Bacalao, Aroz, Funchi & Banana
Afl.11
Diarazon 4 Maart 2020
Solo di Pueblo
Aña 16 - edicion 052
E-mail: solodipueblo@gmail.com
Prijs: Afl. 1.75
CONFUSION Y HOPI PREGUNTA HABRI, PAULUS MARTIJN NO A WORDO LOCALISA PROME MINISTER A DUNA UN BUNITA DISCURSO NA E PRESENTACION DI EVA SCHLOSS
E proyecto di kapel di Alto Vista a keda finaliza
Cas den Brikstraat na candela
Un persona indocumenta gara
2
Diarazon 4 Maart 2020
Premier Evelyn Wever-Croes:
PROME MINISTER A DUNA UN BUNITA DISCURSO NA E PRESENTACION DI EVA SCHLOSS
Premier Evelyn Wever-Croes a asisti na e presentacion di Eva Schloss na unda e tabata tin e honor di duna un discurso. Durante su discurso el’a gradici Chabad Aruba y tur otro envolvi pa a organiza un evento asina importante y bunita. Na mes momento el’a gradici Sra. Eva Schloss pa tuma tempo y inclui Aruba den su itinerario especialmente den luna di Maart na unda ta celebra Dia Internacional di Hende Muher. Sra. Eva a tuma e tarea di mantene e memoria di Anne Frank bibo recordando asina tur e lucha, sufrimento y dolor cu e personanan a pasa durante e Holocaust. Premier Wever-Croes a sigui su discurso splicando un poco di loke tabata e bida di Anne Frank y e miedo di wordo discubri, cu na final a bira un realidad na momento cu nan a wordo traiciona y captura. Un storia sumamnete impactante y doloroso pa scucha, p’esey Premier Wever-Croes ta gradici sra. Eva pa a bin y comparti su experiencianan y di su famia durante e Holocaust, recordando asina e 75 Aniversario di e Liberacion di Auschwitz. “Nos ta considera Aruba bendiciona. Lamentablemente un paar di kilometer leu di nos na Venezuela tin un cantidad di hende sufriendo. Aruba ta un isla chikito y ta minimo loke nos por haci aunke cu e gana pa yuda esnan sufriendo ta hopi. Mi ta spera cu cada un cu a scoge pa scucha e storia aki a wordo inspira y por a siña algo di e experiencianan cruel cu e famia aki a pasa durante Holocaust manera a wordo
describi pa Anne den su diario y pa sra. Eva cu a guia nos riba tur loke a pasa e tempo ey durante su presentacion. E les mas importante cu nos a siña di Anne Frank su diario ta aplicabel awe den hopi circumstancia manera corahe: corahe pa ta bo mes y corahe den cara di dolor y sufrimento, determinacion y pa nunca “give up”.
No ban lubida nunca e les aki, no ban lubida nunca kico e personanan aki a pasa pa asina nos por biba na paz y liber awe y cu semper e storia di Anne Frank inspira nos pa por mehora e mundo aki”, Premier Evelyn Wever-Croes a expresa den su bunita discurso.
3
Diarazon 4 Maart 2020
CONFUSION Y HOPI PREGUNTA HABRI, PAULUS MARTIJN NO A WORDO LOCALISA Diamars atardi pa anochi e noticia cu a haya curpa sin bida di Paulus Martijn a coy full un otro rumbo. Manera nos a trece den un Developing Story den oranan di merdia cu informacion a drenta cu lo a haya e curpa sin bida di Martijn. Famia tawata na Zeerover y por a mira ambulance y polis tambe. Pues tawata mustra algo oficial, cu esnan cu a sali mainta rumbo Colombia lo a localisa e curpa te cu nan ta na caminda cu ne pa Aruba, cual ta algo cu no ta normal. Aki ta unda cu e storia a cambia, ora nos pone puntonan hudicial cu mester tene cuenta cune. Na prome luga no ta posibel pa yega piki un curpa sin bida pone den boto y sali direccion Aruba cune. Autoridad Colombiano hamas lo laga un caso manera esaki bay sin wordo investiga ! Diamars mainta e tres compaĂąeronan cu lo tawata cune a sali y te hasta nan a post un video cu nan a sali bayendo
pa busca Martijn. Aki ta unda cu hopi hende tawata puntra nan mes, con sigur nan sa cu lo bay haya Martijn? Tur esaki tawata basa ariba un supuesto Satellite Phone cu tawata emiti(manda) seĂąal di su localidad. Esaki aparentemente tawata hunto cu Martijn. Pero, dicon ta te diamars a bin haya un location di e telefon y no a haya esaki mas prome cu e tawata mas cerca di Aruba? Nan a bisa autoridad cu Paulus tawata den posesion di un Satellite Phone ? Esakinan ta preguntanan habri. Dicon a bin diasabra anochi aden na Rodgers Beach y te ora ey a bati alarma, siendo cu tin un Satellite Phone cu mesora por a yama autoridad y avisa kiko a pasa.
Merdia segun informacion no oficial, un persona ariba e boto cu a sali lo ta esun cu a bisa cu a haya e curpa di Martijn. Pues esaki ta un rumor cu ta bayendo rond. Te cu diamars anochi no ta conoci kiko a para di e
Arubianonan (compaĂąeronan) cu a sali pa bay busca Paulus Martijn. No ta conoci si nan tambe ta perdi of ta deteni. Tambe kiko autoridad local mes ta haciendo, paso di parti autoridad bo no ta scucha nada.
Cas den Brikstraat na candela Diamars algo pasa di mey anochi polis y tambe brandweer a bay den Brikstraat, unda tabata tin un cas completamente na candela Na yegada e persona cu ta habita e cas danki Dios tabata pafor. Tabata trata di un persona grandi di edad. Na yegada di Brandweer mesora nan a drenta den accion, evitando cu e candela por sigui expande. Un rato despues un truck mas di Brandweer a yega pa yuda. A avisa Elmar pa kita e coriente, debi cu tabata tin un waya cu tabata keda saca chispa. Causa di e candela e momento ey desconoci
4
Diarazon 4 Maart 2020
Polis di distrito 1 teniendo control den trafico pariba di rotonde Tarabana Polisnan di distrito 1 tambe teniendo controlnan den trafico parando autonan pariba di e rotonde na Tarabana. Varios cosnan tabata ser controla, senjal, faha, number y documentonan. Diferente auto a ser para y algun boet a cay. Wak pa tur cos ta na ordo pa no haya un of mas boet y hasta kizas keda na pia.
Directie Volksgezondheid Aruba ta presenta e cifranan di porcentahe di mortalidad pa cada rango di edad Corona a jega na tur continente cu exception di Antartica y e virus no ta affecta tur hende mescos.
E dato nan ta sugeri cu persona cu tin chance di muri di e malesa ta subi cu edad. Aki nos ta mustra e cifranan di morto pa cada rango di edad segun e estudio:
E Departamento di Control y Prevention di Enfermedad Chines a caba di condusi un estudio cu ta mustra cu e virus ta affecta severamente hendenan di edad halto. Tambe e estudio a mustra cu mas o menos 80% di casonan di corona virus ta sufri cu kehonan modera pa leve. E estudio a collecta datos nan di mas cu 44,000 pashentnan cu caso confirma na China te cu February 11. E ta duna un di e representacion mas amplio di con COVID-19 ta comporta den hende humano.
E estudio no ta raporta ningun morto den muchanan mas jong cu 10 aña, kende ta representa menos cu 1% di pashentnan. Pashentnan edad 10 pa 19 tin mesun posibilidad pa muri cu pashentnan di edad 20 te cu 39 aña, pero pashentnan den edad di 50 aña tin casi tres biaha mas e posibilidad pa fayece cu pashentnan cu edad di 40 aña. E riesgo di muri ta subi considerablemente entre pashentnan di edad 70 pa 80 aña, probablemente esaki tin di haber cu e personanan aki tin ja un problema di salud existente.
Segun e studio, pashentnan cu problema cu curason, lo por tin un probabilidad di morto di 10% y esun nan diabetico 7%. Mas cu tres-quart di pashent Chines no a sufri di un problema di salud preexistente. E mortonan den e grupo aki ta menos cu 1%. Statistica di morto por cambia segun e corona virus ta plama full rond mundo. Ta importante pa remarca cu segun informacion di autoridatnan scientifico; “Cu si enberdad descubri cu tin mas caso cu ta wordo raporta, pasobra simplemente no ta detectando asintomatico of casonan di kehonan leve te cu modera, unda e pashentnan no ta bay busca cuido medico, lo por condusi cu e calculacion di morto relaciona cu corona virus lo baha. Entotal, COVID-19 te cu ayera 2 di maart 2020 tin 3,084 hende cu a fayece vs 45.581 casonan caminda hende a recupera di e infection. Entotal tin 84.241 caso registra. E epicentro di e virus ta na Wuhan, central di China den e parti mas popula di e ciudad y te cu awor a plama pa casi 47 otro pais. Mas o menos 95% di e casonan ta den China mes. E unico manera pa mitiga e COVID-19 ta pa tuma e accionnan necesario di prevencion, manera laba man cu habon of usa hand sanatizers (>60% alcohol) ta importante.
5
Diarazon 4 Maart 2020
Tremendo acogida durante un anochi interesante
Hospital cu session di informacion di Coronavirus pa tur dunador di cuido
Pa asina tur dunado di cuido ta riba mesun liña Dr. Horacio E. Oduber Hospital conhuntamente cu LABHOH a organiza dialuna anochi den un sala yen di Cas di Cultura un session di informacion tocante e ultimo desaroyonan pa cu Coronavirus. E session di informacion aki tocante Coronavirus a ser dirigi pa Andert Rosingh, arts- microbioloog di LABHOH Aruba y Corsou conhuntamente cu Marije Hofstra, arts- microbioloog di UMC Utrecht. Na final tabatin oportunidad pa haci pregunta na un panel cu tabata consisti di diferente experto. Algun di e temanan cu a bin pa dilanti ta e situacion actual, con e virus aki ta ser transmiti, e gruponan di riesgo y alavez casonan “evidence - based”. Dunador nan di cuido di Hospital, LABHOH, specialistanan, dokternan di cas, Imsan, Respaldo, Wit -Gele Kruis, DVG, SVB y
mucho mas a asisti e anochi informativo aki. Un di e preguntanan cu sigur a ser haci ta si enberdad na Aruba nos ta core riesgo pa haya e Coronavirus, cual Hofstra a duna di conoce cu ta importante pa bay tras di informacion “evidence-based” y no tras di rumores, ni emocion y tampoco miedo. Na final de presentacion a duna di conoce tambe cu no tin motibo pa crea ansiedad na Aruba, masbien ta importante pa sigi di cerca cuidadosamente e desaroyonan mundialmente cu diariamente ta cambia. Tambe ta importante pa duna informacion corecto, tuma medida nan di prevencion y lo mas importante ta pa tin un protocol claro pa tur esnan envolvi den e cuido. Dr. Horacio E. Oduber Hospital tin nan protocol cla y actualiza en caso cu un of mas
pashent presenta y mester wordo admiti cu sintoma nan di Coronavirus. E personal di Hospital ya caba tin experiencia y ta capacita pa trata paciente nan cu maleza contagioso. Sinembargo e personal di Hospital a haya training pa e protocol nobo y ta cla pa aplica esaki pa asina proteha nan mes y demas paciente nan cu lo por wordo admiti pa Coronavirus. Hospital di Aruba tin un plan pa actua en caso cu e Coronavirus presenta pa asina contene esaki di biaha y evita transmission. Danki na full e team di Hospital conhuntamente cu LABHOH cu den menos di 3 dia a hinca e anochi aki den otro pa asina tur dunador di cuido ricibi e informacion necesario y corecto pa ta prepara si encaso e bati na nos porta.
6
Diarazon 4 Maart 2020
Prome Minister Evelyn Wever-Croes:
BISHITA DI EMBAHADOR DI REINO NA WASHINGTON Y E CONSUL GENERAL DI REINO NA FLORIDA
E siman aki, Prome Minister Evelyn WeverCroes hunto cu colega Minister Andin Bikker a reuni cu Embahador di Reino na Washington, sr. André Haspels y e Consul General di Reino na Florida sra. Ruth Emmerink. Tambe tabata presente nos Minister Plenipotenciario na Washington
sra. Joselin Croes. E relacionnan entre Aruba y Merca ta hopi importante y atraves di Embahada di Reino na Washington y nos Minister Plenipotenciario na Washington nos ta mantene esakinan un prioridad.
A detene dama busca pa husticia
Despues di cu Ministerio Publico a emiti e informe di buskeda y detencion di un dama cual ta ser busca pa husticia, polisnan a cuminsa tira bista pa e sospechoso aki. Na altura di Banco di Caribe polis a bin
encontra cu e dama J. Rosel y mesora a detene. E dama aki tabata ser busca pa falsificacion por escrito. Polis a detene y a hib'e warda di Shaba pa e recherchenan di distrito 2.
Den e reunion a toca diferente tema di interes comun den e relacion entre Aruba y Merca. Un tema cu sigur a haya atencion ta e tema “Venezuela” y e impacto cu e crisis den Venezuela tin riba Aruba, principalmente con comunidad internacional por yuda den esaki.
