tegenwoordig vaak ‘breed spectrum’ of een UVA logo. Bescherming tegen verbranden alleen is dus eigenlijk niet genoeg meer.

Wat heb je nodig?

Welke factor moet je nu nemen? Daarbij geldt de volgende richtlijn: SPF 10 of 15 wordt vaak gebruikt bij een al getinte huid en lage zonkracht SPF 30 is een prima standaard voor dagelijks gebruik SPF 50 is aanbevelenswaardig bij een lichte huid, bij kinderen, op stranddagen of bij hoge zonkracht Of je nu kiest voor factor 10, 30 of 50, dat maakt niet uit want we worden allemaal blij van de zon. Er gaat tenslotte weinig boven een dagje strand, een gezellige middag op het terras of een barbecue in de achtertuin. Met een beetje kennis over SPF, UVA en UVB stap je goed voorbereid naar buiten.

Toch verbrand?

Ondanks alle voorzorgsmaatregelen kan het toch gebeuren: een dagje strand, een middag in de tuin of een lange fietstocht en voor je het weet voelt je huid warm, strak en rood aan. Dan ben je verbrand. Ga in dat geval direct uit de zon en geef je huid de kans om af te koelen. Een lauwe douche of een natte, koele doek kan verlichting geven. Smeer de huid daarna in met een hydraterende aftersun of een ongeparfumeerde crème om vochtverlies te beperken. Drink daarnaast extra water. Door zon en warmte droogt je lichaam sneller uit. Vermijd de zon de dagen erna zoveel mogelijk en draag beschermende kleding als je toch naar buiten gaat. Krijg je blaren, hevige pijn, misselijkheid of voel je je ziek? Neem dan contact op met de huisarts. Vooral bij jonge kinderen en ouderen is het belangrijk extra te zijn. Een rode huid trekt meestal binnen enkele dagen weg, maar elke verbranding veroorzaakt schade aan de huid. Juist daarom blijft voorkomen altijd beter dan genezen.

18 verzorging

Zonbescherming... wat past bij jou?

De handdoek ligt uitgespreid, de zon schijnt volop en je voelt de eerste warmte op je huid. Precies dat moment waarop je blij bent dat je die fles zonnebrand toch had ingepakt. Maar welke? Bij Skin / Scent aan de Rijksstraatweg denken we graag met je mee.

Kwetsbare plekjes

Ogen, lippen, littekens: dat zijn de plekken waar je huid het dunst en gevoeligst is. Een gerichte SPFstick is daar perfect voor. Compact, vaak parfumvrij en gaat zo mee in je strandtas. Even aanbrengen voor je het water in duikt, en je bent weer voor twee uur beschermd.

Voor elke dag

Niet iedere zomerdag is een stranddag. Op weg naar werk, tijdens een terrasje of een fietstochtje door de polder, ook dan tikt de UV-index hoger aan dan je denkt. Een lichte dagcrème met SPF glijdt onopvallend over je huid en werkt op de achtergrond mee tegen veroudering. Een crème die je bijna vergeet dat je draagt. Wij zoeken er graag een uit die bij jouw wensen past.

verzorging 19

Verzorging, ontspanning, resultaat Bij Skin Scent draait alles om ontspanning, verzorging en persoonlijke aandacht. In de sfeervolle salon in Hellevoetsluis kun je terecht voor diverse huid verbeterende behandelingen en producten zoals;

Behandelingen Als de zon wint

• • • • • •

Geen crème?

Merken

Op vakantie, aan het water, uren buiten: dan heb je iets nodig dat het lang volhoudt. Een stevige lichaamscrème met een hogere SPF beschermt gezicht en lichaam en blijft comfortabel zitten, ook na een duik in het zwembad. Dan is de Powder-Me SPF30 van Jane Iredale een uitkomst. Een losse, gewichtloze poeder met breedspectrum SPF 30, aangebracht met een navulbaar penseel. Los te gebruiken of over je make-up heen, waterafstotend tot 40 minuten en geschikt voor elk huidtype. Ideaal voor wie zonbescherming liever ‘poedert’ dan smeert, en zelfs fijn om even over een licht verbrande huid te rollen ter verkoeling.

Toch een kleurtje?

Een gezonde tan bestaat niet, dat weet je nu. Maar met een tanning oil bouw je rustig en verzorgd op. Het merk Ligne St Barth, geboren op het Caribische eiland SaintBarthélemy, staat precies daarom bekend: zonproducten die de huid voeden in plaats van uitdrogen. Zo krijg je die zachte glow waar je op hoopte, zonder dat je huid schade oploopt.

• • • • • •

Brow- en wax bar Huidverbetering PMU verwijderen PMU plaatsen Vetbevriezen Massages

Environ Mesoestetics Sothys Montale Carner Barcelona Marie-Stella-Maris

Webshop

Geen tijd om langs te komen? Bestel via de website, en wij bezorgen uw pakket in Voorne aan zee de zelfde dag!

Twijfel je nog? Kom langs bij Skin / Scent, we kijken samen naar jouw huid en helpen je de juiste bescherming kiezen.

Rijksstraatweg 146 3223 KC Hellevoetsluis 0181 320 708 www.skinscent.nl

20 vakwerk

Gastvrijheid en vakmanschap

bij WV Helius

Wie de Heliushaven binnenvaart, wordt welkom geheten door de havenmeesters. Met ruim 250 ligplaatsen en 75 walplaatsen zorgen vrijwilligers Rien en Maarten ervoor dat het reilen en zeilen in en om de haven soepel verloopt. Van passanten ontvangen tot administratie en veiligheid: zij vertellen over hun veelzijdige werk.

Een Dag uit het Leven van de Havenmeester

Een gemiddelde werkdag voor een havenmeester bij Helius is een afwisseling tussen administratie en gastheerschap. ‘S morgens begint het werk vaak met het uitdraaien van een passantenlijst die moeten vertrekken,’ vertelt Maarten. ‘Vervolgens gaan we de steigers af om te controleren wie er weg is en wie er eventueel wil bijboeken. Vaak komen er rond het middaguur nieuwe boekingen bij en dan gaan we ook voor deze mensen een plek zoeken.’ Dankzij het digitale havensysteem kunnen zij in één oogopslag zien welke ligplaatsen beschikbaar zijn. Dat maakt het plannen tijdens drukke dagen een stuk eenvoudiger.

vakwerk 21

Hoogseizoen

Tijdens feestdagen en in de zomervakantie draait de haven op volle toeren. Op drukke dagen ontvangen de havenmeesters wel 40 passanten. ‘De werkdagen worden dan langer; van 9:00 uur 's ochtends tot 19:00 uur ’s avonds.’ Vertelt Rien. De verantwoordelijkheden van een havenmeester gaan verder dan alleen het toewijzen van plekken. Veiligheid en milieu spelen een belangrijke rol. ‘We controleren of olie en ander afval op de juiste manier worden afgevoerd, zien toe op de afvoer van vuilnis en lopen tijdens storm de steigers af om te kijken of alle lijnen nog goed vastzitten. Je moet jezelf en de schepen beschermen,’ aldus Rien.

De Weg naar het Havenkantoor

Voor zowel Maarten als Rien begon het havenmeesterschap vanuit hun betrokkenheid bij de vereniging. Na zijn 65ste besloot Maarten zich vrijwillig in te zetten voor WV Helius. Met zijn ervaring als projectleider en zijn praktische instelling voelde hij zich direct thuis. Rien vervult de functie inmiddels al tien jaar. Na zijn pensionering zocht hij een zinvolle invulling van zijn tijd en groeide hij uit tot de administratieve spil van het havenkantoor.

