BOVATINfo 2020-1

2020-1

BOVATINfo Bond van aannemers van tegelwerken in nederland

Reality-check Met OZP-ers!

Kennismaken Met BMN!

Het klimaatsysteem Van Kick Scholten!

vakblad voor de tegelspecialist

Creatief n e r u e l k g e met vo

C

R

AX

IMAL

E

I

T

M

E EA TIVIT

PCI Durapox® Premium Multicolor Epoxyvoegmiddel, leverbaar in elke gewenste kleur Voegmiddel en kit worden naar wens ingekleurd.

Bepaal de juiste kleur met de digitale kleurenscanner.

Onbegrensd aantal kleuren en designmogelijkheden Eenvoudige verwerking, zoals een cementgebonden voegmiddel  Geen achterblijvende epoxysluier  

www.pci-afbouw.nl

mei 2020

Kwartaalagenda In deze rubriek vindt u de belangrijke data voor de tegelbranche.

Uw regio-vergadering, het jubileumfeest van uw bedrijf, de lancering van uw nieuwe product in deze agenda? Mailt u dan AUB uw contactgegevens, de aard van de bijeenkomst, de datum, tijd en locatie naar redactie@bovatin.nl, dan vermelden wij ze in deze agenda!

NB Wilt u een evenement bezoeken? Neem dan altijd eerst even contact op met de organisator!

Bestuur BOVATIN op de donderdagen 28 mei, 27 augustus, 22 november, 17 december, vanaf 14.30 uur. 28 mei zal vermoedelijk nog een ‘Skype-vergadering’ zijn.

Jaarvergadering 18 september (onder voorbehoud) 2020, in Maastricht & bij Mosa.

Tegel Master Roadshow bij ESPEQ 10 juni (onder voorbehoud) 2020.

CERSAIE 28 september tot en met 2 oktober (onder voorbehoud) 2020.

Bestuursvergaderingen zijn in principe besloten, maar u kunt als BOVATIN-lid, wanneer u wilt dat het bestuur uw vraag behandelt, die aan één van de bestuursleden stellen. (mail en adressen zie elders in deze BOVATINfo).

Of mail uw punt dan tenminste 14 dagen voor de betreffende vergadering aan de secretaris, secretaris@bovatin.nl, dan komt uw mail op de agenda.

colofon BOVATINfo is een periodieke uitgave van BOVATIN: de Bond van Aannemers van Tegelwerken in Nederland. Het blad wordt gedrukt op ongechloreerd papier, verspreid in bio-folie en verschijnt vier maal per jaar: in april, juli, oktober/november en januari van het aansluitende jaar.

Oplage: 3000 exemplaren per jaar. Deadlines voor advertenties en kopij: 1 maart, 1 juni, 1 september, 1 december.

Voor informatie: Abonnementen: Secretariaat BOVATIN, tel. 0318 547 366, e-mail bovatin@bovatin.nl Hoofdredactie, advertenties en verspreid nieuws: Remus F.P.M. Aussen, tel. 010 435 22 70 of 06 242 709 53, e-mail redactie@bovatin.nl Art direction en grafisch ontwerp UPPERCASE, www.studiouppercase.nl e-mail hello@studiouppercase.nl, tel. 06 547 448 96 Foto omslag: Royal – Motto by Mosa

VOORWOORD Beste collega’s, Als ondernemer ben je overal op voorbereid. Maar hierop niet.

De Corona-crisis heeft ook de tegelbranche flink geraakt. Natuurlijk, er wordt op de bouwplaatsen nog gewerkt, maar veel woningcorporaties geven geen opdrachten meer voor onderhoud en renovatie van bewoonde complexen. En zelfs de tegelzetters die vooral particuliere klanten hebben, kregen te maken met uitsteltelefoontjes…

Alleen al eind maart kreeg u vier extra nieuwsbrieven in verband met Corona. Activiteiten gingen en gaan niet door; de Jaardag hebben we, zoals u in één van die nieuwsbrieven kon lezen, onder voorbehoud verplaatst naar vrijdag 18 september. De Tegel Master Roadshow van NITA en DURAL plus nog acht fabrikanten had sowieso al te maken met tegenvallende deelnamecijfers, alleen 10 juni staat nog overeind. De Julius van der Werf Huisbeurs, is ook anders georganiseerd; de vier nieuwe ‘Masters’ voor showroommedewerkers, die bijna volgeboekt waren(!) konden ook niet doorgaan. Maar niemand zit hier bij de pakken neer: BOVATIN heeft zich, samen met onze koepelorganisaties MKB Nederland, NOA, Aannemersfederatie en Stichting AFNL/NOA, bij het Rijk hardgemaakt voor goede flankerende regelingen voor bedrijven en ZZP-ers. En die hebben we gekregen. Hebt u uw boekhouder of accountant (of uw vraagbaak bij de Aannemersfederatie!) al ingeschakeld om ondersteuning aan te vragen bij het draaiend houden van uw bedrijf? Of weet u uw weg te vinden in NOW, TOZO, BMKB, GO, WTW en al die andere vaak nieuw in het leven geroepen oplossingen voor ook uw (deels) wegvallende opdrachten?

We hebben onze eerste vergadering via Skype gehouden. En eigenlijk ging dat best goed… Ik hoor al van heel veel mensen en organisaties dat online vergaderen ook ná de Corona-pandemie de standaard voor veel overlegsessies gaat worden. En dat scheelt een hoop reiskosten, -tijd en fileleed… Al moet ik zeggen dat ik daarnaast het persoonlijk contact wel mis… want je moet wel een erg goede camera hebben om elkaar goed in de ogen te kunnen kijken… Maar dat komt wel weer. En nèt voor de uitbraak hadden we een geweldige NK-tegelzetten, een goed overleg over de Bouwbeurs 2021, en er wordt volop gewerkt aan de campagne ter promotie van tegels in combinatie met vloerverwarming. In de volgende editie daarover weer meer!

Ook in deze tijd staat uw brancheorganisatie voor u klaar. We hebben dan ook al de nodige telefoontjes gekregen, en we staan u graag te woord. Ook voor goed nieuws en goede ideeën.

Kortom: de economie en de pandemie zitten elkaar goed dwars.

Laten we hopen dat we er allemaal ongeschonden of op zijn minst gezond en weerbaar uitkomen. Voor wie onverhoopt thuis zit: dat is beslist wennen. Maar laten we in ieder geval proberen er het beste van te maken. Ik heb leren Skypen, en dat was al in de eerste week…

Ik wens u goede zaken, stay safe, Gerard Reus, voorzitter

3

KIESEL BENELUX Onze Hoog-elastische pasta-tegellijm Okamul FP 60.

• Klaar voor gebruik • Hoge standvastigheid • Zeer flexibel • Ook voor groot formaat • Kwaliteit D2TE dus watervast na uitharding • Lange Opentijd • EC 1Plus Lijm • Zeer laag in Prijs • Verpakking: 16 kg Emmer

Kiesel Benelux Anne Frankplein 12 · 5122 CB RIJEN, Nederland Tel. +31 161 244600 · Fax +31 161 240466 www.kiesel.nl · info@kiesel.nl

Download onze App in de Appstore of Google Play Store

5

mei 2020

Inhoud In deze editie 06 De NK Tegelzetten op het ESPEQ Goede wedstrijd!

12 ‘BOVATIN, ‘Bond van Aannemers van Tegelwerk “…Maar wat doen jullie voor ZZP-ers?”

18 Corona Dit was het begin…

20 Schade aan tegelkunstwerk ‘Rolbaantunnel’ A5 Slecht voor de reputatie van tegels! …de tegelschade-detective vertelt…

22 Onvergetelijke momenten In restaurant Octave Thema’s & Toekomst 26 Peter Schenk (BMN Bouwmaterialen) “Ontzorgen, een mooie collectie… en meer scoren met woonkamervloeren!”

32 Ton Scholten Tegels & Sanitair Wat de showroom niet showt…

Kick Scholten over vloerverwarming en -koeling Nieuws en website 39 Italiaanse tegelfabrikanten kiezen voor veilige werkomstandigheden èn voor continuïteit …En presenteren de lente/zomercollectie!

43 Ook organisatie Cersaie volgt de wereldwijde gezondheidssituatie …Maar werkt wel aan de sterkste editie ooit voor 2020 49 Erkenning Verworven Competenties (EVC) Als ervaren tegelzetter verdien je erkenning en waardering!

51 Bouwbeurs 2021 Wordt al aan gewerkt!

Informatie voor de professional 51 Koninklijke Mosa introduceert nieuw consumentenmerk Motto by Mosa 55 De Stelcon staalankerplaat Stalen tegel voor extreme belastingen… Ook de drastische maatregel voor Nederland?

6

59 Een verzuchting van de technisch adviseur…

Met een positief slot!

65 Coba Afbouwproducten Salesteam compleet!

65 In memoriam 76 Nieuwe producten van wedi 71 PCI Durapox Premium Multicolor Nieuw voegmiddel in elke kleur …en de kleurscanner doet een voorstel!

73 MAPEGUARD UM 35 Een compleet systeem 77 Villeroy & Boch Nieuwe catalogi online en op papier!

79 Lezers van Fliesen & Platten Roepen Agrob Buchtal’s ‘KIANO’ collectie uit tot ‘Product of the Year 2020’!

81 Nieuws van Kiwitz

26

83 Nieuwe Geberit douchevloergoot CleanLine80 85 KOMO Keurmerk voor tegelzetbedrijven 86 Nieuws van de BOVATIN Verzekeringsdienst 89 Ik ben geen tegelzetter, maar…

90 Nuttige informatie Voor BOVATIN-leden

32

6

Bovatinfo

7

mei 2020

De NK Tegelzetten op het EsPEQ: goede wedstrijd!

Docent, technisch adviseur en NITAvoorzitter Ton Borrenbergs was begeleider van winnaar Daan Hooglugt: “Eerste en tweede plaats zaten erg dicht bij elkaar.

De deelnemers die uiteindelijk op de derde en vierde plaats kwamen, zijn zelfs gelijk geëindigd. De juryleden hebben, geheel volgens protocol, hun meetbeoordelingen doorgeven aan Skills Nederland. Aldaar heeft de computer de uitslag bepaald.”

En zo kwam het dat Nick Clemens, Rob de Waard, Mathieu van der Belt de winst moesten laten aan Daan Hooglugt. Maar niet zonder strijd, en ook niet zonder hindernissen. En ja, het kwam door deze wedstrijd dat de opkomst voor de (ruim uitgestelde) Nieuwjaarsreceptie van de BOVATINregio Noord-Holland ruim hoger was dan anders…!

8

Bovatinfo

De organisatie en de dag Er werd al maanden aan de wedstrijd gewerkt: Patrick Groot van ESPEQ en BOVATIN-voorzitter Gerard Reus hadden aan de hand van de draaiboeken voor andere wedstrijden de twee dagen in elkaar geschroefd. Altijd leuk: vanuit de geassocieerde BOVATIN-leden was er veel belangstelling om de wedstrijden te sponsoren. Want Rubi (gereedschap), wedi (de ondergrondplaten), Ardex (pastalijm), Eurocol (waterdichtmid-

delen), Coba (primers en voegmateriaal) en Mosa (de tegels) hebben duidelijk hart voor deze wedstrijd. De ruimte zag er zodoende uit als een buitenformaat boksring, waarbinnen uitsluitend de deelnemers tijdens ‘opentijd’ mochten figureren.

De jury discussieerde aan een tafel, tijdens pauzes gingen er schalen met Marsen, Snickers en Nutsen rond. Gedurende de dag kwamen diverse tegelzetters en oud-tegelzetters langs: we herkenden onder andere oud-docent Nico de Moor (foto, zie ook BOVATINfo 2019-1), die verzuchtte dat hij toch vooral uit het zet-tijdperk afkomstig was.

9

mei 2020

Dat Daan Hooglugt de winnaar van het evenement werd, zal niet echt een verrassing geweest zijn: hij is immers ‘World Skills Kazan-veteraan’, en hij kent het wedstrijdritme en de tijdsdruk. Anderzijds: je moet toch maar presteren… En het feit dat de grijze tegel van de opdracht nog net van de vorige productiemethode van Mosa afkomstig waren, zorgde voor een minimaal, maar voor het scherpe oog van de jongens zichtbare extra moeilijkheid. Daan Hooglugt gaf het enige juiste antwoord op de vraag wat hij bij zijn (overigens, wederom trotse) leerbedrijf Loomans gedaan zou hebben als hij tegen een dikteverschil aan zou lopen: “Ik zou onmiddellijk naar

kantoor gebeld hebben. Je gaat niet iets maken dat je bedrijf later in problemen zou kunnen brengen.” Bij de wedstrijd is dat anders: je werkt met wat je krijgt.

10

Bovatinfo

Genoeg leerlingen in opleiding!

‘Skills The Finals’ in Friesland, de week na het NK Tegelzetten, was een mooi evenement. En – zoalsop de sponsorlijst-foto te zien is-BOVATIN sponsort Skills Nederland, dus ook dit evenement.

Volgende keer staan ook de tegelzetters in – dan de RAI, zo is al met Skills Nederland afgesproken.

“We streven er dan naar om 7 deelnemers te sturen, maar ‘we’, dat is wel de branche in zijn geheel, inclusief de scholen en de opleidingscentra.”, vindt Gerard Reus. “Overigens, de kans dat dat lukt is best groot, want we hebben volgens de laatste cijfers zo’n 193 leerling-tegelzetters, en ook diverse jongens die niveau 3 aan het volgen zijn... Daar zitten absoluut kandidaten bij!”

mei 2020

…En het avondprogramma!

Natuurlijk was de borrel na dag 1 van het kampioenschap gezellig, en had ESPEQ voor een eenvoudig doch voedzaam buffet gezorgd. Robert Bloemraad, directeur opleidingen van ESPEQ vertelde (natuurlijk) over de opleiding en de resultaten, maar hij daagde de bezoekers van de receptie ook uit om een ‘pre-jurering’ van de werkstukken te doen. Terwijl de deelnemers terugkwamen van een bioscoopbezoek (‘BadBoys 3’) met hun begeleiders, zagen zij hoe er toch wel discussies binnen de ‘ring’ waren over hun werk; oude en jongere tegelzetters bespraken de voegen, de realisaties van het ontwerp en hoe zij het zelf zouden hebben opgelost. Blijkbaar sluiten URL en BRL toch niet alle discussies uit… Uiteindelijk waren er zes (schaduw-) juryleden die de uitslag juist voorspeld hadden. Daarvan heeft Jim Beentjes (ontving twee bioscoopbonnen) ook nog eens de beste motivatie geschreven, voor een groot deel overeenkomend met die van de jury van de Skills wedstrijd zelf! De andere vijf ‘juryleden’ die de voorspelling van de nummers 1,2 en 3 ook goed hadden, waren: • Albert Sprokkereef • Chris van Herpen • Arjan Koppers • Ton Terol • Tom Sterkman.

Ofwel: volgend jaar bij Skills the Finals in de RAI! En houden we daar dan ook de Nieuwjaarsreceptie van Noord-Holland? ■

11

‘BOVATIN, ‘Bond van Aannemers van Tegelwerken’… “…Maar wat doen jullie voor ZZP-ers?”

mei 2020

13

14

Bovatinfo

Het was al een onderwerp tijdens de Jaarvergadering 2019: veel gesprekken over aansluiten bij NOA dan wel blijven bij Aannemersfederatie, over de CAO, over de Wet Kwaliteitsborging, de BOVATIN Garantieregeling, over de rechtspositie van medewerkers… Maar BOVATIN heeft zo’n 140 ZZP-ers als lid. Die hebben het gevoel dat zij daar niet zo veel mee te maken hebben, zo werd toen al opgemerkt. Terecht? Aanleiding voor secretaris Chris van Herpen en regiobestuurder Robert Hurkmans om daar met een viertal ZZP-ers over van gedachten te wisselen.

Doen we de goede dingen? Ook voor onze ZZP-leden? Is er vraag naar andere diensten, die specifiek de ondernemende ZZP-er ofwel OZP-er op dit moment mist? En, nu we toch aan tafel zitten – wat vinden ze eigenlijk van BOVATIN en ‘hoe het gaat’?

De wereld is veranderd…

Je kunt er niet omheen: in de 70 jaar van het bestaan van BOVATIN is niet alleen het vak, maar zijn ook de tegelzetbedrijven veranderd. En zelfs de jaarvergadering: ‘vroegâh’ een jasje-dasje- en zelfs hoed-bijeenkomst van directeuren, nu ook en vooral een informeel samenzijn… waar ook niet iedereen meer komt. Is dat erg? Dat laatste is jammer, maar dat de wereld veranderd is, daar kun en wil je niet omheen. Zeker nu BOVATIN de laatste jaren steeds meer OZP-ers als lid heeft: die hebben deels andere vragen en belangen dan grote tegelzetbedrijven. Hoe ziet het speelveld er nu uit: er zijn (nog steeds) grote tegelzetbedrijven met personeel, bedrijven met één of twee medewerkers, OZP-ers die niet zelden aan het hoofd staan van een ‘slimme keten’ van bedrijven die bijvoorbeeld

een totaalproduct maken, en ook vaklieden die als ondernemer zijn ingeschreven, maar die toch vooral deel uitmaken van de flexibele schil van bedrijven. BOVATIN heeft en wil al deze ondernemers graag van dienst zijn: om hun diverse belangen en de belangen van de branche te behartigen, om de vakkennis op peil te brengen en te houden, om bedrijven te ondersteunen bij speciale juridische en technische vraagstukken, en om de klant richting de betere tegelzetter te geleiden. Kortom: de BOVATIN-leden hebben een paar jaar terug al, tijdens een jaarvergadering, visie en doelen helder geformuleerd en vastgesteld: het verhaal staat geduldig op de website… Maar levert de bond ook, voor al die verschillende ondernemers, de juiste diensten en producten? Dat is de opdracht van deze middag, en misschien nog wel een paar.

15

mei 2020

“als ZZP-er /OZP-er wil je ook zaken benoemd zien worden die voor ons van belang zijn zoals de Arbeids Ongeschiktheids Verzekering”

Aan tafel!

We zijn te gast bij Robert Hurkmans, directeur Loomans Tegelhandel & Tegelzettersbedrijf, in Someren (puntje Noord-Brabant). ‘We’, dat zijn de al genoemden, plus Erik van Luik (Van Luik Tegelwerken), Pieter Briels (Pieter Briels Tegelwerken), Frank van den Berg (Zet Tegelwerken)en Frank Cranenbroek (CUBO Keramisch Vakspecialist): succesvolle OZP-ers, die van mening zijn dat je lid moet zijn van je brancheorganisatie. Erik van Luik: “Toen ik werknemer was, was ik lid van de CNV. Je moet om advies en ondersteuning érgens terechtkunnen… En je hoort ook zelf voor de belangen van je branche te staan!” Erik ziet hoeveel BOVATIN-tijd er gaat zitten in wel of niet een fusie met NOA, in gesprekken over de CAO, in personeelszaken. “In de maandelijkse nieuwsbrief gaat het 9 van de 10 keer over werkgeverszaken. Goede zaak, ik lees die artikelen desondanks altijd. Terwijl ik geen werkgever ben. Maar als ZZP-er /OZP-er wil je ook zaken benoemd zien worden

die voor ons van belang zijn zoals de Arbeids Ongeschiktheids Verzekering (AOV); hoe je dat als tegelzetter kan regelen, dat mis ik. Belasting- en andere regels speciaal voor ZZP-ers? Ook onze BOVATIN Verzekerings Dienst, ofwel Schouten Zekerheid kon geen betaalbare verzekering leveren die je ook na je 60e nog kun voortzetten… Bovendien vind ik dat het percentage dat BOVATIN ontvangt per verkochte verzekering, aan de leden als korting op hun verzekering bij Schouten gegeven zou moeten worden.”

Frank van den Berg heeft elders zo’n verzekering, maar betaalt er naar zijn mening onevenredig veel voor. “…Ik werk gezond, til gezond, leef gezond en maak geen dubbele werkweken… Maar een tegelzetter die dat allemaal verkeerd doet, betaalt evenveel als ik, en vier keer zoveel als iemand die zittend in een kantoor werkt…! Ik zou zeggen… zet zo’n ‘ongezonde werker’ in een andere verzekerings-prijsklasse…!”

“Genoteerd!”, stelt Chris van Herpen.

“Kom ik op terug. Maar nu iets wat we uitdrukkelijk voor de leden gedaan hebben die veel voor particuliere klanten werken: de BOVATIN Garantieregeling.

