Logistiek, editie 6, 2018

18

GEVALLEN VOOR BELGISCHE CHARMES Bpost groeit hard in Nederland

26

SHUTTLESYSTEEM NIEUWE STIJL Kramp in Varsseveld heeft primeur

48

RAILTERMINALS IN OPKOMST Vier voorbeelden naast elkaar

HET MAGAZINE VOOR LOGISTIEK NEDERLAND

OMGEVING BEPAALT SUCCES AUTOMATISERING

TUNNELVISIE DREIGT SEPTEMBER 2018

NR06

JAARGANG 13

% ! , & 0"& % * ' & ', -", -/ ! ,*- $ ' ' & , ", ,() "' . ' * %% (* 3!, $% "!,$%, 4-/$%, 1% 3/-%& 3%/3!,&%, +%1 $%5% ./%+'2+ "!,$ 3!, /%**%"-/& '0 $!1 3%/*%$%, 1'($ /!!& 24 "!,$%,*%3%/!,#'%/ ,!!/ $% ", ,() "' 3!, /%**%"-/&

%* '$$%/)%/)

.%*$--/,

+!'* 140 ,* 1/%**%"-/& #-+ /// ,* %% (* (& /! %+ '%

Logistiek

3

SEPTEMBER 2018

ZEG HET MAAR... COLOFON Logistiek Uitgave van Vakmedianet Hanzestraat 1, 7006 RH Doetinchem Tel.: 088-5840700 Fax.: 088-5840900 www.vakmedianet.nl Redactie redactie.logistiek@vakmedianet.nl Heres Stad (hoofdredacteur) Bas Dijkhuizen, Annemiek Jorritsma, Peter de Weerd Ferdi den Bakker (freelance) Henk Stam (eindredactie) Artdirection & vormgeving colorscan bv, www.colorscan.nl

Uitgever Geert van den Bosch

Oplage

Prijzen

Copyright

Leveringsvoorwaarden

Privacy

Druk

‘JE KUNT ER ALLE PLEKKEN IN DE STAD MEE BEREIKEN’

Advertenties Jeroen Reessink Key Accountmanager Desk 088-5840695 jeroenreessink@vakmedianet.nl Marketing en Events Hilde Wikkerink hildewikkerink@vakmedianet.nl Klantenservice Postbus 31, 2370 AA Roelofarendsveen klantenservice@vakmedianet.nl Tel.: 088-5840 888 Adreswijzigingen adreswijziging@vakmedianet.nl

Abonnementen

11

Abonnementen kunnen op elk gewenst tijdstip ingaan. Opgave via www.logistiek.nl/abonneren of telefonisch bij onze klantenservice. Abonnemen-ten lopen automatisch door, tenzij uiterlijk drie maanden voor de vervaldatum bij onze Klantenservice wordt opgezegd. Dit kan schriftelijk of per e-mail. Ook voor informatie over een lopend abonnement kunt u contact opnemen met onze Klantenservice. Door onafhankelijk accountant gecontroleerde oplage. Zie voor een accountantsverklaring van Grant Thornton www.vakmedianet.nl Jaarabonnement Nederland € 353,00 (excl. 6% btw) bij automatische incasso of elektronische facturatie. Kijk voor voordelige introductietarieven op www.logistiek.nl/abonneren. Jaarabonnement buitenland op aanvraag. Het is niet toegestaan om, zonder voorafgaande toestemming van Logistiek, door Logistiek gepubliceerde artikelen, onderzoeken of gedeelten daarvan over te nemen, te (doen) publiceren of anderszins openbaar te maken of te verveelvoudigen. Op alle aanbiedingen, offertes en overeenkomsten van Vakmedianet zijn van toepassing de algemene voorwaarden die zijn gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel. De algemene voorwaarden zijn in te zien op www.vakmedianet.nl Vakmedianet, waarvan Logistiek onderdeel is, legt klantgegevens vast voor de uitvoering van de (abonnements)overeenkomst, of wanneer je in het kader van dienstverlening contact hebt met Vakmedianet. De gegevens worden tevens gebruikt om je te informeren over producten en diensten van Vakmedianet en zorgvuldig geselecteerde derden. De adresgegevens kunnen daarnaast aan zorgvuldig geselecteerde derden ter beschikking worden gesteld voor het verstrekken van informatie of aanbiedingen. Ook als je dat niet expliciet hebt aangegeven kun je per e-mail over gelijksoortige producten en diensten van Vakmedianet worden geïnformeerd, tenzij je daartegen bezwaar maakt. Als je geen prijs stelt op informatie of aanbiedingen per mail of per post, dan kun je contact opnemen met ons via klantenservice@vakmedianet.nl Voor meer informatie verwijzen wij je naar het Privacystatement op www.vakmedianet.nl/privacy-cookie-statement. Senefelder Misset B.V., Doetinchem ISSN: 0922-8675

SUSANNE BALM - LEVV-LOGIC PROJECTLEIDER HVA

‘HOE KAN EEN TERRORIST VEEL 14 ELLENDE VEROORZAKEN’? HERMAN BESSELS - ARCHITECT

we een keer praten 18 ‘Kunnen vroegen ze van Bpost’ LEEN MENKEN - LEEN MENKEN FOODSERVICE LOGISTICS

‘DE BELANGSTELLING VOOR S&OP IS TANENDE’

23

FREEK AERTSEN - EYEON EN TIAS

32

‘DE HOEVEELHEID WARMTE EN GELUID WORDT VAAK ONDERSCHAT’

EWOUT RAAP - BOXLOGISTICS

‘INPLANNEN VAN RITTEN DOEN 46 WE NU IN EEN HALVE DAG’ GIJS THIESSENS - GOOS HORECA

54

‘DE HOLDING DOET ER ALLES AAN OM DE MERKEN UIT ELKAAR TE HOUDEN’ BENGT KRISTIANSSON - UNICARRIERS EUROPE

4

Logistiek

SEPTEMBER 2018

IN DIT NUMMER

26

32

TUNNELVISIE LIGT OP DE LOER BIJ MATERIAL HANDLING

52

SLIMMER ROUTES PLANNEN IN DE ZORG

Vloerbelasting, brandveiligheid, geluidsoverlast. Het zijn aspecten die vaak pas later in een groots opgezet automatiseringstraject naar boven komen. Heel frustrerend.

SHUTTLE DUWT KRAMP IN JUISTE RICHTING

Een nieuw en uniek shuttleconcept bij technische groothandel Kramp, dat zelf al de bakken in de juiste volgorde zet voor ze naar de pickstations gaan.

RUBRIEKEN Winst vervoerders 08 blijft behoorlijk achter 23 UPDATE

12

FOTO Denktank moet Rotterdamse haven aanzetten tot verduurzaming

16

INFOGRAPHIC Chauffeur

kijkt niet naar CO2-uitstoot

40

COLUMN ‘Mensloos’ plannen - dat is beter voor iedereen, meent Freek Aertsen UPDATE Mega-zonne-

energieproject op een Tilburgs dc-dak

Hoe rij je een efficiënte bezorgroute voor meerdere zorginstellingen? Huuskes heeft het antwoord gevonden.

Logistiek

5

SEPTEMBER 2018

EDITORIAL

EN VERDER

06

ERP Lidl trekt stekker uit geflopt SAP-project

11

LAST MILE Kleine elektrische

voertuigen (LEVV’s) - wanneer gaat de markt open?

14

JUBILEUM 25 jaar oud is het oudste gemechaniseerde dc in Nederland (BASF Tiel)

18

BPOST Leen Menken en Active

Ants - beide behoren nu bij Bpost en vertellen hun verhaal

24

BLOKCHAIN Maersk en IBM zet-

43

DOE-HET-ZELF Jéwéret komt met een eigen dienstverleningstak

44

BRABANT Hollister verhuisde

46

CLOUD TMS Geen groot pakket, maar hou het simpel, bedacht Goos Horeca

48

RAILTERMINALS Vier terminals die wel van de grond kwamen

50

BUNDELING Samenwerken helpt IDS beter op weg

52

ZORGSECTOR Huuskes zorgt voor optimale bestelroutes langs vijf gezondheidscentra

54

HEFTRUCKS UniCarriers ziet

56

HANDHELD Nieuwe modellen van Panasonic - ook voor de handschoen

ten de toon, maar er is meer

maar bleef de regio trouw

nieuwe mogelijkheden onder Mitsubishi-Logisnext vlag

door Heres Stad Hoofdredacteur

Als zelfs een logistiek dienstverlener het aandurft om een conjunctuurtoeslag door te berekenen aan verladers, dan moet er toch wel echt sprake zijn van een bijzonder gunstig economisch tij.

HOOGCONJUNCTUURTOESLAG Nedcargo vindt dat de stijgende kosten van het verwerken van meer lading teveel op het bordje van de logistiek dienstverlener blijven liggen. Per 1 oktober kunnen klanten voor elke activiteit een iets hoger factuurbedrag verwachten. Zo kan ook Nedcargo meegenieten van de welvaartsgroei. Het logistiek bedrijf kiest er voor om niet alleen de klanten op de hoogte te stellen, maar nadrukkelijk de publiciteit te zoeken. Zou dat ook gebeuren met zoiets als een laagconjunctuurkorting op het moment, dat het economisch een stuk minder gaat? Wie weet. Het is overigens allemaal maar tijdelijk, de kostenstijging zal straks gewoon worden verwerkt in de tarieven voor 2019. Zo hoort het natuurlijk ook. Nu is het zaak om publiekelijk de alarmbel te luiden. De opdrachtgevers die gebruikmaken van logistiek dienstverleners moeten begrijpen, dat het zo niet langer gaat. Het water staat hen aan de lippen met een oplopend chauffeurstekort, hogere loonkosten, meer brandstofkosten, duurder onderhoud en ga zo maar door. Om 2018 nog enigszins positief te kunnen afsluiten moet in het laatste kwartaal de marge op verleende diensten omhoog. Bedrijven als Nedcargo willen meer marge om te kunnen investeren. Dat is inderdaad nodig. Want de hoogconjunctuur zorgt voor kopzorgen die je niet meer – zonder te knipperen met de ogen – ‘luxeproblemen’ kunt noemen. De belangrijkste daarvan is het personeelstekort; dat dwingt bedrijven om snel om te zien naar nieuwe concepten en technologie. Niet dat een automatisch shuttlemagazijn (lees het artikel over Kramp) of autonoom rijden over de weg meteen lucht geeft om weer vrijuit te ademen. Maar het initieert een proces om serieus te kijken naar hoe het allemaal beter kan; gezien de vraagstukken van snel kunnen opschalen en het optimaal inzetten van mensen en middelen. Niets doen kan ook. Dan komen de capaciteitsgrenzen snel in zicht en zal kantoorpersoneel (en zelfs de directie) de vrachtwagen of het magazijn in moeten om hand- en spandiensten te verrichten. Maar wie blijft er dan over om na te denken over het opvangen van de te verwachten groei, en te kiezen welke optimalisatieslag het hoogste rendement oplevert? Wie ziet dan nog kans om zich te oriënteren op onze Material Handling Dag op 3 oktober in Den Bosch. Die is overigens gratis en dus al snel behoorlijk winstgevend. Maar los daarvan: gebrek aan ruimte om te investeren is meer dan ooit een gevaarlijke route langs een steile afgrond.

6

Logistiek

SEPTEMBER 2018

ACTUEEL TEKST BAS DIJKHUIZEN

LIDL VERSPEELT 500 MILJOEN EURO IN GEFLOPT SAP-PROJECT Het had voor Duitslands grootste supermarktdiscounter de grootste software-implementatie ooit moeten worden, maar zeven jaar later en 500 miljoen euro lichter trekt Lidl de stekker uit het mislukte SAP-project en wordt noodgedwongen weer een beroep gedaan op de oude voorraadsoftware.

H

oogzomer eind juli. Terwijl heel Europa vakantie vierde, kwam het Duitse Handelsblatt met een onthutsend verhaal hoe Lidl eigenhandig in zeven jaar tijd een half miljard euro verspilde bij de implementatie van een nieuw voorraadbeheersoftwaresysteem van het eveneens Duitse softwarebedrijf SAP. Wat was het geval? In 2011 begon Lidl met de ontwikkeling van een opvolger van zijn eigen oplossing ‘Wawi’. Op basis van een ‘SAP for retail powered by SAP HANA’ moest een nieuwe oplossing ontstaan. Het doel van de discounter, goed voor een omzet van bijna 100 miljard euro op jaarbasis, was om de wereldwijde controle op het voorraadbeheer zowel te vereenvoudigen als te centraliseren. HOOGGESPANNEN VERWACHTINGEN De implementatie van het zogenoemde ‘eLWIS’-systeem (in het Duits uitgesproken als ‘Elvis’) leek in eerste instantie goed te gaan en de verwachtingen waren hooggespannen. “Met het nieuwe platform bereiden we ons voor op de toekomst”, zei CIO Alexander Sonnenmoser in het voorjaar van 2016, waarmee hij de internationale uitrol van eLWIS inluidde. De problemen ontstonden toen SAP ontdekte dat de supermarktketen zijn voorraadsysteem op inkoopprijzen baseert, terwijl de software van SAP juist retailprijzen hanteert. Lidl weigerde hierin mee te gaan, waardoor de software moest worden aangepast. Hierdoor namen de kosten fors toe en de efficiëntie af. Op het dieptepunt werkten er duizend medewerkers en honderden consultants aan de implementatie. Door het tijdverlies was de

SAP-blueprint inmiddels ingehaald door nieuwe technologieën. Inmiddels heeft Lidl besloten om de stekker te trekken uit het project, dat volgens het Handelsblatt circa 500 miljoen euro heeft gekost. “De strategische doelen zoals oorspronkelijk gedefinieerd waren niet mogelijk tegen aanvaardbare kosten”, schrijft Lidl-bestuurs-

LIDL ONTVING IN 2017 KLANTENPRIJS VAN SAP Het ERP-project van Lidl was de grootste in de geschiedenis van het bedrijf. Door de omvang van de bedrijven leek het project voorafgaand op papier een goede kans van slagen te hebben. In april 2017 heeft specialist SAP de Duitse discounter zelfs nog een klantenprijs toegekend, omdat Lidl een van hun beste ‘IT-performers’ bleek te zijn. In mei trok Lidl de stekker uit eLWIS.

voorzitter Jesper Hoyer in een brief aan het personeel. SOFTWARE NIET DE ‘SCHULDIGE’ SAP-experts geven inmiddels aan dat het falen van het project is te wijten aan Lidl zelf. “Het is de fout van het bedrijf zelf, niet van de software”, verklaart Jean-Claude Flury in de zakenkrant. Flury weet waar hij het over heeft, want als IT-manager werkzaam in de farmaceutische branche staat hij aan het hoofd van een SAP-gebruikersgroep met meer dan 3.300 leden. Lidl grijpt nu terug naar de oude voorraadsoftware. Wat opmerkelijk is, aangezien de discounter enkele jaren geleden nog meldde dat het eerder gebruikte eigen interne ERP-systeem zijn houdbaarheidsdatum had bereikt. Hoe de toekomstige samenwerking met de softwaregigant eruit ziet, is onduidelijk. Lidl benadrukt dat het besluit ‘geen keuze tegen SAP is, maar een keuze voor het eigen systeem’. Andrea Cravero – actief als ERP consulting senior director bij SAP’s grootste rivaal Oracle – stelt dat er minstens twee leermomenten aan het mislukte implementatieproject zijn te ontlenen. “Een ERP-implementatie kan en mag geen zeven jaar duren. Het tempo van verandering is in veel industrieën versneld; retail en distributie zijn daar niet immuun voor. ERP-systemen moeten omgaan met het tempo van verandering. En specifieke aanpassingen moeten zoveel mogelijk worden vermeden door gebruik te maken van ingebouwde best practices die nu deel uitmaken van moderne ERP Cloud Systems.”

1931 Congrescentrum, Den Bosch Woensdag 3 oktober 2018

DE IMPACT VAN MATERIAL HANDLING SYSTEMEN OP HET WAREHOUSE Futuristische shuttlesystemen, vernieuwde pocketsorters, autonome trucks en Autostore. Het aantal oplossingen om met minder mensen in het magazijn een vaak grotere output te realiseren neemt sterkt toe. Maar dat gaat meestal niet zonder de nodige aanpassingen; voor processen en mensen die er werken, tot aan de bestaande faciliteiten, het gebouw en de voorzieningen die er zijn. Kiezen voor automatisering is ĂŠĂŠn, de vervolgvraag hoe dan? Wat past in de huidige werkomgeving? Is nieuwbouw nodig of een ingrijpende verbouwing? Tijdens deze Material Handling Dag zetten we diverse oplossingen naast elkaar en laten we zien welke consequenties bepaalde keuzes hebben. Ontdek welke mogelijkheden van geautomatiseerd material handling nu populair zijn en wat bedrijven hebben gedaan om van deze investering een succes te maken.

SCHRIJF U IN! WWW.MATERIALHANDLINGDAG.NL PARTNERS:

SPONSOREN:

IS T A R G VENEP J I R O H INSC DOELGR PRIM

AIRE

8

Logistiek

SEPTEMBER 2018

UPDATE

TEKST PETER DE WEERD

LOGISTIEK KOPLOPER VERZUIM Zo’n 1,2 procent van alle werknemers verzuimde vier of meer dagen als gevolg van een arbeidsongeval. Sector vervoer en opslag scoort met 1,9 procent hoger dan het landelijk gemiddelde. Dit meldt het CBS. In 2017 vonden er 93.000 arbeidsongevallen met minimaal vier dagen verzuim plaats. De helft vindt plaats in de zorg, industrie en handel.

UPS GAAT BEMIDDELEN IN MAGAZIJNRUIMTE EN FULFILMENT UPS lanceert een nieuw technologiebedrijf/digitaal platform voor bedrijven die snel magazijnruimte en e-fulfilment nodig hebben: WaretoGo. De Airbnb-achtige dienst moet zorgen voor een snellere levering naar de eindklant. WaretoGo koppelt beschikbare magazijnruimte- en e-fulfilmentdiensten aan online bestellingen van klanten. Het platform maakt gebruik van innovatieve online technologie om overtollige magazijn- en fulfilmentcapaciteit aan te passen aan de vraag van verkopers.

LINDE RUST ZWARE HEFTRUCKS NU OOK UIT MET LITHIUM-ION Linde heeft zijn gamma lithium-ion heftrucks compleet gemaakt. De grootste Linde elektrische heftrucks zijn nu ook verkrijgbaar met lithium-ion batterij. Door nu ook de heftrucks met een hefvermogen van 6 tot 8 ton uit te rusten met lithium-ion is volgens Linde ‘het laatste gat gedicht’. Alle modellen van de 6 tot 8 ton serie kunnen worden voorzien van een 90 volt lithium-ion batterij, die over een capaciteit van bijna 120 kWh beschikt. Daarbij worden opladers van 9 kW, 17 kW en 30 kW aangeboden, afhankelijk van hoe snel het (tussentijds) laden van de gebruikte batterij moet gebeuren.

VIER KANSHEBBERS VEILIGSTE MAGAZIJN VAN NEDERLAND Vier bedrijven, alle in de categorie ‘groot’, maken nog kans op de prijs Veiligste Magazijn 2018. De genomineerden krijgen de komende weken bezoek van de juryleden. De kanshebbers zijn: Vistaprint uit Venlo, Jumbo Supermarkten uit Elst, Bausch Health Amsterdam (Schiphol-Rijk) en Pon Logistics uit Leusden. De finale vindt plaats tijdens de Dag van het Magazijn op donderdag 15 november 2018 bij Evofenedex in Zoetermeer.

WINST VERVOERDERS BLIJFT FORS ACHTER Wegvervoerders profiteren niet van de huidige hoogconjunctuur omdat ze onvoldoende in staat zijn om gestegen kosten, in hoofdzaak hogere lonen, door te berekenen. 60 procent van de bedrijven in transport en logistiek behaalde in het tweede kwartaal van dit jaar meer omzet dan een jaar eerder, 41 procent meldt meer winst. Dat blijkt uit cijfers van TLN en Rabobank. Nedcargo gaat de kosten doorberekenen aan haar klanten, met een conjunctuurtoeslag per 1 oktober. TLN juicht de stap toe. Het is onbekend of meer bedrijven volgen. Het wegvervoer in heel Europa is in het tweede kwartaal fors duurder geworden, blijkt uit de Transport Market Monitor. Dieselprijzen, gebrek aan chauffeurs en een grote schaarste aan beschikbare transportcapaciteit zijn de boosdoeners.

Logistiek

9

SEPTEMBER 2018

“Bedrijven moeten technologie nu echt gaan omarmen�, stelt Hans van Grieken, docent tijdens de Collegereeks E-Logistics aan Nyenrode.

