Gastvrije Zorg nr. 4

46e jaargang nr. 4 april 2012

meer nieuws www.gastvrijezorg.nl

Platform voor managers in gastvrijheidszorg

Groeten uit Spanje

Vakmedianet Inspiratiedagen

Thema

Recreatie Foodspecial

Vlees, kip en vis

Project Lekker Betrokken!

Duurzaamheid is noodzaak Genomineerden Gastvrijheidszorg met Sterren

CARE

Maak kennis met het diepvriesassortiment van JOMO Foodservice JOMO Foodservice is een internationale leverancier van Food en Non-Food producten die zich richt op de markten Care, Catering en Gastronomie.

In ons assortiment hebben wij een grote variatie aan diepvriesproducten. Of het nu gaat om vlees, groente, ďŹ ngerfood, convenience, gebak, aardappelen of iets anders, wij hebben het allemaal in huis. Onze diepvriesproducten staan garant voor een lekkere maaltijd met de originele smaak en bovendien boordevol vitamines. Nog niet helemaal overtuigd? Vraag dan een proefpakket aan en proef het zelf. Dit kan via www.jomo-foodservice.nl of door te bellen naar 024 - 7119801.

Proefpakket?

Ga naar rvice.nl odse www.jomo-fo

we care - we taste - we serve

JOMO Foodservice | Postbus 6514 | 6503 GA Nijmegen | T 024 7119801 | F 024 7119802 | info@jomo-foodservice.nl

JOMO FOODSERVICE IS ONDERDEEL VAN

FOOD & SERVICE

Inhoud 10 Genomineerden

­ astvrijheidszorg G met Sterren

21

abonnement? www.gastvrijezorg.nl

Thema

Verder in dit nummer:

recreatie

5

17 Beleving en plezier

100% gezond

21 Interactief

kunstproject

24 Concept Ontmoeten

Van de redactie

6 Nieuws

14 Vakmedianet Inspiratiedagen

20 Kookwedstrijd

26

centraal in Topaz-Vlietwijk

Congres Voedingsassistenten

28 Project Lekker

Symposium Zorgvoorwaskracht

­ etrokken!

B Duurzaamheid is noodzaak

36 24 Foodspecial

vlees, kip en vis

30 32 Voedselveiligheid

34 Gastvrijheid Frank Rekers

35 Onderzoek Vlees stabiele factor bij hoofdmaaltijd

40 Productinformatie

42 Agenda/Advertentie-index

28

36 Gastvrije Zorg • april 2012 3

Meer voor minder Bij GGZ Delfland in Delft zie je met etenstijd gezellig gedekte tafels.

Cliënten en medewerkers eten samen en scheppen ook zelf op. Samen aan tafel, aandacht voor elkaar: het past in de nieuwe visie van GGZ Delfland.

Bij die nieuwe visie hoort ook een leverancier die daarop kan inspelen.

Ellen Dekker, manager facilitair bedrijf en vastgoed: “Intrakoop heeft ons geweldig geholpen; door mee te denken en onze visie scherp te krijgen. Verder kon Intrakoop uitstekende leveranciers aanbevelen, die aansloten op onze nieuwe aanpak.

Daardoor hebben we nu een leverancier die goede kwaliteit levert, tegen een scherpe prijs en met een slim bestelsysteem. Zo besparen we ongeveer drie ton. We krijgen dus meer voor minder. En we maken van de maaltijd een gezellig moment.”

Ellen Dekker, manager facilitair bedrijf en vastgoed GGZ Delfland

Samen maken we goede zorg beter betaalbaar Bij uw zorgorganisatie telt elke euro. U wilt de totale kosten van middelen en diensten zo ver mogelijk terugdringen. Intrakoop ondersteunt u daarbij. Denkt u na over innovatieve inkoopprocessen, inkoopstrategieën en raamovereenkomsten? Intrakoop heeft ze al voor u bedacht en in het leven geroepen.

Of we ontwikkelen ze samen met u. Zodat u kunt kiezen uit de inkoopoplossing die het beste bij uw organisatie past. We rusten niet voordat we de gunstigste voorwaarden voor u uit het vuur hebben gesleept. Samen met u doen we er alles aan, om goede zorg beter betaalbaar te maken.

www.intrakoop.nl

•

twitter.com/intrakoop

colofon Gastvrije Zorg is een uitgave van B + B Vakmedianet

Van de redactie Hoofdredacteur

Carolien Meijer carolienmeijer@vakmedianet.nl

Eindredacteur

Annet van den Berg

Medewerkers aan dit nummer

Dennis van Asselt, Phyllis den Brok, Aline de Bruin, Frank van Grieken, Aida Jaber en Frank Rekers

Coverillustratie

Een kaartje met de groeten uit Spanje. Bewoners van de Frankelandgroep in Schiedam kunnen die sturen vanuit hun vakantievilla aan de Costa Blanca. Voor Frankeland is een weekje vakantie onderdeel van een zo plezierig mogelijk leven; ook mensen die in een zorgcentrum wonen, willen immers wel eens in een andere omgeving vertoeven. Bewoners die het dichter bij huis zoeken, kunnen naar de tweede vakantievilla van Frankeland, in Rockanje. Ook Proteion Sterrebosch in Thorn heeft een vakantiewoning, beschikbaar voor mensen uit het hele land, die

Danny Merk

er ondanks hun zorgvraag even tussenuit willen. Beide zorginstellingen proberen

Art Direction & Vormgeving

het de vakantiegangers zo goed mogelijk naar de zin te maken. Als bewoners het

Mr. Richardson

Uitgever

prettig hebben, heb je je budget goed besteed, is de redenering. Directeur beheer

Ruud Bakker, ruudbakker@vakmedianet.nl

Ben de Koning van Frankeland: “Het klinkt spectaculair, zo’n vakantie in Spanje,

Marketing

maar ook andere zorginstellingen kunnen dat bieden. De kosten zijn, op een

Leendert van Wezel leendertvanwezel@vakmedianet.nl

Accountmanager

Linda van Iwaarden lindavaniwaarden@vakmedianet.nl

Abonnementenadministratie & Traffic Jolanda van Selm traffic@vakmedianet.nl

Adres

B + B Vakmedianet Postbus 219, 1400 AE Bussum tel. 035-6940740 www.gastvrijezorg.nl redactie@vakmedianet.nl

Abonnementen

Gastvrije Zorg verschijnt tien keer per jaar. Abonnement: Nederland € 87,50, overige landen € 115,00, los nummer € 11,00. P ­ rijzen exclusief BTW. Abonnementen worden automatisch verlengd, tenzij twee maanden voor vervaldatum schriftelijk is opgezegd.

Bankrelatie:

Van Lanschot Bankiers 22.63.05.716.

exploitatie van miljoenen, een te verwaarlozen druppel.”

In ons thema Recreatie ook aandacht voor het opvallende project Buiten komt voorbij in de Pleyade-locatie Eldenstaete in Arnhem. Bewoners met dementie kunnen – in huis – op twee stevig geïnstalleerde omafietsen een stukje fietsen.

Zodra ze beginnen te trappen, loopt op een groot scherm een film en speelt er muziek; de buitenwereld komt voorbij.

Bewoners reageren daar goed op. Ze gaan niet alleen weer bewegen maar beginnen ook een praatje of zwaaien zelfs naar mensen in de film. Uit onderzoek blijkt dat de fietsinstallatie de kwaliteit van leven van de bewoners positief beïnvloedt.

Maar familie en medewerkers hebben dat onderzoek in feite helemaal niet nodig.

Ze zien zo ook wel dat het de bewoners met dementie enorm goed doet.

Carolien Meijer Hoofdredacteur carolienmeijer@vakmedianet.nl

Druk

Van der Wiel & Rosmalen Drukkers, Arnhem

Doelgroep

Directie & hospitalitymanagers, hoofden voeding & koks, hoofden inkoop & facilitair management in zorginstellingen, verpleeg­huizen en ziekenhuizen.

Copyright

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.

Disclaimer

Alle in Gastvrije Zorg opgenomen informatie is met de grootste zorgvuldigheid samengesteld. De juistheid en volledigheid kunnen echter niet worden gegarandeerd. B + B Vakmedianet en de bij deze uitgave betrokken redactie en medewerkers aanvaarden dan ook geen aansprakelijkheid voor schade die het directe of indirecte gevolg is van het gebruik van de opgenomen informatie.

B+B Vakmedianet is aangesloten bij Het Oplage Instituut (HOI) ISSN-nummer: 1876-617X

Alle informatie uit deze uitgave staat ook op

www.gastvrijezorg.nl Gastvrije Zorg • april 2012 5

Gastvrije Zorg | berichten

App bereidt kinderen voor op oogziekenhuis

60 euro per maand voor was Bewoners van zorginstellingen betalen gemiddeld 60 euro per maand voor de wasvoorziening. Het wassen is per locatie en per koepel verschillend geregeld. Dat blijkt uit een onderzoek van B+B Vakmedianet, de uitgever van onder meer Gastvrije Zorg. Honderden cliëntenraden en facilitair managers van in totaal vijfhonderd zorginstellingen in Nederland hebben een vragenlijst ingevuld. Uit het onderzoek is naar

Jaarlijks komen er ruim twintigduizend kinderen naar Het Oogziekenhuis Rotterdam. Als een

voren gekomen dat ruim 40 procent

kind bang is en huilt, kan de oogarts het oog niet onderzoeken. Voor de kinderen van 3 tot

van de instellingen alle was uitbesteedt.

en met 11 jaar is daarom de app Naar Het Oogziekenhuis ontwikkeld die hen voorbereidt op

Bij ongeveer 20 procent wordt de was

hun afspraak in het ziekenhuis. Met behulp van spelletjes en opdrachten kunnen de kinde-

verzorgd door de interne wasserij. De

ren thuis al kennismaken met de onderzoeken die de orthoptisten en oogartsen verrichten.

doorlooptijd van de extern verzorgde was bedraagt volgens de cliëntenraad gemiddeld 4,5 dagen.

Van de respondenten geeft 36 procent

Seniorenreizen: halen en brengen

aan dat de bewoners zelf het wassen voor hun rekening nemen. Ruim driekwart van de ondervraagden zegt tevreden te zijn met de huidige werkwijze van de zorginstelling.

Meer over de wasvoorziening op pagina 30

Genomineerden Gastvrijheidszorg Awards bekend De genomineerden voor de Gastvrijheidszorg Awards 2012 zijn bekend. Op donderdag 7 juni worden tijdens het Arriveer Reizen uit Nunspeet, gespecialiseerd in reizen voor senioren, in-

Nationaal Congres Gastvrijheidszorg in

troduceert in augustus een gratis haal- en brengservice voor arrangemen-

het Cinemec in Ede de prijzen uitgereikt

ten vanaf 4 dagen. Gasten worden op hun eerste reisdag met een shut-

aan het meest gastvrije ziekenhuis en

tlebus voor hun deur opgehaald en na de reis weer thuis afgezet. “Het

zorgcentrum en de GGZ-instelling die

enige wat onze klanten nog hoeven te doen, is hun koffer inpakken en sa-

zich het meest gastvrij mag noemen.

men met leeftijdsgenoten genieten”, aldus eigenaar en directeur Jaap Frens.

Circa 225 zorgorganisies hebben in 2012 meegedaan aan het project Gastvrijheidszorg met Sterren. Voor het eerst dit

meer nieuws? gastvrijezorg.nl

jaar is er een speciale aanmoedigingsprijs voor kleinschalige woonvormen.

Een overzicht van de genomineerden is te vinden vanaf pagina 10

6

Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | berichten

Jaarlijks 5 procent minder ziekenhuizen Het aantal ziekenhuizen in ons land neemt als gevolg van fusies de komende jaren met 5 procent per jaar af. Van de 111 ziekenhuizen in 2009 blijven er 90 over, meldt adviesbureau KPMG in een rapport. Volgens KPMG verschraalt het aanbod niet, omdat bij een fusie vaak verschillende locaties blijven bestaan. Wel is er een concentratie van complexe zorg, zoals oncologie. Vier op de vijf ziekenhuisbestuurders overwegen samenwerking, met name gezamenlijke inkoop of behandelcentra.

Een Mooie Maaltijd in Brabant succesvol afgesloten

Streeknetwerk voor duurzame maaltijden

Het project Een Mooie Maaltijd in Brabant is met meer dan 1 miljoen euro omzet en ruim 250.000 maal-

Koks en facilitair medewerkers van zeven

ruimschoots gehaald. Meer dan tweehonderd zorglocaties deden mee, waarmee een structurele veran-

zorginstellingen uit de regio Arnhem en

dering op dit thema in Brabant en omstreken is bereikt. Nieuwe (vaak blijvende) samenwerkingsverban-

Nijmegen hebben zich verenigd in een

den zijn ontstaan en eten en drinken heeft binnen de zorgsector weer een positieve uitstraling gekregen.

tijden met biologische en/of streekgebonden producten een succes gebleken. Opdrachtgever VKGE (Vereniging Keukenmanagement Gezondheidszorg) sluit het project tevreden af. Alle doelstellingen zijn

streeknetwerk. Ze willen zich professio-

Er is echter ook nog een wereld te winnen. Daarom wordt een vervolgproject gestart met de naam Lekker

naliseren in smakelijke, gezonde en duur-

Betrokken!. Doel is het verder verduurzamen van de zorgsector op de gebieden product (zowel food als

zame maaltijden voor cliënten en gasten.

non-food), proces en mens. De officiële aftrap van het project vindt plaats tijdens het Nationaal Congres

Aangesloten zijn onder meer Stichting

Gastvrijheidszorg 2012. Alles over Lekker Betrokken! op pagina 28

Kalorama, locaties van de ZZG groep, de Sint Maartenskliniek, de Pompekliniek, Pleyade en Insula Dei. Het streeknetwerk is een initiatief van Stichting Landwaard en Gebiedscoöperatie Oregional, een organisatie van boeren en tuinders waar instellingen hun producten al kopen.

Volgens Landwaard wil een toenemend aantal instellingskeukens gezonde en duurzame maaltijden serveren omdat dat bijdraagt aan de tevredenheid van gasten en cliënten. Ook willen instellingen op deze wijze hun zorgkosten en voedselverspilling terugdringen.

Maaltijdwinkel In eigen beheer heeft Food Connect een maaltijdwinkel ontwikkeld waarbij klanten elk gekozen onderdeel (zoals vlees, vis, groenten, saus, jus, aardappelen, rijst, pasta's, soepen, toetjes, stuks fruit, rauwkost) als afzonderlijke foto's zien verschijnen op een bord. De bestelling kan digitaal worden geplaatst.

Genieten van rust in het witte stadje Thorn?

Dan is de vakantiewoning bij zorgcentrum Sterrebosch iets voor u!

