Issuu

Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

Αυτό το χαρτί έχει βάρος 170 γραμμάρια. Όσο μικρότερο είναι το βάρος του, τόσο πιο λεπτό και πιο εύκαμπτο είναι το φύλλο χαρτιού.

Το χαρτί όφσετ είναι πορώδες και, σε αντίθεση με το γυαλιστερό (velvet), απορροφά τα μελάνια.

ΣΤΑ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΑ ΤΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ

Το μέγεθος των γραμμάτων το αποκαλούμε «μέγεθος στοιχείων», το οποίο μετριέται σε στιγμές (1 point = 0,35mm). Το κείμενο αυτό έχει γραμματοσειρά 10.

Η ελβετική βιβλιοδεσία αφήνει τη ράχη του βιβλίου ακάλυπτη. Δεν πρόκειται για κατασκευαστικό σφάλμα!

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Ο συγγραφέας — σ. 6

Η εκδότρια — σ. 10

Η εικονογράφος — σ. 14

Ο γραφίστας — σ. 18

Η υπεύθυνη πωλήσεων — σ. 22

Η τυπογράφος — σ. 26

Ο βιβλιοπώλης — σ. 30

Η κριτικός λογοτεχνίας — σ. 34

Ο βιβλιοθηκάριος — σ. 38

Οι αναγνώστες — σ. 42

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Τα βιβλία μού μιλάνε. Μου διηγούνται ιστορίες, με ταξιδεύουν σ’ άλλους τόπους κι εποχές, με κάνουν να σκέφτομαι, να ονειρεύομαι, να ευχαριστιέμαι, να συζητάω, να κρίνω, να μοιράζομαι. Αφού λοιπόν κρατάς αυτό το βιβλίο σημαίνει πως κι εσύ αγαπάς τη συντροφιά των βιβλίων! Τα ξεφυλλίζεις, χαζεύεις τις εικόνες, μπορεί να διαβάσεις λίγες σελίδες κι αργότερα περισσότερες μέχρι και την τελευταία! Αλλά πώς φτιάχνεται ένα βιβλίο και πώς φτάνει σ’ εσένα; Πρέπει να σου πω πως πρόκειται για μια περιπέτεια με πολλές διαδρομές και πηγαινέλα, συζητήσεις, σχέδια και προσχέδια που κρατάνε όχι μέρες, όχι εβδομάδες αλλά μήνες, και πως χρειάζεται καλή συνεργασία μέχρι να το πάρεις στα χέρια σου. Εμπρός για τη Μεγάλη Περιπέτεια του Βιβλίου! Ακολούθησέ με… στο γραφείο του συγγραφέα, ας πούμε στο δικό μου, επειδή είμαι συγγραφέας. Όταν σκέφτομαι να γράψω ένα καινούργιο βιβλίο, διαλέγω το θέμα μου και φυσικά έχω στο μυαλό μου τους αναγνώστες που θα το διαβάσουν. Να τους ενδιαφέρει, να μην είναι βαρετό, να περάσουν καλά μαζί μας. Σχεδιάζω τα περιεχόμενα, ψάχνω στοιχεία σε άλλα βιβλία, ξεκινάω να γράφω, να σβήνω και να ξαναγράφω κομμάτια, στο μεταξύ μαγειρεύω, βρίσκω μια λέξη που έλειπε, προσθέτω κάτι που ξέχασα, πάω στην αγορά, ποτίζω, συνεχίζω το γράψιμο. Κάποτε είμαι ευχαριστημένη, βάζω τελεία… Και πάω στον εκδότη Ο εκδότης θα παραλάβει το «χειρόγραφο», που δεν είναι γραμμένο με το χέρι όπως παλιά αλλά πληκτρολογημένο στον υπολογιστή. Το διαβάζει και αποφασίζει αν ταιριάζει στο εκδοτικό του πρόγραμμα. Αν ναι, υπογράφεται ένα συμφωνητικό κι ύστερα το γραπτό φεύγει για τον διορθωτή που θα το επιμεληθεί ώστε το κείμενο να λάμπει χωρίς λάθη. Όμως το βιβλίο δεν είναι ακόμα έτοιμο! Νέος προορισμός… το ατελιέ του εικονογράφου Ο εικονογράφος είναι καλλιτέχνης! Είναι αυτός που θα παραλάβει λέξεις, θα τις κάνει εικόνες και χρώματα, θα προσθέσει καινούργιες. Η εικονογράφηση είναι ο δικός του τρόπος να διαβάσει αυτό που έγραψε ο συγγραφέας. Όμως το βιβλίο δεν είναι ακόμα έτοιμο!

