Skip to main content

Báo chí Trẻ #35: Xuân mới, cơ hội mới

Page 1

THƯ BAN BIÊN TẬP

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI Năm 2020 là năm cả thế giới phải đối mặt với nhiều biến động và khó khăn vì sự xuất hiện của đại dịch Covid-19: Kinh tế nhiều nước tăng trưởng âm, hàng loạt người chết, đời sống của hàng tỷ người bị ảnh hưởng. Đối với Việt Nam, ngoài chịu tác động của đại dịch, ta còn chịu sự tác động mạnh mẽ của thiên tai, bão lũ, gây thiệt hại nghiêm trọng với người và tài sản ở các tỉnh miền Trung. Tuy nhiên bên cạnh những khó khăn, những điểm sáng trong lĩnh vực công nghệ thông tin, chuyển đổi số đã mở ra những thách thức và cơ hội mới. Bước sang năm 2021, những hi vọng được mở ra khi vắc-xin chống virus SARS-CoV-2 cập bến Việt Nam. Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia được khởi công. Nơi đây có thể tạo nên điều kiện lý tưởng để Việt Nam vươn mình ra thế giới. Đặc biệt, sự thành công của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII đã đánh dấu mốc quan trọng hứa hẹn sự phát triển thịnh vượng của đất nước trong những năm tới. Nhân dịp Tết đến, xuân về, Ban Biên tâp Báo chí Trẻ xin gửi tới các cán bộ, giảng viên và sinh viên tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền cùng toàn thể cộng tác viên và bạn đọc những lời chúc tốt đẹp nhất. Mai đào đã nở, ý xuân dâng đầy, tình xuân ấm áp, chúc mọi người một năm mới an khang thịnh vượng, vạn sự như ý!

ĐẶC SAN BÁO CHÍ TRẺ

Nhân vật ảnh bìa: Vũ Ngọc Hoa, sinh viên K40 Học viện Báo chí và Tuyên truyền, quán quân chương trình MC “Én vàng học đường” 2020

1


Chỉ đạo - Chịu trách nhiệm xuất bản PGS,TS. LƯU VĂN AN Quyền Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền Tổng biên tập PGS,TS. TRƯƠNG THỊ KIÊN Phó tổng biên tập TS. LÊ THỊ NHÃ TS. VŨ HUYỀN NGA Thư ký tòa soạn TS. NGUYỄN QUANG HÒA Phụ trách Phóng viên ThS. LƯƠNG THỊ PHƯƠNG DIỆP Phụ trách Trị sự - Truyền thông ThS. TRẦN MINH TUẤN Tham gia viết, biên tập - xuất bản Ban phóng viên Thiết kế trình bày Ban thư kí Trụ sở tòa soạn B7, Học viện Báo chí và Tuyên truyền 36 Xuân Thủy, Cầu Giấy, Hà Nội Điện thoại: 0982245346 E-mail: baochitre2020@gmail.com

Giấy phép xuất bản Đặc san BÁO CHÍ TRẺ SỐ 25/GP-XBĐS do Cục Báo chí, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/01/2021

2


6

Niềm tin và sứ mệnh mới

10

Trải qua năm 2020 đầy biến động với bão lũ, dịch bệnh,… năm 2021 được kỳ vọng sẽ mở ra những niềm tin, sứ mệnh mới.

Doanh nghiệp chuyển đổi số: Từ “cơn sốt” đến thực tế Các chuyên gia khuyến cáo doanh nghiệp không nên chuyển đổi số theo trào lưu, phải căn cứ vào tình hình thực tế của doanh nghiệp, nếu không cẩn thận sẽ nếm “trái đắng”.

14

CEO Nguyễn Đăng Bền: “Trong tình hình dịch Covid-19, thế giới cần giúp đỡ về mặt công nghệ”

Trải qua năm 2020 đầy biến động, đứng từ góc độ là một “nạn nhân không triệu chứng” của dịch Covid-19, anh Bền đã nhìn ra một thị trường mới của ngành truyền thông.

Công nghệ 5G hứa hẹn những thay đổi trong năm 2021

8

Với độ trễ thấp, 5G có thể góp phần tạo nên diện mạo ban đầu của thế giới ứng dụng IoT (Internet of Things) vào trong các dịch vụ đời sống. Đối với ngành báo chí - truyền thông, viễn cảnh nào sẽ được mở ra?

Sinh viên báo chí tác nghiệp thời 4.0

12

Cùng với sự phát triển của công nghệ kỹ thuật số, sinh viên báo chí thời nay chỉ cần một cú nhấp chuột là thông tin đã có thể được truyền tải một cách nhanh nhất đến tòa soạn, độc giả.

Hành trình 42 ngày đạp xe xuyên Việt của nữ sinh báo chí

20

Hoàn thành chặng đường hơn hai nghìn cây số đạp xe xuyên việt từ Hà Nội vào Cà Mau, Trần Chi Linh - sinh viên năm cuối Học viện Báo Chí và Tuyên truyền đã tạo cảm hứng cho nhiều bạn trẻ.

3


TIÊU ĐIỂM

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Đảng ủy Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị trực tuyến Tổng kết công tác Đảng năm 2020 và triển khai nhiệm vụ năm 2021

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị

Ngày 25/02/2021, tại Hà Nội, Đảng ủy Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác Đảng năm 2020 và triển khai nhiệm vụ năm 2021 theo hình thức trực tuyến tại điểm cầu Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và 05 Học viện trực thuộc (Học viện Chính trị khu vực I, II, III, IV, Học viện Báo chí và Tuyên truyền). Bước sang năm 2021 năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh lần thứ III, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương lần thứ XIII, Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII

nhiệm kỳ 2020-2025, đồng chí Nguyễn Xuân Thắng yêu cầu Đảng bộ Học viện phải tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, lãnh đạo chỉ đạo bằng các nghị quyết chuyên đề; trong lãnh đạo, chỉ đạo phải tiếp tục bám sát Quyết định số 145-QĐ/TW của Bộ Chính trị về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức bộ máy của Học viện; tiếp tục xây dựng, cập nhật, bổ sung nội dung chương trình đào tạo, bồi dưỡng theo tinh thần quán triệt của văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII; đẩy mạnh nghiên cứu khoa học với trọng tâm là chắt lọc, xây dựng các báo cáo tổng hợp, báo cáo kiến nghị từ các công trình,

chương trình nghiên cứu đã được nghiệm thu trong năm 2020, nhất là chương trình KX 02/16-20 “Nghiên cứu, tổng kết, đề xuất, bổ sung, phát triển chủ nghĩa Mác Lênin – cấu phần quan trọng của nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam trong bối cảnh mới” để trình Ban Bí thư, góp phần hoàn thiện nền tảng tư tưởng của Đảng theo tinh thần của Đại hội Đảng lần thứ XIII là phải sớm hoàn thiện lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, làm cơ sở tổng kết Cương lĩnh 2011 vào năm 2030, năm kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng.

Chiều 22/3/2021, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức Hội nghị về công tác đào tạo sau đại học. Hội nghị đã

lắng nghe nhiều ý kiến trao đổi, góp ý của các đại biểu cho công tác đào tạo sau đại học tại Học viện. Hội nghị đã đánh giá cao

những kết quả, thành tựu đạt được của Học viện trong công tác đào tạo sau đại học thời gian qua.

4


Số 35 - tháng 3/2021

TIÊU ĐIỂM

Kỷ niệm 91 năm ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam Học viện Báo chí và Tuyên truyền dâng hoa tại tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh

Ngày 03/02/2021, Đảng bộ Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã long trọng tổ chức Lễ dâng hoa tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh và ôn lại truyền thống vẻ vang của Đảng Cộng sản Việt Nam nhân kỷ niệm 91 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (03/02/1930 - 03/02/2021).Tập thể cán bộ, công chức, viên chức và người lao động Nhà trường đã thành kính dâng lên Bác lẵng hoa tươi thắm để tưởng nhớ, tri ân công lao to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, các vị đồng chí lãnh tụ của Đảng, các anh hùng liệt sĩ đã chiến đấu ngoan cường và hy sinh anh dũng trong sự nghiệp đấu tranh vì sự trường tồn của dân tộc dưới ngọn cờ của Đảng Cộng sản Việt Nam. Thay mặt Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện, PGS,TS. Phạm Minh Sơn – Bí thư Đảng ủy, Phó giám đốc Học viện đọc diễn văn ôn lại truyền thống vẻ vang 91 năm của Đảng Cộng sản Việt Nam; bày tỏ sự tin tưởng dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước sẽ phát triển nhanh và bền vững theo mục tiêu cao đẹp mà Chủ tịch Hồ Chí Minh hằng mong ước, sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo sẽ đạt được những thành tựu to lớn hơn nữa và mục tiêu Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội nhất định thắng lợi.

BÁO CHÍ TRẺ Ngày 08/3/2021, PGS,TS. Lưu Văn An, Quyền Giám đốc Học viện chủ trì cuộc họp triển khai kế hoạch thành lập Hội Cựu sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Tham dự có đại diện lãnh đạo các khoa, viện đào tạo của Nhà trường; lãnh đạo và chuyên viên Phòng Công tác chính trị và Hỗ trợ sinh viên. Phát biểu tại buổi họp, PGS,TS. Lưu Văn An, Quyền Giám đốc Học viện nhấn mạnh, thành lập Hội Cựu sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền là việc cấp thiết và quan trọng, đặc biệt là trong công tác kiểm định đánh giá chất lượng đào tạo của Nhà trường và tiến tới kỷ niệm 60 năm thành lập Học viện.

PGS,TS. Lưu Văn An, Quyền Giám đốc Học viện chủ trì cuộc họp triển khai kế hoạch thành lập Hội Cựu sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền

Lễ dâng hoa tại tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh và ôn lại truyền thống vẻ vang của Đảng Cộng sản Việt Nam Chiều 27/01/2021, tại Phòng họp C, Công đoàn Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã tổ chức gặp mặt, động viên và trao tặng quà Tết cho cán bộ, công chức, viên chức, người lao động Học viện có hoàn cảnh đặc biệt nhân dịp Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021.

Ngày 28/01/2021, tại phòng họp C, Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã phối hợp với Delta E&C Hong Kong tổ chức Họp báo về Buổi Hòa nhạc Sáng tạo tương lai - Future Innovation Concert 2021, nhằm thúc đẩy sự sáng tạo của cộng đồng thanh niên.