In de vakantiewoning kunt u er even lekker tussenuit, waarbij eventuele behoefte aan zorg de vakantiepret niet in de weg staat. Ook wanneer u geen zorg nodig heeft maar wel van de rust in de omgeving en het leuke stadje Thorn wilt genieten, bent u in onze vakantiewoning aan het juiste adres. Vanzelfsprekend bent u van harte welkom om gebruik te maken van de faciliteiten van het dichtbij gelegen zorgcentrum, waaronder het gezellige restaurant.

Meer info? Kijk op www.proteion.nl/vakantiewoning of bel 0475 – 389 389.

07 | 06 | 2012

Nationaal Congres

Gastvrijheidszorg GASTVRIJHEIDSZORG MET STERREN EEN INITIATIEF VAN LOC ZEGGENSCHAP IN ZORG, KOKSGILDE EN B+B VAKMEDIANET

Op 7 juni in Ede meer dan 1000 congresgangers verwacht Topprogramma Nationaal Congres Gastvrijheidszorg 2012 Nog ruim zes weken en dan worden de Gastvrijheids Awards 2012 uitgereikt. De genomineerden zijn inmiddels bekendgemaakt (zie elders in deze uitgave) en de jury beraadt zich over de awardtoekenningen. Op donderdag 7 juni worden in Cinemec in Ede de winnaars in de diverse categorieën gehuldigd tijdens een feestelijk en informatief programma met onder anderen als sprekers:

• • • • •

Edwig Goossens (Center for Gastrology) Joke de Vries (Hoofdinspecteur Verpleging en Langdurige zorg bij IGZ) Kies Beter! in samenwerking met Gastvrijheidszorg met Sterren Erik te Velthuis (Nationaal Sportcentrum Papendal) Phyllis den Brok (projectleider Lekker Betrokken!)

Naast dit informatieve programma zijn er natuurlijk de Gastvrijheidszorg Awards in drie ­categorieën, een speciale aanmoedigingsprijs kleinschalige woonvormen en de Eten is Feest!

Award, gesponsord door Unilever Food Solutions. Staatssecretaris Marlies Veldhuijzen van Zanten van volksgezondheid heeft toegezegd er naar te streven het congres bij te wonen en een toespraak te houden.

Het Nationaal Congres Gastvrijheidszorg is het grootste congres in de Nederlandse zorg. Een uniek event waarin management, medewerkers en cliënten bijeenkomen om de gastvrijheidzorg te vieren!

Meld u nu aan voor het congres: www.zorgmetsterren.nl

Gastvrijheidszorg met Sterren wordt mede mogelijk gemaakt door:

CLIENT: ZWANENBERG PROJECT: LOGO T.B.V. HUISSTIJL

Last modified: Delivered:

24 - 01 - 2008 24 - 01 - 2008

TECHNICAL DATA Software: ILLUSTRATOR CS 2 Used fonts: DIN, FAGO File: LOGO DEF Jobnr.: 07-315 Country: Artwork: PH

Pict: Highres Lowres Printed material: PAPER Printing technic: OFFSET /

Printed colours only for reference.

Trapping and clipping paths are not included.

ARTWORK IS COLOUR MANAGED. USED PROFILES ARE EMBEDDED

Amount of colours: CMYK PANTONE:

PMS 288 U

PMS 200 U

PMS 871 U

0000

0000

0000

0000

0000

Postbus 4315, 3006 AH Rotterdam T: 010-4 53 10 33, E: traffic@btm.nl I: www.btm.nl

Gastvrije Zorg | Gastvrijheidszorg met Sterren

Genomineerden Verpleging en Verzorging ­Gastvrijheidszorg Award 2012 De genomineerden voor de Gastvrijheidszorg Award 2012 in de categorieën Verpleging & Verzorging en Ziekenhuizen zijn bekend. Op deze en volgende pagina’s staan ze in alfabetische volgorde.

De jury bepaalt de winnaars. De uitreiking is op 7 juni op het Nationaal Congres Gastvrijheidszorg 2012 in Cinemec in Ede.

Bloemhof

Bloemhof Zorggroep Groningen Ten Boer Al twee jaar achter elkaar behaalde Bloemhof de vierde positie bij Gastvrijheidszorg met Sterren. Ook dit jaar weer genomineerd. Dit comfortabele woonzorgcentrum weet het de bewoners naar de zin te maken en hun wensen te honoreren zodat zij zich thuis voelen. In principe kan alles, niets is te veel. Aandacht, vriendelijkheid, beleefdheid en respect. Het eten en drinken is van goede kwaliteit. Streekgerechten maken deel uit van de menucyclus. Smaakvol meubilair. In de generatietuin ontmoeting met jongeren uit het dorp bij het tuinieren. Bewegingstuin met tal van toestellen.

Brugchelencamp De Friese Wouden De Westereen Vorig jaar op de achtste plaats en ook nu weer genomineerd. Brugchelencamp neemt een bijzondere plaats in de dorpsgemeenschap

Brugchelencamp

10

Gastvrije Zorg • april 2012

en ondersteunt ook ouderen in de omgeving.

Het zorgcentrum biedt belevingsgerichte zorg.

Management en medewerkers proberen echt een thuis te realiseren voor de bewoners.

De kwaliteit van de maaltijden nodigt uit tot Bourgondisch eetgedrag. Het gebouw is oud maar eigentijds. Er is een goede en open communicatie waarin medewerkers met elkaar in gesprek zijn en feedback geven. Twee keer per jaar worden bij kleinschalig wonen methodisch observaties gedaan.

De Hofwijck

De Hofwijck Stichting Palet Leeuwarden Ook vorig jaar stond De Hofwijck in de top tien, op een zesde plek. Het is een open en gastvrije instelling. De mond-tot-mondreclame doet zijn werk. De mooie entree met verschillende zitgelegenheden en warme kleuren nodigt uit om binnen te komen. De koffie staat klaar. De restaurantmedewerkers zijn afgelopen jaar geschoold in gastvrijheid en dat is te merken.

Met zorg en warme kleuren ingericht, netjes en goed onderhouden. Het beleid wordt steeds verder uitgerold: bij de les blijven en houden. Het management wil de puntjes op de i in zowel ambiance, maaltijden als gastvrij gedrag en de communicatie naar een hoger peil brengen.

Ielânen

Ielânen Zorggroep Plantein Sneek Verpleeghuis Ielânen biedt ook kleinschalig wonen. De medewerkers passen gastvrijheid aan aan de behoefte van de woongroepen en individuele bewoners. Eten kan op verschillende locaties en tijden. Eén keer per maand is er een stijlvol diner met pianomuziek. Het gebouw is ruim, licht en ziet er goed onderhouden uit.

De gangen en beschutte binnentuin zijn voor bewoners vrij en veilig toegankelijk. Bewoners krijgen desgewenst een tuintje om bij te houden. Familie van bewoners eten graag mee. Er is kinderopvang en zelfs een kinderboerderij op het terrein. Voor zover mogelijk gaan bewoners die dat kunnen en willen iedere dag naar buiten.

Malderburch Malden Dit zorgcentrum is een ontmoetingsplaats voor het hele dorp. Er wordt zeer veel aandacht geschonken aan klantvriendelijkheid. Gastvrijheid

Malderburch

Gastvrije Zorg | Gastvrijheidszorg met Sterren

De Miente

en bejegening worden regelmatig getoetst. Het eten is van een zeer goede kwaliteit en diversiteit en er wordt veel aandacht aan besteed. Niet voor niets won Malderburch in 2010 de Eten is Feest!

Award. Er is veel aandacht en zorg voor ambiance.

Aankleding met warme kleuren. Een prachtige binnentuin. Malderburch heeft goede contacten met de gemeente en besteedt er veel aandacht aan om mensen van buiten naar binnen te halen.

De directeur/bestuurder lobbyt in het hele dorp.

De Miente ZuidOostZorg Gorredijk De bewoners zijn heel tevreden over De Miente.

Het zorgcentrum heeft gastvrijheid hoog in het vaandel staan. Met de Cliënt Centraal Koffer komen de wensen van de cliënt boven tafel. Ook is er Het Driegesprek waarin de cliënt en zijn of haar familie op een rustige manier persoonlijke aandacht wordt geboden. Er wordt veel geïnvesteerd in opleidingen. Het eten wordt concernbreed elders bereid. In de keuken vindt verdere bereiding plaats. Hoewel het huis gedateerd is, wordt er alles aan gedaan om het tot een thuis te maken waar iedereen welkom is.

Padua De Wever Tilburg Padua is de winnaar van 2009; ook nu genomineerd. Sfeervol huis. Er komen veel

wijkbewoners naar Padua. Er heerst een echt thuisgevoel. Het woord nee kent men niet. Er zijn amper regels. De maaltijden worden à la minute bereid. Veel keuzemogelijkheid, ook qua componenten. In het restaurant is ook een ijsmachine die veel gebruikt wordt. Op veel plaatsen in huis hangen grote stadsfoto's.

Ruim honderd vrijwilligers, een uitgebreid activiteitenaanbod. Er heerst een aangename en rustige sfeer.

Sinselhof De Zorggroep Venlo Een klein overzichtelijk verzorgingshuis. Iedereen voelt zich welkom en de medewerkers proberen het iedereen naar de zin te maken. Veel bewoners komen voor de ochtendkoffie en de krant. Medewerkers zijn hartelijk, professioneel en kennen de bewoners door en door. Het eten en drinken is van uitstekende kwaliteit. De

Sinselhof

bewoners kunnen à la minute kiezen. Het interieur ziet er verzorgd uit: aangename kleuren, mooie wandversiering en verse bloemen op de tafeltjes. Verborgen verlangens is een project waarbij de wensen van de bewoners worden vervuld.

de bewoner centraal staat bij het afstemmen van de dagelijkse zaken, de zorg en dienstverlening. Medewerkers zijn lid van focusgroepen als presentatie hartelijke bejegening en familiebehandeling. Ontbijt wordt geserveerd op de eigen kamer of in de gezamenlijke woonkamer. Eens per maand kunnen bewoners met familie dineren. De kok bereidt dan een driegangendiner. In januari is de instelling begonnen met nieuwbouw, waarin iedereen een eigen kamer krijgt. Aromatherapie. Bevlogen management en betrokken cliëntenraad.

De Wiken ZuidOostZorg Drachten Algemene zorginstelling midden in een wijk.

Uitnodigende uitstraling. Zowel zorg- als buurtcentrum, waardoor veel verschillende mensen over de vloer komen. Gastvrijheid is een kernwaarde. De medewerkers hebben passie en betrokkenheid. Hulpmiddelen uit de Cliënt Centraal Koffer voor goede gesprekken.

Er wordt uitgegaan van de kracht van de bewoner. Eten wordt aangeleverd door een centrale concernkeuken. Bewoners zijn tevreden met de kwaliteit. Mooi hoge ontvangsthal. Veel activiteiten in groepsverband.

Waerthove Rivas Zorggroep Sliedrecht Waerthove werkt vanuit het Planetree-concept.

Mensgerichte zorg met als uitgangspunt dat

Padua

Waerthove

De Wiken

In de volgende editie van Gastvrije Zorg een overzicht van de genomineerden in de categorieën GZZ en Kleinschalig wonen.

Gastvrije Zorg • april 2012 11

Gastvrije Zorg | Gastvrijheidszorg met Sterren

Genomineerden ziekenhuizen ­Gastvrijheidszorg Award 2012

Albert Schweitzer Ziekenhuis

Albert Schweitzer ziekenhuis locatie Dordwijk Dordrecht Groot ziekenhuis met topklinische zorg en creatieve en gedurfde plannen om een kleinschalige sfeer te scheppen. Het ziekenhuis werkt samen met de TU om te onderzoeken waar de patiënten behoefte aan hebben, met als resultaat een aansprekend gastvrijheidsbeleid. Medewerkers zijn altijd bereid te helpen.

Patiënten kunnen opmerkingen noteren op groene en rode kaarten die overal liggen.

De cliëntenraad heeft een Gastvrijheidsprijs bedacht. Het eten en drinken is van prima kwaliteit. De nieuwbouw heeft een prettige ambiance en aangename kleuren. Er is nog wel een contrast met de poliklinieken in het oude gedeelte.

Amphia Ziekenhuis locatie Langendijk Breda Langendijk, een van de drie locaties van het Amphia Ziekenhuis, biedt langdurige en chronische zorg. Het ziekenhuis straalt efficiency en kwaliteit uit door bevlogenheid van het vak. Vorig jaar op de zevende plaats en ook

nu een nominatie. Het kernproject Ik ben er voor... loopt als een rode draad door het hele ziekenhuis en is overal merkbaar. De patiënt kan à la minute de warme maaltijd kiezen en er is ook een uitgebreide keuze bij de lunch en ontbijt. Er wordt door het hele ziekenhuis heen gewerkt aan een warmer welkom en dat werkt als een olievlek. De huiskamersfeer op de afdeling oncologie maakt indruk.

Elkerliek ziekenhuis Helmond In 2010 was het Elkerliek ziekenhuis winnaar van de Gastvrijheidszorg Award en nu opnieuw genomineerd. Een sfeervol ziekenhuis, sterk gemotiveerd en betrokken.

Maasziekenhuis Pantein

ziekenhuizen, waardoor er meer behandelmogelijkheden zijn. Er wordt gewerkt volgens de principes van Planetree. Patiënten kunnen via hun bedterminal de roomservice inschakelen en op elk gewenst moment van de dag zowel de warme als de broodmaaltijd uitgeserveerd krijgen. Zeer kindvriendelijk ziekenhuis met onder meer konijn Jopie die in de speelkamer van de kinderafdeling bivakkeert en speciale kinderprikafdeling Mees.

Sint Franciscus Gasthuis Rotterdam Elkerliek ziekenhuis

Het is naar eigen zeggen eigenwijs en heeft daarom alles in eigen beheer, van keuken en wasserij tot schoonmaakdienst. Een breed assortiment van gastvrijheidsdiensten zoals een golfwagen voor haal- en brengservice.

Prima eigen keuken. De zeer verzorgde en prettige inrichting biedt een vertrouwd en veilig gevoel. Veel aandacht voor het continu verbeteren van de dienstverlening; alle medewerkers, van hoog tot laag, worden hierbij betrokken.

Topklinisch ziekenhuis waar een warme en vriendelijke sfeer hangt. Vorig jaar behaalde het ziekenhuis de vijfde plaats in de top 10 van meest gastvrije ziekenhuizen. Het gasthuis heeft de ambitie zich te onderscheiden als hét klantvriendelijke ziekenhuis van de regio. Zeer betrokken en enthousiaste medewerkers. Zeer veel aandacht voor gastvrijheid. Er zijn bewust medewerkers met een hotelachtergrond in dienst genomen. De G van Gasthuis is groot gemaakt. Prachtig, nieuw restaurant in centrale hal met een uitgebreid en goed aanbod. Er is veel privacy

Maasziekenhuis Pantein Boxmeer

Amphia Ziekenhuis

12

Gastvrije Zorg • april 2012

Het Maasziekenhuis is een kleinschalig streekziekenhuis met laagdrempelige en vriendelijke uitstraling in een nieuw gebouw, in oktober 2011 in gebruik genomen. Er is een nauwe samenwerking met andere

Sint Franciscus Gasthuis

Gastvrije Zorg | Gastvrijheidszorg met Sterren

Slingeland Ziekenhuis

voor patiënten. Een ambianceplan is de basis bij verbouwingen en renovaties.