Minister Dangui Oduber:
E proyecto di kapel di Alto Vista a keda finaliza
Minister di Turismo, sr. Dangui Oduber ta contento di por anuncia cu e borchinan di caminda di cruz di kapel di Alto Vista a keda finaliza cu un diseño nobo. E proyecto aki a wordo financia cu fondonan di ministerio di turismo. E proyecto di kapel di Alto Vista a wordo haci cu consciencia y bao guia di parokia di Noord y hunto cu esnan cu ta atende cu e kapel. “E caminda di Cruz di kapel di Alto Vista ta un parti di nos cultura hopi sagrado y alavez ta wordo hopi bishita hopi pa nos bishitantenan. E ta un caminda unda hopi hende ta bin haci oracion, meditacion y hopi devoto catolico ta
haci uso di dje. Pesey como Minister di Turismo a tuma e decision pa renoba e area di e kapel di Alto Vista y asina eleva e producto turistico pa duna nos turistanan e mihor experencia posibel” e mandatario ta expresa. Den e potretnan por mira claramente e diferencia di con e tabata prome cu e renobacion y con e ta awor cu el’a keda cla. E kapel di Alto Vista ta un sitio hopi bishita y ta sagrado, semper por conta cu sosten di Ministerio di Turismo pa mantene esaki na un nivel agradabel. Un contribucion chikito pa tur locual e kapel ta significa pa nos tur na Aruba.
7
Diarazon 4 Maart 2020
Polis a bay Sabana Blanco pa atende un problema encuanto baki mata dilanti cas entre bisiñanan
Den e oranan di atardi a drenta informe di un problema entre bisinjanan na Sabana Blanco, mesora a dirigi un patruya na e sitio. Na yegada di e patruya a bin resulta un problema entre bisinjanan pa cu ponemento di baki mata na banda di caminda dilanti nan cas. Polis a atende cu ambos y a splicanan pa no haci esey y mucho menos busca problema innecesario.
Accidente na pia di trabao Diamars mainta a drenta informe di un incidente na un agencia na Schotlandstraat. Mesora a dirigi tanto polis como ambulance pa e sitio. Na yegada di e patruya ya caba ambulance tabata na e sitio y cla pa transporta e victima. Locual por a compronde na e sitio ta indica cu a bay move e container cu keeshi di un banda pa e otro banda y un trahador a mira cu e waya di e
container tabata colga net ora esaki ta saliendo. El’a bay drecha esaki pero net na e momentonan ey e chauffeur di e trekker a bay reverse pa e tuma e bocht. Bon si sa cu e trahador tabata patras y a press e contra e muraya. Na e sitio tabata tin 2 ambulance y nan a atende e victima y a transporte cu urgencia pa hospital. Ta trata aki di trahador di 35 aña.
un
Minister Maduro ta felicita Fundacion Bernadina Growell cu e buki ‘ Mama di nos Cultura Bernadina Growell – Kock Recientemente Minister di Cultura a presencia lanzamento di e buki ‘Mama di nos Cultura Bernadina GrowellKock’ durante cual e mandatario a hiba un discurso. E dignatario a felicita Fundacion Bernadina Growell y famia Growell cu e publicacion aki cu ta un aporte grandi na documentacion di historia
di nos baluartenan di cultura. Minister Xiomara Maduro a ricibi un ehemplar di e buki cu ta conta historia di bida di Bernadina Growell (q.e.p.d.) y canticanan cu ela skirbi. E mandatario a gradici Fundacion Bernadina Growell pa e bunita buki y a felicita e Fundacion cu e logro aki.
8
Diarazon 4 Maart 2020
Parlamentario Dellanire Maduro
Peticion na Minister di Salud acudi Parlamento riba tema di Coronavirus Dellanire Maduro, lider di Fraccion di POR, a informa cu siman pasa a ricibi e contesta riba e preguntanan haci na Minister Dangui Oduber tocante maneho di Coronavirus na Aruba. Por mira cu cada departamento y instancia cu ta relaciona cu e protocolnan pa sigui den caso di emergencia, ta haciendo nan best pa duna e informacion necesario y al caso pa prevencion y proteccion. Tambe por mira cu ta afina nan protocol segun ta haya mas informacion riba con otro paisnan ta adaptando di nan, mirando cu e virus aki ta nobo y ta haci cu segun e ta cana ta adapta e forma di protocolnan.
Dellanire Maduro a indica cu mirando cu e preguntanan a wordo haci dia 31 di Januari, cual ta mas di un luna pasa, y e desaroyo di e virus a crece exponencialmente, e tin pregunta adicional, mientras cu lo desea di ricibi mas splicacion riba algun di e preguntanan contesta, e ta sigui haci e peticion pa por haya un fecha y orario pa e mandatario por bay Parlamento pa por haya mas claridad. Di e forma aki tambe por wak con for di Parlamento por sostene y yuda e instancianan riba e topico di Coronavirus.
Minister Xiomara Maduro a presencia e Inauguracion di Trankilo Pool na Hyatt Aruba
Diahuebs Minister Maduro a presencia e inauguracion di ‘Trankilo’ pool exclusivo pa adulto na Hyatt Regency Aruba Resort, Spa & Casino. Esaki ta un inversion grandi di Hyatt Aruba pa asina ofrece
un producto di calidad halto y exclusivo na nos bishitantenan. Minister Maduro a gradici e GM y e staff presente pa e bunita inversion aki y e confianza cu Hyatt ta demostra den Aruba su economia.
9
Diarazon 4 Maart 2020
Un persona indocumenta gara
Pa algun dia caba cu comunidad tabata raporta cu tin un persona den vecindario di Misa di Playa como tambe den cercania di schoolnan ta expone su mes sunu den e area. Por a compronde cu e persona aki tabata baĂąa sin importa cu hende/ mucha tabata presencia esaki. Autoridad a cuminsa un buskeda y diamars mainta a bin topa cu ne. Al parecer e persona aki ta indocumenta / ilegal riba nos isla. E ta un persona di habla SpaĂąo, cu a cuminsa traha un lugar pa e drumi den hanchi patras di Misa di Playa. Polis a presenta y detene e persona.
Por a tuma nota di un corchon, algun pertenencia pero por a conclui cu e persona aki ta ambulando rond sin caminda di keda. Autoridad lo tin cu evalua/ dicidi si ta deporta e persona aki. Mientrastanto a transporta e persona aki warda di Polis y/o Guarda nos Costa pendiente cualkier decision. Algo cu sigur a hala hopi atencion cu e persona aki lo tabata haci su limpieza personal den bista publico. Comunidad ta atento y ta tuma contacto mes ora cu autoridad pa haci algo cu e situacion inusual aki.
10
Diarazon 4 Maart 2020
Parlamentario di MEP, Rocco Tjon:
Gabinete Wever-Croes innovando servicionan gubernamental
y un comparacion cu Estonia pa asina por logra e vision pa digitaliza e servicionan di e aparato gubernamental.
Durante un reunion na Parlamento nos a ricibi un update for di e “Chief Innovation Officer” di Gobierno. A duna un splicacion amplio di e Aruba E-Government Roadmap 2020-2030. E vision di Gabinete WeverCroes ta pa e aparato gubernamental bira uno proactivo cu ta anticipa riba e necesidad di e ciudadano y brinda un bon servicio atraves di innovacion. Den cuadro di
esaki e meta principal ta pa cada ciudadano por tin acceso na servicionan gubernamental na tur momento y na un manera sigur. Infrastructura adecua pa por comparti informacion digital ta esencial pa logra e meta aki. Mes importante ta e infrastructura legislativo y p’esey tin hopi trabao a wordo ehecuta conhunto cu “Directie Wetgeving” (DWJZ). Tin un inventarizacion a wordo haci
INVESTIGACION IMPARCIAL Prome cu por a ehecuta y implementa e maneho nobo di Gabinete Wever-Croes mester a haci un investigacion imparcial. Na 2018 tin un “assesment” digital a wordo haci pa asina sa exactamente kico falta den e aparato gubernamental. Den cuadro di e “assesment” aki a papia cu “stakeholders” y e investigacion mes a wordo haci door di profesionalnan di Estonia. Sr. Linnar Viik ta director di e e-Governance Academy na Estonia y tin mas cu 18 aña di experencia den e ramo aki y a conseha mas cu 130 pais y 200 organizacion riba implementacion di proyectonan di digitalizacion. E conclusion di e assesment aki ta cu Gabinete Eman no a inverti den e aparato gubernamental pa loke ta digitalizacion y inovacion. Y p’esey mes e innovacion tan desea ta tuma mas tempo. Tin hopi trabaonan riba aspectonan legislativo, di maneho, di digitalizacion y infrastructura cu mester tuma lugar prome cu por implementa e “roadmap”.
ACCIONAN 2020 Durante 2018 y 2019 a inverti hopi pa crea e condicionnan necesario y pa 2020 e prioridad y accionnan concreto pa e prome lunanan ta pa concretiza “E-government guidelines” cu ta bay ta aplicabel pa e aparato gubernamental. Di e forma aki por cuminsa brinda servicionan atraves di un plataforma digital. Esaki lo hisa eficiencia di e aparato gubernamental y tambe mehora e experencia di cada ciudadano na momento cu e haci uso di e servicionan di gobierno. E siman aki tin diferente curso y trainingnan ta tuma lugar pa personal di e aparato gubernamental cuminza familiariza nan mes cu e manera nobo di bay traha. PA CONCLUI Nos no por keda sin menciona cu nos ta lamenta profundamente cu fraccion di AVP tabata ausente awe durante e reunion. Esaki despues cu nan a critica e maneho di Gabinete WeverCroes, pa loke ta innovacion, masha fuerte. Loke ta mas lamentabel ta cu nan a te hasta critica e profesionalnan cu ta haci un trabao tremendo pa logra implenta e innovacion tan desea den e aparato gubernamental, despues cu esaki a wordo neglisha pa Gabinete Eman.
11
Diarazon 4 Maart 2020
Parlamentario Edgard Vrolijk (MEP):
Dicon AVP nunca ta papia di e aumento di tarifa di container cu ta e causante di aumento drastico di tur prijs na Aruba?”