Theo thông báo số 138/ TB-QLCL ngày 08/02/2021 của Cục Quản lý chất lượng thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, Học viện Báo chí và Tuyên truyền là một trong số các cơ sở giáo dục đại học được phép tổ chức thi và cấp chứng chỉ Ứng dụng công nghệ thông tin. Nguyễn Nhung - VHPT K39

5


XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

NIỀM TIN VÀ SỨ MỆNH MỚI Hoàng Việt - Báo Ảnh K37 Trải qua năm 2020 đầy biến động với bão lũ, dịch bệnh,… năm 2021 được kỳ vọng sẽ mở ra những niềm tin, sứ mệnh mới. 2021 - Việt Nam sản xuất vắc xin đại trà Sau nhiều ngày tháng chờ đợi, vào lúc 7h10p, ngày 8/3/2021, vắc xin AstraZeneca được đưa tới điểm tiêm phòng tại Hải Dương. Đơn vị tiếp nhận trực tiếp mở niêm phong. 117.000 liều vắc xin AstraZeneca đã được chia ra làm 49 kiện hàng, trong đó có 48 kiện, mỗi kiện 2.400 liều và 1 kiện lẻ với số lượng 2.300 liều. Thành phố Hà Nội, Hải Dương và TP Hồ Chí Minh là 3 địa phương đầu tiên được tiêm vắc xin phòng Covid-19 trên cả nước. Chị Trần Thị Tuyến (sinh năm 1970) là một trong những người được lựa chọn, ưu tiên tiêm vắc xin tại Hải Dương đợt đầu tiên trong sáng nay. Chị Tuyến đến từ 7h sáng thực hiện giãn cách, khám sàng lọc sức khỏe. Chị Tuyến là lao động tự do. Trong đợt bùng dịch tại Hải Dương, chị tham gia đội tình nguyện viên lấy mẫu xét nghiệm cho những người nghi nhiễm Covid-19, các trường hợp F0-F1-F2... Vắc xin AstraZeneca chỉ hạn sử dụng 6 tháng từ ngày sản xuất. Lọ vắc xin đã mở chỉ sử dụng trong vòng 6 giờ. Các điểm tiêm tuân thủ nguyên tắc phòng chống dịch: khẩu trang, khoảng cách, sát khuẩn... Tất cả chất thải sau tiêm chủng phải được xử lý theo quy định. Theo Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long, dù độ bảo vệ của 6

Mũi vắc xin AstraZeneca đầu tiên được tiêm tại Hải Dương vắc xin AstraZeneca không đạt 100% nhưng 100% người tiêm nếu có mắc bệnh sẽ diễn biến nhẹ hơn, không dẫn đến tử vong. Đó là điều quan trọng nhất với mỗi cá nhân tiêm chủng. Vì nguồn cung trên thế giới còn hạn chế, đội ngũ nghiên cứu và thử nghiệm vắc xin tại Việt Nam đang đẩy nhanh tiến độ thử nghiệm và điều chế vắc xin trước khi bắt đầu công bố kết quả và sản xuất đại trà trong năm 2021. Lan tỏa giá trị tốt đẹp Anh Nguyễn Đức Hoàn, 40 tuổi, quê ở Hải Dương, thuyền phó 2 công tác 10 năm tại tàu cứu nạn SAR 411 thuộc Trung tâm Phối hợp Tìm kiếm cứu nạn Hàng hải khu vực I chia sẻ rằng trong đợi bão lịch sử vừa rồi, trung tâm đã có những

công tác hoạt động với mục đích hỗ trợ bà con ở miền Trung như phát áo phao cùng một số dụng cụ bảo hộ khác cho nhân dân các tỉnh huyện bị ảnh hưởng do mưa bão lớn như huyện Cẩm Xuyên, huyện Thạch Hà thuộc tỉnh Hà Tĩnh hay khu vực Quảng Bình. Nhớ lại những chuyến đi ấy, anh nghẹn ngào kể lại: “Báo đài đưa tin nhiều về tình hình mưa lũ ở miền Trung, nhưng chúng tôi phải đến chứng kiến thực tế thì mới thấy được cảnh tượng tan thương đến mức nào. Lũ lụt càn quét, nước ngập lên tận nóc nhà, nhìn bà con phải sống cùng mưa lũ, phải leo lên mái nhà tránh lũ mà chúng tôi không khỏi xót xa”. Anh Hoàn còn kể lần đó trên đường đi đến địa điểm phát áo phao, xe của trung tâm đã gặp hai mẹ con đang chật vật


Số 35 - tháng 3/2021 giữa dòng lũ chảy xiết. “Hôm đó khi xe của chúng tôi đang đi vào vùng lũ ở tỉnh Hà Tĩnh, nước lũ lúc đó chảy rất xiết, chúng tôi tình cờ gặp hai mẹ con là người dân địa phương đi xe máy đang không thể di chuyển được do nước tràn qua đường rất mạnh. Anh con trai phải xuống dắt xe, còn cụ bà vì đã yếu nên phải bám vào đuôi xe mới bước đi được. Vô tình xe chúng tôi đi đến, chúng tôi bảo tài xế đi chậm lại để chắn dòng chảy cho hai mẹ con bác. Đi được vài bước thì sức khỏe của bà cụ không được tốt, không theo được xe nữa nên chúng tôi đã dìu bà lên xe, chở bà qua vùng nước lũ. Xe của con trai cụ cũng không thể nào di chuyển được, nên chúng tôi phải dùng một số dụng cụ che chắn để hỗ trợ anh ấy đến được đoạn đường nước nông hơn”. Cùng công tác trên tàu SAR 411 thuộc Trung tâm Phối hợp Tìm kiếm cứu nạn Hàng hải khu vực I còn có anh Phạm Văn Thắng (sinh năm 1990, quê ở Hải Dương). Anh Thắng là thủy thủ trên tàu cứu nạn đã 2 năm. Đợt đó anh cũng đi cùng đoàn phân phát áo phao với anh Hoàn, nhưng di chuyển trên phương tiện khác. Anh Thắng chia sẻ: “Cụ tâm sự với chúng tôi rằng mấy hôm trước nước lên cao, cụ và con trai phải leo lên tầng trên để tránh lũ. Cụ già yếu không giúp được gì nên con trai cụ phải dọn dẹp toàn bộ đồ đạc lên tầng trên. Tôi thấy mắt cụ rưng rưng, chắc cụ thương con lắm. Người già thường suy nghĩ nhiều, nghĩ mình là gánh nặng của con cái. Bà cụ hỏi han chúng tôi nhiều lắm, nào là đi đường xa có vất vả không,

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

Nhà mạng Viettel triển khai thử nghiệm mạng 5G rồi gặp lũ có khó đi không, cụ còn sợ chúng tôi bị lạnh nữa. Lúc nhận được chỉ đạo của cấp trên, tôi cũng chỉ nghĩ chuyến đi này cũng như bao chuyến công tác khác, hoàn thành nhiệm vụ rồi về, không ngờ nó lại cho chúng tôi nhiều cảm xúc đặc biệt như thế”. Bão lũ, thiên tai đã qua đi trên dải đất miền Trung, nhưng câu chuyện này sẽ còn vang mãi, lan tỏa những giá trị tốt đẹp về sau. Chương trình chuyển đổi số quốc gia tiếp tục phát triển Năm 2020 được xác định là năm khởi động chương trình chuyển đổi số quốc gia. Các lĩnh vực ưu tiên chuyển đổi bao gồm giáo dục, y tế, nông nghiệp, tài chính - ngân hàng, giao thông vận tải và logistics, năng lượng, tài nguyên và môi trường, sản xuất công nghiệp. Trong phần trình bày Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII và các văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng, Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đã nhấn mạnh định hướng phát triển trong 10 năm tới: “Chú trọng đổi mới sáng tạo, chuyển

đổi số quốc gia, phát triển kinh tế số, xã hội số”. Trước đó, “Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030”, việc phát triển hạ tầng số sẽ bao gồm nội dung về vận dụng thành quả của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 là Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn, điện toán đám mây và trí tuệ nhân tạo. Để phù hợp với điều kiện về con người, xã hội, việc kiến tạo thể chế sẽ được xây dựng song song với thử nghiệm trong thực tiễn. Đặc biệt, việc tiến hành xây dựng chính phủ điện tử đã mở ra những khả năng mới trong việc liên kết và tổ chức. Những cuộc họp trực tuyến được triển khai thường xuyên, thúc đẩy việc kiểm tra và giám sát các cơ quan thực hiện kế hoạch. Chuyển đổi số là một chiến lược dài hạn và năm 2021 có thể đem đến những hứa hẹn trong việc phát triển hạ tầng số, xây dựng hạ tầng dữ liệu, từng bước áp dụng các thành tựu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

7


BÁO CHÍ TRẺ

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

Số 35 - tháng 3/2021

Công nghệ 5G hứa hẹn những thay đổi trong năm 2021 Việt Hoàng - Báo Ảnh K37 Được dự đoán là năm bùng nổ của công nghệ 5G, năm 2021 hứa hẹn sẽ đem đến những thú vị bất ngờ đối với các tay đua công nghệ. Với độ trễ thấp, 5G có thể góp phần tạo nên diện mạo ban đầu của thế giới ứng dụng IoT (Internet of Things) vào trong các dịch vụ đời sống. Đối với ngành báo chí - truyền thông, viễn cảnh nào sẽ được mở ra? Trong thời kỳ chuyển đổi số, đối với mỗi ngành lại tiếp nhận một ảnh hưởng khác nhau. Thích nghi để thay đổi là điều cần thiết vậy nhưng thay đổi ra sao, như nào thì vẫn là một bài toán khó. Hãy cùng PV Báo chí Trẻ đi tìm lời giải qua cuộc trao đổi với nhà báo Nguyễn Việt Phú, Chủ nhiệm CLB Nhà báo CNTT Việt Nam, hiện công tác tại Ban Khoa giáo, Đài Truyền hình Việt Nam. PV: Xin chào anh Phú, từng có nhiều năm theo dõi lĩnh vực ICT, anh có thể chia sẻ nhận định của mình về tốc độ phát triển công nghệ thông tin tại Việt Nam so với thế giới đ ang diễn ra như thế nào? Nhà báo Nguyễn Việt Phú: Dưới góc độ một nhà báo, tôi nhận thấy tốc độ phát triển ICT ở Việt Nam ở các khía cạnh: số lượng Người dùng internet, người dùng smartphone có tốc độ tăng trưởng thậm chí còn cao hơn nhiều quốc gia khác với giá cước truy cập internet băng rộng cố định tấp nhất trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp ICT, các nhà mạng, các công ty phần mềm 8

Nhà báo Nguyễn Việt Phú, Chủ nhiệm CLB Nhà báo CNTT Việt Nam, hiện công tác tại Ban Khoa giáo, Đài Truyền hình Việt Nam.

bám rất sát thị trường để đưa ra các sản phẩm thương mại. Mảng Công nghiêp CNTT trong vài năm gần đây có sự tham gia có chiều sâu của Viettel, BKAV, Vintech.... trở thành một lĩnh vực có tỷ trọng kinh tế cao nhât. Mảng phần mềm vẫn là các công ty đã có tuổi đời như Misa, Tinh vân, CMC, FPT... Mảng giáo dục đào tạo chuyên môn CNTT xuất phát từ các viện, trường, đại học lớn, lâu đời đang có sự dịch chuyển sang các mô hình đào tạo ngắn hạn để bám sát nhu cầu của thị trường hơn. Sau thời gian phát triển theo bề rộng thì vài năm gần đây, CNTT Việt Nam phát triển theo chiều sâu hơn,

công nghệ lõi được nhiều công ty Việt Nam nắm bắt, triển khai thành sản phẩm cụ thể. ( Smartphone Việt Nam của BKAV, Vinsmart. Thiết bị 5G của Viettel...). Đó là những nét chính trong sự phát triển mà chúng ta dễ nhận thấy. PV: Vậy với sự phát triển của các nền tảng số hiện nay hướng tới sự tương tác, truyền hình đã phải thay đổi để thích nghi như thế nào? Nhà báo Nguyễn Việt Phú: Mô hình truyền thông hội tụ sẽ là định hướng ko chỉ của ngành truyền hình mà còn là xu hướng của Báo chí. Truyền


Số 35 - tháng 3/2021 hình truyền thống với quy trình sản xuất chặt chẽ, chất lượng hình ảnh cao sẽ vẫn ngự trị trên màn hình chính trên 40 inche tại phòng khách gia đình. Bên cạnh đó các nội dung sản xuất nhanh như thời sự hay chất lượng cao như thể thao sẽ được truyền tải trong môi trường internet song song trên sóng. Một hạ tầng kỹ thuật mạnh của truyền hình sẽ cho khán giả xem lại các chương trình truyền hình chất lượng ở mọi lúc mọi nơi. Mạng xã hội sẽ là nơi tương tác và dẫn dắt khán giả đến với các nội dung chất lượng trên màn hình TV. Các ekip sản xuất chương trình TV đang dần thích nghi để có thể sản xuất nội dung đa nền tảng.