Είναι η σειρά του γραφίστα που θα του δώσει την τελική του φυσιογνωμία. Τι μέγεθος και τι σχήμα θα έχει το βιβλίο; Τι γραμματοσειρές θα χρησιμοποιηθούν; Τι είδους χαρτί; Πώς θα συνδυαστούν το κείμενο με τις εικόνες σε κάθε σελίδα; Το εξώφυλλο; Το οπισθόφυλλο; Οι φόδρες; Κι αυτά είναι δική του δουλειά. Το βιβλίο μας είναι σχεδόν έτοιμο. Ώρα για το τυπογραφείο! Ο τυπογράφος θα το τυπώσει, ο βιβλιοδέτης θα το δέσει και σε μερικές μέρες θα το έχουμε στα χέρια μας! Τελειώσαμε; Και ναι και όχι. Λίγη υπομονή, υπάρχουν και άλλα να γίνουν. Είναι η σειρά του υπεύθυνου πωλήσεων του εκδοτικού οίκου που θα βρει τους τρόπους για να γίνει το βιβλίο γνωστό. Τα-ρα-τα-τα! Επιτέλους, το βιβλίο μπορεί να ξεκινήσει ένα ταξίδι με πολλούς σταθμούς! Θα πάει στα βιβλιοπωλεία για να το βρούμε όλοι εμείς οι βιβλιόφιλοι. Θα σταλεί οπωσδήποτε στους κριτικούς λογοτεχνίας, τους έμπειρους αναγνώστες που διαβάζουν μια ζωή, για να γράψουν αμερόληπτα τη γνώμη τους. Οι κριτικοί τεκμηριώνουν την άποψή τους, είτε είναι θετική είτε είναι αρνητική, όπως συμβαίνει καμιά φορά, χωρίς ποτέ να προσβάλλουν τον δημιουργό. Θα φτάσει στη βιβλιοθήκη του σχολείου, της γειτονιάς, της πόλης, θα το παραλάβουν οι βιβλιοθηκάριοι, θα το καταγράψουν, θα το βάλουν στο σωστό τμήμα ανάλογα με το είδος του, και οπ! θα περιμένει να συναντήσει τους αναγνώστες του… Εμάς τους πολλούς που θα ριχτούμε μαζί του σε μια καινούργια περιπέτεια! Στην περιπέτεια της ανάγνωσης! Μαρίζα Ντεκάστρο Συγγραφέας, κριτικός παιδικής λογοτεχνίας

ΣΕΠΤ

Ο συγγραφέας Όλα αρχίζουν με τη συγγραφή! Συνήθως, όταν ακούμε «συγγραφέας» το μυαλό μας πηγαίνει σε κάποιον που γράφει μεγάλα μυθιστορήματα. Ωστόσο, υπάρχουν διαφόρων ειδών βιβλία (παιδικά, νουβέλες, συλλογές διηγημάτων, επιστημονικά δοκίμια κ.ά). Επομένως, υπάρχουν και διαφορετικοί συγγραφείς — το μυθιστόρημα είναι μια μονάχα κατηγορία. Πάντως, όλα τα βιβλία έχουν κάτι κοινό: δεμένα φύλλα χαρτιού που μυρίζουν μελάνι! Τώρα, θα αναρωτιέσαι τι κοινό μπορεί να έχουν ο συγγραφέας ενός κόμικ με τον συγγραφέα ενός τουριστικού οδηγού… Θα σου πω! Μας μεταφέρουν στον κόσμο τους, είτε σκαρώνοντας ιστορίες είτε μεταδίδοντας γνώσεις. Ανάγνωση θα πει να βλέπεις τον κόσμο μέσα από τα μάτια του συγγραφέα!