Vertellen jullie de voordelen aan je klanten? Krijgen ze de folder van je (downloadbaar op de website, red.)?” “Nee, doen we eigenlijk niets mee…”, realiseren de mannen zich. “Wij krijgen onze klanten via mond-tot-mondreclame… Maar we zouden het er best bij kunnen vertellen.” Robert Hurkmans beaamt dat: “Ik ben vrij actief bezig met reputatiemanagement: ik doe er alles aan om positieve reviews op Internet te hebben en te houden. Dus, als een werk klaar is en netjes opgeleverd, bellen we tóch drie maanden later even op om te checken of men nog steeds blij met ons is. Hoor ik gebrom? Dan doen we daar wat aan.

Dus niet hopen en wachten tot het te laat is… Kijk, dat zou nou eens in een nieuwe NITA-training ‘Ondernemen en verkopen in de Tegelbranche’ behandeld mogen worden…!” Frank van den Berg noemt de

16

Bovatinfo

BOVATIN Garantieregeling wél bij zijn klanten. “Het kan ze net over de streep trekken!” Conclusie: de garantieregeling zouden we samen op de kaart moeten zetten, waarbij de bal vooral bij de leden ligt. Die spreken immers hun klanten, BOVATIN kan uitsluitend via massa- en social media de klanten bereiken.

“Maar eigenlijk zou niet ieder nieuw lid meteen de volledige garantie moeten kunnen geven. Krijg je bij een verzekering ook niet!” Ook dit neemt BOVATIN in onderzoek.

“Een inhoudelijke bijdrage van een NITA-docent aan een training van een fabrikant wordt wel als een plus gezien” NITA…?

Over NITA is men vrij stellig. “Materiaaltrainingen kunnen we ook bij de fabrikanten krijgen. Verkoop- en ondernemingsgerichte trainingen niet, dus daar zit wel een vraag. We komen allemaal uit het vak en zijn gaan ondernemen… Maar dan weet je heel veel niet… Daarnaast: als je niets van ondergronden afweet, wat doe je dan als tegelzetter? Ga dan lekker de beroepsopleiding volgen…!” Een inhoudelijke bijdrage van een NITA-docent aan een training van een fabrikant wordt wel als een plus gezien. Feit is wel: aan tafel zit de ‘fine fleur’ van de Zuidelijke tegelzetters. Maar we weten maar al te goed dat

veel werknemers en ZZP-ers binnen BOVATIN niet over alle kennis beschikken: het aantal schadezaken is en blijft niet alleen zorgwekkend hoog, maar is ook slecht voor de reputatie van tegelwerk. Al is het – en dat is logisch – buiten BOVATIN nog een stuk erger. Bovendien: “Diploma’s, certificaten, KOMOkeurmerk: de particulier checkt onze resultaten in zijn netwerk of op Internet, voor de grote bouwbedrijven telt alleen de prijs. Bij die bedrijven geldt: is er iets mis, dan sta je voor de rechter. Laagste prijs of niet.” Kortom: zoals ook al blijkt uit het te geringe aantal aanmeldingen – zelfs via de geassocieerde leden: NITA wordt niet ‘gedragen’ door de tegelzetters.

Het is niet anders. Al is er wel behoefte aan meer vakkennis op het gebied van aftersales, relatiemarketing, ondernemerschap, juridisch verantwoord offreren. …En onze opvolgers?

Leerlingen opleiden is belangrijk, want alleen dan blijft het vak bestaan. En zonder tegelzetters geen verkoop van tegels en lijmen… Voor ZZP-ers is het aannemen van een leerling lastig. “Maar als groep ZZP-ers zouden we wel een leerling in dienst kunnen hebben!”, vinden de mannen. “Dan kun je bijvoorbeeld tijd inroosteren dat je echt een leerling wat kunt leren, of dat je hem nodig hebt. Dan is die € 17,- per uur geen cent te veel, maar als je hem drie van de vier uur op de bank hebt zitten, tsja, dan kost ‘ie ineens € 68,- per uur… Voor de goede orde, dan willen we wel leerlingen die al wat kunnen, en – niet alle goede tegelzetters zijn goede leermeesters. Moeten we ook eerlijk in zijn.” Robert zegt toe daar- naast een Appgroep – een organisatievorm voor op te zetten.

17

mei 2020

“Voor een ZZP-er geldt: een dag niet aan het werk is een dag niks verdiend, en daar wegen de uurvergoedingen voor bestuursleden niet tegenop” ZZP-ers als nieuwe bestuurders…?

Het geluid van de ZZP-ers en OZP-ers moet natuurlijk ook zijn plek hebben in het BOVATIN-bestuur, wat ook de toekomst wordt. En dat wordt lastig: ZZPers zijn per definitie aan het werk… “Ik kan nog wel eens een dag gemist worden, en dan draait het bedrijf gewoon door,” grapt Robert Hurkmans. Maar het IS natuurlijk wel zo… Voor een ZZP-er geldt: een dag niet aan het werk is een dag niks verdiend, en daar wegen de uurvergoedingen voor bestuursleden niet tegenop. ’s Avonds vergaderen kan een oplossing zijn. Ook hier ligt een opdracht… Want alleen aan deze kleine tafel zit al minstens één geïnteresseerde.

En verder “Bijeenkomsten?

Vergaderingen?

Ze moeten wel gezellig zijn. Voor ons is netwerken gewoon belangrijk… !” Wat de ‘standaard’ dienstverlening van BOVATIN betreft – als ‘Tegel-ANWB’ doet BOVATIN het prima. Al zou het goed zijn als er meer tegelzetters (grote en kleine bedrijven) zich zouden aansluiten. Wat betreft website, Facebook, Nieuwsbrief en BOVATINfo betreft: er wordt nogmaals een ernstig tekort aan ZZP-informatie geconstateerd, dus daar mag de maandelijkse E-Nieuwsbrief flink op verbeteren. De BOVATINfo? Houden zo, vooral de verhalen van en over bedrijven. “En over projecten. Dat hoeven heus niet al-

leen de hippe, grote of fancy projecten te zijn, het is voor ons gewoon óók interessant en inspirerend om te lezen hoe een tegelzetbedrijf een ‘gewone’ badkamer of een ‘standaard’ project op zijn eigen manier goed en winstgevend weet te realiseren…!”

En tot slot: “Goed dat we zo eens om tafel gezeten hebben. Moeten we vaker doen!”

En daar sluiten ook de bestuurders en de schrijver van dit artikel zich bij aan. Het is goed om te weten wat er leeft, dus dit gaat het bestuur vaker- en ook in de andere regio’s doen. Wordt vervolgd! ■

Corona, dit was het begin…

Het Corona-virus heeft de wereld goed getroffen. Nog nooit hoefden de Confindustria Ceramica en Koninklijke Mosa een bericht de wereld in te sturen dat ‘productie en transport gewaarborgd was’. Want niets was meer zeker, en dan kun je maar beter communiceren wat nog wèl zeker is… Hoe het er op DIT moment voor staat, leest u natuurlijk niet in dit blad, want de situatie verandert per dag.

Op Facebook deelden een paar tegelzetters hun situatie.

Het is echt een vreemde wereld…

Foto: Crowf

19

mei 2020

Tom Houwen deelde een tamelijk onuitvoerbaar voorschrift dat in een bouwkeet was gehangen. Hoe houd je daar houd 1,5 meter afstand? Weinig kans als er ‘maximaal 10 man in een bouwkeet’ mogen. Jeroen Blondeau mijdt voorlopig de schaftruimtes…

Jan van den Oetelaar zat in maart nog op een bouwplaats waar gewoon doorgewerkt kon worden.

Maar Marcel ter Haar kreeg al mails en belletjes dat de klanten het eng vinden dat zijn mensen binnen werkten, in bewoonde huizen…

Voor Gwen Suppers, die vooral renovatiewerk bij oudere mensen verrichtte, was het al meteen alarm. Haar klanten belden massaal af. “Dus geen werk nu. Ff rond bellen dus…”

Roel Smits ziet in dat het spannende tijden zijn, ook voor de tegelbranche helaas. Hij hoopt dat de pandemie van korte duur is, zodat het niemand de kop gaat kosten. “Wij proberen in ieder geval door te werken zo lang dat kan en mag. Sterkte de komende tijd allemaal. En blijf gezond!” #jesuistegelgek

Webinar ‘Samen Veilig Doorwerken’ Op 31 maart vond een volledig op de bouwpraktijk gericht webinar plaats: een seminar live op internet, waar men een praktische vertaling kon krijgen van het protocol ‘Samen Veilig Doorwerken’, dat al via de BOVATIN E-Nieuwsbrief onder de leden verspreid was. Johan Timmerman (arbeidsepidemioloog, Volandis) en Theo-Jan Heesen (arbeidshygiënist, ArboTechniek) gaven een toelichting op het protocol. Kijkers, die zich overigens van te voren moesten aanmelden, konden via een vraagmodule bovendien antwoord krijgen op hun prangende vragen. En na afloop kon men via een online-enquête het webinar en de inhoud beoordelen.

Peter Bakkes werkt in principe altijd voor particuliere klanten.

“Zo lang het mag en de klant er niks op tegen heeft werk ik gewoon door.

Marco Smits: “We gaan het zien. Voor ons valt totaal niet te overzien wat het brengt, Of juist niet. Belangrijkste is dat iedereen gezond blijft.”

En daar sluiten we ons bij aan. Op Facebook en via de E-Nieuwsbrief houden we u van de laatste ontwikkelingen op de hoogte: dat wil zeggen, de ontwikkelingen die voor u als ZZP-er of als directeur van een tegelzetbedrijf direct van belang zijn: overheidsregelingen om uw bedrijf, uw werknemers en uw klant(relaties) gezond te houden, speciale gedragsadviezen, enzovoorts. Het is niet makkelijk, en de kans dat het – ook ná de pandemie zelf – niet meteen ‘verder waar we gebleven waren‘ kan zijn, maakt ons er niet geruster op. Maar, zoals de lobby van onze koepelorganisaties MKB Nederland, Aannemersfederatie, Stichting AFNL/NOA er mede voor gezorgd heeft dat er meteen bij aanvang goede regelingen getroffen werden, zo houdt BOVATIN gedurende en na de Corona-pandemie vinger aan de pols, om onze en uw ondersteuningsbehoefte meteen bij de beleidsmakers en bestuurders te bepleiten. Want of dit nu een maand duurt of een jaar: de tegelbranche gaat door. Niet alleen de tegelzetters, maar ook de producenten – die zonder u immers ook geen omzet hebben. Dus – laat ons weten wat er nodig is. Of wat u in positieve en negatieve zin opvalt: ook bij uw opdrachtgevers. Want met uw inbreng wordt uiteindelijk ook overheidsbeleid gemaakt. Plus - u kunt altijd bij uw bestuursleden of bij de adviseurs van de Aannemersfederatie terecht. ■

Het antwoord op de ‘meerijdvraag’ was overigens: ‘alleen als het niet anders kan; wel steeds op dezelfde plek gaan zitten; luchtbehandeling in de auto NIET op circuleren; en tot slot, steeds alle knoppen, het stuur, de handvaten desinfecteren. En na uitstappen handen wassen.’ We hadden er wat twijfels bij…

20

Bovatinfo

Schade aan tegelkunstwerk ‘Rolbaantunnel’ A5: slecht voor de reputatie van tegels! …de tegelschade-detective vertelt…

Het tegel-kunstwerk, bestaande uit zeg 900 meter tegelwerk in de vorm van opstijgende en landende vliegtuigen in de Rolbaantunnel van Rijksweg A5, zal zo ongeveer het meest ‘toevallig’ bekeken tegelkunstwerk van Nederland zijn… Want je rijdt er langs voor- of nadat je onder de Polder/Zwanenburgbaan van Schiphol bent gereden, en je ZIET het. Mogelijk zelfs onbewust. En psychologie is een monster: stel, je bent CEO van een groot bedrijf, je rijdt erlangs, ziet de schade ‘toevallig’, en moet die avond een beslissing nemen over wat er in jouw kantoorpand als vloer- en wandafwerking gekozen wordt. Drie tegen één dat jouw mentale foto van dat tegelgat een beroerde rol speelt bij je keuze… ‘Die tegelzetters, daar kun je niet op bouwen…’ Ook BOVATIN-voorzitter Gerard Reus ergerde zich aan de schade: hoe kun je dit nu zo laten zitten? Is hier Bob de Blindplakker aan het werk geweest? Waarom doet Rijkswaterstaat, immers de eigenaar van het werk, hier niets aan? Wat vindt de kunstenaar ervan? Wat is de oorzaak van de schade? En wat vindt het tegelzetbedrijf zelf ervan? Is er een slepende schadezaak? We zetten als ‘tegelschade-detective’ de feiten op een rij.

mei 2020

Brand!

21 februari 2020 - We hebben de vragen op de Facebookpagina van BOVATIN gezet, een ‘boze’ brief aan Rijkswaterstaat gestuurd, en we zijn in afwachting van de antwoorden. Eén antwoord hebben we (met dank aan Jan Kol jr.): de schade is ontstaan door een autobrand op 12 november 2018. We hebben gevraagd of we een paar foto’s uit de nieuwsarchieven van NH Nieuws mogen gebruiken, en wachten op de reactie van Rijkswaterstaat… En we hebben zelf, vanuit de heup, ook een paar foto’s gemaakt; en, dankzij wat rondlopen op Google Maps (meestal kun je niet op de A5 wandelen…) ontdekten we nog een paar kleine schades. Die zie je waarschijnlijk niet vanuit de auto; het gaat vermoedelijk om indringend water van bovenaf.

3 maart 2020 – Telefoongesprek, nu met de afdeling communicatie van Rijkswaterstaat. Het werk is al van 2003, men kan niet meer achterhalen welk tegelzetbedrijf in opdracht van de toenmalige hoofdaannemer KWS het werk verricht heeft. Ook de kunstenaar die het ontwerp gemaakt heeft is niet te achterhalen. Maar, aldus de voorlichter: “‘Inzet van Rijkswaterstaat is het tegelwerk te herstellen. De procedure om de schade te verhalen loopt nog. Daarom is op dit moment nog niet bekend wanneer de werkzaamheden uitgevoerd worden. De overige schades worden tijdens een later onderhoud hersteld.’

Eurocol doet mee!

2 april 2020 – We horen dat Eurocol destijds de lijm en de voegen (Eurocol speciaallijm 705 en Speciaalvoeg 706) geleverd heeft.

Tsja, zo’n autobrand, daar is niets tegen bestand… Robert van der Laan, Sales Manager Benelux van Eurocol, herkent zich in de visie van BOVATIN: “Uiteraard vinden wij het geen goede zaak dat zo’n kunstwerk er zo lang onttakeld bij staat. Dit kunstwerk was destijds ook voor ons een mooi visitekaartje, en dat zou ook nu nog zo moeten zijn... Het kan inderdaad negatief doorwerken voor de keuze om tegels toe te passen in soortgelijke projecten, dus een snel herstel is wenselijk. Ja, we werken ook graag mee aan een snel herstel in de vorm van materiaal. Het gaat dan wel om herstel van de huidige, zichtbare schade. Ik vind het overigens wel belangrijk dat Rijkswaterstaat hier de regie in zal gaan nemen!”

De restauraties kunnen ons niet snel genoeg gebeurd zijn, maar we moeten nog wel ‘even’ weten welke merken, types, kleuren en tinten tegels er gebruikt zijn, en wie de kunstenaar was. We houden vinger aan de pols. En we houden in de gaten of dit niet te lang gaat duren. Weet u meer? Horen we graag! ■

21

mei 2020

Onvergetelijke momenten in restaurant Octave Restaurant Octave is gevestigd in het grootste museum ter wereld voor Belgische chocolade. Het totale interieurconcept van dit in maart 2019 geopende restaurant (4 van 5 punten in Tripadvisor) komt uit de Antwerpse creatieve studio real. space agency. Blikvanger is de bar: de keramische tegels van Agrob Buchtal zetten de sfeer. Het Chocolate Nation-museum bevindt zich in het centrum van Antwerpen aan het Koningin Astridplein, direct tegenover het centraal station. Verplichte kost voor chocoladeliefhebbers: bezoekers kunnen er de reis van de cacaobonen volgen vanaf hun plaats van herkomst via de Antwerpse haven naar de productie van de beroemde Belgische chocolade. Proeven kan natuurlijk, maar wie culinaire hoogstandjes zoekt, vindt ze in het museumrestaurant Octave, genoemd naar de chocoladepionier Octaaf Callebaut.

23

24

Bovatinfo

“na een dag werken met zo’n lijmbak voel jij je een stuk frisser dan na een dag op je knieën!!”

Chocolade als leidraad Om de link met het chocolademuseum te benadrukken, besloot real. space agency om zowel de botanische oorsprong van de cacaoboon als het industriële aspect van de chocoladeproductie te visualiseren in het interieurconcept. Het ontwerpbureau, dat gespecialiseerd is in retail- en horecaruimten, keek voor het Octave-restaurant naar de huidige trends in de voedingssector, waarin zintuiglijke ervaring een belangrijke plaats inneemt.

Cathinca Arfman, de verantwoordelijke interieurontwerper, gebruikte wit marmer, donker hout voor de meubels of stoelen en banken in natuurlijke kleuren, die werden gecombineerd met industriële materialen zoals staal, bakstenen muren en betonnen vloeren.

De stalen silo, rechts op één van de foto’s, verwijst naar het productieproces.

mei 2020

Keramische tegels als eye catchers De blik van wie binnenkomt, wordt meteen naar de bar getrokken. De bar dankt zijn uitstraling aan de Agrob Buchtal’s Craft-serie, die verticaal is verwerkt. Arfman was vooral gefascineerd door het 3D-effect en het hoogglanzende oppervlak: “Er zijn natuurlijk andere merken die tegels leveren met een 3D-reliëf, maar deze serie van Agrob Buchtal sprong er uit door de bijzondere gevlamde hoogglans-look.”

Craft is een collectie die in combinatie met baktemperatuur en open vlamgeleiding bijzonder heldere en intensieve kleuren mogelijk maakt. De hoogglans glazuren zorgt voor visuele diepte, transparantie en kleurinteractie.

Tegenwoordig worden keramische tegels voornamelijk horizontaal en relatief snel gebakken in een roloven. De Craft-serie wordt juist staand en langzaam gebakken in een klassieke tunneloven. En zo ontstaat de natuurlijke, archaïsche uitstraling.

“De Craft-serie wordt staand en langzaam gebakken in een klassieke tunneloven.”

Craft is verkrijgbaar in diverse varianten en kleuren. Arfman koos voor een blauwgroen gevlamde zogenaamde double tip-tegel. De lichtinval geeft een mooi 3D-effect en daarmee harmonieert het met het ‘botanische’ kleurontwerp van de Octave. ■

www.agrob-buchtal.de www.octaveantwerp.be www.realagency.eu

25

26

& ’s st a em om h T oek T

Peter Schenk (BMN Bouwmaterialen):

“Ontzorgen, een mooie collectie… en meer scoren met woonkamervloeren!”

BMN Bouwmaterialen is geen winkel waar je als professional in de bouw altijd naartoe moet met je bus of aanhanger om je materialen in te kopen. Wie doet dat immers nog…? In deze tijd draait het om “(…)de beste service, de juiste voorraad, flexibele logistiek en vakkundig advies.

Het zijn onze beloftes waarmee wij klanten garanderen altijd te beschikken over de juiste materialen, op de juiste plaats, in de juiste hoeveelheid, op de afgesproken tijd”, zoals op de BMN-website staat. Al kun je ook gewoon naar één van de 81 vestigingen rijden als je iets bijzonders nodig hebt. Want BMN verkoopt niet alleen tegels en tegelzettersbenodigdheden, maar eigenlijk alles wat je nodig hebt voor bouw, verbouw en afbouw. Maar met een warm plekje voor tegels… En, aangezien BMN ontdekte dat BOVATIN en zijn leden interessante partners zijn als het om tegels gaat, besloot de groep om geassocieerd lid te worden. En dat leverde meteen het nodige op…

We maken op de vestiging Delft kennis met Peter Schenk, Regionaal Productspecialist Wand- en vloertegels MiddenNederland, bij BMN Bouwmarkten, en praten bij over vloeren, vloerverwarming en (promotie van) tegels.

Vloerverwarming…? Tegels dus… in het hele appartement!

In het kort: met de lijfspreuk ‘Doen we’ wil BMN samen met aannemers, de medewerkers en de zelfstandigen de kwaliteit van de bouw vergroten.