Lắp đặt mạng 5G tại Hà Nội PV: Công nghệ 5G tác động đến người làm báo như thế nào? Nhà báo Nguyễn Việt Phú: Với những thông tin của các nhà mạng đưa ra, thiết bị đầu cuối mới chỉ là những chiếc điện thoại thông minh. Nhưng ở các nước phát triển, trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy, họ sẽ điều khiển robot từ

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

xa hay trong lĩnh vực quân sự họ có máy bay do thám không người lái. Về bản chất, nó có khả năng gửi nhận những gói tin dung lượng lớn với độ trễ thấp. Tuy nhiên, lao động sáng tạo của nhà báo lại là một phạm trù khác, phải có một sự nhìn nhận và nhạy cảm chính trị của nhà báo. Các phóng viên robot không thể thay thế con người khi đi ghi nhận tin hiện trường trong những tình huống hiểm nghèo, hoặc tác nghiệp trong thiên tai, thảm họa. Phóng viên sẽ đưa đến công chúng báo chí nói chung theo quan điểm chủ quan của họ. Một chiếc máy không thể phản ánh một sự kiện như một phóng viên bằng xương bằng thịt. Như tại Myanmar, ta thấy những hình ảnh ghi nhận từ các camera giao thông, tuy nhiên, khi đến một bản tin mọi thứ đã được biên tập bởi đội ngũ làm thông tin chuyên nghiệp. Nếu như trước đây chỉ có phát thanh với truyền hình đưa thông tin đến với công chúng với độ lùi thời gian bằng không. Nhưng thời điểm hiện tại, với nhiều công nghệ nền tốt, họ có thể đưa thông tin từ hiện trường đến thẳng tòa soạn. Hoặc những phóng viên truyền hình, trước đây phải mang dữ liệu về biên tập, tuy nhiên công nghệ đã cho phép những điều phóng viên nhìn thấy chuyển thẳng về cơ quan. Vậy nhưng, các tòa soạn sẽ luôn chạy đua, cạnh tranh về công nghệ. Người phóng viên cũng phải sử dụng công nghệ thật tốt. 50% sẽ phụ thuộc vào máy móc và 50% sẽ phụ thuộc vào cách người phóng viên sử dụng các công nghệ hỗ trợ.

PV: Theo anh, các sinh viên đang theo học ngành báo chí - truyền thông cần phải trau dồi thêm cho bản thân những kỹ năng, tư duy như thế nào để thích nghi với môi trường số đa nền tảng đa phương tiện hiện nay? Nhà báo Nguyễn Việt Phú: Đừng bỏ qua các kiến thức, kỹ năng truyền thống của phóng viên. Đó là các kỹ năng sẽ theo bạn cả đời cho dù báo chí có phát triển thế nào chăng nữa. Quan sát, phỏng vấn, ghi chép nhanh.... là những kỹ năng tối cần thiết để bạn chứng minh mình là phóng viên chứ không phải người tình cờ có mặt tại sự kiện. Tất nhiên trong môi trường báo chí hiện đại, bạn sẽ phải tự học thêm rất nhiều kiến thức mới. Ví dụ bạn phải cấu hình một chiếc máy ảnh thế hệ mới có cắm SIM 5G truyền dữ liệu trực tiếp về tòa soạn. Trường học chỉ có thể dạy bạn cơ bản về IP, về dung lượng file, về địa chỉ server, về giao thức truyền file. Bạn phải tự suy luận ra để thực hiện thôi. Phong cách và Tốc độ sẽ là từ khóa để một phóng viên khẳng định mình trong môi trường làm việc mới. Phong cách nằm trong nội lực của bạn, còn tốc độ là do phương tiện, thiết bị mang đến. Hãy cố làm chủ và tận dụng nó. Kiến thưc mới mỗi ngày một nhiều thêm, nhất là kiến thức thực hành trong bối cảnh công nghệ phát triển như hiện nay. Vì vậy tâm lỹ sẵn sàng tiếp nhận nó rất quan trọng. Hãy sáng tạo trong tư duy và hành động nhé. PV: Xin cảm ơn nhà báo Nguyễn Việt Phú về buổi chia sẻ! 9


BÁO CHÍ TRẺ

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

Số 35 - tháng 3/2021

Doanh nghiệp chuyển đổi số:

Từ “cơn sốt” đến thực tế

Lam Phương - Báo Ảnh K36 Chuyển đổi số đang trở thành một “cơn sốt” trên thế giới và cả ở Việt Nam. Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo doanh nghiệp không nên chuyển đổi số theo trào lưu, phải căn cứ vào tình hình thực tế của doanh nghiệp, nếu không cẩn thận sẽ nếm “trái đắng”. Chuyển đổi số là xu hướng tất yếu Từ trước đại dịch Covid-19, International Data Coperation đã dự báo, đến năm 2022, giá trị chuyển đổi số trên thế giới ước đạt 2.000 tỷ USD và tăng trưởng cao gấp 4 lần so với mức tăng trưởng trung bình của thị trường dịch vụ công nghệ thông tin. Sau đại dịch, mọi việc có thể còn tiến nhanh hơn nữa. Tại Việt Nam, theo Báo cáo về nền kinh tế số tại Đông Nam Á của Google, Tamesek và Bain & Company năm 2019, kinh tế số của Việt Nam và Indonesia tăng trưởng như “rồng được tháo xích” và dẫn đầu khu vực Đông Nam Á (khoảng 38%) và dự kiến có thể đạt mục tiêu 43 tỷ USD vào năm 2025. Đặc biệt, theo các chuyên gia, với dân số gần 100 triệu người, Việt Nam một thị trường đầy tiềm năng để khuyến khích các doanh nghiệp triển khai các mô hình kinh doanh số mới. Nhìn từ góc độ khác, dịch Covid-19 được đánh giá như một “cú hích” buộc các doanh nghiệp phải đi nhanh hơn trên con đường chuyển đổi số. Ông Đoàn Văn Tuấn, Trưởng phòng Phân tích start up HeyU cho biết, trong đại dịch, HeyU quan điểm không ngủ đông 10

mà “sóng ở đáy sông”. Thay vì tạm dừng hoạt động, doanh nghiệp nhìn lại cấu trúc của mình, để chỉnh sửa phù hợp, để khi đại dịch qua đi sẽ bật lại rất nhanh. Đồng thời, ngoài dịch vụ đang cung cấp, HeyU còn định hướng phát triển dịch vụ “đi chợ hộ” mùa dịch. Chính vì thế, HeyU chỉ bị ảnh hưởng trong tháng 4, những tháng sau đó mức tăng trưởng đều là 25%. “Các doanh nghiệp hãy tận dụng thời gian để làm tốt hơn. Đây chính là cơ hội vàng để lập lại thị trường, để chuyển đổi mô hình kinh doanh mới, nâng cao số hóa để tăng doanh thu, giảm thiểu chi phí đối với doanh nghiệp” - đại diện HeyU cho biết. Ông Trần Huy Bảo Giang, Giám đốc chuyển đổi số của

FPT cho rằng: Khi chuyển đổi số, mỗi công ty, tổ chức sẽ có mục tiêu khác nhau, điểm chung là cùng hướng tới nền kinh tế số. Theo đại diện FPT, hiện nay, nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu đi tìm hiểu chuyển đổi số là gì, đây là một xu thế tất yếu của tất cả mọi doanh nghiệp. Ở Việt Nam, có nhiều ngành đang thực hiện chuyển đổi số nhưng không phải ngành nào cũng vận dụng tốt. Đơn cử như trong lĩnh vực nông nghiệp, chuyển đổi số đã có nhưng vẫn dừng ở mức độ thử nghiệm và trong quy mô nhỏ. Tuy nhiên, cũng có một số ngành có tốc độ chuyển đổi số nhanh như trong lĩnh vực thanh toán điện tử ở Việt Nam. Theo ông Giang, công nghệ trong tài chính


Số 35 - tháng 3/2021

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

hợp doanh nghiệp không nhất thiết phải chuyển đổi số ngay mà có thể kết hợp với các bên để chia sẻ lợi ích, hệ sinh thái số. Theo ông Tuấn, điều quan trọng là phải hiểu sản phẩm, định hướng phát triển và vấn đề cốt lõi của doanh nghiệp trong tương lai. Là đại diện đơn vị đồng hành cùng start up Việt Nam về chuyển đổi số, Ông Bùi Thành Đô, nhà đồng sáng lập Thinkzone Ventures cho rằng: Với các bạn khởi nghiệp khi bắt đầu chuyển đổi số, nên dành thời gian nghiên cứu sâu hơn, hiểu rõ đối tượng khách hàng muốn đưa công nghệ vào. “Đừng nghĩ tới cái mình đang có mà nghĩ tới cái họ đang cần, biến thứ mình đang có thành cái họ cần sẽ giúp cho việc chuyển đổi số hiệu quả hơn. Có rất nhiều start up, công ty công nghệ ở Việt Nam tỷ lệ sai lầm rất cao khi bắt tay vào chuyển đổi số mà chưa thực sự

hiểu rõ đối tượng khách hàng của mình”- đại diện Thinkzone Ventures chia sẻ. Ngoài ra, các chuyên gia cũng cho rằng, nếu chuyển đổi số theo cơn sốt thì doanh nghiệp rất dễ mất tiền, mất cơ hội. Doanh nghiệp cần làm việc với các bên tư vấn hoặc có một đội ngũ để thực hiện việc chuyển đổi số. Nhất là đối với các doanh nghiệp lớn, theo Thinkzone Ventures, khi quá áp lực mà thay đổi vội vã thì sẽ đưa doanh nghiệp về con số 0 ngay lập tức. “Cần đưa ra những khu vực riêng, cung cấp những nguồn lực, tài chính riêng, thử nghiệm với quy mô nào đó, xác định tất cả các rủi ro về nguồn tài chính, khách hàng không chấp nhận… và trong ngưỡng chịu đựng được. Dự án mới như một công ty khởi nghiệp nhỏ, có sai lầm nhưng phải có phương án thay đổi” - ông Đô chia sẻ.