Wat Helius Bijzonder Maakt

Helius onderscheidt zich door de unieke verenigingssfeer. ‘Mensen komen hier voor de gezelligheid,’ zegt Maarten. ‘De open verbinding met het Haringvliet, het moderne sanitair en het restaurant maken de haven aantrekkelijk. Maar het echte verschil wordt gemaakt door de vrijwilligers. Van de groenploeg die elke woensdag het terrein onderhoudt tot leden die de leenfietsen repareren. ‘Afgelopen winter hebben we ons clubhuis en havenkantoor volledig gerenoveerd en verduurzaamd. Een groot deel van de werkzaamheden is uitgevoerd door onze leden, die samen meer dan 3000 vrijwillige manuren hebben ingezet,’ vertellen de havenmeesters trots.

Uitdagingen en Eigenschappen

‘Een goede havenmeester is voor 90% gastheer en voor 10% politieagent. Soms moeten leden aangesproken worden op het onderhoud van hun boot om de haven netjes en aantrekkelijk te houden voor alle leden. ‘De belangrijkste eigenschappen voor dit beroep? Proactiviteit, flexibiliteit en mensenkennis’

Meer dan vrijwilligerswerk

Ondanks de verantwoordelijkheden en de soms drukke dagen, overheerst de liefde voor het water. Voor Maarten zit het in het contact met mensen en het direct kunnen oplossen van problemen. Rien geniet ervan dat hij, ook nadat hij zijn eigen boot heeft verkocht, nog altijd deel uitmaakt van de watersportwereld. ‘Dat blijft toch een soort virus’, zegt hij lachend.

Show Your Talent! Meer dan een talentenshow! Ben jij jong, heb jij een talent, woon je in Voorne aan Zee en heb je nog geen plannen voor de zomervakantie? Dan weten wij een hele leuke invulling van je zomervakantie en dat is je voorbereiden voor je inschrijving voor Show Your Talent! Show Your Talent keert dit jaar weer terug en viert een jubileum: dit is de 5e editie en we zijn weer opzoek naar nieuw talent! Dus heb jij een talent dat gezien mag worden of het nu dans, muziek, theater, spoken word, schilderen, acrobatiek of iets heel anders is? Dan is dit jouw kans! Start nu met voorbereiden, overtuig de jury en misschien word jij wel de grote winnaar van Show Your Talent 2027 en ga jij naar huis met een mooie geldprijs voor doorontwikkeling!

Maar wat is Show Your Talent eigenlijk?

Show Your Talent is naast een talentenshow een unieke kans voor jongeren om hun talent te laten zien en te ontwikkelen. De show is niet alleen een wedstrijd, maar vooral een traject waarin deelnemers worden begeleid, workshops volgen en andere jonge makers ontmoeten maar het is ook een opstap naar verdere zichtbaarheid in de culturele sector van Voorne aan Zee. Show Your Talent biedt ook na de finale optredens aan, zoals tijdens de Open Monumentendag, de opening van de Cultuurweek en andere culturele events in de regio. Het is echt de start van iets groters! Vele jongeren zijn je al voorgegaan en hebben naast mooie optredens ook vele connecties gemaakt. Twijfel niet langer en zet 11 september in je agenda want vanaf dan kan je je inschrijven! Je moet ook een filmpje insturen dus de zomervakantie is de perfecte tijd om een geweldig filmpje te maken en om te werken aan je talent!

Meer weten?

www.kunstencultuurvoorne.nl/show-your-talent-2027

Feitjes! • Show Your Talent is een talentenjacht voor talent uit Voorne aan Zee • Je talent kun je vroeg of laat in je leven (her)ontdekken. Show Your Talent staat dan ook open voor alle leeftijden maar heeft een focus op jong talent. • We werken op dit moment met leeftijdscategorieën: -16 jaar 16+ en 23+

• Show Your Talent richt zich op elke vorm van creatief talent, maar met een nadruk op podiumkunsten (circus, muziek, dans, theater, spoken word, bandjes, zang, cabaret, multidisciplinair, poëzie/ tekst). • Er is een voorronde en finale

Zomergeurtje…? Wil je terug naar dat ene zomermoment dat je niet kan vergeten, of ga je nog op vakantie en wil je nu al een geur kiezen die je daar altijd aan laat denken? Wij leggen je graag de hardlopende geuren van deze zomer uit. Beso Beach en Carner Barcelona vangen allebei hetzelfde zomerse gevoel, maar op hun eigen manier. Allebei Spaanse merken. Het ene merk is puur strand en zout water, het andere iets verfijnder en mediterraans.

Beso Beach: Carner Barcelona: Twee merken, één recht van het strand de Mediterrane zomerse basis Het merk komt van Formentera en dat zit Beach blijft dichter bij het strand kust, iets verfijnder Beso in elke geur. zelf, met zout en mineraal als terugkerend • Beso de Sal is fris en zilt: citroen, mandarijn en salie, met mariene en minerale tonen in het hart. • Beso Pasion is warmer: zeezout, vijgenboom en groene thee, met cederhout in de basis. • Beso de Sol is zoeter en gouden: abrikoos en bergamot, met osmanthus voor diepte.

• La Playa draait om het strandgevoel zelf: kokosmelk, pistache en vanille, wat zoeter en gourmand van karakter. • Costarela is fris en zilt, gemaakt voor de vrijheid van open water. • Tardes is rustiger: korenvelden en amandelbomen, iets nostalgisch.

thema. Carner Barcelona voegt daar iets wat zoeter en verfijnder aan toe. Samen geven ze een goed beeld van wat een zomerparfum kan zijn. Wil je liever een totaal andere soort geur, ook dan helpen we je graag verder. Ook toe aan een zomergeurtje? Test ze uit bij Skin / Scent in de winkel. Zij lichten ze graag nader toe. Kijk voor meer informatie op www.skinscent.nl

Verhuizen of op vakantie?

Huur een auto of bus...

Of je nu tijdelijk vervoer nodig hebt voor een vakantie, een extra auto wilt voor het weekend of een busje zoekt voor een klus of verhuizing: bij Autohopper hebben we het allemaal. Van een gezinswagen tot een bakwagen met laadlift, wij zorgen dat jij snel op weg kunt. Duidelijke prijzen Bij Autohopper houden we niet van verrassingen. Wij doen iedere dag ons best om onze naam waar te maken. De prijs die je online ziet, is ook echt de prijs die je betaalt. Geen verborgen kosten, geen ingewikkelde voorwaarden, gewoon helder en eerlijk. Met die gedachte is autohopper opgericht. Auto huren zonder gedoe Voor het huren van een personenauto of een bestelwagen ben je bij Auto Romar zowel in Hellevoetsluis als Spijkenisse aan het juiste adres.

Er is een breed programma Autohopper auto’s, van een compacte stadauto tot een grote verhuiswagen met laadklep. Je huurt volgens de Autohopper-formule met duidelijke voorwaarden en tegen een scherpe prijs. Autohopper is de no-nonsense autoverhuurder van Nederland: helder, betrouwbaar en altijd dichtbij. Elke dag transparant en betrouwbaar Een Autohopper-vestiging heeft klanttevredenheid hoog in het vaandel heeft staan. Zo krijg je de persoonlijke aandacht die je verdient met de zekerheid van een landelijke organisatie achter je. Bij Auto-hopper staat service voorop. Hop hop, naar Autohopper! Auto huren hoeft niet ingewikkeld te zijn. Bij Autohopper weet je precies waar je aan toe bent: No-nonsense, duidelijk, eerlijk en betaalbaar. Dus, waar wacht je nog op?