Slingeland Ziekenhuis Doetinchem Algemeen ziekenhuis met professionele behandelingen, een vriendelijke bejegening, korte wachttijden, goede voorzieningen en volledige informatie over de behandelingen.

Gastvrijheid moet een vanzelfsprekendheid zijn, vindt het ziekenhuis: gastvrijheid is geen concept, gastvrijheid is een mentaliteit. Alle medewerkers worden getraind in gastvrij denken en handelen. In de ziekenhuiskeuken wordt gekoppeld gekookt met verse producten. Het gebouw maakt een heldere indruk.

Door rekening te houden met principes van healing environment is er sprake van harmonie en voelt men zich er geborgen. Dierenweide tegenover de kinderafdeling.

Westfriesgasthuis Hoorn Algemeen ziekenhuis dat zich wil onderscheiden in patiëntveiligheid. Gastvrijheid is een belangrijk aandachtspunt en om dit kracht bij te zetten is gekozen voor het Planetree-concept.

Het koksteam verrast patiënten regelmatig met iets extra’s. Ook verzorgen zij kookworkshops voor patiënten die een bepaalde ziekte hebben. Er is veel aandacht voor ambiance. Warme kleuren, veel licht, groen en kunst. Gebruik van

Westfriesgasthuis

geuren in de centrale hal en de daarnaast gelegen toiletten. Het management stimuleert en ondersteunt en geeft medewerkers veel ruimte voor eigen ideeën. Hierbij is zichtbaar dat de ene afdeling verder is dan de andere.

Wilhelmina Ziekenhuis Assen Een middelgroot ziekenhuis met een uitnodigende entree. Het gebouw is ruim, open en licht. Accent op welkom en zich thuis voelen met zo goed mogelijke medische zorg. Het beleid is vertaald in het organisatiebrede Parelproject (mensgerichte zorg), waarvoor jaarlijks speerpunten worden bedacht. Dit jaar zijn posters ontwikkeld met gedragsregels.

Voedingsassistenten verstrekken de warme maaltijd. De patiënt kan ter plaatse een ruime

Wilhelmina Ziekenhuis Assen

keuze maken. Het ziekenhuis ziet er licht, schoon en netjes uit. In de gangen hangen schilderijen. Als het parkeerterrein vol is, zoekt de parkeerbeheerder toch een plaats.

Ziekenhuis Rivierenland

heeft het ziekenhuis de maaltijden in eigen beheer. Rivierenland wil meer gebruikmaken van leveranciers uit de streek. Een mooie, ruime en lichte omgeving met oog voor sfeer en kleur. De centrale hal is levendig door het restaurant en de mooie winkels. Ziekenhuis Rivierenland voelt niet als een ziekenhuis. De vriendelijkheid en de mooie omgeving geven een prettige uitstraling.

Ziekenhuis St Jansdal Harderwijk Ook de afgelopen jaren kreeg het St Jansdal een nominatie; vorig jaar werd een tweede plaats bereikt. Het is een algemeen, goed en toegankelijk ziekenhuis met veel oog voor een gastvrij onthaal. Vrijwilligers vangen bezoekers op. Voor de uitbouw van het gastvrijheidsbeleid naar de zorg is een uit de horeca afkomstige projectmanager aangesteld. De maaltijden komen uit de eigen keuken waar smaakvol wordt gekookt.

Lunchbuffet, sterrenmaaltijd bij verblijf van meer dan vier weken en voor kinderen pataten pannenkoekdag. De (nieuwe) centrale hal ziet er modern uit maar kan nog winnen aan praktisch nut. gastvrijezorg.nl

Ziekenhuis Rivierenland Tiel Een streekziekenhuis dat zich profileert als een mensenziekenhuis. Het afgelopen jaar is een verdieping gemaakt. Gastvrijheid is goed geworteld. Het belang dat aan gastvrijheid wordt gehecht, is overal terug te vinden. Sinds kort

Ziekenhuis St Jansdal

In de volgende editie van Gastvrije Zorg een overzicht van de genomineerden in de categorieën GZZ en Kleinschalig wonen.

Gastvrije Zorg • april 2012 13

Gastvrije Zorg | inspiratiedag

Gastvrijheid centraal op inspiratiedag Een dag vol bruikbare tips en waardvolle ideeën voor de praktijk. De Vakmedianet Inspiratiedag op donderdag 10 mei in Cinemec Ede is hét evenement voor iedere zorgprofessional die met gastvrijheid te maken heeft. Handvatten voor verbetering, workshops én Het Beste Menu van de Zorg met Pierre Wind; genoeg reden voor managers en medewerkers om zich nu in te schrijven voor een unieke belevenis.

Tijdens de Vakmedianet Inspiratiedag worden bezoekers meegenomen op een interactieve en leerzame ontdekkingsreis, waarna ze huiswaarts keren boordevol bruikbare informatie en inhoudelijke adviezen van bevlogen collega’s uit de

finale Met dvean

este Het ebn m zuorg! n a v de

zorgsector. Tijdens de hele dag is er in de foyer een informatiemarkt waar de deelnemende partners zich presenteren.

Ook worden de resultaten bekendgemaakt van een onderzoek dat uitgeverij B+B Vakmedianet op dit moment houdt onder zorginstellingen waarin vier thema’s de revue passeren: kwaliteit, smaakbeleving, maaltijdbeleving en wastemanagement.

Actuele thema’s Belangstellenden krijgen tijdens workshops best practices voorgeschoteld over de vier thema’s uit het onderzoek van Vakmedianet. Deze thema’s zijn geadopteerd door de deelnemende partners die de workshops op de inspiratiedag mogelijk maken. Schaap Holland faciliteert de workshop over de kwaliteit van de warme

Dit evenement wordt mede mogelijk gemaakt door:

14

Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | inspiratiedag

maaltijd, temp-rite maakt de workshop wastemanagement mogelijk, Unilever heeft gekozen voor smaakbeleving bij ouderen en de workshop over het creëren van de optimale maaltijdbeleving wordt gefaciliteerd door Distrivers. Tijdens elke workshop presenteert een zorginstelling een inspiratiecase en vertelt een deelnemer van de kookwedstrijd Het Beste Menu van de Zorg over de inspiratie achter het menu dat meedingt naar de hoofdprijs die dag. Wie geïnteresseerd is in de thema’s van de workshops kan zich het beste

Programma Vakmedianet Inspiratiedag 12:00-12:15 uur Ontvangst 12:15-12:40 uur Bereiding voorgerecht/informatiemarkt/lunch 12:40-12:45 uur Pierre Wind stuurt iedereen naar de workshops 12:45-13:30 uur 2 workshops (gelijktijdig) 13:30-14:00 uur Bereiding hoofdgerecht/informatiemarkt 14:00-14:45 uur 2 workshops (gelijktijdig) 14:45-15:15 uur Bereiding dessert/informatiemarkt 15:15-15:30 uur Presentatie onderzoeksresultaten

(B+B Vakmedianet) 15:30-16:00 uur Prijsuitreiking met champagne en borrelhapje

tijdig inschrijven om een plekje te kunnen

Thema’s van de workshops

bemachtigen, ook omdat bezoekers van-

Smaakbeleving bij ouderen

wege het strakke schema aan maximaal

Spreker: Thijs Geerdink, Hoofd Centrale Keuken Antonius Ziekenhuis Sneek Het is niet alleen belangrijk dat een maaltijd gezond is, het moet vooral ook lekker zijn. Doordat de smaakbeleving bij ouderen achteruitgaat is het belangrijk hier op in te spelen door de maaltijd op verschillende manieren aan te passen. Thijs Geerdink legt uit hoe hij dit binnen het Antonius Ziekenhuis in Sneek heeft geïmplementeerd en wat de effecten zijn. Hij maakt samen met SVH Meesterkok Frans Gerrits de vertaalslag naar de praktijk.

twee workshops kunnen deelnemen.

Kookwedstrijd Voor het eerst houdt Distrivers de finale van de kookwedstrijd Het Beste Menu van de Zorg tijdens de Vakmedianet Inspiratiedag. De presentatie van deze derde editie van de wedstrijd is weer in handen van de flamboyante tv-kok en kookboekenauteur Pierre Wind. De voorrondes met negen keukenteams uit de zorgsector zijn gehouden op de Campina Open Boerderijdag.

Van de negen keukenteams die zich hier presenteerden, mogen er drie door naar de finale op donderdag 10 mei tijdens de inspiratiedag in Ede. Daar presenteren ze een driegangenmenu met een inkoopbudget van maximaal 4 euro per persoon.

De winnaar gaat naar huis met 5000 euro, ter beschikking gesteld door Distrivers. Het beste dessert wordt beloond met de Gouden Dessertlepel en 1000 euro, beschikbaar gesteld door Campina.

Voor zorginstellingen die gastvrijheid hoog in het vaandel hebben staan maar altijd zoeken naar verbeterpunten, is de inspiratiedag een evenement dat niet gemist mag worden. Inschrijven voor deze inspirerende en enerverende dag kan nu via www.gastvrijezorg.nl/inspiratiedag. Wees er snel bij! gastvrijezorg.nl

Wastemanagement Een workshop over verantwoord ondernemen en de huidige maatschappelijke discussie over verduurzaming en verspilling. Welke handvatten kunnen wij bieden om de kosten van wastemanagement te reduceren?

Kwaliteit van de warme maaltijd De kwaliteit en beleving van de maaltijd is een belangrijke basis voor een plezierige dag in een zorginstelling. Het streven is om iedere dag een perfecte maaltijd te serveren. Wat is daarvoor nodig? Een kok die hier dagelijks mee te maken heeft en een deskundige op aardappelgebied vertellen hier alles over.

Optimale maaltijdbeleving Sprekers: Gerard Schoep, directeur stichting Zorgcentra ­Zuidwest-Drenthe, en Viola Mulder, eigenaar van Voilà voor interim-management, training en advies voor de zorg, retail en gastvrijheidsbranche.

Een prettige ambiance, een kwalitatief goed product en een toegewijde gastheer of gastvrouw zijn bepalend voor het creëren van de meest optimale maaltijdbeleving in de zorg. Twee experts geven tools om met gastvrijheid de optimale maaltijdbeleving compleet te maken.

Gastvrije Zorg • april 2012 15

Symposium Veilig voedsel 2012 Nieuwe Wetgeving en automatisering

Bent u benieuwd welke zaken veranderen in de nieuwe Hygiënecode 2013? Wilt u ook weten waar de VWA op gaat letten? En bent u benieuwd naar makkelijke ICT-oplossingen die u veel tijd en energie besparen?

Stichting Veiligvoedsel.nl organiseert speciaal voor facilitair managers, hoofden voeding, medewerkers restaurants en koks drie regionale symposia waarop u antwoord krijgt op deze vragen. Dus blijft u ook dit jaar goed op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en nieuwe wetgeving? Tot ziens op één van de drie symposia!

Programma: 12.30 uur

Ontvangst

14.45 - 15.15 uur Pauze

13.00 uur

Opening en woord van Welkom door G.J. Hemmers, Directeur Stichting Veiligvoedsel.nl

15.15 - 16.00 uur Nieuwe wetgeving voor zorginstellingen en aandachtspunten vanuit de VWA

13.15 - 14.00 uur De nieuwe hygiënecode 2013, Wat verandert er voor u? door ir. W.P. van der Vossen, kennisspecialist Voedselveiligheid & coördinator Hygienecode Voedingscentrum 14.00 - 14.45 uur Nut en noodzaak van Veiligvoedsel, de medewerkers centraal, door Prof. Dr. F. van Knapen, Universiteit Utrecht, IraS, Hoofd Divisie Veterinaire Volksgezondheid.

Prijs voor uw deelname: Indien u klant bent van Stichting Veiligvoedsel.nl betaalt u slechts € 95,- excl. 19 % BTW per deelnemer.

Indien u geen klant bent van Stichting Veiligvoedsel.nl betaalt u € 145,- excl. 19 % BTW per persoon.

16.00 - 16.30 uur HACCP, audits en automatisering, de toekomst dichtbij? door G.A. Hemmers MA, Manager KPMG Management Consulting 16.30 - 17.00 uur Feestelijke presentatie nieuwe IT-oplossing 17.00 - 17.30 uur Borrel en feestelijke afsluiting

Data: • 18 juni (Arnhem) • 19 juni (Woerden) • 26 juni (Zuidlaren)

Ja, ik ben graag op de hoogte van de nieuwe wetgeving en makkelijke HACCP-oplossingen en schrijf me in voor: 18 juni (Arnhem) Naam organisatie:

19 juni (Woerden)

26 juni (Zuidlaren) Naam + Functie deelnemer 1:

Adres organisatie: Naam + Functie deelnemer 2: Postcode: Naam + Functie deelnemer 3: Plaats:

Fax dit formulier naar 050-3119864 of schrijf u in op www.veiligvoedsel.nl

Gastvrije Zorg | thema RECREATIE

Even er tussenuit

Beleving en plezier 100% gezond

Vakantie vieren aan de Spaanse Costa Blanca.

[ door Carolien Meijer ]

Even op vakantie, ook als je in een zorgcentrum woont. De ­bewoners van de Frankelandgroep in Schiedam hebben de keuze uit twee vakantievilla’s: een aan de Costa Blanca en een in eigen land, in Rockanje. Van de vakantiewoning van ­Proteion Sterrebosch in Thorn kunnen vakantiegangers uit het hele land gebruikmaken. Met alle zorg die ze nodig hebben.

Gastvrije Zorg • april i 2012 17

Gastvrije Zorg | thema RECREATIE

woning varieert van 80 tot 125 euro per nacht. Misschien niet echt goedkoop, maar volgens Tieleman is het tarief marktconform. “Zelfs iets beneden de prijzen die gehanteerd worden in de bekende vakantieparken. Het is natuurlijk het voordeligste als je met vier personen bent.”