đang phát triển rất nhanh. Ngân hàng đang đón đầu số hóa với công nghệ xác thực eKYC, hay sắp tới là Mobile Money, các công nghệ đánh giá người dùng, tính hạn mức tín dụng trong không gian số… “Vẫn còn không gian rất lớn cho các doanh nghiệp công nghệ hay những doanh nghiệp truyền thống đang muốn chuyển đổi số” - ông Giang chia sẻ. Chuyển đổi như thế nào? Theo thống kê, cứ 10 chủ doanh nghiệp trên thế giới thì 9 doanh nghiệp bắt đầu chiến lược chuyển đổi số và trong 9 người triển khai mô hình kinh doanh mới này thì có 7 người thất bại. Theo Ông Trần Huy Bảo Giang, chuyển đổi số không tràn lan mà phải xem xét công nghệ đó có phù hợp với doanh nghiệp không, xuất phát từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Bởi mục đích cuối cùng của chuyển đổi số là đem đến hiệu quả, tiện lợi cho người dùng. “Khi bắt đầu chuyển đổi số, doanh nghiệp sẽ gặp rất nhiều khó khăn, câu hỏi đặt ra là tôi có tiền để làm việc đó không, tôi cần làm gì, tôi đã sẵn sàng về việc ấy chưa. Một trong những điểm quan trọng là mình hiểu được mình đang có vấn đề gì, về nội tại, khách hàng… không thể chạy theo công nghệ. Hiểu mình như thế nào và mình đang ở đâu, mức độ sẵn sàng thế nào rất quan trọng” - ông Giang nhận định. Còn theo ông Đoàn Văn Tuấn, Trưởng phòng Phân tích start up HeyU, quan trọng là cốt lõi của doanh nghiệp, tư duy của người lãnh đạo trước khi chuyển đổi số. Có nhiều trường

11


XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Thúy Lan (bên phải) thường xuyên tác nghiệp tại các sân bóng

Sinh viên báo chí tác nghiệp “thời 4.0” Thúy Hiền - Báo In K37 Cùng với sự phát triển của công nghệ kỹ thuật số, sinh viên báo chí thời nay chỉ cần một cú nhấp chuột là thông tin đã có thể được truyền tải một cách nhanh nhất đến tòa soạn, độc giả.

T

hu Hằng (sinh viên năm 4 chuyên ngành Báo in, HVBC&TT) hiện đang làm CTV cho Báo Tuổi trẻ Thủ đô, Báo Sở hữu Trí tuệ và một trang thông tin khác. Cô nàng này cho biết, trong qua trình tác nghiệp, mình thường xuyên phải sử dụng thiết bị, đồ dùng công nghệ như máy ảnh, máy quay, mic dây, mic cài, điện thoại, laptop,máy ghi âm...trong một số trường hợp đặc biệt, Hằng còn dùng đến các thiết bị chuyên dụng như máy quay bí mật. 12

Hằng nói “Các đồ dùng công nghệ như điện thoại di động, laptop là những thứ vô cùng quan trọng trong quá trình tác nghiệp, giúp ích cho mình rất nhiều trong quá trình làm việc. Có những thứ nếu không có chúng thì mình sẽ không làm được việc gì.”. Những thiết bị công nghệ giúp Hằng thu thập thông tin một cách chân thực, hiệu quả; tổ chức, trình bày thông tin và gửi đi các toà soạn một cách nhanh chóng. Chỉ với vật dụng đơn giản là chiếc điện thoại kết

nối internet hay máy ảnh nhỏ, Hằng cũng có thể sản xuất tin, bài với hình thứ báo chí đa phương tiện với đầy đủ lời, ảnh, video clip, âm thanh bởi hầu hết điện thoại thông minh đều tích hợp chức năng chụp ảnh, quay phim, ghi âm, chỉnh sửa ảnh, biên tập phim... Lê Thị Thúy Lan (sinh viên năm 4 chuyên ngành Báo in, HVBC&TT) hiện đang làm CTV tại báo Thanh Niên) cho biết thường xuyên sử dụng điện thoại khi tác nghiệp báo chí, bởi những chiếc smart-


Số 35 - tháng 3/2021 phone đời mới hiện nay có rất nhiều tính năng thông dụng, hỗ trợ tối đa cho việc làm báo. Cô nàng cho biết, trong nhiều trường hợp đưa tin gấp, Lan thường quay luôn bằng điện thoại, gõ nội dung tin vào mục “ghi nhớ”, sau đó copy bản ghi nhớ rồi gửi tin bài về tòa soạn hoặc kết nối internet cho smartphone, gõ trực tiếp nội dung vào gmail sau đó chèn ảnh, clips gửi về tòa soạn. Với cách thức tác nghiệp như trên, thông tin sự việc kịp thời đến với độc giả chỉ trong khoảng thời gian rất ngắn. Lan nói “Mình hiện cộng tác cho mục Thể thao, lượng độc giả có nhu cầu xem trực tiếp diễn biến các trận bóng, các buổi tập của các đội bóng là rất lớn. Nên tòa soạn mình sử dụng cả hình thức livestream (phát sóng trực tiếp) bằng điện thoại trên các nền tảng mạng xã hội để các độc giả không có điều kiện đi xem trực tiếp vẫn có thể theo dõi đội bóng mình

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

Đặc thù công việc nên Trường thường sử dụng các máy quay hiện đại

yêu thích.” Với Mai Ngọc Trường (sinh viên chuyên ngành Quay phim truyền hình, HVBC&TT) thì chọn cho mình việc quay phim tại kênh VTV4 - Đài Truyền hình Việt Nam. Công việc liên quan trực tiếp đến ngành học hiện tại khi anh chàng này được “xách chân máy lên và đi”. Do đặc thù công việc và môi

Thu Hằng khi đi tác nghiệp tại sự kiện của Đoàn Thanh niên TP. Hà nội

trường làm việc rất chuyên nghiệp nên Trường sử dụng nhiều thiết bị công nghệ như máy quay, ống kính, thiết bị chống rung như gimbal, thiết bị trên không như flycam , thiết bị dưới nước như gopro… Những thiết bị này đều có chế độ chụp ảnh tự động, lấy nét tự động, cân chỉnh màu tự động… Còn cho hình ảnh sắc nét, chân thực và dễ dàng thao tác cho người dùng. “Sau khi quay xong tin, phóng sự, mình chỉ cần copy các trường đoạn trong thẻ nhớ cho vào bàn dựng chuyên dụng biên tập lại, xuất bản là cơ bản đã hoàn thành công việc.” Trường cho biết thêm. Trong thời đại bùng nổ thông tin, các phương tiện truyền tải thông tin ngày một nâng cấp, mạnh mẽ hơn và nhanh nhạy hơn, sinh viên báo chí phải năng động hơn nữa, cập nhật thường xuyên phương thức tác nghiệp hiện đại, đáp ứng nhu cầu nghe nhìn của độc giả một cách nhanh nhất, chính xác nhất.

13


BÁO CHÍ TRẺ

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

Số 35 - tháng 3/2021

CEO Nguyễn Đăng Bền: “Trong tình hình dịch Covid-19, thế giới cần giúp đỡ về mặt công nghệ” Thu Thùy - TTĐC K40A2 Nhà báo Nguyễn Đăng Bền, (từng công tác tại Ban Khoa giáo, Đài Truyền hình Việt Nam, hiện là CEO & Founder IGV Group - Interactive Corporate TV) đang cùng các đồng nghiệp phát triển một ứng dụng để giải quyết khủng hoảng về tinh thần cho các đối tượng ít được phục vụ trong xã hội. PV: Xin chào Nhà báo Nguyễn Đăng Bền, anh có thể cho biết vì sao anh lại quyết định xây dựng nền tảng truyền thông hướng đến đối tượng ít được phục vụ trong xã hội? Nhà báo Nguyễn Đăng Bền: Từ vị trí bao quát và bản thân là một nạn nhân của dịch Covid-19, tôi nhận ra rằng các mạng xã hội như Facebook, Instagram,… đang chiếm lĩnh các thị trường của người trẻ. Trong khi đó, các nền tảng kết nối được tạo ra cho người già, người bị ảnh hưởng về mặt tâm lý không có. Vì vậy, đây là một thị trường chưa có ai khai thác. Tôi đang nhìn đến một cơ hội, trong tình hình dịch Covid 19 tiếp tục diễn biến phức tạp, thế giới này cần sự giúp đỡ về mặt công nghệ. Cụ thể hơn đó chính là công nghệ về hỗ trợ luyện tập để nâng cao năng lực xử lý, về tập trung vào thần kinh. Để hiểu và thuyết phục một người cao tuổi, một người đang bị vướng mắc về tâm lý dùng các ứng dụng kết nối sẽ khó hơn người trẻ bình thường. Tuy nhiên, số lượng cá thể của lớp công chúng này không hề nhỏ, hứa hẹn những tiềm năng 14

Anh Nguyễn Đăng Bền nhận xác nhận kỷ lục về sự kiện trực tuyến có nhiều người tham dự nhất Việt Nam

khai thác ở thị trường này. PV: Bên cạnh những tiềm năng, đối tượng nền tảng kết nối anh hướng tới có những rào cản về mặt tiếp cận. Đâu những yếu tố giúp anh đánh giá thị trường này? Nhà báo Nguyễn Đăng Bền: Khi tôi làm một cái gì đó thì tôi sẽ nhìn vào những yếu tố: một là nó có giúp ích cho cộng đồng không, giúp ích cho người sử dụng không, nó có mang lại hiệu quả cho người sử dụng hay không? Thứ hai là cái thị trường của nó có đủ lớn

hay không? Thứ ba mới nói đến sự khác biệt và độc đáo của nó. Đầu tiên là có hữu ích không? Ví dụ như Facebook hữu ích vì nó giúp chúng ta kết nối bạn bè. Google hữu ích vì nó giúp ta có thể tìm kiếm mọi thứ. Tiktok hữu ích vì nó giúp ta giải trí, bớt stress và được thể hiện bản thân. Twitter giúp ta kết nối được với những người nổi tiếng để hiểu được quan điểm của họ mà không dễ để làm điều đó với Facebook. Ứng dụng của tôi sẽ giúp giải quyết vấn đề lớn nhất là khủng hoảng


Số 35 - tháng 3/2021 tinh thần khi bạn bị phong tỏa tại nhà vì Covid. Đây là một nền tảng tôi sẽ tạo ra. Thứ hai, nhiều quốc gia trên thế giới áp dụng lệnh phong tỏa ở các thành phố đang báo động đỏ vì dịch Covid-19. Số lượng người cao tuổi, người bị ảnh hưởng tâm lý khi bị đóng cửa ở trong nhà là không hề nhỏ. Thời gian rảnh rỗi, tiết kiệm được từ việc đi lại sẽ nhiều hơn. Họ sẽ tập trung vào đời sống trên các mạng xã hội, các nền tảng kết nối nhiều hơn. Thứ ba, đây là thị trường không được chú ý đến bởi những ông lớn, trong khi những tiềm năng trong thị trường này là rất lớn. Chỉ cần hiểu được công chúng, cách kể chuyện phải mới mẻ và truyền tải hiệu quả thông điệp, mọi rào cản đều có thể vượt qua. PV: Cách kể chuyện mới anh áp dụng với đối tượng công chúng này có phải là sử dụng Transmedia (cách kể chuyện đa phương tiện) đúng không? Nhà báo Nguyễn Đăng Bền: Chính xác. Hãy nhìn vào một ví dụ, chẳng hạn như Pokemon. Từ những con vật, nhân vật hư cấu The Pokemon Company đã tạo ra một bộ phim hoạt hình dài tập, nổi tiếng trên toàn thế giới. Bên cạnh đó, công ty còn phát hành những tựa game nhập vai, giải đố, sắp xếp dựa trên cốt truyện của bộ phim pokemon. Không chỉ dừng lại ở đó, nhiều người còn hóa thân thành pokemon ở các lễ hội, họ chi tiền mua tấm poster về pokemon. Có những địa điểm dành cho người hâm mộ pokemon. Thậm chí, có những kiến trúc đã có ý tưởng

XUÂN MỚI, CƠ HỘI MỚI

BÁO CHÍ TRẺ

xây dựng công viên pokemon. Dù đã ra đời rất lâu, nhưng mỗi lần cải biến dựa trên hình ảnh này, pokemon lại tạo nên một cơn sốt. Trên sách có, tạp chí cũng có, trò chơi điện tử, video cũng có, tất cả mọi thứ nó đều có. Và mỗi thứ đó thì nó được kể một cách khác nhau. Đấy chính là mô hình transmedia, mô hình kể chuyện trên đa nền tảng.