Door de professionele bouwer een helpende hand te bieden met de eigen BMN-materialen met eigen en bestaande innovaties, en ‘gewoon’ BMN-oplossingen voor de bekende uitdagingen in de bouw. Soms zijn dat slimme tools: een APP en andere ontwikkelingen waarmee BMN het werk letterlijk lichter maakt. Bij BMN kun je dus voor méér dan alleen bouwmaterialen terecht.

En dat geldt beslist voor de keramische tak van BMN: misschien wel het paradepaardje van deze keten van professionele bouwmarkten, met een uitgekiende collectie voor zowel de luxe particuliere-, de projectrenovatie- als de utiliteitsmarkt.

Maar we hebben het meteen over vloeren in koopwoningen. “Waar we te weinig mee scoren naar onze zin, waren de woonkamervloeren. Dus hebben we een brochure gemaakt als inspiratiebron voor consumenten,” vertelt de BMN-manager. “En iedereen met belangstelling voor badkamer, keuken of toilet die bij ons op bezoek komt, krijgt die brochure thuisgestuurd, met een inlegvel erin waarop we een soort standaardprijs geven voor 40 vierkante meter tegels: geleverd en aangebracht, met wat condities erbij. Zo willen we ook de interesse van die mensen wekken voor een woonkamervloer! En wat leuk was: op 13 januari hadden we hier de eerste ’woonkamervloerendag’… Van een project hier in Delft hadden we 40 kopers uitgenodigd, waarvan er uiteindelijk niet alleen 18 kwamen, maar waarvan er ook daadwerkelijk 16 geïnteresseerd waren. Wat gebeurde er: er kwam een vraag van één van de kopers wat nou de geleidingswaarde was van tegels in combinatie met vloerverwarming die op zijn beurt met aardwarmte werd verwarmd.

Nou zit ik zo’n 30 jaar in de tegelbranche, maar die vraag had ik nog nooit gehad… en het is echt een interessante en belangrijke vraag! Dus ik beloofde hem om het uit te zoeken, en er bij hem op terug te komen…

Zo kwam ik op het artikel ‘Vloerverwarming? Iets anders dan tegels is echt onzin…’ (BOVATINfo 2019-3, red.) terecht, en dat heb ik gekopieerd

en naar alle kopers gestuurd. Ik wist natuurlijk al dat consumenten inmiddels gewend zijn aan tegels met een marmer-, of houtlook – maar er zijn er altijd die dan vinden dat ‘als je houtlook mooi vindt, dan neem je toch echt hout!’ Nou, precies die groep die nog twijfelde – en dat was een flinke groep! – kregen we zo dus over de streep… In die appartementen was overal al vloerverwarming aangebracht, en verder geen traditionele CV-radiatoren. Die vloerverwarming wordt ook nog eens volledig met aardwarmte verwarmd, wat voor een lagere aanvoertemperatuur van het water zorgt… .Dus die mensen realiseerden zich nu maar al te goed dat als zij op de vloer iets zouden leggen dat warmte tegenhoudt, ze hun eigen probleem zouden creëren. Dus wat gebeurde er: die mensen kozen niet alleen voor tegels in de woonkamer, maar ook voor tegels in de hal, in de slaapkamer, eigenlijk in het hele appartement! Reken maar uit: 16 appartementen, maal 120 of 130 meter elk… Dat was voor ons echt een ehh… ervaring! Met name het feit dat men in ALLE ruimtes voor tegels koos is een meerwaarde. En, heel veel houtlook! Ja, dat is er al zo’n 15 jaar, maar de nieuwe inzichten over vloerverwarming overtuigden de klanten ervan om niet voor hout of laminaat maar voor houtlook-tegels te kiezen!”

Geluid!

“Kortom, tegels hebben voor de consument belangrijke voordelen. Maar voor we te snel juichen: uitgerekend in appartementen heb je te maken met eisen aan de geluidsisolatie. Daar scoor je met tegels natuurlijk niet automatisch… Hoe werkt dat: veel appartementen worden uitgevoerd met zwevende dekvloeren. Bijvoorbeeld, 70 millimeter dik anhydriet, en daaronder 20 millimeter isolatie. Zoek je het na op internet dan kom je op een isolerende waarde van 18 dB, maar daar zet dus niemand zijn handtekening voor… De ontwikkelaar verwijst naar het bouwbedrijf, dat verwijst naar zijn vloerenleverancier,

die geeft daar ook niet echt een antwoord op… En als ik dan degene ben die de tegels levert, dan wil ik dat antwoord wel kunnen geven. Ofwel – kan BOVATIN zo’n meting doen?”

En dat was voor ons dus een nieuwe vraag. BOVATIN doet dat zelf niet, maar bijvoorbeeld de onafhankelijk technisch adviseur van BOVATIN, Ton Borrenbergs, kan een meting doen of er over adviseren. Feit is wel dat je met zó maar beginnen te leggen op basis van een opgegeven ‘vermoedelijke isolatiewaarde’ van de vloerenlegger, de garantie voor de isolatiewaarde naar je toe trekt. Ofwel, als een buurman een jaar later begint te klagen en de een of andere Rijdende Rechter komt met een geluidstechnisch meetbedrijfje langs dat een te lage waarde vaststelt, dan ligt de bal bij jou.

Peter Schenk: “Nou, we hadden laatst 50 appartementen in Kijkduin… en ook die vraag. De tegelzetter krijgt gewoon geen rond antwoord van het bouwbedrijf. En dan gaan klanten alsnog twijfelen, en kunnen ze zo maar alsnog voor een ander materiaal kiezen… Dus zo’n meetbedrijf kan echt aan de bak!”

Het BOVATIN-standpunt: het zou natuurlijk beter zijn wanneer vloerverwarming niet meer mee gestort wordt, maar achteraf wordt aangebracht in de vorm van een ‘klimaatregelende’ vloer: een naar onderen warmte-isolerende noppenmat, meestal in combinatie met een ontkoppelingssysteem, die ook nog eens een geluidsisolerende waarde heeft.

BMN: ‘Doen we!’ in de praktijk.

Het valt meteen op als je de website www.bmn.nl bezoekt: het motto ‘Doen we’. Een groot deel van de website laat niet zozeer de producten zien die BMN kan leveren, maar vooral alles wat BMN doet om het werk eenvoudiger te maken: van een systeem van facturen dat je zó kunt integreren in je facturatiesoftware tot allerlei manieren om snel te leveren, op locatie, op hoogte, inclusief een sjouwploeg.

Op tegelgebied zijn een serie A-merken zoals Mosa direct leverbaar. “Maar de ‘eindgebruiker’ ofwel de consument kan ook naar ons doorverwezen worden: de tegelzetter, showroom, het klusbedrijf of de aannemer geeft ons internetadres dan door, en via www.bmn.nl/bmn-home kan de consument dan een exclusieve afspraak maken in één van onze showrooms. Ja, alleen op afspraak, en meteen met een vakbekwame adviseur!”

…en de ‘Procasa’-tegellijn.

Uitgerekend BMN’s al bestaande private labeltegelcollectie ‘Procasa’ heeft op dit moment een metamorfose ondergaan. “We zijn klein gestart, met aanvankelijk een serie witte tegeltjes… Toen een vloertegel… en onze 81 vestigingen, die zich eerst zowat elk met een ander merk associeerden, kozen toch voor de zich uitbreidende Procasa-lijn.

Het label heeft zich, onder druk van de klantvraag,

ontwikkeld tot een zeer uitgebreid assortiment, met commercieel succesvolle Europese series, die nu langs deze weg op de Nederlandse markt komen. Met een goede prijs, maar desondanks ook met een hoge kwaliteit. Aan de hand van acht sferen (‘Nature’, ‘Industrial’ en meer) met bijbehorende digitale ‘lookbooks’ kan de eindgebruiker zich op een inspirerende manier een weg banen door het woud aan keuzes dat je nu eenmaal in tegelland hebt. En, zover kan het gaan: Procasa – dat om prijstechnische redenen ook vaak wordt gekozen in de markt van projecten en woningcorporaties – heeft inmiddels naast het nodige aan sanitairpakketten ook een speciale ‘projectenkeuken’, desgewenst inclusief bijpassende inbouwapparatuur. Echt, ik zie ook voor die keuken nog wel een eigen lijntje ontstaan…”

“Ja, www.Procasa.nl begint inmiddels echt een naam te worden. Dat adagium van ‘je bent een bouwmaterialenhandel, dus tegels doe je er een beetje bij’… Nou, dat zijn we ruim gepasseerd! BMN heeft een focus op tegels én sanitair, het complete plaatje. Want dat is waar de eindgebruiker bij onze klanten – de showrooms, de aannemer, de tegelzetter – om vraagt.

Overigens, het luxe sanitair, dat is te vinden in onze showroom in Nieuwegein!”

Duurzaam scoren bij offertetrajecten!

Maar het echte werk gebeurt buiten de showroom. “De binnenstedelijke markt vraagt steeds meer. Het gaat de tegelzetter daar echt niet meer alleen om de prijs van het tegeltje, het gaat erom dat wij op een bepaalde dag tussen 22.30 en 7.30 op driehoog kunnen leveren, een pallet met precies de benodigde materialen voor dat huisnummer, inclusief een Afvalretourstraat als dat zo uitkomt. Daar hebben we onze kooiapen, verreikers en BIGGER Bags voor… Zo ontzorgen wij

waar je het maar wilt en wij het kunnen. Handig, maar ook, in combinatie met onze duurzame materialen, goed voor je score op BREEAM, LEEDS en GPR bij offertetrajecten! Ja, ook daar helpen we graag mee.”

Met de BMN Connect-APP wordt op projectniveau – bij de renovatie van een woningbouwproject bijvoorbeeld – een bibliotheek samengesteld. Schenk: “Degene die beoordeelt wat in zo’n project vervangen moet worden, klikt dat per bouwnummer op zijn I-pad aan voor de bestelling, en alles wordt op de juiste plek en op de juiste tijd geleverd.”

De jonge generatie Als het om de tegelzetter zelf gaat ziet Peter Schenk, met zijn ruim 30 jaar ervaring in de branche, eigenlijk drie ontwikkelingen. “Helaas zijn er de cowboys - bedrijven die het tegelwerk erbij uitvoeren maar die geen tegelzetbedrijven zijn. Cowboys zijn er natuurlijk altijd al geweest, maar er wordt momenteel denk ik, door het tekort aan tegelzetters, nóg wat vaker erg nonchalant omgesprongen met het tegelwerk. Laatst werd ik door een aannemer gebeld over de kwaliteit van de tegels. Nou, dan ga ik langs, dat hoort bij onze service. Had men daar een ploeg het tegelwerk er even ‘bij’ laten doen: een ploeg zonder enige ervaring met tegelwerk, de tegels waren er schots en scheef ingekwakt, gesponsd was er sowieso niet. Er was natuurlijk niks mis met die tegels, en dat heb ik dan ook wel vrij snel duidelijk gemaakt… Maar de reputatieschade voor het product tegels is dan eigenlijk al geschied. Ten tweede: er is een hele generatie jonge tegelzetters en tegelzetbedrijven (vaak ook ‘opvolgers’) die het werk wél serieus nemen. Die weten wat er te koop is, ze weten alles en meer over de verwerking, en ze passen die kennis toe. Die jongens zijn de toekomst van het vak, maar ook de toekomst van BMN!” Wel constateert Schenk dat in de hedendaagse ‘slimme ketens’ weliswaar de tegelzetter of de installateur als

ketenmanager optreedt, maar dat bijvoorbeeld de timmerman iets timmert dat niet berekend is op wat het moet dragen aan sanitair en tegels. “En dat is jammer. We moeten wel de tijd nemen om van elkaar te leren!”, vindt Peter Schenk.

De showroom (Delft) en de tegels We hadden al stiekem een paar blikken in de showroom geworpen. Natuurlijk staat er een flinke expositie exclusief keramiek en mozaïek en is er nog veel meer naast de prominent geëxposeerde collecties van Mosa, Agrob Buchtal, Atlas Concorde, de Florim Group, Pastorelli, Revigres en Mosaico. Maar de Procasa tegelwanden en proefopstellingen zijn absoluut een trekker – precies de formaten en kleuren waar de ‘middle of the road’ markt om vraagt, en voldoende uitstapjes naar ‘boven’. “We leveren ook tegels voor zeg maar de ‘professionele’ markt: zwembaden, scholen, kantoorgebouwen!”

Peter Schenk is al een bekende voor wie vroeger de vestiging van ‘De Boo’ in Delft bezocht (waaronder schrijver dezes, die aldaar in een grijs verleden zijn badkamer uitzocht), maar hij gaat nu zijn expertise op tegelgebied inzetten voor de gehele regio Midden-Nederland. “Dus we gaan elkaar zeker spreken, en ik denk – de BOVATINtegelzetters ook!” ■ www.BMN.nl www.procasa.nl

32

& ’s st a em om h T oek T

Ton Scholten Tegels & Sanitair: wat de showroom niet showt…

Kick Scholten over vloerverwarming en -koeling Een begrip in Noord-Holland en daarbuiten. 46 jaar geleden gestart door Ton en Ineke Scholten in een garagebox, nu al weer heel wat jaren geleid door Kick en Bob Scholten, in een showroom van 1800 vierkante meter… Aan de rand van Uitgeest, direct achter de duinen. En naast Bob’s Party Palace (andere Bob), waar veel ondernemersbijeenkomsten van de regio plaatsvinden. Loodgietersbedrijf ATG werd Ton Scholten Installatietechniek, en dat bedrijf verzorgt nu samen met het moederbedrijf Ton Scholten tegels & sanitair het totaalconcept voor complete badkamers, tegelvloeren inclusief installatiewerk en vloerverwarming. Ineke geniet al enige tijd van haar welverdiende pensioen maar Ton doet nog steeds met veel plezier het inmeetwerk op locatie – want als je zo’n bedrijf hebt opgebouwd laat je dat niet los. En waarom zou je ook…

We geven met de foto’s vanzelfsprekend een indruk van de showroom. Maar, in deze tijd van energietransitie, laten we ook zien waar Kick Scholten de afgelopen jaren veel energie en enthousiasme in heeft gestoken: het unieke koelings- en verwarmingsconcept van het pand. Kosten: 3 120.000,-, inclusief Investeringssubsidie duurzame energie (ISDE) en energie-investeringsaftrek (EIA) van 3 40.000,-. Maar dan heb je ook wat. Vraag is natuurlijk: waarom? En hoe verdien je het terug?

De showroom: totaalconcept…

In de showroom draait het om de details. Natuurlijk spelen tegels, sanitair-objecten en kranen de hoofdrol, maar aangezien handdoekenmandjes tot het totaalconcept behoren, is ook daar een speciaal rek aan gewijd, met een serieus overzicht van wat er op dat terrein te koop is. Wie een totaalconcept verkoopt, neemt ook zo’n schijnbaar futiel mandje serieus. In de showroom op de begane grond bevinden zich met meer dan 60 opstellingen van badkamers, toiletten en een groot aantal gelegde vloeren op de 1e verdieping.

Waarvan altijd wel één of twee ‘in bewerking’, want een showroom kan nooit stilstaan.

Opvallend is de slaapkameropstelling naast een modern bad, pontificaal in de etalage. “We geven bezoekers graag de gedachte mee naar huis dat een bad veel leuker is in een slaapkamer. En dat in een slaapkamer dus ook tegels horen.” legt Kick uit. Tegels zijn er van de grote Spaanse en Italiaanse merken, ook in metaal(dit type niet gezien op CERSAIE!) en 3D. Het sanitair is overwegend modern, en het massieve classicistische bad-op-pootjes op de eerste verdieping is er eigenlijk een beetje verdwaald “Dat ding ga je toch niet fotograferen?!”, vraagt een verbaasde Kick… “Nou, ik vind het wel een opvallend object in zo’n moderne ruimte!”, vindt ondergetekende. En, eerlijk is eerlijk, in zijn soort ‘klopt’ het bad weer wel. Maar we hebben de foto niet gemaakt…

Tegels worden op diverse manieren getoond: in laden, bakken, bokken en ook in vloergedeeltes. Kortom: een klant die zich komt oriënteren kan in gesprek. En aan de hand van tegels, kranen, sanitair en overige objecten (en natuurlijk, de handdoekmandjes) kan er een 3D-ontwerp gemaakt worden. Inclusief alles wat er maar aan bijkomend installatiewerk nodig is. “We zijn een gecertificeerd installatiebedrijf! En ja, we leiden ook altijd tegelzet-leerlingen op…

Dat zijn we aan ons vak verplicht.”

De ‘slimme toiletten’ van Geberit Aquaclean, met reinigingsfunctie, zijn in de showroom te bezichtigen, maar – ze zijn in de toiletgroep ook gewoon in gebruik. Dus wanneer u nu eens zo’n ‘Ik durf het bijna niet te vragen, maar…’-momentje hebt…

Het dak op!

We gaan naar de 2e verdieping van het pand, waar ook de deur naar het dak zich bevindt. Ook hier, te midden van 43 panelen met ieder 30 heatpipes met een vacuümbuis-collector (de solar-zijde) van het systeem, is Kick in zijn element. “Zonnewarmte bestaat voor 20% uit licht, en voor 80% uit stralingswarmte. Bij de traditionele zonnepanelen (PV- panelen) wordt het zonlicht omgezet in elektriciteit. Een zonneboiler gebruikt de zonnestraling . Water vermengd met een antivriesmiddel, in dit geval glycol, wordt langs de heatpipes geleid. Deze werken op die overige 80%! Door toevoeging van glycol aan het water verhogen we het kookpunt, maar verlagen we ook het vriespunt.

Solar-zijdig kan het water-glycolmengsel enorm oplopen tot ver boven 130 graden Celcius. CV-zijdig, in de buffervaten, zal de temperatuur echter nooit hoger worden dan 95 graden; dit dankzij een beveiliging tegen oververhitting. Maar het zou bij stagnatie ver boven 130 graden kunnen worden in de collectorbuizen. Het panelenpark levert theoretisch maximaal 43 maal 3000 watt per paneel = 129 kilowatt, waarmee je dus zo’n 45 wasmachines op vol vermogen zou moeten

kunnen bezighouden. Wanneer de zon zijn best doet is dat ruim voldoende voor de totale verwarming van het pand, de buffervaten worden gevuld en van deze opslag wordt dan ´s avonds nog warmte afgenomen. Daarnaast wordt nog wat elektrische energie gebruikt voor de pompen en de machinerie zelf. Is de temperatuur van de buffervaten onvoldoende dan wordt deze naverwarmd door een kleine CV-ketel. En vergis je niet – dit is een pand uit de jaren ’80, en toen bestond het woord ‘energieneutraal’ nog niet echt, wij hebben toen al het gehele pand uitgevoerd met vloerverwarming, en iedere uitbreiding ook dat komt nu goed van pas! Door de grote glas oppervlakken aan de westzijde en de lage isolatiewaarde van het oude pand kun je niet op heel lage temperatuur stoken en verlies je nogal wat warmte door de beperkte isolatiewaarde, maar ik ben erg benieuwd naar m’n energie-afrekening. Nee, ik heb het nog niet bijgehouden, maar de medewerker van de energiescan stond versteld van het lage gasverbruik… het daadwerkelijke verschil heb ik dus nog niet inzichtelijk, Ik houd het nog even spannend voor mezelf en wacht op de volgende eindafrekening!”

6.000 liter water als ‘batterij’ Zes gecapitonneerde vaten met ieder 1.000 liter water vormen de warmteopslag van het pand. “Het water uit de zonnepanelen gaat natuurlijk niet direct naar de vloerverwarming, dat zou onaangenaam worden met 110 graden op warme dagen…”, legt Scholten uit.

“De buffervaten geven in koude perioden warmte af aan de vloerverwarming, in warme perioden aan de koelmachine. Er is een mengventiel gemonteerd die de warmte terugbrengt naar ± 55/60 graden, langs de CV-ketel. Tsja, ik heb dit allemaal zelf bedacht en aangelegd, samen met een specialist die mij adviseerde. En dan loop je soms tegen problemen aan: bijvoorbeeld, lucht in het systeem waardoor er stoom ontstaat aan de solar-zijde. Dan krijg je dus lekkage. Lucht in het systeem, dat wil je echt niet. Mijn leverancier van de zonneboiler en de ondersteunend technisch adviseur op solar-gebied hadden hiervoor geen oplossing. Ik ben toen maar aan het googelen gegaan, en ik liep tegen overigens zeer betaalbare gecombineerd automatische snelontluchters en luchtafscheiders op, geschikt voor hoge temperaturen die deze luchtbelletjes kunnen breken, opvangen en naar een ventiel leiden.”