Voor de financiering van de woning heeft Proteion partners en sponsoren gezocht en gevonden: de gemeente Maasgouw, VVV Midden Limburg, Kersten Intra Care, Ratax Taxi Centrale Vakantiewoning

(voor de uitstapjes met rolstoelvervoer),

van Proteion

Medeco en Wonen Roer en Maas. Bui-

­Sterrebosch.

ten het vakantieseizoen, van oktober tot april, is de vakantiewoning beschikbaar

18

De vakantiewoning van Proteion Ster-

AWBZ-indicatie geen kosten in reke-

voor respijtzorg aan inwoners van de

rebosch is vorig jaar januari geopend.

ning gebracht voor de geleverde zorg.

gemeente Maasgouw. Mantelzorgers

De woning, naast het zorgcentrum

Tieleman: “De indicatie loopt tijdens de

kunnen hun taken zo even uit handen

en vlakbij het centrum van Thorn, is

vakantie gewoon door. Wij maken met

geven.

speciaal ingericht voor mensen met een

de zorgaanbieder van onze gasten af-

zorgvraag. Zo is er een aparte slaapka-

spraken om de zorg over te nemen. De

Vakantie in Spanje

mer op de begane grond en wordt van-

gasten en hun begeleiders hoeven daar

De vakantievilla’s van de Frankeland-

uit Sterrebosch alle noodzakelijke zorg

niets voor te doen of voor te betalen.

groep bestaan al wat langer en bewoners

geboden. “Qua zorgzwaarte is eigenlijk

De zorg wordt dus gewoon vanuit de

en 55-plussers uit de regio weten deze

alles mogelijk”, vertelt managementas-

indicatie bekostigd.”

goed te vinden. Villa de Pastorie in de

sistente Marjolijn Tieleman van Pro-

Na een aarzelend begin groeit de

badplaats Rockanje is vrijwel altijd vol-

teion Sterrebosch. “Mensen met allerlei

belangstelling voor de vakantiewoning.

geboekt. In La Sorpresa (De Verrassing),

soorten zorgvragen en beperkingen zijn

“We hebben het eerste jaar nog niet zo

de villa in het Spaanse dorp Benissa, is

welkom. Vooraf maken we afspraken

veel boekingen gehad”, vervolgt Tiele-

het alleen in de decembermaand wat

over de gewenste zorg en services. We

man. “Er zijn enkele gasten geweest, die

rustiger. “Vanwege de feestdagen blijven

proberen zo optimaal mogelijk aan de

met veel plezier in de woning heb-

de meeste mensen dan liever thuis”,

wensen en behoeftes van onze gas-

ben vertoefd, zo blijkt uit de ingevulde

zegt Hennie van der Gaag, coördinator

ten te voldoen. De zorg in de woning

enquêteformulieren. Een echtpaar dat

welzijn. Een vakantie in Rockanje is ge-

wordt geleverd door het thuiszorgteam

vorig jaar een weekendje had geboekt,

schikt voor minder validen, voor Spanje

dat verbonden is aan Sterrebosch. Ook

is het zelfs zo goed bevallen dat ze dit

moeten de gasten wel enigszins mobiel

alarmering met zorgopvolging zit in

voorjaar terugkomen. Er is in 2011 op

zijn. De villa, van oorsprong een oude

het dienstenpakket.” De gasten kunnen

verschillende manieren aan PR gedaan

wijnboerderij, ligt tegen een berg met

tegen gereduceerd tarief in het Da Vita

en we verwachten dat de woning dit

uitzicht op de Middellandse Zee.

restaurant van Sterrebosch eten maar

jaar vaker wordt geboekt.” De charme

Overigens wordt de vakantiegangers

ook zelf koken. De in hoogte verstelbare

van Thorn, dat het witte stadje wordt

zoveel mogelijk uit handen genomen.

keuken is gemakkelijk te gebruiken voor

genoemd vanwege de witte huizen in

De voorbereiding vooraf is grondig.

mensen in een rolstoel. Er is zelfs een

het centrum, is immers aantrekkelijk,

Van der Gaag verzorgt de algehele

boodschappenservice mogelijk, waar-

evenals de afspraken die Sterrebosch

informatie, de kennismakingsbijeen-

voor afspraken met een lokale super-

heeft gemaakt met onder meer een

komsten, de vliegtickets, het inchecken

markt zijn gemaakt.

rolstoeltaxibedrijf, zodat tegen geredu-

en de transfers naar Rotterdam The

ceerd tarief uitstapjes kunnen worden

Hague Airport en ter plekke zorgen

Geen zorgkosten

gemaakt.In de vakantiewoning is plaats

vrijwilligers dat alles als een zonne-

Er worden voor mensen met een

voor vier personen. De huurprijs voor de

tje loopt. Op kosten van Frankeland

Gastvrije Zorg • april 2012

blijvende vriendschappen aan over.

Frankeland biedt bewoners jaarlijks drie dagen gratis verblijf in Rockanje aan en vraagt een bijdrage voor de vakantie in Spanje: het ticket van gemiddeld 250 euro en voor de slaapkamer 29 tot 39 euro per persoon per nacht. Aan zakgeld is 10 tot 15 euro per dag nodig.

Heel schappelijke prijzen, vindt Van der Gaag. Voor de Frankelandgroep zijn de vakantievilla’s belangrijk. “we willen dat onze bewoners zo lang mogelijk zo plezierig mogelijk leven”, zegt directeur beheer Ben de Koning. “Als mensen het naar hun zin hebben, dan heb je je geld goed besteed. Ook andere zorginstellingen kunnen hun bewokrijgen de gasten bij aankomst een

koken desgewenst vier tot vijf avon-

ners een mooie vakantie bieden. Zo’n

welkomstdrankje, een hapje en een

den in de week. “we scoorden in het

vakantie in Spanje valt op. men ziet het

warme maaltijd. De vrijwilligers gaan

vorige seizoen een 9,9, beter kan bijna

als spectaculair, maar op een exploitatie

mee boodschappen doen, verzorgen

niet”, aldus Van der Gaag. De vele al-

van miljoenen zijn de kosten een te

de vele excursiemogelijkheden en

leenstaanden die meegaan, houden er

verwaarlozen druppel.” gastvrijezorg.nl

Het nieuwe assortiment Impact® poetsdoeken is ontwikkeld om u te helpen om uw dagelijkse poetstaken efficiënter en doeltreffender uit te voeren. De producten zijn goedgekeurd voor direct contact met levensmiddelen en zijn uitvoerig getest om te garanderen dat ze aan de strengste kwaliteitsnormen voldoen.

Belangrijkste voordelen in vergelijking met gelijkwaardige producten van de concurrentie*:

75% meer absorberend per doek • 62% dikker • 100% natuurvezels •

* bron: interne metingen conform de normen NF-EN-ISO-12625-8 en NF-EN-ISO-12625-3. In vergelijking met gelijkwaardige producten van de concurrentie.

Nieuw Impact® Performance 170

Duurzame nonwoven poetsdoeken voor dagelijks gebruik

www.lotusprofessional.eu

©2012 Georgia-Pacific. Alle rechten voorbehouden.

Meer informatie over onze producten kunt u vinden op www.lotusprofessional.eu

170

gastvrije Zorg | kookwedstrijd

senior Chef 2012 Het winnende

het winnende recept:

dessert.

PaP mi rezienen (rozijnenPaP/-PUdding) ingrEDiĂŤnTEn (6 PErSOnEn) - 1 lt. biologische volle melk - 65 gr. custard - rozijnen naar wens - 70 gr. suiker - 10 gr. vanillesuiker

Een primeur in het Zeeuwse zorgcentrum Cleijenborch. Daar werd onlangs de allereerste Senior Chef kookwedstrijd van Nederland gehouden. Onder enorme belangstelling van medebewoners, familie en de lokale media gingen vijf teams van ieder twee bewoners met elkaar de strijd aan om het beste dessert tevoorschijn te toveren. Na uitvoerig beraad van een vakjury, met onder anderen meesterkok Sjaak jobse, en stemmen van het publiek ging team Saar & Toos aan de haal met de Gouden Paplepel. Hun Pap mi rezienen werd alom geprezen om de authentieke smaak.

De vakjury in beraad.

20 Gastvrije Zorg • april 2012

BEnODigDHEDEn - Puddingvorm en/of -vormpjes + schaal om te storten - Pan - Bolzeef - Schaal (om te wellen) - Kookstelletje - Garde - Soeplepel - Spatel VOOrBErEiDing - rozijnen dag van tevoren wellen.

BErEiDing - rozijnen in welwater kort aan de kook brengen met schepje suiker en daarna in bolzeef koud spoelen met water en uit laten lekken.

- Driekwart van de melk aan de kook brengen en laag zetten.

- Custard met de overige koude melk gladroeren.

- Hete melk al roerende met garde afbinden met de custard.

- Op smaak brengen met de suiker en vanillesuiker.

- rozijnen toevoegen, even tegen de kook brengen en in de met koud water bevochtigde vorm of vormpjes gieten.

- Bestrooien met suiker en afgedekt in de koeling laten opstijven.

PrESEnTaTiE - Pudding storten op schaal en naar wens garneren met slagroom en bijvoorbeeld chocoladeblaadjes.

Gastvrije Zorg | thema RECREATIE

Interactief kunstproject

Buiten komt voorbij ­prikkelt de verbeelding

[ door Aida Jaber ]

Zorgcentrum Eldenstaete in Arnhem heeft een bijzonder interactief kunstproject voor zijn bewoners met dementie. Op twee plekken kunnen zij op omafietsen stappen en zodra ze beginnen te trappen, loopt de panoramafilm én speelt de muziek. In de film komen in een weidelandschap allerlei mensen voorbij gelopen. Vandaar ook de naam van het project Buiten komt voorbij, waarmee de bewoners niet alleen bewegen, maar ook mentaal worden uitgedaagd.

Gastvrije Zorg • april i 2012 21

Gastvrije Zorg | thema RECREATIE

Bedenkers Carien Poissonnier en Job van

Poissonnier en Van Nuenen. Ze gingen uit

Carien Poisson-

Nuenen hebben lang aan hun interactieve

van een ingesleten beweging en kwamen

nier en Job van

kunstproject Buiten komt voorbij gewerkt,

in eerste instantie uit op een schommel.

Nuenen maakten

voordat het bij zorgcentrum Eldenstaete

“Als een bewoner op de schommel ging

een eigen kunst-

in Arnhem kon worden geïnstalleerd.

zitten ging er op een projectie tegelijkertijd

object waarbij

Onlangs werd het officieel in gebruik

een kind uit de buurt meeschommelen.

mentale en

genomen met een feestje.

Op die manier kun je de wijk bij het huis

fysieke beweging

Carien Poissonnier van vrouwopdeveran-

betrekken. Het was zo leuk om te zien wat

centraal staat.

da heeft in die hoedanigheid verschillende

die schommel teweeg bracht. Zo ging

(kunst)projecten met een maatschap-

een vrouw op de proefopstelling zitten, ze

pelijke sociale inslag op haar naam staan,

gooide automatisch haar voeten om-

film te lopen, gaat de muziek spelen en zie

zoals de buurtbanken. “Ik ben geïnteres-

hoog en ging zingen. Het was een mooi

je steeds mensen voorbij komen. “Het is

seerd in mensen en dit project in Elden-

instrument, maar we hadden er helaas niet

technisch best heel vernuftig wat we hier

staete gaat over mensen. Dat is wat het zo

voldoende ruimte voor.”

hebben”, stellen de bedenkers. In het beeld

boeiend maakt.” Ze werkt al jaren samen

Door gesprekken met de fysiotherapeu-

is heel veel werk gestoken. Van Nuenen:

met editor en effecten-maker Job van

ten leidde de schommelopstelling tot

“Bij het beeld is het belangrijk om te weten

Nuenen. “Eigenlijk komt het er op neer dat

de huidige fietsopstelling. “Ook fietsen is

wat voor dementerenden leuk is om naar

ik gekke dingen bedenk en Job ze maakt”,

voor de meeste mensen een ingesleten

te kijken. We hebben alles steeds vanuit

legt Poissonnier uit.

beweging, die gemakkelijk opgepakt kan

één standpunt gefilmd. De achtergrond is een landschap hier in de buurt, zodat het

hometrainers en we moesten er

voor bewoners herkenbaar is. Dat hebben

bij deze doelgroep met dementie

we in alle jaargetijden op film vastgelegd.

rekening mee houden dat ze

De programmering staat zo ingesteld dat

niet te veel, maar juist gerichte

de achtergrond steeds op een bepaalde

prikkels krijgen.”

datum verandert. Zo is het vanaf 1 maart

Inmiddels staan er twee opstel-

hier lente geworden.” Bij die jaargetijden

lingen bij Eldenstaete. Die be-

hoort ook weer passend geluid gemaakt

staan uit twee omafietsen – die

door componist Pierre Estourgie.

spreken namelijk tot de verbeel-

Voor het beeld zijn 250 filmpjes van men-

ding – met een lage instap. De

sen gemaakt, die tijdens het fietsen voorbij

fietsen staan op een verhoging

komen lopen. “Je kunt het zo gek niet

en zijn verankerd. Onder het

bedenken of het komt voorbij. Een vrouw

podium zit allerlei apparatuur die

in een trouwjurk, een violiste die gaat zitten

In 2007 kregen ze het verzoek van zorg-

in verbinding staat met een panorama-

spelen, de harmonie, een vrouw met kin-

stichting Pleyade om iets te bedenken

beeldscherm van 4 meter bij 1.20 meter dat

derwagen, bouwvakkers met een koelbox,

voor de nieuwbouw van Eldenstaete. De

voor de fietsen hangt. Het scherm loopt

een kind op een paard. Alle figuranten zijn

opdracht luidde: een kunstobject waar

hol, waardoor je gericht kunt focussen.

mensen die op de een of andere manier

ontmoeten centraal staat. Drie jaar waren

Als iemand begint te fietsen, begint de

verbonden zijn aan het zorgcentrum.

ze bezig met bedenken, onderzoeken en praten totdat het uiteindelijk was uitgekristalliseerd. “We wisten al vrij snel dat het iets moest zijn waar lang van genoten kan worden en daarbij moest mentale en fysieke beweging centraal staan. Daarna zijn we onderzoek gaan doen binnen de organisatie en hebben we iedereen bevraagd over ons concept. Omdat de doelgroep zelf moeilijk te bevragen is hebben we proefinstallaties gemaakt waarmee we van hot naar her sleepten”, vertellen

22

worden. We zijn begonnen op

Gastvrije Zorg • april 2012

Samen maken ze een bonte verzameling

worden of het kan een herinnering

keer als ik buiten voorbij zie komen, word

en absurde situaties.”

oproepen. Het prikkelt de verbeelding

ik er zelf blij van”, aldus Poissonnier. Wel

Voor de bedenkers was het vooral be-

en kan de kijkers uitdagen om dingen te

hebben de twee in de planning om elk jaar

langrijk iets te ontwikkelen wat ook echt

vertellen, waar je anders niet zo snel achter

een opnamedag te organiseren om (extra)

gebruikt wordt. “Het moest dus inbedden

komt. We hebben zelfs bewoners zien

nieuwe filmpjes met mensen te maken.

in de organisatie, want deze doelgroep zal

zwaaien naar mensen op het beeld. Erg

Dat moet het levendig houden.

niet uit zichzelf op de fiets stappen. Daar-

mooi”, vindt Poissonnier. “Uit de reactie

Carien Poissonnier en Job van Nuenen

om waren we heel blij met de enthousiaste

van begeleiders maken we op dat de be-

zouden het liefst zien dat hun project

club die we hier troffen. Wij hebben een

woners die op de fiets stappen niet alleen

Buiten komt voorbij overal in het land bij

manier van werken die sociaal is en de

rustiger worden en in sommige gevallen

zorgcentra kan worden neergezet. Zeven

verbinding aangaat met diverse discipli-

wat gewicht verliezen, maar ook leren ze

instellingen hebben al interesse getoond.

nes.” Job van Nuenen kan via een logboek

door de gesprekken tijdens het fietsen de

De bedenkers stippelen momenteel een

precies zien hoeveel gefietst wordt. Zo

mensen beter kennen. Dat het gesprekken

werkwijze om Buiten komt voorbij op

weet hij dat er sinds de start van Buiten

teweeg brengt, hadden we alleen maar

maat aan te kunnen bieden. gastvrijezorg.nl

komt voorbij tot aan Praag gefietst is.

durven hopen. Het werkt dus echt. Dat is

De bewoners worden niet alleen fysiek

fantastisch.”