MOOY MAAKT DOORSTART NA FAILLISSEMENT Transportbedrijf Mooy Logistics maakt een doorstart. Het bedrijf wordt opgeknipt en overgenomen door twee aparte bedrijven. Het grootste deel van de activiteiten van Mooy, dat medio augustus failliet ging, wordt overgenomen door het Oostenrijkse Gartner. Een distributiecentrum in Hazeldonk, dat recent nog is uitgebreid, wordt aan het Nederlandse VDH verkocht. De naam Mooy Logistics blijft en komt in handen van Gartner. Dat bedrijf neemt verder een distributiecentrum in Waddinxveen en de transporttak van Mooy over.

S&OP-proces verder verbeteren? No-touch planning is het antwoord, stelt Freek Aartsen. De hele blog is te lezen op Logistiek.nl

Veilig werken in het magazijn

HEFTRUCKMARKT VERDUBBELT GROEI, TOYOTA BLIJFT GROOTSTE Vrijwel alle heftruckfabrikanten wisten vorig jaar hun omzet met dubbele cijfers te laten groeien. Het gemiddelde groeipercentage steeg van 7,5 procent naar bijna 16 procent. Verschuivingen waren er nauwelijks in de top-5. Ook dit jaar wordt de lijst aangevoerd door Toyota. Kion (met de merken Linde en Still) volgt op plek 2. Kion zag de verkoopresultaten toenemen met 15 procent. Interessant op de wereldheftruckmarkt is het gevecht om de derde plek. Daar staat nu Jungheinrich, dat in 2017 een omzetplus van 26,7 procent noteerde. De Japanse wereldspeler Mitsubishi-Logisnext staat met een omzetplus van 12,5 procent in 2017 nu op plek 4. Nummer 5 Crown bleef met 5,8 procent groei achter op het gemiddelde.

eid veiligh iteit kwal aa m duurz en ndig desku wbaa r u betro www.bmwt.nl

Twister Dynamisch Orderpicken Verhoog uw orderpick prestaties met de Twister! Onze automatische verticale Carrousel (paternoster principe), maakt opslag met hoge dichtheid en snelle levering van een verscheidenheid aan kleine en middelgrote items mogelijk. Uw voordeel: snelle en gerichte toegang tot de opgeslagen artikelen!

info@wanzl.nl I www.wanzl.com

Container unloading Exceeding Expectations

Automate your inbound process? Please contact sales@copalgroup.com

www.copalhandlingsystems.com

’s-Heerenberg

The Netherlands

+31 314 66 78 55

Logistiek

11

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK TEKST BAS DIJKHUIZEN

POTENTIEEL VOOR LEVV’S IS ER VOLOP, NU ALLEEN DE MARKT NOG Twee jaar deed de Hogeschool van Amsterdam met andere hogescholen onderzoek naar licht elektrische vrachtvoertuigen. Hoofdvraag was: wat betekent de inzet van deze LEVV’s voor de bedrijfsvoering? Behoorlijk wat, want deze voertuigen kunnen in steden 10 tot 15 procent van de bestelautoritten vervangen.

I

n steden als Amsterdam en Rotterdam zou het gaan om 3.000 tot 4.000 LEVV’s. Keerzijde is dat de inzet van deze compacte voertuigen voor met name het mkb nog relatief kostbaar is tegenover de elektrische bestelauto’s. Die hebben een groter laadvermogen, een hogere maximumsnelheid en een grotere actieradius, concluderen de deelnemers in het eindrapport van het LEVV-Logic-project dat eind augustus werd gepresenteerd. De onderzoeksvraag vloeide voort uit het feit dat in Nederland bijna één miljoen bestelauto’s rijden. Die worden steeds belangrijker in stadslogistiek door een groei van horeca, van online aankopen door consumenten en bedrijven, van bouw- en renovatiewerken en van een veranderende klantvraag; zendingen worden kleiner en tijdkritischer. WINSTGEVENDHEID LEVV’S Die groei aan bestelauto’s komt volgens de deelnemers aan het onderzoek niet ten goede aan de leefbaarheid en aantrekkelijkheid van steden en woonwijken: opstoppingen, verkeersonveiligheid en ongezonde lucht. “Licht elektrische vrachtvoertuigen vormen in dat kader een interessant alternatief. We kunnen concluderen dat we met deze voertuigen 10 tot 15 procent van de bestelautoritten kunnen vervangen. We zijn hierbij uitgegaan van de winstgevendheid, passende goederen en de beschikbare techniek. We hebben nog niet alle techniek aan boord voor de LEVV’s. Al met al bestaat er voor dit type voertuigen een interessante markt”, zegt lector City Logistics Walther Ploos van Amstel, die nauw betrokken is geweest bij dit onderzoek.

Er zijn op dit moment LEVV’s in verschillende vormen en maten beschikbaar, maar in de basis gaat het om een fiets, bromvoertuig of compact voertuig met elektrische ondersteuning of aandrijving. Inzet van dit voertuig richt zich vooral op de distributie van goederen in een binnenstedelijke omgeving met een beperkte snelheid en actieradius. Bol.com (lees ook kader: Bol.com levert binnen 2 uur met e-bakfiets) Coolblue, Wehkamp en Picnic doen nu al een deel van hun leveringen met LEVV’s. In het midden- en kleinbedrijf staat een nieuwe generatie op die dit voertuig gebruikt, zoals

City Hub, Fietskoeriers.nl en E-Bakkie. Het LEVV-Logic-onderzoek richtte zich de afgelopen vooral op de vraag of onder verladers en logistiek dienstverleners de behoefte bestaat voor deze lichte elektrische vrachtvoertuigen. Conclusie is dat de meesten nog weinig urgentie voelen om bij stadslogistiek LEVV’s in te zetten. De verwachting is dat lokale overheden niet op grote schaal voertuigrestricties gaan invoeren. Ook wordt de elektrische bestelauto een steeds beter alternatief voor de dieselbestelauto. “Uitdagingen bij deze vorm van duurzaam transport zijn de beperkte laadruimte, actieradius en snelheid. Met dit voertuig kun je niet de snelweg op. De LEVV heeft nog altijd een onzekere plek in het verkeer, ondanks dat er ontegenzeggelijk veel voordelen aan zitten. Je kunt bijvoorbeeld een LEVV zonder problemen bijvoorbeeld op het trottoir parkeren voor de deur van een klant en je kunt op plekken komen die een bestelauto niet kan bereiken”, somt Susanne Balm, projectleider LEVV-Logic, op.

BOL.COM LEVERT BINNEN 2 UUR MET E-BAKFIETS

FOOD Walther Ploos van Amstel: “De grootste kansen van LEVV’s zien we in food. Kijk maar naar Picnic, dat nu ook eigen elektrische voertuigen gaat ontwikkelen. Zij hebben ook veel oordelen ervaren door met een relatief klein autootje overal te komen dankzij een slim planningsconcept. Servicelogistiek biedt ook enorm veel kansen. We schatten dat 1 op de 5 servicebestelauto’s in de binnenstad kan worden vervangen door LEVV’s. Goed voorbeeld is de City Service Bike, die actief is in Utrecht.”

Bol.com en PostNL zijn in Amsterdam onlangs gestart met het testen van een extra snelle bezorgdienst. Per elektrische bakfiets worden artikelen uit het Bol.com-assortiment binnen twee uur afgeleverd. Vanuit de stadsdistributiehub van Van Deudekom levert PostNL de pakketjes per e-bakfiets bij de klant. Is de pilot succesvol is dan wil de webwinkel deze service ook uitbreiden naar andere plaatsen in Nederland en België.

12

Logistiek

SEPTEMBER 2018

FOTOSPREAD TEKST PETER DE WEERD

WÄRTSILÄ LANCEERT OCEANIC AWAKENING

DENKTANK MOET ROTTERDAM EN HAVEN SLIM EN DUURZAAM MAKEN 01

OCEANIC AWAKENING

De maritieme sector wereldwijd moet slimmer en duurzamer worden. Hiervoor is een ‘oceanic awakening’ nodig. Rotterdam is één van de drie internationale havensteden die mogen meedenken over deze nieuwe wereldwijde beweging.

02

RADICAAL VERANDEREN

Doel: een efficiënter, ecologisch verantwoord en digitaal verbonden ecosysteem. Daarbij valt te denken aan: verbeterde brandstofefficiëntie, minder congestie in havens en reductie van verkeersstromen.

Logistiek

13

SEPTEMBER 2018

TECHNOLOGIEËN 03 NIEUWE EN SLIM ZAKENDOEN De samenwerking in combinatie met slimme technologieën moet ook de maritieme sector een boost geven. Door praktische oplossingen, nieuwe technologieën en slimmere manieren van zakendoen moet de sector competitief en interessant blijven.

04

ANDERE STEDEN

Wärtsilä is de initiatiefnemer en heeft een forum voor de belangrijkste Smart en Ecologisch Ambitieuze (SEA) havensteden opgericht. Hamburg en Helsinki hebben zich ook aangesloten bij het initiatief.

05

VISIE VOOR ROTTERDAM

Hoe kan Rotterdam de relatie tussen stad en zee herinrichten om tot een duurzamer ecosysteem te komen en tot een oplossing voor de stedelijke groei. Begin oktober worden de eerste toekomstvisies gepresenteerd in Rotterdam en hoe ze geïmplementeerd kunnen worden.

14

Logistiek

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK

TEKST BAS DIJKHUIZEN

MAGAZIJN DOORSTAAT 25 JAAR PROBLEEMLOOS BASF nam in 1993 bij zijn lakkenfabriek in Tiel een gevaarlijkestoffenmagazijn in gebruik. De constructie en vergaande veiligheidsmaatregelen zorgen ervoor dat dit magazijn ‘op leeftijd’ tot op de dag van vandaag nog altijd prima functioneert.

D

e BASF-divisie Coatings + Drukinkt investeerde 25 jaar geleden 13 miljoen gulden in de realisatie van het complex, bestaande uit een magazijn met overslaghal en kantoorpand. Het magazijn fungeerde als opslaglocatie van grondstoffen voor de productie van inkten, verven en coatings. Eenmaal geproduceerd werden de eindproducten weer opgeslagen in het magazijn, in afwachting van distributie. De architect van het complex, Herman Bessels, stelt 25 jaar na dato dat het chemieconcern de lat hoog legde bij de realisatie van dit magazijn, dat moest voldoen aan destijds geldende CPR-15-richtlijnen (de voorloper van de huidige PGS-15-regeling, red.). “BASF ging eigenlijk nog verder, want in de tender werd bijvoorbeeld geëist dat als er in een van de compartimenten brand zou uitbreken of een explosie zou ontstaan, de rest van het gebouw overeind zou blijven staan. Met andere woorden: als een van de gangen van dit magazijn in de as wordt gelegd, dan moeten de aangrenzende compartimenten gewoon overeind blijven.” BRANDWERENDHEID VIER UUR Om de brandwerendheid te garanderen bestaan de compartimenten uit wanden van beton met een hoogte van 13 meter. Bessels: “Het was een hele operatie om die betonplaten rechtop te krijgen. Daarvoor hebben we twee kranen moeten inzetten om de platen op de juiste plek te krijgen.” Vervolgens is bovenop de wanden een dunne prefab

Logistiek

15

SEPTEMBER 2018

SLIM LOCATIEBEHEER Dat het gevaarlijkestoffenmagazijn van PPG in Tiel al zo lang meegaat, heeft volgens supply chain manager Diana Vogelzang onder andere te maken met het flexibele locatiebeheer. “We zullen bijvoorbeeld nooit stoffen naast elkaar zetten die elkaar bijten. Daarnaast worden dezelfde producten niet allemaal in een en dezelfde gang gezet. Als we van een bepaalde grondstof drie pallets binnen krijgen, dan worden ze verdeeld over drie verschillende gangen. Mocht er een brand uitbreken in een van de gangen, dan heb je deze grondstof altijd nog achter de hand in een andere gang.”

breedplaatvloer gelegd. “Daarna is de hele boel aan elkaar gestort waardoor er in feite een ‘betonnen bak’ is ontstaan die een brandwerendheid heeft van met gemak vier uur.” Volgens de architect zijn er in het magazijn naast de gebruikelijke veiligheidsmaatregelen als een sprinklersysteem (het volledige complex is voorzien van deze blusinstallatie, red.) brandwerende rolluiken met waterkering, brandwerende vluchtdeuren, automatische rookmelders, een gasdetectiesysteem en explosieveilige verlichting, tal van simpele maar toch ingenieuze oplossingen toegepast om de (brand)veiligheid naar een nog hoger plan te tillen. “De stellingen staan bijvoorbeeld op betonnen sokkels die schuin aflopen naar het gangpad. Dat hebben we gedaan zodat bij een eventuele lekkage de vloeistof altijd het gangpad in lekt. Er ontstaat daardoor bijvoorbeeld een ‘versmering’ mocht een heftruck door de plas vloeistof rijden als gevolg van die lekkage. Bovendien kun je meteen zien wie verzuimd heeft de lekkage te melden.” In 1998 besloot BASF om de lakkenfabriek in Tiel over te doen aan PPG. Deze Amerikaanse chemiegigant nam de activiteiten over op het gebied van de containercoatings: hieronder valt onder meer de productie van lakken voor metalen verpakkingen zoals bier- en frisdrankblikjes. Diana Vogelzang, supply chain manager bij PPG, stelt dat het gevaarlijkestoffenmagazijn na deze wisseling van de wacht - met hier en daar wat kleine aanpassingen gewoon operationeel is gebleven. “Na verloop van tijd zijn alleen de magazijnstellingen aangepast om te vol-

doen aan PGS-15-regels. Deze regels zijn in de loop der jaren steeds strenger geworden.” Die strenger wordende voorschriften hebben er ook in geresulteerd dat in een later stadium een volledig nieuw sprinklersysteem is geinstalleerd. Vogelzang: “Dat was een forse investering, omdat onder meer onder iedere palletlocatie een sprinklerkop moest komen. Gevolg hiervan was dat de stellingen van zes hoog terug moesten naar vijf hoog. We hebben daardoor in aantal palletplaatsen moeten inleveren. Ter verhoging van de brandveiligheid hebben we daarnaast op alle stellingen een dun aluminium isolatieplaatje aangebracht. Daarnaast hebben we tussentijds de vloer van de overslaghal opnieuw gecoat.” ‘HOE KRIJG IK DINGEN KAPOT’ Bessels haakt hier op in door te stellen dat het magazijn na 25 jaar nog altijd in gebruik is, omdat bij het ontwerp destijds het uitgangspunt was: ‘Hoe krijg ik dingen kapot’. “We hebben hierbij twee dingen voor ogen gehouden: hoe veroorzaakt een terrorist met de minst mogelijke inspanning de grootst mogelijke schade en ellende, en die ene medewerker die om de haverklap schade veroorzaakt. Die manier van denken hebben we geprobeerd om te draaien bij de realisatie van dit complex.” Als voorbeeld noemt de architect het brandwerende plafond waarboven nooit iemand kan komen. “Dat is zo geplaatst dat dit altijd intact zal blijven, want we hebben onder het plafond een draagnetstructuur opgehangen waar alle kabels en leidingen liggen.”

Een slimmigheidje in het magazijn zijn de doorkijkluikjes op de branddeuren. “We zijn daarbij uitgegaan van de gedachte: hoe kijkt een pottenbakker in zijn oven? Hij trekt niet de deur open maar kijkt door een gaatje in de deur hoe het er in de oven aan toe gaat. Dat principe hebben we ook toegepast op de branddeuren, want het geeft de brandweer de mogelijkheid om te controleren hoe het er aan toe gaat, mocht er in het magazijn brand zijn.

16

Logistiek

SEPTEMBER 2018

CHAUFFEUR BESTELAUTO Verizon Connect ondervroeg in totaal 816 Nederlandse chauffeurs van bestelauto’s, kleine trucks en pick-uptrucks over hun rijgedrag en gebruik van de bedrijfswagen. Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat: • een kwart van de bestuurders niet op het brandstofverbruik let; • bijna de helft van alle bestuurders niet bewust bezig is met CO2-uitstoot; • vier op de tien werkgevers niet bewust bezig zijn met de CO2-uitstoot van hun bedrijf, volgens de werknemers. TEKST ANNEMIEK JORRITSMA

STATIONAIR DRAAIEN Slechts een op de vijf ondervraagden geeft aan energiezuinig om te gaan met zijn bedrijfswagen door de motor uit te zetten bij kort stilstaan. Een op de zeven (15 procent) heeft geen keuze, omdat

64%

laat zijn motor stationair draaien bij kort stilstaan.

CO2 TERUGDRINGEN

Werkgevers die zich bezighouden met CO2-uitstoot, doen dit op verschillende manieren. De door werknemers meest genoemde, is de aanschaf van elektrische auto’s; een op de vijf werkgevers doet dit.

de bedrijfswagen een start-stopsysteem heeft. Opvallend is dat 14 procent de motor bewust stationair laat draaien en denkt daarmee brandstof te besparen. Dit is een misvatting.

31%

doet dit omdat hij er niet bij nadenkt.

15%

heeft gewoon geen zin om de motor uit te zetten.

Wat doen werkgevers tegen C02-uitstoot?

20% 17%

schaft elektrische auto’s aan.

spreekt werknemers aan op niet-duurzaam rijgedrag.

CO2

14% 10%

geeft werknemers inzicht in hun rijgedrag.

voert een campagne om het bewustzijn onder werknemers te vergroten.

Logistiek

17

SEPTEMBER 2018

DOET WEINIG MET CO2 TOP 3 BRANDSTOFBEWUST RIJDEN Werknemers die bewust bezig zijn met de CO2-uitstoot en het brandstofverbruik van hun bestelwagen, doen dit om de volgende redenen.

1.

Bestuurder is milieubewust (60%)

2.

Kosten besparen (53%)

3.

Werkgever beloont zuinig rijden (17%)

GEBRUIK VOERTUIGVOLG- OF FLEETMANAGEMENTSYSTEEM Werknemers begrijpen dat de inzet van een systeem om het rijgedrag en brandstofverbruik te volgen een must is voor de werkgever om inzicht te krijgen.

INZICHT GEEFT OVERZICHT Om veilig en zuinig rijgedrag te belonen, heeft een werkgever inzicht in rijgedrag nodig.

92%

staat positief tegenover het gebruik van een voertuigvolgof fleetmanagementsysteem.

65%

vindt het een goed idee dat de werkgever een beloning voor een veilige en zuinige rijstijl invoert.

31%

ziet hier zelfs graag een wedstrijdelement aan toegevoegd.

Voor de werknemers zelf is een fleetmanagementsysteem ook interessant, zo blijkt uit het onderzoek.

Waarom chauffeurs zelf positief zijn over een fleetmanagementsysteem

61%

wil weten of hij zuinig of veilig rijdt.

49%

vindt het goed dat onverantwoord rijdende collega’s worden aangesproken op hun rijgedrag.

33%

wil de werkgever laten zien hoe (on)realistisch de geplande reistijd is.

33%

wil ritten graag automatisch bijhouden voor ritregistratie.

Verizon Connect, voorheen onder de naam Fleetmatics actief op de Nederlandse markt, is leverancier van telematica-oplossingen. Het bedrijf heeft samen met onderzoeksbureau Panelwizard dit onderzoek uitgevoerd.

18

Logistiek

CV

LEEN MENKEN (64) Begon in 1987 met een vrieshuis voor Nutrica in Zoetermeer en bouwde dat uit tot een last mile distributiespecialist voor versproducten met HelloFresh als grote klant (recent ondergebracht in een dedicated dc).

Zit al twintig jaar in online winkels en nam in 2011 samen met Jean Lahaye Active Ants over. Opende twee jaar geleden een vernieuwd dc in Nieuwegein en plaatste daar een grootschalig Autostoreproject.

FOTO: TON KASTERMANS FOTOGRAFIE

JEROEN DEKKER (43)

SEPTEMBER 2018

Logistiek

19

SEPTEMBER 2018

INTERVIEW TEKST HERES STAD

ONDER DE VLAG VAN BPOST Vanuit het zuiden verovert Bpost zich in betrekkelijk korte tijd een serieuze plek op de Nederlandse e-fulfilmentmarkt. Zowel Leen Menken Foodservice Logistics als Active Ants lieten zich de Belgische charmes welgevallen. De oprichters vertellen elkaar hoe ze tot deze stap zijn gekomen.

5

JAAR

In 2022 wil Bpost een grote internationale e-commercespeler zijn met 45 procent omzet buiten België en 60 procent uit pakketdistributie en logistiek.