Ultimo simanan por a tuma nota di e desesperacion cu ta reinando den partido AVP despues di a hiba un maneho financiero desastroso di 20092017 bao di Gabinete Mike Eman 1 y 2, unda cu pais Aruba a conoce un redoblacion di debe y di proyectonan grandi cu no tabatin cobertura financiero pa esakinan. Awendia den nan desesperacion y den nan ansha di morto partido AVP ta instigando pueblo cu e Gobierno actual ta matando nan cu medida. Y e partido aki cu a haci un daño financiero grandi na país Aruba awe kier pretende cu ta otro cu ta sinta awor ta causante di kico ta pasando na Aruba. Nan ta sinta pensa cu e pueblo aki nan por tum’e haci ki ora cu nan kier y p’asina nan por bolbe un biaha mas na poder hayando e cama drecha pa bolbe masacra país Aruba financieramente. Y sigur AVP ta orguyoso di tur debe crea cu na final di dia nan líder Mike Eman cu boca grandi a grita: “e debe t’ey pa pueblo paga”. Accion pa salba Aruba Na Aruba tumamento di accionnan necesario pa percura pa mehoracion di finanzas di nos país ta ser bendi na pueblo
como medida. Hecho ta cu den otro paisnan unda cu no a tuma medidanan pa salba finanzas di nan país awendia ta reina caos manera ta nos país bisiña, unda cu debi na mal maneho financiero di tur gobernacion y sin tuma e accionnan (medidanan) necesario awe nan placa no tin ningun balor mas. Y netamente esaki nos na 2018 a tuma e decision di bin cu e accion yama crisisheffing unda nos a pone 2.5 % extra riba BBO haciendo esaki 6%, debi cu practicamente Aruba tabata den un rumbo cu si nos sigui asina nos moneda tampoco lo no tin su balor mas ya cu 93% di GDP tabata suheto na debe, pues di cada florin 93 cen ta bay pa paga debe. Y nos a tuma e accion aki conscientemente pa por cubri e gastonan di debenan manera PPP. Tambe hopi ta broma cu a haya 106 miyon na e BBO extra ey y e debe di PPP ta 82 miyon y e resto supuestamente ta bay pa famia y amigonan, pero nan tur a lubida di menciona cu nos debe a aumenta di 2 biyon pa 4 biyon florin y nos ta pagando un interes riba e debe aki di 232 miyon florin. E pregunta ta for di unda nos lo tin di saca
placa pa paga e debe y interes? Sigur for di e 106 miyon florin ey e no ta yega pasobra pagando PPP plus pagando interes acumula nos tin un deficit di 208 miyon florin cu nos tin di yena cu otro entradanan pa por cumpli. Y sigur pa 2020 nos tin mas reto ainda di yena e buraco financiero di e aventura di Citgo y tambe 50 miyon extra pa por tin un presupuesto cu un surplus di 25 miyon. Banda di e accion di 2.5 % di BBO nos a aumenta accijns riba alcohol y tabaco causando cu prijs di esakinan a aumenta pero esakinan ta productonan cu cada ken ta haci nan escogencia di nan uso personal. Pues di 2017 te awor na 2020 e unico dos accion pa yuda stabilisa nos finansa cu nos a tuma tabata e aumento di BBO cu 2.5% (pa yuda paga e proyectonan PPP y un parti na e interes haltisimo di e 4 biyon na debe) y tambe aumento di accijns di tabaco y alcohol. Medidanan pa yuda pueblo Mi ta bay resumi tambe cual ta e medidanan cu nos a tuma pa pueblo tambe por tin un tiki alivio pasobra nos a bisa cu no ta husto pa tuma accionnan pa salba Aruba pero nos tin di tuma medidanan pa asina nos pueblo tambe por sinti un alivio. Y esaki ta e siguiente medidanan cu nos a tuma pa yuda pueblo: 1. A baha tarifa di loonbelasting y inkomstenbelasting y januari 2020 nos a bolbe baha e loonbelasting cu 4% y esaki a traduci su mes cu tarifa a baha pa 25.000 hende 2. Reduccion di grondbelasting: esaki a causa cu 27775 persona
a conoce un rebaho 3. Dividend belasting a ser reduci di 25 % na 10% 4. Rebaho di prima di AZV di 4% pa pensionadonan 5. Aumento di reparatietoeslag pa pensionadonan 6. Aumento di pensioen 7. Aumento di minimumloon 8. Reduccion di coriente di 10% pa nos ciudadanonan y pa comercio 7% Pues nos a percura - banda di tuma accionnan pa salba Aruba - nos a tuma medidanan tambe pa por duna pueblo un tiki cu por yuda compensa e accionnan tuma. Accionnan cu tabata necesario pa motibo di iresponsabilidad di Mike Eman y su Gabinete completo pa locual ta maneho financiero. Di con oposicion no ta critica e prijsnan di container?? Mi ta haya cu cada bes AVP of un grupo comprometi na AVP bin dilanti y trata na pega algo cu a ser tuma na 2018 manera tabata e aumento di e BBO cu 2.5 % pa por yuda contribui na paga e debenan crea door di AVP, ningun hende no ta papia di e aumento di tarifa di container na Barcadera. Esaki no ta causa cu e prijsnan local no ta aumenta? Ta dicon AVP no ta papia riba esaki cu ta causando mas dolor cu nunca na pueblo pasobra e aumento di tarifa aki finalmente ta ser paga pa e consumidor cu ta pueblo, unda cu prijsnan ta subi drasticamente pero ningun hende no ta papia riba esaki. Y ta p’esey mi ta apoya Minister Chris Romero totalmente den su vision y mi sa cu e ta basta leu pa bin cu un Portshaven na San Nicolas cu lo competi cu e containerhaven na Barcadera y asina tambe nos por yuda reduci e prijs di containernan cu ta un peso hopi pisa pa pueblo eyfor cu ta wanta e sla cada vez cu esakinan ta ser aumenta manera ta e tarifanan pa 2020 cu AVP ta asina keto riba esaki. Porque sera????
12
Diarazon 4 Maart 2020
Minister Dangui Oduber:
Miembronan di AHATA a haya un presentacion amplio riba coronavirus den un esfera hopi ameno. Durante e intercambio ameno aki e representantenan di Departamento di Salud Publico a duna un presentacion di kico e virus ta, kico ta e consecuencianan di e virus y con por preveni di wordo contagia cu e virus. A pone hopi enfoce riba e parti preventivo, tambe a pone hopi atencion riba e perspectiva y con serio e virus ta. E manera mas efectivo pa preveni coronavirus ta door di laba man frecuentemente cu habon of haci uso di un hand sanitizer.
Dialuna atardi Minister di Salubridad Publico sr. Dangui Oduber tabata presente na La Cabana Resort caminda a reuni cu AHATA. Esaki a bay den cuadro di concientizacion, transparencia y pa brinda e informacion na sector turistico. Aki e team di profesional di Departamento di Salud cu ta conseha Ministerio di Salubridad Publico con pa atende cu coronavirus a duna un presentacion na e miembronan di AHATA
Ora a haci un comparacion di coronavirus cu otro malezanan respiratorio cu tabata tin den pasado, manera measel, sars, influenza H1N1 y mears. Den tur e maleza contagiosonan aki esun cu tin e cifra di mortalidad mas abao ta coronavirus. Otro cos di remarca ta cu e coronavirus ta muri entre 2 y 5 dia den temperaturanan riba di 25 graden celsuis cual ta e caso den e clima tropical na Aruba, Na otro paisnan na munda caminda e temperatura ta mas friu e virus por keda bibo pa 2 siman of mas. Na momento di tende e hechonan aki den e presentacion esaki sigur a trece un sentido di alivio na e miembronan di AHATA.
A demostra tambe riba e cifranan di mortalidad den diferente categoria, aki a keda demostra cu cifra cu 14 porciento di personanan riba edad di 80 aña cu haya e coronavirus ta resulta fatal. Di otro banda personanan entre e edad di 1 aña te cu 50 aña e porcentahe ta practicamente cero. Actualmente tin alrededor di 86 mil persona afecta rond mundo di cual 3 mil a fayece y 36 mil a recupera di e virus. Si pone e cifranan aki den un averahe y perspectiva por conclui cu coronavirus su cifra di mortalidad ta alrededor di 2.5 porciento. E preocupacionnan cu Hotel tabata tin ta cu si e testnan pa cu coronavirus por wordo haci aki na Aruba mes a mustranan cu esaki por wordo haci na Laboratorio di HOH mes y den menos cu 24 ora esaki ta bira conoci. Otro preocupacion tabata e screening nan na aeropuerto y na waf, aki Departamento di Salud Publico a informa e miembronan di AHATA di e proceduranan cu tin pa por cumpli cu e protocolnan internacional cu tin. Nan a puntra tambe kico ta e medidanan di prevencion y precaucion cu nan mester tuma. Gobierno di su banda lo comparti tur e informacionnan pa asina nan informa tur nan trahadornan kico a wordo presenta pa DVG. Esaki tabata e palabracion cu wordo haci, tambe nan lo keda den contacto estrecho cu ATA pa asina ATA por trecenan preocupacion dilanti den e crisis team.
Minister Chris Romero a anuncia:
Vehiculo pa servicio di Taxi cu capacidad di te cu 9 asiento ta haya dispensacion di pago di impuesto di importacion decision di Douane relaciona cu importacion di vehiculo destina pa servicio di Taxi. Ta asina cu segun interpretacion di Douane pa loke ta e ley di ‘Personenvervoer’, nan tabata di opinion cu por tin un ‘personenauto’ cu un capacidad di te cu 6 asiento, incluyendo e chauffeur. Y pa cual motibo autonan te cu e capacidad aki so por a ricibi dispensacion di pago di impuesto di importacion.
Recientemente un grupo di taxista a expresa nan malcontento pa cu un
Den opinion di un grupo di taxista e decision tuma pa Douane tabata uno cu ta bay contra e beneficio di nan trabao, y pa cu esaki nan ta pidiendo
intervencion di e Titular di e Cartera di Transporte, esta Minister Chris Romero. Minister Romero di su banda a tuma tur ponencia, tanto di Douane y taxistanan, na consideracion y asina a sondea tur posibilidad pa yega na un solucion satisfactorio pa tur partido envolvi.
vehiculonan pa transporte di persona, te cu un capacidad di 9 asiento (incluyendo e chauffeur). Mester remarca cu cantidad di pasahero ta keda 5 pa awor, dunando espacio pa pasaheronan menor di 2 aña. E decision aki a keda ratifica tambe unanimamente den Conseho di Minister.
Despues di un analisis profundo y sintando na mesa cu diferente partido directamente involucra, Minister Romero a logra yega na palabracionnan concreto cu ta percura pa Douane sigui duna dispensacion di pago di impuesto di importacion, riba
Di e manera aki Minister Romero ta cumpli cu e necesidadnan di nos taxistanan, kendenan ta un grupo importante cu ta aporta grandemente na nos turismo, cual ta nos pilar economico principal na Aruba.
13
Diarazon 4 Maart 2020
Booshi Wever di UPP:
MANIPULACION Y SECRECIA TA SIGUI NA ORDO DI DIA ENCUANTO MANEHO DI DESPERDICIO NA ARUBA y realistico di recogemento y procesamento di desperdicio na Aruba. E bario di Prikibos a sufri pa mas di 10 aña y ora cu a kere cu e Parlamento "otro" aki lo a alivia e pueblo aki, ata awor ta admiti cu 2 aña largo a perhudica e pueblo aki mas ainda.
E siman despues di carnaval nos por a tuma nota con saltonan mortal y manipulacionnan a tuma lugar pa hustifica cueste lo que cueste "bulldozing" di e ley Serlimar. Na dos ocasion a pospone e tratamento di esaki y cu a bira comienzo pa demonisa un ex-miembro di e partido geel. Pakico no ta tuma tempo pa exigi un investigacion financiero y forensico di e disaster cu a sosode na Serlimar? Tin miedo cu e rapport lo por yega na e mesun conclusion cu esun di “Bo Aruba”? Ken mester wordo protehi? Nos sa cu si mester bin un investigacion lo sali na cla cu e.o. Alan Howell ta uno cu a y ta wordo privilegia y cu e tin un conflicto di interes enorme, sin papia mes di e autor intelectual Otmar Oduber. Pero nos tin e gran sospecho cu un investigacion lo por significa fin di e coalicion tambe. E sobrevivencia di e gobierno gelapi aki parce di tin mas prioridad cu integridad y transparencia di gobernacion. No ban lubida con mester a doblega na e demanda di RED pa legaliza marihuana pa colmo sin discusionnan previo. Si bin un investigacion financiero/forensico lo saca afo cu p.e. a paga pa pone "liners" cu sea no a wordo poni of en todo
caso mal poni. Pero Serlimar si mester a paga p'e. Riba instruccion di ken a pagá? Esaki tambe mester keda scondí? Esaki ta ladronicia y corupcion. Un investigacion financiero/ forensico lo saca afor e cantidad di hendenan cu a ser tuma den servicio. Mescos promocionnan cu a tuma lugar contra tur regla. Unda e Raad van Toezicht di Serlimar a keda? Un investigacion financiero/ forensico lo saca afor con a maniobra contra reglanan di Cooperate Governance pa privilegia un compania amigo di e ex-minister y riba instruccion di ken esaki a sosode. Y esaki pueblo ta prohibo di sa? Den medionan di comunicacion algun miembroan di parlamento ta expresa cu mester pasa e ley pa caba pa alivia e situacion na e dump di Parkietenbos. Aki atrobe un manipulacion di marca mayor. E ley aki NO ta regla net net nada pa cu esey. Al contrario den e ley aki ta wordo regla cu lo bin un OTRO sanitary landfill na un otro lugar pariba esun di Parkietenbos! Pues de facto den e parti ey di Aruba lo tin 3 dump! Dicon tanto gañamento asina? Nos a tuma nota cu a core firma cu acuerdo cu Ecogas, atrobe
contra TUR regla di Good Governance! Unda e Parlamento "OTRO" a keda? No ta cu e mesun compania, cu a wordo demonisa door di miembronan di coalicion den parlamento, a cera un convenio cu de facto ta haci di Serlimar un compania di "recogemento" di desperdicio SO. E contracto aki hustamente ta mata Serlimar y ta haci Serlimar obsoleto pa loke ta trata e "beheer" cu tambe kier regla den e ley cu kier ser pasa. E gobierno POREDmep y e Parlamento "otro" aki tin nan boca yen di transparencia. Dicon anto no ta publica e contracto aki? Of nos mester bolbe bay LAR pa haya esaki? Parce cu e parlamentarionan di coalicion no ta siña nan les. Nan ta gusta e rol di "stempelparlement" na unda mester cumpli cu e demanda di e lidernan di partido. Esaki a sosode caba den un pasado reciente na unda parlamentarionan a wordo humiya door di Hulanda ora kier a play duro y pasa un amienda respecto e ley LAft. Esaki despues di a ricibi apoyo di e Minister-Presidente. Awor kier pasa un ley den Parlamento sin pia ni cabes y cu lo perhudica un maneho integral
Den e rapport di Paho, mescos den otro 3 consehonan, ta para cu un posibel solucion rapido y real y realizabel ta e rehabilitacion di e WasteAway plant di B&L. Riba pagina 34 bao punto 7.1 di e rapport di PAHO di Maart 2018 te hasta a sugeri pa bin cu un Sy-energia manera proponi door di UPP. Dicon no ta usa e parti ey di e raport cu por significa un solucion pa e habitantenan di Prikibos? Es mas dicon no ta publica e consehonan aki? Miedo tin pa prueba cu dos aña largo solamente a continua cu e perhudicamento di e pueblo di Prikibos manera gobierno AVPOR a haci 8 aña largo!? Den e caso aki e gobierno POREDmep ta mes of mas culpabel cu esun di AVPOR! Cu e conseho di PAHO y e 3 conseho di algun expero riba e tereno di medio ambiente den man y cu e contracto recientemente firmá tin un posibilidad pa RESCATA Serlimar. Fin di 2001 Serlimar tabata wordo desangra, pero e gobierno di MEP di e tempo ey, a stop e sangramento y a pone Serlimar " back on track". Awor ta tristo pa mira cu e mesun MEP den un coalicion liberal ta participa den e crimen pa desangra un patrimonio di pueblo. Tin un solucion cu UPP a trece padilanti cu por SCAPA e patrimonio di pueblo aki. Den curso di e siman nos dilanti UPP lo bay trata na hiba reunionnan cu esnan involvi pa plantea nos ideanan y nos ta spera cu sano huicio y particularmente e BIENESTAR di e pueblo di Aruba en general y e pueblo di Prikibos prevalece.