Buiten komt voorbij is ontwikkeld

uitgedaagd om te bewegen, mentaal

Voor Poissonnier en Van Nuenen is hier-

in opdracht van stichting Pleyade

gebeurt er ook iets. “De mensen die voorbij

mee, op wat kleine technische aanpassin-

en heeft vorig jaar de Best Practice

komen in de film bieden een rijk scala aan

gen en verfijningen na, het kunstproject in

Stimuleringsprijs van het NUZO ge-

associaties. Er kan een verhaal bij bedacht

Arnhem klaar. “Wij zijn dik tevreden. Elke

wonnen. www.buitenkomtvoorbij.nl

Voortaan wordt lunchen leuker dan ooit, want elke Kips portieverpakking heeft vanaf 1 april elke dag een originele grap, wetenswaardigheid of oneliner voor je in petto. Scan de QR code op de verpakking met je smartphone en je krijgt ‘m direct op je scherm, heel eenvoudig. Hou de verpakking dus in de gaten, voor nóg meer lunchplezier!

Zwanenberg Food Group • Twentepoort Oost 5 • NL - 7609 RG Almelo • T +31 (0)546 - 54 70 00 • F +31 (0)546 - 87 12 85 • E foodservice@zwanenberg.nl • I www.zwanenbergfoodservice.nl

Gastvrije Zorg | CONCEPT

In Topaz-Vlietwijk staat ontmoeten centraal [ door Carolien Meijer ]

In de Topaz-locatie Vlietwijk in Voorschoten is alles nieuw. Het concept van kleinschalig wonen, een fraai zorghotel en een gastvrij dienstencentrum met een wijkgericht restaurant. Er is van traditioneel zorgen overgestapt naar een concept dat is aangepast aan deze tijd. Ook de voedingsmedewerkers krijgen met een andere manier van werken te maken.

Ze leren inkopen, serveren en à la minute koken. Een gastvrijheidstraining moet van koks en restaurantmedewerkers gastheren en -vrouwen maken.

In mei is de officiële opening van ver-

jaren zestig, met een gesloten PG afde-

kunnen vrijuit door het gehele gebouw

pleeghuis Topaz-Vlietwijk in Voorscho-

ling, maar in een van de tien groepswo-

lopen. Een polsbandje verhindert dat ze

ten maar de bewoners van 't Hofflants

ningen.

naar buiten gaan. Naast de woongroe-

Huys zijn eind vorig jaar al verhuisd. De

Op de groep wordt met elkaar gekookt

pen zijn er 21 zorgwoningen met zorg

63 ouderen met dementie wonen niet

en gegeten en worden allerlei activi-

aan huis en is er een zorghotel met 8

langer in een traditioneel huis, uit de

teiten georganiseerd. De bewoners

kamers met domotica, voor mensen die

24 Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | CONCEPT

tijdelijk niet thuis kunnen wonen, na een

energie; tevreden is hij nog lang niet.

van de buurtbewoners, de zorghotel-

ziekenhuisopname moeten revalideren

“De medewerkers zijn niet opgeleid voor

gasten en de mensen uit de zorgwo-

of wiens mantelzorger op vakantie is.

deze nieuwe taken”, zegt hij. “Ze hebben

ningen. Door de vele activiteiten in het

een koksdiploma, jarenlang achter de

dienstencentrum wordt bijna vanzelf

Dienstencentrum

coulissen gewerkt. De basistechnieken

een klantenkring gevormd. Gasten van

In Topaz-Vlietwijk is een wijkgericht

uit de horeca ontbreken. Ze oefenen nog

het Ontmoetingscentrum Dementie,

dienstencentrum met haal- en breng-

steeds met het dragen van drie borden

mensen die gebruikmaken van dagbe-

diensten. Bewoners en buurtbewoners

tegelijk, moeten nog inzicht krijgen in

handeling, lunchen in het restaurant.

kunnen elkaar daar ontmoeten. Er is een

efficiënt werken: niet met lege handen

“Dat zit in het pakket, dus dat zijn geen

stamtafel in de hal om de krant te lezen

terug naar de keuken maar even wat

inkomsten voor ons”, zegt Dol. “Maar

en een praatje aan te knopen, een res-

vuile borden meenemen. Ze moeten

daardoor begint de loop er wel al een

taurant, een winkel, een kapper, dagbe-

ook nog ervaring opdoen met het bie-

beetje in te komen. En we organiseren

handeling, fysio- en ergotherapie. Voor

den van beleving, zoals het geven van

van alles, waar ook buurtbewoners ge-

zowel bewoners als wijkbewoners zijn

een toelichting op de maaltijd. We zitten

lukkig belangstelling voor hebben.”

er allerlei activiteiten en voorzieningen,

midden in de metamorfose van kok tot

Ze is trots op het sfeervolle restaurant

zoals Bewegen voor Ouderen, bingo, het

gastheer. Daar trainen we ze in. Maar het

dat ze zelf, met hulp van adviseur Stan

Ontmoetingscentrum Dementie en de

is echt nog niet naar mijn zin.”

van Kempen, heeft ingericht: modern

Stamtafel 55+.

Ook de restaurantmedewerkers zijn er

met een knipoog naar het verleden. De

“Onze kernwaarden zijn welkom, gastvrij

nog niet, aldus Zuurbier. Hij wijst op de

ambiance moet de gasten verleiden om

en origineel”, zegt hoofd van het dien-

koffiemelkranden in het kannetje op

in het restaurant te komen eten, naast

stencentrum Marja Dol. “Dat willen we

tafel. “Niet terugvallen in oude gewoon-

een aantrekkelijk aanbod van producten.

gestalte geven.” In het oude huis is ze al

tes, daar moet ik op blijven hameren. En

Dol benadrukt dat het restaurant niet een

begonnen de recreatiezaal om te zetten

ook het buffet is niet altijd representatief.

op een is te vergelijken met een hore-

tot restaurant. Met kleine stapjes zijn

Kijk, dat afvalemmertje, dat hoort daar

cagelegenheid. “We willen een wijkres-

allerlei veranderingen doorgevoerd. “De

niet te staan.”

taurant zijn met een commercieel tintje.

bewoners kregen de maaltijd niet meer

In mijn businesscase staat dat we geen

in een keer op een blad voor hun neus

In de picture

winstbejag nastreven maar we moeten

gezet; we serveerden de drie gangen

Nu het concept er eenmaal staat, is het

de zaak wel draaiende houden.” Binnen

van het menu achter elkaar en zijn ook

zaak het buurtrestaurant in de picture te

Topaz is Vlietwijk de eerste locatie met

gestart met het serveren van het ontbijt

krijgen. De bewoners op de kleinscha-

dit gastvrijheidsconcept. In de toekomst

in het restaurant. Het was echt oefenen

lige woonvormen eten voornamelijk op

vernieuwen ook andere Topaz-locaties.

om het in het nieuwe gebouw meteen

de groep, dus de klandizie moet komen

gastvrijezorg.nl

goed aan te kunnen pakken. En in dat oefenstadium zitten we nog steeds. Het heeft allemaal veel tijd nodig, de medewerkers moeten nog groeien in hun nieuwe, horecagerichte taak.”

Om een en ander in goede banen te leiden, is Peter Zuurbier ingehuurd. Hij heeft als chef-kok in gerenommeerde horecazaken en in instellingskeukens gewerkt en is nu eigenaar van trainingsbureau Kookzorg, onderdeel van Dezuur B.V. Voor Topaz Vlietwijk heeft hij een bedrijfsplan uitgewerkt voor een

Consulent Peter

laagdrempelige brasserie, ook gericht op

Zuurbier en

de vele ouderen in de wijk. Hij omschrijft

hoofd diensten-

het als elke dag vers koken, eerlijke

centrum Marja

voeding tegen een redelijke prijs. In het

Dol: we zitten

operationeel maken van het restaurant,

nog steeds in het

de winkel en de keuken steekt hij veel

oefenstadium.

Gastvrije Zorg • april 2012 25

Gastvrije Zorg | CONGRES VOEDINGSASSISTENTEN

Elke dag de mooiste dag Meer dan duizend voedingsassistenten waren onlangs bijeen op het Gastvrijheidscongres van de VHVG in Ede. De vooral vrouwelijke zorgmedewerkers konden er luisteren naar diverse sprekers die ingingen op het thema gastvrijheid. [ Tekst en fotografie Annet van den Berg ]

Voedingsassistent, roomservicemede­

mond Nolte reden om te concluderen

liggen voor gastvrijheidsmedewerkers

werker, gastvrouw en Hospitality-­

dat er echt behoefte is aan een congres

in ziekenhuizen en instellingen. “Uw

assistent. Deze en nog veel meer be­na-

voor deze doelgroep. “En we hebben

rol is veel groter dan alleen voeding.

­mingen zijn van toepassing op de vooral

natuurlijk gewoon veel te weinig voor

U bent de link met thuis.” De voe-

vrouwelijke medewerkers die in zie-

jullie georganiseerd.”

dingsassistenten weten heel goed wat

kenhuis en zorginstelling de patiënt of

gastvrijheid is toen Erik Driessen hun

bewoner van eten en drinken voorzien.

Platform

daar naar vroeg. Voelen dat je welkom

In de loop der jaren is hun rol veel groter

De VHVG wil een platform bieden aan

bent, vriendelijkheid, complimentjes,

geworden. Gastvrijheid. Dat is hun pro-

de voedingsassistenten en het mogelijk

een glimlach op je gezicht en humor.

fessie vandaag de dag.

maken dat zij ervaringen uitwisselen

En vooral aandacht, aandacht en nog

Honderden voedingsassistenten waren

met elders werkende collega’s. De gast-

eens aandacht. Daar draait het volgens

onlangs bijeen in Cinemec in Ede op het

vrijheidsmedewerkers kregen tijdens het

Driessen echt om. “En aandacht bete-

eerste grote congres dat de Vereniging

event veel informatie voorgeschoteld op

kent dat je vragen stelt.”

voor Food & Hospitality Management

een aantrekkelijke manier. Onderzoeker,

“Wie heeft een smartfone?”, vroeg

(VHVG) speciaal voor hen hield. De hoge

trainer en consultant Erik Driessen ging

Driessen het publiek. Het antwoord ja

opkomst is voor VHVG-voorzitter Ray-

bijvoorbeeld in op de kansen die er

of nee gaven de congresdeelnemers

26 Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | CONGRES VOEDINGSASSISTENTEN

door een ballon in een bepaalde kleur

u proeven. U moet echt weten waar het

de lucht te houden. Ongeveer een op de

over gaat.” De couscous moet niet alleen

vijf is in het bezit van Blackberry, iPhone

worden uitgedeeld. “Het is steeds hipper

of een toestel met Android-besturings-

om te vertellen dat de sla uit de kas van

systeem. “Dat wordt steeds belangrijker,

boer Jan komt en het brood van bakker

want op elke voedingskar staat over

Kees.” De medewerkers werd voorgehou-

een paar jaar een tablet.” Met de ballon-

den dat eten een feest moet zijn. “U bent

nen in wit, oranje en groen gaven de

echt het moment van de dag waar ie-

voedingsassistenten het antwoord op

dereen naar uitkijkt. Uw missie moet zijn

talloze vragen. Zo geven de meesten

om iemand die misschien wel niet meer

hun werk een dikke voldoende, zijn ze

zo lang te leven heeft de mooiste dag te

Diverse producten waren te proeven

minder tevreden over hun salaris en

geven uit zijn leven. Elke dag opnieuw.”

tijdens de informatiemarkt.

opvallend veel medewerkers zijn al heel

gastvrijezorg.nl

lang actief als voedingsassistent.

Informatiemarkt

24/7

Een zeer druk bezochte informatie-

Driessen hield zijn gehoor voor dat ze

markt was onderdeel van het Gast-

over een aantal jaren 24/7 beschikbaar

vrijheidscongres voor voedingsas-

moeten zijn. “U gaat straks 24 uur per dag

sistenten. Diverse leveranciers lieten

werken. Elke seconde van de dag is er een maaltijd beschikbaar.” Ook multiculti

de voedingsassistenten onder meer kennismaken met nieuwe producten

wordt steeds gewoner. “Ik denk dat hier

en ontwikkelingen. De informatie

al zeker vijftien nationaliteiten in de zaal

werd gretig in ontvangst genomen.

zitten. Straks vraagt u: welke cultuur wilt

Al jaren werken we met passie en plezier voor de instellingen, horeca en de catering. We vinden het belangrijk dat bewoners en patiënten in de instellingen verantwoorde en (h)eerlijke producten kunnen eten.

Kijk voor meer voorjaarssuggesties op onze website of neem contact op met een van onze vestigingen.

AR WINoNspA itality Food H

Business

Hoender Tandoori Art. nr. 1455

Boerenkip Art. nr. 91592

Awards

2011

Lente Rolletje Art. nr. 6190

Brinkhorst Ede 0318 - 57 36 00 • Hollands Wildhuis 0499 - 37 57 31 • Van Leeuwen 079 - 361 40 04 • www.wggroep.nl Gastvrije Zorg • april 2012 25

Gastvrije Zorg | Project Lekker Betrokken!

Duurzaamheid is noodzaak [ door Phyllis den Brok ]

Lekker Betrokken! is een project dat als doelstelling heeft het verduurzamen van de zorgsector op de gebieden product, proces en mens. Het ultieme eindresultaat zou aan het einde van het drie jaar durende project moeten zijn dat zorginstellingen als vanzelfsprekend bij elke beslissing duurzaamheid de leidraad laten zijn. Op het Nationaal Congres Gastvrijheidszorg op 7 juni in Cinemec in Ede wordt de aftrap gegeven. Projectleider Phyllis den Brok legt uit.