E

rgens in het voorjaar van 2017 kwamen zowel Leen Menken als Jeroen Dekker – geheel los van elkaar – in gesprek met het voormalig posterijbedrijf in België. Begin dit jaar verkocht Leen Menken zijn bedrijf, dat als e-fulfilmentorganisatie in de foodsector bekendheid heeft gekregen als dienstverlener achter HelloFresh. Een paar maanden later ging Active Ants dezelfde weg. De eigenaren Jeroen Dekker en Jean Lahaye droegen 60 procent van het eigendomsrecht over aan Bpost, de rest houden ze - in tegenstelling tot Leen Menken - zelf. Nog een verschil: bij Active Ants was er een duidelijke wens om verder te gaan met een strategische partner en investeerder. Leen Menken dacht al wel na over bedrijfsopvolging – “Twee kinderen van mij werken bij dit familiebedrijf” – maar het verzoek van Bpost om te praten bracht eerder dan gedacht alles in een stroomversnelling.

Dekker: “Dat is wel grappig, ja, om te ervaren. In het begin is er veel vleierij, waardoor je geinteresseerd gaat luisteren. Later in het traject verschuiven de verhoudingen en komen de zakelijke aspecten meer in beeld. Tegen die tijd ben je als het ware al aan het ‘verloven’, waarmee de weg terug - zo heb ik dat ervaren - al snel lastig wordt. Je wilt er dan ook samen uitkomen.” Menken: “Best ingewikkeld inderdaad, omdat er heel veel tijd in gaat zitten. Terwijl je eigenlijk alle aandacht wilt geven aan klanten en aan medewerkers.” Dekker: “Conference calls soms tot diep in de nacht. Dat hoort er bij, net als pagina’s lange contracten met juristen over en weer.” Menken: “Soms kan het wel even wachten. Even op de plaats rust. En er was ook wel een moment waarop we zelf even de plank hebben opgetrokken. Na een paar weken radiostilte zit je dan toch weer om tafel.”

WAAR BEGON HET? Dekker: “We hebben goed om ons heen gekeken met een externe adviespartner om de mogelijkheden in kaart te brengen. Je komt dan al gauw terecht bij een investeringsmaatschappij, en dat wilden we niet. Iemand van Bpost hoorde mijn verhaal op een bijeenkomst in Mechelen. Vervolgens zijn ze ons gaan scouten. Van het een kwam het ander.” Menken: “Ik werd benaderd, uit het niets eigenlijk. ‘Kunnen we eens praten?’ Toen die vraag concreet kwam, hebben we dat thuis eerst uitgebreid besproken. Want dit is echt een familiebedrijf, de laatste jaren enorm gegroeid samen met onze klanten. Daardoor is de afhankelijkheid ook groter. Dat maakt je in zekere zin kwetsbaar. Bpost kwam direct met een goed verhaal en met veel complimenten over onze aanpak. Dat streelt.”

WAAR LIGT DE MATCH? Dekker: “Bpost wil zich opstellen als strategisch partner, niet als een investeerder alleen. Wij wilden daarom heel graag verder, ook al waren er meer kapers op de kust. Dit voelde al snel als een buitenkans. Ze zijn volop bezig met expansie in Europa en het ontwikkelen van een goed netwerk. De langetermijngedachte sluit goed aan, het gaat niet om winst op korte termijn. Ze investeren in innovatie, in systemen en in mensen.” Menken: “Zo heb ik dat ook ervaren. Ze geloven in de last mile-kansen in de foodsector, maar hebben daar zelf geen ervaring mee. Mijn aanname was, dat Bpost alleen het distributiestuk interessant vond. Dat is niet het geval. Ook voor wat we aan warehousing doen en foodservice heeft hun belangstelling. Dat was wel belangrijk voor me. Ik wil graag dat

20

Logistiek

SEPTEMBER 2018

GROOT ZIJN IS BETER? Menken: “Dat end-to-endverhaal, daar geloof ik in. Het gevolg is, dat veel bedrijven bezig zijn om zich een positie te verwerven, waar het soms lijkt of een paar grote jongens - denk aan Amazon - de dienst uitmaken. Ik ben er van overtuigd, dat groot zijn niet altijd een voordeel is, gezien de slagvaardigheid die je nodig hebt in de e-commercewereld. Er ontstaat altijd ruimte voor nieuwe spelers.” Dekker: “In Nederland zijn ongeveer zeventig bedrijven actief als pure e-fulfilmentaanbieder. Zo links en rechts zijn er al wat overnames geweest, maar ook faillissementen. Dit wordt een oligopolistische markt in mijn ogen; gedomineerd door een paar grote spelers, waarbij het voor anderen moeilijk is om alsnog toe te treden. Met ergens een loods en een paar legbordstellingen ga je het niet redden. Nu niet meer. Je moet beschikken over geautomatiseerde processen, en voldoende volume hebben om aantrekkelijke bezorgtarieven te bemachtigen. Efficiënt werken, zoveel mogelijk geautomatiseerd. Daar heb je de middelen voor nodig. Meer dan een bank bereid is om voor jou te financieren.”

‘IK VIND HET BELANGRIJK DAT HET BEDRIJF BIJ ELKAAR BLIJFT’ LEEN MENKEN

het bedrijf in zijn geheel bij elkaar blijft. Dat is onze kracht nu, volledige service. Foodproducten afleveren op huisadres is nieuw voor Bpost; iets waar ze veel toekomst in zien.” Dekker: “De visie is dat ze alle soorten producten bij de consument willen afleveren, of het nu groot – tweemanslevering – is of klein, gekoeld of gewoon een pakketje. Een volledig last mile-bedrijf is wat Bpost voor ogen staat. Misschien lijkt het wel of Bpost maar lukraak van alles overneemt. Dat is niet het geval. Er zit een sterke visie achter. Ze willen alles aan de deur kunnen brengen. Klanten moeten niet hoeven uitwijken naar andere aanbieders. Vandaar ook eerdere overnames, zoals De Buren (levering via kluisjes) en Bubble Post. En eerder al Dynalogic.”

HET EINDE VAN ONDERNEMERSCHAP? Menken: “Op korte termijn verwacht ik weinig veranderingen. Natuurlijk zijn we opgegaan in een groter geheel. Ik zie het als een uitdaging dat het team dat de kar gaat trekken, dat blijft doen als ondernemers. Ik merk bij Bpost, dat daar de ambitie leeft om de ondernemersgeest er in te houden.” Dekker: “Jean en ik hebben als oprichters nog altijd een belangrijk aandeel en het is de bedoeling, dat we het bedrijf veel groter gaan maken met ondersteuning van Bpost. Tot nu toe ervaar ik de cultuur als bijzonder warm. De mensen zijn heel vriendelijk. Ze willen heel graag horen hoe wij dit bedrijf runnen. Voor mezelf wil het zo lang mogelijk spannend houden. Ooit ga ik wel een keer iets nieuws beginnen. Maar voorlopig zie ik vooral kansen in groter worden, Europa in gaan, investeren in technologie. Als het meer van hetzelfde zou worden, dan haak ik af” Menken: “Niet alleen warm, maar ook respectvol zou ik willen zeggen. Zo gaan ze om met ons. Tot en met eind volgend jaar ben ik contractueel verbonden aan Bpost om leiding

Logistiek

21

SEPTEMBER 2018

te blijven geven. Of daar nog een vervolg op komt, zien we later wel. Van beide kanten is er geen verplichting om door te gaan. Maar wie weet, blijf ik betrokken in een andere rol om bij te dragen aan de verdere uitbouw van de organisatie. Maar we hebben dit bewust open gehouden.” ZIJN ER NOG UITDAGINGEN? Dekker: “De kaarten zijn in deze sector nog lang niet geschud. De markt gaat nog vijf keer groter worden dan nu. Dat is de reden waarom we momenteel zwaar inzetten op automatisering. We kunnen nooit genoeg mensen vinden om dit werk te doen. Ik zag dat jullie mensen uit Eritrea hebben binnengehaald.” Menken: “Ja, dat kwam ons min of meer aanwaaien. De eerste Eritreeër meldde zichzelf, en we hebben hem een kans gegeven. Een paar dagen later nam hij een vriend mee. Nu werken zeventig zogenaamde statushouders bij ons. We doen dat via een uitzendorganisatie en zijn er heel blij mee.” Dekker: “De arbeidsmarkt is voor ons de belangrijkste uitdaging. Ik hoop dat we veel van elkaar kunnen leren op dit gebied. En er zijn meer synergievoordelen te bedenken, zoals gezamenlijk inkopen van diensten. Dan heeft de overname extra toegevoegde waarde.” Menken: “Mensen vinden en behouden. Vanuit onze organisatie is heel positief gereageerd op Bpost. Dat is me 100 procent meegevallen. Ik heb de mensen toegesproken en uitgelegd wat de situatie is waar het bedrijf zich in bevindt. De zorg van medewerkers was vooral, dat het bedrijf in onderdelen uit elkaar zou vallen. Maar gelukkig kon ik snel duidelijk maken, dat Bpost alles wil overnemen en handhaven. We gaan juist groeien. Dat vindt iedereen belangrijk. Mensen zijn nog wel eens huiverig voor verandering. We blijven gewoon een zelfstandig entiteit, dus als Nederlands bedrijf onder de in Nederland geldende arbeidsvoorwaarden en wetgeving.” Dekker: “Bij ons geldt hetzelfde. We blijven een zelfstandig onderdeel als Nederlands bedrijf. Bij de aankondiging heb ik een Belgische frietfiets laten komen met verse frietjes. Wie weet heeft dat geholpen, maar de overname is hier met gejuich ontvangen. Sommigen wisten wel, dat we op zoek waren naar een financieringspartner. We hebben best veel ge-

daan met de aanschaf van Autostore, de financieringsreclame met Rabobank en daarna crowdfunding om te kunnen uitbreiden. Alles om groei te kunnen faciliteren, en dat brengt ook onrust met zich mee. We vragen veel van onze mensen en moesten regelmatig scherp aan de wind varen. Dan lig je weleens behoorlijk schuin in het water en soms moet je hozen, weet ik als zeiler. Met Bpost varen we wat ruimer aan de wind, dat gaat toch het snelst.”

‘VOOR MEZELF WIL IK DIT ZO LANG MOGELIJK SPANNEND HOUDEN’ JEROEN DEKKER

- Logistieke Analyse - Optimalisering van goederenstromen - Produktiviteitsverhoging - Overeengekomen Prestatieniveau’s - Flexibiliteit, Betrouwbaarheid en Veiligheid

BA Systèmes | M. Stokhuyzen | +31 (0)655 765 434 | basystemes@basystemes.fr | www.basystemes.com

Werk aan een NOG betere versie van jezelf Je brein je belangrijkste gereedschap Wat je doel ook is privĂŠ, in je werk of persoonlijk, ga aan de slag met IK2. In een mix van theorie, oefeningen, testen en ďŹ lmpjes krijg je inzicht in je doelen, je brein en je valkuilen. En ga je aan de slag met het ontwikkelen van je brein in de richting die JIJ belangrijk vindt. IK2, werk aan de beste versie van jezelf!

DOELGERICHTER

TOEGEWIJDER

SUCCESVOLLER

CREATIEVER

STRESSBESTENDIGER

Auteur Margriet Sitskoorn

Kijk snel op www.ik2.nl

LINDE OCCASIONS WIJ ZIJN ER SPECIALIST IN Sisalstraat 50 | Genemuiden | 038 385 55 77

www.vandijkheftrucks.nl

Logistiek

23

SEPTEMBER 2018

COLUMN TEKST FREEK AERTSEN

NO-TOUCH S&OP; MENSLOOS PLANNEN! Heeft S&OP zijn langste tijd gehad? Opkomende technieken en inzichten zoals blockchain, AI, big data en machine learning bieden juist mogelijkheden om het S&OP-proces verder te verbeteren. No-touch planning is het antwoord. Als we het aantal publicaties op Logistiek.nl als maatstaf nemen voor de populariteit van S&OP, dan kunnen we concluderen dat die sterk tanende is. Aan de andere kant zien we een toenemende interesse voor thema’s als blockchain, kunstmatige intelligentie (AI), big data en machine learning/robotisering. Deze nieuwe technieken en inzichten bieden mogelijkheden om het S&OP-proces verder te verbeteren! No-touch planning is het antwoord! Waar kunnen we gebruikmaken van ‘de machine’ om de kwaliteit van het S&OP-proces te verbeteren? Vraagvoorspelling is een belangrijke input in het S&OP-proces. Het maandelijks updaten van die voorspelling is in dynamische markten niet meer voldoende. Quick response vraagvoorspelling met realtime aanpassingen op basis van product reviews, acties van concurrenten, het sentiment op social media, de weersverwachting en point of sale data, maakt het mogelijk om sneller te reageren op veranderingen in de markt. De grote hoeveelheid data en de complexiteit van de modellen maken dat simpele tijdreeksen niet meer voldoende zijn. Het manueel verwerken van gewijzigde inzichten is onmogelijk. Door het gebruik van krachtige statistische engines, kunstmatige intelligentie en machine learning kunnen ‘onder de motorkap’ frequent grote hoeveelheden kwalitatief goede vraagvoorspellingen worden gecreëerd. Uit projecten blijkt dat op deze manier voor 80 procent van de producten, promoties en nieuwe productintroducties de mens geen voorspelling meer hoeft te maken. VOORSTEL DOOR MACHINE – MENS BESLIST Voor het leveren van de input vanuit de markt in het S&OP-proces kunnen we toe met minder menselijke inspanningen, maar hoe pakt dit uit bij het nemen van de beslissingen in de S&OP-meeting? De doelstelling van het S&OP-proces is namelijk het nemen van beslissingen! Menselijk gedrag leidt er echter toe dat er nogal wat bias in de uiteindelijke beslissing terechtkomt. Kunnen we de besluitvorming dan ook ook niet automatiseren zodat we sneller betere, objectieve beslissingen krijgen? Binnen de kunstmatige intelligentie worden twee verschillende benaderingen onderscheiden. Ten eerste de volledig geautomatiseerde beslissingen die zonder menselijke tussenkomst genomen worden, zoals de routeplanner. Ten tweede de zogenaamde augmented beslissingen waarbij de mens verantwoordelijk blijft voor de uiteindelijke implementatie van de beslissing. In de medische wereld krijgen artsen voorstellen van de machine, maar uiteindelijk neemt de arts de beslissing. Beide vormen van het automatiseren van beslissingen in het S&OP proces is nu nog erg beperkt. Bedrijven zetten de eerste stappen door pilots te starten, analytische kennis op te bouwen of data te verzamelen. Op die manier kan het inzicht in de toegevoegde waarde en acceptatie van no-touch planning groeien zodat over vijf jaar een groot deel van het S&OP proces zonder menselijke tussenkomst betere beslissingen geeft.

DR. FREEK AERTSEN Freek Aertsen, academic director TIAS Business School, Managing Partner EyeOn en docent aan Logistiek Academy

24

Logistiek

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK TEKST ANNEMIEK JORRITSMA

SUPPLY CHAIN OMARMT BLOCKCHAINOPLOSSINGEN IT-bedrijf IBM en containervervoerder Maersk domineerden onlangs het nieuws met hun blockchainoplossing Tradelens, bedoeld voor het wereldwijde containervervoer. Er blijken meer initiatieven te zijn die zich erop richten om met blockchaintechnologie oplossingen voor de wereldwijde supply chain te bedenken.

M

et behulp van blockchain-slimme contracten maakt TradeLens digitale samenwerking mogelijk tussen de verschillende partijen die betrokken zijn bij internationale handel. De wereldwijde samenwerking werd al in januari van dit jaar aangekondigd. Er ging veel voorbereidingstijd aan vooraf. Ondertussen doen er meer dan 90 organisaties mee aan deze wereldwijde handelsoplossing, en draait deze ook echt. Er zijn al 154 miljoen evenementen op het platform vastgelegd en dit wordt met een miljoen per dag uitgebreid. TradeLens is een blockchain-enabled verzendoplossing, gebouwd op basis van open standaarden en gebruikmakend van IBM-blockchaintechnologie, bedoeld om efficiëntere en veiligere wereldwijde handel te bevorderen. Haven- en terminaloperators doen mee, en ook een aantal logistiek dienstverleners (Agility, Ceva, Damco) en douaneautoriteiten, waaronder de Nederlandse. Port of Rotterdam is ook aangehaakt. KORTERE TRANSITTIJD Tradelens wil minder verlies door derving en een reductie van de documentenstroom realiseren. In deze digitale supply chain kunnen meerdere partijen samenwerken door één gemeenschappelijke visie op een transactie vast te stellen zonder afbreuk te doen aan details,

privacy of vertrouwelijkheid. “Als er een sector is die baat heeft bij minder papier en een snellere doorlooptijd is het de logistiek”, aldus Louis de Bruin, blockchain-leader Europe bij IBM. De partijen die mee willen doen, kwamen vanzelf. “Een zwaan kleef aan effect. Met het sneller kunnen verhandelen van bijvoorbeeld bloemen zijn zoveel kosten te besparen dat partijen vanzelf kwamen.” Naast Maersk en IBM, die uiteraard de technologie commercieel ten volle zullen benutten in hun eigen dienstenpakket, is er een grote groep gebruikers en een groep logistiek dienstverleners die op basis van het platform werken. Daarnaast zijn er partijen die hier applicaties op ontwikkelen. Tradelens werkt met een fee-structuur voor de gebruikers. Wat ze hiervoor krijgen, is efficiënte communicatie via realtime toegang tot verzendgegevens en documenten, inclusief IoT- en sensorgegevens. DOCUMENTEN ELIMINEREN Er zijn meer blockchain-initiatieven die zich richten op de wereldwijde supply chain. Een consortium bestaande uit Accenture, AB InBev, APL, Kuehne + Nagel en een Europese

douaneorganisatie, heeft met succes een blockchainoplossing getest die de noodzaak van het verzenden van documenten helemaal kan elimineren. Dit is een stap die honderden miljoenen dollars per jaar kan besparen voor de transport- en logistieke industrie. “Onze aanpak verandert het proces en verhoogt de nauwkeurigheid van de informatie die wordt overgedragen in de supply chain, omdat documenten niet langer fysiek of digitaal worden uitgewisseld”, aldus Adriana Diener, head of Accenture Freight and Logistics business. Als je een container internationaal wilt verzenden heb je doorgaans meer dan 20 documenten, vaak op papier, nodig om de goederen van haven tot haven te krijgen. In deze documenten kan maximaal 70 procent van de gegevens worden gerepliceerd. Bij zoveel documenten is de gegevenskwaliteit en realtime zichtbaarheid voor alle partijen die bij de transactie betrokken zijn beperkt. Dit kan de financiële afhandeling vertragen. Een snellere, efficiëntere aanpak kan de gegevensinvoer volgens Diener met maximaal 80 procent verminderen. Diener: “Deze blockchaintechnologie is klaar om een revolutie te creëren in een groot aantal sectoren, waaronder logistiek.”

COLLEGEREEKS E-LOGISTICS Logistiek als key enabler in een online proces en de rol van digitalisering, IoT en Big Data Leer tijdens deze collegereeks hoe u E-logistics in uw bedrijf optimaal inricht, uitvoert, bewaakt, meetbaar maakt en uw online proces tot in de puntjes onder controle houdt.

24 SEPTEMBER

9

OKTOBER

E-Logistics en digitalisering E-Logistics, digitalisering en supply chain van de toekomst

2 OKTOBER

Hans van Grieken EMEA Technology Research & Insights Leader bij Deloitte

Prof. Tom van Woensel Hoogleraar Logistiek en Goederenvervoer aan de Technische Universiteit Eindhoven

Magazijninrichting en voorraadbeheer Slim gebruik van data en efficiënt orders verzamelen

Planning & forecasting / performance meten Technieken en KPI’s bij E-logistics

30

OKTOBER

Prof. Goos Kant Hoogleraar Logistieke Optimalisatie bij de Universiteit van Tilburg en Partner en board lid van ORTEC.

Prof. Kees Jan Roodbergen Hoogleraar Logistiek en directeur van het Center for Operational Excellence aan de Rijksuniversiteit Groningen

6

NOVEMBER

Last mile logistiek De uitdagingen en het best passende business model

Multichannel & crossborder E-Logistics en de rol van IT, Big Data en Artificial Intelligence Roy Lenders E-commerce ondernemer en lector supply chain management

13

NOVEMBER

Retourlogistiek Kansen voor betere service en inrichting retourproces Stef de Bont Oprichter en CEO van 12Return. Expert en auteur op het gebied van Retourlogistiek

De colleges starten om 16.00 uur en eindigen omstreeks 19.00 uur, vanaf 15.30 uur bent u welkom voor de ontvangst met koffie/ thee. Ieder college is inclusief een pauze van circa 30 minuten waarin u een lichte maaltijd krijgt aangeboden. Na afloop ontvangt u een deelnamecertificaat van Logistiek Academy.

