BZN Magazine nr 3 - JUN - JUL 2018
In thuiskomen
Colofon / ZIN magazine nr. 3 • 59e jaargang • Tweemaandelijks magazine • jun - jul 2018 • Afgiftemaand mei 2018 • Afgiftekantoor Antwerpen X, P2A8573 • V.U.: Anniek Gavriilakis, Sint-Jacobsmarkt 39, 2000 Antwerpen • 03 201 22 10 • welkom@bzn.be • www.bzn.be • Triodos Bank BE 33 5230 8009 0046 • Adreswijzigingen: adressering@bzn.be
Waar kan jij thuiskomen?
Pascal
Kim (3 3)
Walter
( 65 )
Pit platis Pit platis a dem deb a dem deb Suntore Suntore
(48 )
Is het huis waar je woont ook je thuis? Mag je thuiskomen in andermans huis? Wie maakt van jouw huis een thuis? Wat betekent thuis voor mensen in ’t Café, de dak- en thuislozenwerking van Bond zonder Naam? De kijk van Walter (vrijwilliger ’t Café), Kim (thuisloze bezoeker ’t Café) en Pascal (werker ’t Café).
“Moeilijk uit de dakloosheid te geraken”
“Een lach en een traan”
“Niets doen behalve mezelf zijn”
Er zijn van die momenten geweest in mijn leven dat de grond onder mijn voeten leek weg te zakken. Ik noem dat kantelmomenten. Omdat ik nu pas echt besef hoe gemakkelijk je op zo’n moment dakloos kunt worden. En hoe verschrikkelijk moeilijk het is om daar ook weer uit te geraken.
Als je zoals ik geen thuis meer hebt, is dat gevoel van opnieuw ergens kunnen thuiskomen zo fijn. ’t Café is een plaats waar ik dat kan. Waar ik gewoon als mezelf voor de volle 100% aanvaard word. Weer of geen weer, altijd welkom.
Herken je dat moment dat je thuiskomt en je hond je kwispelend verwelkomt, ook als je slechts een kwartier weg was? Thuiskomen is voor mij niets hoeven te doen behalve mezelf te zijn. Gewoon onderweg met de motor voelt als thuis. Ik hoop dat ’t Café diezelfde thuis kan bieden. Een plek waar mensen vrij kunnen komen en gaan. Waar ze blij zijn elkaar terug te zien. Waar ieders aanwezigheid vanzelf spreekt. Waar ze als het ware soms vergeten waarom ze ernaartoe zijn gegaan.
Familie of vrienden maken dan echt het verschil. Mensen die je aanvaarden. Mensen die je de moed en de kracht geven om het tij te keren. Zonder hen lukt het niet.
Alles ademt hier liefde, vriendschap en respect. En dat maakt dat er heel veel gelachen wordt, maar dat er ook ruimte is voor verdriet en troost. Er is altijd een luisterend oor voor onze problemen.
inspireren
verder en dieper kijken Die woensdag leerde ik Lu (47) kennen. Lu is 1 van de vaste gasten in ons café voor thuisen daklozen. Lu is gedreven met fotografie bezig en afkomstig uit Vietnam waar hij de smaak van het beeld te pakken kreeg. Samen met Lu bezochten we het Fotografiemuseum in Antwerpen. Lu’s passie werkte zo aanstekelijk dat we hem vroegen om de beelden voor dit magazine te verzorgen. Reageren? Bond zonder Naam Sint-Jacobsmarkt 39 2000 Antwerpen 03/201 22 10 welkom@bzn.be www.bzn.be Facebook.com/BONDZONDERNAAM Twitter.com/bondzondernaam instagram.com/bondzondernaam
Ook de vierdaagse uitstap naar de Ardennen met 25 dak- en thuislozen legde Lu vurig vast met meer dan 1 fototoestel.
Dit magazine wil een ode zijn aan anders kijken naar mensen, situaties en dingen. Laat ons, voor we aan de kant schuiven of weggooien wat ogenschijnlijk niet meer nuttig is, dat ding of die mens eens van een heel andere kant bekijken. Er is zóveel te zien. We hebben allemaal gekeken, maar hebben we gezien?