14
Diarazon 4 Maart 2020
Uitzendbureau Flexo Manpower VBA ta celebra 15 aña di existencia Marlyn Maduro, e uitzendkracht cu a bira directora ta sigui e rumbo di difunto Hub
Diasabra ultimo, dia 1 di Maart, Flexo Manpower Services VBA (FLEXO) a celebra su 15 aña di existencia. E uitzendbureau cu oficinanan na Aruba y Corsou a habri su portanan oficialmente na 2005, bao liderazgo di difunto Hub Verhalle. Den un interview Marlyn Maduro, Managing Director FLEXO, ta conta e historia di e organizacion y con FLEXO a cuminsa originalmente, pa conmemora Hub. Di Flexo N.V. pa Flexo Manpower Services VBA Ya caba na 1997 Hub tabata labora como un HR consultant pa diferente compania Arubano bao nomber di Flexo N.V. Door di un crecemento den e demanda di su clientenan pa trahadornan temporal, Hub a cuminsa inclui gradualmente trahadornan riba su payroll, locual a resulta cu e compania por a lanza oficialmente na 2005 den su forma actual: Flexo Manpower Services VBA. Marlyn Maduro, ta corda: “Tur cos a cuminsa na un scala chikito; gewoon pasa bishita clientenan pa bebe koffie. Si Hub tabata wak mi na oficina e tabata manda mi riba caya. ‘Ban, bay bebe koffie’, e tabata bisa. E contacto personal aki ta un caracteristica importante di Hub. E tabata mira e potencial den hende y inverti den nan. Asina mi mes a cuminsa tambe, prome como un uitzendkracht na 2007, y Hub a dunami e espacio y guia pa mi por a keda desaroya mi mes te cu awor directora”. Win Win Win A traves di e añanan FLEXO a crece di un oficina cu tres empleado riba 25m2 pa un oficina di 400m2 cu 15 empleadonan.
Locual si no a cambia ta e atencion personal y e guia cu FLEXO ta ofrece su clientenan y trahadornan durante un uitzend-traject. “Nos semper ta bay pa un win win win resultado”, Marlyn ta splica. Nos kier pa e cliente ta satisfecho, cu e uitzendkracht ta bay trabao contento y cu nos a facilita e colaboracion aki ta haci nos feliz”. FLEXO ta mira colaboracion cu diferente organizacion como un responsabilidad importante di un doño di trabao. E uitzendbureau ta un socio di Trampolin pa Trabao, un fundacion cu ta yuda hende cu un limitacion haya trabao, y asina FLEXO ta intermediando pa por lo menos 20 persona cu limitacion caminda ya caba a logra pa 12 di nan yega na un trabao. “Nan ta hende sumamente balente y dedica na nan trabao, cu casi bo mester manda nan cas ora nan ta malo”, ta comenta Marlyn. “Ademas, nos ta guia stagiaires di EPB y EPI continuamente y nos ta traha hunto cu Jalken Antonia riba e ‘Inspiratietour’ di e programa “From Good to Great” pa alumnonan di schoolnan secundario. E tour ta culmina cu un rifamento unda e ganadornan por loop mee cu nos pa un siman, un biaha mas win win win”. Logronan Importante Un logro importante pa FLEXO tabata e ricibimento di e prome uitzendvergunning oficial di Aruba na 2014. Marlyn Maduro ta hari: “E tabata e caracter perfectionista di Hub cu a zorg cu nos por a ricibi e honor aki. Ora e ley a cambia, e tabata e prome na Directie Arbeid en Onderzoek cu tur rekisitonan necesario pa e vergunning.
Semper Hub tabata actual cu tur desaroyonan den e area di labor”. Un otro logro cu ta bal wordo menciona ta e proyecto di Hato Airport Expansion project (2015-2018) unda FLEXO a manda un grupo grandi di persona, cu paña di siguridad, helm y boots. Na Aruba e proyecto mas grandi te cu awor ta pa Aruba Aloe na 2019 unda un cantidad grandi di uitzendkrachten, di locual siete tabata personanan cu limitacion, a yuda e compania cu un order grandi di Merca. Cu Mira pa Futuro Entretanto ta casi un aña cu Hub a fayece, pero FLEXO keto bay ta duna honor na su nomber. Marlyn Maduro: “Semper Hub tabata disponibel pa mi y e team, cla pa scucha y cu conseho, y bo por a yame semper dia y anochi. Hub tabata laga bo sinti na cas. Igual pa e uitzendkrachten, pe tabata sumamente importante cu nan ta wordo paga na ora. Si e tin di para den rij na banco pa busca nan salarionan den cash, pasobra pa cualkier motibo nan no por a bin busca nan check, Hub tabata haci’e”. E dedicacion aki pa coleganan y uitzendkrachten FLEXO ta sigui: “Nos ta traha cu hende y pa hende, y cu un devocion asina hera bo ta lubida cu bo ta trahando”, segun Marlyn Maduro. Flexo Manpower Services VBA ta specialisa den e empleo temporal di trahadonan den casi tur sector. Nan ta yuda yena vacaturanan fiho, ta ofrece training y e servicio di payroll. Mas informacion pa doñonan di trabao y solicitantenan por wordo haya riba www. flexomanpowerservices.com, y e ultimo vacaturanan ta wordo poni riba nan pagina di Facebook.
15
Diarazon 4 Maart 2020
Minister Besaril:
“Nos ta monitor e desaroyo di Corona Virus di cerca na Hulanda” Minister Besaril ta cuminsa na señala cu ArubaHuis a tene bon cuenta cu e situacion reinante. Minister Besaril ta remarca: “Nos a sigura e evento den caso cu mester cancela esaki. Di es forma aki nos ta mitiga cualkier perdida financiero y ta duna nos mas espacio na hala e celebracion pa un otro fecha si esaki bira necesario”. Ademas di e accion aki, Minister Besaril hunto cu e expertonan huridico di ArubaHuis lo sinta proximamente cu e autoridadnan regional apunta pa atende cu e enfermedad di COVID-19 pa e regio di Holland-Zuid.
Den Haag – Minister Plenipotenciario, sr. Guillfred Besaril a tuma nota di e “fake news” cu ta circulando riba e posibel cancelacion di Arubadag Festival 2020 pa motibo di e casonan di “Co-rona Virus” cu a cuminsa lanta cabez na Hulanda.
“Nos lo keda monitor e desaroyo di e enfermedad na Hulanda, sin perde di bista cu e fecha 29 di Maart ta aki 4 siman. Si conforme consehonan mester cancela, lo cancela sin pensa 2 biaha! Na un y tur cu acerca nos cu nan preocupacion, masha danki pa e convivencia, nos lo mantene e comunidad Arubano debidamente informa” Minister Besaril a termina.
16
Diarazon 4 Maart 2020
MINISTER XIOMARA MADURO DURANTE APERTURA DI E SEMINARIO ‘THE SYSTEM OF TOURISM STATISTICS’:
UN ‘TOURISM SATELLITE ACCOUNT’ TA HOPI IMPORTANTE PA PAIS ARUBA
Recientemente Minister Xiomara Maduro a hiba palabra durante e apertura di e seminario ‘The System of Tourism Statistics’ organiza pa Oficina di Estadistica di Aruba (CBS). Durante e seminario tur departamento y instancia cu ta colecta informacion di turismo na Aruba tabata presente pa asina por a mira e resultado
di e trabao cu a wordo haci pa CBS asisti pa United Nations World Tourism Organization UNWTO pa yega na un Tourism Satellite Account TSA pa Aruba. E mandatario a enfatiza riba e importancia di informacion al dia di turismo pa asina por tin un mihor bista riba e impacto directo cu turismo tin riba economia di Pais Aruba.
Tourism Satellite Account (TSA) E ehecutivonan di UNWTO a traha conhuntamente cu e expertonan di CBS pa implementa un Tourism Satellite Account (TSA) pa Pais Aruba. E informacion compila den Tourism Satellite Account (TSA) ta di gran importancia pa nos ya cu e ta contene informacion detaya pa e industria di turismo. E proyecto di TSA pa Aruba ta cuadra cu e vision di Gobierno di Aruba pa promove un maneho basa riba desaroyo sostenibel pa garantiza e bienestar socio economico di e poblacion di Pais Aruba teniendo na cuenta e proteccion y preservacion di nos medio ambiente. E vision aki por wordo realiza solamente si e departamentonan gubernamental, NGO, organisacionnan academico, cada un ciudadano y tambe cada un bishitante cu mester contribui na e compilacion di informacion traha hunto na desaroyo di Pais Aruba.
Presentacion di resultado di TSA Durante e seminario sra. Vanessa Satur, Manager Technical Cooperation and Silk Road of the United Nations World Tourism Organization (UNWTO) a presenta e resultadonan di e TSA y otro informacionnan relevante pa e industria di turismo. E informacion cu TSA ta brinda tambe por wordo usa pa haci pronostico economico via e modelo macro economico MARUBA desaroya pa Departamento Economico di Aruba. Gradicimento Minister Maduro ta gradici UNWTO pa nan sosten continuo na CBS y Gobierno di Aruba pa implementa e TSA pa asina promove mihor data, mihor decision, mihor bida y un mihor Aruba. E TSA lo keda publica oficialmente na luna di Juni 2020. Alavez Minister Maduro a gradici e ehecutivonan di CBS pa organiza e seminario aki.
Aplicacion pa Arubalening 2020-2021 Departamento di Enseñansa Aruba (DEA) ta informa studiantenan cu kier bin na remarca pa un prestamo di estudio “Arubalening” entrante augustus 2020 di e proceso di aplicacion. Land Aruba ta brinda studiantenan cu kier sigui cu nan estudio na Aruba of den exterior un prestamo pa studia. E prestamo aki yama Arubalening. Intencion di e Arubalening ta pa yuda un studiante cu su gastonan di estudio. E productonan di Arubalening ta consisti di dos componente: un “Startpakket” pa facilita gastonan inicial di estudio y “Termijnuitbetalingen” pa facilita gastonan durante e trayecto di estudio. Un studiante di Aruba por aplica pa un Arubalening pa studia na Colegio EPI, Instituto Pedagogico Arubano (IPA) of Universidad di Aruba (UA) na Aruba of
por aplica pa un Arubalening pa studia na Hulanda, Merca, Canada of otro pais. Arubalening Portal Desde aña 2017 aplicacion pa un Arubalening ta bay via di e Arubalening Portal. Via nos website www.ea.aw > Arubalening Portal e studiante mester registra pa un Arubalening Account. Cu su Arubalening Account e studiante por login den e Arubalening Portal pa asina cuminsa cu su proceso di aplicacion. E proceso di aplicacion pa un Arubalening ta consisti di diferente parti durante cual mester haci entrega di diferente documento di prueba. Henter e proceso di aplicacion inlcuyendo e periodo di evaluacion di e aplicacion ta aproximadamente 3 luna. E studiante mester percura pa aplica cu un email adres valido cual lo wordo uza pa manda notificacion y informacion
importante pa e studiante. Tambe ta rekeri di e studiante cu e ta log in regularmente den su Arubalening Portal pa verifica e status di su aplicacion. Mas informacion Pa mas informacion di e productonan di Arubalening, e sumanan di prestamo, henter e procedura di aplicacion, e documentonan necesario y e diferente deadlines pa bin na remarca pa un Arubalening entrante augustus 2020 of januari 2021, mester acudi na website Enseñansa Aruba: www. ea.aw > Arubalening Portal. Tambe ta sugeri studiantenan pa conecta cu Departamento di Enseñansa Aruba riba Facebook (facebook.com/educationaruba) pa keda na altura di tur informacion.