Christiaan Huygensweg 16 | 3225 LD Hellevoetsluis 0181- 312 569 | info@autoromar.nl | www.autoromar.nl

natuur 27

Aziatische

Hoornaar

De opmars van een ongenode gast De Aziatische hoornaar wordt steeds vaker gesignaleerd in Nederland. Imkers en gemeenten slaan alarm: dit roofinsect jaagt niet alleen op honingbijen, maar ook op andere bestuivers en kan lokaal grote druk uitoefenen op de biodiversiteit. Hoe ziet een verantwoorde bestrijding eruit? Welke risico’s zijn er? En wat kunt u zelf doen als u een nest ontdekt? Jasper den Bakker, plaagdierbeheerser, heeft inmiddels al talloze nesten verwijderd en neemt ons mee in de wereld van deze ongenode gast. Plooivleugelwespen De Aziatische hoornaar (Vespa velutina) en de Europese hoornaar (Vespa crabro) lijken op elkaar, maar er zijn verschillen. De Aziatische hoornaar is kleiner, donkerder van kleur en valt vooral op doordat ze voor het overgrote deel zwart zijn en een geel bandje hebben om het begin van het achterlichaam. Het een na laatste segment is geel/oranje i.p.v. van zwart. Ze jaagt doelgericht op honingbijen en andere bestuivers, waardoor ze een serieuze bedreiging vormt voor de biodiversiteit. De Europese hoornaar is groter, lichter van kleur en jaagt minder intensief op bijen. Bovendien speelt zij een rol in het ecologisch evenwicht door schadelijke insecten te bestrijden. Beide soorten behoren tot de familie van de plooivleugelwespen en zijn familie van de ‘gewone’ wesp. Herkennen In het begin van het seizoen maakt de Aziatische hoornaar een embryonest. Dit is de koningin die uit de winterslaap komt en een tiental werksters maakt. Daarna gaan ze over naar het primaire nest. Beide nesten worden meestal laag aan de grond gemaakt (onder de 3 à 4 meter). Deze nesten hangen vaak in overkappingen, schuren of garages, dus lekker beschut. Daarna vliegen ze in de zomermaanden over naar het secundaire nest (het zomernest). Deze vind je vaak hoog in de boom. Een nest is vaak een goud- tot grijsbruine bol, met een dik geweven papier maché-achtige structuur van houtvezels. Donkere plekken op de buitenkant zijn verse opbouwlagen. Van binnenuit breken hoornaars voortdurend materiaal af om de ruimte en daardoor de broedplaten te vergroten. De broedplaten zijn horizontale schijven waar per schijf met gemak een paar honderd larven in groeien. Het aantal hoornaars in een groot nest kan oplopen tot 13.000 hoornaars. Impact De Aziatische hoornaar jaagt niet alleen op honingbijen, maar op veel insecten. Van hommels en wilde bijen tot vlinders en kevers. Prooien worden in de lucht gevangen en ontdaan van ledematen. Het eiwitrijke borststuk gaat mee naar het nest. Maar er is ook schade te zien in de zachte-fruitteelt zoals bijvoorbeeld pruimen en druiven. Ook imkers ervaren lokaal druk op hun bijenvolken.

Humaan verwijderen Wanneer een nest wordt verwijderd, gebeurt dat bij voorkeur in zijn geheel. De ingang wordt met scheerschuim afgesloten zodat er geen hoornaars meer in of uit vliegen. Rondvliegende dieren worden opgezogen met een speciale stofzuiger. Het complete nest gaat vervolgens in een bak waarna het in zijn geheel de vriezer in gaat. Drie dagen is daarbij de norm. Korter blijkt onvoldoende: de dikke papierachtige schil is zo isolerend dat hoornaars na twee dagen soms nog levend zijn. ‘Na het invriezen laat ik het nest kort ontdooien en gaat het naar mijn kippen; de broedraten zitten vol eiwitten met name larven en poppen. Het aanwezige gif vormt voor kippen geen probleem. Overgebleven nesten worden vernietigd’, vertelt Jasper.

Europese Hoornaar

WAT KUNT U DOEN?

Natuurlijke bestrijding Chemische bestrijdingsmiddelen zijn in Nederland alleen toegestaan in besloten ruimtes zoals spouwmuren. In de buitenlucht kan ‘doorvergiftiging’ optreden. Poeder dat uit een boom waait of met het nest op de grond belandt, wordt via dode hoornaars en de omgeving opgenomen door andere dieren. Omdat de dosering in dergelijke middelen hoger is dan bijvoorbeeld in tekenmiddelen voor huisdieren, is de ecologische impact groot. Daarom gaat de voorkeur uit naar fysiek verwijderen en natuurlijke hulpmiddelen.

• • • •

Preventie koninginnen vangen in het voorjaar Een effectieve manier om het aantal nesten omlaag te brengen is preventie. In maart/april, komen overwinterde koninginnen uit het nest en starten een nieuw nest. Selectieve vallen met lokstof, vangen deze koninginnen weg. ‘In een lokale proef met vier vallen werden 72 koninginnen gevangen. Preventie scheelt later dure en risicovolle verwijderingen en hoogwerkers. In augustus/september schakelen hoornaars over op eiwitrijk voedsel; dan lokken stukjes rauwe kip of vis in een val extra goed. Gebruik hiervoor alleen speciale Aziatische hoornaarvallen om bijvangst van andere insecten te beperken’, legt Jasper uit. Veiligheid eerst “Benader een actief nest nooit van dichtbij. De hoornaar is territoriaal ingesteld; binnen enkele meters ervaren ze trillingen als een aanval. Bij een steek geven ze alarmferomonen af, waardoor soortgenoten mee aanvallen. Meerdere steken kunnen ook bij niet-allergische mensen zware reacties veroorzaken. Ga dus niet zelf spuiten, zagen of trekken. Maak, als dat veilig kan, een foto van afstand en meld de vondst’, benadrukt Jasper.

Kijk regelmatig omhoog. Ziet u een goudkleurige, bolle ‘papierbal’ in een boom? Noteer de locatie. Maak een foto van afstand. Vaak is dat voldoende om te bepalen of het om de Aziatische hoornaar gaat. Meld het. Neem contact op met uw gemeente of een lokale imkervereniging. Overweeg preventie. In overleg met vereniging/gemeente kunnen selectieve vallen in het voorjaar veel koninginnen wegvangen.

Voor meer informatie over hoornaars, het melden van een nest of advies over preventie? Kijk op: www.aziatischehoornaarbestrijding.nl

30 food

Een ontbijt om naar uit te kijken... Lekker eten zonder je schuldig te voelen. Dat is precies de gedachte achter de glutenvrije granola van Alicia van ONS Homemade. Zonder toegevoegde suikers, boordevol smaak en gemaakt met pure ingrediënten bewijst ze dat gezond en lekker uitstekend samengaan.

ONS Homemade

Acht jaar geleden begon Alicia haar avontuur samen met Chantal. De twee deelden een passie voor gezonde voeding en bakten vanuit die liefde de lekkerste glutenvrije en lactosevrije taarten. Na twee jaar moest Chantal vanwege privéomstandigheden stoppen, maar ze zetten hun droom voort. Nog altijd bakt ze iedere donderdag alles vers. Op vrijdag en zaterdag opent de winkel haar deuren voor bezoekers die graag aanschuiven voor een kop koffie met een huisgemaakt taartje of iets lekkers meenemen voor thuis. Naast taarten en bananenbroden zijn ook de granola en de bekende bars niet meer weg te denken uit het assortiment.

food 31

Glutenvrije granola

Volgens Alicia is de groeiende populariteit van haar granola niet zo vreemd. ‘Steeds meer mensen willen gezonder eten, maar in de supermarkt zie je door de bomen het bos niet meer. Er wordt zoveel geroepen over wat wel en niet gezond is. Ondertussen krijg je ongemerkt vaak veel suikers binnen. Dat maakt het best lastig.’ Juist daarom ontwikkelde ze een granola die volledig glutenvrij is én geen toegevoegde suikers bevat. ‘Ik gebruik gecertificeerd glutenvrije haver. Haver is van nature glutenvrij, maar tijdens de verwerking kan het in aanraking komen met gluten. Daarom koop ik alleen haver die echt gecertificeerd glutenvrij is.’