Ga voor meer informatie en aanmelden naar www.collegereeks-elogistics.nl

26

Logistiek

SEPTEMBER 2018

REPORTAGE TEKST HERES STAD

SHUTTLESYSTEEM DUWT KRAMP IN JUISTE RICHTING

FOTO:HANS PRINSEN

Als je niet innoveert, kom je niet verder. Simpele logica misschien, maar voor Kramp in Varsseveld voldoende motivatie om te kiezen voor een gloednieuw en op dit moment uniek shuttlesysteem. “Wij vonden dit in alle opzichten een aanvaadbaar risico.” Acht maanden bouwde het Achterhoekse groothandelsbedrijf aan een indrukwekkend geautomatiseerd magazijn. Kort voor de zomer gingen de ruim honderd shuttles aan de slag om de bakken met spare parts voor landbouwmachines weg te zetten, in de juiste volgorde te plaatsen en op het gewenste moment uit te leveren aan de orderpickstations.

A

ls een e-fulfilmentbedrijf, zo duidt Jan Frans Berends de technische groothandel Kramp in Varsseveld. Berends werkt lang genoeg bij het bedrijf om uit eigen ervaring te vertellen over de veranderingen binnen de organisatie. Hij was al in dienst bij een vergelijkbaar bedrijf, toen de overname door Kramp plaatsvond in 2003. Kort daarop kreeg hij logistiek onder zijn verantwoordelijkheid en dagelijks geeft hij met veel plezier leiding aan een team met 450 mensen. “In Nederland komt 98 procent van de orders online binnen. Wij faciliteren dus online leveringen met alles wat daar bij hoort. Tot 18.30 uur bestellen betekent de volgende ochtend voor 08.00 uur in huis. Daar heb je material handling systemen met een hoge capaciteit voor nodig. Het tijdvenster is relatief krap.” NIET VOOR HET EERST Veel automatische systemen in de e-fulfilmenthoek worden voor een piekbelasting van

slechts een paar uur per dag uitgelegd. Maar juist het nieuwe shuttlesysteem van Knapp, dat in juni bij Kramp definitief in bedrijf is genomen, helpt om daar wat aan te doen. De piekbelasting in de avonduren is er nog altijd, maar overdag rijden de 120 shuttles af en aan om de buffervoorraad te optimaliseren. Verder is er tijd nodig om binnengekomen goederen te verdelen. Vanaf ’s ochtends 05.00 uur tot middernacht gonst het dus van de activiteiten in het nieuwe pand in Varsseveld. Mensen werken in een ochtend/middagploeg of in een middag/avondploeg, met verschillende starttijden. Kramp heeft eerder al zijn sporen verdiend in het automatiseren van magazijnprocessen. Vijftien jaar geleden kwamen de eerste rollenbanen het bedrijf binnen, zeven jaar geleden kocht Kramp een shuttlesysteem van Dematic. Dat heeft de overtuiging doen groeien, dat dit de techniek is voor de toekomst en dat heeft daarom een vervolg gekregen met de aanschaf van een veel omvangrijker shuttlesysteem.

Het systeem met 134.000 baklocaties met maximaal vier locaties per bak zorgt allereerst voor compacte opslag van veel artikelen op relatief weinig vierkante meters. Voorheen had Kramp een tamelijk arbeidsintensief concept met gescheiden bulk- en picklocaties. Belangrijker dan dat is de benodigde output, die op een ‘topdag’ deze zomer al even opliep naar 53.000 orderregels. Op termijn moet het systeem nog flink groeien naar een capaciteit van 300.000 bakken, 26 pickstations en 300 tot 350 orderregels per uur per station. HOGE OUTPUT BOVENAAN “Uit ons proces van continue analyse is gebleken, dat we tegen volume- en outputproblemen gingen aanlopen”, zegt Berends. De strategische visie vanuit de directie en de verwachting voor de komende jaren gaven de laatste aansporing om de markt te verkennen en op zoek te gaan naar systemen die zich relatief gemakkelijk laten uitbreiden. Schaalbaarheid is een belangrijk aspect. Daar paste deze shuttle pri-

Logistiek

27

SEPTEMBER 2018

ma bij. Miniloads en vergelijkbare systemen vielen al snel af. “Shuttlesystemen kunnen veel meer aan. Maar we hebben ook gekeken naar de hoogte. Daar zijn we uitgekomen op 18,5 meter, wat op dit moment de hoogste bouwhoogte is van een shuttleconcept. Het gebouw zelf is 24 meter hoog. Veel grondoppervlak om de bestaande bebouwing heen is er niet meer. We kunnen op dit terrein niet onbeperkt bouwen. Dus het systeem moest passen in een gebouw, zoals we dat voor ogen hadden. Nog een laatste belangrijk punt: we wilden absoluut één leverancier voor zowel het mechanische deel als de IT.” TWAALF SECONDEN PICKTIJD Het concept van Knapp is gebaseerd op sequencing in het opslagdeel zelf. In de situatie bij Kramp betekent dat meerdere voorraadbakken in een rijtje bij een orderbak worden gebracht op één van de acht pickstations op twee verdiepingen. Voorheen kon dat ook wel, maar dan met een wirwar aan transportbanen

en sorteerhandelingen. Dat was niet de bedoeling. Knapp kwam met een nieuwe oplossing. Het verschil is dat hier per laag (40 in totaal) drie shuttles rijden, die zowel in voor- als achterwaartse richting rijden. Aan de voorkant wordt de sequence van bakken opgebouwd, die dan vervolgens in één keer naar een pickstation toe gaan. Dat vergroot de snelheid en voorkomt foutieve sorteerbewegingen. Een medewerker aan de picktafel heeft gemiddeld genomen 12 seconden om een artikel te pakken en in een orderbak te leggen. Nog een voordeel: een shuttle kan bij een storing niet langer een heel kanaal blokkeren, want andere shuttles rijden er gewoon omheen. Meerdere shuttles in dezelfde gang is ook mogelijk, dat geeft meer speelruimte om te optimaliseren. UNIEK OP DIT MOMENT Het shuttlessysteem is kort voor de zomer in gebruik genomen. Dat was een half jaar later dan gepland, waar diverse factoren aan ten grondslag lagen. Bijvoorbeeld een tegelijker-

tijd lopende verbouwing van een magazijn in Duitsland, maar ook problemen met het onderheien van het nieuw gebouwde pand, waarin de shuttle is ondergebracht. De voorbereiding was echter gedegen genoeg om na het opstarten eigenlijk vanaf het eerste moment volop te kunnen draaien. Daar is Berends zeer over te spreken: “Dit systeem is op dit moment nog uniek en voor het eerst door Knapp geïnstalleerd. Dan verwacht je kinderziektes. Maar dat viel enorm mee, dus wat we hier hebben neergezet is echt een hele mooie prestatie.” AL KLAAR VOOR VERVOLG Een paar onvermijdelijke bottlenecks zijn opgelost, maar deels nog niet afdoende. Dat betreft onder meer interfaces naar de diverse andere systemen, maar vooral ook het verschil in capaciteit tussen het oude en het nieuwe shuttlesysteem. De combinatie van stromen door het proces heen levert nog een paar hoofdbrekens op. Berends is ervan overtuigd dat dit met

28

Logistiek

SEPTEMBER 2018

Elektrische pallettrucks en fietsen – nog altijd hier en daar in gebruik – voorheen vooral toegepast in het opslagdeel met legbordstellingen.

een paar gerichte ingrepen verholpen zal zijn. Uiteindelijk wordt het oude shuttlesysteem ingezet voor het expeditieproces en als consolidatiebuffer voor klanten, die gewend zijn om de hele dag door te bestellen. Maar eerst gaat alle aandacht uit naar het optimaal draaien van het nieuwe systeem, dat eigenlijk al is voorbereid op een uitbreiding. Nu staan er zes gangen; dat worden er dertien met in totaal ruimte voor 300.000 bakken. Daarnaast werkt Kramp aan een automatische verpakkingslijn voor verschillende doosformaten. Dit is om het volume te reduceren en om de behoefte van de eindgebruiker te vervullen, in samenwerking met onze dealers. TEKORT AAN MENSEN OPVANGEN Met de ongeveer 450 mensen die werkzaam zijn in het logistieke proces, niet allemaal fulltimers uiteraard, is er nu nog geen nijpend personeelstekort. “Maar het is wel zo dat we de groei niet kunnen opvangen met nog meer mensen aannemen. In feite maakt automatisering het mogelijk om de groei voorlopig door te zetten en kunnen we met hetzelfde aantal mensen de output realiseren die nodig is. Ik denk dat als we niet zouden automatiseren en continu de processen zouden verbeteren we voor dezelfde prestatie misschien wel honderd medewerkers extra nodig zouden hebben.”

MODERNISERINGSSLAG MET EEN TWEEDE DIMENSIE Kramp is een groothandelsbedrijf – sinds 1951 – met wortels in de landbouwsector. Maar behalve onderdelen en materialen voor landbouwmachines levert het bedrijf ook aan de tuin- en parksector, bosbouw en grondverzet. Sommige onderdelen maakt Kramp zelf. In 2017 steeg de omzet naar 790 miljoen euro en investeerde het bedrijf voor in totaal 50 miljoen euro; onder andere in een moderniseringsslag op warehousegebied. Dat past in de transitie naar een e-commercebedrijf. Elf magazijnen heeft Kramp in gebruik. In Varsseveld staat de grootste, gericht op de markt in Nederland, België en Duitsland. Elders in Europa staan landenmagazijnen en crossdockoperaties, die ook vanuit de Achterhoek hun goederen ontvangen. “Er zijn meer grote bedrijven die met automatische magazijnsystemen van Knapp werken. Wehkamp bijvoorbeeld. Wat dit systeem uniek maakt in de wereld is de tweede dimensie. Bij bestaande systemen rijden de shuttles op één hoogte heen en weer. Bij ons rijden de shuttles daarnaast ook in meerdere gangen. Hierdoor heb je minder rollerbanen nodig en minder shuttles. Alles blijft compacter en modulair schaalbaar. We investeren alleen in wat we nodig hebben”, aldus Jan Frans Berends.

IndustriĂŤle sectionaaldeuren

tot 2,5 m/s

Snelloopdeuren

Dockequipment

Europa’s grootste gamma industriedeuren

„

• Europa’s nr. 1: meer dan 80 jaar ervaring n de productie van deuren • Uitstekende warmte-isolatie: U-waarde van max. 0,51 W/(m²•K)*

„ „ „ „

• 24-uurs service: dag en nacht voor u bereikbaar

* bij de industriĂŤle sectionaaldeur SPU 67 Thermo met ThermoFrame

" % !$ & ! & & ### " % & !$ " %

,) % . &% '+ % # % *&)+ % &$ % * + )& % # % $ / & )&** #+ *&)+ ) . + % + &$' + &&+') %+ & # % *&)+ ) - #&'$ %+ & + % * & /' ) % % - #&' % )&** #+ *&)+ )* &% , +&) ) # + %&#& 0 &%+ +# ** % ) 0 *,''# * % % ) 0% )&%&,* &+&) ) - * % &)+ ) %+)& , * % . &% '+ . ')&- * % #+ )% + - +& +) + &% # *# % * & # % *&)+ )* # +0 +& *&)+ . ) $ / & + $* &% * % # #+ &$ % . + ,#+) #&.

* & )* % . # - #* & % 0 % # / # +0 &) # % * *&)+ % ''# + &%*

* * &) + * % . # % *&)+ ) * + ,* & + - *# + #+* $&,%+ &% # / # *&)+ ) )+* *, ##0 **& + . + *' #&&' *&)+ )* + * *# + #+* % % # * % %+#0 . ) ) % & + $* + % +) + &% # # % *&)+ )*

)+ - % ## % % % ) +&) )&,' % #,/ $' * 1 *

" ! # "

* % *+ % ) $& ,# * $ %* + + + % &)+ ) * + # / # +0 +& + %+& *' &&+') %+ % + &% +& %*,) % '#, % '# 0 ** $ #0 $& ,# * ) ** $ # ,* % $ % $,$ %,$ ) & &%% + &% '& %+* +& ')&- *+ % *0 %*+ ## + &% % - )0 *+ &$$ ** &% % + $

+ % ) 1 + &% #*& $ " * + *0 +& /+ % / *+ % *0*+ $* 0 % % . $& ,# * +& ')&- &) ,+,) % ) * * % ' +0 * # # +0 & / *+ % *0*+ $* * ), # +&) % ,+,) ')&& % %- *+$ %+ % ')&- % &,% + &% &) &%+ %, )&.+

+ ) +,) * . $ " ) + &%+) ,+ &% +& ) , % )& , + 0 # &*+*

* % #, # + ) $ %+ % % * ,# * % #&. ) %- %+&)0 &*+* # +)&% *0*+ $* % ) - ,% +* ) %+ ) + . + % + )+ +& %*,) *0 ** +& + *# + #+* % ) - ,% +* & . % $ %+ % % * ) (, ) + + $ &) + *" +& &$'# + * " '+ +& $ % $,$ ) + %* &% % & + *# + #+* &) # - )0 +& + * + #*& ) , * $ %+ % % + $ * 0 -& % + % &) &%*+ %+ !,*+$ %+ % * )- % % + &% # #, ) + ) - % . #* ) , &+ $ %+ % % % )&## % ) * *+ % 0&, ) %+ ) *+ % &,) % . % &)+ ) &) 0&, .&,# # " +& * &- ) . + . &,# & &) 0&,) &$' %0 # ) +& &%+ + ,* +

&$$&% +&) + )&, &,+ + * % & + *&)+ ) * + # $ % + &% &) ) , + &% & . ) % + ) + )&, &,+ + *0*+ $ ,* & % ) 0% )&%&,* &+&)* * # $ % + * $ % # &%+ + +. % + )+ % *+ +&) % + #+ '&. ) % ) - *0*+ $* ) ## # ')&- % % )&** #+ *&)+ ) %*+ ## + &%* .&)# . * ##&.* + ,#+) #&. # - #* & . ) % + ) +& #&. ) $ %+ % % &*+* . #*+ + )& ,*+ ,) # +0 & + &$'&% %+* #'* +& % ) * *0*+ $ - # # +0 ) % + ) * ,)+ ) # $ % + 0 ,* % + ) &%+ +# ** % ) 0 *,''#0 &) &% , +&) ) # + %&#& 0 &$ % + &% & + * +,) * /+ % * + &' ) + &% # # + $ & + *&)+ ) . #*+ #*& % ) * % - # # +0

WŚŽŶĞ͗ ͲŵĂŝů͗ tĞďƐŝƚĞ͗

нϯϭ ϯϭϴ ϲϰϴ ϳϵϬ ďŶů͘ŝŶĨŽΛďĞƵŵĞƌŐƌŽƵƉ͘ĐŽŵ ǁǁǁ͘ďĞƵŵĞƌŐƌŽƵƉ͘Ŷůͬ

De kosteneffectiviteit wordt bereikt door de bundeling & integratie van de verschillende business modellen.

Store Delivery

FMC

ve

re

ri

+P ic k -u

D p - Poin t +

k ar

st

o

Hoofdaannemer van voor het ontwerp, realisatie en operatie van kosteneffectieve logistieke systemen voor retail & industrie. Ontwerp – realisatie – service – operatie.Alles uit ÊÊn hand!

www.witron.com

PDNLQJ FRPSOH[LW\ VLPSOH ) ( % , #&'$ %* , #- /) ( %" ! !% *( !*!&% % $&( * % / () & &$' %/ !)*&(/ ) &%*!%+ *& $ " !*) $ (" &% !%*( #& !)*! ) $&% * ) $ % !% !%%&, *!&%) ( * +*&'! " ( % * +**# 2 /)* $

]HUR GHIHFW ZDUHKRXVH

!* * % - )* , #&'$ %*) !%,&#,!% * ! & * !)!&% * %&#& ! ) ) - ## ) * +*&%&$&+) ' % +**# ) * *&( % * ! " !* )/ & &* '! ") +' &% +(( %* *( % ) )+ ) * 0 (& ((&( )*( * / &( ) $ / % .* / #!, (/ % &( ) * - / &( !*) +)*&$ () !%*& * % - ( & !%*( #& !)*! ) &&( &, %

& ($&% 1 (# % ) # ) % #+. "% '' &$ "% '' &$

Be innovative • Be committed • Be successful

+C

li c

e

Distribution Center

D

Het hoog dynamische en exibele Multi-Channel distributiecentrum maakt gebruik van de innovatieve logistieke modules voor het afhandelen van shoporders, click & collect orders als online / e-commerce orders voor home delivery.

Di r

livery

Food Multi Channel (FMC): door het innovatieve FMC concept worden alle distributiekanalen van de food retailer kosteneffectief bevoorraad vanuit ĂŠĂŠn distributiecentrum!

t lec

De me Ho

Dit is waarom de food retailers kiezen voor WITRON’s systemen.

k

ol &C

ct

Succesvolle Food MultiChannel distributie vraagt om 1ste klas logistiek!

32

Logistiek

SEPTEMBER 2018

Logistiek

33

SEPTEMBER 2018

WAREHOUSE TEKST BAS DIJKHUIZEN

KIJK VERDER DAN ALLEEN HET MATERIAL HANDLING SYSTEEM DE VALKUILEN BIJ VLOERBELASTING, ELEKTRICITEITSVERBRUIK EN GELUID

M

echanisering begint steeds meer gemeengoed te worden ten opzichte van twintig tot dertig jaar geleden. Toen werd gemechaniseerde systemen in de logistieke omgeving slechts geïnstalleerd in een beperkt aantal sectoren, vaak in combinatie met een productieproces zoals finished-goods-achtige magazijnoperaties, met vooral pallets en bakken die dicht tegen de productie van een bedrijf aan zitten. Mede onder invloed van e-commerce is de huidige trend dat mechanisering ook haar intrede doet in (normale) kleinschalige logistieke operaties. Systemen als de Autostore en de shuttle worden nu geïnstalleerd in bestaande situaties, omdat beide relatief een-

FOTO: PETER ROEK

De hoge output van material handling systemen als shuttles, pocketsorters en Autostore staan buiten kijf. Wat meestal wordt vergeten, is dat zo’n systeem deel uitmaakt van een groter geheel en dat er aanpassingen nodig zijn aan het gebouw (zowel nieuw als bestaand) op het gebied van arbo en de facilitaire systemen. Kiezen voor mechanisering is één, maar experts waarschuwen voor tunnelvisie. Het zonder schade bevestigen van een sprinkler in een shuttle zorgt vaak al voor de nodige hoofdbrekens.

voudig zijn in te passen in bijvoorbeeld een bestaand conveyorsysteem. “Dat gebeurde tien jaar geleden zelden. Een mechaniseringsproject vond bijna altijd plaats in een nieuwbouwachtige setting”, zegt Mari van Kuijk, managing director en partner bij consultingbureau Groenewout. Van Kuijk is vanuit zijn rol bij Groenewout in de loop der jaren betrokken geweest bij tal van magazijninrichtingsprojecten en hij heeft een schat aan ervaring opgedaan. Vanuit die ervaring weet hij als geen ander welke valkuilen zich voordoen in mechaniseringsprojecten. Dat geldt eveneens voor Ewout Raap die vorig jaar november - na een lang dienstver-

band bij consultants- en ingenieursbureau DENC - voor zichzelf is begonnen onder de bedrijfsnaam Box Logistics. MEER SYSTEMEN BESCHIKBAAR In aanvulling op Van Kuijk zegt Raap dat, ondanks dat er steeds meer systemen beschikbaar komen op de markt, het ontwerpen van warehouses met material handling systemen ten opzichte van tien jaar geleden niet heel veel ingewikkelder is geworden. “Het is wel zo dat met de huidige hoge mechanisatiegraad de omvang van projecten toeneemt, maar tegelijkertijd geldt dat er veel betere tools zijn om deze te ontwerpen,

34

Logistiek

SEPTEMBER 2018

Shuttles zijn eenvoudig inpasbaar in het bestaande warehouse.

FOTO: PETER ROEK

Tijdens de vijfde editie van de Material Handling Dag op woensdag 3 oktober aanstaande staat de vraag centraal welke impact material handling systemen hebben op het warehouse. Op deze vraag wordt ingegaan tijdens het plenaire ochtendprogramma van de Material Handling Dag, die ook dit jaar weer plaatsvindt in Congrescentrum 1931 in Den Bosch. Een panel en de deelnemers gaan, onder leiding van de dagvoorzitter, op zoek naar een antwoord op deze vraag aan de hand van drie subthema’s die ook in dit artikel de revue passeren: 1. Bouwtechnisch aspect draagkracht vloeren, benodigde m2, uitbreidingsmogelijkheden; 2. Energiemanagement & duurzaamheid CO2-neutraal, circulaire economie, duurzame energie en materialen; 3. Werkomstandigheden, (brand) veiligheid, klimaatbeheersing, geluid, ICT, training & opleiding. Per subthema worden de belangrijkste aandachtspunten geformuleerd. Aan het einde vormen deze gezamenlijk de ‘Checklist implementatie nieuw material handling systeem’. Aansluitend vinden drie kennissessierondes plaats die de partners van de MH-dag verzorgen. Voor meer info en programma zie: www.materialhandlingdag.nl

FOTO: PETER ROEK

MATERIAL HANDLING DAG 2018: IMPACT VAN SYSTEMEN OP HET WAREHOUSE

Michel Wilders (Van der Helm): “Installatie van het sprinklersysteem in het shuttlesysteem was de grootste uitdaging.