Koelen met heet water In een ander deel van de showroom staat de koelinstallatie en op het dak staat ook een flinke Dry-cooler, die samen met een absorptiewarmtepomp de functie heeft van koelmachine. “Die Supro Cooler heeft een capaciteit van zo’n 17 kilowatt, deze wordt aangedreven door de thermische collectoren. De warmtegedreven koelmachine genereert koude van 17°C en slaat dit op in een buffer van 800 liter.

Ook hier dus een geïsoleerd 800 liter-vat, met daarnaast een koelinstallatie die gebruik maakt van silica-gel: hetzelfde materiaal dat je altijd in kleine zakjes bij de verpakking van een elektrisch apparaat vindt. “Hoe dat werkt? In 2 componenten een soort

warmtewisselaar wordt een zodanige onderdruk gecreëerd dat er verdamping op lage temperatuur plaatsvindt. Iedereen weet dat iets onder druk heet wordt… nou, door middel van onderdruk kun je ook afkoeling laten plaatsvinden. En dat is wat hier gebeurt! Het afgekoelde water, zeg maar zo’n graad of 8-17, komt in die opslagtank. En daarmee wordt in de zomer het hele pand gekoeld via dezelfde vloerinstallatie als waar we het ’s winters mee verwarmen!” De aanleiding voor deze operatie: twee airco´s op de verdiepingsvloer waren toe aan vervanging. De absorptie-warmtepomp die nu de vloer koel houd, is de vervanger van deze energieslurpers. Daarnaast heeft vloerkoeling als groot voordeel dat het systeem stil is en dat er geen luchtverplaatsing is. “Een kleine extra investering maar met eigenlijk alleen maar voordelen! Het systeem is er ook voorwoonhuizen, en je kunt dus zelfs koelen met het warmwater van stadsverwarming… En op het dak staan geen lawaaiige buitenunits zoals bij een warmtepomp (NB de herrie van een compressor…), dus ook buiten is het stil!”

Ook koelen via de vloer Als er in de showroom koeling nodig is, dan wordt de koude via de ‘vloerverwarming’ afgegeven op alle drie de verdiepingen. Kick: “Daarmee breng je de binnentemperatuur op een bloedhete zomerdag van zeg 35 naar 30 graden. En op een gewone dag houdt hij het hier lekker koel. Nee, we maken er hier geen Amerikaans hotel van, waar je letterlijk tegen een temperatuurverschil met buiten aanloopt van zo’n 20 graden, dat is helemaal niet eens prettig…”

Zowel voor het verwarmen als voor het koelen – via dezelfde vloerverwarmingsbuizen – komt nogal wat techniek kijken. En die bevindt zich binnen. “Hier en daar hangen nog losse schakelaars, de thermostaat die middels internet automatisch moet worden aangestuurd is nog niet gemonteerd, nog geen tijd voor gehad, dus

nu is er nog dat moment dat de verwarming handmatig moet worden stopgezet wordt en de koeling moet opstarten.” Wie weet dan hoe dat werkt? “Nou ja, ik…!” weet Kick Scholten “En nog een collega van de installatieafdeling hier, hoor… Uiteindelijk is het heel eenvoudig als je het principe weet. Maar het aanleggen van zo’n systeem, met diverse regelingen, stroomrichtingen, zoneventielen,

warmtewisselaars, kleppen en systemen, ja, daar komt wel wat techniek bij kijken. Ik heb er erg veel van geleerd, en heb zo hier en daar ook wel wat ‘leergeld’ betaald… uiteindelijk zie ik het tevens als een soort hobby. Het werkt, het wordt warmer en koeler waar we het willen, en ik reken op een prettige verrassing straks bij de energie-jaarafrekening. Daarnaast hebben we het energieverbruik

en de kosten verminderd en de CO2 uitstoot mee geminimaliseerd. We moeten we allemaal een steentje bijdragen aan een schone wereld!”

Specificaties koel-installatie: Opstelling: Warmte gedreven adsorptie warmtepomp Supro machine: AD16 Adsorptie warmtepomp / koelmachine Koelvermogen: maximaal 16 kW Vermogen verwarming: maximaal 50 kW Temperatuur gekoeld water: 17°C Aandrijftemperatuur: 50°C tot 95°C Koude- en warmteafgifte via: Vloerkoeling, vloerverwarming Back-up voor pieklast: Bestaande split unit (elektrisch gedreven) Energie voor aandrijving: Warm water geleverd door zonnecollectoren Warm water buffer: 5.000 liter Koud water buffer: 1000 liter Re-cool unit: Dry-cooler met sproeiinstallatie van Supro Cooling Zonnecollecotoren: Burg Solar ■ www.tonscholten.nl www.supro-cooling.com

IT’S ALESSANDRO, DAVIDE, ILARIA AND ROBERTO WHO MAKE ITALIAN CERAMICS SO SPECIAL.

CERAMICS OF ITALY. ITALIANS MAKE THE DIFFERENCE. It’s Italians who make the difference. Like Alessandro, Davide, Ilaria and Roberto who work hard every day to ensure that Italian ceramics are the finest in the world. Only the very best manufacturers of Italian ceramic tiles, sanitaryware and tableware are entitled to use the Ceramics of Italy logo which certifies Italian quality, design and style. Always ask for Ceramics of Italy to be sure of the highest levels of excellence in world ceramics.

ceramica.info

The Ceramics of Italy trademark is promoted by Confindustria Ceramica, the Italian Association of Ceramics, and is owned by Edi.Cer. S.p.A. the organizer of Cersaie (International exhibition of ceramic tile and bathroom furnishings - Bologna, 28 September - 2 October 2020 - www.cersaie.it).

mei 2020

Italiaanse tegelfabrikanten kiezen voor veilige werkomstandigheden èn voor continuïteit …en presenteren de lente/zomercollectie!

De Italiaanse keramische industrie in lijn met het onlangs ondertekende protocol tussen de regering, vakbonden en Confindustria - doet al het mogelijke om organisatorische- en preventiemaatregelen door te voeren om werknemers te beschermen, zodat – met gezondheid als eerste prioriteit - de activiteiten van de scheepvaart en de productie voortgezet kunnen worden. Ook doneerde de Confindustria Ceramica in maart € 200.000 aan de Sassuolo Hospital Foundation en aan de ziekenhuizen van de provincie Reggio Emilia in verband met de door het Corona-virus ontstane noodsituatie.

Gezondheid centraal, continuïteit essentieel Men vindt het essentieel dat de activiteiten van Italiaanse keramische bedrijven kunnen worden voortgezet om niet alle investeringen en inspanningen die in de loop van de jaren zijn gedaan, te frustreren, in een bijzonder complexe economische fase op de markten.

Sinds de invoering van de eerste rode zone (meest getroffen gebied met aldaar specifieke maatregelen, red.) hebben de keramische bedrijven, in nauw overleg met de vakbonden over werkplekken en verfrissingszones, de wettelijke afstanden afgedwongen. Ook is het inzetten van vakantiedagen voor gezinsbehoeften vereenvoudigd, zijn trainingen opgeschort en er is voorzien in andere methodes voor het houden van bedrijfsvergaderingen en niet-uitstelbare reizen. Er is wijdverspreide informatie over de bepalingen van de wet en de distributie van beveiligingsapparatuur, indien van toepassing, evenals een frequentere sanering van de diverse werkplekken gerealiseerd.

39

40

Bovatinfo

Cruciaal: vrachtvervoer!

Het vrachtvervoersysteem is een essentiĂŤle schakel in de keramische keten. Om chauffeurs en zeelieden te beschermen, hebben keramische bedrijven maatregelen genomen zoals nieuwe procedures voor binnenkomst, doorreis en vertrek. Dit gebeurt dan op speciale routes en op vooraf afgesproken tijdstippen, zodat onder andere de veilige 1,5 meter tussen mensen in elke situatie kan worden behouden.

ItaliÍ exporteert 85% van zijn tegels. Voor zo’n markt is het essentieel dat de grenzen tussen landen open blijven. Confindustria heeft de EU - die de grenzen bepaalt - gevraagd om duidelijke en eenvoudige regels, geldig voor alle lidstaten, om de handel veilig te beheren.

Aandacht voor de mensen De regering kwam snel tussenbeide om de noodzakelijke sociale vangnetten te verschaffen om het inkomen van werknemers te ondersteunen en om bedrijven te ondersteunen met betrekking tot bijvoorbeeld liquiditeit.

mei 2020

Aandacht voor mensen en hun werkgebied bracht de Algemene Raad van Confindustria Ceramica ertoe om 200.000 euro te doneren aan de Sassuolo Hospital Foundation en, via de Local Health Authority, aan de ziekenhuizen van de provincie Reggio Emilia voor de aankoop van bedden voor de intensieve zorg en om het buitengewone Italiaanse gezondheidssysteem te helpen de Coronanoodsituatie te beheersen.

Maar het goede nieuws: de lente/zomercollectie van 150 fabrikanten staat online! …Maar intussen hebben de ongeveer 150 fabrikanten van de Confindustria Ceramica ook doorgewerkt aan de lente- en zomercollectie. Dus op www.ceramica.info, kopje ‘product trends’ kunt u zo’n 400 productfoto’s en zien van de nieuwste collecties, en u kunt rechtstreeks informatie opvragen bij de betreffende fabrikant. ■

Ook organisatie Cersaie volgt de wereldwijde gezondheidssituatie …maar werkt wel aan de sterkste editie ooit voor 2020 “De gezondheid van elk individu en onze gemeenschap als geheel is altijd onze eerste prioriteit’” laat communicatieman Andrea Serri van het Cersaiepersbureau weten. “Op dit moment (eind maart 2020, red.) zijn onze gedachten bij degenen die besmet zijn door het Corona-virus en hun families, en onze diepste dank gaat uit naar de buitengewone mensen op de Sistema Sanitario Nazionale en de Protezione Civile, die aan het front dag en nacht onvermoeibaar werken om dit wereldwijde probleem op te lossen.”

“De zware maatregelen die de Italiaanse regering heeft genomen en die met respect door haar burgers is opgevolgd, vormen naar onze mening echt de juiste aanpak om de massale verspreiding van het virus op dit moment in te dammen.

Italië is niet het enige land dat met het virus te kampen heeft gehad. Anderen moesten al- of zullen de komende maanden dezelfde weg inslaan. We hebben samengewerkt met een verenigd en ongekend internationaal engagement om deze noodsituatie op te lossen en de economische gevolgen als gevolg daarvan samen op te vangen.”

“Iedereen binnen zijn werk en dagelijks leven moet, in hoe geringe mate ook, bijdragen aan deze enorme wereldwijde inspanning. In dit moeilijke jaar werken het showmanagementteam en de hele Italiaanse keramische tegelindustrie samen, zodat Cersaie, dat van 28 september tot 2 oktober 2020 zal plaatsvinden, een wereldwijde thuisbasis kan blijven voor innovatie en design. Het Cersaieteam volgt strikt de regels voor ‘sociale afstand’ en alle medewerkers werken vanuit huis. Met een robuuste line-up van exposanten kondigt het showmanagement met genoegen een nieuw initiatief voor 2020 aan, de Contract Hall in paviljoen 18. Deze nieuwe tentoonstellingsruimte zal een reeks commerciële producten presenteren en een drukke hub zijn voor programmering en ontmoetingsplekken voor commerciële professionals.”, aldus de heer Serri.

We gaan er optimistisch van uit dat we eind september weer op bezoek gaan bij deze grootste tegelbeurs ter wereld – tevens de enige beurs ter wereld waar, door zijn enorme omvang, niet hoge hakken en glimmend gepoetste herenschoenen, maar sneakers de standaard zijn. ■

www.cersaie.it

41

T SMAR E H T FOR FESSIONAL P RO

Stucco Pakket VOORBEHANDELEN - VULLEN - REPAREREN UITVLAKKEN EN EGALISEREN - GEREEDSCHAPPEN

mei 2020

Erkenning Verworven Competenties (EVC): Als ervaren tegelzetter verdien je erkenning en waardering!

Als je al jaren werkzaam bent, is het vaak normaal geworden dat je elke dag je werk doet. Je bent natuurlijk best een beetje trots en af een toe hoor je “Zo, dat ziet er mooi uit” of “Goed geregeld!” Maar daar blijft het bij, terwijl iedereen behoefte heeft aan een stukje erkenning en waardering. Hoe vaak komt het in de bouw niet voor dat we zeggen “Eerst zien en dan geloven”. Door deze mentaliteit weet misschien lang niet iedereen wat jij in huis hebt? Sommige vakmannen laten dit zien aan de hand van hun diploma of certificaat. Maar als jij jaren geleden op school zat, is je ervaring nu misschien wel veel groter dan blijkt uit het diploma of certificaat van toen.

Claudia Klarenbeek is EVC-adviseur bij VOLANDIS. “Om deze ervaring en vakkennis te meten, hebben we bij Volandisd het EVC-traject. Met dit traject kijken we samen wat je allemaal kunt en welke ervaring je opgedaan hebt.”

van wat je allemaal gedaan hebt als tegelzetter. We leggen deze ervaring langs de lat van de eisen van het diploma allround tegelzetter. Samen met je werkgever kijken we wat de mogelijkheden zijn en wat haalbaar is. Dit leggen we vast in een Persoonlijk EVC-plan (PeP).”

Waarom heeft het zin?

Allereerst: het EVC-traject is géén scholing. Maar het heeft wel zin.

1. Voor jou, omdat je op een rij hebt staan wat je allemaal kunt.

Want in Nederland zijn we vaak erg bescheiden… Maar een advocaat of psychiater in een Amerikaanse TV-serie heeft al zijn diploma’s en certificaten, en soms zelfs zijn cijferlijst, aan de muur hangen! Waarom zou dat zijn…?

2. Voor jouw werkgever, omdat hij met vernieuwde kennis over jouw vakmanschap aan klanten kan uitleggen wat voor vaklieden hij in dienst heeft. En misschien eerder aan jou denkt als er een functie in zijn bedrijf vrijkomt.

3. Ben je ZZP-er? Natuurlijk, je bent zo goed als het laatste project dat je op Facebook hebt gezet. Maar waarom zou jij niet, zoals die Amerikaanse vaklieden, een mooi overzicht van jouw verworven kwaliteiten op je website (laten) zetten?

‘Doe maar gewoon, dan doe je gek genoeg’? Ondernemen is laten zien wat je kunt, en daar opdrachten mee krijgen…!

“De volgende stap is het opbouwen van je ePortfolio. Aan de hand van vragen en opdrachten laat je zien wat je weet en wat je al kunt. Wanneer je klaar bent, worden je vragen en opdrachten, met bewijslast zoals filmpjes, opdrachtbonnen, urenstaten enz. beoordeeld door een inhoudsdeskundige. Aansluitend krijg je een werkplekbezoek en een mondeling eindgesprek. Omdat de inhoudsdeskundige je niet kent, heeft hij jouw e-Portfolio nodig om een beeld van je werk te krijgen tijdens zijn/haar bezoek op jouw werkplek.”

Hoe werkt EVC in de prakrijk?

Hoe mooi is het om deze kennis en kunde voor jezelf en voor anderen inzichtelijk te maken? Als je dan ergens anders aan het werk bent, weet de ander direct wat je kunt.

Klarenbeek: “Tijdens de intake zorg je voor de eerste bewijslast zoals verklaringen, urenstaten, tekeningen en andere bewijzen

Waarom zou je dat willen?

Het is normaal om je werk goed te doen en vaak denk je allang niet meer bij elke handeling na. Ontwikkeling en groei in een functie zijn dan ook lang niet altijd zichtbaar. Je werkt op je routine en vakkennis. Daardoor is niet altijd voelbaar wat je de afgelopen jaren eigenlijk allemaal gedaan en geleerd hebt.

43

44

Bovatinfo | SCHÖNOX Q20 HYBRID

| De nieuwe formule voor meer ontspanning bij het verlijmen van tegels op anhydriet! |

| |www.schoenox.nl www.schoenox.de| |

NIEUW

mei 2020

Dit is één van de belangrijkste redenen om met een EVC-traject te starten. Erkenning en waardering kan zo omgezet worden naar een diploma. En met een ePortfolio laat je concreet zien wat je kunt en op welke niveau je zit met je vakmanschap.

Wie hebben daarbij een rol?

Voor Klarenbeek is het vanzelfsprekend dat je samen bouwt. “Dit geldt ook voor het in beeld brengen van je ervaring. Dit proces is voor iedereen weer anders en veel factoren spelen daarbij een rol. Daarom bestaat de intake uit het verzamelen van informatie over jezelf. Doordat we samen met je werkgever je Persoonlijk EVC-plan bespreken, zorgen we met elkaar dat het plan perfect bij jou past. Zo kies je zelf wie jou het beste kan ondersteunen. Dit kan je werkgever zijn, maar ook iemand uit je directe omgeving bijvoorbeeld je partner. Het gaat om jouw ervaring en daarom vul je het ePortfolio in op jouw manier. “

Wat levert het op?

Veel! En ook dit is voor iedereen anders. De ene deelnemer gaat voor het diploma dat hoort bij zijn huidige functie en de andere voor een ervaringscertificaat. Het is maar net wat het beste bij jou past. Voor de werkgever kan het verrassende inzichten geven in wat zijn werknemer eigenlijk allemaal in huis heeft. Of wat nodig is op het gebied van scholing om nog veiliger te werken. Want veilig werken begint met kennis!

Wat levert het op in de toekomst?

Onze werkzaamheden veranderen. Het vastleggen van je ervaring is de eerste stap waarmee je laat zien wat je nu kunt en wat je nodig hebt voor de toekomst.

Wie kiest voor een EVC-traject?

Volgens de EVC-adviseur hangt dit af van verschillende zaken. “De ene werknemer heeft al een diploma op niveau 2 en functioneert op niveau 3. De andere is voortijdig gestopt met zijn opleiding en is gaan werken. Of er komt vanuit de werkgever de vraag om een diploma te halen omdat het bedrijf aan allerlei eisen moet voldoen zoals BRL. We doen het EVC-traject niet alleen voor bouwplaat personeel, maar ook voor uitvoerders en werkvoorbereiders op kantoor.”

Wat zijn de randvoorwaarden en valkuilen?

Claudia Klarenbeek: “De randvoorwaarden zijn: je bent 23 jaar of ouder, je hebt minimaal 3-5 jaar werkervaring en beschikt over ervaring met de computer of iemand die je hierbij kan helpen.

De uitdaging is vaak : aan de slag gaan! Het is best lastig om je ervaring in een ePortfolio te zetten en het is ook best lastig om dit naast je werk te doen. Want je werkt vaak met je handen en dan moet je aan de slag met een laptop. Natuurlijk helpen we je hiermee! En hoe meer we van je weten, hoe beter we je kunnen helpen. Gelukkig hebben we meer dan 10 jaar ervaring dus als jij ervoor open staat gaat het samen zeker lukken!”

45

46

m

ax

im

aa

l

ve

rm

og

en

VO

OR

GR

OO

TF

OR

M

AA

T

Bovatinfo

rubi.com

T

R

A

N

S

HEAVY DUTY

mei 2020

UIT DE PRAKTIJK Rinie Bakker (uitvoerder): “Iets dat niet goed is, wordt van aandacht echt niet beter!

Rinie Bakker is werkzaam als uitvoerder bij Vastgoed Onderhoud Centrale B.V. “Waarom ik het stimuleer dat jongens uit mijn team zo’n EVC-traject volgen? Ik vind het belangrijk dat ze plezier hebben in hun werk. Ontwikkeling, zelfontplooiing hoort daar bij. Haha, ja, ook als mensen zeggen dat ze daar een hekel aan hebben! Als je geen diploma hebt, is daar vaak een reden voor. In het traditionele onderwijs MOET je gemiddeld alle vakken halen. Maar denk jij nou echt dat als iemand slecht is in taal of rekenen, hij er beter in wordt als een docent daar constant de aandacht op vestigt? Nee, dan kapt zo iemand met zijn opleiding…”

“Kijk, mijn zoon doet een vergelijkbaar traject. Dat zorgt voor zelfvertrouwen, en voor betere kansen op werk. Ik gun het veel werknemers, dat ze ook zo’n kans krijgen! Bij ons bedrijf zijn we altijd – samen met hen! - bezig met de ontwikkeling van onze mensen. Ja, wij hebben een strak systeem van resultaatgesprekken, voortgangsgesprekken, en beoordelingsgesprekken. Zo ontwikkel je samen iets, ik moet altijd een beetje glimlachen als ik een leidinggevende van een ander bedrijf hoor zeggen dat hij die gesprekken niet nodig heeft want ‘hij spreekt ze toch elke dag’… Je wilt toch afspraken maken, en daar op vaste tijden op terugkomen? Dat is duidelijkheid voor allebei… Zo bouwen we wat op, en ik mag wel zeggen dat we een loyaal team hebben… het verloop is bij ons dan ook erg laag!”