Pagina 17
Diarazon 4 Maart 2020
DIABIERNA DIA 6 DI MAART DI 7 PA 9 PM CENTRO DI BARIO PLAYA PABAO TA CELEBRA CU NOS HENDE MUHENAN Diabierna dia 6 di maart 2020 proximo Centro di Bario Playa Pabao ta duna homenahe na e hende muhe relaciona cu dia internacional di hende muhe cu un programa special di 7 pm pa 9 pm. Sr. Dennis Burke, presidente di Centro di Bario Playa Pabao a expresa cu na momento cu ela pensa riba un orador, hende muhe, ela pensa riba Suzy Maduro cu di biaha a acepta pa bin duna un charla. Suzy Maduro no ta un persona desconoci den nos comunidad paso e tin un trayectoria largo como Relacionista Publico y awor e ta desembocando como un profesional riba tereno di consultancy. E tema cu e ta bai trata ta entre otro e tema di e aña aki di Nacionnan Uni pa loke ta trata Dia Internacional di Hende Muhe:
“Nos ta e generacion di igualdad, haciendo e derechonan di hende muhe un realidad”. Parti di e programa diabierna awor ta inclui poesía
di Ruthy Vrieswijk y Omaira Britten. Lo tin presentación musical di e 2 streanan di Aruba Rocco Franken y Ron Martis. Como muestra di aprecio,
sr. Dennis Burke a informa cu e prome 50 damanan cu yega na Centro di Bario Playa Pabao lo ricibi un regalo pa cortesía di centro di bario Playa Pabao. Un
y tur ta keda cordialmente invita pa acudi na Centro di Bario Playa Pabao diabierna dia 6 di maart 2020, 7 pm pa 9 pm. Entrada ta gratis.
“STIMAMI STERILISAMI TA ELIMINA SUFRIMENTO DI BESTIA Y TA SCAPA NAN BIDA”
Posibilidad pa 50% di descuento cu e programa subsidia di Fundacion Stimami Sterilisami A crea e fundacion “Stimami Sterilisami” pa disminui e sufrimento di e tantisimo animalnan bandona y perdi, door di ofrece subsidio pa e procedura di sterilisacion pa tanto publico en general como tambe organisacionnan di boluntarionan cu ta cuida bestianan di cas of riba caya por haci uso di dje. Esaki ta danki na colaboracion di sponsornan manera Bucuti & Tara Beach Resort, Aruba Tourism Authority y otronan cu a haci un diferencia. Por ehempel desde 2016, Bucuti & Tara Beach Resort a duna te cu awor mas di un miyon dollar pa “Stimami Sterilisami”, loke ta traduci den un total di 12.000 operacion di cacho y pushi. Despues di un re-organisacion y restructuracion di e fundacion na juni 2019, Fundacion Stimami Sterilisami a keda lanta oficialmente via notario pa haya e capacidad di sirbi e comunidad mihor y pa por recauda fondonan externo pa yuda den e trabou. Desde 1 di juli 2019, e Fundacion Stimami Sterilisami a ricibi contribucion di Aruba Tourism Authority, cu ta keda iguala den un 100% dollar pa dollar pa Bucuti & Tara Beach Resort. E resultado di e colaboracion aki a permiti e fundacion pa castra y sterilisa entre 5.000 pa 6.000 pushi y cacho exitosamente den e periodo di 2019 pa
2020 cu participacion di tur veterinario na Aruba. E publico en general y e organizacionnan di boluntarionan ta utiliza e programa pa sterilisa nan mascota y ta ricibi 50% di descuento riba tur procedura incluyendo inmunizacion y un microchip. Cualkier persona cu e necesidad di sterilisa su cacho of pushi por probecha di e programa aki door di registra nan mascota na www. stimamisteralisami.com pa nan ricibi un number di registracion. Cu e number ey por haci un afspraak na cualkier veterinario na Aruba y bin na remarca pa ricibi e 50% di descuento. Prijsnan special pa operacion pa fundacionnan voluntario y pa esnan registra riba e website ta: Cacho hembra 150 florin Cacho macho 85 florin Pushi hembra 80 florin Pushi homber 35 florin E prijs tambe ta inclui e microchip, inyeccion di e chip y un test di sanger pa sigura cu e mascota ta suficiente saludabel pa e opera-
cion. E pushi of cacho mester ta suficiente bieu pa opera y mester ta di bon salud. Fundacion Stimami Sterilisami kier a probecha di e oportunidad pa gradici tur esnan cu ta haci un diferencia den e esfuersonan pa baha e cantidad di bestianan bandona riba caya. Nos meta ta pa elimina por completo e sufrimento di e bestianan aki y haci nos isla uno realmente feliz pa e bestianan tambe. Un danki special ta bai pa e generosidad di Aruba Tourism Authority, tur otro sponsor como tambe e dedicacion di tanto e boluntarionan como nos veterinarionan. Pa mas informacion acudi na www.stimamisteralisami.com
Pagina 18
Diarazon 4 Maart 2020
Alberto Klabér y Henk Meijer a atende na e curso di coach di World Taekwondo Federation na Orlando
Siman pasa World Taekwondo Federation WT a organisa un curso pa coach Level 1 den e Disney Wide World of Sports na Orlando. E curso a wordo duna completamente den e idioma di Ingles. E curso tabata dos dia. E curso tabata basa riba e ultimo reglamento nan Internacional cu WT a implementa y a termina cu un examen di 20 pregunta na Ingles. Cu e certificado di coach aki bo por coach bo atleta na cualkier evento di G1 y G2 rond Mundo.
Master Alberto Klabér a tuma e curso aki pa asina e por ta na altura di e cambionan cu tin y pa e pasa esaki bek na e team di Aruba cu sa train hunto cu Brazil Taekwondo Stichting. Ex Campeon Mundial, coach Olimpico y Hall of Fame, Master Henk Meijer a tuma e curso aki mirando cu e ta coach e rumannan Klabér Mundialmente y e mester sa tur informacion cu tin di Taekwondo. Mr. Fernando Cañada for di Argentina a duna e par-
Tipline: 585 9500
e-mial: solodipueblo@gmail.com
ti di Competition Rules I, Games Management, PSS y Score Board. Mr. Kim Myungchan a duna e parti di Competition Rules II, WT History, Culture and Structure from Administration, Safeguarding, Medical, Emergency Case y Anti Doping.
E curso ta bale la pena pa tuma pa asina bo ta y keda bon informa. WT ta avansando y tur curso lo wordo duna solamente den e idioma di Ingles. Esaki ta haci cu esnan cu no por lesa, skirbi of papia Ingles lo no por pasa e
examen cu ta wordo duna completamente na Ingles. Den e curso tabata tin coach nan for di rond Mundo cu a bay Orlando pa tuma esaki. Na Costa Rica ta bay tin curso Level 2.
Pagina 19
Diarazon 4 Maart 2020
WEGA GRANDI DI DOMINO DIASABRA AWOR!
CHAUFFEUR DI UN JEEP NO A WAK CU MOTOCICLISTA TABATA BIRANDO NA E ROTONDE SER’I TEISHI Y A DAL E BENTE ABAO!
Diamars mainta a drenta informe di un accidente cu hende herida na e rotonde Ser’i Teishi, mesora a dirigi tanto polis como ambulans na e sitio. Na yegada di e patruya ya caba ambulans tabata na e sitio atendiendo e motociclista herida. Locual a sosode Calabas/Kudawecha – Shonnan e weekend aki ta ‘game on’! Dos dje ekiponan mas poderoso den domino a dicidi di haci e unico Domino Square
Garden na Aruba nan campo di bataya! Si shonnan, diasabra awo 7 di maart, cuminsando pa 8’or di anochi, e poderoso Team Balashi Knights lo enfrenta nada menos cu e trabuconan di Team Biba Lekker! Siman pasa caba full e bario di Calabas y Kudawecha a sinti un temblor pasa ora cu Team Snor a raspa Team Sero Blanco, pero prome cu nos por publica relato di esaki, nos tin cu caba c’un investigacion urgente den posibel caso(nan) di divorcio a causa di e anochi turbulento y desastroso aki pa Team Sero Blanco! Ya caba nos tin nos investigado priva, e conocido Dr. Phil di Lighthouse Investigation Services, trahando
full speed ariba esaki. Pues, e weekend aki ta trata di e conocido ‘un pa tera, un pa lama’ entre e dos teamnan grandi cu ta bay enfrenta otro! Team Balashi Knights ta wordo considera e actual number uno di Aruba, y Team Biba Lekker tin nomber di ta e number dos, aunke cu segun nan e weekend aki lo ta e weekend caminda nan lo postula nan mes como e number uno indiscutiblemente! Manera nan sa bisa na Hulandes: ‘Spanning en sensatie’ ta locual por spera diasabra awor, 7 di maart, cuminsando pa 8’or di anochi, n’e unico y exclusivo Domino Square Garden na Kudawecha, esta 99 Bar & Restaurant! Yegaaa!!
ta cu e chauffeur di e Jeep biniendo for di Mahuma yegando e rotonde no a mira e brommer cu a bini di pariba y a bira pa bay Barcadera, e Jeep a dal e brommer y e motociclista a resulta herida. Ambulans a atende e victima y a transporte pa hospital.
Pagina 20
Diarazon 4 Maart 2020
MERCA TA REPORTA SU DI NUEBE MORTO DOOR DI CORONAVIRUS E estado di Washington a reporta e di nuebe morto door di coronavirus na Merca, e agencia AP ta informa. E victima a fayece dia 26 di februari, segun un vocero di e Centro Medico Harborview den e ciudad di Seattle a confirma, pero te na e momento autoridadnan Norteamericano no a vincula e deceso aki cu covid-19. Tur e mortonan cu a wordo provoca pa coronavirus na Merca, a tuma luga den e zona di Seattle y mayoria di e victimanan, incluyendo e ultimo aki, tabata binba den un instutucion asistencial ubica den un suburbio di e ciudad aki, asina ta cu e personal di e luga mester a wordo samina pa dokter diariamente.
Cientificonan ta señala cu e Tera antiguo por tabata un "mundo acuatico" miles di miyones di aña atras
Nos planeta Tera por tabata 3200 miyon di aña atras un "mundo acuatico" completamente cubri pa un oceano global, segun un estudio nobo publica dialuna den e revista Nature Geoscience ta sugeri. Durante e investigacion, specialistanan di e Universidad di Colorado Boulder (Merca) Boswell Wing y Benjamin Johnson a samina un segmento di e cortesa oceanico altera hidrotermalmente ubica den e districto Panorama di e craton di Pilbara, noorwest di Australia. "No tin muestra di awa oceanico realmente antiguo awo, pero nos tin piedra cu a interactua cu e awa di lama aki y a recorda e interaccion," Johnson ta comenta riba e webpage di e universidad. Cientificonan a centra nan esfuerso den busca dos isotopo di oxigeno atrapa den piedranan antiguo: oxigeno-18 y oxig-
eno-16 y nan a descubri cu e piedranan di 3.240 miyon di aña pasa (data di e eon Arcaico) a caracterisa pa algun nivel di oxigeno-18 mas halto cu den actualidad. "Aunke e diferencianan aki di masa parce ta chikito, nan ta super sensibel," Wing ta splica. E investigador ta señala cu e nasanan di tera di awendia ta cubri pa suelonan rico den klei cu ta absorbe e isotoponan di oxigeno mas pisa, manera oxigeno-18, pa cual e splicacion mas probabel pa e mayor presencia aki dne e oceanonan antiguo lo indica cu den e tmeo ey no tabata tin continente cu tera cu ta absorbe e isotoponan aki. Sin embargo, e specialistanan ta aclarea cu e hipotesis no ta nifica cu no ta existi microcontinente y porcionnan chikito di tera e tempo ey. "Simplemente, nos no ta kere cu lo tabata tin formacion di suelonan continental riba escala global manera cu nos tin awendia," Wing ta apunta. Si e hayasgonan aki wordo confirma pa estudionan futuro, e datonan nobo aki por yuda cientificonan compronde miho con y unda nan a aparece pa prome biaha e organismonan unicelular riba Tera, autornan ta destaca.
Asadero San Cristobal na Sta Cruz
Tur merdia cuminda cayente...
Pica Pollo - Medio Pollo y hopi cuminda
mas
PA PEDIDOS Tel. 566-0319 Whatsapp Cel. 566-0319
Habri te nochi..
Diarazon 4 Maart 2020
TRAINING REKENEN
1. Pa ken e training Taal & Rekenen ta? E training ta pa alumnonan di 6de klas (y 5de klas) di School Basico cu kier sigui school secundario, sea riba e nivel Havo / Vwo (Colegio Arubano, Colegio San Nicolas) of e nivel MAVO. 2. Kico e studiante ta siña den un training Taal & Rekenen?