Geheim

Het geheim van de smaak zit volgens haar niet in suiker of honing, maar in kruiden. ‘Door een mooie combinatie van specerijen mis je de zoete smaak helemaal niet. De enige natuurlijke suikers komen uit de rozijnen. Daarnaast voeg ik kokosvlokken toe voor extra smaak en structuur. Wil iemand het toch iets zoeter, dan kan dat thuis altijd nog zelf.’ Opvallend is dat de granola niet alleen geliefd is bij mensen met een glutenallergie of intolerantie. ‘Veel mensen hoeven helemaal niet glutenvrij te eten, maar kiezen er toch voor omdat ze het gewoon ontzettend lekker vinden. Dat vind ik misschien nog wel het mooiste compliment.’ Dat de granola aanslaat, blijkt ook buiten de winkel. Sinds ongeveer een jaar levert ONS Homemade onder meer granola en bars aan het koffietentje Ccino in Hellevoetsluis en Brielle, waardoor steeds meer mensen kennismaken met Alicia's producten. En hoe eet Alicia haar granola zelf het liefst? ‘Houd het vooral simpel. Ik neem het niet alleen als ontbijt, maar ook als tussendoortje of 's avonds. Een yoghurtbowl is altijd goed.’ Bekijk onze producten op onze website www.ons-homemade.nl

Recept

Yoghurtbowl met ONS glutenvrije granola

Ingrediënten (1 persoon) • 250 gram (plantaardige) yoghurt, bijvoorbeeld kokos- of sojayoghurt • 125 gram vers of diepvries rood fruit, zoals blauwe bessen of aardbeien • 3 eetlepels ONS glutenvrije granola Bereiding Schep de yoghurt in een kom of mooi glas. Verdeel het rode fruit aan één kant van de bowl en strooi de granola ernaast. Zo ontstaat een kleurrijk en voedzaam ontbijt. Serveer je het liever in een glas? Begin dan met een laagje yoghurt, gevolgd door fruit en een eetlepel granola. Herhaal deze lagen en sluit af met het resterende fruit en de granola. Een eenvoudig ontbijt dat niet alleen heerlijk smaakt, maar er ook nog eens feestelijk uitziet. Want zoals Alicia zegt: ‘Het oog wil ook wat.’

32 bekende

Ontspanning door

floaten

bekende 33

Even helemaal niks moeten. Geen telefoon, geen prikkels, geen geluid. Alleen jij en volledige ontspanning. Bij Nalex Floatcentrum in Oostvoorne is het doel om tot rust te komen en te herstellen. Zowel fysiek als mentaal. Eigenaresses Nathalie en Alexandra weten als geen ander hoe belangrijk dat is. Twee jaar geleden ontstond het idee om samen een eigen bedrijf te starten. ‘We wilden iets doen waarmee we echt iets voor andere mensen konden betekenen’, vertelt Nathalie. In eerste instantie dachten ze aan iets heel anders, maar dat veranderde toen ze in aanraking kwamen met floaten. ‘Mijn partner heeft een spierziekte en wij gingen regelmatig floaten. Ik vroeg aan Alexandra of zij dat wel eens gedaan had. Dat had ze nog nooit. Toen zijn we het een keer gaan doen met onze partners. Ook zij waren direct verkocht.’

Wat is floaten precies?

Floaten is drijven in warm water met een hoge concentratie magnesium. Je ligt in een speciale cabine, afgesloten van licht, geluid en andere prikkels. Het water heeft dezelfde temperatuur als je lichaam (ongeveer 36 graden), waardoor je als het ware gewichtloos wordt. ‘Het voelt echt alsof je zweeft’, legt Alexandra uit. Tijdens een floatsessie neemt je lichaam via de huid magnesium op. Dit mineraal staat bekend om zijn ontspannende werking. ‘Magnesium is een natuurlijke spierontspanner. Het helpt bij klachten zoals spierziekten, reuma en fibromyalgie, maar ook bij migraine, stress of een burn-out. Daarnaast is het ideaal voor sporters, omdat het herstel van spieren versnelt.’ Nathalie ervaart de werking van floaten ook persoonlijk. ‘Bij mijn partner werkt het echt pijnstillend. Zijn spieren ontspannen zo goed dat hij soms een paar dagen minder of zelfs geen pijn heeft.’

Hoe ziet een floatsessie eruit?

Bij binnenkomst worden bezoekers warm ontvangen en krijgen ze uitleg over wat ze kunnen verwachten. Daarna begint de sessie met een douche, waarna je de cabine instapt. ‘In het begin vinden sommige mensen het spannend. Maar je mag het helemaal op je eigen manier doen. De cabine kan openblijven als je dat prettiger vindt’, vertelt Alexandra. De sessie start met rustgevende muziek, die na een tijdje wegvalt zodat je volledige stilte ervaart. Na ongeveer tien minuten merk je dat je lichaam echt ontspant. Je kunt kiezen voor een sessie van een half uur of een uur. Na afloop douche je weer en is er tijd om rustig na te praten met een kopje thee. Floaten kan zowel alleen als samen. Toch adviseren Nathalie en Alexandra om in je eentje te floaten. ‘Juist dan sluit je je echt af van alle prikkels en kom je het diepst tot rust. In deze drukke wereld staan mensen altijd aan. Hier mag je echt even uit ‘, zegt Nathalie.

‘We starten met coachgesprekken en daarna gaan mensen floaten. Door die diepe ontspanning gaan ze bewuster nadenken en kunnen ze makkelijker keuzes maken. Het helpt om sneller te herstellen.’ Daarnaast is er bij het floatcentrum ook een winkel te vinden met onder andere magnesiumproducten, een skincarelijn op natuurbasis en diverse cadeauartikelen. Zo kunnen bezoekers het gevoel van ontspanning ook thuis voortzetten. De kracht van Nalex Floatcentrum zit ook in de samenwerking tussen de twee vrouwen. Alexandra heeft een achtergrond in de parfumerie en richt zich volledig op het centrum, terwijl Nathalie haar werk combineert met een functie als manager in de zorg. ‘Juist die combinatie maakt ons sterk. We vullen elkaar goed aan’, aldus Nathalie.

Verder is het mogelijk om een Japanse headspa behandeling te boeken bij Nalex Floatcentrum. Een heerlijke ontspanningsmassage voor het hoofd, die uitgevoerd wordt met waterstralen. Een Japanse Headspa is een luxe, ontspannende behandeling waarbij hoofdhuid en haar worden verzorgd met diepe reiniging en massage. De behandeling stimuleert de doorbloeding, vermindert stress, verbetert de hoofdhuid gezondheid en laat het haar glanzend en sterker achter. Alexandra voert deze behandeling uit.

Meer dan alleen ontspanning

Naast floaten biedt Nathalie ook coaching aan, gespecialiseerd in stress- en burnoutklachten. Deze combinatie blijkt krachtig.