28

Gastvrije Zorg • April 2012

Ook de zorgsector ontkomt er niet aan: Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen moet een structureel onderdeel worden van visie en bedrijfsproces. Voor behoud van een leefbare en goed-functionerde samenleving op zowel economisch vlak, het milieu als het aspect mensen, is het ook voor de zorgsector

Gastvrije Zorg | Project Lekker Betrokken!

noodzakelijk om op deze gebieden ver-

eten en drinken te betrekken.

antwoordelijkheid te nemen.

Het doel is dat binnen instellingen

Gezien de sociaal-maatschappelijke

een discussie op gang komt hoe zij

functie die de zorgsector heeft, zou

duurzaamheid in hun eigen dagelijkse

maatschappelijk verantwoord onderne-

praktijk structureel kunnen vormge-

men een vanzelfsprekendheid moeten

ven, waarbij recht wordt gedaan aan de

zijn, omdat het thema de sector past als

eigenheid van de instelling. Deze interne

een op maat gemaakte jas. In de praktijk

discussie moet daarbij uiteindelijk niet

blijkt echter dat veel zorginstellingen het

alleen worden gevoerd binnen de voe-

nog erg lastig vinden duurzaamheid toe

dingsdienst, maar met alle schakels bin-

commerciële partijen. Om dat in het pro-

te passen in hun werkprocessen, hoewel

nen de zorginstelling zoals verzorgen-

ject Lekker Betrokken! te kunnen berei-

het helder is dat duurzaamheid wat

den, artsen, inkoop, Raad van Bestuur,

ken is er voor gekozen op een breed vlak

oplevert in kosten en positieve profilering.

cliënten, Raad van toezicht, vrijwilligers

partners bij dit project te betrekken om

Duidelijk is in ieder geval dat in de nabije

en mantelzorg.

op al deze terreinen invloed te kunnen

toekomst (toekomstige) klanten zorgin-

Daarnaast moet ook samenwerking

uitoefenen en veranderingen te kunnen

stellingen hier steeds meer op afrekenen

gezocht worden met partijen buiten de

bewerkstelligen.

en duurzaamheid als een vanzelfspre-

muren van de zorginstellingen, zoals

Lekker Betrokken! bevat diverse deel-

kendheid verwachten.

overheden, belangenorganisaties, lokale

projecten van de deelnemende partners

Het project Lekker Betrokken! – waarvoor

partijen, vakverenigingen, onderwijs en

uit te voeren in samenwerking met de geïnteresseerde zorginstellingen. Elke

tijdens het Nationaal Congres Gast-

zorginstelling kan via zo’n deelproject

vrijheidszorg 2012 op 7 juni in Ede het startsein wordt gegeven – wil diverse zorginstellingen concreet ondersteunen op het gebied van duurzaamheid en hen helpen dit op de diverse onderwerpen structureel inhoud te geven. Vertrekpunt is het brede gebied van eten en drinken omdat dit, naast allerlei productgroepen, ook vrijwel alle processen binnen de zorginstelling raakt. Bovendien is er een nauwel relatie tussen eten en drinken en kwaliteit van leven, waardoor het bij iedereen hoog op de agenda staat.

Hierbij hoeft niet alleen gedacht te worden aan eetbare duurzame producten, maar ook aan duurzame nonfoodproducten, zoals disposables en meubilair en het verduurzamen van de processen, bijvoorbeeld transport, tegengaan van voedselverspilling, vermindering van verpakkingsmateriaal of zorgvuldig waterverbruik.

Tevens is er nadrukkelijke aandacht voor de mens binnen duurzaamheid. Dit kan bijvoorbeeld door het personeelsbeleid onder de loep te nemen, te kijken naar gewenst leiderschap, cliënten aan te spreken op hun mogelijkheden of cliëntenraden bij het onderwerp duurzaam

Initiatiefnemers Lekker Betrokken!

Opdrachtgever van het project Lekker Betrokken! is de VHVG, de landelijke vereniging voor Food en Hospitality Management binnen de Gezondheidszorg. Daarnaast zijn de volgende partijen partner in dit project: de provincie Noord-Brabant, diverse belangenorganisaties (LIB, LOC, SlowFood), diverse vakverenigingen (onder meer VHVG en VKGE), inkooporganisaties (Intrakoop), duurzaamheidspartijen (onder meer MVO-Nederland), verschillende onderwijsinstellingen en partijen uit de foodservicemarkt, zoals FrieslandCampina, Holland Food Service en Sodexo.

Uiteindelijk zijn al deze partijen nodig om maatschappelijk verantwoord ondernemen binnen de zorg structureel vorm te kunnen geven.

Meer informatie: Phyllis den Brok , phyllis@phliss.nl of 06-22956623

haar eigen invulling aan duurzaamheid geven en zo kiezen voor een vorm, uitwerking of richting die bij haar past.

Hierbij is het nadrukkelijk de bedoeling om de praktische uitwerkingen van duurzaamheid structureel vorm te geven, bijvoorbeeld in een concept, beleid en vastgestelde werkmethodiek. Voorbeelden van nu al bekende deelprojecten van de diverse partners zijn bijvoorbeeld onderzoek naar duurzaamheid en voedselverspilling binnen de zorgsector, het aanbieden van duurzame inkoopconcepten op maat, het delen van kennis over duurzaamheid met cliëntenraden en het onder de aandacht brengen bij gemeenten van duurzaamheid in relatie tot de zorgsector en de meerwaarde die dit biedt. Kennisuitwisseling en het naar buiten brengen van best practices is een ander belangrijk onderdeel van Lekker Betrokken!. Hierdoor kunnen instellingen inspiratie opdoen en leren van elkaars ervaringen. Via Gastvrije Zorg worden de komende tijd diverse voorbeeldprojecten onder de aandacht gebracht. gastvrijezorg.nl

Gastvrije Zorg • april 2012 29

Gastvrije Zorg | Symposium Zorgvoorwaskracht

Veel belangstelling voor Zorgvoorwaskracht.

Vele wegen leiden naar Rome Wat is beter: in huis wassen, uitbesteden of een combinatie van beide? Op het onlangs in Vianen gehouden symposium Zorgvoorwaskracht discussieerden ruim tweehonderd zorgprofessionals over de wasvoorziening in de Nederlandse zorg. De rode draad: iedereen is tevreden over zijn eigen concept. Ofwel: vele wegen leiden naar Rome. [ Door Aline de Bruin – Foto’s Annet van den Berg ]

De bewassing in de zorg is vaak een

dan tweehonderd deelnemers de kans

miet voor alle cliënten moeten voldoen.

complex onderdeel van de bedrijfsvoe-

op verschillende stellingen te reageren

De andere helft is het daar niet mee eens.

ring. Managers moeten keuzes maken:

die verband houden met de was. Een

intern wassen of uitbesteden? Moeten

grote meerderheid (86 procent) vindt dat

Kostenplaatje

cliënten de mogelijkheid krijgen om het

cliënten de mogelijkheid moeten krijgen

Volgens textielexpert Simon Roelofs

persoonsgebonden wasgoed te laten

om het persoonsgebonden wasgoed te

was de kostendiscussie er niet geweest

verzorgen binnen de zorginstelling? En

laten verzorgen binnen de zorginstelling.

als de overheid was blijven subsidiëren.

wat is de kostenlimiet voor de maande-

Volgens 64 procent is intern wassen ech-

Met de invoering van de nieuwe Awbz

lijkse waskosten? Tijdens het seminar

ter niet altijd goedkoper dan uitbesteden.

in 2009 is het kostenplaatje veranderd.

Zorgvoorwaskracht van de uitgever van

Het publiek is verdeeld over het thema

“De integrale waskosten zijn hetzelfde

Gastvrije Zorg en LOC Zeggenschap in

waskosten: ongeveer de helft vindt dat

gebleven, maar de vraag is nu: wie moet

zorg kwam het allemaal voorbij.

persoonsgebonden wasvoorzieningen

wat betalen?” Roelofs ging in op vijf mo-

Tijdens twee stemrondes kregen de meer

aan een landelijk vastgestelde kostenli-

gelijke dienstverleningsconcepten voor

30 Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | Symposium Zorgvoorwaskracht

zorgcentra. “Bij het kleinschalig wonen

meer dan normale verontreiniging zorgt

doen de bewoners en het personeel zelf

de arts overigens voor een handtekening

de was. Je kunt ook wassen per locatie in

en is sprake van een vergoeding van

een speciale linnenkamer. Dat zie je vaak

veertig euro voor de extra waskosten. Bij

bij zorginstellingen met 100 tot 150 be-

Rivierenland krijgt de cliënt rechtstreeks

woners. Daarna komt het stichtingsbreed

de factuur van de wasserij.

wassen in een wasserij.” De was kan ook uitbesteed worden. “Het merken van de

Dagbesteding

kleding gebeurt dan nog wel in de eigen

Bij een kleinschalige woonvorm is de was

linnenkamer.” Tot slot kunnen zorgcentra

totaal anders geregeld. De Hogeweyk is

ervoor kiezen om alles uit te besteden,

een woonwijk voor dementerende ou-

inclusief merken en incasso.

deren. De instelling biedt verpleeghuiszorg in 23 woningen met zeven verschil-

Markt

lende leefstijlen. “In elke woning staat een

De concepten werden ondersteund door

wascombinatie waarmee alles gewassen

drie voorbeelden uit de praktijk. Directeur

wordt”, aldus facility manager Eloy van

Frits van Es van Zorgcentra Rivierenland

Hal van deze Vivium-locatie. “Onze

verpleegcentra en biedt daarnaast ook

– een zorgorganisatie met een uitgebreid

medewerkers kijken welke frequentie

thuiszorg aan. Lubbers heeft het stand-

aanbod van verpleeghuiszorg tot revalida-

de bewoner gewend is; vroeger werd er

punt dat ook dementerende bewoners

tie en zorg in een hospice – vindt dat de

bijvoorbeeld echt niet elke dag gewassen.”

altijd recht hebben op vlekvrije kleding.

cliënt uit vier opties moet kunnen kiezen.

Voor de cliënten van De Hogeweyk is

“Als dat betekent dat ze vier keer per dag

“Bij ons kiest het grootste gedeelte voor het

de was niet alleen noodzakelijk, maar

een schone jurk aankrijgen, dan krijgen

wassen in een wasserij, maar ook de fami-

ook een zinvolle dagbesteding. Het geeft

ze vier keer per dag een schone jurk aan.”

lie wast kleding zelf. Rivierenland heeft een

ze iets nuttigs te doen. Toch heeft het

Alle bovenkleding wordt gewassen in de

contract met Synergy Health (voorheen

concept ook nadelen. “Er is een goede

eigen wasserij, plat- en ondergoed wordt

Lips Textielservice, red.) en de wasprijs

wasinstructie nodig, de medewerkers

uitbesteed. Groot voordeel van wassen

wordt door de markt bepaald.”

moeten voortdurend blijven opletten.

in eigen huis is volgens de bestuurder

De directeur noemt het concept simpel

Daarnaast is het even een investering: de

dat de kleding minder snel slijt en sneller

en kwalitatief goed. “In principe gaat er

wascombinaties zijn niet goedkoop.”

beschikbaar is. “De was wordt in een

geen zorggeld naar de was. Door sturing

De waskosten bij De Hogeweyk bedra-

speciale droogkast gezet en kan daarna

bij de cliënt en de verzorgende wordt er

gen per maand per bewoner ongeveer ­

al snel weer gepakt worden door de me-

ook minder in de was gegooid, waardoor

41 euro, inclusief personeelskosten.

dewerkers. Wel vragen we ook iets van

Via stemkastjes reageren op stellingen.

de familie; we verwachten dat die met

de hoeveelheid was is gedaald met 40 procent.” Rivierenland heeft berekend dat

Droogkast

wasbare kleding komt.” De kostprijs van

in 2011 de waskosten per bewoner onge-

Wim Lubbers is bestuurder bij Azora.

de was van een verpleeghuisbewoner

veer 66 euro per maand bedroegen. Bij

De instelling werkt vanuit acht zorg- en

komt uit op € 71,50 per maand; die van een bewoner van een verzorgingshuis 62 euro. De cliënten van Azora betalen een eigen bijdrage van € 35,50 per maand. gastvrijezorg.nl

Speciale Zorgvoorwaskrachtgebakjes voor het

Alle presentaties die op het event Zorgvoorwaskracht zijn gegeven zijn op te vragen via www.zorginstellingen.nl/zorgvoorwaskracht Na het invullen van een formulier worden de presentaties per e-mail toegezonden.

publiek.

Gastvrije Zorg • april 2012 31

Gastvrije Zorg | Voedselveiligheid

Met gevaar voor eigen voedsel [ door Dennis van Asselt ]

Voedselveiligheid kent vele aspecten. Zeker voor instellingskeukens is het van belang kennis te hebben van de gevaren en de maatregelen die genomen moeten worden om zo veilig en hygiĂŤnisch mogelijk te kunnen werken. Gelukkig zijn er organisaties die meedenken.

32

Gastvrije Zorg • april 2012

gastvrije Zorg | voedselveiligheid

Het RIVm schat het jaarlijkse aantal

Het enige dat de kok moet doen is één

in de zorgsector, met een kwetsbare

voedselinfecties en -vergiftigingen in

A4’tje per dag invullen.”

doelgroep, kun je jezelf dat soort risico’s

Nederland op 300.000 tot 1.230.000.

niet permitteren. Voedselveiligheid gaat

Van de 432 meldingen die de nieuwe

Kunststof

juist over het uitsluiten van risico’s.”