Pagina 21
LANSAMENTO BUKI ‘CONOCE BO ISLA’
Den e training TAAL & REKENEN e studiante ta prepara su mes pa e “leerstof” di 6de klas pa medio di un programa riba un nivel halto, di un bon calidad y cu ta cumpli cu e exigencianan di Hulanda y di Aruba (kerndoelen). Door di e training, e studiante ta *hopi bon prepara pa cualkier proefwerk na school, *e ta hisa su cijfer di taal y rekenen y e ta cla pa (+)haci e toets di entrada havo/vwo TAAL & REKENEN, (+) slaag pa e toets y (+) drenta Ciclo Basico-1 of Brugklas di Colegio Arubano of Colegio San Nicolas sin problema. No lubida cu e cijfernan di 5de klas y 6de klas pa TAAL y REKENEN ta hopi importante pa e SCHOOLADVIES. 3. Den ki periodo e ta tuma lugar? Na unda? TRAINING REKENEN ta tuma lugar riba e siguiente dianan: Februari 28, 2020 (diabierna) Ora: 3:00 pm – 6:00 pm Februari 29, 2020 (diasabra) Ora: 1:00 pm – 4:00 pm Maart 6, 2020 (diabierna) Ora: 3:00 pm – 6:00 pm Maart 7, 2020 (diasabra) Ora: 1:00 pm – 4:00 pm Maart 13, 2020 (diabierna) Ora: 3:00 pm – 6:00 pm Maart 14, 2020 (diasabra) Ora: 1:00 pm – 4:00 pm Lugar: Club Don Bosco (Noord) 4. Kico ta e contenido of leerstof di e training REKENEN ? Training "REKENEN" ta consisti di e siguiente “BLOKNAN”: BLOK 1 1. GETALLEN 2. BEWERKINGEN VAN GETALLEN 3. HOOFDREKENEN BLOK 2 4. BREUKEN 5. PROCENTEN 6. KOMMAGETALLEN 7. VERHOUDINGEN 8. SAMENHANG BLOK 3 9. METEN & MEETKUNDE
NATIONALE TOETS 2020 TRAINING: “REKENEN” (pa: alumnonan 6de klas school basico) Dianan:februari 28,29;maart 6,7,13,14 Ora:3:00-6:00pm (diabierna) Ora:1:00-4:00 pm (diasabra) Lugar: Club Don Bosco (Noord) Docente : drs. Rudolf R. KellyInfo:
594-9771/562-2119/585-9774. Email: rr_kelly@yahoo.com
E siman aki sra. Dina Maria ta lansa su buki titula ‘Conoce bo isla’ riba mercado. Esaki ta tuma lugar na Biblioteca Nacional Aruba diabierna, dia 6 maart 2020 di 6or pa 7or di anochi. sra. Dina Maria a skirbi/ produci e publicacion aki. sra. Dina Maria ta un persona cu semper ta interesa den e educacion di nos pueblo, specialmente nos muchanan. Durante su carera di casi 40 aña den prensa, semper sra. Maria a considera medio di comunicacion como un medio di informacion y educacion. Sra Maria a yega di presenta pagina pa mucha den corant, programanan educativo pa mucha na television y tambe radio. Y ta durante esakinan a nace e idea pa bin cu un seccion di busca palabra na Papiamento. ‘Conoce bo isla’ ta e prome serie di buki di busca palabra na Papiamento den cual sra.
Maria ta introduci nos pais na nos pueblo den un forma di wega y hopi informativo. Ta trata diferente topico cu tin di haci cu nos pais y di cual e prome edicion ta trata nos bario y cayanan. Segun Benjamin Romero, autor di e buki ‘E Negoshi di Koffie na Aruba’ y kende tabata un di e promenan pa tira un bista den e buki aki ta comenta: “Conoce Bo Isla ta wordo presenta den un forma creativo. Asina nos tur, specialmente nos muchanan y hobennan, por siña hopi mas di nos pais di un forma agradabel y dibertido. E sorto di actividad aki di busca palabra ta un bon ehercicio pa nos mente, pues e por bira un ehercicio practico pa nos adultonan tambe”. Un y tur ta keda invita. Diabierna anochi tin oportunidad pa cumpra e prome edicion di e serie ‘Conoce Bo Isla’ na biblioteca na Playa.
Pagina 22
Diarazon 4 Maart 2020
5 uso medicinal di e clabo di holo pa salud E usonan medicinal di e clabo di holo a bin ta probecha for di antiguedad pa promove e bienestar ante cierto enfermedadnan. E ta un specerij, cu ta bin di e mata conoci como Syzygium aromaticum, tin componentenan cu ta promove e salud metabolico y digestivo. Si ta bon, su aplicacionnan culinario ta mas extendi rond mundo, tambe a popularisa como remedi natural. Y ta asina, cu aunke hopi no sa, e ta un fuernte importante di tanino, flavonoide, esterol y otro componentenan cu ta mehora e salud. Usonan medicinal di clabo di holo cu bo mester conoce E clabonan di holo a wordo emplea den e mundo gastronomico como ingrediente pa sasona carni, productonan di panaderia of bebida, entre otro. Ademas hopi a balore pa su cualidadnan aromatico. Sin embargo, awendia nos lo centra riba su propiedadnan medicinal. Na prome luga, nos tin cu destaca cu ta trata di un poderoso stimulante. E ta wordo emplea pa habri e apetit, elimina e gasnan intestinal y combati algun infeccionnan oral. Hasta su extracto y azetanan ta wordo emplea den e formulacion di algun dentrifico y remedinan di odontologia. Bo conoce en detaye e usonan medicinal di e clabo di holo? Nos lo repasa esakinan a continuacion. 1. Remedi pa problemanan digestivo E specerij aki a wordo usa principalmente pa su efectonan na nivel digestivo, mehorando digestion y gas. Un di e usonan medicinal
Ingrediente ● 2 rama di peterselie ● 3 clabo di holo ● 2 glas di awa (400 ml) Preparacion ● Na prome luga, herbe e glasnan di awa. ● Una bes cu e yega na su punto di herbemento, agrega e peterselie y e clabonan di holo. ● Reduci e candela y lag'e cushina durante 2 di e clabo di holo ta mas importante tin di haber cu e sistema digestivo. Debi na su propiedadnan carminativo y antiinflamatorio, e ta faborerce e alivio di e gasnan y indegestion. Ademas, su extractonan a duna resultadonan positivo den e tratamento di ulcera. Ingrediente ● 5 clabo di holo ● 1 glas di awa (200 ml) Preparacion ● Prome, pone un glas di awa herbe. ● Ora cu e alcansa su punto di herbe, agrega e clabonandi holor ● Kita e bebida for di candela y lag'e reposa rond di 10 minuut. ● Una bes cu e tempo aki pasa, filtr'e cu un colado y bebe. ● Tume te cu dos biaha pa dia durante 3 dia sigui. 2. Remedi pa garganta irita E propiedadnan antimicrobiano di e clabo di holo, por yuda elimina e microorganismonan cu ta incidi den e iritacion di garganta. Si ta bon, no mester consumi'e su so, e ta efectivo ora cu ta mescl'e cu otro ingredientenan saludabel. Ingredientes ● 1 telep di clabo di holo mula (5 g) ● 1 cuchara di radijs
puro (15 g) ● Honing (15 g) ● Awa lauw (200 ml) Preparacion ● Combina tur e ingredientenan aki y bashanan den un glas di awa lauw. ● Una bes cu bo obtene e preparacion, bo ta gorgle durante 2 pa 3 minuut. ● Ripiti e remedi aki tur dia te ora cu bo sinti un mehoransa. 3. Remedi pa e salud oral E pripiedad antimicrobiano di e clabo ta contribui na e mehoracion di e salud oral, e infeccionnan y mal aliento. Entre e usonan medicinal di e clabo di holo, por haya su aplicacionnan den e salud oral. No solamente e ta contribui na detene e crecemento di e bacterianan cu ta causa enfermedadnan di encia, sinio cu e ta reduci e concentracion di placa y controla como e dolor di djente y halitosis.
minuut. ● A continuacion, tapa e bebida y spera pa e reposa di 10 pa 15 minuut. ● Finalmente, col'e y realisa enhuage 3 biaha pa dia. 4. Remedi pa cuida e higra E specerij aki ta contene un substancia activo yama eugenol, cual ta specialmente beneficioso pa e salud hepatico. Su consumo por contribui den e tratamento di e higra vet y e efectonan cu e stress oxidativo ta causa. Es mas, e por ta beneficioso contra e cirrosis hepatico. Ingrediente ● 5 clabo di holo ● 1 glas di awa (200 ml) ● 1 cuchara di honing (15 g) Preparacion ● Basha e clabonan di holor den un glas di awa herbi. ● Tapa e bebida y lag'e reposa 10 minuut. ● Despues, filtr'e
cu un colado y agrega un cuchara di honing. ● Bebe un biaha pa dia, durante 2 siman sigui. 5. Remedi pa tosamento Clabo ta reforsa e sistema inmune, pa cual ta resulta interesante den epocanan di verkoud y griep. E ingrediente natural aki tambe ta resulta idoneo pa e tratamento di tosamento y otro problemanan respiratorio. Su componente ta yuda combati e virus y bacterianan cu ta afecta e salud pulmonar. Adems, ta yuda refors e sistema inmunitario. Ingrediente ● 3 clabo di holo ● 1 cub di awa (250 ml) ● Juice di ½ lamunchi ● 1 cuchara di honing (15 g) Preparacion ● Pa cuminsa, herbe e cup di awa ● Despues, agrega e clabonan di holo, e juice di e lamunchi y honing. ● Lag'e reposa pa 10 minuut y despues beb'e. ● Bebe un cup tur anochi prome cu bo drumi, te ora cue sintomanan reduci. Precaucion! Si ta bon, e usonan medicinal di e clabo di holo ta destaca entre e specerijnan, no mester ignora cu ta contraindica den casonan special. Mester evita den caso di insuficiencia hepatico. Tambe pashentnan cu e malesa di Crohn, mester abstene di tum'e, como tambe muhenan na estado y lactancia. Den cualkier caso, si bo tin algun duda riba su posibel uso of bo ta tumando remedi, consulta cu bo dokter of farmaceutico pa nan informabo.
Pagina 23
Diarazon 4 Maart 2020
SPAÑA TA DUNA LUZ BERDE PA EXTRADITA E EXHEFE DI INTELIGENCIA VENEZOLANO HUGO CARVAJAL PA MERCA E Gobierno di Spaña a aproba diamars e extradicion di e exhefe di Inteligencia Militar Venezolano, Hugo Carvajal pa Merca, kende ta enfrenta cargo pa presunto delitonan di trafico di droga y di arma. Carvajal lo tabata tin dos caso habri na New York y na Florida pa supuesto vinculonan cu exFARC, pa loke tambe e tabata sanciona pa e Departamento di Tesoro y pa presunto trafico di cocaina pa Merca na 2008, segun Reuters. Dia 9 di november ultimo, cu un votacion dividi, e Audiencia Nacional di Spaña a acorda pa extradita Carvajal, un decision cual el a revoca e fayo di september unda Madrid a rechasa e peticion haci pa Washington. Paradero desconoci E exmilitar di 59 aña a wordo deteni na april di 2019 na Madrid y poni den libertad na september ora cu husticia Spaño a determina cu e cargonan den su contra tabata demasiado vago y e solicitud di Merca tavata tin motivacion politico. Sin embargo, tras di e decision pa permiti e extradicion, e exmilitar a disparce y su paradero actual-
mente ta desconoci. Carvajal tabata director di Inteligencia Militar di Venezuela durante mas di shete aña durante e Gobierno di e fayecido Hugo Chavez, brevemente di Nicolas Maduro, cual el a retira su apoyo door di yam'e "dictador" den un video unda e ta reconoce e diputado opositor Juan Guaido, como "presidente encarga."
Un intento fayido Na 2014, Carvajal a wordo nombra consul di Venezuela na Aruba, unda el a wordo deteni pa autoridadnan local den un accion conhunto cu e Administracion pa Control di Droga (DEA). Den e oportunidad ey a purba di extradit'e, pero el a wordo deporta y entrega na Venezuela tras me-
Corsou:
Suministro di ayudo humanitario pa Venezuela nunca a yega su destino
diacion di e Ehecutivo di Maduro. Na 2017 el a ofrece su colaboracion na Husticia Norteamericano cu e condicion pa anula e orden di captura internacional emiti den su contra, pa cual el a wordo deteni na Aruba. E aniguo general Venezolano aki lo enfrenta cadena perpetua si Husticia Mericano hay'e culpabel.
TA BENDE
HOTFOOD STATION E suministro di ayudo humanitario cu a wordo recolecta pa Venezuela aña pasa, por wordo considera perdi. E organisacion Venez Curacao a anuncia esaki. E 11 containernan a wordo alma-
cena na Corsou pa e poblacion enfermo di Venezuela. Sin embargo, e productonan nunca a sali for di e isla y a wordo tira afo despues di problemanan di almacenamento.
Di 110V 4meter Largo y 1 meter Hancho Pa afl 2000,00 or best offer Pa mas info yama
Pagina 24
Diarazon 4 Maart 2020
CIENTIFICONAN TA SEÑALA CU E TERA ANTIGUO POR TABATA UN "MUNDO ACUATICO" MILES DI MIYONES DI AÑA ATRAS Nos planeta Tera por tabata 3200 miyon di aña atras un "mundo acuatico" completamente cubri pa un oceano global, segun un estudio nobo publica dialuna den e revista Nature Geoscience ta sugeri. Durante e investigacion, specialistanan di e Universidad di Colorado Boulder (Merca) Boswell Wing y Benjamin Johnson a samina un segmento di e cortesa oceanico altera hidrotermalmente ubica den e districto Panorama di e craton di Pilbara, noorwest di Australia. "No tin muestra di awa oceanico realmente antiguo awo, pero nos tin piedra cu a interactua cu e awa di lama aki y a recorda e interaccion," Johnson ta comenta riba e webpage di e universidad.