Brian Baggerman (tegelzetter): “Ik wil vooruitkijken!”

Brian Baggerman is de eerste van twee tegelzetters die zich middels een EVC-traject voorzien heeft van benodigde certificaten. “Ik heb het naar mijn zin bij dit bedrijf, maar ik wil ook verder groeien.

Tijdens de gesprekken met mijn leidinggevende hebben we het over de mogelijkheden gehad, en hij vond dan wel dat ik ook wat certificaten zou moeten halen. Kijk, ik doe dit werk al jaren, maar ik heb geen diploma. En dat voelde niet goed, ook al kan ik natuurlijk in de praktijk laten zien hoe goed ik in mijn werk ben. En – ik ben nu 34.

Op mijn 45e heb ik dit werk dus 32 jaar gedaan. Ik wil vooruitkijken: daarna wil ik toch iets gaan doen als uitvoerder, in ieder geval niet meer iedere dag dit toch wel zware werk. En natuurlijk, ook ik heb er wel eens aan gedacht om voor mezelf te beginnen, als allround-vakman met een klusbedrijf. Maar nog harder werken dan ik nu al doe? Op jacht naar opdrachten? Ik vind het wel mooi zo, de zekerheid van een goed bedrijf, met 36 uur per week… En (lacht) joh, ik kan die baas van me toch niet laten zitten…?”

Meer praktijkvoorbeelden?

Benieuwd naar de ervaringen van werknemers? Google op ‘Volandis EVC‘ en bekijk de video’s: ‘Van betonstaalvlechter naar instructeur’ en ‘Hoe laat je zien wat je kunt’ ■ Meer informatie: Volandis, Claudia Klarenbeek, c.klarenbeek@volandis.nl, telefoon 0341 - 499 299

47

Voor meer informatie kijk op

tegelgroep.nl

Tegelgroep Nederland biedt een compleet pakket van producten en diensten voor elk denkbare toepassing met tegels. Voor zowel binnen als buiten.

Elk denkbare toepassing, zowel binnen als buiten

Technologische & esthetische ontwikkelingen, kwaliteit, duurzaamheid en service staan altijd voorop.

Met een ijzersterke reputatie op het gebied van logistieke performance, succesvolle innovaties en intensieve samenwerkingen.

Tegelgroep Nederland: partner van en voor Bovatin.

IJzersterke logistieke performance

Intensieve samenwerkingen Tegelgroep Nederland. Postbus 19 6674 ZG Herveld. T. +31(0) 488 470 600 F. +31(0) 488 470 601 info@tegelgroep.nl www.tegelgroep.nl

mei 2020

Bouwbeurs 2021: wordt al aan gewerkt!

In het Beatrixgebouw tegenover de Utrechtse Jaarbeurshallen wordt al volop gewerkt aan het Tegelplein voor de volgende editie van de Bouwbeurs, begin 2021… Er wordt nog volop gebrainstormd, geleerd van de twee eerdere edities, en vooral: er wordt gekeken hoe we op die Bouwbeurs kunnen bereiken wat we willen bereiken: En wat wilden we bereiken: • Tegelzetters, aannemers, opdrachtgevers, showroommedewerkers, architecten en andere co-makers (kortom, de lezers van dit blad) worden in een gezellige sfeer geïnformeerd over de laatste ontwikkelingen op de stands; • We laten bezoekers (opdrachtgevers, beslissers, verwerkers) ervaren hoe goed de combinatie tegels & vloerverwarming werkt!

Was het tegelplein de afgelopen edities vooral een plein om presentaties te geven – dat doen we nu vooral op de stands. Het plein is vooral een gezelligheidsruimte, met horecavoorzieningen.

En de plek waar de wedstrijden (succesnummer van het afgelopen jaar!) gehouden worden. Plus – alle stands komen uit op het plein.

Kortom: we herinneren u er nog aan, maar – komt ook u even langs? ■

www.tegelplein.nl (nog niet in bedrijf, maar binnenkort…!)

49

mei 2020

Koninklijke Mosa introduceert nieuw consumentenmerk: Motto by Mosa Onder de noemer ‘Motto by Mosa’ betreedt Mosa nu opnieuw de Nederlandse consumentenmarkt. De ontwerpers van Mosa ontwikkelden een gloednieuwe collectie Dutch design vloer- en wandtegels, speciaal voor de badkamer en vloeren van woonkamers, keukens en hallen. De collectie bestaat uit designtegels voor verschillende interieurstijlen en budgetten. Binnen het concept staat keuzegemak centraal. Zo zijn er voor de badkamer perfecte tegelcombinaties voor wand en vloer beschikbaar, samengesteld door de ontwerpers van Mosa.

Kijken!

Dankzij een samenwerkingsverband met Douglas & Jones zijn de tegels van Motto by Mosa verkrijgbaar in diverse showrooms in Nederland, zoals bijvoorbeeld bij BOVATIN-lid Jan Groen in Bleiswijk. De showrooms zijn ingericht met interactieve Point of Sale opstellingen waar consumenten de nieuwe tegels kunnen bekijken en bestellen. Geïnteresseerden kunnen ook thuis aan de slag met digitale configurators, om hun eigen vloeren en badkamer vorm te geven.

51

52

Bovatinfo

Terug naar de consumentenmarkt Sinds 1883 produceerde het Maastrichtse bedrijf, naast tafelporselein, vooral tegels.

En, al richt het bedrijf al jarenlang haar pijlers vooral op de internationale architectuur- en dus met name zakelijke markt, zowat iedere Nederlander weet te vertellen dat Mosa tegels maakt en in Nederland produceert. Circa zes miljoen vierkante meter Mosa-tegels vinden dan ook jaarlijks hun weg naar 50 landen op vier continenten.

Maar Mosa’s ontwerpers waren enthousiast om wederom voor de Nederlandse consumentenmarkt aan de slag te gaan, en de naamsbekendheid die Mosa ook bij consumenten heeft behouden zal zich daar beslist uitbetalen. “We vonden inspiratie in de eigenschappen van hout, zand en beton en ontwikkelden op basis daarvan een compleet nieuwe collectie.” aldus Aukje Fleur Janssen, ontwerper bij Mosa.

Aangezien consumenten nog vaak tijdens hun oriëntatiefase op een tegelsite terechtkomen, laat Motto by Mosa op de site goed zien welke voordelen tegels allemaal opleveren. Waaronder natuurlijk alle voordelen van vloerverwarming.

Aangeboden via de bril van de consument!

Natuurlijk krijgen de consumenten ‘hun’ Motto by Mosa op een andere manier aangeboden dan de architecten: Mosa heeft onder architecten een enorm netwerk van trouwe ‘voorschrijvers’, die bediend worden door een gespecialiseerd team van adviseurs. Maar consumenten kopen misschien drie maal in hun leven een nieuwe badkamer (nee, een consument koopt geen ‘tegels’…) of woonkamervloer, dus maken zij hun keuze vaak in een zekere volgorde via vrienden en kennissen, TV, bladen, social media en showroom. Wat social media betreft worden ze goed bediend: zo is Motto by Mosa bijvoorbeeld niet meer weg te denken uit de eerste 30 centimeter Facebook-tijdlijn van deze hoofdredacteur, die natuurlijk wel eens op tegels zoekt…

Er worden geen tegels aangeboden, maar zes badkamerconcepten. Via de Facebookadvertentie kom je bijvoorbeeld meteen in de ‘Royal’ badkamer terecht, maar kun je nog switchen naar ‘Serene’, ‘Noble’, ‘Cosy’, ‘Expressive’ of ‘Natural’ en kun je met de

mei 2020

configurator aan het werk. Daarmee maak je een aantal keuzes in teint, legpatroon of tegel. Anderzijds: wanneer je specifiek voor een woonkamer- of andere vloer aan het kijken bent– dan kun je ook die in sferen aan je voorbij laten komen: ‘Form’, ‘Grain’ en ‘Leaf’ staan voor respectievelijk de sferen van beton (industrieel), zand (spikkels, en als bij-effect: vuil verhullend!) en natuur (warme, natuurlijke kleurbanen met een knipoog naar hout).

Die laatste tegel is wel een bijzondere stap, want Mosa heeft tot dusverre de ‘houtlook’-trend bewust niet gevolgd. En veel fabrikanten hebben inmiddels zo’n tien jaar ervaring bij het steeds natuurgetrouwer en zelfs ‘better than nature’ kopiëren van hout naar keramiek. Maar dat is ook niet wat de ontwerpers van Motto by Mosa lijken te pretenderen. Die ‘knipoog naar hout’ is een slimme knipoog, want ‘Leaf’ oogt meer als een kruising van een steensoort met hout dan dat het hout wil zijn… Zoals een Dominicaner monnik met een even retorische knipoog zou zeggen ‘Dit is geen houtlook, want houtlook bestond al’. En daarmee volgen de ontwerpers van Mosa niet de houtlooktrend, maar zijn ze erin geslaagd toch weer iets unieks te creëren.

Kortom…

Het kon niet uitblijven dat Mosa zijn onverwoestbare naamsbekendheid bij consumenten een keer zou verzilveren. En met deze slimme combinatie van vloer- en badkamersferen, gekoppeld aan een moderne social media-aanpak is die route ook goed ingezet.

Eens zien wat de BOVATIN-tegelzetters er op de jaardag bij Mosa van vinden! ■

www.mottobymosa.com

53

in samenwerking met

Douglas & Jones

Designtegels voor vloeren en badkamers De mooiste designtegels voor vloer en wand die passen bij jouw interieurstijl. Laat je inspireren door de ontwerpers van Mosa. www.mottobymosa.com

mei 2020

De Stelcon staalankerplaat: stalen tegel voor extreme belastingen …Ook de drastische maatregel voor Nederland?

Iedereen kent ze. Van die plekken in een loods, fabriek, hotelkeuken of magazijn waar een paar tegels steevast kapot gaan.

Niet omdat er slecht vakwerk is geleverd, maar gewoon omdat die tegels zulke klappen krijgen, en met een zo hoge puntbelasting te maken hebben dat ze scheuren, afbrokkelen, breken of gewoon van dag tot dag verder verpulveren. Hoe dan ook, ze gaan kapot. Alsof er iemand dag in, dag uit met een voorhamer of een pikhouweel op die tegels staat te beuken… In Duitsland kiest men dan voor ‘ankerplaten’: stalen tegels met aan de onderkant speciale ‘ankers’. Deze platen kunnen zó in een mortelbed geplaatst worden, en de ankers verankeren ze in de mortel. Maar wie plaatst ze? En wie kan beoordelen of er, in verband met het gebruik van een bepaalde vloer of loskade, speciale maatregelen getroffen moeten worden? De tegelzetter? Wie een paar jaar dit blad gelezen heeft, weet dat de tegelzetter in zijn vak álles tegenkomt. En dus ook weet voor welk extreme gebruik drastische maatregelen nodig zijn. Hoe dan ook – marktverkenner Joop Kolkman (Vortekx, rechts op de foto)) en productmanager Waldemar Holeczek (Stelcon) zien ook in Nederland kansen voor de staalankerplaat: het product is immers in Duitsland een begrip. Maar is iets dat een succes is in Duitsland, ook automatisch een succes in Nederland? Je zou in dit geval zeggen… Maar de heren winnen advies bij BOVATIN in. En BOVATIN’s technisch adviseur Ton Borrenbergs zat natuurlijk ook aan tafel.

Stelcon… klinkt bekend!

De heer Holeczek is inmiddels zo’n 24 jaar werkzaam bij BTE Stelcon Handel GmbH, in allerlei functies. Zo kwam hij in het verleden, als buitendienstmedewerker, ook vaak op locaties waar schade ontstaan was. “Ik ben nèt niet bij de ontwikkeling van de staalankerplaat aanwezig geweest, maar ik heb hem wel sindsdien steeds als oplossing voor een veelvoud aan problemen mogen aanbieden. En het zegt wel iets dat er inmiddels weliswaar diverse uitvoeringen zijn in plaatstaal, verzinkt of roestvrijstaal, met ronde- of juist scherpe hoeken, en zelfs een

slipvast-versie… maar aan het concept is niets veranderd. Zoals ook de legendarische ‘Stelcon Plaat’ sinds 1937 in Nederland gemaakt wordt door een bedrijf uit hetzelfde concern, echter actief op een geheel ander terrein – hoewel ook bestemd voor een stevige ondergrond om op te werken. Stelcon, dat inmiddels ruim 100 jaar bestaat, wil nu in Nederland naast die welhaast spreekwoordelijke met ijzeren banden afgewerkte betonplaten eigenlijk best een tweede ‘legende’ creëren… Maar dan nu met de tegelzetters.

De staalankerplaat: wat kan hij? Wat doet hij?

3 millimeter dik, geen slijtage, bestand tegen de zwaarste slag- en stootbelastingen, geschikt als transportbaan voor lasten met een gering volume en een hoog gewicht (puntbelasting maximaal, kleine wieltjes…): kortom, een prima oplossing voor overslag, laadvloeren van supermarkten, ruimtes met machines die regelmatig verplaatst moeten kunnen worden – de lijst is eindeloos. Ook technisch adviseur Ton Borrenbergs ziet diverse situaties voor zich waar deze platen een rol kunnen spelen. “Ik denk aan de zwaar belaste tegelvloeren van bakkerijen, metaalbewerkingsbedrijven, drukkerijen, onderhoudshallen… plaatsen waar rond de dilataties zo’n plaat prima de klappen op kan vangen… Of waar kleine teflon wieltjes gebruikt worden

55

56

Bovatinfo

mei 2020

om grote installaties verplaatsbaar te houden. Of het overgangsgebied tussen een laadperron en de opslagplaats voor containers: we kennen allemaal die beschadigde kanten van zulke ruimtes… maar even denkend aan de grote temperatuursverschillen in Nederland: hoe gedragen metalen ‘tegels’ zich daarbij naar hun ondergrond” “Die ankers vangen, vanzelfsprekend in de juiste ondergrond, echt alles op!”, weet de productmanager. “Ja, en iedere ruimte stelt zo zijn eigen eisen! Waar roest een risico is, kunnen verzinkte of roestvrijstalen platen een betere oplossing zijn.

Soms moeten ze naadloos aansluiten en kies je de uitvoering met een scherpe rand, soms moeten ze juist een ronde hoek maken. Slipvast? R10 of 11, dankzij de ‘kraag’ rond de 33 ankergaten per plaat. Ze meten 30x30 centimeter!”

Net als tegels, moet ook de staalankerplaat vakkundig bevestigd worden. Nu houden die 33 gewelfde ankers, zoals Stelcon’s Waldemar Holeczek stelt, ongetwijfeld de plaat wel vast aan het beton, maar er moet wel een ondergrond opgebouwd worden en gevoegd zoals ’t hoort.

Daar kan de lijmfabrikant van advies zijn, en Stelcon heeft natuurlijk zelf ook zijn voorschriften. Want die plaat kan dan wel belastingen opvangen conform belastinggroep 1 (DIN 18560), de ondergrond moet ook (heel) wat kunnen hebben – en ook die maakt deel uit van het vakgebied van de tegelzetter.

Dus nu…?

“Hoe sterk deze tegel ook is, de vloer is zo sterk als het vakmanschap van wie hem plaatst!”, herhaalt Waldemar Holeczek met klem. “En daar willen we een kwaliteitsslag maken. We hebben toch in Duitsland wat kwaliteitsproblemen in de verwerking gehad - en we willen nu ook hier graag de beste verwerkers… Daarom zijn we hier! En, gezien de zware taak die deze tegels moeten – en ook tientallen jaren KUNNEN - verrichten, er is ook best financiële ruimte voor het vakmanschap van de tegelzetter. Ga maar na: de platen kosten ongeveer € 6,- per stuk, € 7,- voor de ‘scherpe’, € 9,- voor de verzinkte en € 32,- voor de roestvrijstalen versie… Er zijn er ongeveer 11 nodig per vierkante meter. Dus reken maar uit… je gaat er geen complete hallen mee leggen, maar ze voegen een mooie extra optie toe aan je aanbod. We verzorgen graag demonstraties… En dan weet een echte tegelzetter voldoende!” ■ Meer weten? Vragen? www.staalankerplaat.nl w.holeczek@stelcon-handel.de, tel. +49 173 995 3638 j.stempher@stelcon-handel.de, tel. +49 208 302 4673

57

raimondispa.com

de meest compLete Lijn gereedscHappen voor groot formaat tegeLs

met ingang van vandaag staan we aan jouw kant

LeveLLing

positioneren

LeveLLing

HandeLing

snijden

nat en droog zagen

aankLoppen

mei 2020

Door: Ton Borrenbergs

Een verzuchting van de technisch adviseur… met een positief slot!

Ter introductie: ik ben Ton Borrenbergs, technisch adviseur voor aannemers van tegelwerken in Nederland. Begin jaren tachtig ben ik begonnen als tegelzetter, misschien wel onbewust extra gemotiveerd omdat ik amateur-geoloog ben en steenachtige mineralen het leven hebben gecreëerd... en je als tegelzetter met die materialen, léven mag creëren in de leefomgeving van je klanten... Via een loopbaantraject (2006) ben ik bovendien in het onderwijs terecht gekomen. In Mierlo ligt een groot bouw opleidingsbedrijf, en hier heb ik de kans gekregen om jonge tegelzetters op te leiden. Ik vertel het wel eens aan vrienden en familie, en dan krijg ik regelmatig de vraag ‘bestaat dat nog, een opleiding voor tegelzetters…?’. Als keramisch fanaticus raakt dat me natuurlijk. Maar er is meer. Daarover deze… verzuchting.

Misschien wel het eeuwig dilemma van een technisch adviseur: je wordt vaak te laat bij zaken betrokken. En dan krijg je de vraag om de schade te beoordelen… maar iemand wil liever niet horen dat hij een fout gemaakt heeft…

Corona-crisis, ook tijd om eens na te denken Rond 2013 heeft BOVATIN-secretaris Chris van Herpen mij benaderd met de vraag of ik technisch adviseur voor BOVATIN wilde worden. Piet Bakker, mijn voorganger, wilde het stokje overdragen. Met veel praktijkervaring zowel binnen mijn eigen tegelzettersbedrijf als bij het bouwonderwijs heb ik deze taak op me genomen. Ondertussen heb ik tientallen BOVATIN-leden mogen adviseren en trainen, en heb ik – dan als onafhankelijk adviseur - in tientallen expertises mogen bemiddelen. En dankzij het internationale netwerk van de Technische Commissie van de EUF heb ik ERG veel kennis opgedaan.

Nu zitten we momenteel met die enorme Corona-crisis, welke mij en velen van jullie ongevraagd de tijd geeft om eens na te gaan denken: hoe sta ik in mijn vak? Wat ‘is’ het vak, en welke rol kan ik daar als adviseur, als docent en als tegelzetter in vervullen?

Om met die eerste twee vragen te beginnen: de laatste 10-15 jaar is er een enorme versnippering van vakkrachten gekomen.

Veel tegelzetters in loondienst hebben ervoor gekozen om al-

leen verder te gaan. Waarom? Mogelijk gedwongen? Of voelt men onvoldoende waardering voor het vakmanschap? Spreekt het ‘eigen baas’ zijn meer aan? Ik vraag me af of dit een goede ontwikkeling geweest is voor de tegelzettersbranche. Het mes snijdt aan twee kanten. Wanneer je goed werk verricht, ontvang je ook een goede waardering. Maar wie leidt de jonge vakman/vrouw op? Een OZP-er heeft in zijn bedrijf meestal geen plaats voor een leerling.

59

60

Bovatinfo

Plussen en minnen: Ik denk dat de echte ondernemer, die zijn risico’s overziet en waar nodig indekt, zijn vak bijhoudt en zich ervan bewust is dat hij geen 50 jaar lang zwaar werk kan doen en dus zijn carrière plant, in de regel goed af is. Wie geen ondernemer is, wie in feite afwacht of zijn vaste (vaak: vroegere) werkgever(!) zijn weekplanner een beetje vol zet, wie zijn vak niet bijhoudt, van dag tot dag calculeert en niet investeert in zijn gezondheid – die loopt keihard tegen problemen aan, van welke aard ook.