kansen creëren
Vakantie voor iedereen Vakantie. Het klinkt velen in de oren als de normaalste zaak van de wereld. Want iedereen heeft recht op vakantie, toch? Iedereen? Ja, iedereen. Daarom nam de ploeg van ’t Café, onze ontmoetingsplek voor dak- en thuislozen, tijdens de paasvakantie 25 gasten mee voor een midweek in de Ardennen. Een paar dagen ontsnappen Dat niet iedereen onmiddellijk gerust was toen ze het nieuws hoorden, zegt alles over hoe wij als samenleving te vaak kijken naar mensen zonder dak en/of thuis. “Op vakantie? Ze zullen ons wel in een tentje leggen zeker?” of “Allemaal samen in een huis? Het zal daar wel vuil zijn! Anders zouden ze daar toch geen groep daklozen laten slapen?” Het is maar een greep uit de eerste reacties. Het tegendeel was waar. De ploeg van vrijwilligers en coördinatoren van ’t Café kon, dankzij gulle gevers met een warm hart, met zijn gasten terecht in een gezellig en warm huis middenin het groen van de Ardennen, vlakbij Bouillon. Pascal Tuteleers, coördinator in ’t Café, legt uit waarom kleine culturele uitstappen van cruciaal belang zijn voor deze mensen. “We laten mensen die doorgaans op straat leven, ontsnappen aan de harde en rauwe dagelijkse realiteit en aan de vele prikkels van de stad. Even moet wie dak- of thuisloos is, niet denken aan overleven.” Een uur onder de douche Want het mag er ook vrolijk aan toe gaan. Ermin (35) ontvluchtte samen met zijn twee zussen destijds de oorlog in thuisland Bosnië-Herzegovina. Niets aan hem doet
vermoeden dat hij terugkomt van een jarenlange strijd tegen een drugsverslaving. De manier waarop hij samen met zijn oudere zus voor hun kleine zusje, Ermina - dat aan het syndroom van Down lijdt – zorgt, is hartverwarmend. Ermina doet iedereen lachen als ze danst op ingebeelde muziek. Terwijl de rest van de groep het huis verkent en de kamers verdeeld worden, showt Mario (48) zijn talent op de vleugelpiano in de woonkamer. Hij kan een uur lang liedjes spelen uit zijn hoofd en doet dit ook wekelijks in een rusthuis waar hij de bewoners laat genieten van Chopin tot The Beatles. Mario woonde wel op een studio in de stad, maar een waar de uitlaatgassen van stilstaande vrachtwagens rechtstreeks de kamer werden binnengeblazen. Daar
’t Café is de ontmoetingsplek voor daken thuislozen in Centrum De Wijk in Antwerpen-Noord (open elke week op woensdag, vrijdag en zondag). De dagelijkse werking van ’t Café wordt mogelijk gemaakt door de samenwerking tussen Samenlevingsopbouw, Stad Antwerpen,
blijven wonen, was te ongezond. “Nu woon ik op een bouwwerf waar kantoren worden gebouwd. Het regent en waait er binnen, ik moet er op een bank slapen en word ’s nachts wakker van de pijn aan mijn knieën, maar toch is het beter dan dat ongezonde krot.” Eens weg zijn uit de stad vindt hij dan ook zalig. “Weet je dat het vijftien jaar geleden is dat ik nog op uitstap ben geweest? Die rust. Die natuur! Eindelijk nog eens mijn benen kunnen strekken in bed. En straks ga ik nog een uur onder de douche staan”, lacht Mario. Een week zonder stress Eenzelfde geluid bij Ferry (45). Al vier jaar “bewoont” hij de straat in Antwerpen. Door een ongelukkig samenvallen van
Free Clinic, De Loodsen, Het Vlot, PSC en CAW Antwerpen en Bond zonder Naam. ‘t Café wil net die mensen die uit onze samenleving dreigen te vallen, elders verjaagd worden en geen kansen meer krijgen, de hand reiken. Elke laatste woens-
het bedrijf waar hij voor werkte als vertegenwoordiger en een echtscheiding, verzeilde hij in die situatie. Met tranen in de ogen staat hij nu te kijken naar de Semois die zich een weg kronkelt tussen de velden en de Ardense bossen. “Je kan pas echt begrijpen welke stress wij hebben als je zelf ook op straat hebt geleefd”, klinkt het. “Ik spreek zeven talen, maar de taal van de straat is bijzonder hard. Die kou, de verveling, de onzekerheid.” Aan de ontbijttafel na de eerste nacht is slapeloosheid het gespreksonderwerp. De luxe van een bed en de adrenaline van de reis hebben velen wakker gehouden. Het is wennen. Na jaren op de grond slapen, bezorgt een bed hen zowaar een slapeloze nacht.
dag van de maand is er ook een uitstap naar een museum. Op die manier krijgen ze toegang tot cultuur en kunnen ze ontsnappen aan hun harde dagelijkse realiteit. U kan deze werking steunen met een gift (zie ook brief in bijlage).
kansen creëren
Omdat elk leven telt
Met de aankoop van de troostkaars geef je kwetsbare groepen een duwtje in de rug. Een product van Bond zonder Naam koop je immers nooit enkel voor jezelf of voor iemand die je wil blij maken. De troostkaars is te koop in de BZN Huiswinkels, onze webshop of in onze winkel in Antwerpen.