Η ΧΕΛ

ΩΝΑ

Χ Ε Λ Ω Ν Α

ώνα χελ της ίχνη

Η ΝΑ ΧΕΛΩ Ν Ω Τ ΑΓΚΑΓΛΚΟΣ ΠΑ

Στα ας Ο Μέαγς Άτλ της ώνας χελ

Η ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΕΙΑ ΤΗΣ ΧΕΛΩΝΑΣ

ΧΕΛΩΝ ΤΑ ΚΥΡ Α: ΧΑΡΑΚΤΗΙΑ ΡΙΣΤΙΚΑ -

, ώνα Χελ η φίλ ου ή μ αλ κ

ς Πώ κύπτει προ έα για ; η ιδ βιβλίο ονη ένα από πολύικχάρ! αίρη

ά φν έας Μ ρημα μετ φ ό ε ξα Είτε τη, είτ υγγρα μυθιστ ς ό σ έ ν ο λ α τ ε ε ς μ ίδ αψε ς γγλ ιτία ο τη Η Α εϋ έγρ ιν εξα ν ύπν α! ο ά λ μ Σέλ νκενστ ίδε στ πλάσ υλινγκ ε ό ο α τ ό ρ υ — Ρ τη Φ ρου ό α ζ. K. κ ι ί ατά νο τ ε κ Τ κ α ρ ς ον μ ε τρέ ότ ! ρο α τη το τ ντασί Χάρι Π ιού με εστερ δ σ α ι τ ν ξ άν Η φ σε το ός τα οΜ α έπλ κεια εν ίνο στ δ διάρ το Λον ό απ

Το όνομ α στο εξώ του συγγραφ έα που φυλλο μπορεί διαβάζ πραγμα ο να μην τικό το είναι το υμε υ όνομ προστα α ! Με σκ τέψουν οπ τ τον στε νό τους ην ιδιωτική το ό να υς ζωή γράφο κ ύ κ λ ο , κάποιο υν με ψ ή ι συγγρ ευ Φερνά αφείς ντο Πεσ δώνυμο. Ο Π ορτογά σόα ήτ παράδε λος αν ιγ με τουλ μα: είχε υπογ χαρακτηριστικ ράψει έ άχιστον ό ργ ψευδώ 72 διαφ νυμα! ορετικά α του Επίσης ,α όπως η ρκετές γυναίκ ες συγγ Ορόρ Ν ρ Ζορζ Σ αντ) κα τυπέν (με το ψ αφείς, ι η Σαρ ευδώνυ ψευδώ λ ότ Μπρ νυμο Κ μο ον άρ πολύ π αραδοσ ερ Μπελ) που τέ (με το ιακές κ ζούσαν ανδρικ ο ά ψευδ ώνυμα ινωνίες, επέλε σε τα έργα γ ξαν ια τ με αυτά ους την ίδια α να έχουν ποδοχή των αν δρών!

Δείξε μου το χειρόγραφό σου να σου πω πώς δουλεύεις! Ο Μαρσέλ Προυστ έσβηνε ολόκληρες παραγράφους και μετά τις ξαναέγραφε στα περιθώρια των σελίδων. Όταν ήθελε να κάνει προσθήκες στο κείμενο, έγραφε τα αποσπάσματα σε κομμάτια χαρτιού, τα οποία κολλούσε στις άκρες των τετραδίων του. Τα αποσπάσματα αυτά ονομάζονται «χάρτινα προσχέδια». Η πρακτική αυτή έμοιαζε με το σημερινό copy-paste!