Technisch adviseur: poetsen, bemiddelen of ECHT adviseren…?

Zo maar eens wat plussen en minnen van het zelfstandig vakmanschap; + Je bent je eigen baas – Je moet veel harder werken. + Je hebt meer arbeidsvreugde.

– Je staat er vaak alleen voor. + Je kiest de werken uit die het beste bij jou passen.

– Grote werken kun je moeilijk aannemen of je moet

met personeel/leerlingen gaan werken. + Je hebt meer controle over- en plezier van het

eindresultaat van je werk.

Ik spreek ze wel eens: zelfbewuste tegelzetters, die prima weten wat ze doen, want ze ‘doen het al jaren zo, en ze hebben nooit problemen’.

Tot dat ene moment. Krijg ik een telefoontje. ‘Mijn opdrachtgever vindt mijn werk niet goed, maar hij snapt het niet. Kun je langskomen?’ Er zijn dan flink wat mogelijkheden…

1. De tegelzetter heeft gelijk, maar de opdrachtgever wil bijvoorbeeld gewoon wat geld van het werk af hebben. Of had gewoon andere verwachtingen – vaak ook doordat in de showroom een ander eindresultaat was voorspeld.

2. Er is een onmogelijke opdracht verstrekt (ondergrond ongeschikt, te smalle voegen, tegels die niet ‘meewerken’, patronen die niet ‘kunnen’), maar de tegelzetter heeft de opdracht wél aangenomen en heeft dus de verantwoordelijkheid voor een werk dat niet kón lukken.

3. De tegelzetter is zonder zorgvuldige bestudering van ondergrond, materialen, omstandigheden of te verwachten gebruik gestart, of heeft bij een complex project (zwembaden bijvoorbeeld) geen advies van de lijmfabrikant ingewonnen. Maar hij is verder netjes aan het werk gegaan. De schade kwam dan ook pas later.

4. De tegelzetter heeft gebruik gemaakt van achterhaalde technieken (bijvoorbeeld porsellanato in niet-verrijkte mortel) 5. De tegelzetter heeft geen idee van URL’s, BRL’s of wat voor standaarden of regelgeving ook. En is eigenlijk geen tegelzetter.

– Je hebt veel administratieve verplichtingen. + Je bent vrij in het bezoeken van beurzen, branche

en scholingsevenementen.

– Je moet tijd vrijmaken om je kennis bij te houden.

En veel doen dat niet. + Je kan véél meer verdienen.

– Je loopt financiële risico’s (claims, faillissement,

ziekte,...). + Het voelt niet aan als werken.

– Je bent voor alles zelfverantwoordelijk. + Je kiest zelf je werkuren.

– Je hebt minder vrije tijd. + Je krijgt respect en geniet van een hogere status in

de maatschappij.

– Je omgeving bekijkt je als een ‘avonturier‘ of een

‘belastingontduiker’.

Ofwel – vaak stond de tegelzetter voor het blok(2,3): niemand heeft zin om zijn opdrachtgever te confronteren, of een dag werk te verspelen, dus ’heeft hij gewoon zijn best gedaan’. En dat is een lastige positie om als adviseur in te adviseren: het kwaad is al geschied. Een BOVATINlid verwacht in feite dat de adviseur – zeker als er een rechtszaak of arbitrage dreigt – ‘aan zijn kant’ staat. Datzelfde geldt voor een technisch adviseur van een lijmfabrikant: ook die vergist zich wel eens.

Veel adviseurs zullen gewoon als ‘koude bakker’ een oordeel vellen.

Ik doe dat liever niet, en probeer allereerst te bemiddelen: is er een oplossing (soms een kleine reparatie in plaats van ‘alles opnieuw’), is de soep echt zo heet (strijklicht…?), doen de normen echt een niet mis te verstane uitspraak over het werk? En ik check in voorkomende gevallen ook altijd even de fabrikant. Maar soms is er geen oplossing, (vaak het geval bij 2,3,4 en zeker bij 5) en moet ik de tegelzetter – ook als hij BOVATIN-lid is, en te goeder trouw (maar niet zo handig) heeft gewerkt – uitleggen dat hij een probleem heeft. Zo’n situatie heeft er zelfs al eens toe geleid dat een lid zijn lidmaatschap opzegde: ’je bent er toch om mij te helpen?!’ En dat is ook zo. Maar soms is het te laat of is er gewoon slecht werk geleverd. Ter wille van deze noodzakelijke objectiviteit doe ik mijn schade-expertises ook NIET namens BOVATIN,

mei 2020

maar op persoonlijke titel. Overigens:’1’ is duidelijk. Daar gaan we maximaal voor het recht van de tegelzetter!

Ik heb dan ook één advies aan de tegelzetter: in geval van twijfel, neem tijdig – dus vooraf! - contact op! En in het huidige tijdperk hebt u vast al wart Skype-ervaring opgedaan, dus zelfs met de camera kunt u al veel laten zien…

Problemen…?

Welke problemen kom ik zoal tegen, als ‘geschillenbemiddelaar’... De meeste lezers zullen al gauw denken aan esthetische kwesties. Toch vormen die, verrassend genoeg, maar circa 10% van de gevallen. (dat tegeltje dat niet helemaal recht ligt is trouwens meestal nog wel aan te passen…) De rest van de kwesties is vaak van technische aard. Dus: technische opbouw en bouwchemie.

Wat dat betreft: ons vak is niet meer het vak van 20 jaar geleden. Tegels worden groter en groter. Een inbedding van 100% is daarbij vaak niet haalbaar. De kans op bio-accumulatie (opeenhoping van een stof in organismen of delen van organismen, waardoor de concentratie in de organismen hoger wordt dan in het omringende milieu) is hierdoor enorm vergroot.

Voegbreedtes worden kleiner en kleiner, waardoor spanningen moeilijker kunnen worden opgevangen in de voegen. Esthetisch mooi werk opleveren wordt dus lastiger. Nog los van het zware werk dat grotere tegels, zeker zonder goed tilgereedschap(wie van u heeft dat…?) opleveren.

Maar we kopen toch de beste materialen van onze geassocieerde leden? De materialen zijn het probleem niet. Jammer genoeg moet ik zeggen dat bij veel tegelzetters het ‘bijleren’ stil staat.

Veel ‘ik doe het al jaren zo, dus ik weet het al’-adagium geldt in dit verband voor velen. Dus wordt er vaak met goed materiaal, niet goed gewerkt. Anderzijds krijg ik meldingen van aannemers en/ of particuliere opdrachtgevers. Aannemersbedrijven willen de relaties goed houden en al zeker niet de tegelzetter verliezen en kiezen er vaak voor om het probleem van de tegelzetter op te lossen.

Esthetisch goed werk opleveren is essentieel en je eerste garantie voor de betaling. Maar wat is de definitie van goed tegelwerk? Indien hier vooraf geen afspraken over zijn gemaakt heeft een opdrachtgever vrij spel om te claimen wat hij wil.

Maak die afspraken dus in je offerte, bijvoorbeeld over kwaliteitsklassen en tegelgroepen (zie de URL/BRL)!

Zomaar eens wat voorbeelden: tegelwerk is niet vlak, tegelwerk staat niet te lood, voegbreedtes zijn te breed, niet in lijn, tegelwerk ligt te hoog/ te laag, tegelwerk is niet schoon opgeleverd, tegels lijken niet op de tegels van de showroom, tegelwerk is niet schoon te houden, tegelwerk klinkt hol, tegelwerk staat plots helemaal bol, tegels zijn aan het scheuren/ barsten, vlek-

ken in voegen, tegels vallen van de muur, tegels verkleuren, er zitten vlekken op de tegels, tegels zijn niet te snijden/ zagen, tegelwerk lekt, schrob- douchewater loopt niet weg/ richting put, tegelwerk onthecht (vooral na 3,5of10 jaar).

Vaak zijn de problemen cumulatief ofwel ‘gestapeld’, en daardoor niet eenvoudig op te lossen. De claims kunnen enorm zijn, en dat geldt zowel voor de particuliere sector, de utiliteitsbouw (fabrieken, kantoren, scholen opslagruimten, winkels, garages, zorgcentra, ziekenhuizen). Wanneer hier iets misgaat ligt alles stil. En ook de bouwfysische aspecten zijn van grote invloed op schades (licht, warmte, lucht, vocht en geluid).

Als werknemer, maar ook als zelfstandige heb je met al deze kwesties mogelijk een keer te maken. Dus: goed vakmanschap zit ‘m niet alleen in je handen. Het is van groot belang je verstand en ook je actuele kennis te gebruiken! Denk vooraf na over risico’s en gevolgschades. Als er met jouw tegelwerk ook maar iets misgaat, ben jij de eerste die men aanspreekt en mag jij het hoe en waarom verklaren. Ook al stort er een parkeergarage in… Indien je geen beperkingen hebt afgegeven, je voorbereidingen goed hebt gedaan en het werk hebt aangebracht hebt volgens de regelen der kunst, kun je het probleem verleggen.

61

Meer dan 85 jaar kennis en kwaliteit Julius van der Werf biedt u: De nieuwste trends op tegelgebied Een uitgebreid assortiment voor elk budget Snelle levering vanuit magazijnvoorraad Zelf controle over uw bestellingen

liu

sv dw er

f.n

l

Vestiging: Groningen Diamantlaan 2, 9743 BG Groningen telefoon (0515) 41 31 48

ju

Hoofdvestiging: Sneek Lorentzstraat 19, 8606 JP Sneek telefoon (0515) 41 31 48

63

mei 2020

Eerstelijns kennis van bouwkundige producten kun je opdoen bij beurzen en/ of productdemonstraties. Voor bouwkundige constructies/bouwchemie heb je echt tweedelijns, ofwel specialistische hulp nodig.

…En daarom is opleiden zoiets moois…

Dit kost tijd en energie. Bij de bouwopleidingen is het erg moeilijk om leerbedrijven te vinden die mee willen helpen een leerling op te leiden. Veel opleidingsscholen zeggen te stoppen met het opleiden van tegelzetters. Redenen hiervan zijn: er zijn geen leermeesters/ leerbedrijven beschikbaar, bedrijven vinden leerlingen te duur, ze kunnen bij het bedrijf geen werk voor leerlingen vinden. Ik hoop echt dat onze bedrijven over die schaduw weten heen te stappen: en gelukkig zijn er bedrijven die dat ook doen. Niet voor niks heeft Loomans Tegelzetbedrijf al meerdere kampioenen opgeleid: Robert Hurkmans heeft er tijd in gestoken om leerlingen een vaste plek in zijn bedrijf te geven, zodat er altijd kan worden opgeleid… En zijn leerlingen blijven.

Het mooiste binnen mijn vakgebied vind ik toch wel het opleiden van jonge tegelzetters. Voor de vierde keer sinds 2007 heb ik een Nederlands kampioen tegelzetter mogen afleveren.

Tegelzetten is bij de jeugd nog steeds een populair vak. Wel moet ik zeggen dat ze er de juiste handjes, en ook het juiste hoofd(!) voor moeten hebben.

Tot slot wil ik je meegeven: blijf jezelf ontwikkelen, let goed op je lichaam en heb plezier in je vak!

Plus – heb je informatie nodig, heb je een probleem, of (nog beter) wil je een probleem voorkomen: ik ben telefonisch of per mail te bereiken. ■

Mijn specialisme is opgebouwd tijdens scholing, een schat aan expertises, referenties en externe onderzoeksrapporten. Daarnaast tref ik zelf regelmatig vakspecialisten zowel in Nederland als in het buitenland. Ik denk dat ik alle grote en kleine Europese vraagstukken wel een keer ben tegengekomen…

Het is mogelijk binnen een jaar een tegelzetter af te leveren die al een behoorlijk mooi stukje tegelwerk kan maken. Anderen hebben meer tijd nodig, soms lukt het ook gewoon niet. Inzet, houding, discipline en motivatie dienen goed te zijn anders kun je het wel vergeten.

Ton Borrenbergs, tel. (0495) 63 40 95 mob. 06 - 234 42 186 e-mail: Technischadvies@BOVATIN.nl

Innovatie is,

elegante oplossingen met profielen.

Schlüter®-TRENDLINE Voor de serie Schlüter-QUADEC, -RONDEC, -JOLLY, -FINEC en -DILEX-AHK zijn er nieuwe varianten, Schlüter-TRENDLINE, beschikbaar die passen bij de huidige tegeltrend.

Deze nieuwe profielen zorgen - hetzij ‘ton sur ton’ ofwel met een gekozen contrast - voor elegante accenten in de tegelbekleding.

Schlüter ®-TRENDLINE. Vertrouw alleen op het origineel.

www.schlueter-systems.nl

COMPACT. EERLIJK. GOED.

coba.nl

mei 2020

Coba Afbouwproducten salesteam compleet!

Bij het Coba salesteam is Marc Vos gestart als commercieel adviseur. Marc zal werkzaam zijn in regio Noord. Marc is 40 jaar oud en jarenlang werkzaam geweest in de tegelbranche. Met de komst van Marc is het Coba team weer op volle sterkte en klaar voor de toekomst #Makkelijk zat. â– Wil je contact opnemen met Marc? Ga naar www.coba.nl/contactpersonen Tekst: Ruud Stam

In memoriam

Jos de Goey 11 mei 1963 – 21 februari 2020

Op de vrijdagavond direct na de NK Tegelzetten is geheel onverwacht algemeen directeur en tevens president van WorldSkills International, Jos de Goey, in de leeftijd van 56 jaar overleden. Met het overlijden van Jos verliest het team van WorldSkills Netherlands een charismatische, bevlogen en zeer betrokken directeur.

Jos de Goey stond aan de basis van WorldSkills Netherlands en heeft de organisatie voor vakwedstrijden in Nederland op de kaart gezet. Zijn visie en ambitie waren het instrument om jonge vakmensen kansen te geven hun talenten verder te ontwikkelen. Dat was ook zijn wens om dit met zijn bestuursfunctie internationaal een hogere vlucht te geven.

Het BOVATIN-bestuur wenst zijn team en zijn familie veel sterkte met dit enorme verlies.

65

SNELLE TEGELLIJM MET HOGE PRESTATIES

Keraquick Maxi S1 is een nieuwe tegellijm met snelle droging. De tegellijm is uitermate geschikt voor het aanbrengen van keramische en natuursteen vloertegels. Klaar om belopen te worden na 3 uur en intensief belasten kan al na 24 uur!

Heeft een vullend vermogen tot 15 mm, zonder dat de lijm inzakt.

Meer info? www.mapei.nl

N ZIJN VLOERE UUR AL NA 3 A AR! B BElOOP

mei 2020

Nieuwe producten van wedi In 2020 presenteerde wedi (geen hoofdletter!), het bedrijf uit Emsdetten opnieuw een aantal intelligente en oogstrelende oplossingen die de installatie in badkamers vereenvoudigen en meteen ook de veiligheid in de badkamer verhogen.

“In 2019 hebben we voor het eerst nieuwe producten voor het oppervlak aangeboden en zijn we dus ook voor de bad- en spagebruikers zichtbaar geworden. In 2020 zullen we deze trend voortzetten”, legt directeur Stephan Wedi uit. Zo is de wedi Top Line, die in Nederland voor het eerst op de Bouwbeurs werd gepresenteerd, uitgebreid en biedt deze nu bijzondere oppervlaktedesigns in vijf kleuren en texturen. Het kleurengamma omvat nu naast pure white, stone grey en carbon black ook sahara beige en concrete grey. Het assortiment bestaat uit pasklare oppervlakken voor inloopdouche-elementen, bijzondere wedi design- en functionele elementen, wand- en oppervlaktebekledingen. Bovendien zijn nu met de Sanwell Top nis en de wedi Sanoasa Top zitbank drie af fabriek geprefabriceerde designoppervlakken voor nissen en zitbanken ontwikkeld.

Het I-Board Top is de designoplossing van wedi voor sanitaire installatiewanden met geprefabriceerde uitsparingen voor de montage en installatie van ‘hangende toiletten’. Deze uitbreiding van het I-Board Plus assortiment maakt, dankzij een in de fabriek geïntegreerde versteviging naast tegelwerk ook pleisterwerk en mozaïek mogelijk.

wedi zorgt voor highlights in het oppervlaktedesign Nieuw in het assortiment: de wellnessligbank wedi Sanoasa Shine. Dit designmeubel wordt kant-en-klaar geleverd en kan zowel binnen als buiten worden

gebruikt. Op de onderconstructie worden meerdere lak- en beschermlagen aangebracht, waarbij de klant kan kiezen uit ongeveer 200 kleurschakeringen. Ook bij de onderconstructies is de keuze groot: de ligbank is verkrijgbaar in vijf verschillende vormen. Op het gebied van badkamermeubels is bovendien de individueel aan te passen vrijdragende wastafel wedi Sanbath met sleufdrain verkrijgbaar.

Uitgekiend systeem met overtuigende details Nog meer vormgevingsmogelijkheden biedt nu ook Fundo Ligno, het inloopdouche-element van wedi dat speciaal voor op houten balkenplafonds wordt gebruikt: tot nu toe was dit element alleen verkrijgbaar met éénpuntsafvoer, maar nu presenteert wedi

67

www.mo-b.nl

Specialist in

Natuursteen & Keramiek

Michel Oprey en Beisterveld voert het meest uitgebreide assortiment natuursteen en keramiek van de Benelux.

De exclusiviteit van de producten wordt gegarandeerd door de jarenlange relaties die Michel Oprey & Beisterveld met haar toeleveranciers onderhoudt.

Bezoek onze Showroom Op twee locaties in Nederland vindt u een compleet overzicht van het beste wat er op het gebied van natuursteen en keramiek op dit moment in de wereld te verkrijgen is!

Of bezoek onze website: www.mo-b.nl

Vianen, Utrecht

Echt, Limburg

Natuursteen en keramiek

mei 2020

met het nieuwe, slechts 25 mm dikke Fundo RioLigno element de eerste oplossing met een afvoergoot. Voor een nog eenvoudigere montage is bovendien een handig onderbouwelement voor de wedi gootafvoeren verkrijgbaar, dat prima tussen de houten balken van het onderliggende plafond kan worden geïnstalleerd en een perfecte aansluiting van de afvoer waarborgt.

Met de nieuwe geluidsisolatiemat wedi Nonstep ProS wordt met een materiaaldikte van slechts 9 mm niet alleen voldaan aan de minimumeisen (DIN 4109), maar ook aan de verhoogde eisen voor geluidsisolatie (VDI 4100). Ook het inloopdouche-element Fundo Plano is hier klaar voor, zodat de tegeldikte nu als het ware ‘traploos’ instelbaar en de stankafsluiter gemakkelijker te bedienen is.

Nieuwe bouwplaat-oplossingen Voor ruimten die continu worden blootgesteld aan een bijzonder hoge luchtvochtigheid werd het assortiment Vapor bouwplaten uitgebreid. De wedi Vapor 85 bouwplaten zijn voorbereid voor tegelwerk, beschikken over een in de fabriek geïntegreerde dampwering met een bijzonder hoge sD-waarde, de relevante waarde voor de bepaling van de dampdoorlatendheid.

Daarbij hoort een nieuw afdichtmiddel: wedi 620.

PreLine: nieuw prefabsysteem voor vloerverwarming! wedi PreLine is een voorgefreesd element voorzien van uitsparingen voor de installatie van een warmwater(vloer)verwarming. Het product is verkrijgbaar in vier verschillende dikten. In deze speciale bouwplaten kunnen de verwarmingsbuizen zó in gedrukt worden; belangrijk is ook, zo weet area manager Benelux Dennis Platteel, is dat deze bouwplaten een sterke isolerende waarde van onderaf hebben: “Belangrijk, want als je kruipruimte een temperatuur van 4 graden heeft en je woonkamer 20 graden is, dan is duidelijk aan welke kant van je vloer een systeem zonder zo’n isolatiewaarde de meeste warmte afgeeft… deze XPS bouwplaten garanderen dus een uitstekende thermische geleiding. XPS is uitstekend geschikt tegen waterdamp, denk aan de isolatie van vochtige plaatsen, zoals vloeren, kelders, funderingsmuren en de natte cel.”

wedi Tools helpen bij een eenvoudige montage wedi staat altijd in nauw contact met de vakmensen en kent dus ook hun professionele wensen. Zo heeft wedi een complete wandafdichtset samengesteld. Deze set omvat alle producten die nodig zijn voor het afdichten van de wanden in een douche: afdichtbanen, afdichtbanden, afdichtmanchetten en afdichtmiddelen. Een tweede door wedi nieuw ontwikkelde tool betreft een beschermingsband die de afdichting beschermt wanneer een dilatatievoeg moet worden vervangen. ■

69

WIJ HECHTEN WAARDE AAN ELKE KLUS

WWW.OMNICOL.EU

mei 2020

PCI Durapox Premium Multicolor: nieuw voegmiddel in elke kleur ‌en de kleurscanner doet een voorstel!