Nalex Floatcentrum | Zandweg 1 | Oostvoorne 06 22 10 32 29 | info@nalex-floatcentrum.com www.nalex-floatcentrum.com

“Misschien moet ik maar naar de huisarts,” zei ze. “Als die zegt dat ik een burn-out heb, heb ik tenminste een reden om rust te nemen. Dan hoef ik me niet meer schuldig te voelen als ik een middag niks doe.” Ik schrok niet van haar woorden. Niet omdat ze normaal zijn, maar omdat ik ze zo vaak hoor. Laten we haar K. noemen. Ze voelde zich leeg. Moe. Ze paste zich voortdurend aan, voelde haar eigen grenzen nauwelijks meer en had het idee dat ze iedereen tevreden moest houden. Thuis liep de relatie stroef. Zij en haar partner deden allebei hun best, maar vonden elkaar steeds minder. Ze besloot een traject bij mij te starten. Opvallend genoeg ging het nooit over de vraag of ze een burn-out had. We onderzochten waarom ze steeds leegliep. Waarom ze zichzelf onderweg was kwijtgeraakt. Halverwege het traject keken we terug waar ze vandaan kwam. Ze vertelde dat ze zich energieker voelde. Dat ze niet meer uitgeput thuiskwam van een verjaardag. Dat er thuis veel minder spanning was. En dat ze haar partner niet langer probeerde te 'fixen' als hij een slechte dag had. Ze bleef bij zichzelf. En juist daardoor kwam er meer rust tussen hen. Toen vertelde ze lachend over een dagje zwembad. "Ik ben met drie kinderen, een enorme tas en een parasol naar een bomvol zwembad gegaan. Dat had ik vroeger nooit gedaan. Ik maakte me overal druk om. Nu ging ik gewoon. Ik zat waar ik wilde en genoot. Zelfs met de handdoek vouwen overal dook ik het zwembad in, ik voelde mij zo vrij". Ik glimlachte. "Weet je nog dat je acht weken geleden hoopte dat de huisarts zou zeggen dat je een burn-out had?" Ze schoot in de lach. "Ja... wat een idioot idee was dat eigenlijk." Even later werd ze stil.

Praktijk in Oostvoorne en komt ook aan huis. Innerlijkkind, familieopstelling, therapie en coaching www.rosannekweekel.nl 06-38679355 hallo@rosannekweekel.nl

"Maar toen voelde dat echt zo. Ik had nooit gedacht dat ik mezelf zo terug zou vinden. En al helemaal niet zo snel." Ze is er nog niet helemaal. Maar waar ze eerst vooral aan het overleven was, leeft ze nu weer. En misschien is dat wel de kern. Je hebt geen officiële diagnose nodig om te mogen stoppen met overleven. Soms heb je alleen iemand nodig die je helpt jezelf weer terug te vinden.

historie 35

Historische

bijenteelt

1

Elke zomer zoemen de bijen er weer op los. Op Voorne zorgen imkers al eeuwenlang voor de nuttige insecten, die dankzij de vele bloemen in het gevarieerde landschap voor smakelijke honing zorgden. Vooral de opkomst van de tuinderijen zorgden voor een grote populariteit van het imkeren.

Tekst Bob Benschop Beeld RHC VPGO

Vóór 1900 is er slechts een enkele vermelding te vinden over de imkerij op Voorne. Zo kocht Leendert Reyger uit Oostvoorne in 1695 voor 2 pond en 15 schellingen enkele bijenkorven uit de nalatenschap van Jan Engelsz, wat voor die tijd een aanzienlijk bedrag was. In 1707 verhuurde Hessel Cornelisz Hackert uit Nieuwenhoorn een stuk land aan de Achterweg, met als voorwaarde dat hij de bijenkorven mocht laten staan om voor zijn plezier bijen te houden. Lange tijd was honing een belangrijke zoetstof voor koeken, pap en dranken, terwijl van de was schrijfplanken en kaarsen werden gemaakt. In de Middeleeuwen en Vroegmoderne tijd bestonden er in Nederland nog uitgestrekte heidevelden en onontgonnen gebieden waar de bijen ongemoeid hun gang konden gaan. In de loop van de negentiende eeuw verdwenen dit soort landschappen en kwamen er vanuit de koloniën suikerriet en van eigen bodem suikerbieten als alternatief voor de zoete honing. Tegelijkertijd groeide het

besef van de rol van bijen in de bestuiving en dat hun inzet de productie van fruit en andere gewassen kon vergroten. Bijenhouden In 1879 hield onderwijzer Gabriel Gerard Enthoven uit Rockanje een pleidooi voor de bijenteelt. Naar zijn mening was er niets binnen de landbouw dat met zo weinig inspanning en investeringen zoveel opleverde. Het verwonderde hem dan ook dat er zo weinig mensen zich ermee bezighielden. Het duurde nog tot 1903 voordat er in georganiseerd verband bijen werden gehouden. Op woensdag 26 augustus vond in café Dedert in Brielle een vergadering plaats van de Vereniging ter Bevordering der Bijenteelt in Nederland, waar een lid van de provinciale afdeling voorlichting gaf. Hij meende dat Voorne een gunstig gebied was dankzij de bloei van wilgen, koolzaad, paardenbonen en klavers. Aan het einde van de avond waren voldoende aanwezigen enthousiast genoeg om een lokale afdeling op te richten. Het bestuur werd gevormd door onder

36 historie andere de boomkweker Jilles Verschoor uit Zwartewaal en imker Kornelis Ruigendijk uit Zuidland. Datzelfde jaar hield de vereniging een enquête waaruit bleek dat 9 leden op Voorne-Putten 195 bijenvolken hielden, waarvan 93 in strokorven, 5 in boogkorven en 97 in kasten. Bijenparken Kornelis Ruigendijk was in 1888 als imker begonnen. Zonder collega’s in de buurt had hij het vak met kennis uit boeken en kranten in de praktijk geleerd. De ronde, gevlochte korven was hij geleidelijk aan gaan vervangen door kasten, waar de bijen goed in bleken te overwinteren. Hij voederde de bijen in het voorjaar bij, zodat zijn volken het grootst en sterkst waren op het moment dat het koolzaad bloeide. Maar ook op wilgen, bessen, frambozen, vruchtbomen, paardenbonen en vooral witte klaver deden de bijen het goed. In 1904 beschikte hij over 40 strokorven en 50 kasten.