Đây chính là cách tôi sẽ sử dụng trong dự án xây dựng ứng dụng nền tảng kết nối hướng đến người ít được phục vụ trong xã hội. Nó phải hướng tới media 3.0 với ba đặc điểm chính: tương tác, cá thể hóa và theo ngữ cảnh. PV: Nhìn vào các bài học của thế giới để lại, trong năm 2021 và sau đó, anh có định hướng như thế nào đối với IGV Group?

Bởi vì ngày hôm nay, một phút tôi chia sẻ sẽ có trên dưới 500 triệu clip được tạo ra bởi khoảng 7 tỉ người. Để có thể tỏa sáng và thu hút sự chú ý, chúng ta phải tạo nên một “vụ nổ lớn” về thông tin Về bản chất nó tạo ra sự bùng nổ về thông tin. Bởi vì ngày hôm nay, một phút tôi chia sẻ sẽ có trên dưới 500 triệu clip được tạo ra bởi khoảng 7 tỉ người. Để có thể tỏa sáng và thu hút sự chú ý, chúng ta phải tạo nên một vụ nổ lớn về thông tin, chúng ta cần tạo sức phủ khắp các phương tiện. Muốn làm được điều đó, chúng ta cần chú ý đến tính cá thể hóa trong truyền thông, từ một thông điệp, mỗi người cảm nhận được, họ sẽ tiếp tục lan tỏa, sáng tạo, làm đầy thêm cho thông điệp.

Nhà báo Nguyễn Đăng Bền: IGV là một agency về PR, thực hiện các câu chuyện, kể chuyện trên đa nền tảng, giúp cho khách hàng có thể xây dựng thương hiệu, marketing, quảng bá, bán sản phẩm. Đối với tôi, truyền thông là một sản phẩm. Sản phẩm này phải phục vụ cho một mục đích nào đó được người khác trả tiền. Ở đây, sản phẩm của truyền thông là sản phẩm phục vụ cho mục đích marketing, quảng cáo. Mục đích là giúp cho khách hàng nhận diện được sản phẩm, nhận diện được thương hiệu. Trong tương lai, tôi mong thông qua những sản phẩm truyền thông transmedia tôi có thể tiếp tục theo đuổi lĩnh vực PR. Cụ thể hơn, tôi có thể giúp cho hàng triệu người trên thế giới này đang bị ảnh hưởng tâm lý bởi dịch Covid-19. Tôi sẽ tạo ra một loại vắc-xin giúp mọi người cảm thấy được giải tỏa, sẻ chia sau những năm tháng phải ở trong nhà vì dịch Covid-19. PV: Chúc anh thành công với dự án. Cảm ơn anh về buổi trao đổi

15


NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Đón Tết thời công nghệ 4.0 Thúy Phương - Báo In K37 Nhắc đến Tết không chỉ nghĩ đến việc được nghỉ ngơi dài ngày, được sum họp đoàn tụ gia đình mà còn có cả những hình ảnh dọn dẹp, mua sắm, trang hoàng nhà cửa đón Tết. Đây là “nỗi ám ảnh” của rất nhiều gia đình, được mọi người gọi là “Ngày hội toàn dân dọn nhà”. Tuy nhiên ở thời kì cách mạng công nghệ 4.0 này “nỗi ám ảnh” đó đã dần biến mất. Mua sắm tiện lợi, nhẹ nhàng Theo truyền thống, bắt đầu sang những ngày đầu tháng chạp (âm lịch) mọi gia đình đều tất bật sắm sửa cho Tết cổ truyền. Từ việc mua đồ trang trí nhà cửa, rồi nào bánh mứt kẹo, đến hoa quả và các thực phẩm tươi sống... Việc mua sắm tốn rất nhiều thời gian, nhiều khi bắt đầu sắm sửa từ mồng 1 tháng chạp mà đến chiều 30 Tết vẫn tất bật tay xách nách mang. Tết tưởng được nghỉ nhưng thật ra lại còn bận hơn ngày thường. Hiện nay, với sự phát triển 16

của khoa học công nghệ, các trang thương mại điện tử đã giúp các bà nội trợ được “xả hơi”. Chị Phan Thanh Hằng (28 tuổi, Hà Nội) đã lựa chọn sắm Tết trực tuyến: “Làm nhân viên kế toán cho một công ty tư nhân nên cuối năm tôi rất bận, công ty lại thường cho nghỉ tết muộn nên nếu lựa chọn việc mua sắm theo truyền thống thì tôi không có thời gian. Việc mua sắm trực tuyến rất tiện lợi, chỉ cần nhập từ khóa thứ mình muốn mua thì sẽ ra rất nhiều kết quả, mình có thể chủ động tham khảo được giá cả cũng

như chất lượng sản phẩm rồi mới đặt hàng và thanh toán bất kỳ lúc nào mình muốn”. Qua những trang thương mại điện tử, người tiêu dùng có thể mua sắm ở bất kỳ thời điểm nào, mua rất nhiều mặt hàng cùng một lúc mà không mất thời gian di chuyển, không phải chịu cảnh tắc đường hay phải đợi xếp hàng dài chờ thanh toán... Chỉ qua một cái Click chuột và chờ bên giao hàng chuyển đến tận cửa nhà là đã mua sắm được cho Tết. Việc mua hàng trực tuyến được nhiều người ưa chuộng


Số 35 - tháng 3/2021

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

với nhiều tiện ích, đặc biệt là ở thời điểm dịch bệnh Covid-19 như hiện nay việc mua sắm trực tuyến không chỉ tiện mà còn an toàn. Dọn dẹp nhà cửa không còn là “nỗi ám ảnh” Ông bà ta quan niệm, lau chùi nhà cửa đón năm mới là cách để đón tài lộc, gột rửa những cái cũ, cái xấu và chào đón những đầm ấm, yên vui mới. Chính vì vậy hằng ngày nhà chỉ cần lau dọn qua nhưng đến Tết thì phải lau kĩ từng ngóc ngách trong nhà cho đến nhưng hoa văn chạm trổ trên bàn ghế.Việc dọn dẹp nhà cửa đón Tết đã trở thành “nỗi ám ảnh” của mọi gia đình. Chị Thanh Thúy (35 tuổi, Hà Nội) chia sẻ: “Việc đi làm ở cơ quan rồi về cơm nước cho gia đình cũng đã chiếm trọn thời gian của tôi. Những ngày giáp Tết muốn dọn dẹp nhà cửa thì chỉ có thể tranh thủ làm sau giờ cơm tối, ngày trước rất vất vả với việc quét nhà rồi lau nhà nhưng bây giờ có robot dọn nhà rất tiện lợi, quét dọn rất sạch sẽ và tôi có thể giành thời gian đó để đi lau dọn các vật dụng khác”.

Nhờ những ứng dụng đi chợ trực tuyến người dân có thể tiết kiệm thời gian hơn

Còn đối với những gia đình bận rộn hơn thì vào dịp này họ thường thuê giúp việc dọn nhà theo giờ thông qua các ứng dụng. Những ứng dụng này có thể dễ dàng cài đặt được trên máy tính hoặc điện thoại. Nhờ sự phát triển của công nghệ số, không còn cảnh những người lao động ngồi hàng dài ngoài lề phố rồi tranh giành nhau mỗi khi có người đến tìm thuê. Thông qua những ứng dụng tiện ích như vậy không chỉ giúp tiết kiệm được thời gian, giảm nỗi vất vả mà còn an toàn bởi những người chủ luôn nắm được đầy đủ những thông tin cá nhân cần thiết của người giúp việc mà mình thuê.

Những người xe ôm công nghệ nhận được nhiều đơn hàng hơn trong dịp Tết

Đặt mâm cơm Tết qua mạng Không chỉ vậy, nhiều gia đình trẻ còn đặt các dịch vụ làm mâm cơm cúng giao thừa, đặt đồ ăn, mua đồ ăn qua các ứng dụng tiện ích hay thông qua “marketplace” trên mạng xã hội Facebook. Nhìn từ góc độ tổng quát, điều này đã kích thích thị trường sôi động trở lại sau thời gian dài trì trệ vì dịch Covid-19. Anh Chị Nguyễn Thanh Phương (Một người chuyên làm dịch vụ sắp mâm cơm và các dịp Tết) chia sẻ: “Tết này tôi đã nhận đặt hàng gần 50 mâm, chỉ trong ngày 29 và 30. Những dịp như này người ta sẽ không đặt sớm mà thường là sát ngày. Mỗi mâm có giá từ 800.000 - 1.200.000 đồng”. Chỉ trong dịp Tết Tân Sửu vừa qua, nhà hàng chị Phương đã thu về hơn 50 triệu đồng. Những người đầu bếp, với nỗi lo về số tiền thưởng Tết nay đã có thể thở phào nhẹ nhõm khi dịp cuối năm nhà hàng lại ăn nên làm ra. Công nghệ số đã góp phần kết nối xã hội và tạo ra những cơ hội việc làm mới. 17


NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

CHÀNG TRAI 10X TRƯỜNG NGHỀ ĐẠT DANH HIỆU “SINH VIÊN 5 TỐT”

Thùy Linh - Báo Ảnh K39

Là sinh viên được “chọn mặt gửi vàng” của trường Cao đẳng Cơ điện và Xây dựng tỉnh Bắc Ninh tham dự hội thi Tay nghề cấp Bộ và cấp Quốc gia, Trần Đăng Minh đã từng có thành tích xuất sắc trong học tập với số điểm trung bình học tập 8.7/10, điểm rèn luyện 97/100.