Er wordt weleens gedacht dat dak- en thuislozen vooral sterven in de vrieskou, alleen op een bank. Dat gebeurt helaas en dat is vreselijk en onrustwekkend. Maar eigenlijk hebben mensen die overleven op straat het hele jaar door onze bekommernis nodig, want het hele jaar door zijn er overlijdens. Niek Everts (Straatpastoraat ’t Vlot, dat een van de partners is van ‘t Café) en Saskia Van den Kieboom (Straatoverleg Antwerpen) herdenken elk jaar de straatdoden. Ze zorgen er mee voor dat straatbewoners een waardig afscheid krijgen, waarbij ‘de familie van de straat’ de kans krijgt om afscheid te nemen. De voorbije vijf jaar (tot begin 2018) stierven maar liefst 134 mensen op straat. Bij het voorlezen van de namen wordt het telkens muisstil. Lichamelijk en psychisch uitgeput Mensen op straat sterven van ontbering en uitputting. Het leven op straat is hard, het
is iedere dag opnieuw overleven. Op straat zijn mensen geestelijk en lichamelijk veel sneller uitgeput. Groenten en fruit worden gegeven, maar te weinig. Behalve lichamelijke klachten hebben ze dikwijls ook tal van psychische klachten die niet behandeld worden. Ook overmatig druggebruik is jaarlijks een oorzaak van enkele overlijdens.
Omdat elk leven telt Laten we deze mensen niet alleen hulp verlenen, maar ook hoop. Laten we ze niet nog verder afbreken maar ze helpen om iets op te bouwen. Dat opbouwen moeten ze zelf doen, maar we kunnen als samenleving wel bekommerd zijn en toezien op rust en veiligheid, zodat het vertrouwen ontstaat om het leven weer in handen te nemen.
kansen creëren
HUISVESTING VOOR KWETSBARE MENSEN Het gebouw waar het vroegere Café zonder Bier was gevestigd, wordt in 2018 door sociale partner Beschut Wonen Min gerenoveerd tot twee appartementen. De ruwbouw is alvast af. Nog dit jaar kunnen twee geïnterneerden die op proef vrij zijn er komen wonen. Mensen met een interneringsstatuut hebben een misdrijf gepleegd, maar lijden aan een psychiatrische problematiek, die maakt dat zij niet in staat zijn hun daden te controleren. Beschut Wonen Min zal net als voor haar 50 andere wooneenheden ook hier werken met een huurprijsberekening op basis van inkomen. Met de renovatie kan het gebouw in de Familiestraat 8 in Antwerpen weer een plaats worden waar mensen elkaar kunnen ontmoeten, en ook kunnen ont-moeten. Betaalbaar wonen is voor deze doelgroep een belangrijke stap richting ‘Hoogst haalbare graad van zelfstandigheid’, van kwetsbare patiënt naar een vrij burger. Bond zonder Naam blijft eigenaar van de gerenoveerde woning. Beschut Wonen MIN kan 30 jaar lang haar doelgroep de mogelijkheid bieden om in een zo zelfstandig mogelijke woonvorm, maatschappelijk aanvaardbaar en constructief te functioneren. Een mooie win-win samenwerking waarbij vooral de meest kwetsbare mensen baat hebben.
“Ook als je er niet meer bent, kan je nog meer betekenen dan je denkt.” Bond zonder Naam opnemen in je testament is een kans voor anderen. Zit u met vragen over het opstellen van uw testament? Wenst u via uw nalatenschap onze maatschappelijke projecten te ondersteunen? Wilt u Bond zonder Naam en haar toekomst mee helpen veiligstellen? Een deel van uw bezit aan Bond zonder Naam geven is een belangrijke beslissing. U gaat vast niet over één nacht ijs. Als directeur maak ik graag tijd voor een persoonlijk gesprek waarin ik meer kan vertellen over hoe Bond zonder Naam dagelijks kansen creëert voor kwetsbare doelgroepen en mensen inspireert en doet groeien. En hoe uw financiële steun hierbij kan helpen. Anniek Gavriilakis | anniek.gavriilakis@bzn.be
Hoe bestellen?
G verzratis en in he ding belg el ië
Van wenskaarten en spreuken tot sfeervolle tafeldecoratie: stuk voor stuk mooie producten met een zinvolle boodschap.
1
Ideaal als geschenk en al even leuk voor jezelf. De opbrengst gaat integraal naar de projecten van Bond zonder Naam.
via onze webshop op bzn.be
2
via een bzn huiswinkel in je buurt of bel ONS op 03 201 22 10
3
4
1. Liefdeslicht NIEUW Witte cilinderkaars met bordeaux opdruk spreuk: ‘in jouw geven ligt alle krijgen’ H 20 x Ø 7,8 cm / € 20
3. Rouwkaarten NIEUW 5 kaarten met passende rouwtekst, incl. witte omslagen B 15 x 15 cm / € 7
2. Mok ‘Niks moet, niksen mag’ Blauwwit patroon met rode tekst, extra spreuk op binnenwand: ‘het leven moet niet vliegen maar fladderen’, vaatwasbestendig H 9,5 cm x Ø 8 cm / € 8
4. Zakdoekjes ‘Dikke knuffel’ Pakje met 10 papieren zakdoekjes, spreuk: ‘dikke knuffel’, formaat pakje: H 10,5 x B 5,5 x D 2 cm / € 3,50