Cientificonan a centra nan esfuerso den busca dos isotopo di oxigeno atrapa den piedranan antiguo: oxigeno-18 y oxigeno-16 y nan a descubri cu e piedranan di 3.240 miyon di aña pasa (data di e eon Arcaico) a caracterisa pa algun nivel di oxigeno-18 mas halto cu den actualidad. "Aunke e diferencianan aki di masa parce ta chikito, nan ta super sensibel," Wing ta splica. E investigador ta señala cu e nasanan di tera di awendia ta cubri pa suelonan rico den klei cu ta absorbe e isotoponan di oxigeno mas pisa, manera oxigeno-18, pa cual e splicacion mas probabel pa e mayor presencia aki dne e oceanonan antiguo lo indica cu den e tmeo ey no tabata
tin continente cu tera cu ta absorbe e isotoponan aki. Sin embargo, e specialistanan ta aclarea cu e hipotesis no ta nifica cu no ta existi microcontinente y porcionnan chikito di tera e tempo ey.
"Simplemente, nos no ta kere cu lo tabata tin formacion di suelonan continental riba escala global manera cu nos tin awendia," Wing ta apunta. Si e hayasgonan aki wordo confirma pa estudionan
futuro, e datonan nobo aki por yuda cientificonan compronde miho con y unda nan a aparece pa prome biaha e organismonan unicelular riba Tera, autornan ta destaca.
CANTIDAD DI MORTO DOOR DI TORNADO NA TENNESSEE TA AUMENTA NA 25 PUEBLO A H HAÑA SU PEN BEK
Pa kualkier informacion solodipueblo@gmail.com of
☎ 585-9500
E cantidad di morto cu e paso di un tornado gigante a causa door di e estado di Tennessee (Merca) den e marduga di dia 3 di maart a aumenta na 25 persona. Gobernador di tennessee, Bill Lee, a declara e estado di emergencia den e zona y a informa cu algun persona ainda ta sigui
desapareci. E ciclon aki tambe a laga varios herido atras y a provoca dañonan material cuantioso; es mas, Lee a sigura cu su efectonan a resulta "desgarador" y a comunica cu miles di cas y empresa a keda sin coriente.
Pagina 25
Diarazon 4 Maart 2020
Sopi di Letranan
PRONOSTICO DI TEMPO VALIDO TE DIARANSON 04 DI MAART 2020, 18:00 ORA. COMPILA: DIAMARS 03 DI MAART 2020 17:00 (21:00 UTC) TEMPO: AWE ANOCHI: PARCIALMENTE NUBLA I GENERALMENTE SECO DEN MARDUGA I MAYAN: PARCIALMENTE NUBLA CU UN POSIBEL AWACERO PASAJERO TEMPERATURA MAXIMO 31 GRADO CELSIUS TEMPERATURA MINIMO 26 GRADO CELSIUS BAHADA DI SOLO : 6:49 PM SUBIDA DI SOLO : 6:53 AM. BIENTO: FOR DI GENERALMENTE DIRECCION OOST I MODERA; FORSA 4 TE 5 (20 TE 39 KM/ORA, 11 TE 21 NUDO). DEN DIA FUERTE TE POSIBLEMENTE DURO DEN RAFAGA; FORSA 6 TE 7 (40 TE 61 KM/OR, 22 TE 33 NUDO) SITUACION GENERAL DI TEMPO PA PROXIMO 24 ORA: AIRE RELATIVAMENTE SECO DEN ATMOSFERA REGIONAL LO LIMITA FORMACION DI NUBIANAN CU POR PRODUCI AWACERO. PA E MOTIBO AKI NO TA SPERA AWACERO DI IMPORTANCIA I WEER LO KEDA GENERALMENTE SECO. DI OTRO UN BANDA POR BISA CU BIENTO LO BAI SUPLA UN POCO MAS DURO DURANTE PROXIMO DIANAN. CONDICIONAN MARITIMO/ ESTADO DI LAMA: UN ESTADO DI LAMA MODERA TA WORDU SPERA PA PROXIMO 24 ORA. OLANAN TA FOR DI DIRECCION OOST CU HALTURA DI 4 TE LOCALMENTE 7 PIA NA PARTINAN OOST TE NOORDWEST. AVISO/ ALERTA: TA SUGERI OPERADORNAN DI BOTO CHIKITO PA BAI CU CAUTELA NA PARTINAN OOST TE NOORDWEST DI COSTA I LAMA HABRI. FENOMENONAN SPECIAL: NINGUN POTENCIAL DI AWACERO PA PROXIMO 24 ORA: 1 MM; LOCALMENTE ESAKI POR VARIA. REGISTRACION DI TEMPERATURA (GRADO CELSIUS) Y AWACERO (MM) DEN ULTIMO 24 ORA: AIRPORT : MAX 32 / MIN 26 / 0.0 MM WESTPUNT: MAX 30 / MIN 27 / 0.0 MM STA ROSA: MAX 31 / MIN 27 / 0.0 MM PRONOSTICO DI TEMPO PA PROXIMO TRES (3) DIANAN: PARSIALMENTE NUBLA I GENERALMENTE SECO. BIENTO LO TA FOR DI DIRECCION OOST; MODERA TE BASTA FUERTE; FUERTE TE DURO DEN RAFAGA; TEMPERATURA ( GRADO CELSIUS) MAX / MIN LO TA: 31 / 26
Pagina 26
Diarazon 4 Maart 2020
Maduro Heavy Equipment N.V. Nos tin servicio di BOBCAT Pa tur tipo di santo,piedra y graniet Pa trabao di rosamento y cobamento di fundeshi of Pos Tin special riba diasabra Rooi Bosal 49 Tel: 5851708/5943207/5931608
TA FURA
Orange Matrassen Fabriek
30% Y 40 %
di descuento riba cashi paĂąa y cashi television. Matras y Box Busca mainta y haye atardi.
TA HUUR
Un kamber pa pareha of pa solteria sin mucha. Situa den corazon di Aruba den area di Cumana serca di caya Betico Croes
5609789 / 5679707 / 5659595
Set di sala, comedor etc.
Tel: 588-7468 / 593-4387
PA TAXATIE DI CAS Y PROPIEDAD TUMA CONTACTO CU
CERA ARUBA TEL: 561 5643
Abona na
awor! Yama 585-9500 of
e-mail nos na solodipueblo@gmail.com Tur marduga nos ta entrege den bo porta di cas! Noticia cayente, ta aki bo ta haye!
Pagina 27
Diarazon 4 Maart 2020
Servicio na Comunidad Brandweer Polis Polis Oranjestad Polis San Nicolas Polis Santa Cruz Polis Shaba Tiplijn
911 100 102 104 105 107 11141
Ambulance San Nicolas Ambulance Sasaki Ambulance Wayaca
584-5050 582-5573 582-1234
Horacio Oduber Hospital Centro Medico San Nic. SVB AO Ziekmelding
527-4000 524-8833 527-2782
Servicio nan
Lotto Anochi MAART 3
MAART x 1. x 2. x 3. x
MAART 3 1. 2381 2. 2704 3. 8981 MAART 3
06 13 22 25 26
Elmar storingdienst Web storingdienst Setar storingdienst Digicel Reina Beatrix INT Airport Serlimar Arugas Guarda nos costa
523-7147 525-4600 117 145 524-2424 584-5080 585-1198 913
Aurora Funeral Home Royal Funeral Home Ad Patres Funeral Home The Olive trees Funeral Home
588-6699 586-4444 584-2299 582-0000
Fundacion Rode Kruis Fada Fundacion Respetami Fundacion Guiami Muhe den dificultad Telefoon pa hubentud Centro Kibrahacha Stichting Bloedbank Mary Joan Fundation Kiningin Wilhelmina Fonds Fundacion pa nos mucha nan
Lotto Merdia MAART 3
MAART 3
07 21 26 28 07
2 Patruya a bay Western Union pa un persona indesea eynan! A ser perdi
un etui cu varios jabi cu ta hopi importante y un cellular Samsung si bo a encontra e etui y cellular por fabor jama na 741-1271 of entregue na Top y mi lo recoge na oficina. Lo tin un recompensa chikito. Di ante mano hopi danki.
582-2219 583-2999 582-4433 587-1677 583-5400 131 588-3131 587-0002 588-9999 582-0412 583-4247
Tipline: 585 9500 e-mial: solodipueblo@gmail.com
Den oranan si mainta tempran a drenta informe di cu un persona indesea a presenta na Western Union na Paradera, mesora a dirigi un patruya na e sitio. Na yegada di e patruya a bin compronde cu aki ta trata di e ex di un dama cu a presenta na trabao di
e dama pero na e momentonan ey a bay for di e sitio caba. Polis a busca den vecindario pero no a encontre. Polis a keda di pasa na cas di e persona y avis'e pa e no presenta mas eynan y ni busca e dama mas.
Pagina 28
Diarazon 4 Maart 2020
Pagina 29
Diarazon 4 Maart 2020
ADOLESCENTE DI 15 AÑA TA SECUESTRA, ASESINA Y TA LAGA UN MUCHA DI 4 AÑA DEN UN SACO DI BATATA NA PERU Un mucha muhe di cuater aña, identifica como Camila, a wordo rapta e madruga di diadomingo ultimo y su curpa a wordo haya den e zona La Mina, den e districto di Independencia, na Lima, e capital Peruano. E momento di e secuestro a wordo graba pa un camara di siguridad di un tienda. Dne e video, cu ta circula riba rednan social, por a
mira ora cu un homber ta acerca e mucha, cu tabata compaña pa dos menor mas; segun La Republica, cu lo ta trata di su ruman muhe di dos aña y un prima di nuebe. E homber ta aborda na e tres menornan y ta cuminsa cana cu nan. Pero despues, ta bin bek cu Camila den su brasanan y ta laga su ruman muhe chikito y su
prima atras. Mama di Camila a denuncia e secuestro na Polis Nacional di Peru y tras di cerca ocho ora di buskeda, e cadaver di e menor a aparce dentro di un saco di batata. Fiscal na cargo di e caso, Raul Roger Llamoca Zarate, a informa cu e curpa di e menor di edad tabata tin lesion na su nek y su deceso lo a wordo provoca pa
TARIFA SPECIAL PA RESIDENTENAN DI ISLANAN ABC NA HILTON ARUBA CARIBBEAN RESORT & CASINO
un traumatismo encefalo craneano. E presunto asesino E presunto asesino ta un adolescente di 15 aña, cual mama a informa polis, despues di a identifik'e den e video cu varios medio local a publica. E muhe a splica cu su yiu homber tabata biba cu un familiar dne e sector di Tahuantinsuyo, tambe den e districto Independencia di Lima. Polis a traslada pa e vivienda indica y na e luga nan a haya un saco cu paña parecido na cual e secuestrador den e video di e camaranan di siguridad tabata uza. Sin embargo, e menor no a wordo haya den e cas, pa cual su buskeda ainda a sigui. Relato di e wela
PALM BEACH – Aruba su Gran Dama ta promoviendo un tarifa special pa ciudadanonan local y di hermana isla nan Curacao y Boneiro, pa tuma un break durante e luna di Maart. E resort ta invita bo pa bishita e cambernan recientemente renoba y disfruta di e solo, biento, y santo blanco, bao di e palmanan den un getaway tropical. Special pa camber ta inclui: 1 Maart – 6 April 2020 / $169 pa anochi. Special pa camber cu desayuno inclui: 1 Maart – 6 April 2020 / $219 pa anochi, cu desayuno diario pa dos persona na Laguna Restaurant.
Bo por escohe pa relaha y haci bo mes feliz na e beachfront spa, disfruta di un dushi daiquiri cerca di dos sparkling pools, y experiencia un tremendo cena di clase mundial na e beachfront di Gilligan’s Seafood Shack, manera tambe disfruta na e elegante y reconoci Sunset Grille, of hunga na e mesanan y slots den e casino. Sea bo ta akinan cu bo pareha, of rondona cu miembronan di famia, e resort su programa y actividadnan lo sigura cu bo experiencia ta bira uno memorabel. E tarifa special pa camber ta pa un tempo limita y ta basa riba single/double occupancy, y un anochi di camber unda cu impuesto ta wordo cobra ora di booking. Pa reservacion por yama +297 586 6555.
Di acuerdo cu e relato di e wela di e victima, Viviana Alvino, recogi pa Peru21, diasabra ultimo, su yiu muhe Mirella Huaman, di 22 aña, a laga su dos yiunan, cu su prima di 9 aña na e cas pa bay un fiesta. Huaman a bay na e fiesta pa 10'or di anochi di diasabra. Pa 1'or di marduga, e prima a yega cu e dos muchanan unda cu e mama tabata. E hoben a bin bek cas cu e tres menornan y tabata cu nan te ora cu nan a drumi despues a bolbe baha pa e celebracion. Minuutnan despues, e muchanan a lanta y a sali for di e cas, un biaha mas, pa busca Huaman. Sin embargo, na caminda nan a bin topa cu e adolescente, cu a intercepta nanm pa despues perptra e crimen contra di e mucha di 4.