Trần Đăng Minh nhận bằng khen “Sinh viên 5 tốt” cấp Trung ương Chọn trường nghề để tiết kiệm thời gian Trần Đăng Minh (SN 2000) hiện đang là sinh viên khoa Điện tử - tin học, trường Cao đẳng Cơ điện và Xây dựng tỉnh Bắc Ninh. Đam mê và yêu thích với máy tính từ khi còn là học sinh cấp 3, anh đã bắt đầu tìm hiểu rồi học dần kiến thức về ngành điện tử tin học. Ngoài ra, anh còn có thế mạnh về môn Toán ngay từ cấp 2. 18

Thế nhưng, khi đứng giữa những lựa chọn về tương lai, anh đã lựa chọn thi vào trường nghề ngay tại tỉnh nhà. Trần Đăng Minh chia sẻ: “Sở dĩ mình chọn trường Cao đẳng Cơ điện và Xây dựng Bắc Ninh là bởi mình muốn tiết kiệm thời gian học của cá nhân để được thực hành nhiều hơn, nhanh được đi làm. Ngoài ra, mình chọn trường nghề ngay ở tỉnh nhà để tiện đường đi học,

có thể đi đi về về ngoài giờ học để giúp đỡ bố mẹ”. Khi biết Minh chọn trường nghề, chị anh có góp ý và thắc mắc rằng sao không chọn đại học. Nhưng anh đã bày tỏ quan điểm cá nhân: “Mình cảm thấy chương trình đào tạo đại học có nhiều kiến thức chuyên sâu hơn nhưng ở trường nghề lại cho mình nhiều cơ hội rèn luyện và thực hành”. Chia sẻ suy nghĩ về ý kiến


Số 35 - tháng 3/2021

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

đánh giá thấp sinh viên trường nghề, anh nói: “Nếu bây giờ suy nghĩ xem ai hơn ai thì mất thời gian lắm, quan trọng là sau này khi ra trường, ra đời có vị trí, có chỗ đứng thì mới biết ai hơn ai được. Nên mình thích hành động hơn là ngồi suy nghĩ”. “Tay nghề” bén duyên với các hội thi lớn Là sinh viên được “chọn mặt gửi vàng” của trường đại diện tham dự hội thi tay nghề cấp Bộ và cấp Quốc gia, Trần Đăng Minh đã có thành tích xuất sắc trong học tập. Anh đạt điểm trung bình học tập 8.7/10, điểm rèn luyện 97/100 trong năm học 2019-2020, giấy xác nhận xếp loại Giỏi học phần Tiếng Anh của trường, Minh nhận được sự tin tưởng của thầy giáo giao cho nhiệm vụ ôn luyện để tham gia kỳ thi Tay nghề cấp Bộ về phần quản trị hệ thống mạng. Sau 6 tháng ôn luyện, anh đã đạt giải Nhất hội thi tay nghề cấp Bộ NN&PTNT lần thứ IX (5/3/2020). Đạt thành tích cao ở hội thi tay nghề cấp Bộ, anh tiếp tục là thành viên đội tuyển tham dự hội thi Tay nghề cấp quốc gia lần thứ XI (24/9/2020). Vừa học kiến thức từ thầy giáo hướng dẫn và tự nghiên cứu bài giảng trên mạng, anh tập trung vào rèn luyện kỹ năng về ngành quản trị mạng để tự tin vượt qua phần thi của mình. Anh chia sẻ: “Mình rất vinh dự và tự hào khi được đại diện cho sinh viên của các trường đại học, cao đẳng trong tỉnh Bắc Ninh nhận danh hiệu cao quý “Sinh viên 5 tốt” cấp Trung ương ngày 7/1/2021.

Trần Đăng Minh chụp chung cùng giảng viên Trần Đình Luận khi nhận giấy chứng nhận “Sinh viên 5 tốt” cấp Tỉnh “Phương pháp học của mình là tích hợp giữa nghe giảng trên lớp sau đó áp dụng vào thực hành và rèn luyện thêm kỹ năng ở nhà. Xuất phát từ thói quen như khi mới làm việc gì, mình đều tìm hiểu về nó trước, sau đó sẽ rèn luyện theo phương pháp cơ bản ban đầu. Hiện tại, mình có thể quản trị được một hệ thống server. Ví dụ khi cài một hệ thống server có thể gặp một số lỗi, mình tìm hiểu về nguyên nhân của lỗi đó và lần sau sẽ không mắc phải, biết cách xử lý với những lỗi tương tự. Khi mình làm đi làm lại một thao tác đến khi thuần thục thì sẽ chuyển sang bước tiếp theo”. Minh chia sẻ. Theo PV, quản trị server (máy chủ) là biến đổi để lập kế

hoạch, tổ chức, hướng đến sự phù hợp của hoạt động Server. Quá trình quản trị cũng song hành với việc kiểm tra, theo dõi, kịp thời phát hiện và khắc phục các vấn đề kỹ thuật cũng như lỗi phát sinh trên máy chủ, giúp máy chủ hoạt động trong trạng thái duy trì ổn định và hiệu suất cao nhất. Chia sẻ về định hướng tương lai, anh Minh cho biết: “Sau các hội thi, anh mong muốn và sẽ cố gắng để tương lai có nền tảng vật chất tốt phục vụ cho lĩnh vực mình đang theo đuổi, tiếp tục học sâu về ngành quản trị mạng”. Chặng đường phía trước của Minh còn rất dài, anh cho rằng bền lòng là chìa khóa của sự thành công. 19


BÁO CHÍ TRẺ

NHỊP SỐNG TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Khuôn mặt rạng rỡ của Chi Linh khi chinh phục đèo Hải Vân (Ảnh nhân vật cung cấp)

Hành trình 42 ngày đạp xe xuyên Việt của nữ sinh báo chí Phương Duy - Báo in K37 Hoàn thành chặng đường hơn hai nghìn cây số đạp xe xuyên việt từ Hà Nội vào Cà Mau, Trần Chi Linh - sinh viên năm cuối Học viện Báo Chí và Tuyên truyền đã tạo cảm hứng cho nhiều bạn trẻ. Quyết tâm vượt qua chính mình Khi quyết định tham gia Đạp xe xuyên việt 2019 – Hành trình vượt qua chính mình, Chi Linh mong muốn được thử thách cũng như vượt qua giới hạn của bản thân, được cùng những người đồng đội đặt chân đến những vùng đất mới , học hỏi những điều mới, từ đó có thêm những hiểu biết và kinh nghiệm sống. Đặc biệt, cô sẽ có hành trình đáng nhớ nhất trong tuổi trẻ của mình. “Thực sự khi nghe tên hành trình mình đã thấy rất khó khăn rồi, đặc biệt mình lại là con gái, 20

thể lực yếu hơn các bạn nam nên phải tập luyện rất nhiều. Mình mất 2 tháng tập luyện thể lực ở cả Hà Nội và TP Hồ Chí Minh để có thể chuẩn bị tốt nhất. Rồi khi chính thức tham gia hành trình, mình mới thấy thực tế khác hoàn toàn so với mình tưởng tượng, rất nhiều khó khăn từ thời tiết, thể lực cho tới phương tiện nữa. Khó khăn về thời tiết đó là những ngày đạp xe ở Thanh Hóa trời nóng 40 độ C, mồ hôi nhễ nhại, cái nắng như muốn thiêu đốt đòi hỏi sự nỗ lực rất lớn về tinh thần cũng như thể lực. Rồi những ngày đạp xe ở

Quảng trị mưa như trút nước nhưng cả đoàn vẫn động viên nhau vượt qua. Đặc biệt, đạp xe đòi hỏi rất nhiều thể lực, có những đoạn đạp xe qua Quảng Bình dốc lên dốc xuống hay những đoạn leo đèo Hải Vân, đèo Cả thật sự rất mất sức và nhiều khi mình muốn buông rời bàn đạp. Nhưng được sự động viên của cả đoàn cũng như nghi đến mục đích mình đã đề ra mà mình lại cố gắng không bỏ cuộc. Thật sự đến bây giờ nghĩ đến cảnh đó mình vẫn thấy sợ. Có lẽ một trong những điều đáng nhớ nhất đối với mình là


Số 35 - tháng 3/2021 người bạn đồng hành – chiếc xe đạp. Dù em hơi lắm bệnh tật, khiến nhiều lúc mình muốn xa lánh nhưng cuối cùng em cũng đã cùng mình trọn vẹn tới cuối hành trình”, Chi Linh chia sẻ. Trong hành trình xuyên Việt, điều mà Linh cảm thấy may mắn nhất đó là có được trải nghiệm vẻ đẹp từ thành phố tới đồng quê dọc ba miền đất nước. Linh kể: “Đạp xe giúp mình có cơ hội được tận mắt chứng kiến Việt Nam đẹp một cách rất lạ, nó khiến mình liên tưởng đến câu hát trong bài hát của ca sĩ Đen: Vì đất nước mình còn lạ, cần chi đâu nước ngoài/ Đặt chân lên tất cả mọi miền là ước mơ ta ước hoài/ Chẳng cho mình là lãng tử đã đi được mấy đâu”. Cảm nhận vẻ đẹp quê hương Thật sự quê hương mình rất đẹp, mỗi miền mà mình đặt chân qua đều để lại cho mình ấn tượng riêng. Miền Bắc có vẻ đẹp rất yên bình, những hình ảnh núi đồi xen lẫn mây trắng, những thảo

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Chi Linh (áo trắng, đứng thứ hai từ trái qua phải) đi thăm Hội An cùng nhũng người bạn trong đoàn nguyên mênh mông, những đồi chè ngút ngàn, những cánh đồng lúa trải dài. Khung cảnh thiên nhiên miền Trung thật sự rất quyến rũ, những bãi cát trắng trải dài, những bãi biển trong xanh, cánh đồng muối trắng tinh trải dài tít tắp. Còn miền Nam lại mang đến cho mình bức tranh sinh động từ nhịp sống hiện đại tới thôn quê. Đó là nhịp sống sôi động, trẻ trung của Tp. Hồ Chí Minh hay là sự dân dã thôn quê của miền tây sông nước. Tất cả đều mang lại cho mình

một cảm xúc khó quên về cảnh sắc dọc ba miền đất nước. Bên cạnh đó chuyến đi còn giúp mình có cơ hội được trải nghiệm ẩm thực, đặc sản ba miền, cũng như giúp mình cảm nhận được vẻ đẹp của con người mỗi vùng đất mình đi qua.” Qua chuyến đi Chi Linh rút ra rất nhiều điều về cuộc sống, con người, giúp cô có thêm kinh nhiệm, bài học quý giá của tuổi trẻ. Với Linh : “Ai cũng có những đam mê, hoài bão, những khát khao của tuổi trẻ. Hãy theo đuổi những đam mê, hoài bão đó để tạo ra những kỉ niệm đáng nhớ nhất trong tuổi thanh xuân của mình, bởi thời thanh xuân chỉ có một lần, đã qua đi là không trở lại. Không phải ai cũng ưa khám phá, xê dịch như mình tuy nhiên mình mong các bạn trẻ nếu có cơ hội hãy đi nhiều hơn, nó sẽ giúp các bạn có thêm nhiều hơn , nhiều kinh nhiệm, nhiều vốn sống, sự va vấp xã hội”.

Chi Linh chụp ảnh lưu niệm tại đỉnh đèo Hải Vân 21


BÁO CHÍ TRẺ

PHÓNG SỰ

Số 35 - tháng 3/2021

Bánh chưng xanh 2020: Mang Tết đến với các em nhỏ vùng cao Mai Hoa - Báo In K38 Mỗi dịp Tết đến xuân về, Đội SVTN Hải Phòng tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền (HPAJC) lại tổ chức chương trình thiện nguyện “Bánh chưng xanh” với mong ước san sẻ tấm lòng, tình yêu thương đến với những hoàn cảnh kém may mắn. Năm nay HPAJC mang những chiếc bánh chưng xanh ấy tới tận tay những em nhỏ miền núi ở Na Rì, Bắc Kạn.