λοπαίδεια Η μεγάλη εγκςυκ της χελώνα χελώνες Τα πάντα για ττοιςντας χελώνες Ανακαλύπ ΧΕΛΩΝΕΣ

Τα χειρόγραφα υπάρχει περίπτωση να χαθούν! Τον Δεκέμβριο του 1966, ο Ζορζ Περέκ άλλαξε σπίτι. Στη μετακόμιση, πήρε δύο όμοιες βαλίτσες, και στη μια τοποθέτησε άχρηστα χαρτιά για πέταμα ενώ στην άλλη τα χειρόγραφα κάποιων έργων του. Είχε βέβαια σκοπό να κρατήσει τη βαλίτσα με τα χειρόγραφα και να ξεφορτωθεί αυτή με τα χαρτιά… Μάντεψε! Έκανε το αντίθετο. Κι έτσι, έχασε ένα από τα πρώτα του έργα, τον Κοντοτιέρο, που βρέθηκε τυχαία το 1982, δέκα χρόνια μετά τον θάνατο του Περέκ — τελικά εκδόθηκε το 2012. Στη γραφομηχανή έχουν «γεννηθεί» πολλά από τα αριστουργήματα του 20ού αιώνα. Αυτή ήταν που έκανε γνωστό το πληκτρολόγιο AZERTY όπως το ξέρουμε σήμερα. Γιατί AZERTY; Επειδή τα γράμματα τοποθετήθηκαν έτσι ώστε όσα εμφανίζονται συχνά μέσα στις λέξεις να είναι πιο απομακρυσμένα μεταξύ τους, για να μη σκαλώνουν οι βραχίονες της γραφομηχανής.

γία Η δημιουρ υ είναι μια ίο ενός βιβλ εται που στηρίζ περιπέτεια ική δουλειά στην ομαδ αφή ρ — η συγγ παραίτητα α ι α δεν είν ήμα αυτής το πρώτο β τειας! της περιπέ

Tο προσχέδι ο ενός βιβλίο υ συνήθως πλ ηκτρολογείτα ι κατευθείαν σ τον υπολογισ τή. Το πληκτρολ όγιο παρουσ ιάζει διαφορές ανά λογα με την καταγωγή το υ συγγραφέα . Για παράδειγ μα, το ισπανι κό πληκτρολόγιο έχει ισπανικό τόνο και ανεστραμμέν ο θαυμαστικό . Το πληκτρολ όγιο στις αγγλόφωνες χώρες και στη ν Ελλάδα έχει διάταξη QW ERTY. Στο ιαπωνικό πληκτρολόγιο η πληκτρολόγησ η είναι φωνη τική. Μετά ο επεξ εργαστής κε ιμένου μεταγράφει τις λέξεις σε ιδεογράμματα .

αυτό όμως , α ί σ ρ εργα ιόντο αχική αφέας Φ ρυθμό ν ο μ υγγρ είται ι τον ε μια θεωρ Ρώσος σ πιταχύνε τά του σ ωση ή φ ε α α να οτύπ ρήμ γγρ τα. Ο Η συ χύει πάν με σκοπό μυθιστο ίναι η απ ε α , σ δεν ι ογιέφσκι γόρευε τ ς οποίας ίμενο. τ ε η α κ τ σ π ο υ ό ά τ ι , τ Ν ής απ υλε ρ φ ο γ α δ ρ ε συγγ γράφο — λόγου σ ύ ο ηση στεν οφορικο γράφ ό ο λ υ ρ δακτ η σύζυγ του π για ε ε στ ν ι έδ γραφ ε και έ ν ά υ ι νε Β αν πο ς έκ υς, έκα ορίς ρήματα υ π ο Μ τ ο λ Ο α ής το οποί ους τίτ ης πλοκ υθισ μ η α τ , τ τ λ ε στο Μισέ λλαζ εξέλιξη ό ρόλο Ά . του α κ την έλει αντι επιμ εις για ιζε σημ ργων! σ έ α ά προτ νικά έπ σμα των ε ε γ λ έ ι τ κα απο ό κ τελι