PCI introduceert PCI Durapox Premium Multicolor, een voegmiddel dat het bedrijf in elke gewenste tint kan inkleuren.

Dit biedt perspectieven voor creativiteit zonder grenzen, met keuze uit honderden kleuren en kleurcombinaties. Om het effect te verhogen kan de nieuwe siliconenkit PCI Silcofug Multicolor in precies dezelfde kleur worden geleverd. Uniek is ook de digitale kleurenscanner met bijbehorende app, waarmee de kleur van een tegel of een gekleurd detail in een tegel precies wordt bepaald. De scanner toont daarna een serie kleurvoorstellen voor de voegen. Aanvullend biedt PCI nog glanzende metallic chips om in te strooien.

Het epoxyvoegmiddel biedt de voordelen van epoxy: het is slijtvast, waterafstotend en chemisch resistent. Maar bij de verwerking komen de eigenschappen van een cementhoudend voegmiddel naar voren: PCI Durapox Premium Multicolor wordt eenvoudig, zonder krachtsinspanning aangebracht. Speciaal epoxygereedschap is niet nodig.

De tegelzetter profiteert niet alleen van de combinatie van epoxy- en cementgebaseerde voordelen. Het voegmiddel laat zich eenvoudig wassen. De bijbehorende washulp PCI Durapox Finish helpt op simpele wijze te vermijden dat een epoxysluier achterblijft. Dit middel is verkrijgbaar in een sproeiflesje van 500 ml om kleine tegeloppervlakken voor de laatste wasgang te bespuiten. Voor grote oppervlakken levert PCI poeder in een emmertje van 750 gram om aan het laatste waswater toe te voegen.

PCI Durapox Premium Multicolor is beschikbaar in emmertjes van 2 kg. Handig voor kleine oppervlakken of om meer kleuren in een ruimte te combineren. Siliconenkit PCI Silcofug Multicolor zit in kokers van 310 ml. Beide kunnen zowel binnen als buiten worden toegepast. Zij zijn geschikt voor alle tegelwerk, in keuken, toilet, badkamer, zwembad of wellnessresort.

De metallic chips PCI Premium Glitter geven speciale effecten.

Zij zijn verkrijgbaar in een fijne en grove versie en in de kleuren goud, zilver en koper.

De ingekleurde voegmiddelen zijn verkrijgbaar via premiumhandelaren die PCI als partners beschouwt. Zij beschikken over de kleurenscanner PCI Colorcatch Nano en een voegwaaier met 400 kleuren. Hun medewerkers zijn getraind in het geven van kleuradviezen met de scanner. En de handelaren hebben aanvullende PCI-producten op voorraad, zodat een compleet systeem met bijbehorende garantie kan worden geleverd.

PCI biedt hiermee een serie premiumvoegmiddelen waaruit afhankelijk van de situatie een keuze kan worden gemaakt: als goed standaardproduct PCI Nanofug (17 kleuren), bij hoge kwaliteitseisen PCI Nanofug Premium (28 kleuren) en als epoxy gewenst is PCI Durapox Premium (17 kleuren) en PCI Durapox Premium Multicolor (honderden kleuren). â–

www.pci-multicolor.nl

71

wedi Top Wall Top designs in natuursteenlook Het voegloze alternatief voor tegels dat altijd past. Met wedi Top Wall voor wandoppervlakken biedt wedi voor het eerst designoppervlakken die een aantal voordelen hebben ten opzichte van tegels.

De designoppervlakken vormen een voegloos en dus aantrekkelijk en onderhoudsvriendelijk oppervlak. Ze zijn perfect geschikt als wandoppervlak in de douche of voor de vormgeving van de hele badkamer. Dankzij het grote formaat (tot 2,50 × 1,20 m) ontstaat in een handomdraai een exclusief eindresultaat. wedi Top Wall kan worden toegepast op alle gebruikelijke ondergronden, zoals tegels, pleister of gipsplaat evenals wedi bouwplaten, wedi Subliner afdichtbanen en wedi 520 afdichtmiddel. De oppervlakken kunnen naar wens worden ingekort tot het juiste formaat en zijn zowel geschikt voor nieuwbouw, renovatie als modernisering.

www.wedi.eu

mei 2020

MAPEGUARD UM 35: een compleet systeem

HET WATERDICHTE ONTKOPPELINGSEN ANTISCHEURMEMBRAAN VAN MAPEI

De Norm betreffende het aanbrengen van keramische tegels en natuursteen specificeert de belangrijkste kenmerken van de ondergrond (cementgebonden ondergrond, bestaande keramische en houten vloer, anhydriet dekvloer) om ervoor te zorgen dat de ondergrond geschikt is voor het aanbrengen van keramische en natuursteen vloeren. Echter, onder lokale normale omstandigheden (zowel op nieuwe locaties als bij renovatie werkzaamheden) voldoen de ondergronden niet altijd aan de specifieke eisen. Vochtgehalte, constructievoegen, scheuren, stabiliteit en waterdichtheid kunnen bijvoorbeeld esthetische en functionele problemen veroorzaken voor de aan te brengen eindafwerking.

De nieuwe keramische tegels in groot formaat die nu overal verkrijgbaar zijn in de markt (zoals porseleinen tegels tot 1x3m groot, of tegels die “slechts” 1mx1m meten) dwingen de fabrikanten passende oplossingen te vinden, waarbij rekening gehouden wordt met de eigenschappen van de ondergrond, het patroon/dessin van de tegels en de geometrie van deze nieuwe vloer producten. Hoe lost u bijvoorbeeld het probleem op van constructievoegen in een dekvloer waarop een vloer die bestaat uit groot formaat tegels in patroonvorm wordt gelegd en waarin niet gesneden kan worden?

Het MAPEGUARD UM 35 systeem is speciaal ontwikkeld om een oplossing te bieden voor alle bovengenoemde situaties.

WAT IS MAPEGUARD UM 35?

Mapeguard UM 35 (UM staat voor ontkoppelingsmembraan) is een waterdicht ontkoppelings- en anti-scheur membraan die bestaat uit een HDPE laag met honingraatstructuur, een ruw oppervlak en een rug van polypropyleen. Met MAPEGUARD UM 35 kan Mapei haar klanten een compleet systeem aanbieden dat niet alleen het membraan omvat, maar ook tal van andere producten zoals mortels voor dekvloeren, uitvlakmiddelen, voegmiddelen en kitten met als doel een perfecte installatie uit te voeren.

VOOR WELKE TOEPASSING IS HET GESCHIKT? � Scheuren. In het geval van ondergronden met de vereiste mechanische kenmerken maar die wel scheuren vertonen, kan MAPEGUARD UM 35 worden toegepast als ontkoppelings- en anti-scheurmembraan. Het membraan voorkomt bewegingen in de ondergrond die ontstaan door de bestaande scheuren (of scheuren die ontstaan in nieuwe, pas gelegde vloeren) die de nieuwe verlijmde vloer beschadigen. � Voegen. Bij toepassing van de MAPEGUARD UM 35 hoeven dilataties in de bestaande vloer niet te worden gehonoreerd en kan het snijden van de aan te brengen keramische- of natuursteen tegels, ter plaatse van deze dilataties, worden voorkomen. Na het aanbrengen van deze tegels, dienen dilataties slechts te worden toegepast in de uiteindelijke vloer zoals aangegeven in geldende bouwrichtlijnen. � Damp beheersing. Dankzij de luchtkanalen aan de achterzijde van het membraan, kan vocht in de onderliggende lagen verdampen. MAPEGUARD UM 35 is daardoor geschikt voor toepassingen op vochtige ondergronden en/of niet volledig uitgeharde ondergronden, ook buitenshuis. � Waterdicht maken. MAPEGUARD UM 35 is een waterdicht membraan dat ondergronden beschermt tegen het binnendringen van water en de duurzaamheid ervan vergroot.

Binnen- en buitenshuis te gebruiken in combinatie met Mapeband Easy voor het dichten van de naden tussen de stroken en het waterdicht maken van kritieke delen (zoals randen of hoeken). � Warmte distributie. Mapeguard UM 35 staat garant voor een gelijkmatige warmteverdeling bij toepassing op verwarmde vloeren, ook als die dun zijn.

73

mei 2020

1. Beton ondergrond 2. Vochtwerend scherm 3. Topcem Pronto cementdekvloer 4. Mapei lijm (minimaal klasse C2TE S1) 5. Mapeguard UM 35 ontkoppelings- en antischeurmembraan 6. Mapei lijm (minimaal klasse C2TE S1) 7. Porseleintegels 8. Ultracolor Plus voegmiddel

HOE WORDT HET AANGEBRACHT? Rol het membraan uit en snijd het op maat en vorm met behulp van een schaar of zakmes, rekening houdend met de aanwezigheid van zijwanden, kolommen, afvoeren/doorvoeren etc. Het membraan wordt hierna met behulp van een getande spaan (bijv. een 5 mm getande spaan) aangebracht op de cementgebonden ondergrond met een verbeterde lijm van Mapei (klasse C2TE S1 volgens de EN 12004 en ISO 13007-1 Normen).

Wanneer het membraan verlijmd moet worden op een houten of metalen ondergrond of op een veerkrachtige vloer, raden wij aan een reactieve lijm te gebruiken zoals ULTRABOND ECO PU 2K. Mapei lijmen impregneren vrij makkelijk in de speciale stof aan de achterkant van het membraan en zorgen voor een sterkte hechting tussen het membraan en de ondergrond.

Tijdens het leggen van de rollen wordt aangeraden een ruimte van 3-5 mm tussen de rollen te laten. Tijdens het uitvoeren van deze werkzaamheden is het zeer belangrijk om met een strijkbord of roller over het membraan te gaan en het in de lijm te drukken (maximaal 35 kg). De speciale stof aan de achterkant van MAPEGUARD UM 35 zorgt voor een uitstekende mechanische grip tussen het membraan en de lijm en garandeert een uitstekende hechting.

Dankzij de speciale noppen op het MAPEGUARD UM 35-oppervlak hecht de lijm die wordt gebruikt voor het leggen van de bekleding er sterk op. De speciale vorm van de noppen biedt een perfecte mechanische hechting van de lijm om een betere hechting te verkrijgen tussen de keramische of natuursteen vloeren en MAPEGUARD UM 35. MAPEGUARD UM 35 is semitransparant, waardoor de lijmverdeling gemakkelijk kan worden gecontroleerd. Bovendien is daardoor goed te zien waar elementen (zoals afvoeren) onder het oppervlak lopen, zodat het membraan gemakkelijker op maat kan worden gesneden. â– Afdeling Techniek Mapei Nederland BV www.mapei.nl

Mapeguard UM 35 is een waterdicht ontkoppelings- en antischeurmembraan dat vocht uit de onderliggende lagen afvoert.

Mapeguard UM 35 is geschikt voor het waterdicht maken van balkons en terrassen, omdat het op vochtige ondergronden en/of niet volledig uitgeharde ondergronden een ontkoppelingslaag creĂŤert die de dampdruk compenseert.

75

IG EEN V O UD A A R! B K R E W R VE

CODEX X-FUSION

De 3-componenten design epoxy voeg- en lijmmortel die eenvoudig te verwerken is.

Beschikbaar in bijna 20 kleuren.

Meer informatie

www.codex-x.nl

codex | A brand of Uzin Utz Group

mei 2020

Villeroy & Boch: nieuwe catalogi online en op papier!

Onder de naam ‘the Art of Simplicity’ heeft tegelfabrikant Villeroy & Boch een inspiratieboek rond zijn nieuwe series uitgebracht. De eenvoud als kunst op zich staat in deze gids centraal: vooral in de interieurinrichting is het immers moeilijk om de vertrouwde zaken los te laten om daarmee datgene wat echt belangrijk is meer ruimte te bieden.

Traditionele vormen, natuurlijke materialen, moderne interieurs komen zo beter tot hun recht in een collectie waarbinnen authentieke materialen met ambachtelijk en artistiek vakmanschap worden verfraaid, waar sobere decors overtuigen door hun structuuroppervlakken en zo accenten plaatsen en het bijzondere in de woning laten uitkomen.

Lezen?

Ga naar www.villeroy-boch.nl, >> tegels, >> brochures en je ziet ‘m.

Voor architecten (en de 17 miljoen hobby-architecten die Nederland rijk is) is ook de nieuwe ‘ARCHITEKTURKATALOG’ online.

Dit zijn de nieuwe onderwerpen: • Een nieuwe structuur met de series gerangschikt op oppervlak • Nieuwe geavanceerde concepten zoals GATEWAY en HUDSON met verschillende slipweerstandsklassen en formaten • Het uitgebreide nieuwe ABERDEEN-concept met antislipoppervlakken van R9 tot R12 V4 en voor natte ruimten A tot C, met naadloze overgangen voor de functionele kamers (commerciële keukens, enz.)

• BUITENTEGELS - Ons assortiment voor buitenruimtes met een materiaaldikte van 20 millimeter • De XXL tegels OPTIMA in 6 millimeter dikte • Nieuwe trapoplossingen met dubbelgebakken tegels met een dikte van 20 millimeter ■ www.pro.villeroy-boch.com/de/de/fliesen/architekten-planer/service/ architekturkatalog.html

77

GEBERIT CLEANLINE

DE DOUCHEGOOT DIE JE SNELHEID VERGROOT

Een installatie voert u natuurlijk het liefst uit in zo min mogelijk tijd. Daarom hebben wij onze CleanLine douchevloergoten in de fabriek al voorzien van een waterdicht afdichtingsfolie.

Daarnaast is het onderhoud eenvoudig, omdat de douchegoot een open profiel heeft dat het water direct naar de afvoer brengt.

De kamvormige haarzeef in de afvoer is bovendien snel te verwijderen en af te spoelen. Kiezen voor CleanLine is dus kiezen voor maximale snelheid én betrouwbaarheid. Slim bekeken! www.geberit.nl/cleanline

SLIM BEKEKEN

mei 2020

Lezers van Fliesen & Platten roepen Agrob Buchtal’s ‘KIANO’-collectie uit tot ‘Product of the Year 2020’!

De forum-deelnemers onder de 11.500 lezers van het Duitse tegelblad Fliesen & Platten hebben in de categorie tegels de ‘KIANO’-serie van Agrob Buchtal (NB: net vóór ‘Fundo Top’ van wedi) uitgeroepen tot Product van het Jaar 2020. We publiceerden in een eerdere editie van dit blad al over deze serie. De beoordeling in de deelnameformulieren weerspiegelt de belangrijkste kenmerken van de winnende collectie: ‘Geïnspireerd door de diversiteit van Afrika, bestaat KIANO uit rustige en levendige componenten: vloertegels (30x60 en 60x60 cm) met een opvallende gebroken rand vangen de magie van dit continent in vier aardse kleuren op een archaïsche manier. De wandtegels (30x60 en 35x100 cm) in mat zand-wit vormen het discrete frame voor decoratieve componenten zoals CHESS (10x10 cm op 30x30 cm plaat): alsof vingers in klei hebben getekend, zet dit stokmozaïek fraaie accenten, of het nu is als één-, twee- of drie-rij-ige blikvanger of samengevoegd als grafisch decoratief element.’

Heidi Bannach, head of design & product development, en Anke Schaaf, productmanager residential ceramics, namen de prijs in ontvangst. Alle reden om de serie hier nog even in het licht te houden! ■

www.agrob-buchtal.de

79

I

W U E

N

Sopro Simpel Nivelleer FS 15® plus

Nu tot 150 mm laagdikte egaliseren. › Vloeit naadloos in elkaar over door lange verwerkbaarheid › Optimale verloop-eigenschappen door superplastificeerder › Na 2 - 3 uur beloopbaar en te betegelen met keramiek

Verkoop Sopro Nederland BV Kruyderlaan 21a · 3431 BM Nieuwegein Telefoon +31 (0) 30 60 50 214 · Telefax +31 (0) 30 60 50 896 · www.soprobv.nl

De Betere Bouwchemie

mei 2020

Nieuws van Kiwitz Nieuw: Kiwitz LMN 590, Hoog flexibele universele tegellijm Kiwitz introduceert een nieuwe hoog flexibele universele tegellijm die uitermate geschikt is voor tegels van zeer groot formaat. Voor binnen- en buitentoepassing en geschikt voor vloeren en wanden. Kiwitz LMN 590 heeft de volgende bijzondere eigenschappen: • Geschikt voor het plaatsen van tegels en niet-verkleuringsgevoelige natuursteen met alle porositeit, van kleine tot super grote formaten, op muren en vloeren binnen en buiten, bij nieuwbouw en renovatie.

• Speciaal ontwikkeld voor het plaatsen van harsgebonden tegels en dunne keramieken tegels met zeer groot formaat (met glasvliesnet).

• Bijzonder geschikt voor het plaatsen van tegels in ruimten die aan een zware mechanische belasting worden blootgesteld zoals bijvoorbeeld magazijnen en of supermarkten.

• Geschikt voor het opvangen van spanningen bij het plaatsen van tegels in verband op vloerverwarming, waardoor het plaatsen van een ontkoppelingsmat overbodig wordt.

• Mogelijk om tegels te plaatsen op een verse cementdekvloeren van 1 tot 3 dagen oud, zonder ontkoppelingsmembraan. ■ Meer weten over dit product? Ga naar www.kiwitz.nl/lmn590

Ook nieuw: Kiwitz VGM 475, premium voegmortel.

Probeer nu gratis!

Nog een nieuw product in de Kiwitz familie. Kiwitz VGM 475, een premium voegmortel voor keramische tegels. Dankzij de fijne oppervlaktestructuur en water- en vuilafstotende eigenschappen is het product bijzonder geschikt voor badkamers en douches.

• In 12 uiterst briljante kleuren • Voor voegbreedtes van 1 – 6 mm • Voor binnen- en buitentoepassing, voor vloeren en wanden • Hoge vulkracht • Zeer goed wasbaar na het invoegen • Bestand tegen zure schoonmaakmiddelen • Kleurvast ■ Gratis uitproberen?

Ga naar www.kiwitz.nl/vgm475 en vraag een gratis proefverpakking aan.

81

Jasba-PATTERN (uitvoering VOLA)

DE HYGIËNISCHE TEGEL DUURZAME VOORDELEN › Moeiteloos schoonmaken: bespaart tijd

› Schone lucht: heeft een positief effect

en schoonmaakmiddel › Antibacterieel: zorgt voor hygiënische reiniging

› Slimme technologie voor optimale

op het binnenklimaat woonkwaliteit

Met Hytect kunnen mensen met een allergie rustig doorademen, kunnen ouders hun baby‘s gerust op de vloer laten kruipen en kunnen dierenvrienden in een handomdraai de sporen van hun viervoeters wegwerken. Want onze innovatieve technologie gaat bacteriën, schimmels en ziektekiemen tegen, breekt schadelijke stoffen in de lucht af, en zorgt ervoor dat vuil moeiteloos kan worden verwijderd. Omdat Hytect vast in het glazuur wordt ingebrand, blijft het effect permanent behouden.

www.hytect.com

mei 2020

Nieuwe Geberit douchevloergoot CleanLine80

Doordacht design, betrouwbare montage In februari heeft Geberit op de VSK-installateursbeurs haar nieuwe producten geïntroduceerd voor 2020, waaronder de douchevloergoot CleanLine80 en een ronde douchevloerafvoer voor vinyl vloeren.

Geberit douchevloergoot CleanLine80 Het verhaal van de beproefde douchevloergoten van Geberit krijgt hiermee een nieuw hoofdstuk. Vanaf april 2020 is het assortiment uitgebreid met het CleanLine80 model. Dit model is zowel qua design als techniek verbeterd en is bedoeld voor een tegelopbouw van 10-35 mm. Het kleurenpalet valt direct op: er kan nu ook worden gekozen uit de nieuwe, trendy metallic kleuren champagne en zwart chroom. Net als de derde variant (rvs) hebben ze een bijzonder oppervlak dat deels gepolijst en deels geborsteld is. Het profiel kenmerkt zich door een geïntegreerd afschot waardoor het tegelwerk slechts voorzien hoeft te worden van eenzijdig afschot. De afvoer beschikt vanzelfsprekend over de bekende pluspunten van de CleanLine serie, zoals de af-fabriek voorgemonteerde afdichtingsfolie en de eenvoudig verwijderbare kamvormige haarzeef.