Logistiek

35

SEPTEMBER 2018

zoals 3D-ontwerp, simulatie en emulatiesoftware. Ook is er een hogere standaardisatie van systemen. Voordeel hiervan is dat een eindgebruiker sneller weet waar hij aan toe is, zonder dat allerlei concepten tot in detail hoeven te worden uitgewerkt. Met de kennis van een aantal logistieke kengetallen zoals bijvoorbeeld ordervolume en omloopsnelheid van de voorraad valt al heel snel te bepalen welke logistieke processen in aanmerking komen voor mechanisatie.” FOCUS TOTALE PROJECT Vanuit zijn jarenlange praktijkervaring merkt Raap op dat veel opdrachtgevers over het hoofd zien dat een project groter moet worden gedefinieerd dan alleen het material handling systeem. “Houd focus op het totale project, ondanks dat het material handling systeem in vooral de conceptfase de meeste aandacht vraagt, omdat dat nu eenmaal bepalend is voor wat er omheen zoal nodig is.” Er komt volgens Raap echter een punt in het project, dat ook moet worden gekeken wat de invloed is van een systeem op de omgeving. “Daar zitten onderdelen bij die voor de doorlooptijd en kosten een belangrijke rol kunnen spelen. Bij het opstellen van een businesscase zal vooraf op basis van hoofdlijnen en aannames ook met die aspecten al rekening moeten worden gehouden.” In dat geval stelt Van Kuijk dat met name de vloer in bestaande panden voor veel onaangename verrassingen kan zorgen bij een me-

chaniseringsproject. “Bij vloerbelastingeisen en toelaatbare vervormingen gaan material handling leveranciers veelal uit van de normen van de FEM 9.831 (de Europese material handling federatie). Dit zijn de enige normen die enigszins aansluiten op de wereld van deze leveranciers. Er zijn geen alternatieven, dus leveranciers zetten dat in hun eisen, waar het gaat om de vloerbelasting van systemen.” Om dit in perspectief te zetten geeft Van Kuijk een concreet voorbeeld: “De normale norm die in Nederland geldt voor vloeren schrijven een maximale toelaatbare vervorming voor die circa tien keer zo hoog is. Met andere woorden: als een material handling systeem in een bestaande situatie wordt geplaatst, dan voldoet de vloer bijna nooit als de FEM-normen worden gehanteerd.” Omdat deze norm wordt gekozen bij gebrek aan betere vraagt Van Kuijk zich af of ze niet te streng zijn voor het doel. “Vanuit aansprakelijkheidsperspectieven begrijp ik dat een material handling leverancier hieraan vasthoudt. Stel namelijk dat een systeem niet optimaal werkt, dan heeft de leverancier een mogelijke uitvlucht door terug te kunnen vallen op het niet voldoen aan deze vervormingseis.” DYNAMISCHE VLOERBELASTING Het bepalen van de juiste vloerbelasting gaat volgens Van Kuijk vooral in het begin fout. “Mensen die niet vaak met deze materie te

‘HET BEPALEN VAN DE JUISTE VLOERNORM GAAT VOORAL IN HET BEGIN MIS’ maken hebben gehad, onderschatten dit aspect. Als iets niet klopt of moet worden aangepast in het traject, dan geldt in het geval van een vloer dat dit kosten- en planningtechnisch al heel snel de nodige impact heeft. Een vloer is één van de lastigste dingen om nog even aan te passen, als die er eenmaal ligt.” Van Kuijk constateert echter dat bij de huidige nieuwbouwprojecten de FEM-eisen voor de vloer in het ontwerptraject al worden meegenomen. “Dat maakt het wat duurder, maar voorkomt verrassingen achteraf.” Raap verwijst in dit geval ook naar het vooraf bepalen van de dynamische vloerbelasting. “Kijk bijvoorbeeld alleen al naar de liften in een shuttlesysteem, die razendsnel op en neer gaan. Dat zorgt weer voor een extra belasting van de vloer. Ook hier moet op gelet worden of een (bestaande) standaard vloer wel voldoet.” Wat ook niet veronachtzaamd moet worden zijn de aanpassingen aan het elektriciteitsnetwerk. Raap is hier vooral scherp op bij opdrachtgevers. “Als een material handling oplossing veel stroom vraagt, kan een extra

‘INSTALLATIE VAN SPRINKLERSYSTEEM WAS DE GROOTSTE UITDAGING’ Van der Helm staat aan de vooravond om een uitbreiding van een shuttlesysteem in gebruik te nemen. Twee jaar geleden werd het ADAPTO-shuttlesysteem van Vanderlande geïnstalleerd in het warehouse van de logistiek dienstverlener in Moerdijk met een capaciteit van 21.000 bakken. De uitbreiding nu bestaat uit de toevoeging van negen extra shuttles, 30.000 extra bakken en toevoeging van één pickstation bij de huidige zes stations. “Reden voor deze uitbreiding is dat we steeds meer en ook kleinere fashion e-commerce orders krijgen, evenals een toename van het aantal SKU’s. Dit proces kunnen we met de ADAPTO beter behappen dan met alleen onze medewer-

kers. Het mooie van dit systeem is dat de shuttles overal kunnen bewegen, en de bakken hebben - in tegenstelling tot soortgelijke systemen - geen vaste locatie”, zegt warehousemanager Michel Wilders. Met deze uitbreiding, half september operationeel, kan het aantal handelingen (pickmomenten, red.) stijgen naar 1.400. Dit is een capaciteitsvergroting van 40 procent. De shuttle staat in een warehouse dat in 2008 door Van der Helm in gebruik werd genomen. Om het systeem in te passen, zijn de volgende maatregelen en aanpassingen doorgevoerd: - Inbouw sprinklersysteem in rackingsysteem;

- Nieuwe vuurlast berekening; - Aparte stroomgroep voor shuttles en liften; - Aanvraag bouwvergunning uitbreiding; - Uitbreiding Wifi-systeem. De grootste ingreep was de inpassing van het sprinklersysteem. Wilders: “We hebben een sprinkler die bij een brand de eerste helft van het systeem bedekt. In het midden van de racking hebben we nog een sprinkler moeten installeren om het restant van het systeem te kunnen afdekken. We hebben hiervoor een extern bureau ingeschakeld om dit te berekenen. Vooral omdat de brandweer in Moerdijk – vanwege eerdere branden – hier extra streng op controleert.”

www.stow.nl Onze magazijnoplossingen:

!! !!

!

! !

!!

!!

bmbѴo-7 l†ѴঞŊv|ou;

! !!

!!

!!

! !!

!! !

!

!!

! !!

"|o‰ mvr;1ঞ;

"|o‰ |Ѵ-v -ѴѴ;| "_†‚Ѵ;

!

!

Stow Nederland bv • Minervum 7208b, 4817 ZJ Breda, Nederland • T +31 76 57 98 181 • F +31 76 57 98 180 • info.stow.nl@stow-group.com

REEV ǼI\MFIPI IR WGLEEPFEVI VSFSXW MR Y[ QEKE^MNR$ 8MNHIRW HI OIRRMWWIWWMI ^EP 14,&5 WEQIR QIX ,VI]4VERKI LIX 'YXPIV GSRGITX XSIPMGLXIR )I ZMWMI EGLXIV LIX 'YXPIV GSRGITX IR LEEV XSITEWWMRKIR MR HI I GSQQIVGI VIXEMP TVSHYGXMI IR WTEVI TEVXW SQKIZMRK OSQIR EER HI 0SQ ST SOXSFIV PERKW ST SR^I WXERH IR [MN

37

SEPTEMBER 2018

FOTO: BERT JANSEN

Logistiek

Het bepalen van de juiste vloerbelasting voor een material handling systeem gaat vooral in het begin fout.

aansluiting vanaf de straat noodzakelijk zijn. Het verkrijgen hiervan bij de regionale energieleverancier is vaak omslachtig. Dit aspect kan een project danig verstoren en vertragen. Ik heb het in de praktijk meegemaakt. Het ging hierbij om de aansturing van een palletopslagsysteem met grote kranen in combinatie met een bakkensysteem.” RISICOMIJDENDE OPGAVE Volgens Raap is de evaluatie van het stroomverbruik een voorbeeld van een aspect waar een material handling leverancier in een salestraject (in concurrentie) in beginsel beperkt aandacht aan zal geven, aangezien de focus op dat moment op het logistieke deel van het voorstel en de organisatie daarachter ligt. Dat is overigens geen verwijt, want hij heeft die rol in principe ook niet, maar het is voor de aankopende partij wel iets om rekening mee te houden.” Van Kuijk vult hierbij aan: “Als een leverancier vooraf een opgave doet over het stroomverbruik van een systeem, is het in veel gevallen zo dat hij iets roept wat risicomijdend is. Dat kan er in de praktijk toe leiden dat achteraf blijkt dat ongeveer driekwart van de elektrische capaciteit overblijft.” Een gebruiker komt daar meestal pas achter als er eenmaal een e-installatie staat die een capaciteit aankan die drie keer zo hoog is met de daar bijbehorende kosten. “Leveranciers kijken puur naar het systeem dat zij ontwerpen. Zij interesseren zich niet voor de totale

kosten van het gebouw. Dat is niet hun probleem. Zij blijven dan ook aan de veilige kant bij het verstrekken van informatie over bijvoorbeeld vloerbelasting en elektriciteitsverbruik.” HITTEPRODUCTIE INSCHATTEN Het is bijna een wetmatigheid dat hoe groter het material handling systeem des te harder de geluidsvoortbrenging is en de warmte die vrijkomt in een ruimte. Twee facetten die - ondanks dat een systeem misschien een hoge output levert – de arbeidsomstandigheden en de productiviteit van de mens aanzienlijk onder druk zetten. Raap: “De hoeveelheid hitte en geluid die een systeem produceert, wordt onderschat. Het wordt vaak zelfs vergeten terwijl je van de hitteproductie vooraf al een inschatting kunt maken, als je bijvoorbeeld het aantal aandrijvingen in het systeem kent.” Dat geldt ook voor geluid. Dat effect is ook te berekenen, maar wordt niet vaak gedaan. “Als je daar door verrast wordt, dan is het oplossen ervan achteraf een stuk lastiger en is het noodzakelijk dat mensen bijvoorbeeld een koptelefoon opzetten.” Volgens Van Kuijk beginnen warmteproductie en de benodigde koeling hiervoor in warehouses steeds meer een item te worden. “Ze beïnvloeden de productiviteit. Men is er zich van bewust dat dit aspect een rol speelt, vooral ook als gewerkt wordt met inbouwvloeren. Als er geen koeling aanwezig is, dan

‘LEVERANCIERS KIJKEN ALLEEN NAAR HET SYSTEEM DAT ZIJ ONTWERPEN’ is werken op de hoogste verdieping direct onder het dak of op de één na hoogste vloer niet uit te houden in de zomer.” Dat is de menselijke kant, maar bovendien kan de productiviteit wanneer het te warm is met 30 tot 40 procent inzakken volgens de managing director van Groenewout. “Daarbij komt dat hoe verder je mechaniseert, al die elektrische energie die wordt ingebracht, ook uiteindelijk door middel van wrijving ergens wordt afgegeven. Al die dingen samen maken dat over koeling nagedacht moet worden, vooral ook in een gemechaniseerde omgeving, want die brengt nu eenmaal de nodige warmte met zich mee.” RAMMELENDE CONVEYORS Over geluid zegt de Groenewout-baas: “Denk aan het feit dat er in veel dc’s een x aantal kilometers aan conveyorbanden lopen. Dat veroorzaakt geluid doordat er bakken worden opgezet of omdat de inhoud op een of andere manier rammelt. Ook als dat allemaal beweegt, geeft dat geluid.” Ook verpakkingsmachines produceren serieus veel ge-

COLLEGEREEKS

LOGISTIEK MANAGEMENT

DAG 1

03 OKT

Planning & Forecasting S&OP & the human factor

DAG 2

Verhoog uw kennis en strategische invloed

10 OKT

Jack van der Veen Professor Supply Chain Management, Nyenrode Business Universiteit

31 OKT

DAG 4

DAG 3

Freek Aertsen Academic director TIAS Business School en mede-oprichter / senior consultant EyeOn

Inkoop & Logistiek Bouwen aan dominante positie in dominante keten

07 NOV

14 NOV

Jos van Hillegersberg Professor Business Information Systems Twente University

Financieel Management De financiele dynamiek in de keten

Michiel Steeman Lector Supply Chain Finance bij Hogeschool Windesheim

DAG 6

DAG 5

Arjan van Weele Professor Purchasing and Supply Management Technische Universiteit Eindhoven

Big Data & Supply Chain Innovation Supply chain verbeteren met innovatie

Supply Chain Management De nut en noodzaak van de veranderende rol van de logistiek manager

21 NOV

Lean Management Lean door te doen

Hessel Visser Docent, auteur en consultant Cologic

De colleges starten om 16.00 uur en eindigen omstreeks 19.00 uur, vanaf 15.30 uur bent u welkom voor de ontvangst met koffie/ thee. Ieder college is inclusief een pauze van circa 30 minuten waarin u een lichte maaltijd krijgt aangeboden. Na afloop ontvangt u een deelnamecertificaat van Logistiek Academy.

Ga voor meer informatie en aanmelden naar www.collegereeks-logistiek.nl Het programma is onder voorbehoud van wijzigingen.

Logistiek

39

SEPTEMBER 2018

luid. “Bij mechaniseringsprojecten moet in de ontwerpfase dus al beoordeeld worden of geluid in later stadium een issue gaat worden.” Bij deze gevallen ziet Raap het vaak voorkomen dat een opdrachtgever aan een leverancier vraagt om een systeem dat aan de arbo-normen voldoet. “Dat geldt dus ook voor het geluid, maar dat is niet voldoende, omdat de norm slechts aangeeft dat een werkgever bij een geluidsniveau boven de 80 dB(A) gehoorbescherming moet aanbieden. Dat is niet wat je wilt voor de mensen in het magazijn; in werkelijkheid wil je dat gehoorbescherming helemaal niet nodig is. Om dit te bereiken zul je dus scherpere eisen moeten stellen aan het te leveren systeem. Vooraf kun je bij de keuze van je materialen voor het gebouw al heel veel doen om het geluid te beperken, maar als je die pas neemt als een systeem eenmaal staat, dan wordt het wel gelijk een stuk duurder.” Vastgesteld mag worden dat zowel Van Kuijk als Raap van mening zijn dat al in de ontwerpfase van een nieuw pand - of een implementatie van een systeem in een bestaande omgeving - meer rekening moet worden gehouden met de omringende facilitaire systemen en hoe de mens zich daarbinnen gaat

bewegen. “Ik vind daarbinnen dat material handling leveranciers bij het delen van informatie een te vrijblijvende houding aannemen, terwijl er bij de opdrachtgever onderaan de streep vaak een serieuze rekening komt te liggen die in mijn ogen niet nodig was geweest. Daarom is het zaak dat leveranciers al bij het gebouwontwerp betrokken worden zodat ze beter inzicht krijgen waar de eindgebruiker behoefte aan heeft.” IMPACT MECHANISERING Raap heeft als handvat een stroomschema ontwikkeld dat opdrachtgevers een beeld geeft van zowel het equipmenttraject als van het totale project, waar het equipment deel van uitmaakt. “Als dat wordt uitgetekend, krijgt de eindgebruiker meer een gevoel van waar op gelet moet worden en waar meer de diepte in moet worden gegaan.” Daarnaast biedt het schema meer inzicht in de impact van mechanisering. “Partijen kun je er dan voor behoeden dat ze te scherp gaan zitten op hoe het interne logistieke deel valt te verbeteren en de (hoge) output. Door alleen hier op te focussen kan in het slechtste geval een hele businesscase om zeep worden geholpen door de invloed van externe factoren die niet of onvoldoende zijn meegenomen.”

‘STEL VOORAF SCHERPE EISEN AAN HET GELUID VAN EEN SYSTEEM’

Frank van Kempen (Boston Scientific): “Zonder extra maatregelen zou Autostore door de vloer heen zakken.”

‘VLOER MOEST OPNIEUW GEFUNDEERD WORDEN VOOR AUTOSTORE’ Boston Scientific staat op het punt om in het distributiecentrum in Kerkrade het bestaande Autostore systeem - dat in 2016 in gebruik werd genomen - flink uit te breiden. Het afgelopen jaar is het conveyorsysteem dat gekoppeld is aan het compacte opslagsysteem ook uitgebreid. Voor de aanstaande uitbreiding is inmiddels de tussenvloer waar de huidige Autostore-installatie op rust, verlengd, zodat de capaciteit wordt uitgebreid van 20.000 naar 34.000 bakken. Volgens Frank van Kempen (foto rechtsboven), technology manager bij Boston Scientific, is de grote uitdaging om in een gebouw dat al behoorlijk vol zit, weer een extra element toe te voegen. “Als Boston Scientific hanteren we het uitgangspunt dat we pas met ‘extra stenen’ gaan uitbreiden als het huidige pand echt helemaal driedimensionaal vol zit. Zolang er voldoende ruimte is in de hoogte gaan we die ook volledig benutten met een

tussenvloer.” Door meer de hoogte in te gaan, wordt het pand volgens Van Kempen zo optimaal mogelijk gebruikt. “Daarbinnen is het vooral zaak om de juiste balans te vinden tussen de facilitaire systemen van het gebouw, de bestaande processen en de beschikbare technologieën.” TE HOGE VLAKBELASTING VLOER Een belangrijke les die Boston Scientific trok uit dit project, is dat vooraf beter had moeten worden gekeken naar de draagkracht van de bestaande vloer. “Toen we de overeenkomst al hadden getekend met Swisslog, kwamen we erachter dat de onderliggende vloer een gewicht aankon van 1.000 kilo per vierkante meter terwijl het gewicht van de Autostore in totaal 1.800 kilo per vierkante meter is.” Zonder extra maatregelen zou dit betekenen dat het systeem – ondanks de lichte constructie dwars door de vloer zou zakken. “Dit had

enerzijds te maken met de hoge vlakbelasting en anderzijds de puntbelasting die dit systeem met zich meebrengt. Toen hebben we gaande het project een stukje van het magazijn moeten ontruimen, zodat er verdeeld over drie fases 99 schroefpalen de grond in konden worden gedraaid om op die manier onder de tussenvloer van de Autostore een nieuwe fundering te maken.” Vooruitlopend op een uitbreiding van dit systeem is het afgelopen jaar de tussenvloer stapsgewijs uitgebreid en uiteraard is ook hier weer een extra fundering met schroefpalen toegepast. “Dat hebben we vooral gedaan om te anticiperen op een mogelijke uitbreiding van de huidige installatie. Die kwam sneller dan verwacht, want toen de tussenvloer eenmaal klaar was vorig jaar november, werd gelijk ook besloten om verder uit te breiden. We beginnen daar nu mee en begin volgend jaar moet de uitbreiding operationeel zijn.”

40

Logistiek

SEPTEMBER 2018

UPDATE

TEKST BAS DIJKHUIZEN

VGP SLAAT SLAG OP PARK15 De Belgische logistiek vastgoedontwikkelaar VGP heeft 26,8 hectare gekocht op Park15 aan de A15 tussen Nijmegen en Arnhem voor de ontwikkeling van 150.000 m2 logistiek vastgoed. VGP wil fasegewijs dc-ruimte realiseren op het bedrijventerrein, waar ook Lidl een mega-dc (foto) bouwt. De ontwikkeling van de eerste fase van 20.000 tot 40.000 m2 start al dit najaar.

SEACON LOGISTICS HUURT DC VAN 23.000 M2 IN VENLO Logistiek dienstverlener Seacon Logistics heeft een distributiecentrum in Venlo langjarig gehuurd van logistiek vastgoedontwikkelaar Logicor. Het dc heeft een omvang van zo’n 23.000 vierkante meter en ligt op bedrijventerrein Venlo Trade Port. Het gaat hard met de beschikbare ruimte in logistieke hotspot Venlo. Dit jaar is er al 220.000 vierkante meter aan logistieke ruimte verhuurd, waardoor de huidige logistieke hotspot nummer 3 van Nederland na deze transactie nog slechts 0,3 procent leegstand kent, meldt makelaar Cushman & Wakefield, die Logicor adviseerde bij deze transactie.