Đội SVTN Hải Phòng tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền trao quà cho các em nhỏ Khởi động chương trình “Bánh chưng xanh” là hoạt động tình nguyện thường niên của Đội SVTN Hải Phòng tại Học viện Báo chí & Tuyên truyền. Chương trình được tổ chức vào dịp cận Tết để đưa những chiếc bánh chưng, gói mứt dừa, hay quần áo ấm đến những hoàn cảnh kém may mắn, những người vô gia cư ngay giữa thủ đô Hà Nội. Nối tiếp sự thành công của những năm trước, HPAJC thực hiện chương trình “Bánh chưng xanh 2020”. Đặc biệt, năm nay đội đã đến tận xã Vũ Loan, 22

huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn nhằm đưa tận tay các em nhỏ gói bánh, chiếc chăn, quần áo ấm để các em có một cái tết trọn vẹn hơn. Bạn Nguyễn Trung Thành, Đội trưởng HPAJC chia sẻ về lý do chọn Bắc Kạn: “Đây là năm thứ 4 chương trình được diễn ra. Những năm trước đội mình gói bánh và tặng cho những người vô gia cư ở Hà Nội. Nhưng năm nay đội mình lại quyết định về với Na Rì. Bọn mình đã chứng kiến những khó khăn của các em nhỏ nơi đây phải đối diện, về đường xá

đến trường khó khăn, rồi thiếu quần áo ấm... Nên mình rất muốn các em học sinh ở Na Rì có một cái Tết đủ đầy hơn”. Được biết đây là lần thứ 2 HPAJC đến với Na Rì. Xã Vũ Loan thuộc huyện Na Rì, Bắc Kan là một xã khó khăn, người dân hầu hết đều là dân tộc thiểu số và ở trên núi cao. Xã có 1 trường nội trú chính và 3 điểm trưởng nhỏ để tiện cho các em học sinh có thể đến trường học, có điểm trường chỉ có 3 học sinh. Tuy vậy nhưng đường đi đến trường bằng đất bùn rất khó đi, phải băng qua suối rất


Số 35 - tháng 3/2021

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

vất vả. Thấu hiểu những thiếu thốn, khó khăn như vậy nên HPAJC đã quyết định đến với Na Rì một lần nữa, giúp các em học sinh nơi đây đón Tết vui hơn, đủ đầy hơn. Những hoạt động của Bánh chưng xanh Đến với Bánh chưng xanh, các thành viên trong đội sẽ được tự tay làm tất cả mọi thứ. Từ việc mua nguyên liệu, chuẩn bị, cân đo đong đếm từng nguyên liệu, rồi cả khâu gói bánh, luộc bánh. Qua đó không chỉ giúp đỡ mọi người mà các bạn còn biết các công đoạn để làm nên chiếc bánh chưng, hay thời gian luộc bánh bao lâu là đủ, bí kíp làm sao để bánh thơm ngon hơn… Được tự mình đi chợ, tự tay chọn lá dong, thịt, đỗ xanh, gạo nếp... nhiều bạn sinh viên vô cùng thích thú với những hoạt động từ thiện thiết thực này. Bạn Phạm Thảo Mai, sinh viên lớn Báo in k37, HVBCVTT chia sẻ: “Gói bánh chưng, trông nồi bánh... là những việc em chưa từng được làm ở nhà. Hoạt động từ thiện vừa là dịp để em có cơ hội giúp đỡ mọi người, những em học sinh có hoàn cảnh thiếu thốn, vừa giúp em khéo léo hơn, có trách nhiệm với bản thân và gia đình”. Không chỉ gói bánh chưng, HPAJC còn kêu gọi tài trợ từ cộng đồng, quyên góp ủng hộ quần áo ấm, chăn ấm cho các em học sinh ở Na Rì. Di chuyển bằng xe ô tô khoảng 5 tiếng để đến với địa điểm Na Rì, Bắc Kạn, các thành viên trong đội sẽ chia nhau thành các đội nhỏ để đưa tận tay các

Các thành viên đang chuẩn bị những suất quà cho các em nhỏ tại Nậm Rặc gói quà cho các em học sinh ở 4 điểm trường khác nhau. Các thành viên còn tổ chức các trò chơi, hoạt động văn nghệ cho các em nhỏ nơi đây. Bạn Duy Hà, hiện là đội phó HPAJC, chia sẻ: “Mình được phân công đi Nậm Rặc – là một điểm trường khó đi nhất, phải băng qua suối, đường đi toàn bùn đất, rất khó khăn. Tuy vậy khi thấy các thầy cô và em nhỏ chào đón, ca hát vui vẻ, mình chẳng còn cảm thấy vất vả gì nữa”. Niềm vui đón năm mới của các em học sinh ở Na Rì Ánh mắt, nụ cười hiện rõ trên khuôn mặt những em học sinh khi nhận những gói quà Tết của HPAJC đã hiểu rõ phần nào ý nghĩa của chương trình Bánh

chưng xanh 2020. Món quà tuy nhỏ nhưng phần nào giúp các em có được chút ấm áp ngày Tết. Những chiếc bánh chưng tuy không vuông vắn, không hoàn hảo nhưng trong đó là sự chung tay, là công sức của các bạn sinh viên tự tay mua đồ, rửa lá, vo gạo, ướp thịt; phải gói bánh đến tận khuya, thức đêm để trông nồi bánh… Hàng trăm chiếc bánh chưng, những chiếc chăn ấm cùng nhiều gói quà Tết ý nghĩa đã được trao tận tay những em nhỏ ở các điểm trường của xã Vũ Loan, huyện Na Rì, Bắc Kan trong ngày 24/1 với hy vọng các em có một cái Tết no ấm hơn. Đó là tình yêu thương được gửi gắm từ những bạn sinh viên nhiệt huyết và giàu lòng nhân ái. 23


PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

TỔ ẤM CỦA NHỮNG CON VẬT BỊ BỎ RƠI Bích Ngọc - Truyền hình CLC K38 Cách đây nhiều năm, cụm từ “cứu hộ chó mèo” có vẻ xa lạ. Người ta cứu hộ người, cứu hộ xe cộ chứ chó mèo thì cần gì phải quan tâm đến mức “cứu hộ”. Nghe có vẻ phi lý, nhưng đây lại là việc làm hàng ngày, hàng giờ của Trạm cứu hộ động vật Nông nghiệp, được thành lập bởi một nhóm sinh viên Học viện Nông nghiệp Việt Nam. “Tổ ấm” của những chó mèo bị bỏ rơi Lần theo những mẩu chuyện được kể lại, chúng tôi tới một căn nhà xong hẻm nhỏ trên đường Ngô Xuân Quảng, thị trấn Trâu Quỳ, Gia Lâm. Những ai lần đầu tới đây đều sẽ bất ngờ trước cơ sở vật chất giản dị, thậm chí hơi sơ sài của trạm. Trạm là một ngôi nhà cấp 4, với 5 phòng (1 phòng trực, 3 phòng điều trị bệnh cùng 1 nhà vệ sinh), được thuê với giá 2 triệu đồng/ tháng. Mỗi con vật được trạm cứu về đều có “tiểu sử riêng”, nhưng điểm chung là không lành lặn. Phần lớn các bé ở trong hoàn cảnh già yếu, bị chủ nhân bỏ rơi hay mắc các bệnh truyền nhiễm. Chính vì vậy, trong 10 ca thì có 7-8 ca chó mèo rơi vào tâm lý hoảng sợ, phản kháng, gây thương tích cho các bạn sinh viên. Các thành viên của trạm đều là sinh viên khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Đều đặn mỗi sáng, 17 thành viên của trạm lại đến “tổ ấm dành cho thú cưng” theo lịch trực. Trạm làm việc 24/24 để có mặt kịp thời mỗi khi có điện thoại cần cứu hộ bất kể nắng, mưa, đêm hay ngày. Từng không quản ngại nắng mưa, đường sá xa xôi mà chạy xe 30km lúc 2h sáng để cứu giúp các trường hợp chó mèo 24

Trạm cứu hộ động vật Nông nghiệp truyền đi thông điệp tích cực về phúc lợi động vật

gặp nạn. Hoàng Thu Trang, quản lý trạm kể lại: “Hôm đó trời mưa rất to, mình đã tức tốc kêu gọi mọi người đi cứu hộ. Lúc về cả đoàn đều ướt nhẹp, duy chỉ có bé chó là không.” Sau khi tiếp nhận ca cứu hộ chó mèo, “Chúng mình sẽ mang về trạm, điều trị khỏi cho bé rồi tìm một người chủ mới đủ tình yêu, trách nhiệm, điều kiện chăm sóc và đảm bảo sẽ không đưa bé đi lò mổ. Hàng tháng, trạm cứu hộ thường xuyên hỏi thăm về tình hình sức khoẻ của bé.” Nguyễn Trung Hiếu, sinh viên K63 Khoa Thú y, thành viên của trạm chia sẻ. Chấp nhận đánh đổi nhiều điều Công việc cứu hộ chó mèo bị xã hội coi như “ăn cơm nhà

vác tù và hàng tổng”. Nó lấy đi của các bạn sinh viên thời gian, tâm huyết và tiền bạc, thậm chí cả sức khoẻ. Nhưng vì tình yêu thương động vật và đam mê nghề nghiệp, họ vẫn làm việc này một cách thầm lặng, không công. Hành trình xây dựng Trạm cứu hộ động vật Nông nghiệp phải đối mặt với muôn vàn khó khăn bởi những người điều hành là các bạn trẻ, xoay xở mỗi tháng chi phí để duy trì hoạt động thực sự là gánh nặng lớn. Nguyễn Trung Hiếu cho biết, mỗi thành viên tự đóng góp 100.000 đồng/tháng, và “bỏ bớt chút tiền ăn sáng, chia sẻ với nhau để cùng nhau duy trì trạm”. Một số nhà hảo tâm sẽ tài trợ những khoản phí nhất định để trạm thuê nhà, điều trị


Số 35 - tháng 3/2021 và thuốc thang, dù không đáng kể. Điều kiện vật chất còn khó khăn, thiếu thốn đã khiến trạm gặp không ít khó khăn trong việc duy trì hoạt động và bảo đảm cuộc sống của chó mèo. Có những ngày trời mưa to, nước tràn vào phòng, ngập đến ngang bụng người, các bạn sinh viên phải tất tảo lội mưa, lội nước để sắp xếp chỗ ở cho từng con vật. Bên cạnh khó khăn về kinh tế, các sinh viên trong trạm gặp không ít áp lực khi đối diện với nhà dân xung quanh. “Những người nào thông cảm cho bọn mình thì không sao. Nhưng có những người không thích, họ sẽ báo lên cơ quan chức năng. Đó là một trở ngại lớn” – Hoàng Thu Trang tâm sự. Trạm vẫn đang cố gắng thương lượng với hàng xóm một cách tình cảm, làm cho họ hiểu và thông cảm với công việc của trạm. Tiếp xúc với chó mèo bị bệnh, các sinh viên còn phải đối mặt với nguy cơ bị chúng tấn công, hoặc mắc các bệnh về da, bệnh truyền nhiễm như Parovirus, nấm, giảm bạch cầu. Trạm luôn tuyên truyền mọi người hãy giữ sức khoẻ, phòng tránh bệnh lây lan từ chó mèo. Nhưng chính thành viên của trạm lại dễ có nguy cơ mắc bệnh nhất khi thường xuyên ra vào nơi có mầm bệnh. Nhiều bạn bị nấm mèo lên khắp tay, chân và xuất hiện những triệu chứng nguy hiểm. Nhiều lúc Trang (quản lý trạm) cảm thấy nản chí, không biết bản thân có thể tiếp tục công việc ở trạm không. Nhưng khi nghĩ đến các bé chó mèo bị bỏ rơi và tình thân như