De Geberit CleanLine80 douchevloergoot is vanaf april 2020 verkrijgbaar in de standaardlengtes 90 cm en 130 cm en kan desgewenst worden ingekort.

Douchevloerafvoer voor vinyl Met de nieuwe ronde douchevloerafvoer voor vinyl (pvc) vloeren maakt Geberit het assortiment doucheoplossingen voor vlakke vloeren compleet. De ronde doucheafvoer wordt met name gebruikt in semi-openbare en tijdelijke gebouwen, waarbij de vloer van de sanitaire ruimtes is gemaakt van voordelig vinyl of linoleum. Door de gelijkvloerse inbouw en het ontbreken van voegen zijn reiniging en onderhoud zeer eenvoudig. De doucheafvoer heeft een kamvormige haarzeef die verstoppingen voorkomt.

Deze kan in een handomdraai worden verwijderd en makkelijk worden schoongemaakt en teruggeplaatst.

De Geberit douchevloerafvoer is vanaf juli 2020 als set verkrijgbaar en omvat alle onderdelen die nodig zijn voor de inbouw.

De afvoer is verkrijgbaar in verschillende uitvoeringen voor dekvloerhoogtes 110-240 mm in de diameters d50 en d56, en voor dekvloerhoogte 85-110 mm met de diameter d40. Het assortiment bevat daarnaast een variant voor montage door de verdiepingsvloer. ■ Ga voor meer informatie naar www.geberit.nl

83

ARDEX G10 // Premium flexvoeg mortel

De voeg.

• Verhoogde kleurstabiliteit • Eenvoudig in te voegen met lange wastijd • Voor het voegen van alle keramische tegels op wand en vloer

Verkrijgbaar vanaf maart 2019

85

mei 2020

KOMO keurmerk voor tegelzetbedrijven Het KOMOkeurmerk Het KOMO keurmerk: Al meer dan 50 jaar hét kwaliteits-keurmerk in de bouw. KOMO staat voor een onafhankelijk getoetste kwaliteit, op basis van objectieve maatstaven.

Het keurmerk maakt tijdrovende controle-trajecten bij de vergunningverlening en op de bouwplaats overbodig. Uw klanten kunnen er blindelings op vertrouwen dat uw processen en producten voldoen aan het Bouwbesluit en aan specifieke kwaliteits-, prestatie- en veiligheidseisen die de marktpartijen stellen. Creëer ook meerwaarde voor uw diensten samen met SKG-IKOB! Het KOMO-procescertificaat Het KOMO-procescertificaat garandeert een correcte montage van producten en wordt afgegeven aan montagebedrijven met bewezen deskundigheid en montagekwaliteit. Het certificaat geeft vooraf

zekerheid over de te leveren kwaliteit. Procescertificaten ondersteunen bij de directievoering van een bouwwerk en reduceren de faalkosten door het voorkomen van fouten tijdens het proces.

SKG-IKOB toetst bedrijven In samenwerking met o.a. de BOVATIN is de Beoordelingrichtlijn 1017 ‘Het aanbrengen van tegelwerk’ en de Uitvoeringsrichtlijn 35-101 ‘Het aanbrengen van wand- en vloertegelwerk in reguliere toepassing’ ontwikkeld. In de BRL en de URL staan alle eisen die gelden voor het KOMO-keurmerk. U kunt het certificaat aanvragen bij SKG-IKOB Certificatie.

Er is een korting voor de combinatie met ISO 9001-, MVO- of VCA*certificering.

Voor meer informatie: Voor meer informatie kunt u mailen met info@skgikob.nl of via 088-2440100.

Gecertificeerde erkende bedrijven van het KOMO keurmerk Noord holland

noord brabant

Limburg

SVK Tegelwerken BV Ivoorstraat 5 1812 RE Alkmaar www.svktegelwerken.nl

Mutsaars BV Tegelzetbedrijf Kempenlandstraat 17a 5262 GK Vught www.mutsaarsbv.nl

Wijen Tegelhandel & Tegelzetbedrijf BV Pannenweg 100 6031 RK Nederweert www.wijentegels.nl

Groot Afbouwbedrijf BV Postbus 104 1130 AC Volendam www.grootafbouw.nl TGL-Tegeltino BV Eendrachtstraat 8 1531 DV Wormer www.tgl.nl

86

Bovatinfo

VERZEKERINGSDIENST

Wat betekent de autoverzekering van de toekomst?

Als ondernemer in de tegelzetbranche bent u vaak onderweg naar klanten of onderweg om materiaal te kopen. Doordat u veel op pad bent loop u de nodige risico’s met uw bedrijfsauto’s. Onder invloed van de toenemende schadelast, auto’s met allerlei rijhulpsystemen, deelauto’s en zelfrijdende auto’s gaat de traditionele autoverzekering op de schop. Wat betekent dat voor u en voor uw bedrijfsauto’s?

Toenemende schadelast De al jaren toenemende schadelast wordt vooral veroorzaakt door het stijgende aantal aanrijdingen. Bestuurders die afgeleid zijn door het gebruik van hun mobiele telefoon vormen daarbij een belangrijke factor. Ook de steeds grotere drukte op de wegen speelt een rol. Daarnaast lopen de kosten voor schadeherstel op, doordat auto’s steeds meer elektronica bevatten. De reparaties worden daardoor simpelweg veel duurder.

De aanwezigheid van allerlei rijhulpsystemen als parkeersensoren, rem- en rijbaanassistentie zorgt gek genoeg eveneens voor een stijging van het aantal schades. Dat heeft te maken met het zogenaamde winterbandeneffect: door hulpmiddelen te gebruiken die veilig rijden bevorderen, zijn mensen juist geneigd meer risico’s te nemen.

Bovendien leidt de transitie van brandstof- naar elektrische auto’s tot een hogere schadelast. Uit een inventarisatie van brancheorganisatie Focwa en een onderzoek van verzekeraar AXA blijkt dat elektrische auto’s niet alleen vaker schade rijden, de gemiddelde schadebedragen liggen ook hoger.

Zelfrijdende auto Een volgende stap in de ontwikkeling van het autoverkeer is de zelfrijdende auto. Voordat die de weg op mogen zijn er echter nog wel een paar ethische dilemma’s op te lossen. Bijvoorbeeld de vraag wat de auto moet doen bij dreigend gevaar? Moet hij andere weggebruikers aanrijden of de bestuurder zelf slachtofferen?

Elektronische rijhulpsystemen en zelfrijdende auto’s hebben mogelijk ook gevolgen voor de aansprakelijkheid. Wie is verantwoordelijk bij schade: de bestuurder of de fabrikant van de auto? Het gerechtshof ArnhemLeeuwarden oordeelde vorig jaar dat de bestuurder altijd verantwoordelijk blijft en niet de automatische

piloot, maar sommige partijen zien de verantwoordelijkheid langzaam verschuiven richting de fabrikant.

Directe autoverzekering Met het oog op zelfrijdende auto’s en om de afhandeling van letselschadeclaims makkelijker te maken, verkennen verzekeraars al een tijdje de mogelijkheid van een directe verzekering, waarbij de schade altijd

mei 2020

87

Foto: Freepik

door de eigen verzekeraar wordt afgehandeld. De directe verzekeringsvorm past goed bij de ontwikkeling van een autonome auto, waarbij niet de auto zelf, maar de mens verzekerd is. De bestuurder zal steeds meer de positie van inzittende krijgen, wat mogelijk gevolgen heeft voor het huidige aansprakelijkheidsrecht.

Deelauto’s Verzekeraars moeten ook inspelen op de groeiende deeleconomie. Vooral jonge mensen maken in toenemende mate gebruik van leen- of deelauto’s. De huidige verzekeringspolissen zijn daar niet op ingericht, dus moesten de verzekeraars nieuwe producten ontwikkelen die schade vergoeden als iemand een auto leent of zijn eigen auto uitleent.

BOVATIN Autoverzekering Met de BOVATIN autoverzekering kunt u profiteren van een goede dekking tegen een zeer scherpe premie. Zowel voor uw zakelijke als voor uw privé-auto.

De voordelen: • Lage premie • Bonuskorting tot maar liefst 75% • Bonusgarantie • 3 jaar volledige nieuwwaarde uitkering voor personenauto’s tot € 90.000,• € 135,- verlaging van het eigen risico bij reparatie via een samenwerkend herstelbedrijf • Gratis hulpverlening bij schade • Vervangend vervoer na een ongeval in Nederland voor volledig cascoverzekerden • Bij ruitherstel geen eigen risico

Onze specialisten staan voor u klaar Heeft u nog vragen over een autoverzekering, vrijblijvend een offerte ontvangen of weten welke dekking het best bij uw situatie aansluit? Dan kunt u contact opnemen met onze specialisten via 010 – 288 49 90 of via info@bovatinverzekeringsdienst.nl. We helpen u graag! ■

Ontdek het nieuwe goud!

Nieuw voegmidd el in 23 kleu ren leverbaa r!

Gratis proefverpakking? Ga naar: www.weberbeamix.nl/goud

89

mei 2020

Ik ben geen tegelzetter, maar…

In deze kwartaalcolumn graaft Remus Aussen, de hoofdredacteur van BOVATINfo, wat in het vak van de tegelzetter. Hebt u een onderwerp waar hij eens in mag graven?

Mail het naar redactie@bovatin.nl! Ook als u op deze column wilt reageren, natuurlijk.

Coronavonturen:

als we er niks van zeggen, gebeurt er ook niks Het is een bekend fenomeen: mensen en organisaties functioneren het beste als er een crisis is. De regering heeft in no time een stapel maatregelen op tafel (OK, de uitvoering ligt bij andere instanties, even zien hoe dat gaat), de zorg werkt tegen de klippen op, 20.000 mensen die de zorg verlaten hebben, melden zich weer bij de ziekenhuizen (probeer dat maar eens met een campagne…), er zijn de mooiste initiatieven onder de inwoners van Nederland

Het is een bekend beeld: een hoofdaannemer/ontwikkelaar die het een regelrechte zorg is wat er op zijn bouwplaats gebeurt, als alles maar op tijd af is en hij winst maakt. Voorzieningen kosten geld, dus laat ze maar gewoon weg. Een bouwlift zal er ook wel niet (meer) gestaan hebben.

Ook in de Bouw zorgen we ervoor dat iedereen weet wat hem of haar te doen staat, en wat wel of niet mag. We brengen nieuwsbrieven uit, folders, er wordt door de brancheorganisaties gewerkt aan heldere overzichten van in de Bouw ervaren problemen, zodat politici adequaat kunnen worden geïnformeerd, en op hun beurt goede besluiten kunnen nemen om voor iedereen het juiste te doen.

Heeft die hoofdaannemer ongelijk? Als die 30 man op die bouwplaats wel tegen elkaar klagen, maar niet tegen de opzichter, dan weet die man op dat verre kantoor het niet eens. Totdat iemand het ‘mannetje van het bouwbedrijf’ dat ter plekke is op zijn vestje spuugt (in deze tijd graag figuurlijk… er staat twee tot vier jaar op…) en uitlegt dat er fatsoenlijk sanitair moet komen, inclusief de voorgeschreven reinigingsmiddelen.

Omdat anders de gespecialiseerde aannemers opstappen. Ofwel: er is altijd een reden om er niks van te zeggen. Maar in deze tijd is zo’n toiletje geen onachtzaamheid, maar een manier om het leven van 30 man in gevaar te brengen.

En dan deze foto. Aardig bouwproject.

Er zijn een man of 30 aan het werk. Is nu de hoofdaannemer of de projectontwikkelaar zo vooruitstrevend dat hij een ‘genderneutraal’ toilet heeft neergezet?

Geen reinigingsmiddelen om je handen Corona-vrij te houden. Ja, hier en daar een kraan, omdat je anders je materialen niet kan aanmaken. Geen bordjes met voorschriften en afspraken. Handen droog je af aan je broek. 1 toiletje voor 30 man. Ik zou niet graag degene zijn die er aan het eind van de dag nog even gebruik van mocht maken; eerlijk gezegd, die plank waar je vroeger op een rijtje op mocht gaan zitten kakken vind ik veel aantrekkelijker. Zelfs als dan iemand er een schop onder houdt, zodat jij na jouw gedane arbeid je omdraait en niets van jouw gedane arbeid terugvindt. Er is genoeg papier, we kunnen nog zeker 10 jaar poepen, aldus onze premier. Maar niet hier…

Sommige organisaties functioneren ook tijdens een crisis behoorlijk slecht. Het is aan degenen die er last van hebben om er iets van te zeggen.

Tot slot: volgens de Webinar-uitleg van het protocol ‘Veilig Samen Doorwerken’ moet (een vraag van Ton Borrenbergs, vertelde hij me zojuist) een toilet op de Bouw na IEDER bezoek schoongemaakt worden. En moet eigenlijk iedereen zeep en doekjes bij de hand hebben. Krijgen we een toiletjuffrouw op de bouw…?

Zeer onwaarschijnlijk. Waarmee in feite uitsluitend een volledig zelfreinigende toiletcabine (zie achter de Nieuwe Kerk, Delft) in aanmerking komt… ■ Reageren? redactie@BOVATIN.nl

90

Bovatinfo

Secretariaat Secretariaat BOVATIN Postbus 310, 3900 AH Veenendaal Bezoekadres: Nieuweweg 229, Veenendaal tel. 0318 – 547 366 e-mail: bovatin@bovatin.nl website: www.bovatin.nl

Nuttige info voor BOVATINleden

Hoofdbestuur

Afdelingssecretariaten

Ledenadvies

Voorzitter: G.A. (Gerard) Reus Raadhuisstraat 18, 1829 BV Oudorp tel. (072) 511 08 99 mob. 06-22916752 fax (072) 564 70 52 e-mail: voorzitter@bovatin.nl

Noord-Holland K. Scholten Westerwerf 2, 1911 JA Uitgeest tel. 0251-319101 e-mail noordholland@bovatin.nl

Secretariaat BOVATTIN tel.: 0318 – 547 366 e-mail bovatin@bovatin.nl Voorlichting op gebied van onder andere: • Algemene wet en regelgeving (waaronder arbeidsrecht en aansprakelijkheden) • sociale verzekeringen • CAO bepalingen waaronder lonen en overige verplichtingen • Arbo – wetgeving. Arbo-catalogus en A(BRIE) • Juridische zaken • Belastingzaken • Scholing en cursussen • Bedrijfstakspecifieke aangelegenheden • Techniek • Marketing

Secretaris/penningmeester (a.i.): C.H. (Chris) van Herpen Het Erp 9, 5388 CN Nistelrode tel. (0412) 61 16 29 mob. 06-52654912 e-mail secretaris@bovatin.nl Bestuursleden: C. (Chris) Beld Eenhuisstraat 8, 7665 PZ Albergen telefoon 0546 441971 e.mail info@tegelspecialist.nl J. (Jeroen) de Goeij Den Hamstraat 9, 3451 BM Vleuten Tel: 030 - 6772421 Email: info@oostborg.nl G. (Gijs) Hilhorst Wiebachstraat 28, 6466 NG Kerkrade tel. (045) 544 45 42 fax (045) 544 09 73 e-mail g.p.w.hilhorst@hilhorst.nl R. (Robert) Hurkmans Floreffestraat 100, 5711 AE Someren tel. 0493 494 505 e-mail R.Hurkmans@tegelhandelloomans.nl T. (Tom) Sterkman Ivoorstraat 5, 1812 RE Alkmaar T. 072-5183222 e-mail: t.sterkman@svktegelwerken.nl Juridisch adviseur: Mr. T. Zanen Beukendreef 11, B-2920, Kalmhout België tel. (0032) 36853187 fax (0032) 36853186 e-mail juridischadvies@bovatin.nl mob. 06-20616770 Informatie betreffende keuringscommissie: Secretariaat BOVATIN Postbus 310, 3900 AH Veenendaal Bezoekadres: Nieuweweg 229, Veenendaal tel. 0318 – 547 366

Midden- en West-Nederland P. Verlaan Valkenburgerlaan 14, 2771 DA Boskoop tel. (0172) 21 60 84 fax (0172) 21 04 61 mob. 06-53281208 e-mail middenenwestnederland@bovatin.nl Oost- en Noord-Nederland G.C. Cremer Europaweg 28, 7742 PH Coevorden tel. (0524) 22 15 96 e-mail oostennoorddnederland@bovatin.nl Zuid-Nederland P. de Jong Cambreur 8, 5171 SJ Kaatsheuvel tel. (0416) 27 33 29 bovatin.afd.zuid@ziggo.nl Redactie BOVATINfo Hoofdredactie en nieuws diversen Remus F.P.M. Aussen, Aussen communicatie & management Dwarsbleekstraat 4, 3134 EC Vlaardingen tel. (010) 435 22 70 mob. 06 – 242 70 953 www.aussen.nl e-mail redactie@bovatin.nl Mededelingen Hoofdbestuur G.A. (Gerard) Reus Raadhuisstraat 18, 1829 BV Oudorp tel. (072) 511 08 99 e-mail: voorzitter@bovatin.nl Techniek-Materialen-Gereedschappen A.M.F.J. (Ton) Borrenbergs Sjeng Vaasstraat 7, 6031HE Nederweert tel. (0495) 63 40 95 mob. 06 - 234 42 186 e-mail: technischadvies@bovatin.nl Advertenties Remus F.P.M. Aussen, Aussen communicatie & management Dwarsbleekstraat 4, 3134 EC Vlaardingen, tel. (010) 435 22 70 mob. 06 – 242 70 953 www.aussen.nl e-mail: advertenties@bovatin.nl

BOVATIN/Technisch advies Kort telefonisch advies: kosteloos Tarief € 70,- per uur.

Algemene technische adviezen en specifieke projectadviezen • Tegels • Lijmen • Hulpmiddelen-materialen • Verwerkingsmethoden tel. (0495) 634 095 mob. 06 – 234 42 186 e-mail: technischadvies@bovatin.nl Adviseur: A.F.M.J. Borrenbergs BOVATIN/BJD Advies Tarief € 75,- per uur.

Incasso: no cure no pay (zonder geschil) via tel: (00) 32 36 85 31 87 (tussen 20.00 uur en 22.00 uur) fax: (00) 32 36 85 31 86 Mob. 06-20616770 e-mail: juridischadvies@bovatin.nl Juridische Advisering en Procesvertegenwoordiging (ook bemiddeling advocaat): • Arbeidsrecht • Contractenrecht • Incasso • Huurkwesties • Soc. Verzekeringen • Subsidies • Vergunningen • Leasing • Productaansprakelijkheid • Juridische Doorlichting

800 eurosheet wpm 800 Eurosheet wpm is een waterdicht afdichtingsmembraan voor het afdichten van wanden en vloeren in ‘natte ruimten’, zoals douchecellen, badkamers, zwembadbassins, spoelkeukens e.d. Dit is een aanvulling op het gegarandeerde waterdichte lijm- en voegsysteem met het EC 1PLUS-keurmerk en geschikt voor BREEAM. De geringe dikte van slechts 0,5 mm maakt het een prima oplossing voor renovatiewerken. Tevens zorgt de 800 Eurosheet wpm ervoor dat tegelwerk beter wordt beschermd tegen scheurvorming als gevolg van bijvoorbeeld krimp vanuit de constructie.

Productvoordelen • Waterdicht • Scheuroverbruggend • Dampremmend • Zeer eenvoudig te verwerken • Voor wand en vloer • Geschikt voor vloerverwarmingsconstructies • Direct betegelbaar • Emicode EC 1PLUS

Forbo Eurocol Nederland B.V., Industrieweg 1, 1520 AC Wormerveer T +31 (0)75 627 16 00, info.eurocol@forbo.com, www.eurocol.nl

GRATIS UITPROBEREN? GA NAAR KIWITZ.NL/VGM475

NIEUW: KIWITZ VGM 475 PREMIUM VOEGMORTEL VOOR KERAMISCHE TEGELS Gemakkelijk te onderhouden en vuilafstotend Bestand tegen zure schoonmaakmiddelen Natuurlijke schimmelbescherming Kleurvast En ook nog: Makkelijk te verwerken Huidvriendelijk Milieubesparend door CO2-reducering

www.kiwitz.nl/vgm475

IN 12 UITERST BRILJANTE KLEUREN