2

Dat bijvoederen gebeurde met suiker dat de overheid verstrekte, en dat door het mengen met enkele stoffen ongeschikt was gemaakt voor menselijke consumptie, zodat er geen accijns over werd geheven. Naarmate de tuinbouw rond Rockanje en Oostvoorne zich uitbreidde, werden er meer bijen gehouden. En de kwaliteit van de honing uit deze streek was uitstekend, zelfs zo goed dat het bij tentoonstellingen in de prijzen viel. Zo ontving Jan Kruik Jansz van Hoeve Kranenhout in Oostvoorne bij een expositie in Heerlen in 1912 de eerste prijs. Promotie In de jaren dertig groeide de promotie voor de bijenteelt. In Oostvoorne kwam een correspondent van de Vereniging tot bevordering van Bijenteelt, waar imkers zich konden melden voor inlichtingen en de goedkope voedersuiker. De vereniging verzorgde regelmatig cursussen. Wouter Vellekoop was een lokale ambassadeur voor de bijenteelt. Tijdens de bijeenkomst van de afdeling Voorne in juni 1938 gebruikte rijksbijenteeltleraar Peet de strokorven van Vellekoop om een jonge moer (koningin) in een bestaand volk te voeren en daarna een zwermend volk in te korven. Ambacht Uiteindelijk hielden veel tuinders bijen voor de bestuiving van de bloesems in kassen of boomgaarden. Ook verhuurden verschillende imkers hun volken voor dat doel. In 1968 kostte een bijenvolk 30 gulden voor een seizoen. In 1965 telde de vereniging voor Bijenteelt 100 leden, maar langzaamaan verminderde de belangstelling. Landbouwschool De Goote in Brielle verzorgde in de jaren zestig en zeventig jaarlijkse vakcursussen over de Bijenteelt. In 1977 was Leen Padmos in Oostvoorne de laatste professionele imker in de regio. Hij had 55 volken met in totaal 1.830.000 bijen. Ze stonden verspreid over de hele regio, langs klavervelden, in de duinen en bij koolzaadvelden. En hij werd zo nu en dan ingeroepen om een zwermend volk in te korven. Tegelijkertijd kreeg de imkerij in de jaren ’80 en ’90 een zweem van folklore over zich heen en werd het als oud ambacht op braderieën en Fokveedagen gepresenteerd, waarbij waskaarsen en honingkoeken werden verkocht. Die tijd is echter voorbij en in de nieuwe eeuw staat de imkerij weer volop in de belangstelling. Met een groeiend bewustzijn rond biodiversiteit en de schadelijke gevolgen van het gebruik van pesticiden hebben de bijen op Voorne niet alleen een rijk verleden, maar ook een bloeiende toekomst.

4

5

7

historie 37

Honing van de dominee Toen dominee Brinkering in 1921 een aanstelling kreeg in Oostvoorne, reisde hij die zomer van Sleen naar Voorne. Bijna een halve eeuw later vertelde zijn vrouw hoe haar man verwoed imker was en ze bij de verhuizing twee korven in de trein meenamen. De conducteur zette hem er in Zwolle uit, waarna de honing lekkende korven in een bagagewagon verder mee mochten. Hij richtte de afdeling Oostvoorne op van de Ned. Ver. voor Bijenteelt, met name om dan de accijnsvrije suiker te kunnen kopen. 9 3

Afbeeldingen

6

1 Een bijenpark op Voorne, dat ingezet werd voor de bestuiving van gewassen 2 P. Schuddebeurs in Nieuwenhoorn verkocht Slingerhoning, genoemd naar de methode waarbij de honing met behulp van een honingslinger uit de raten werd verwijderd. 3 Kranenhout’s Hoeve in Oostvoorne verkocht prijswinnende honing. Jan Kruik was tuinder en boomkweker. 4 Van het bijenpark van Cornelis Ruigendijk in Zuidland waren prentbriefkaarten te koop. 5 De aankondiging van de oprichtingsvergadering van de Vereniging ter Bevordering der Bijenteelt.

8

6 De rijksbijenteeltleraar Peet kwam regelmatig op Voorne langs om cursussen en demonstraties te geven, zo ook in 1939. 7 In de jaren ’50 was het mogelijk om aan de Landbouwschool in Brielle les te krijgen in de bijenteelt, zowel voor beginners als gevorderden. 8 Wouter Vellekoop was een enthousiaste imker, die cursussen verzorgde en producten voor de bijenteelt verkocht. 9 Bijen spreken zoveel tot de verbeelding dat ook kinderen verkleed gingen tijdens de Lampionnenoptocht in Oostvoorne.

38 recreeren

Wandelen Waterbos Voornes Duin VOORNES DUIN STAAT BEKEND ALS HET SOORTENRIJKSTE NATUURGEBIED VAN NEDERLAND. ONTDEK ZELF DE NATUURLIJKE DYNAMIEK VAN VOORNES DUIN TIJDENS EEN WANDELING OVER DE VERNIEUWDE ‘GROENE ROUTE’ DOOR HET WATERBOS. EEN ROUTE VAN 3,6 KILOMETER BESTAANDE UIT DUINEN, VALLEIEN, MOERAS EN BOS. BOSWACHTER MARK POSTMA VERTELT WAT ER ONDERWEG TE ZIEN, HOREN EN BELEVEN VALT.

Vernieuwde ervaring

De Waterbosroute is onlangs vernieuwd. De oude markeringen zijn vervangen door duidelijke bruine paaltjes met groene pijlen. De route is nu zo opgezet dat je haar voor de beste ervaring maar in één richting kunt lopen.

Van bos naar open duinvalleien Wat deze wandeling zo bijzonder maakt, is de variatie in landschap. De route begint in het Waterbos en vervolgens loop je door open duinlandschap met natte en droge valleien, om vervolgens in duingebied terecht te komen. ‘De afwisseling tussen hoogtes, kalkrijke en kalkarme grond, zorgt ervoor dat elk plantje of dier zijn ideale plekje vindt’, vertelt Mark.

Bijzondere bloemen en planten

Om de enorme soortenrijkdom te behouden, voert de boswachter met een ecoloog en een team vrijwilligers, intensief beheer uit. Door te maaien en af te voeren, blijft de bodem voedselarm. Daardoor krijgen zeldzame soorten zoals orchideeën en Salomonszegel de ruimte om te groeien. Mark: ‘Zonder dit beheer zouden deze gebieden snel dichtgroeien met struiken en bomen, waardoor de bijzondere flora verdwijnt’.

Dood hout leeft

Tijdens de wandeling zul je hier en daar omgevallen of dode bomen zien liggen. Mark vertelt: ‘Dode bomen zijn belangrijk voor de biodiversiteit. Ze bieden voedsel en leefruimte aan schimmels, insecten en spechten. Wanneer bomen langs het pad een risico vormen, worden ze veilig neergelegd of ecologisch gesnoeid, zodat ze hun waarde voor de natuur behouden’.

Doelsoorten in Voornes Duin

Het beleid van het gebied is gericht op specifieke 'doelsoorten'. Dat zijn enerzijds planten zoals de vele soorten orchideeën, bijvoorbeeld de bijenorchis. Daarnaast is de Salomonszegel een belangrijke soort die hier veelvuldig voorkomt. Anderzijds gaat het om de zandhagedis. Dit koudbloedige dier heeft de open, zanderige plekken nodig om op te warmen in de zon.

recreeren 39

Tips

Om optimaal te genieten én de natuur te beschermen, geeft Mark de volgende tips:

• Sta af en toe stil: Loop niet alleen maar door • Uitstapje

Een klein uitstapje van de hoofdroute leidt je naar een uitkijkpunt. Vanaf hier heb je een prachtig uitzicht over het gebied en het strand. Je kunt de Hinderplaat zien liggen, een zandbank waar vaak zeehonden liggen te rusten.

Ontdek het zelf

De Waterbosroute laat zien waarom Voornes Duin bekendstaat als een van de meest soortenrijke natuurgebieden van Nederland. Trek de wandelschoenen aan, volg de groene pijlen en ervaar zelf de afwisseling van bos, duinen en duinvalleien.

Vrijwilligers

Nieuwe vrijwilligers zijn altijd welkom. Wie graag buiten bezig is en wil bijdragen aan het behoud van dit bijzondere natuurgebied, kan terecht bij Natuurmonumenten voor meer informatie.

Route

Deze route en andere vindt je op www.natuurmonumenten.nl/voornes-duin

• •

terwijl je kletst, maar neem de tijd om te horen en zien wat er om je heen gebeurt. Blijf op de paden: Dit is belangrijk om grondbroedende vogels, jonge reeën en kwetsbare orchideeën niet te verstoren of te vertrappen. Honden aan de lijn: Zo blijven de duinen een veilige plek voor al het wild. Voor de kinderen: Maak er een spelletje van, zoals een ‘natuurbingo’, en laat ze zoeken naar specifieke bladeren, rupsen of kleuren.