Voedsel en waren Autoriteit datzelfde

Eén van de meest gevreesde gevaren

wetgeving schrijft voor dat bereid

jaar binnenkreeg, kwamen slechts drie

in een professionele keuken is glas.

voedsel tot 72 uur gebruikt mag

uit zorginstellingen. “Gemiddeld doen

Als het op de tafel of zelfs de vloer

worden. NSD Labellord heeft in sa-

instellingen het buitengewoon goed”,

kapot valt, kunnen overal scherven

menwerking met cateraar Albron een

zegt Gert jan Hemmers, directeur

terechtkomen. Het familiebedrijf

sluitend codeersysteem ontwikkeld

Stichting Veiligvoedsel.nl. “Steeds meer

Van der Kroon, dat augurken, olijven,

om die regelgeving op een simpele

instellingen zien het belang van eten in

komkommers, paprika’s, zilveruitjes en

manier na te kunnen leven. Cees

en zijn zich dus ook meer bewust van de

andere landverse groenten verwerkt

Veerman: “Het resultaat is een een-

gevaren.”

tot frisse tafelzuren, heeft ruim tien jaar

voudig systeem gebaseerd op ronde

geleden de glazen potten vervangen

dagstickers met kleurcodes in zeven

zorgen

door kunststof potten. Kroon is al sinds

kleuren. Als er op woensdag een saus

Die gevaren ziet Hemmers vooral

1932 een pionier in gepasteuriseerde

in de koelcel staat met een blauwe

ontstaan bij nieuwe ontwikkelingen. “Als

producten met een laag caloriegehalte

sticker van maandag, is er geen dis-

een instelling omschakelt van vers koken

en zoveel mogelijk natuurlijke ingredi-

cussie nodig: dat kan weg. Een ander

naar het regenereren van kant-en-klare

enten, zoals natuurazijn. In de loop der

voordeel is dat dit systeem volledig

maaltijden, wordt personeel ingezet dat

jaren heeft het bedrijf een flinke repu-

hygiënisch is, omdat de dispenser niet

minder hoog is opgeleid. Die medewer-

tatie en een hoop kennis en ervaring

aangeraakt hoeft te worden om een

kers moeten wel goed op de hoogte zijn

opgebouwd.

label te pakken.”

van de juiste hygiënische richtlijnen.

Toch is gek genoeg niet iedereen op

Het is een illusie te denken dat je geen

de hoogte van de kunststof potten

Kritischer

verstand hoeft te hebben van HACCP als

van Kroon en de voordelen ervan.

Het codeersysteem van Labellord is

je zelf niet meer kookt.” Ook de opkomst

“Daar gaan we nu wat aan doen”, zegt

volgens Veerman niet alleen een ideaal

van kleinschalige woonvormen baart

Salesmanager Reinald Heijselaar. “wij

hulpmiddel om de HACCP voorschrif-

Hemmers zorgen. “Als zorgmedewerkers

willen dat via gedoseerde media-aan-

ten na te kunnen leven, maar heeft ook

en bewoners kooktaken uitvoeren, moet

dacht aan onze potentiële gebruikers

economische voordelen. “Het effect van

er op worden gelet dat ze niet onhygië-

laten weten. want als er glasscherven

dit systeem is dat koks veel kritischer

nisch werken. mensen borgen voedsel-

rond gaan slingeren, kun je een hoop

kijken naar de hoeveelheden die ze

veiligheid, niet het protocol.”

schade hebben. Er moet veel voedsel

maken, om niet teveel weg te hoeven

Om juist die medewerkers zo goed

de afvalbak in omdat het risico gewoon

gooien na 72 uur. Ze zijn ook scherper

mogelijk te helpen, heeft Stichting

te groot is. Dat heb je met onze potten

met de inkoop bezig.”

Veiligvoedsel.nl een systeem ontwikkeld

niet. Ze zijn ook licht in gewicht, alleen

Om de klanten te helpen de kennis te

waarmee instellingen gemakkelijk aan

dat al is een voordeel voor instellings-

vergroten, is Labellord gaan samenwer-

de wettelijke richtlijnen kunnen voldoen.

keukens die met grote hoeveelheden

ken met Hygiëne Consult Nederland

“we hebben alle ingewikkelde protocol-

werken.”

(HCN). “Labellord verzorgt hygiëne audits met een duidelijke rapportage

len van de hygiënecode versimpeld en inzichtelijk gemaakt. wij nemen het hele

Twijfel

die de aandacht- en probleemgebieden

systeem over door de lijsten voor tem-

Een ander risico in iedere keuken heeft

in kaart brengt. Als blijkt dat er onvol-

peratuurregistratie, houdbaarheidsdata

te maken met de houdbaarheidsdata:

doende kennis in huis is, brengen we de

en schoonmaakwerkzaamheden voor

wanneer is dit gemaakt en is het nog

instelling in contact met HCN. Zij zor-

de instelling op maat te maken en

goed? “Twijfel, onduidelijkheid of meer-

gen voor de training en implementatie

te onderhouden. wij vervangen ook

dere keuzes in voedselveiligheid zijn

van het systeem, zodat het personeel er

ieder jaar de mappen en voegen daar

geen opties”, zegt Sales manager Cees

daadwerkelijk mee gaat werken en het

de nieuwste wettelijke normen bij.

Veerman van NSD Labellord. “Zeker

ook snapt.” gastvrijezorg.nl

Gastvrije Zorg • april 2012 33

Gastvrije Zorg | gastvrijheid

Niveaus De gast wordt steeds kritischer. Zodra iets niet gaat zoals de gast wil, treedt al snel verharding op. Familie praat dit al snel rond, inmiddels soms via Facebook of Twitter. De krant pakt dit weer op. Het is een gevaarlijk fenomeen waarin ik me heb verdiept. Ik kwam tot diverse feiten. Klachten en ontevredenheid komen met name voor op het gebied van service en klantgerichtheid. Veel organisaties opereren op deze niveaus.

Onderscheidend vermogen en krediet worden gecreëerd op het niveau van gastvrijheid en beleving. Daar valt nog veel winst te halen. Want een klacht verdwijnt als sneeuw voor de zon als de gast empatisch bejegend wordt. Ik onderscheid de volgende niveaus:

gast. Dan krijg je al snel in de wandelgangen te horen: dat was nog eens een aardig en attent persoon. Het is vaak een kleine moeite.

De eerste stap om te groeien in gastgerichtheid en beleving begint bij zelfkennis en zelfbewustzijn. Daarna volgen een paar vragen die je verder helpen.

Op welk niveau opereer ik of opereert het team?

Op welk niveau wil ik of het team opereren?

Wat heb ik nodig en ga ik doen om dat te bereiken?

Wie kunnen me daarbij helpen?

Frank Rekers Het serviceniveau Dit zijn de niet-fysieke diensten maar wel relevante zoals wachttijden telefoon, snelheid van uitserveren in het restaurant, de snelheid waarmee terug wordt gebeld, de snelheid waarmee opvolging wordt gegeven aan een wens, een behoefte of een vraag.

frank.rekers@4human.nl

Het klantgerichtheidniveau Onder klantgerichtheid wordt verstaan het op een nette en vakbekwame manier handelen. Daar valt onder: oogcontact, luisteren, een open houding, een lach.

Klantgericht is ook de netheid en verzorgde uitstraling van personeel zoals kleding.

Het gastgerichtheidniveau Het gemakkelijkst is om gastgerichtheid aan te duiden waar deze verschilt ten opzichte van klantgerichtheid.

Het grote verschil tussen klant- en gastgerichtheid is de oprechtheid. Klantgericht kan nog een trucje zijn, gastgericht is oprecht. Dat voelen mensen.

Het belevingniveau Beleving wordt gecreëerd door oprechte aandacht en een proactieve houding inspelend op de situatie van de gast. Steeds dat stapje extra doen waar gastgerichtheid stopt. Gericht op de gast om een positieve ervaring aan te reiken. Denkend vanuit de perceptie van de

34

Gastvrije Zorg • APRIL 2012

Frank Rekers is oprichter van 4Human Training & Coaching, expert op het gebied van ­leiderschap, energiemanagement en gastvrijheid.

Gastvrije Zorg | Onderzoek

Vlees stabiele factor bij hoofdmaaltijd [ door Frank van Grieken ]

Binnen instellingen is vlees een stabiele factor als het gaat om de hoofdmaaltijd die patiënten/cliënten krijgen voorgeschoteld. Dit blijkt uit het FSPeil onderzoek van 2011 binnen de keukens van zorginstellingen. Het panel van 250 instellingskoks, hoofden voeding en hoofd keukens van Het Nederlands Kokspanel heeft in één van deze onderzoeken zijn kennis gedeeld over de hoofdmaaltijd en dit keer inzicht gegeven in de maaltijd(component)en die de bewoners/patiënten wordt voorgezet. Daarbij kwamen de verschillende hoofdcomponenten aan bod.

Als naar de kilo’s wordt gekeken, neemt

zodanig in te kopen en te bereiden dat

vlees, na groente, samen met aardap-

het aandeel in de kostprijs laag genoeg

pelen de belangrijkste positie in binnen

blijft. Hoewel meer rauw vlees en rauwe

de hoofdmaaltijd die wordt geserveerd

vis is ingekocht, is er ook een toename

binnen zorginstellingen. Dit betekent na-

in de inkoop van voorbewerkte vlees- en

tuurlijk niet automatisch dat hier ook het

visproducten. Gemiddeld worden deze

meeste belang aan wordt gehecht, maar

producten in 75 procent van de geval-

de impact op de kostprijs is er natuurlijk

len in bulk ingekocht en 20 procent in

wel naar. Het volume vis is beduidend

porties. Dit zorgt waarschijnlijk ook voor

lager en ligt op ongeveer een vijfde

inkoopvoordelen. De bereidingwijze is

van de hoeveelheid vlees die wekelijks

dan vanzelfsprekend in veel gevallen

wordt geserveerd. In verpleeghuizen en

(bijna 80 procent) (op)bakken of regene-

ziekenhuizen neemt vlees een iets groter

reren en in veel minder gevallen braden

aandeel in beslag van de totale maaltijd

(vlees) of stomen (vis).

dan in verzorgingshuizen.

gastvrijezorg.nl

De instellingskok is van mening dat bewoners en cliënten in de Nederlandse zorginstellingen nog steeds het meest gesteld zijn op het ouderwetse stukje vlees. De soorten die het meest worden geserveerd, zijn in volgorde van populariteit de gehaktbal, het runderlapje en het sukadelapje. De gehaktbal wordt zelf door 96 procent genoemd binnen de top 3 als het gaat om de populariteit van soorten vlees. Binnen ziekenhuizen is het ook de gehaktbal die goed scoort en op de eerste plaats komt, gevolgd door kipfilet op een goede tweede positie.

Voor de kok is het toch een belangrijke De gehaktbal is onverminderd

uitdaging om componenten, die zo

­populair.

van belang zijn voor de totale maaltijd,

FSPeil onderzoek Inmiddels is gestart met de derde jaargang van FSPeil. Dit jaar worden onderzocht: de broodmaaltijd, het voorgerecht, hoofdgerecht en nagerecht, alsook trends en ontwikkelingen binnen de instellingenmarkt.

Meer informatie over het abonnement FoodServicePeil, inzicht in de afzonderlijke edities of interesse in de diensten van Foodinc. en Het Nederlands Kokspanel: info@foodinc.nl

Gastvrije Zorg • april 2012 35

Gastvrije Zorg | foodspecial

Gemak en gezon Vlees, kip en vis

Een goede maaltijd in de zorg moet aan veel eisen voldoen. Het moet gezond zijn en eenvoudig in de bereiding. En lekker natuurlijk, het liefst zoals vroeger thuis. Wat zijn de nieuwste trends en hoe kunnen leveranciers helpen gemak en ­gezondheid te combineren? [ Door Dennis van Asselt ]

36

Gastvrije Zorg • april 2012

Gastvrije Zorg | foodspecial

ndheid Als bewoners meer keuze en variatie voorgeschoteld krijgen, gaan ze vanzelf beter eten. Dat is in een notendop het credo van Zwanenberg Food Group , één van de leidende Europese producenten en exporteurs van vleeswaren en vleesconserven.

Zwanenberg levert een boterhambeleggend assortiment vleeswaren en kaas, hartige snacks en hartige maaltijdcomponenten in Nederland onder diverse merknamen, waaronder Zwanenberg, Kips en Kraak-Vers. Via Kraak-Vers, opgericht in 1984 door de gebroeders Kraak, bevat het assortiment van Zwanenberg ook een grote verscheidenheid aan verse, biologische en duurzame producten.

In een serieuze poging om meer herkenbaarheid te kunnen bieden, worden de producten van Zwanenberg Vers Beleg sinds september verkocht onder de naam Kips Vers Beleg. Het honderd jaar oude Kips is een begrip in Nederland en is vooral bekend van de leverworst. “We zien dat voor de beleving in de zorg een A-merk steeds belangrijker gaat worden”, zegt Martijn de Bie, Key Account Manager Institutioneel bij Zwanenberg. “Kips is een sterk merk dat door de oudere generatie herkend en gewaardeerd wordt.”

Maar de kok wil ook wat: maaltijden die gemakkelijk te bereiden zijn,

weinig verspilling en zo min mogelijk afval. De manier waarop producten zijn verpakt, is de laatste tijd een groot punt van aandacht. “Onze portieverpakkingen zijn aangepast op de grootte van het beleg”, aldus De Bie. ”Er zit geen centimeter tussen de verpakking en de vleeswaren die erin zitten. Daardoor realiseren wij 33 procent minder verpakkingsmaterialen dan de concurrent. Bovendien wordt door onze portieverpakking de derving tot een minimum beperkt.”

Populair Een ouderwetse rookworst zal zeker tot één van de favorieten behoren van de oudere tafelgenoten. Omdat portionering voor zowel de keuken

als de gast van groot belang is, heeft Enkco foodgroup een authentieke rookworst ontwikkeld van 80 gram.

Door het hoefijzermodel past hij makkelijk op de borden, die in de zorg vaak in drie vakken verdeeld zijn. Ook de speklappen zijn als hoefijzer voorverpakt op 80 gram. Beide komen binnen als kant-en-klare diepvriesproducten en zijn de afgelopen maanden erg populair geweest in de zorginstellingen.

“Of de rookworst gezond is? Er zit wel vet in, omdat het een product is van varkensvlees”, zegt Bertwin van Vulpen, Account Manager bij Enkco.

“Maar dat moet kunnen. Ondervoeding is ook een probleem en het is niet verkeerd om gewoon de dingen

Zwanenberg: de verpakking is een groot punt van aandacht.

Gastvrije Zorg • april 2012 37

Gastvrije Zorg | foodspecial

De rookworst van Enkco foodgroup heeft een hoefijzervorm.

te eten die mensen vroeger thuis ook aten. Onze kipvink – dat is kipgehakt omwikkeld met een dun lapje kipfilet – en de kipboomstam – kipgehakt met stukjes kaas en licht gepaneerd – zijn onze nieuwste producten die natuurlijk veel magerder zijn. Ook deze zijn al gegaard, wat het werk voor de kok alleen maar makkelijker maakt.”

Verder heeft Enkco samen met fabrikant Rational voor elk product een handleiding ontwikkeld. Zo weet iedere kok hoe de oven ingesteld moet worden. Van Vulpen: “Wij willen op deze manier het beste uit ieder product naar boven halen.”

mogen eten wordt de filet omwikkeld met een kalkoenspekje.”

Tachtig procent van de omzet bij de W&G Groep komt van leveringen aan de institutionele keukens. Aalbers werkt al sinds 1982 voor zorginstellingen en is niet altijd onder de indruk van het eten dat bewoners voorgeschoteld krijgen. “Ik zie veel kanten-klare diepvriesmaaltijden van de groothandel met gemarineerd en geperst vlees, waardoor je niet meer proeft of het kipfilet of rundvlees is.