NIGHT STAR EXPRESS BREIDT UIT IN ‘S-HEERENBERG Nachtdistributiespecialist Night Star Express, een dochter van de Duitse logistieke gigant Hellmann, is eind augustus gestart met een nieuwe uitbreiding van zijn crossdockingcentrum voor pakketten en pallets in ‘s-Heerenberg, in de Achterhoek. Hellmann heeft voor dit doel nog eens 6.000 vierkante meter grond aangekocht aan de Logistiekstraat. Daar wordt het bestaande logistieke centrum, dat in 2008 in gebruik is genomen, vergroot tot 22.000 vierkante meter. De helft daarvan is bestemd voor sorteerwerk. Een soortgelijk centrum heeft het bedrijf in het Belgische Maasmechelen. Bij deze vestigingen werken in totaal 200 mensen.

BORGHESE VERKOOPT HELLOFRESH-DC AAN GRAMERCY Borghese Logistics heeft voor een onbekend bedrag het nieuwe e-commerce distributiecentrum dat het realiseerde voor HelloFresh op bedrijvenpark Prisma in Bleiswijk verkocht aan Gramercy Europe. De ontwikkeling omvat circa 19.500 m2 bedrijfsruimte, circa 1.500 m2 kantoorruimte en 133 parkeerplaatsen. Gramercy Europe, een in logistiek vastgoed gespecialiseerde fondsmanager, heeft het dc ondergebracht in een nieuw fonds.

MEGA-ZONNESTROOMPROJECT IN TILBURG Daken van mega-distributiecentra zijn geliefde objecten om vol te leggen met zonnepanelen. Zo heeft logistiek vastgoedontwikkelaar Prodelta begin deze maand op het dak van het eigen XXL-dc Distriport Tilburg een groot zonnestroomproject afgerond. In totaal zijn op het dak van dit pand, dat XPO Logistics huurt, 24.310 zonnepanelen geïnstalleerd. Het zonnestroomsysteem levert een totale capaciteit van 6,3 mln kWh stroom. Met deze investering kunnen uiteindelijk 1.800 huishoudens worden voorzien van duurzame energie. Volgens ProDelta gaat het hier om het grootste zonnestroomproject van Brabant. In 2017 jaar werd bij dit dc ook een windmolen in gebruik genomen met een capaciteit van 3,5 Megawatt en een opgewekt vermogen van 8,2 miljoen kWh aan stroom, goed voor de energievoorziening van 2.350 huishoudens.

Logistiek

41

SEPTEMBER 2018

Frank Kersten is in dienst getreden van Somerset Capital Partners als managing partner Business Innovation. Kersten werkte voorheen bij Kuehne + Nagel.

SILS BREIDT UIT IN APELDOORN Logistiek dienstverlener SILS breidt het huidige warehouse op bedrijventerrein Ecofactorij in Apeldoorn verder uit. De uitbreiding behelst in totaal 9.356 vierkante meter, bestaande uit een hoogbouwmagazijn, expeditieruimte en kantoren. Ook wordt een laadkuil toegevoegd met in totaal negen loadingdocks en voldoende parkeerruimte. Naar verwachting zal de uitbreiding van SILS, specialist in Cargo, Logistics en Customs, in het tweede kwartaal 2019 gebruiksklaar worden opgeleverd door hoofdaannemer Aan de Stegge Twello.

‘Voor brandveilige oplossingen bij logistiek vastgoed bestaat bij BRZO-bedrijven amper kennis over PGS15’, aldus de VNCW, de branchevereniging voor chemische logistiek.

NIEUW HOOGBOUWMAGAZIJN VOOR COCA-COLA IN ANTWERPEN Coca-Cola investeert 13,7 miljoen euro in haar Antwerpse productie- en distributievestiging. Dat heeft het frisdrankconcern eind augustus bekendgemaakt. Het huidige automatisch hoogbouwmagazijn bestaat uit elf verdiepingen. Met deze miljoeneninvestering komt er een tweede automatisch hoogbouwmagazijn bij van 12 verdiepingen hoog en met een capaciteit van 9.400 extra pallets drankverpakkingen, vergelijkbaar met 360 geladen vrachtwagens. Met de nieuwe uitbreiding wil Coca-Cola nog beter inspelen op de vraag van steeds meer klanten die een gevarieerd drankenportfolio aangeleverd willen krijgen op verschillende typen pallets. De uitbreiding van het automatische hoogbouwmagazijn begint januari en moet klaar zijn tegen maart 2020.

Alle professionals verzamelen bij STILL

STILL presenteert het modernste gamma orderpickers ter wereld Efficiënte en snelle logistieke processen zijn van doorslaggevend belang. Retail, automotive of food branche; de grote verscheidenheid van de orderpick modellen geven het antwoord op de voortdurend toenemende proceseisen van de moderne logistiek. Het resultaat is een echt vuurwerk van nieuwe producten

STILL Intern Transport B.V. Nijverheidsweg 5 3341 LJ Hendrik-Ido-Ambacht Telefoon: 078 684 52 00 www.still.nl

first in intralogistics

voor orderpicking, die scoren met technologie voor optimale prestaties, innovatieve technologieën en maximaal werkcomfort. Beginnend met de nieuwe MX-X combitruck en de EK-X verticale orderpicker tot de bekroonde iGo neo CX 20 autonome horizontale orderpicker en onze nieuwste toevoeging aan het STILL-scala: het allround talent OPX.

Logistiek

43

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK TEKST PETER DE WEERD

KETENSAMENWERKING STUIT OP KOUDWATERVREES CONCURRENTEN Jéwéret wil de levering aan doe-het-zelfwinkels in de Benelux efficiënter en duurzamer maken. Bundeling van goederenstromen via ketensamenwerking is de manier. Een eigen logistieke dienstverleningstak is de oplossing. Het moet de koudwatervrees bij concurrerende leveranciers wegnemen.

M

inder vrachtwagens op de weg, minder transportkosten en minder stops aan de deur. Dat is in een notendop het plan van Jéwéret, leverancier en producent van en voor doe-het-zelfwinkels. Het bedrijf maakt en verkoopt producten van bekende merken, zoals laminaat van Cando en Bruynzeel en schuifdeuren van Storemax en Skantrae. De vele duizenden producten, veelal ugly’s, worden dagelijks met 40 vrachtwagens door de Benelux getransporteerd; 350-400 stops per dag. In de praktijk betekent dat vaak halflege vrachtwagens én oponthoud door files. Een niet duurzame en efficiënte toelevering is het gevolg. KETENSAMENWERKING Dat moet slimmer kunnen, vond men bij de groothandel. Het idee is even simpel als complex: bundeling door middel van ketensamenwerking. Een oplossing waar alle partijen voordeel bij hebben. “We willen volume vergroten door meer producten tegelijk te vervoeren richting de winkels”, stelt Erik van Zanten, verantwoordelijk voor de distributie bij Jéwéret en drijvende kracht achter het plan. Het idee is dat andere leveranciers hun buitenmaatse goederen niet rechtstreeks meer leveren aan de doe-het-zelfwinkels, maar dat via Jéwéret laten doen. “De goederen worden in Gorinchem bij Jéwéret gebundeld en vervolgens als één grote lading naar de winkels vervoerd door transporteurs van Jéwéret. De groothandel heeft immers geen eigen vrachtwagens. “Het is een win-winsituatie voor alle partijen. De leveranciers hoeven minder vaak te rijden, want in plaats van da-

gelijks naar tientallen winkels te rijden, rijdt men nu dagelijks met volle wagens naar ons. Praxis heeft minder stops, waardoor ze hun personeel efficiënter kunnen plannen en meer in de winkel kunnen zijn. Wij als Jéwéret hebben minder transportkosten, omdat we de

JÉWÉRET IN EEN NOTENDOP Jéwéret in Gorinchem heeft zich gespecialiseerd in doe-het-zelfproducten voor toepassingen in huis en interieur. Een deel wordt in eigen huis geproduceerd. Het bedrijf heeft ook vestigingen in België, Frankrijk, Portugal en Hongarije. De distributie voor de Benelux vindt plaats vanuit Gorinchem en wordt uitbesteed aan Swijnenburg en Burggraaf.

kosten kunnen delen. Een ander belangrijk voordeel is dat er minder vrachtwagens op de weg zijn, wat weer goed is voor het milieu en tegen files.” ANDERE PRIORITEITEN Vorig jaar startte Van Zanten zijn bundelingsproject met Praxis. Drie leveranciers, alle onderdeel van hetzelfde moederbedrijf als Jéwéret, en een externe partij hebben de handschoen opgepakt. Om echte slagen te kunnen maken, zijn er minstens twee tot drie extra partners nodig die zich aansluiten. Zo ver is het niet gekomen. “Maxeda, moederbedrijf van Praxis, die leidend is bij de benadering van leveranciers over het bundelingsplan, heeft momenteel andere prioriteiten.” Van Zanten en zijn bedrijf willen daar niet langer op wachten en gaan nu zelf leveranciers overtuigen om aan te haken. Makkelijker gezegd dan gedaan, want veel leveranciers zijn concurrenten. “Dat geeft koudwatervrees. Ze zijn bang dat we te weten komen hoeveel ze leveren en tegen welke prijs, maar dat willen we niet. We willen alleen volume bundelen.” Om die koudwatervrees weg te nemen en het bundelingsplan echt van de grond te krijgen, overweegt Jéwéret een eigen logistieke dienstverleningstak op te zetten in 2019. “Dit moet externe partijen meer vertrouwen geven.” Want vertrouwen is ook in dit geval de sleutel tot succes. “Het is een kwestie van goede afspraken maken, slimme IT-koppelingen en uiteraard planning.” Of de logistieke tak van de groothandel ook diensten voor derden gaat uitvoeren, wordt niet uitgesloten, maar daar ligt niet de prioriteit.

44

Logistiek

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK

TEKST BAS DIJKHUIZEN

HOLLISTER BLIJFT “D WEST-BRABANT TROUW Hollister startte in 2008 in Nederland, toen een Europees Distributiecentrum (EDC) in Etten-Leur werd geopend. Daar bleek de operatie al snel te klein. Een nieuwe grotere vestigingslocatie werd gevonden bij Roosendaal.

Job Sonke, manager European Distribution Center bij Hollister, stelt dat de werkprocessen in het nieuwe distributiecentrum in Oud Gastel bij Roosendaal aanzienlijk slimmer en vereenvoudigd zijn ten opzichte van het oude dc in Etten-Leur, waar het Amerikaanse bedrijf zich in 2008 vestigde met een Europees Distributiecentrum (EDC).

e strak georganiseerde verhuizing in maart is misschien wel het meest gave dat we voor elkaar hebben gekregen”, zegt Job Sonke, manager European Distribution Center bij Hollister tijdens de rondgang door het nieuwe dc, dat kort daarvoor tijdens een ‘Grand Opening’ door George Maliekel, de Amerikaanse president en CEO van Hollister, is geopend. Sonke zegt over de verhuizing: “Terwijl de verkoop doorging, moest de winkel verhuisd worden. Op 1 januari kregen we de sleutel en toen zijn we ook direct begonnen met de goederenontvangst, met als doel om zoveel direct te laten leveren op Oud Gastel. De hele maand januari waren we dus eigenlijk bezig met beschikbaarheid en efficiency.” Vanaf maart is Hollister vier weekenden op rij telkens in een combinatie van twee landen vanuit de oude dc-operatie op bedrijventerrein Vosdonk in Etten-Leur oververhuisd naar het 15 kilometer verderop gelegen nieuwe EDC van 30.000 vierkante meter op logistiek bedrijvenpark Borchwerf. “Vanaf maandag was het dus weer een kwestie van leveren. Er waren continu pendels tussen de twee locaties en de maandag en de dinsdag gebruikten we nog om de laatste restanten voorraad op te halen uit Etten-Leur. In die verhuisperiode hebben rond de 350 vrachtwagens van onze vaste transporteur Nouwens Transport op en neer gereden tussen ons oude en nieuwe dc.” Nu terugkijkend stelt Sonke vast dat dit verhuisproces op rolletjes is verlopen. “Uiteindelijk hebben we een knap staaltje werk afgeleverd.” Het nieuwe distributiecentrum dat logistiek vastgoed ont-

Logistiek

45

SEPTEMBER 2018

‘DE VERHUIZING NAAR HET NIEUWE DC WAS EEN KNAP STAALTJE WERK’ VEILIGSTE MAGAZIJN Hollister nam twee keer deel aan de verkiezing van het Veiligste Magazijn. In 2015 werd een finaleplaats bereikt. Job Sonke: “De eerste keer hebben we vooral meegedaan om te leren. Toen waren we al verbaasd dat we door de eerste auditfase kwamen. De tweede keer zijn we echt voor de winst gegaan en dat resulteerde in een top drie notering. Elementen van de deelname aan de verkiezing, zoals hygiëne, orde en veiligheid, hebben we ook weer meegenomen in het nieuwe pand. Als het proces hier eenmaal goed loopt, verwacht ik dat we over twee jaar weer mee zullen doen.”

wikkelaar HVBM uit Tilburg ontwikkelde in opdracht van Hollister werd in de korte tijd van 10 maanden gerealiseerd. Sonke: “In het voorjaar van 2017 kregen we met HVBM definitief groen licht om te gaan bouwen op Borchwerf. De eerste paal ging eind maart vorig jaar de grond in en eind december was het dc klaar, precies volgens planning.” De keuze van Hollister om het verblijf in West-Brabant te verlengen is volgens Sonke niet alleen ingegeven door de centrale ligging van de regio tussen de havens van Antwerpen en Rotterdam. “Voornaamste uitgangspunt was dat ons personeel (70 mensen in totaal, red.) vanuit Etten-Leur kon meeverhuizen. We zijn dus binnen een cirkel van 20-25 kilometer rondom gaan zoeken naar een geschikte locatie. Daardoor gaven we iedereen de garantie om mee te verhuizen.” GEFASEERD UITBREIDEN Tijdens de rondgang wordt duidelijk dat Hollister het dc heeft laten onderverdelen in drie hallen met twee mezzanine vloeren. Sonke legt uit: “Hal A en B zijn met elkaar verbonden en zijn door ons nu in gebruik genomen. Op hal C (11.000 vierkante meter met ook een mezzanine vloer van 1.205 vierkante meter, red.) hebben we een optie genomen. Die kunnen we op termijn in gebruik nemen. Dat zal ook gebeuren, vooral ook omdat we met name in de markt van continentiezorg vrij hard groeien. In onze langjarige verwachting hebben we gesteld dat we hier zeker kunnen blijven tot rond 2028 en 2033.”

Voor de interne logistiek is Hollister met Inther in zee gegaan. De material handling specialist uit Venray installeerde het Warehouse Control System (WCS) en de bijbehorende hardware, waaronder de labelprinters en dozenopzetmachines, die verbonden zijn door middel van conveyorsystemen. Het gehele systeem heeft Inther verdeeld over zowel de begane grond als de 3.560 vierkante meter grote mezzanine. Sonke: “Ten opzichte van Etten-Leur hebben we nu een veel beter werkend en groter conveyorsysteem. We hebben nu ook gekozen voor een goods-to-man orderpicksysteem. De dingen die we nu veranderd hebben ten opzichte van de oude situatie zijn logistiek gezien niet extreem innovatief, maar voor ons geldt dat de werkprocessen aanzienlijk zijn vereenvoudigd en slimmer zijn.” LUISTEREN NAAR WENSEN PERSONEEL Een ander aspect is dat Hollister bij de realisatie van het dc hoog heeft ingezet op het aspect duurzaamheid. Dat resulteerde in een BREEAM ‘Very Good’ duurzaamheidscertificaat. “We hebben in dit traject vooral goed geluisterd naar de wensen van het personeel. Zij vonden bijvoorbeeld dat het in het vorige pand in de winter vaak erg koud was en in de zomer te warm. We hebben nu dankzij BREEAM een geconditioneerd dc met een permanente temperatuur van rond de 20 en 21 graden. Dat komt niet alleen het personeel ten goede, maar ook onze producten. Ook is er veel meer daglichtinval op de werkvloer dankzij de grote raampartijen.”

Hollister is actief op het gebied van medische producten voor stomazorg en continentiezorg. Het bedrijf levert wereldwijd via de groothandel aan ziekenhuizen, apothekers en consumenten. De grootste klanten zitten in Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Het bedrijf verwacht dat ook in Zuid-Europa de markt voor zijn producten de komende tijd zal groeien.

46

Logistiek

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK

TEKST FERDI DEN BAKKER

BETERE AFHANDELING MET CLOUD TMS Sneller en eenvoudiger kunnen plannen stond voorop toen Goos Horeca overwoog een nieuw TMS aan te schaffen. Het groothandelsbedrijf met negen vestigingen laat de klant een afleveringsmoment kiezen. Een cloudoplossing kreeg de voorkeur.

TMS WAS NOODZAAK De mouwen opstropen en aan de slag gaan was niet langer toereikend. “Een TMS was absoluut nodig”, stelt manager operations en e-commerce Gijs Thiessens.

H

et automatiseren van transportplanning neemt een belangrijk deel van de druk weg bij het groothandelsbedrijf (meubilair, keukenapparatuur). Niet alleen een autonome groei, maar ook acquisities zorgden voor onrust op de planning. Twee jaar geleden installeerde Afas een ERP én een WMS (Boxwise) bij Goos Horeca. Nu was het nu tijd voor een TMS. Dat werd Bumbal. Manager operations en e-commerce Gijs Thiessens over zijn ervaringen: “Bij de start van de zoektocht bleek al snel dat de meeste TMS-pakketten meer functionaliteiten boden dan wij ooit nodig zouden hebben, iets wat ook in de prijzen zichtbaar was. Zodoende kwamen we uit bij Bumbal, een cloudgebaseerd TMS. De software is bovendien niet, zoals bij veel andere pakketten wel het geval is, op de oude leest geschoeid.” Met de e-commerce-activiteiten in het achterhoofd zegt Thiessens het belangrijk te vinden, dat IT-applicaties helemaal bij de tijd zijn. “Cloudgebaseerde software heeft daarbij een streepje voor. Dus op het moment dat wij iets nieuws zoeken, moet de IT daarop aansluiten. Zo zit ik er in elk geval in vanuit mijn positie binnen dit bedrijf.” EFFICIËNTER AFHANDELEN Thiessens zegt zich te willen richten op het verbeteren van diverse bedrijfsprocessen. Het automatiseren van handelingen staat daarbij centraal. De druk om een aantal activiteiten efficiënter af te handelen was groot. “We hadden en hebben te maken met uitleveringsuitdagingen

Logistiek

47

SEPTEMBER 2018

‘DE KLANT MAAKT NU ZELF EEN KEUZE VOOR EEN LEVERMOMENT - DE KANS IS DAN GROTER DAT HIJ OOK ECHT THUIS IS’ PLANNEN OP VOLUME Goos Horeca wil op korte termijn toewerken naar het plannen op basis van volume. Daarvoor is het vastleggen van de afmetingen van producten en verpakkingen vereist. Zijn deze data in het ERP vastgelegd, dan kan het TMS op basis van deze gegevens gekoppeld aan de orders berekenen hoeveel kuub per laadmeter er op een dag is af te leveren. Goede IT-samenwerking is nodig wat Gijs Thiessens betreft. “Zoek niet naar een alomvattend ERP, maar laat TMS en andere applicaties als webshopplatformen er soepel mee communiceren.”

en een ondercapaciteit van chauffeurs. Ook vond ik dat we onvoldoende grip hadden op de interne planprocessen. Daarnaast willen we naar de eindklant toe onze concurrentiepositie verbeteren.” EENVOUDIGER PLANPROCES Voor de horecaonderneming lag de nadruk bij de zoektocht naar een TMS op het nakomen van ETA’s en deze naar de klant toe kenbaar te maken. “We verzorgen een groot deel van de orders bovendien met eigen personeel, en dat is iets wat je bij onze concurrenten niet vaak ziet.” Een tweede aspect waar het TMS voor diende te zorgen is het vereenvoudigen van het planproces. “We zijn hier nu beduidend minder tijd aan kwijt. Voor de implementatie kostte het plannen van ritten en het klaarmaken van leveringen een werkdag, nu doen we dit in maximaal een halve dag. Het streven is om het binnen drie uur voor elkaar te hebben. Daar werken we naar toe, maar dit vereist nog een paar aanvullende aanpassingen in onze processen, zoals het plannen op basis van volume.” ZELFGEKOZEN AFLEVERMOMENT Het TMS heeft voor aanzienlijke verschillen in de manier van werken gezorgd. Centraal in de Bumbal software is het eenvoudig door een klant laten inplannen van een transportorder. “We hebben de klant aan het roer gezet. Waar onze verkopers eerder met een klant een afspraak maakten en deze vervolgens met de afdeling logistiek om tafel ging, maakt de klant nu een eigen keus.