BBQ

42 bbq

Picanha sappig, mals en vol smaak Wie deze zomer indruk wil maken, haalt Brazilië naar de achtertuin met ‘Picanha’. Picanha is momenteel populair onder barbecueliefhebbers, omdat het perfect is voor slow cooking. Dit populaire stuk rundvlees uit Brazilië staat bekend om zijn volle smaak, sappige structuur en typische vetlaag. Om je vingers bij af te likken.

Picanha wordt gesneden uit het staartstuk van het rund en vormt al jarenlang het middelpunt van de traditionele Braziliaanse ‘Churrasco’. Tijdens deze ZuidAmerikaanse grilltraditie draait alles om vuur, eenvoud en kwaliteit. Ook de hele eetbeleving eromheen staat hierbij centraal. Het vlees wordt meestal alleen gekruid met grof zeezout en langzaam boven houtskool gegaard. Door het vlees indirect te bereiden op lage temperatuur blijft het heerlijk mals. Terwijl het vet langzaam smelt, ontstaat de volle barbecuesmaak waar picanha om bekend staat. Zodra de kerntemperatuur rond de 52 à 54 graden ligt, grill je het vlees kort af, op directe hitte voor een krokante buitenkant. Met als resultaat: sappig vlees met een diepe barbecuesmaak.

BBQ TIP

Laat picanha altijd 10 minuten rusten voor je het aansnijdt. Dan blijven de sappen beter behouden en blijft het vlees extra mals.

bbq 43

Recept voor chimichurri Dit heb je nodig: 1 bos platte peterselie 2 tenen knoflook 1 rode peper 2 eetlepels rode wijnazijn 100 ml. olijfolie 1 theelepel oregano peper en grof zout

Chimichurri

Chimichurri is een frisse saus met verse kruiden, olie en knoflook en vult het vlees, dat zacht en mals is, goed aan.

Lekker erbij

Een geslaagde barbecue draait niet alleen om vlees. Gepofte aardappels passen perfect bij langzaam gegaarde picanha. Wikkel grote aardappels in aluminiumfolie en laat ze rustig garen tussen de kolen of op indirect vuur. Serveer ze met kruidenboter, crème fraîche of een lepel chimichurri. Daarnaast doen gegrilde groenten het ook goed op de BBQ. Denk aan paprika, courgette, rode ui en maïskolven. Door ze kort boven het vuur te grillen, ontstaat een lichtzoete en rokerige smaak.

Rookhout

Voor barbecueliefhebbers die graag experimenteren met smaak, is rookhout een mooie toevoeging. Vooral kersenhout combineert uitstekend met rundvlees. Het geeft een milde en licht zoete rooksmaak aan het vlees, zonder dit te overheersen. Een klein handje rookhout op de hete kolen is vaak al voldoende om het vlees een subtiel rookaroma mee te geven.

Cocktail

Om de link met Brazilië helemaal af te maken, mag een caipirinha niet ontbreken. Deze klassieke cocktail wordt gemaakt van limoen, rietsuiker, fijn gemalen ijs en cachaça. Fris, lichtzoet en perfect tijdens een warme zomeravond. Met picanha op de grill, chimichurri op tafel en caipirinha in de hand, haal je de Braziliaanse sfeer gegarandeerd naar je achtertuin.

Zo maak je het: Hak de peterselie fijn en meng deze met de fijngesneden knoflook en rode peper. Voeg vervolgens oregano, rode wijnazijn en olijfolie toe. Laat de saus minimaal een uur rusten zodat alle smaken goed kunnen mengen. Serveer de chimichurri op kamertemperatuur bij de picanha.

Kiwanis...

Opzoek naar helpende handjes De in 1996 opgerichte gemengde serviceclub Kiwanis Brielle met leden uit o.a. Brielle, Oostvoorne, Rockanje en Hellevoetsluis zet zich in voor het welzijn en de ontwikkeling van kinderen. Dat doen we zowel lokaal als wereldwijd: wij zijn deel van een internationaal netwerk van vrijwilligers met een duidelijke missie”, aldus voorzitter Arie van Gorsel, die in 2002 lid werd en die de missie “serving the children of the world” van harte onderstreept.

Hij vervolgt dat de mannen en vrouwen van de actieve en gezellige serviceclub - die tweemaal per maand op dinsdagavond bijeen komen in de vergaderruimte van De Smaeck van Brielle – graag versterking zoeken om hun idealen te verder te kunnen verwezenlijken.

Kennismaken tijdens een stadswandeling

In de piektijd telde de club zo’n 25 leden. Toen konden er grotere projecten worden gerealiseerd. Met een kleiner ledenaantal lukt dat nu niet en daarom is de club op zoek naar uitbreiding. Wie zijn of haar talenten in wil zetten voor een goed doel, nieuwe mensen wil leren kennen en wil bijdragen aan een betere toekomst voor kinderen is dan ook van harte welkom om kennis te komen maken op

dinsdag 25 augustus Kiwanis Brielle organiseert dan aan het einde van de middag een stadswandeling door het mooie

historische Brielle met aansluitend een bijeenkomst in De Smaeck van Brielle. Meedoen? Graag aanmelden via secretariaatkiwanisbrielle@hotmail.com

Golfevent

Ook kunnen belangstellenden zich inschrijven voor het eerstvolgende fundraising evenement van dit jaar op

vrijdag 25 september Op deze dag organiseert Kiwanis Club Brielle bij Golfclub Roxenisse in Melissant een golftoernooi en een golfclinic voor geïnteresseerden en/of beginners. De opbrengst hiervan komt ten goede aan een project voor kinderen uit onze regio die chronisch ziek zijn. De landelijke organisatie Stichting Opkikker maakt voor hen een fijne vakantie met leuke activiteiten mogelijk, samen met hun gezin - en ook samen met lotgenoten.

Projecten

Van Gorsel benadrukt dat Kiwanis Club Brielle zich belangeloos richt op verschillende projecten. De afgelopen periode steunde onze club bijvoorbeeld Stichting Maas in Oostvoorne. Projecten die eveneens werden ondersteund waren onder andere City Kids en De Boegspriet. “Het ene jaar gaan we voor een groot project en dat wisselen we af met één of meerdere kleinere projecten” verduidelijkt Van Gorsel, die stelt dat kinderen altijd centraal zullen staan.

Meer info via de website www.brielle.kiwanis.nl

46 reis

Italië

Turijn en Genua

Wie enkele mooie Noord-Italiaanse steden uitgebreid wil bekijken, moet eens denken aan de combinatie Turijn en Genua. Beide zijn typisch Italiaans, maar ook totaal verschillend. De ideale tijd om deze steden te bezoeken: mei/juni en september. De KLM vliegt rechtstreeks op Turijn (1 uur, 35 minuten) en je verplaatst je in anderhalf uur voor €21 per sneltrein naar Genua. Daar pak je een directe terugvlucht (1 uur, 55 minuten) naar Amsterdam. Uiteraard zijn deze verrassende steden ook zonder veel moeite met de auto te bereiken, maar dan moet je wat meer tijd nemen. Hotels zijn gemakkelijk online te boeken, vaak gaat het om bijzondere doch zeer betaalbare hotels die onderdeel zijn van de vele historische palazzi waarmee Turijn en Genua zo rijk bedeeld zijn. Kortom over reis en verblijf hoef je je, als je deze steden zelfstandig wilt bezoeken, zeker niet druk te maken.