Voeding is tegenwoordig vaak geen core business meer voor instellingen.

De goede koks willen wel maar hebben niet altijd de middelen. Dat zal te

maken hebben met de bezuinigingen in de zorg en het sluiten van keukens, waardoor er te weinig mankracht overblijft. Zorginstellingen zouden moeten proberen hun voedingsbudget te koppelen aan het zorgbudget.

Als er iets meer besteed wordt aan goede voeding kan dat heel wat aan medicijnkosten schelen.”

“Wij proberen onze klanten goed te adviseren op het gebied van verwerking, regenereren en menukeuze”, legt Aalbers uit. “Kook bijvoorbeeld doordeweeks niet met te dure producten, bewaar dat voor de zondagsmaaltijd. Haal de runderrollade van het menu en serveer als alternatief

Tandoori De W&G Groep, specialist in wild en gevogelte, gaat nog een stapje verder in de samenwerking met de klanten. “Onze klanten zorgen vaak voor uitbreiding op ons assortiment”, zegt Theo Aalbers, Account Manager bij de W&G Groep. “Instellingen vragen ons om speciale producten, zoals een oranjeschnitzel voor Koninginnedag. Ook is er veel vraag naar gevulde kipproducten. Denk aan met lentegroenten gevulde kipproducten of onze populaire Voorjaarshoender Tandoori. Dit is een kippendijfilet gevuld met een farce van gevogelte en een kwarteleitje, omwikkeld met spek.

Voor mensen die geen varkensvlees

38

Gastvrije Zorg • april 2012

De klanten van WG Groep hebben vaak speciale wensen.

Vishandel ­Almelo geeft veel informatie over bereidings­ technieken

een kalkoenrollade; dan ben je goedkoper uit. En de kok? Die zoekt naar kwalitatieve oplossingen. Wij leveren onze producten daarom ook op maat.

De klant kan kiezen uit een rauw, gegaard of geportioneerd gegaard product. Zo kan hij bepalen op welke dag hij zelf kookt omdat hij meer personeel tot zijn beschikking heeft en op welke dag hij voor gemak kiest om relatief snel een mooie maaltijd samen te kunnen stellen.”

Samenwerken Fred Harteveld, kwaliteitsmanager van Vishandel Almelo, ziet ook dat instellingskeukens steeds meer kennis in huis hebben om op de juiste manier met producten om te kunnen gaan.

Vishandel Almelo levert verse vis aan klanten door heel Nederland, via grootleveranciers als DeliXL, Distrivers, Kruidenier Food Services en Huuskes.

Ook dit bedrijf is begaan met zijn eigen product en wil samenwerken met de afnemers. Harteveld: “Keukenapparatuur is de laatste jaren erg verbeterd en de afdelingsmedewerkers worden steeds beter voorgelicht over hoe een product geregenereerd kan en moet worden.” De medewerkers van Vishandel Almelo komen vaak naar de instellingskeukens toe om samen met de koks te kijken hoe de regenereerapparatuur het beste ingesteld kan

worden voor hun specifieke product.

“We hebben veel contact met leveranciers van regenereerapparatuur, waardoor we dus veel kennis in huis hebben om onze klanten goed te kunnen informeren.”

Recyclebaar “We maken het de koks ook gemakkelijk door de vis te produceren en te verpakken en portioneren zoals zij dat willen. Wat is het einddoel van het product? Voor ovens is bijvoorbeeld een andere verpakking nodig dan voor magnetrons. Wij gebruiken diverse verpakkingen die verschillende temperaturen aan kunnen. En alle materialen zijn recyclebaar. We leveren ook liever één grote verpakking dan verschillende kleintjes, waardoor je minder afval hebt.” Alle vissoorten zijn gebakken en gepocheerd bij Vishandel Almelo te verkrijgen. Vooral duurzame vissoorten worden tegenwoordig steeds populairder volgens Harteveld. “Hoki wordt veel besteld. Dat is een duurzame rondvis uit de familie van de heek en wordt gevangen bij Australië en Nieuw-Zeeland.

Het is een magere vis die eenvoudig te pocheren en te bakken is. De vis is steviger dan kabeljauw, maar een stuk goedkoper, terwijl het toch duurzaam gevangen wordt. Lekker met zongedroogde tomaatjes en Hollandaisesaus.” gastvrijezorg.nl

Boeren­ meisjesfilet op couscous met rozijntjes en ­aubergine Ingrediënten voor 10 personen 10 st. Boerenmeisjesfilet van de W&G Groep (kippendijfilet gevuld met abrikoosjes en monchou) 750 g couscous 300 g rozijnen 3 el olijfolie 4 courgettes in reepjes van 6 mm 4 aubergines in reepjes van 6 mm 2,5 bosjes fijngesneden koriander 3 teentjes fijngehakte knoflook 5 tl gemalen komijn versgemalen peper zeezout Voor de saus 3 rode paprika’s in fijne brunoise 3 gesnipperde teentjes knoflook 4 el sambal badjak 3 volle el honing 3 dl aceto balsamico zeezout uit de molen 3 el gevogeltejus Bereiding Breng in een steelpan met deksel 2 liter water aan de kook, neem van het vuur en roer er de couscous met de rozijnen door.

Plaats het deksel op de pan en laat 10 minuten staan. Bak de Boerenmeisjes filets aan en gaar ze verder in de hete oven.

Verwarm de olijfolie in de wok, roerbak de courgette met de aubergine en knoflook en breng op smaak met peper en zout.

Voeg de koriander en komijn toe en roer er de gewelde couscous met de rozijnen door. Schud goed om en breng eventueel verder op smaak. Verwarm voor de saus een scheutje olijfolie en bak er de paprika met de knoflook in. Voeg de sambal, zeezout en honing toe, plaats de pan 10 minuten in de hete oven en zet terug op het vuur. Blus af met de aceto balsamico, kook kort door, voeg een scheutje gevogeltejus toe en breng eventueel verder op smaak. Dresseer de couscous op het bord, plaats er de getrancheerde Boerenmeisjes filet bij en werk af met de saus.

Gastvrije Zorg • april 2012 39

Gastvrije Zorg | productinformatie

JOMO Foodservice breidt assortiment Clean Label uit

Sweet Summer nieuw op het menu W&G Groep

Op zoek naar een verrassend en zomers product? W&G Groep introduceert dit voorjaar Sweet Summer. Een smakelijke kalkoenfilet gevuld met een tartaar van Met de nieuwe diepvriesproducten van Karl Kemper bouwt JOMO Foodservice

zijn eigen vlees, blokjes mango, tomaat en bieslook. De kalkoen is omwikkeld

verder aan haar assortiment met Clean Label. Karl Kemper heeft een uitgebreid

met gerookt spek en beschikbaar vanaf 100 gram per stuk. Op de foto is de kro-

Clean Label-assortiment van vlees en gevogelte, groentespecialiteiten, fin-

kant gebakken en getrancheerde kalkoenfilet gepresenteerd met verschillende

gerfood en pannenkoeken. Het Clean Label houdt in dat de producten vrij zijn

soorten gemarineerde tomaat. Sweet Summer kan vers of gegaard geleverd

van synthetische E-nummers, smaakversterkers, genetische manipulatie, conser-

worden. Meer info: www.wggroep.nl

veringsmiddelen en kunstmatige geur-, kleur- en smaakstoffen. Voorbeelden van het Karl Kemper-assortiment zijn de voorgegaarde Wiener kipschnitzel van 80 gram per stuk en de voorgegaarde kipfilet van 100 gram per stuk. Via de website www.jomo-foodservice.nl is een proefpakket aan te vragen.

Nieuw van Go Green Compost Us: topseal tray met gasbarrière van suikerriet

Kips op zoek naar fans

Go Green Compost Us introduceert composteerbare topseal trays met een gasbarrière die is vervaardigd uit suikerriet. Go Green Compost Us heeft ondervonden dat suikerriet uitermate geschikt is voor het vormen van maaltijdschalen die men kan topsealen. Suikerriet wordt in veelvoud geteeld in het Verre Oosten en Brazilië en heeft in tegenstelling tot maisproducten als PLA geen invloed op de voedselketen.

Binnenkort komt Kips met een QR-code op alle portieverpakkingen vleeswaren

Uit de suikerrietstengels worden de suikers uitgekristalliseerd en het overblijvende

en kaas. Achter deze code gaan spreuken, oneliners, maar ook filmpjes of uittips

residu wordt nu hergebruikt om als basis te dienen voor de maaltijdverpakkingen

schuil. Met deze actie wil Kips fans voor zijn merk creëren binnen de foodser-

van Go Green Compost Us. Omdat het materiaal zeer stevig en vormbaar is, zijn

vicemarkt. Een QR-code is een barcode die wordt gescand met de camera van

de modellen nagenoeg identiek aan huidige kunststof verpakkingen. Ook kunnen

een mobiele telefoon. Nadat er een foto gemaakt is zet de codelezer de code om

de trays hogere temperaturen aan dan de huidige kunststof verpakkingen als PP,

in een internetadres. Het zelf intypen van een webadres is hierdoor niet meer

namelijk -20°C tot +170 °C . Veel maaltijdverpakkers maken gebruik van een gas-

nodig. Tegeltjeswijsheden, spreuken, grappen, filmpjes en bloopers zijn gedu-

barrière in hun verpakking om zo de houdbaarheid te verlengen. Dit is niet mo-

rende enkele maanden bedacht die passen bij het Kips-merk. Deze maand nog

gelijk met standaardsuikerriet maar door een technisch toevoeging die Go Green

worden de portieverpakkingen voorzien van een code. “Met de toevoeging van

Compost Us heeft ontwikkeld kan deze vocht- en gasbarrière oplopen tot zelfs 21

deze code willen we de attentiewaarde van Kips verhogen en echte Kips-fans

dagen. Wanneer de suikerrietverpakking in compostomgeving komt, composteert

creëren. De QR-code moet van elke lunch een belevenis maken”, aldus manager

deze volgens de EN13432-normering binnen 90 dagen. De gebruiker kan zeer be-

Michel Schuirink van Zwanenberg Food Group, leverancier van Kips.

taalbaar milieuvriendelijk verpakken en zo echt een bijdrage leveren aan het milieu.

Meer info: www.zwanenbergfoodservice.nl

Leveranties medio 2012. Meer info: www.gogreencompostus.com

40

Gastvrije Zorg • april 2012

Culifrost Kaassouffles met èchte boerenkaas!

Je hebt kaas en je hebt kaas. Dat weet u ook.

Het summum van kaas is natuurlijk èchte boerenkaas. Gemaakt door Hollandse koeien die buiten grazen en fris gras eten. Die lekkere boerenkaas, met die kenmerkende volle smaak van het land en gemaakt op de boerderij, stopt Culifrost in de nieuwe Boerenkaassoufflés.

Voor iedere smaak wat wils. Culifrost heeft ook kaassoufflés met echte Goudse kaas in het assortiment. Welke bestelt u?

Boerenkaassoufflés Rechthoek Halve maan

40*60 gram 24*70 gram

Goudse kaassoufflés G

R Rechthoek H Halve maan

40*60 gram 24*70 gram

boerenkaas boerenkaas

art. nr. 30030 art. nr. 30040

Goudse kaas Goudse kaas

art. nr. 30010 art. nr. 30020

info@enkco.nl | www.enkco.nl

Boeren kaassoufflé 60 g

Goudse kaassoufflé 70 g

Goudse kaassoufflé 60 g

Boeren kaassoufflé 70 g

Gastvrijheid is ook: lekker én veilig eten.

Vragen waarmee u iedere dag te maken krijgt: - tot wanneer is het voedselproduct houdbaar?

- welk voedselproduct is het?

- wanneer is het uit de vriezer gehaald?

Het LabelLord kleurcoderingssysteem geeft antwoord: Iedere dag heeft zijn eigen onderscheidende kleur.

Met één blik controleert u de producten en hun houdbaarheidsdatum.

Dagetiketten met ‘Weg Op’ aanduiding

Weg op Wo

Weg op Do

Weg op Vr

Weg op Za

Weg op Zo

Weg op Ma

Weg op Di

Etiketten voor Magazijn, Koeling en Vriezer

De LabelLord etiketten zijn eenvoudig afwasbaar of naar keuze zelfs geheel in water oplosbaar.

Het hygienisch bewaren en aanbrengen van de voedselveiligheidsetiketten is eenvoudig met een LabelLord dispenser.

De LabelLord-Midi, gemaakt van hoogwaardig RVS en slagvast kunststof is de laatste ontwikkeling op dit gebied.

LabelLord Voedselveiligheidssystemen Gustoweg 39-41, 3029 AR Rotterdam, Nederland Tel +31 (0)10-20 40 300, Fax +31 (0)10-20 40 301 E-mail: info@labellord.eu, Website: www.labellord.eu

Veel geïmiteerd, nooit geëvenaard!

Midi dispenser

Agenda Beurzen

Congressen

24 t/m 26 april, Brussel

19 april, Amersfoort

European Seafood Exposition

Gastvrije Zorg

www.euroseafood.com

www.leidscongresbureau.nl

8 t/m 11 mei, Amsterdam

5 juni, Rotterdam

Enkco 41

ISSA Interclean

Dag van de voeding

FrieslandCampina Dagvers

43

www.issainterclean.com

www.dagvandevoeding.nl

Lotus Professional

19

23 t/m 26 september, Düsseldorf

7 juni, Ede

Holland Food Service

44

Hogatec 2012

Nationaal Congres ­Gastvrijheidszorg 2012

Intrakoop 4

www.hogatec.de

www.zorgmetsterren.nl 21 t/m 25 oktober, Parijs

Advertentie-index Care Culinair

JOMO Foodservice

42

2

LabelLord 41

Sial 2012

evenementen

Proteion Sterrebosch

www.sial.fr

29 september t/m 7 oktober

Veiligvoedsel.nl 16

Week van de smaak 2012 24 t/m 26 oktober, Parijs

Vending Paris

www.weekvandesmaak.nl

7

W&G Groep

27

Zwanenberg Food Group

23

www.vendingparis.com

Volgende editie van Gastvrije Zorg Thema: Inrichting • Compassion For Care • Healing environment • Genomineerden GMS GGZ Kleinschalig wonen • Eten is Feest! Award • Foodspecial: snacks

Netwerken begint bij een professioneel platform

B+B VAKMEDIANET

informatieplatforms voor professionals

www.vakmedianet.nl

‘Het échte thuisgevoel!’

k a p t e h zet tafel! weer op

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met FrieslandCampina Dagvers, tel. 010 488 2027, Industrieweg 130-134, postbus 11189, 3004 ED Rotterdam.

FrieslandCampina Dagvers

Gezonde samenwerking voor duurzame groei

Jubileummenu