Pagina 30
Diarazon 4 Maart 2020
Gradicimento & invitacion “ Señor ta mi wardador pues mi’n tin falta di nada; Den cunuco di yerbe berde E ta ponemi sosega. E ta hiba mi na awa trankil, pa mi bolbe haña forsa”. Den nomber di su yiunan y demas famia di nos defunto stima:
Vda. Juanita “Chichi” Leest – Werleman Nos kier a gradici tur famia, amigonan, ex-coleganan y conocirnan cu di un manera of otro a mustra nan atencion, sosten, amor y cariño durante su bida, fayecimento y entiero di nos querido defunto. Alaves nos kier a invita tur famia, amigonan, ex-coleganan y conocirnan pa e Santo Sacrificionan di misa na Misa Inmaculada Concepcion na Santa Cruz, diahuebs 5 Maart 2020 pa 7.00 di anochi. Despues di e ultimo dia di misa lo tin un Santo Rosario na cas di nos defunto stima.
SV Royal Power tin e tristo deber di anuncia fayecimento di
Bernardo Flanegin (Ben) Na bida tata di nos staff y hungador di tur tempo Richard “Nun” Flanegin Nos mas sincero palabra di condolencia y forza na henter famia Entiero ta tuma lugar diarazon 4 di Maart di 2 – 4 pm na misa di Sta. Cruz Cu Bernardo sosega na paz!
Pagina 31
Diarazon 4 Maart 2020
“Laga tur loke ta spera mi ta bunita Laga tur locual cu mi encontra na caminda ta bunita Laga tur locual cu mi laga atras ta bunita y Laga esakinan termina den buniteza” Cu inmenso tristeza na nos curason, nos ta anuncia fayecimento di nos tata, nos abuelo, nos bisabuelo, nos ruman y nos omo stima
CAMINDA DI CRUZ DEN PAROKIA “INMACULADA CONCEPCION” SANTA CRUZ Tur diabierna: Tur diasabra: Tur diadomingo: Dialuna, 2 di maart: Dialuna, 9 di maart:
Bernardo Flanegin
Mihor conoci como: “Papa Ben” of “Ben” *08-11-1942 - †25-02-2020 Na nomber di su: Yiunan: Remigio V. (Rambo) Flanegin y Morela Peroso †Bernardo (Jun Jun) Flanegin y yiunan Richard (Nun) Flanegin y esposa Angella y yiunan Gregory R. (Za) Flanegin y esposa Maria y yiunan Laida Maluska Flanegin y yiunan Ruthmila M. Lesandrina y yiunan Benito Flanegin y yiunan na Merca Mayornan:
†Remigio y †Louisa Flanegin-Florencia
Mama di su yiunan:
†Gloria Maduro-Ridderstaat Maria Irena Diaz †Sonia Lesandrina
Rumannan:
†Brigida Flanegin †Romanus Flanegin Dora y esposo †Kerino Kock-Flanegin y yiunan †Toribio Flanegin y yiunan †Urbano Flanegin y esposa Ludwina Ras y yiunan Anna M. Flanegin y yiunan Filma Flanegin y yiunan
Nieto- y nietnan, bisanieto- y bisanietanan, sobrino- y sobrinanan, prima- y primonan, ihanan, comer- y compernan, tur conocir di Dialyse Imsan, tur su amistadnan di Young Fellow Barcadera Demas famia: Flanegin, Florencio, Maduro, Donata, Every, Peroso, Emerenciana, Ridderstaat, Tromp, Dijkhoff, Erasmus, bayne, Peña, Kock, Mathilda, Martinus, Navas, Thiel, Angela, Croes, Dania, Vrolijk, Willems, v/d Berg, Colina, Wernet, Dirks, de Cuba, Ras, Laurens, Kelboom, de Mei, Werleman, Balde na Hulanda, Carolina, Pereiera, Landburg, de la Cruz, Geertruida y Rosel Nos disculpa si den nos tristeza nos por a lubida un of otro famia of conocir. Oportunidad pa condolencia: Royal Funeral Home, diamars 3 di maart 2020 di 7’or pa 9’or di anochi. Ta invita pa e acto di entiero cu lo tuma lugar diaranson 4 di maart 2020 di 2’or pa 4;or di atardi na misa Inmaculada Concepcion, despues saliendo pa Santana catolico Santa Maria na Sta Cruz
6:15 atardi den Misa 7:00 mainta den Ser’i Noka 3:00 atardi den Ser’i Noka 6:15 atardi den Ser’i Noka 6:15 atardi den Ser’i Noka
DEN BARIO: 7:00 pa 9:30 anochi Dialuna, 16 di maart: SIRIBANA Di Siribana 21 Famia Elsie Kelly – pa Siribana 47A Famia Zoila Danje Dialuna, 23 di maart: MARIA MAI y SAN FUEGO Maria Mai 23D Famia Koolman pa San Fuego 53B Famia Berta Geerman Dialuna, 30 di maart: JAN FLEMMING Jan Flemming 2E Famia Dabian pa Jan Flemming 25 Famia Marcia Flanegin Dialuna 6 di april: SABANILLA ABOU Sabanilla Abou 13 Famia Geerman pa Sabanilla Abou 2A Famia Luis Pita
ORACION DI DIA
Un dia bendiciona rumannan y cu Dios tene misericordia cu cada un di nos "Mi sacrificio na Dios: mi contricion! un curason kibra y arepenti, o Dios, Bo no ta desprecia" Salmo 51, 17 Rumannan ki bunita ora nos por lesa pasashinan asina den nos Bijbel caminda Hesus no ta cansa di mustra nos e Caminda corecto pa yega na Su Curason. Cuanto bes nos ta neglisha nos sentimentonan, caminda Spirito Santo ta mustra nos precies kico pa nos haci, pero nos ta keda den nos duda y falta di confiansa y amor pa Hesus y nos ruman y nos ta limita e Poder di Hesus pa obra den nos bida. P’esey nos no por sigui den e direccion ey mas mi ruman y a yega e momento pa tuma un decision serio pa cambia nos bida y nos biba. Nos por cuminsa na aserca un Sacerdote, cu un curason arepenti di nos picanan comete contra Hesus, nos ruman y nos mes curpa, pa haci un bon Confesion. Cuaresma ta un bunita temporada pa haci esey. Laga nos sigui resa pa pidi Hesus tene Misericordia cu nos y caba cu malesanan cu ta azota humanidad entre otro cancer y coronavirus. Oracion: Hesus Misericordioso mira mi Bo dilanti, wak con kibra mi ta pa motibo di mi culpa, no kita Bo mirada for di mi aunke cu mi ta un pecador grandi yen di culpa, pordona mi y mustra mi E Caminda cu ta rumbo pa Bo Curason Sagrado caminda mi por tin alivio y gosa di Bo paz, no manera mundo ta ofrece sino e alegria y e paz cu no ta caba nunca . Amen
Pagina 32
Diarazon 4 Maart 2020
IN MEMORIAM Zuster Philothea Simons 1933 – 2020 Van 1972 tot 1985 heeft zuster Philothea dagbesteding voor volwassenen met een verstandelijke beperking georganiseerd. Deze zorg is hierna overgenomen door de huidige Stichting voor Verstandelijk Gehandicapten Aruba. Na vele omzwervingen lukte het haar uiteindelijk om met steun van vele instanties en particulieren een pand in Santa Cruz aan te kopen alwaar zij van start kon gaan met een gezinsvervangend tehuis voor volwassenen met een verstandelijke beperking.
Zuster Philothea werd op 20 augustus 1933 te Haaren in Nederland geboren. Zij voelde zich al op jonge leeftijd aangetrokken tot het kloosterleven. Maar zij volgde toch eerst een opleiding tot kleuterleidster, hierbij ontwikkelde zij haar creatieve talenten en dat zou haar in haar hele werkzame leven goed van pas komen. Na beeindiging van deze opleiding kon zij de stem van haar hart volgen en trad zij in bij de Missiezusters Franciscanessen van de H. Antonius van Padua. Het klooster van deze zusterorde ligt in Asten, Noord Brabant. Nadat zij door de Orde op verschillende locaties in Nederland te werk was gesteld, kreeg zij de opdracht om, samen met een medezuster, in de plaats Beek en Donk een tehuis voor Verstandelijk Gehandicapten op te zetten, dat was de voorbode op haar toekomstige werkzaamheden in Aruba. In 1971 kwam zij in Aruba aan en werd zij hartelijk ontvangen door haar medezusters in het mooie klooster te Santa Cruz. Zij leerde Papiamento spreken en zij nam rijles. Zij kreeg als taak om iets te
gaan doen voor mensen met een verstandelijke handicap. In die tijd stond gespecialiseerde zorg voor die mensen nog in de kinderschoenen. De Stichting voor Geestelijke Volksgezondheid had al wel een inventarisatie opgemaakt van het aantal mensen die zorg behoefden en er was recent een Stichting in het leven geroepen met als doestelling voor de nodige voorzieningen te zorgen. De Stichting voor Volkshygiene Het Wit Gele Kruis stond in die tijd ook onder leiding van de zusters Franciscanessen, dus zuster Philothea startte haar werkzaamheden door met de zusters van het Wit Gele Kruis mee op huisbezoek te gaan bij families net een verstandelijk gehandicapt gezinslid. Zo verkreeg zij overzicht en kon zij plannen hoe en waar te beginnen. Haar organisatietalent kwam haar daarbij goed van pas. Naast het zoeken van geschikte locaties, kwam ook aan bod het vervoer van de cliënten, het aantrekken van vrijwilligers om haar bij te staan in haar werkzaamheden, het verkrijgen van financiële middelen, etc. etc. Het werd een hele dagtaak voor zuster Philothea.
Zuster Philothea was een vrouw met een sterk karakter, iemand waar je niet om heen kon. Zij was als een moeder voor haar volwassen verstandelijk beperkte “kinderen”, maar zij duldde geen inmenging in haar beleid. Om subsidie te verkrijgen moest er een stichting worden opgericht, zij koos met zorg haar mensen uit die in 1985 in het bestuur van de stichting Ambiente Feliz zouden plaats nemen en zeker in de eerste jaren kon zij uitstekend met deze mensen overweg. Zij was dag en nacht aanwezig. Zij eiste veel van zichzelf, maar ook van het personeel dat allengs de organisatie was komen versterken en dat botste weleens. Zo kwam ooit eens een vakbondsleider aan de deur die het personeel bij zijn Bond wilde laten aansluiten. Zuster Philothea stond hem te woord en zei: Wat komt u hier doen? Ik heb u toch niet geroepen! Het pand in Santa Cruz werd na aankoop uitgebreid met enkele slaapkamers en er huisde 13 cliënten in. Met hulp van een bevriende huisarts in Beek en Donk kon het pand omgetoverd worden tot een echt woonhuis. Bij haar bezoek in 1992 aan het tehuis was Koningin Beatrix zichtbaar onder de indruk van de huiselijkheid en de liefde voor de bewoners die werd uitgestraald. Het huis bleek toch weer te klein om meerdere mensen die opvang behoefden op te nemen en zuster Philothea zette weer al haar krachten in om een uitbreiding te realiseren. Zij was werkelijk een meester in het verkrijgen van de nodige geldmiddelen voor dit project dat in 1994 van start ging. Het gehele project kwam op ruim 500 duizend
Arubaanse florijnen te staan, waarvan de Stichting Centro di Desaroyo di Aruba (Cede Aruba) drie kwart van de projectkosten voor haar rekening nam. Zuster Philothea kreeg het voor elkaar om de rest bij elkaar te “bedelen”. Er was een officiële toezichthouder op de bouw, maar zij was zelfde Oppertoezichthouder. De werkers op de bouw hadden al gauw in de gaten dat er met zuster Philothea niet te spotten viel. Al met al werd het een prachtig gebouw dat na oplevering door de toenmalige Bisschop van Willemstad, Monseigneur Ellis, werd ingezegend. Er kwamen ook donkere tijden voor zuster Philothea, niet alleen ging haar gezondheid wat achteruit, maar zij moest op een gegeven moment haar levenswerk overdragen aan leken. Zij had haar intrek toen al genomen in een huis aan de overkant van het gezinsvervangend tehuis. Van daaruit ving zij gedurende de weekenden nog dikwijls een van haar pupillen op. Verder startte zij in een grote zaal van het voormalig politiewachtcomplex een nieuwe dagopvang voor verstandelijk gehandicapten die nog thuis verbleven, Ambiente Nobo. En ook voor dit werk lukte het haar weer om de nodige vrijwilligers te krijgen die samen met haar vreugde brachten in het leven van vele mensen. In de 39 jaren dat zuster Philothea in Aruba heeft geleefd en gewerkt verkreeg zij de nodige achting en waardering voor haar grote inzet voor de Arubaanse gemeenschap. Zo werd haar een hoge Koninklijke onderscheiding uitgereikt en van de Rotary Foundation ontving zij de “Paul Harris Fellow Award”. Na haar repatriëring in december 2010 naar Nederland onderhield zij nog met veel vrienden in Aruba contact. Een goed mens is heengegaan, moge onze Hemelse Vader zuster Philothea rijkelijk zegenen voor al het goede dat zij hier op aarde en met name in Aruba heeft gedaan. Aruba, 3 maart 2020. Namens Stichting Ambiente Feliz, Stichting Ambiente Nobo, vereniging Sonrisa en Stichting voor Verstandelijk Gehandicapten Aruba.