Η αρχική ιδέα για ένα βιβλίο μπορεί να είναι του εκδότη ο οποίος θα αναθέσει τη δημιουργία του στους καλλιτέχνες. Ένα καινούργιο κόμικ μπορεί να είναι ιδέα ενός εικονογράφου. Σε αυτή την περίπτωση, η δουλειά του κειμενογράφου ακολουθεί. Το pop-up (βιβλίο με τρισδιάστατες εικόνες) μπορεί να είναι πρόταση του κατασκευαστή ο οποίος θα σχεδιάσει το χαρτονένιο δείγμα του βιβλίου πριν το πάρει στα χέρια του ο συγγραφέας.

Πώς π με πο ληρώνετ α πωλε σοστό επ ι ο συγγ ραφ ί της ίται 1 έα της τ 5 τ ιμής, ευρώ κα ιμής του ς; Οι συ γγρα 1,05 ι τ βιβλ ό ο τ σ ε ε φ ίο υ γ του χ υρώ. Τα υ ια κάθε γγραφέα υ. Για πα είς συνή βιβλ θως αρτιο πόλο ράδε ς του ί ο α αλυσ ι ι ίδα τ ύ, το τυπ πα κόστη που αγο αμείβετα γμα, εάν μείβοντα ο με β ου β άση ιβλίο γραφείο του βιβλ ράζεται ε ι με ποσ ένα βιβλ ι οσ τι ίο , υ ίο κ συγγ ραφε ς πωλήσε . Ο εκδότ τη διανο υ περιλα είνος θα τό 7% επ μή κα μβάν ης δ ις πο π ίς ζο ί λ η ρ ίνε ιδ υν μο ο υ ω νάχα υπολογίζ ι προκατ ιάφορου υν: το κό θεί σ α ε ς από τη συ ι πως θα βολή στ κρίκους τος ον σ γγρα κάνε στην υγ ι φή σ ε ολό το βιβλίο γραφέα, . κληρ ο τον Ελάχιστο ι κόσμ ο.

Καλημέρα, σας ευχαριστώ για το χειρόγραφο. Δυστυχώς, το αναγνωστικό κοινό δεν ενδιαφέρεται τόσο για αυτό το θέμα. Εξάλλου, έχουμε ήδη εκδώσει πέρυσι δικό σας έργο που μοιάζει πολύ με αυτό που στείλατε! Γιατί δεν δοκιμάζετε να γράψετε ένα βιβλίο με θέμα όπως...

ΟΚΤΏΒΡΙΟΣ

ΣΥΜΒΟΛΑΙ

ΒΙΒΛΙΑ

Η εκδότρια

Ο πρώτος εκδοτικός φορέας στην Ελλάδα θεωρείται το Τυπογραφείο της Διοίκησης, που ιδρύθηκε το 1821 στην Καλαμάτα.

Στους εκδοτικούς οίκους οι συγγραφείς στέλνουν καθημερινά έναν μεγάλο αριθμό χειρογράφων με την ελπίδα ότι αυτά θα εκδοθούν. Όμως, ελάχιστα βρίσκουν τη θέση τους στα ράφια των βιβλιοπωλείων! Η εκδότρια πριν πάρει την τελική της απόφαση, σκέφτεται πολύ: στηρίζεται στην αισθητική, τη διαίσθηση και τη γνώση της για την αγορά του βιβλίου, με σκοπό να επιλέξει τα έργα που θεωρεί αξιόλογα. Επίσης, δουλειά της είναι να ανακαλύπτει νέα ταλέντα, είτε πρόκειται για συγγραφείς είτε για εικονογράφους… Όμως, το χειρόγραφο που γίνεται δεκτό θα φτάσει τελικά στην έκδοση με μεγάλες αλλαγές! Το κείμενο θα περάσει από μετάφραση, αν είναι γραμμένο σε ξένη γλώσσα, και επιμέλεια, ενώ αν είναι κόμικ ή παιδικό βιβλίο θα εικονογραφηθεί. Στη συνέχεια, ακολουθούν τα στάδια του στησίματος, της επιλογής των διαστάσεων και της επιλογής χαρτιού. Έτσι, η εκδότρια εργάζεται ως μέλος μιας ομάδας που αποτελείται από διάφορους επαγγελματίες με στόχο το βιβλίο να πάρει την τελική του μορφή και να φτάσει στο εμπορικό τμήμα που φροντίζει για την πώληση. 13