Het voordeel voor ons is dat we dan ook meer zekerheid hebben dat de klant daadwerkelijk thuis is. De afdeling logistiek ontvangt nu slechts een melding van de order en het gewenste aflevermoment. Is er een probleem, dan kan logistiek direct met de klant communiceren.” EIGEN OF EXTERN Er zijn bij Goos Horeca grofweg twee soorten orders: orders die het bedrijf met eigen vervoer afhandelt en orders waarvoor het een externe vervoerder (PostNL) inschakelt. Voor een snelle verwerking bleek een naadloze koppeling tussen het ERP, WMS en TMS noodzakelijk. De Bumbal-software herkent direct welk soort order het betreft. Bij eigen vervoer (veelal wat grotere producten), krijgt de klant een uitnodiging per e-mail, en een SMS met de vraag om aan te geven wanneer de levering mag plaatsvinden. Thiessens: “Ik denk dat die afsprakenmodule echt een onderscheidende factor is van de TMS-leverancier.” De eigen chauffeurs werken met een bij het TMS horende app voor track & trace info, digitale ondertekening en papierloos werken. Bij een externevervoerderlevering vindt een directe selectie plaats van dag en tijd. Een order kan in het ERP uit twee leveringen bestaan, het TMS kan hiermee inmiddels omgaan. “Het afstemmen vergde wat energie, maar we kunnen nu ordernummers heen en weer schieten. De samenwerking bij de afstemming verliep erg soepel”, heeft Thiessens ervaren.

AUTOMATISCHE VERWERKING De combinatie van ERP, WMS en TMS stelt Goos Horeca in staat om geautomatiseerd orders te verwerken voor eigen of extern vervoer. Het WMS herkent aan de tag welk soort vervoer gewenst is. Het systeem zet orders in een batchopdracht klaar, pickers verzamelen de items. In ontwikkeling is de vermelding van het levermoment op de checkout.

48

Logistiek

SEPTEMBER 2018

VIERLUIK

TEKST ANNEMIEK JORRITSMA EN BAS DIJKHUIZEN

REALISATIE IS PROCES VAN LANGE ADEM

REGIOTERMINALS IN OPKOMST ÉÉN

OVERDEKT OVERSLAAN BIJ RAILTERMINAL IN MAASTRICHT

Limburg heeft met Maasterminal Maastricht een full service logistiek centrum in handen dat op- en overslagmogelijkheden biedt voor non-food industrieën. Het bedrijf komt voort uit het staalbedrijf Steel Solutions, een dochteronderneming van Schavemaker Logistics. In 2006 startte de terminal met twee modaliteiten: wegtransport en binnenvaart. In 2008 kwam er een railterminal bij. Het bedrijf ontving in 2016 een lening van 750.000 euro van de provincie Limburg voor de aanleg van een overdekte railterminal die aansluit op het bedrijventerrein van Schavemaker. De terminal wordt deels in de hal van het bedrijf aangelegd. Schavemaker zelf investeerde

ook nog eens één miljoen euro en betaalt de lening van de provincie binnen vijf jaar terug. Met de komst van de railterminal ontstaat de mogelijkheid tot overdekte op- en overslag. Dit is met name voor staal van belang met het oog op het voorkomen van roestvorming, maar ook het verminderen van overlast voor de omgeving bij het overslaan. Voor de exploitatie van de terminal is de entiteit Maas Terminal Maastricht opgericht, die ook de overige staalbedrijven in de Beatrixhaven faciliteert. De provincie wilde graag meewerken aan het project, omdat andere bedrijven in de Beatrixhaven ook ervan profiteren.

TWEE

RAILTERMINAL GELDERLAND KOMT ONDANKS VEEL VERZET

Na lang steggelen en veel protest van omwonenden, vooral uit het Betuwse plaatsje Reeth, gaat Railterminal Gelderland er dan toch echt komen. In het begin van dit millennium waren er al plannen voor het realiseren van een multimodale terminal bij Valburg. De plannen gingen echter weer de koelkast in. Eerdere partijen trokken zich uit de plannen terug, anderen stonden op waardoor een aantal jaren geleden het plan door toenemende interesse in de ontwikkeling weer is opgepakt. De bouw van de terminal staat nu echt op stapel. De bedoeling is dat de terminal in 2020 is gerealiseerd en er straks jaarlijks 90.000 containers worden overgeslagen.

De onderbouwing hiervan zou volgens sceptici rammelen. Een andere terminal in de nabije omgeving, BCTN in Nijmegen, liet er onderzoek naar doen. Het bedrijf vindt een tweede terminal in de regio concurrentievervalsing. De provincie houdt echter vol dat het goed komt met de exploitatie van Railterminal Gelderland. Het zou namelijk de kans zijn om als provincie te profiteren van de Betuweroute. Uit provinciaal onderzoek zou blijken dat er wel degelijk ruimte is voor een tweede terminal in deze regio, te meer omdat Valburg straks de enige plek in Gelderland is waar treinen die over de Betuweroute rijden, gaan stoppen.

Logistiek

49

SEPTEMBER 2018

Het goederenvervoer per spoor van en naar Nederland is vorig jaar verder toegenomen. Er werd 41 miljoen ton aan goederen vervoerd, tegenover 37 miljoen ton in 2016 becijferde het Centraal Bureau voor de Statistiek onlangs. Gemeentes en bedrijven langs de belangrijkste goederenspoorroutes willen hier een graantje van meepikken met de realisatie van nieuwe railterminals , geen eenvoudige opgave want het is een proces van lange adem.

DRIE

GROOTSTE INLAND RAILTERMINAL WIL DE VAART ERIN ZETTEN

De komst van een nieuwe railterminal op Trade Port Noord in logistieke hotspot Venlo is een proces van lange adem. In november 2014 werd bekend dat Cabooter deze railterminal - die de grootste van Nederland wordt - gaat exploiteren. De verwachting is dat het circa 120 miljoen euro kostende project november 2019 wordt opgeleverd. Cabooter wil een vliegende start maken en daarom alvast aanbod van lading creëren. Daarvoor is het een samenwerkingsverband aangegaan met containergigant ECT, die ook in Venlo beschikt over een railterminal. Straks kunnen ook ECT-treinen gebruikmaken van de terminal op Trade Port Noord. “Starten we zonder klanten de nieuwe railter-

minal, dan ligt het de eerste maanden nog stil”, stelde directeur Eric Cabooter in juni in dagblad De Limburger. Ook de regio profiteert volgens hem: “Deze containers zijn bestemd voor een straal van 50 tot 100 kilometer rond Venlo, denk ook aan het Ruhrgebied. Vaak wordt dit vervoer door het wegtransport in onze regio verzorgd.” Terwijl ECT groot is in containers van overzee, is Cabooter sterk in logistiek over land, zoals Europees spoorvervoer van trailers, wissellaadbakken en stukgoed. Door een dergelijk veelzijdig transportaanbod “gaat de servicekracht van de regio met sprongen vooruit. Goed voor de logistieke hotspot Venlo-Venray”, aldus Cabooter.

VIER

CO2-NEUTRALE RAILTERMINAL LANGS DE A12 BIJ BLEISWIJK

De gemeente Lansingerland steunt ondernemers in de tuinbouw en logistiek bij het opzetten van een treinterminal aan de A12 in Bleiswijk. ‘De locatie is ideaal gelegen in het glastuinbouwgebied, waardoor hoge volumes en een constante goederenstroom gegarandeerd kunnen worden”, stelde het gemeentebestuur onlangs. “Vanuit de railterminal kunnen de Duitse, Scandinavische, Oostenrijkse, Zuid-Europese en Chinese markten van (vers)product worden voorzien, en zijn retourstromen verzekerd.” Het consortium, genaamd Holland Rail, Terminal dat de inland terminal in Bleiswijk wil realiseren, bestaat uit logistiek dienstverleners en verladers die actief zijn in de land-

en tuinbouw. “De Railterminal moet er gewoon komen in Bleiswijk. Wegen slibben dicht, het wordt steeds moeilijker om aan chauffeurs te komen en CO2-neutraal vervoer wordt steeds belangrijker in het economisch verkeer. Samen met de overheid, brancheorganisaties en ondernemers werken we zo aan het reduceren van de CO2-uitstoot”, stelt één van de initiatiefnemers. Of Bleiswijk het ook echt gaat worden is nog niet helemaal zeker. De provincie Zuid-Holland doet nu onderzoek naar een geschikte vestigingslocatie voor de railterminal, waar ook Alphen aan den Rijn en Rotterdam gegadigden voor zijn. Binnenkort is het eindrapport van het onderzoek gereed.

50

Logistiek

SEPTEMBER 2018

TREND TEKST ANNEMIEK JORRITSMA

IDS AAN DE SLAG MET KETENSAMENWERKING Initiatieven om goederenstromen te bundelen zijn er natuurlijk al wat langer. 4PL-er IDS vroeg zich af: ‘Als we voor al onze klanten alle bundelingskansen in ons netwerk benutten, wat zou dat dan opleveren?’ De eerste resultaten zijn veelbelovend. Reden voor het bedrijf om hier verder mee aan de slag te gaan.

I

DS is een 4PL-bedrijf dat als dienst heeft om verladers alles uit handen te nemen wat met transport en de afhandeling daarvan te maken heeft. De opdrachtgevers onderhouden zelf het contact met de vervoerders, IDS voert het uit en plant de transporten in. Daarbij werkt het bedrijf ook samen met vrachtplatformen als Transporeon en Quicargo. Via een control tower houdt IDS zicht op het proces en de beste oplossingen. De klant wordt via een dashboard, gevoed door business intelligence, op de hoogte gehouden van de resultaten.

elkaar te bundelen worden nog meer lege kilometers gereduceerd, waardoor minder congestie op de weg ontstaat, er minder CO2-uitstoot is en op logistieke kosten wordt bespaard. IDS heeft Jamie van de Kam (22) van de Hogeschool van Amsterdam dit onderzoek laten uitvoeren. Alle orderdata die IDS van 2017 had, is op een hoop gegooid en door Van de Kam doorgerekend met behulp van programma’s als Qlik Sense en Excel. “Daar kwamen heel mooie resultaten uit. De reductie aan kilometers staat gelijk aan vijftig keer de wereld rondrijden”, aldus Arno Spoek, business development manager bij IDS. Dat is een besparing van 2 miljoen kilometer. De werkelijkheid ligt natuurlijk wat genuanceerder, want niet alles kan bij elkaar worden gevoegd. Toch was dit voor IDS ruim voldoende

BUNDELEN Nu wordt nog separaat per verlader de juiste vervoerder gevonden. Wat IDS heeft onderzocht is het met elkaar verbinden van die onderlinge transportopdrachten. Door deze met

om verder te gaan met dit model. “We denken dat als we de impact op de transportkosten inzichtelijk kunnen maken, de logistiek- en supply chain-directeuren van onze klanten tools in handen krijgen om hun interne organisaties beter op te leiden.” Door vrachten te bundelen verschuiven zendingen die normaal binnen groupage zouden vallen door naar LTL. Zendingen die eerder LTL waren, kunnen worden samengevoegd tot een FTL. Uit de berekeningen blijkt een realistische verbetering van de beladingsgraad van tussen de 8 en 12 procent. De voordelen die dit oplevert, zijn direct voor de klant, via een nog te ontwikkelen gain share model. IDS is dan de neutrale partij die dit faciliteert. “Nu heb ik alleen naar het wegtransport gekeken, een vervolgstap zou zijn om ook andere modaliteiten mee te nemen en

Besparing in % per categorie 19%

18% 17%

17%

17%

16%

15%

14% 13% 12%

13% 11%

11%

11%

10% 9%

9% 7% 7% 5% Basis Consolidatie

Cross Shipper Customer Consolidatie Kilometers

Cross Shipper Consolidatie

C02-uitstoot

Transport kosten

Horizontale organisatie

Het uitgangspunt van het project van IDS is, dat er gekeken is naar verschillende niveaus van consolideren. In de uiterste vorm: horizontale integratie, waarbij zendingen van meerdere verladers én meerdere klanten worden gecombineerd en ook de retourrit wordt benut, levert volgens de berekeningen van Jamie van der Kam het meeste op.

Logistiek

51

SEPTEMBER 2018

Jamie van de Kam en Arno Spoek van IDS

‘DE REDUCTIE AAN KILOMETERS STAAT GELIJK AAN VIJFTIG KEER DE WERELD RONDRIJDEN’ ook te kijken naar retourvrachten”, aldus Van de Kam. Als uitgangspunt heeft hij alle LTLen FTL-zendingen uit 2017 genomen van meer dan 30 verladers, 260 laadplaatsen en 2.500 losplaatsen. IDS is nu de resultaten aan het vertalen naar klantspecifieke cases. Voor de klanten DSM en Mitsubishi wordt het bundelen nu al uitgevoerd. Naast de overlappende afleveradressen van deze twee bedrijven is er ook gekeken naar afleveradressen en laadpunten binnen een straal van 50 kilometer. Spoek: “Omdat de onderbouwing er nu is, kunnen we versnellen en andere klanten implementeren. Er zit genoeg potentie in de groep verladers die wij al bedienen.”

MEER RENDEMENT DOOR BUNDELING Bedrijven als Caroz en Tri-vizor doen vergelijkbare activiteiten als IDS. Zij ontzorgen verladers en bundelen ladingen. IDS-klanten zijn echter meer vertegenwoordigd in de chemie en industrie en niet in retail, FMCG en e-commerce. Bundelen kan gedaan worden vanuit het oogpunt van de verlader, zoals IDS dat doet, maar ook vanuit het oogpunt van de logistiek dienstverleners. Een neutrale derde partij, een 4PL-er, is nodig om de stromen samen te brengen en de voordelen naar rato te verdelen onder de belanghebbenden (gain share). Big data interpreteren en digitalisering spelen een belangrijke rol bij de afstemming. Een sectorbrede ICT-standaard en een afsprakenstelsel zoals iShare dat biedt, ontwikkeld vanuit de Topsector Logistiek, kunnen daarbij helpen. Motieven om horizontaal te gaan samenwerken: - het verlagen van logistieke kosten en verhogen van de efficiency; - CO2-uitstoot verlagen, omdat minder transportbewegingen nodig zijn; - minder congestie op de weg. Valkuilen: - bij ketensamenwerking staat vaak het financiële gewin voorop. Een gezamenlijke visie moet echter de belangrijkste drijfveer zijn voor samenwerking; - niet met teveel partijen een samenwerking beginnen. Start klein, ook al biedt schaalgrootte meer voordelen.

52

Logistiek

SEPTEMBER 2018

PRAKTIJK

TEKST PETER DE WEERD

FORS DUURZAMER MET H SLIM ROUTE PLANNEN Slimmer, schoner, goedkoper. Om leveringen aan klanten duurzamer en efficiënter te maken, heeft groothandel Huuskes zijn transportmodel op de schop gegooid. De pilot is een succes. De foodspecialist wil meer routes aanpakken.

Huuskes levert in heel Nederland. Het nieuwe logistiek centrum in Enschede is de logistieke spil in dit geheel. Daarnaast werkt de groothandel met diverse hubs in het land. Die zijn in Beuningen, Nijkerk en Winschoten.

et distributiesysteem in de foodsector voldoet niet meer aan de eisen van vandaag. Het omslachtige, tijdrovende systeem waar iedere klant voor zich de zogenaamd beste tijd van levering bepaalt, moet een innovatieslag maken. De manier waarbij de klant op een vooraf afgesproken tijd wordt beleverd, is steeds moeilijker te handhaven, onder meer door strengere milieueisen en verkeersdrukte. Bovenal kost de oude aanpak onnodig veel kilometers en dus CO2-uitstoot. Een visie die niet alleen leeft bij Huuskes, maar ook bij de klanten van de groothandel. Een van hen is Hendri Markvoort, hoofd voeding bij Gelre Ziekenhuis locatie Zutphen en klant van Huuskes: “Het moet slimmer, maar bovenal duurzamer. Dat past in de tijdgeest van vandaag. Doorgaan op de oude manier is geen optie.” MINDER KILOMETERS Freek Boele, logistiek makelaar van de Cleantech-regio (duurzame samenwerkingsorganisatie, actief in de regio Apeldoorn-Deventer) kwam de verschillende meningen ter ore. Reden voor Boele, die als doel heeft minder vrachtkilometers te realiseren, om de partijen eind 2017 bij elkaar aan tafel te zetten om een oplossing te zoeken voor het transport- en duurzaamheidsvraagstuk. Ook Leonie van Driel, logistiek makelaar van Beter Benutten regio Twente, heeft actief meegewerkt aan dit project. De opdracht was ‘even simpel als moeilijk’: zoek een systeem dat sneller en efficiënter is, maar bovenal milieuvriendelijker. De oplossing: een logische, efficiënte ronde rijden.

Logistiek

53

SEPTEMBER 2018

NIEUW LOGISTIEK CENTRUM Huuskes heeft sinds begin dit jaar een nieuw logistiek centrum in Enschede. Vanuit dit nieuwe dc (30.000 vierkante meter) distribueert Huuskes maaltijden en ingrediënten naar voornamelijk zorginstellingen in heel Nederland. Ruimtegebrek is de reden voor nieuwbouw. Distributie wordt steeds fijnmaziger (vraag naar leveringen op afdelingsniveau groeit). Dit vraagt om extra vierkante meters. De uitbreiding maakt het ook mogelijk om de distributie en logistiek van andere productgroepen te verzorgen. Huuskes combineert het vervoer van voeding met goederen van andere leveranciers.

De organisaties, waar vijf klanten (alle zorginstellingen) en dertien locaties bij betrokken zijn, zijn overgestapt op het milkrun-principe. De locaties worden sinds begin dit jaar volgens een zo efficiënt mogelijke route bevoorraad. De bezorgroutes van Huuskes zijn geoptimaliseerd, door te werken met gespreide leveringen over de dag in plaats van vaste levertijden in de ochtend. Huuskes en zijn klanten, onder leiding van de logistiek makelaars, zijn in februari met een pilotproject gestart op de route Enschede-Zutphen. Vanuit het nieuwe Huuskes-dc in Enschede (30.000 vierkante meter groot) worden de zorginstellingen volgens een vaste ronde bevoorraad. Barend Westhuis, operationeel manager expeditie en logistiek van Huuskes. “Voorheen werd de route om de wensen van de zorginstelling heen gepland. Het resultaat was een inefficiënte route met veel extra, onnodige kilometers. Deze oude afspraken hebben we losgelaten. Dat levert ons een enorme winst op in termen van efficientie, spitsmijding, maar bovenal minder kilometers en dus minder CO2-uitstoot.” In de praktijk betekent dat dat Huuskes per dag, op een route van pakweg 250 kilometer, 50 kilometer minder rijdt. Westhuis: “Qua aantal is dat niet heel veel, maar het betreft dan ook een kleine route. Boele: “ We zijn bewust klein begonnen, Dan boek je eerder succes.” BESEF BOVEN GELD Voor een goede ketensamenwerking moet geld niet de drijfveer zijn. Boele: “Het gaat er om dat je kunt aanto-

nen dat iedereen baat heeft bij de samenwerking.” En de voordelen zijn helder, volgens Markvoort van het Gelre Ziekenhuis: “Naast een duurzamer traject zijn de leveringen stipter, waardoor we ons personeel strakker kunnen inplannen en dus inzetten. Flexibiliteit in bestellen is een ander voordeel. Gelre gooit door de nieuwe transport- en dus bestelwerkwijze zo’n 10 procent minder ongebruikte maaltijden weg. “Door de verandering van de routetijden kunnen wij veel meer just-in-time bestellingen doorgeven, waarbij we beter weten hoeveel patiënten er zijn en hoeveel we daarvoor moeten bestellen. Vroeger moesten we door de onzekerheid rekenen met een zekere marge. Dat is nu veel minder nodig.” Westhuis: “Door de nieuwe opzet vertrekken we later (buiten de spits in plaats van tussen 3.00 uur en 6.00 uur), waardoor klanten nog op de dag van levering kunnen bestellen.” Voor Huuskes is efficiënter inzet van het wagenpark een potentieel groot voordeel: “Door deze opzet zouden we, als het project bedrijfsbreed wordt uitgerold, met één wagen twee routes op een dag kunnen doen.” Als alle klanten van Huuskes op de tientallen routes mee zouden doen, zou de groothandel zo’n 500.000 kilometer per jaar besparen. Of het zo ver komt, is maar de vraag. De wil is er wel, maar de klanten moeten ook mee willen in de nieuwe werkwijze. Ander punt is personeelsgebrek. Door gebrek aan chauffeurs moet Huuskes even een pas op de plaats maken voor de volgende pilot. Maar de route Enschede – Zutphen is inmiddels volledig overgestapt op de nieuwe werkwijze.