Musea Turijn staat bekend om zijn grote imposante pleinen met daaraan grote paleizen. De Mole Antonelliana domineert de skyline. Deze 167,5 meter hoge toren werd tussen 1862 en 1889 gebouwd door Alessandro Antonelli, een geniale en controversiële architect uit Novara. Het immens grote gebouw herbergt nu een werkelijk fantastisch filmmuseum waar je uren kunt ronddwalen. Een echte publiekstrekker is het Museo Egizio waar zich de grootste collectie Egyptische oudheden buiten Egypte bevindt. Voor de liefhebber! Alleen al in Il Polo Reale, een groot complex met verschillende koninklijke musea in het historische stadshart, kun je uren doorbrengen. Vergeet ook vooral niet rond te dwalen in de Giardini Reali, een enorme tuin direct achter dit in opdracht van de hertogen van Savoye gerealiseerde complex. Werkelijk wonderschoon.

Piazza San Carlo Maar eerst heb je natuurlijk op het Piazza San Carlo bij Caffè San Carlo met grote spiegels met vergulde lijsten en een spectaculaire kroonluchter uit Murano uit 1851 of bij Caffè Torino uit 1903 met een belle-époquesfeer een kopje bicerin gedronken met bijpassende mini-taartjes. Bicerin is een typisch Turijns drankje dat in 1850 ontstond en bestaat uit een deel melk, koffie en gesmolten chocolade. Het drankje wordt geserveerd in een glas en is niet alleen erg machtig maar ook aan de prijs (circa

reis 47

1 4 7

2 5 8

3 €10 tot € 12,50). Maar zeker het proeven waard. In Turijn kun je ook beslist niet heen om de kilometerslange hoge zuilengangen waaraan vele winkels en horecagelegenheden zijn gesitueerd. Je koopt er op regenachtige dagen gegarandeerd droog.

Mooi maar anders Genua, een echte havenstad, is eveneens mooi maar anders. Ook hier vind je de grote monumentale palazzi gelegen aan chique straten als de Via Garibaldi en de Via Balbi. Uiteraard bezoek je in Genua de Porto Antico, de oude haven. Maar ook de moderne havens met de vele enorm grote luxueuze jachten zijn een bezoek waard. Het

6 Palazzo Ducale, het voormalige dogenpaleis, werd rond 1600 gebouwd en biedt nu onder meer onderdak aan grote tentoonstellingsruimten en conferentiezalen. De kathedraal San Lorenzo met overwegend gotische vormen maar met een door Genuese barokkunstenaars gedomineerd interieur, is een wonder van schoonheid. De Piazza Raffaele De Ferrari met zijn majestueuze bronzen fontein is het centrale plein van deze schitterende stad met bijna 700.000 inwoners. Laatste tip: in de buurt van de Porto Antico bevindt zich midden in de rosse buurt de Chiesa San Luca van de bekende families Spinola en Grimaldi. Hier worden regelmatig gratis toegankelijke concerten van hoog niveau.

9 Afbeeldingen De Giardini Reali, de koninklijke tuinen in hartje Turijn (grote foto) 1 Kustgebied Genua 2 Een van de hoge zuilengangen 3 Paleizen aan de Via Garibaldi 4 Museo di Arti Decorative 5 De Mole Antonelliana met daarin het Nationaal Filmmuseum 6 Piazza De Ferrari 7 Piazza San Carlo in Turijn 8 De kathedraal van San Lorenzo 9 Il Polo Reale in hartje Turijn

Vesting 48 evenement

Voor bezoekers zijn de Vestingdagen vooral een weekend vol muziek, historische schepen, markten en gezelligheid. Achter dit evenement gaat een wereld schuil van maandenlange voorbereiding, honderden vrijwilligersuren en een organisatie die al ver voor de zomer op volle toeren draait. Gerard de Werk en Bianca Verbree nemen ons mee achter de schermen. Over maandenlange voorbereiding, slapeloze nachten en vooral de kracht van een betrokken team.

gdagen evenement 49

2.0

12augustus t/m 16

Vrijwilligers Wat ooit begon met het regelen van de oldtimer vrachtwagens, groeide voor Gerard de Werk uit tot een onmisbare rol binnen de organisatie. Al bijna 10 jaar zet hij zich als vrijwilliger in voor de Vestingdagen. Tegenwoordig onderhoudt hij de contacten met sponsoren, bedrijven en artiesten en houdt hij zich bezig met de commerciële kant van het evenement. Toch staat hij zelf liever niet op de voorgrond.

Samenwerken Die samenwerking is volgens Gerard de kracht van het evenement. ‘Achter de schermen werkt een groot team van vrijwilligers, coördinatoren en partners maandenlang samen. Iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid, van veiligheid en logistiek tot de opbouw, techniek, horeca en entertainment. Zonder die inzet zou het evenement simpelweg niet kunnen bestaan.’

Een team dat Hellevoetsluis laat bruisen

50 evenement

Grote motivatie Ook Bianca Verbree speelt daarin een belangrijke rol. Vanuit haar evenementenorganisatie is zij verantwoordelijk voor een groot deel van de voorbereiding en uitvoering. Veiligheidsplannen, vergunningen, de indeling van de Vesting, leveranciers, markten en de complete logistieke organisatie komen uiteindelijk samen in de weken voorafgaand aan het evenement. ‘Al in januari starten we met de eerste overleggen met gemeente, brandweer en politie. Daarna volgen nog maanden van voorbereiding. Het is hard werken, maar we doen het voor die duizenden bezoekers en voor alle ondernemers die uitkijken naar dat weekend,’ vertelt Bianca trots. Bezoekers De Vestingdagen trekken jaarlijks naar schatting tussen de 90.000 en 100.000 bezoekers. Niet alleen de horeca profiteert daarvan. Ook winkeliers, campings, hotels, musea en deelnemers aan de braderie kijken ieder jaar uit naar het evenement. Daarmee zijn de Vestingdagen veel meer dan alleen een gezellig weekend. Bianca merkt dat de impact veel verder gaat dan alleen het evenement zelf. ‘Campings zitten vol, hotels merken het en ook de horeca kijkt uit naar dat weekend.’ ‘Dat betekent ook dat er voortdurend keuzes gemaakt moeten worden. De kosten voor historische schepen, oldtimers en andere attracties stijgen ieder jaar. Daarom verschuift de programmering steeds meer richting muziek, entertainment en activiteiten die een breed publiek aanspreken. Tegelijkertijd blijven we zoeken naar nieuwe elementen, zodat bezoekers ieder jaar weer iets anders kunnen ontdekken.’

Vestingdagen

FESTIVAL

14&15

augustus

evenement 51

Voldoening Ondanks alle drukte blijft de voldoening groot. Gerard geniet vooral van de samenwerking binnen het team. ‘Tijdens de opbouw en het evenement draait iedereen lange dagen en worden er soms maar enkele uren geslapen. Toch zorgt juist die gezamenlijke inzet voor een sterke onderlinge band. Met elkaar werk je maanden toe naar dat ene weekend.’ Voor Bianca geldt hetzelfde. ‘Perfectionisme zit diep in de organisatie. Van nette marktkramen en schone toiletten tot strak geplaatste afzettingen en een logische route door de Vesting: overal wordt over nagedacht. Juist die aandacht voor detail maakt het verschil tussen een goed georganiseerd evenement en een onvergetelijke beleving.’ Kijk voor het programma op www.vestingdagen.nl Fotografie: Wil van Balen

90.000+ bezoekers

Zonnige blik naar buiten

door Briedé Optiek

4e glas gratis bij aanschaf van 2 brillen* *Vraag naar de voorwaarden.