Σύμφωνα με το Εθνικό Συνδικάτο Εκδόσεων της Γαλλίας, στη χώρα αυτή υπάρχουν περίπου 10.000 εκδοτικοί οίκοι! Ορισμένοι εκδοτικοί οίκοι εκδίδουν πολύ λίγα βιβλία τον χρόνο, ενώ ορισμένοι άλλοι αποτελούν τεράστιους εκδοτικούς ομίλους. Κάποιοι εκδοτικοί οίκοι εκδίδουν εξειδικευμένα βιβλία (όπως πανεπιστημιακά βιβλία). Στη χώρα μας, έρευνα του ΟΣΔΕΛ (Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου) για τα έτη 2009-2022 εντόπισε 863 ενεργές ελληνικές εκδοτικές επιχειρήσεις!

Μερικές φορές, όταν ένα βιβλίο τελειώσει, το κείμενο αλλάζει λίγο πριν εκδοθεί. Μπορεί να αλλάξει ο τρόπος που γράφει ο συγγραφέας ή να αλλάξουν κάποια πράγματα στην ιστορία. Για παράδειγμα, ένας επιμελητής (δηλαδή κάποιος που βοηθά να γίνει το κείμενο καλύτερο) που λεγόταν Γκόρντον Λις, δούλεψε με τον Αμερικανό συγγραφέα Ρέιμοντ Κάρβερ. Έκοψε πολλά κομμάτια από τα κείμενά του και τα έκανε πιο απλά. Έτσι, τα διηγήματα έγιναν ακόμα πιο δυνατά και πολύ αγαπητά!

Σε έναν εκδοτικό οίκο χίλιες δυο δουλειές πρέπει να γίνουν! Υπάρχουν επαγγελματίες όπως ο διορθωτής κειμένων, ο υπεύθυνος επικοινωνίας, ο γραφίστας, ο γενικός διευθυντής, ο διευθυντής μάρκετινγκ που είναι υπεύθυνος για τη διαφήμιση και προώθηση των βιβλίων, ο υπεύθυνος πνευματικών δικαιωμάτων που επικοινωνεί με εκδότες από το εξωτερικό για να αγοράσει νέα βιβλία, ο μεταφραστής, ο λογιστής… Καθένας έχει τον ρόλο του σε αυτή την αλυσίδα, με στόχο ένα καλό βιβλίο να εκδοθεί και να διαβαστεί από όσο το δυνατόν περισσότερους αναγνώστες!

Σελιδοποίηση «Η μεγάλη περιπέτεια του βιβλίου»

ΝΟ Ω ΕΦ ΣΤΑ! Λ Η Τ ΦΙ Ε Α Ρ ΠΑ ΟΝ ΓΡ ΕΙΓΟΝ Τ ΕΠ

Ραντεβού στον οδοντίατρο: Τρίτη 1:30 μ.μ.

ΘΕΤΙΚΗ

Σ ΚΕ ΨΗ

Το σκίτσο αριστερά παρουσιάζει το σελιδοποιημένο βιβλίο, αφού έχει ολοκληρωθεί το στήσιμο του σώματος. Με άλλα λόγια, το κείμενο εμφανίζεται όπως πρόκειται να τυπωθεί. Ελέγχουμε το σελιδοποιημένο βιβλίο πριν την εκτύπωση, γιατί μας δείχνει την τελική διάταξη του κειμένου, τον αριθμό των σελίδων, την τοποθέτηση των εικόνων και γενικά πώς θα φτάσει τελικά στον αναγνώστη σε έντυπη μορφή!