Vlnr.: Freek Boele, Hendri Markvoort, Barend Westhuis.

De succesvolle pilot is volgens de initiatiefnemers te danken aan timing (duurzaamheid leeft) maar vooral goede insteek. Besef creëren onder de deelnemers is in eerste instantie belangrijker dan de verdeelsleutel/geld. Eventuele financiële besparingen kunnen worden ingezet voor verdere innovaties op het gebied van CO2-besparingen.

54

Logistiek

MET BENGT KRISTIANSSON EN ERIC KOUDIJS UNICARRIERS EUROPE

1

Erik Koudijs (51) Managing director UniCarriers Netherlands sinds 2014 met vestigingen in Rijswijk en Enschede. Daarvoor in dezelfde rol bij Assa Abloy. Werkte drie jaar voor Vos Logistics

2

Bengt Kristiansson (62) Ruim twintig jaar actief voor Atlet (nu UniCarriers), sinds 2013 in de rol als vice-president sales en marketing voor UniCarrriers Europe, hoofdkantoor in Gothenburg

SEPTEMBER 2018

Logistiek

55

SEPTEMBER 2018

INTERVIEW TEKST HERES STAD

‘LIEVER BIJ EEN GROOT CONCERN’ De oplossing moet voorop staan, niet het uitleveren van zoveel mogelijk heftrucks. Daarin wil het merk UniCarriers zich onderscheiden. Dat kan beter onder de nieuwe holding Mitsubishi-Logisnext, waartoe het bedrijf inmiddels behoort. Dankzij een stevige financiële basis.

D

rie jaar geleden alweer kwam UniCarriers in handen van Mitsubishi, dat zelf ook onder eigen naam heftrucks op de markt brengt, naast het merk Caterpillar. De nieuwe naam werd Mitsubishi-Logisnext, daaronder vallen nu twee Europese organisaties: MCFE (Mitsubishi en Caterpillar) en UniCarriers Europe, het fusiebedrijf waar destijds de merken Nissan en Atlet in zijn opgegaan. Ingewikkeld misschien voor de buitenwacht, maar volgens Bengt Kristiansson is er sprake van een heldere strategie, waar ook het merk UniCarriers voorlopig weer mee verder kan. Kristiansson begon ruim twintig jaar geleden bij Atlet. Nu is hij verantwoordelijk voor sales en marketing bij UniCarriers Europe. Hij geeft een toelichting, samen met Erik Koudijs, directeur van de Nederlandse vestiging, die – heel bijzonder binnen UniCarriers – ook het importeurschap heeft van Caterpillar. Q IS VERDERE INTEGRATIE AANSTAANDE? A Kristiansson: “Nee. Voor Mitsubishi-Caterpillar (MCFE) en voor UniCarriers is er voldoende marktruimte. We zoeken niet de onderlinge competitie, proberen dat juist te

voorkomen, maar we werken wel zoveel mogelijk onafhankelijk van elkaar.” Q WAARIN VERSCHILLEN DE MERKEN? A Kristiansson: “Het verschil zit, los van de modellen, vooral in de marktbenadering. UniCarriers verkiest hoofdzakelijk een directe salesaanpak, waar Mitsubishi en Caterpillar het dealerkanaal prefereren. Dat is in lijn met de strategie van het voormalige Atlet, samen met Nissan de voorganger van het merk UniCarriers. Een standaard leasecontract van vijf jaar is niet meer van deze tijd. Meer flexibiliteit wordt van ons verwacht. Daar is een organisatie voor nodig die financieel daadkrachtig en flexibel is. Meer dan dealerbedrijven kunnen bieden.” Koudijs: “Denk aan een concept als pay-peruse, dat we al geruime tijd aanbieden en wat je nu steeds meer ziet opkomen. Daar heb je een eigen financieringsbedrijf voor nodig. Klanten willen vaste kosten omzetten naar variabele kosten op basis van de inzet van trucks. De gemiddelde logistiek dienstverlener – ook de grote – moet het doen met een tweejarig contract met zijn opdrachtgevers. Daar past geen traditionele aanbieding bij van een heftruckleverancier, zeker niet als het gaat om generiek inzetbare trucks.” Q VERANDERT DAT HEEL SNEL? A Koudijs: “Procentueel is die vraag op dit moment nog gering. Maar zeker bij middelgrote logistieke bedrijven met 40 tot 100 trucks leeft het flexibiliseringsvraagstuk.” Kristiansson: “Ik denk ook aan de automotive. Wij kunnen fabrikanten een vast bedrag aan material handling-kosten per geprodu-

ceerde auto in rekening brengen. Als ze dan hun volume aanpassen, zien ze dat ook direct vertaald in de kosten voor material handling.” Q WAT BETEKENT DE OVERNAME? A Kristiansson: “We zien het als een enorm voordeel om onderdeel uit te maken van een groot, industrieel concern; een holding die weet wat nodig is om kapitaalgoederen in de markt te zetten en te onderhouden.” Koudijs: “Onderdeel zijn van een groot conglomeraat met vergelijkbare bedrijven voelt beter dan wanneer je te maken hebt met een puur financieel bedrijf als aandeelhouder.” Kristiansson: “Als UniCarriers behoren we niet tot de top-5 merken, maar achter ons staat wel een organisatie die dezelfde daadkracht heeft.” Q IS ÉÉN MERK NIET LOGISCHER? A Kristiansson: “Nee, de holding doet er juist alles aan om de merken separaat te houden. Ieder verkoopkanaal heeft zijn eigen mogelijkheden en kansen.” Koudijs: “Op termijn zullen we steeds meer zien, dat de producten op elkaar gaan lijken. Dat is onvermijdelijk, maar dat gaat niet van vandaag op morgen. Het businessmodel, de strategie en de verkoopkanalen veranderen niet. Alleen in Nederland is de situatie iets anders. Hier bij UniCarriers in Rijswijk en Enschede voeren we ook het merk Caterpillar. We hebben nog altijd veel oorspronkelijke Caterpillar-klanten in ons bestand. Daarom leveren we vanuit hier zowel UniCarriers als Caterpillar. Maar dat is dus een uitzondering. Ik zie het als een voordeel tot op heden. Of dat zo blijft, moeten we afwachten.”

56

Logistiek

SEPTEMBER 2018

TECHNIEK TEKST ANNEMIEK JORRITSMA

PANASONIC WIL EUROPA VEROVEREN MET UITERST DUNNE ROBUUSTE HANDHELD Panasonic introduceert deze zomer haar nieuwste rugged handheld, de Panasonic Toughbook FZ-T1. Dit apparaat met Android-besturing, dat ongeveer zo dun is als een iPhone, is bedoeld voor de mobiele werknemer in werkomgevingen, zoals bijvoorbeeld retail, transport en logistiek.

H

et model FZ-T1 is een zogenoemd ‘mid range device’, een combinatie van een handheld, een tablet en een smartphone in één. De al bestaande FZ-N1 zit in een wat hoger segment en is meer bedoeld voor toepassingen in pakketbezorging. Panasonic, dat al tablets maakte voordat ze überhaupt populair werden bij bedrijven en consumenten, heeft naar eigen zeggen 67 procent van de markt in handen als het gaat om ‘rugged’ notebooks en 56 procent bij tablets.

Voor handhelds is dat andere koek, daar heeft het bedrijf maar 1 procent van de markt. Het van oorsprong Japanse bedrijf is nog niet zo lang in Europa actief. “We zijn ‘the new kid on the block’”, zegt Jan Kämpfer, general manager marketing Europe, tijdens een persbijeenkomst in Cardiff waar de nieuwe handheld wordt gepresenteerd. DUN DESIGN De Panasonic FZ-T1-handheld heeft een dun

SPECIFICATIES, PRIJS EN BESCHIKBAARHEID De Panasonic Toughbook FZ-T1-handheld met enkel wifi-connectiviteit is in Europa sinds augustus 2018 te koop voor de adviesprijs van €1.270. De versie met 4G spraak en data volgt vanaf september 2018, voor de adviesprijs van €1.350. De Europese distributie verloopt via Scansource. Standaard

krijgen de toestellen drie jaar garantie mee. Vanaf begin 2019 is deze FZ-T1 bovendien leverbaar met een auto-range barcodelezer. Begin 2019 zal een gungrip voor het lezen van barcodes op grote afstand verkrijgbaar zijn. Het apparaat is voorzien van het Android 8.1 Oreobesturingssysteem, een

Qualcomm quadcore Snapdragon-CPU, een 16 GB Flash-geheugen en een RAM-geheugen van 2 GB. Het device beschikt over een 5 inch scherm met beschermfolie en ondersteunt gegevensinvoer met tien vingers. Hij kan worden gebruikt in de regen, met handschoenen aan of met een styluspen.

design, op het dunste punt 13,1 mm, en weegt nog geen 240 gram. Het apparaat is daardoor erg gebruiksvriendelijk. Panasonic claimt dat het hiermee de dunste en lichtste rugged handheld op de markt heeft en wil ermee de Europese markt op, waar tot nu toe spelers als Honeywell, Zebra, Datalogic en Handheld Group domineren. Vanaf 1,5 meter op beton laten vallen of in water of zand. De FZ-T1 kan dit aan en is ontworpen op basis van de militaire norm 810G, en is stof- en waterafstotend volgens de IP68norm. Bovendien heeft het apparaat de zogeheten ‘tuimeltest’ doorstaan en werkt het optimaal binnen een ruim temperatuurbereik van -10 tot +50 °C. GEÏNTEGREERDE BARCODESCANNER De handheld is voorzien van een geïntegreerde barcodescanner, spraak- en datacommunicatie. In de logistiek kan het apparaat daarom prima worden ingezet bij voorraadbeheer en bijvoorbeeld het scannen van de locatie vanaf een heftruck bij replenishmentopdrachten. Door de handheld op een bijpassende gun

Logistiek

57

SEPTEMBER 2018

HOE WORDT ROBUUSTHEID BEPAALD? Het niveau van robuustheid wordt aangegeven door de omgevingsspecificaties. De drie meest gebruikte normeringen zijn temperatuurbereik, MIL-STD-810F/G en IP. De norm over temperatuurbereikspecificaties bepaalt het operationele temperatuurbereik waarin het apparaat in werking blijft.

De FZ-T1 kan met handschoenen aan worden bediend.

grip te schuiven ontstaat een barcodescanner. Activatieknoppen zitten aan beide zijden van het apparaat, zodat de scanner zowel door links- als rechtshandigen goed kan worden gebruikt. Onderweg in een truck of auto misstaat het device ook niet. Er kan mee worden gebeld en genavigeerd en er kunnen diverse dockings worden geleverd. Chauffeurs kunnen klanten via de FZ-T1 de ontvangst van de order laten bevestigen. Achtergrondlawaai wordt onderdrukt, zodat duidelijke communicatie mogelijk is. “De handheld heeft een batterijduur van 12 uur”, aldus Kämpfer. “De batterij kan worden verwisseld zonder dat het apparaat hoeft te worden uitgezet. Via een dockingpin of micro usb-aansluiting kan het device worden opgeladen, maar ook worden verbonden met andere schermen.” Ook heeft de handheld een camera van acht megapixel aan de achterzijde, zodat documenten in een handomdraai kunnen worden gescand. De camera heeft led-verlichting, zodat ook in het donker foto’s of scans kunnen worden gemaakt.

GEÏNTEGREERDE BARCODESCANNER GESCHIKT VOOR BREDE TOEPASSING IN LOGISTIEK EN TRANSPORT Om het beheer en de beveiliging te vergemakkelijken, is het apparaat compatibel met Panasonic Compass (Complete Android Security and Services) 2.0, dat is ontworpen om veilig met Android te kunnen werken. AGILE SUPPLY CHAIN In het configuratiecentrum in Cardiff worden alle producten van Panasonic Toughbook voor de Europese markt geconfigureerd, 500 stuks per dag. Er is geen voorraad, het bedrijf heeft daarmee een agile supply chain. De producten worden op order in elkaar gezet. De onderdelen komen uit Japan. De harddiskinstallatie en het verder klantspecifiek inrichten en testen van de producten gebeuren in Cardiff. Ook customer service wordt vandaaruit aangestuurd. Reparaties worden ter plekke uitgevoerd.

MIL-STD-810F/G is een norm die opgelegd werd door het United States Army’s Developmental Test Command. Deze norm bestaat uit een reeks verschillende omgevingstesten waarmee wordt bekeken of apparatuur zal overleven in het veld. IP staat voor Ingress Protection. Een IP-codering wordt gebruikt om te specificeren in welke mate de elektrische elektronische apparatuur beschermd is tegen stof en vocht. Met andere woorden, het geeft aan hoe groot de stofdeeltjes zijn of de hoeveelheid vocht is die de behuizing zouden kunnen binnendringen en zo het apparaat kunnen beschadigen. Dit wordt bepaald door de internationale norm IEC 60529.

BRANCHEWIJZER AANRIJDBEVEILIGING

BEDIENINGSTRAINING MOBIEL INTERN TRANSPORTMATERIEEL

KUNSTSTOF OPSLAG- EN TRANSPORTBAKKEN PALLETS EN PALLETBOXEN

BMWT-TRAIN A-SAFE BV

Honderland 150 2676 LT Maasdijk 0174-613120 info@asafe.nl www.asafe.com/nl AUTOMATISCHE TRANSPORTEN OPSLAGSYSTEMEN EN SYSTEM INTEGRATIE

BEUMER GROUP BENELUX B.V. Maxwellstraat 16 6716BX Ede Nederland Tel. 0318 648 790 bnl.info@beumergroup.com

Vlietweg 17U 2266 KA Leidschendam Tel. 070 301 0103 secr@bmwt.nl www.bmwt.nl

BITO SYSTEMS NV

ENTRESOLVLOEREN

Niasstraat 1, 3531 WR Utrecht Tel. 030 711 3090 info@bitosystems.com www.bitosystems.com

MULTI PROFIEL BV

LOGISTIEK ADVIES-, ONTWERP- EN REALISATIEBUREAUS

Magazijn- en Archiefinrichting Korenmaat 7, 9405 TL Assen T 0592 371 177 info@multiprofiel.nl www.multiprofiel.nl de Entresolvloer specialist van Nederland

HEFTRUCK-KEURINGEN

EILOGIC

Postbus 6010, 4000 HA Tiel Tel. 0344 845 370 info@eilogic.nl www.eilogic.nl

FERRETTO GROUP HOLLAND BV Kerkenbos 10109 6546 BJ Nijmegen Tel. 024 760 0840 info@ferrettogroup.nl www.ferrettogroup.nl

MAGAZIJNONDERHOUD EN REPARATIE

Mijlweg 18 3295KH ‘s-Gravendeel Tel. 078 673 9898 info@viscon.eu www.visconlogistics.eu

Vlietweg 17U 2266 KA Leidschendam Tel. 070 301 0103 secr@bmwt.nl www.bmwt.nl

BITO SYSTEMS NV

Niasstraat 1, 3531 WR Utrecht Tel. 030 711 3090 info@bitosystems.com www.bitosystems.com

Vlietweg 17U 2266 KA Leidschendam Tel. 070 301 0103 secr@bmwt.nl www.bmwt.nl

Burg. van Campenhoutstraat 39A 4921 KR Made Tel. 0162 685 522 info@ros-intl.com www.ros-intl.com Bespaar tot 80%. Stellingen hoeven niet leeg. Dekra gecertificeerd.

VA-keur

MAGAZIJNKEURINGEN

VOORZETAPPARATUUR VOOR VORKHEFTRUCKS

MAGAZIJNINRICHTING

BMWT-KEUR

BMWT-KEUR

ROS INTERNATIONAL B.V.

KVVM

VISCON LOGISTICS

TRACTIEBATTERIJENKEURINGEN

Tel. 036 549 0468 info@kvvm.nl www.kvvm.nl Voor onafhankelijke niet merk gebonden geaccrediteerde magazijninspecties.

Einsteinbaan 1 3439 NJ Nieuwegein Tel. 030 605 3344 bartlema@va-keur.nl www.va-keur.nl

DURWEN BENELUX B.V. Albert Einsteinweg 5 5151 DK Drunen Tel. 073 640 0051 info@durwenbenelux.com www.durwenbenelux.com

BOL ZONI AURAMO BV OCEANEERING AGV SYSTEMS Tractieweg 190, 3534 AP Utrecht Tel. 030 244 0550 agv_info@oceaneering.com www.oceaneering.com/agv

STÖCKLIN BV

Boxmeerseweg 2E 5835 AC Beugen Tel. 0485 361 200 info@stoecklin.nl www.stoecklin.com

BANDEN

CAMSO NEDERLAND B.V.

(v/h Solideal Nederland B.V.) Veldwade 10 3439 LE Nieuwegein Tel. 030 280 2040 ask.nl@camso.co www.camso.co Hèt merk banden & wielen voor forklifts en ander intern transport.

MAST BANDENGROOTHANDEL Kanaalweg 21 2903 LR Capelle aan de IJssel Tel. 010-2847999 www.cargomaster.nl

VA-keur

Einsteinbaan 1 3439 NJ Nieuwegein Tel. 030 605 3344 bartlema@va-keur.nl www.va-keur.nl

EAB STORAGE SYSTEMS NEDERLAND BV

Postbus 323 2740 AH Waddinxveen Tel. 0182 640 423 ferry.schoenmakers@eab.info www.eab.info

BMWT-KEUR

Vlietweg 17U 2266 KA Leidschendam Tel. 070 301 0103 secr@bmwt.nl www.bmwt.nl

MTT MULTI TRANSPORT TECHNIEK B.V.

HEFTRUCKVORKEN LTA

LIFTTRUCK

AT TA C H M E N T S

MULTI PROFIEL BV

Albert Einsteinweg 5 5151 DK Drunen Tel. 073 640 0052 info@ltabenelux.com www.ltabenelux.com

Magazijn- en Archiefinrichting Korenmaat 7 9405 TL Assen Tel. 0592 371 177 info@multiprofiel.nl www.multiprofiel.nl

FLEET MANAGEMENT SOLUTIONS

NEDCON MAGAZIJNINRICHTING BV

LIFT TRUCK ATTACHMENTS B.V.

ASTRATA

High Tech Campus 32 5656 AE Eindhoven Tel. 040 234 8484 sales@astrata.eu www.astrata.eu

Nijverheidsweg 26 7005 BJ Doetinchem Tel. 0314 334 455 info@nedcon.com www.nedcon.com

STOW NEDERLAND BV Minervum 7208B 4817 ZJ Breda Tel. 076 579 8181 www.stow.nl info.nl@stow-group.com

HOVUMA MAGAZIJNSTELLINGEN BV H. Hermansstraat 1 5953 NN Reuver Tel. 077 474 1010 www.hovuma.com

Postbus 417 5700 AK Helmond Tel. 0492 509 777 sales.benenlux@bolzoni www.auramo.com

VA-keur

Einsteinbaan 1 3439 NJ Nieuwegein Tel. 030 605 3344 bartlema@va-keur.nl www.va-keur.nl

PALLETSTELLINGEN

BITO SYSTEMS NV

Niasstraat 1 3531 WR Utrecht Tel. 030 711 3090 info@bitosystems.com www.bitosystems.com

Albert Einsteinweg 5 5151 DK Drunen Tel. 0499 375 454 info@mttbest.nl www.mttbest.nl

WAREHOUSING ALC WAREHOUSING B.V.

Postbus 700 2400 AS Alphen aan den Rijn Tel. 0172 418 190 info@alc-warehousing.nl www.alc-warehousing.nl

REGISTREER U NU MET CODE 2050 VIA ONZE WEBSITE

6, 7 & 8 | 11 | 2018

Hufterproof en lagere kosten met lithium-ion accu power

Dit is uw moment! Ruil nu uw elektrische heftruck in voor een heftruck met handige, onderhoudsvrije lithium-ion accu. Tijdelijk krijgt u niet alleen 5 jaar garantie op de accu en 6 maanden tevredenheidsgarantie, maar ook € 1.000,- overstapbonus*. Vraag uw account manager om een offerte op maat of kijk op jungheinrich.nl/overstappen

*Actie geldig tot en met 31 december 2018. Aanbieding in euro’s, exclusief BTW en uitsluitend geldig in Nederland zolang de voorraad strekt. Levering geschiedt op basis van de Algemene Voorwaarden vastgesteld door de B.M.W.T. Voor meer informatie, alsmede een exemplaar van deze voorwaarden zie www.jungheinrich.nl/leveringsvoorwaarden of bel 0172 44 67 89.

€ 1.000,bonus en dubbele garantie