Να ζητήσω δείγμα χαρτιού

Έλεγχος δοκιμίων

Όταν ένα βιβλίο εκδίδεται για πρώτη φορά στο εξωτερικό, η εκδότρια το αναθέτει σε έναν μεταφραστή για να το μεταφράσει. Στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα πνευματικά δικαιώματα ενός συγγραφέα προστατεύονται για 70 χρόνια μετά τον θάνατό του. Αφού λήξουν τα πνευματικά δικαιώματα, μπορούν να κυκλοφορούν διάφορες εκδόσεις του ίδιου έργου σε διαφορετικές μεταφράσεις. Σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα, το ίδιο έργο έχει εκδοθεί από πολλούς εκδοτικούς οίκους με διαφορετικούς τίτλους!

Κάθε βιβλίο χρειάζεται το κατάλληλο χαρτί! Η εκδότρια επιλέγει χαρτί για το σώμα, δηλαδή τις εσωτερικές σελίδες του βιβλίου, αλλά και για τα εξώφυλλα. Στην επιλογή του χαρτιού σημαντικό ρόλο παίζουν η ποιότητά του, που επηρεάζει και την ποιότητα της εκτύπωσης, το πάχος και η τιμή του. Όμως, δεν είναι πάντοτε εύκολο να παραγγείλεις χαρτί από πριν… Πολλές φορές, η εκδότρια για να διαπιστώσει ότι έχει επιλέξει το καλύτερο δυνατό χαρτί, το αγοράζει και το στέλνει στον βιβλιοδέτη για να της «δέσει» ένα δείγμα της συγκεκριμένης έκδοσης. Το δείγμα αυτό δεν είναι τυπωμένο, δηλαδή αποτελεί μια λευκή έκδοση του βιβλίου. Εάν το εγκρίνει, η εκδότρια αγοράζει το χαρτί από τον χονδρέμπορο χαρτιού. Η ποιότητα του χαρτιού και το τιράζ, δηλαδή σε πόσα αντίτυπα θα τυπωθεί, παίζουν σημαντικό ρόλο στο κόστος παραγωγής και καθορίζουν την τιμή πώλησης του βιβλίου.

ΝΑ ΕΠΙΛΕΞΩ ΤΙΤΛΟ ΕΩΣ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ

Στις 22 του μήνα ραντεβού με τον Αντουάν Πριν την εκτύπωση ενός βιβλίου, η εκδότρια λαμβάνει ένα τυπογραφικό δοκίμιο του βιβλίου, δηλαδή ένα εκτυπωτικό δείγμα του βιβλίου στο χαρτί που επέλεξε. Το δοκίμιο περνάει από έλεγχο για να διαπιστωθεί εάν έχουν «περαστεί» οι τελικές διορθώσεις και, εάν η εκδότρια και ο επιμελητής το εγκρίνουν, ακολουθεί το στάδιο της εκτύπωσης.

Η εικονογράφος Η εικονογράφος αφηγείται τη δική της εκδοχή της ιστορίας, όχι με λέξεις αλλά με εικόνες! Κατά κάποιο τρόπο, είναι και αυτή συγγραφέας! Κόμικς, παιδικά βιβλία, λευκώματα, βιβλία τέχνης… υπάρχουν διαφόρων ειδών εικονογραφημένα βιβλία. Όμως ποια είναι η σειρά; Πρώτα το κείμενο ή πρώτα η εικονογράφηση; Υπάρχει περίπτωση οι εικόνες να έχουν ετοιμαστεί πριν γραφτεί το κείμενο ή μπορεί το κείμενο και οι εικόνες να δουλεύονται παράλληλα από τον συγγραφέα και την εικονογράφο. Υπάρχουν βιβλία που περιέχουν μόνο εικόνες και καθόλου κείμενο, ενώ σε άλλα οι εικόνες μπορεί να πιάνουν μόνο μικρό μέρος της σελίδας. Έτσι, οι εικόνες και τα κείμενα συνδυάζονται με διάφορους τρόπους!

Σ ΟΥ ΑΣ Μ ΥΘ ΕΛΩΝ Ρ Χ ΜΕ

Ο Γάλλος καλλιτέχνης Τομί Ουνγκερέρ, ο δημιουργός των Τριών Ληστών και του Γίγαντα της Ζεράλντα, πέρασε στην παιδική του ηλικία αμέτρητες ώρες αντιγράφοντας τις άπειρες μικρές εικόνες του λεξικού. Ήθελε να μάθει να σχεδιάζει τα πάντα, με κάθε λεπτομέρεια! Ως ενήλικας, όταν τον ρωτούσαν ποιο βιβλίο θα έπαιρνε μαζί του σε ένα ερημονήσι, διάλεγε… την εγκυκλοπαίδεια Larousse!

Η ακουαρέλα (υδατογραφία) έπαιξε καθοριστικό ρόλο στο να γίνει Ο μικρός πρίγκιπας, το διάσημο παραμύθι του Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ, αγαπητό σε όλο τον κόσμο. Εσύ έχεις ζωγραφίσει με ακουαρέλα; Οι νερομπογιές διαλύονται πρώτα σε νερό και μετά απλώνονται η μια επάνω στην άλλη σε στρώσεις. Μόλις στεγνώσουν τα χρώματα, μπορούν να αραιωθούν ξανά εάν έρθουν σε επαφή με νερό. Μα θέλει προσοχή! Πρέπει να χρησιμοποιήσεις την κατάλληλη ποσότητα χρώματος, αλλιώς θα χαθεί η προηγούμενη στρώση! Είναι διαφανή χρώματα, ενώ τα χρώματα γκουάς, που είναι παρόμοια με αυτά της υδατογραφίας, είναι αδιαφανή.

Η χρήση του μολυβιού είναι πολύ διαδεδομένη στη ζωγραφική. Σου δίνει τη δυνατότητα να δημιουργείς διαφόρων ειδών σκιάσεις με λίγες μόνο κινήσεις. Αρκετοί καλλιτέχνες προτιμούν να ζωγραφίζουν με χρωματιστά μολύβια — ίδια με αυτά που ζωγραφίζουν τα μικρά παιδιά! Η Βελγίδα εικονογράφος Κίτι Κρόουθερ, χρησιμοποιεί χρωματιστά μολύβια για τα σχέδιά της και στο τέλος τα περνάει με λαδοπαστέλ.

Η ξυλογραφία είναι μια τεχνική χαρακτικής που λειτουργεί όπως η σφραγίδα: μια ξύλινη πλάκα στην οποία χαράσσονται αναγλυφικές αναπαραστάσεις εμποτίζεται με μελάνι. Μετά, ο ξυλογράφος την πιέζει επάνω στο χαρτί. Από τους μύθους του Αισώπου σε στίχους του Λα Φονταίν μέχρι τα παραμύθια του Σαρλ Περό, ο Γκιστάβ Ντορέ υπήρξε ένας εμβληματικός χαράκτης, το έργο του οποίου εξακολουθεί να εμπνέει τους σύγχρονους εικονογράφους!

Η ΕΚΔΟΤΡΙΑ

Όπως οι περισσότεροι σκιτσογράφοι έτσι και ο Ερζέ, δημιουργός του Τεντέν, πριν τα σκίτσα αυτής της σειράς κόμικς αποκτήσουν την τελική τους μορφή, είχε κάνει πολλές δοκιμές: διέγραφε, έσβηνε, συνέχιζε να σκιτσάρει — και ξανά απ’ την αρχή, μέχρι που βρήκε τη γραμμή που ο ίδιος επιθυμούσε. Στη συνέχεια, αντέγραψε τα σχέδια σε ριζόχαρτο για να δουλέψει επάνω σε αυτά και να τα τελειοποιήσει. Στην τελική φάση, ο Ερζέ ανέθετε στους συνεργάτες του, τους κολορίστες, τον χρωματισμό των σκίτσων.