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Nguyễn Trung Hiếu và Hoàng Thu Trang đang kiểm tra sức khoẻ cho bé mèo mắc bệnh võng xương trong gia đình của các thành viên, “điều ấy không cho phép mình từ bỏ, thôi thúc mình trở nên mạnh mẽ hơn và gắn bó với trạm được lâu như vậy”, Trang tâm sự với đôi mắt ngập tràn tia hy vọng. Vất vả là vậy, nhưng suốt 5 năm qua, Trạm cứu hộ động vật Nông nghiệp vẫn kiên trì với phương châm “We treat animals like family” (Tạm dịch: Chúng tôi đối xử với động vật như gia đình.” Tình yêu thương đối với những con vật có số phận kém may mắn đã tiếp nguồn động lực để các thành viên vượt qua và làm nên điều tốt đẹp cho xã hội. Hãy yêu thương động vật Là một người từng nhận nuôi động vật từ trạm, chị Ngân (Đống Đa, Hà Nội) bày

tỏ cảm xúc: “Chị thấy các bạn ở trạm làm việc rất nhiệt huyết và chuyên nghiệp. Lúc chị nhận nuôi bé cún, phải thường xuyên chụp ảnh, cập nhật tình hình của bé để các bạn ấy kiểm tra, tránh trường hợp bán bé đi. Không nhiều chỗ làm việc như thế này đâu”. Hoàng Thu Trang, quản lý trạm mong muốn đem tiếng nói của trạm đi xa hơn, được nhiều người biết đến hơn, bởi có vậy thì con người mới thay đổi ý thức về cách đối xử với động vật nuôi. “Hãy yêu thương động vật. Đây cũng là cái mục đích thành lập trạm, bọn mình muốn lan tỏa tình yêu thương động vật đến mọi người để giảm thiểu số lượng chó, mèo bị bỏ rơi, bị ngược đãi và bị giết thịt ở Việt Nam.”

Trạm cứu hộ động vật Nông nghiệp Hà Nội, được thành lập vào năm 2015, bởi thầy Hoàng Minh và các bạn sinh viên khóa 58, Khoa Thú y, Đại học Nông nghiệp Việt Nam. Với phương châm “Chúng tôi đối xử với động vật như gia đình”, nên dù ở bất kỳ đâu, bất kỳ khi nào, nếu nhận được điện thoại nhờ giúp đỡ cho các trường hợp chó mèo gặp nạn, trạm cũng sẽ sẵn sàng lên đường giải cứu. 25


PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

NHỮNG ĐỨA TRẺ 40 NĂM KHÔNG THỂ GỌI HAI TIẾNG “MẸ ƠI”

Hoàng Việt - Báo ảnh K37

Trong căn nhà chật hẹp, bà Nhàn khó nhọc còng lưng cúi xuống tắm rửa cho người con trai 45 tuổi bị bại não. Vừa tắm bà vừa nhìn ra ngoài trông cô con gái đang co ro ngồi ở cầu thang, lạnh nhưng không biết đi tất. Trên tường là di ảnh của người chồng đã mất hơn 30 năm nay. Bà thở hắt ra một tiếng nặng và dài tưởng chừng như đó là âm thanh của nửa cuộc đời đã tần tảo sớm khuya hi sinh cho gia đình.

Dũng và Dung, hai người con của bà Nguyễn Thị Nhàn Hạnh phúc mong manh Sau năm 1975, từ trong chiến trường miền Nam, ông Nguyễn Văn Vang trở về miền Bắc đoàn tụ cùng gia đình. Tại đây, ông gặp được bà Nguyễn Thị Nhàn, sau một thời gian qua lại, hai người đã nên duyên vợ chồng. Bên nhau được một năm, hai người đón đứa con đầu lòng. Đến lúc 4 tuổi, Dũng vẫn không thể nói như bao đứa trẻ khác, bà Nhàn lo lắng đứng ngồi không yên. Lúc đưa con đi 26

khám, kết quả bác sĩ trả lại như sét đánh ngang tay bà Nhàn: “Con chị bị bại não rồi, hiện tại chưa có phương thuốc cứu chữa”. Bà Nhàn không tin vào những điều bác sĩ nói và thầm nghĩ: “Bại là bại thế nào”. Từ đó về sau là những năm tháng đằng đẵng một mẹ một con trên chiếc xe đạp Thống Nhất đi tìm phương thuốc. Bà đèo Dũng đi khắp Hà Nội chữa trị. Vì ông Vang thường xuyên phải công tác xa, nên một mình bà Nhàn phải chăm

nom nhà cửa, con cái. Như một thói quen, năm giờ sáng, bà Nhàn vội vã thức dậy sửa soạn đồ đạc để đèo Dũng sang bên Hòe Nhai châm cứu. Đến nơi, bà xin bác sĩ cho vào trước để sáu rưỡi còn về đi làm kịp. Nhìn tình cảnh hai mẹ con lẽo đẽo đến không thiếu buổi nào đến cục đá cũng phải cũng động lòng trắc ẩn. Ngày lại ngày trôi qua, bệnh tình của Dũng vẫn không hề thuyên giảm, sau ba tháng, bà Nhàn dừng lại để tìm chỗ khác để


Số 35 - tháng 3/2021

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

chạy chữa cho con. Ai mách chỗ nào, bà đều đưa Dũng đến khám. Suốt 3 năm trời, bà Nhàn vẫn đợi một tiếng gọi mẹ từ Dũng như một người bộ hành tìm nguồn nước trong sa mạc. Nhưng rồi ai cũng phải chùn chân mỏi gối, thấm thoát đã 40 năm, bà Nhàn đành học cách chấp nhận và đặt niềm tin và cô con gái thứ hai. Trò đùa của số phận Một năm sau khi Dũng ra đời, ông Vang và bà Nhàn tiếp tục hạ sinh một cô con gái. Lần này ông Vang đặt tên con là Dung. Cô bé có khả năng nói được những câu ngắn, đọc một số chữ cái, tuy nhiên vẫn không thể giao tiếp bình thường được. Lúc nào Dung cũng chép miệng: “Chào bác, chào cô” nhưng lúc cần vẫn không thể gọi mẹ, chỉ hét lên xong lại đập phá. Những lúc trái gió, trở trời, cô còn tự làm tổn thương bản thân mình. Đến lúc nhận ra bệnh tình của Dung, bà mới hiểu hai đứa con đầu của mình đã bị ảnh hưởng chất độc mà da cam từ ông Vang. Đến năm 1981, hai ông bà quyết hạ sinh thêm một người con. Ông Vang quyết định để tên cô con gái mình là Hòa. Khi Hòa lên bốn, ông Vang đột nhiên mắc bệnh nặng và phải chạy chữa khắp nơi. Tai ương chưa qua, phong ba đã tới, bà Nhàn cùng một lúc phải gánh trên vai cả gia đình. Đến tận năm 1995, khi ông Vang sắp mất, nỗi niềm lo lắng cho hai đứa con thơ và người vợ gầy gò ốm yếu vẫn canh cánh trong lòng. Ông nói: “Liệu tôi đi, bà và hai đứa sẽ ra sao?”. Bà Nhàn, nuốt nước mắt vào

Bà Nhàn nhận công việc xếp đũa, thu nhập mỗi tháng chỉ được 400.000 đồng trong lòng, tươi cười và nói rằng: “Ông đi làm sao được”. Vậy nhưng chẳng mấy chốc, ông Vang đã ra đi. Trăn trở cho tương lai óng, Dũng ọ ẹ không nói được, chỉ bà Nhàn mới hiểu rằng con đang cảm thấy khó chịu. Bà hướng quạt hẳn sang chỗ Dũng để mình chịu nóng, có những lúc mất điện, bà phải nằm quạt cho các con chứ không được ngủ. Đôi lúc bà thiếp đi, nhưng Dũng lại ọ ẹ, bà Nhàn lại phải dậy. Khi Dũng và Dung lớn, Hòa đi học, bà Nhàn để hai con ở trong nhà. Dũng phóng uế bữa bãi ra nhà cửa, bà Nhàn về lại phải dọn. Bà thở dài những tiếng nặng và dài. Âm thanh phát ra như một nỗi lòng ủ kín bị trói chặt, bưng bít. Nghẹn ngào và u uất, bà Nhàn chỉ biết gói ghém tâm tư lại trong lòng, bà không dám nói với Hòa vì không muốn con thấy tự ti về hoàn cảnh gia đình. Bà để dư dứ trong lòng một nỗi niềm bất hạnh như một cơn gió

chẳng lọt nổi kẽ mành thưa. Bà Nhàn đã đến xem cơ sở nuôi dưỡng và điều trị nạn nhân chất độc màu da cam ở trên Ba Vì. Bà định gửi Dũng và Dung vì bà hiểu bà chẳng còn sống được bao lâu, rồi bà sẽ đến lúc gần đất xa trời. Hòa bây giờ đã có gia đình và phải chăm sóc hai người con trai. Khi bà ra đi, bà không thể để Hòa gánh vác tất cả như bà được. Nhưng tâm can người mẹ không cho phép bà làm như thế. Nửa đêm, bà Nhàn thao thức trằn trọc nghĩ: “Mình đã sống với chúng nó quá nửa đời, người khác đâu dễ hiểu được chúng nó muốn gì và cần gì để chăm sóc”. Ấy vậy, bà lại để Dung và Dũng ở lại bên mình. Từ ngày ông Vang mất, Dũng không đi ra ngoài nữa mà chỉ đến cửa là dừng lại. Tưởng chừng như một phần trong Dũng đã cảm nhận được sự ra đi của người cha, ngày nào Dũng cũng ra cửa đợi như vậy. Trong căn nhà bé nhỏ, ba tâm hồn dựa vào nhau để tiếp tục cuộc sống khó nhọc này. 27


PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Bác Chu Đình Hỏa đang biểu diễn cách sửa dụng cây sáo không tay

Người “không tay” thổi sáo Phương Anh - Báo in K37 Bằng tình yêu và niềm đam mê nghệ thuật, bác Chu Đình Hỏa, xã Khánh Hợp, Nghi Lập, Nghệ An với đôi tay khéo léo đã chế tác những cây sáo không tay từ nguyên liệu là những nguyên liệu đơn giản nhất, những vật dụng trong nhà để có thể tạo ra một cây sáo vô cùng đặc biệt - cây sáo của tình yêu thương Đam mê từ thưở ấu thơ Người trong xã không có ai là không biết đến bác Chu Đình Hỏa, mọi người thường thân mật gọi bác là bác Chu Hóa - người được đến là người có đôi tay “vàng” trong chế tác sáo. Những chiếc sáo mà bác làm không phải là sáo trúc, sáo tre, mà làm bằng dao y tế, giũa, giấy ráp, thước kẻ, thanh sắt…, bác đã nhanh “biến” những đồ dụng gia dụng trong nhà thành những cây sáo để tặng những người khuyết tật. Cầm cây sáo thành phẩm trên tay, bác Chu Hóa cho biết : 28

“Sáo gắn bó với bác từ thuở nhỏ. Bác đam mê sáo trúc từ khi lên 9 tuổi, nay đã 71 tuổi rồi. Bác có thể chơi được 8 loại nhạc cụ, trong đó bác thích nhất là bộ môn sáo, nhưng loại bác thường hay sử dụng nhất là loại sáo không có lỗ, mà cũng không dùng bằng tay. Có thể nghe thì vô lí, nhưng trên thực tế bác đã nghiên cứu nó và thành công!” Nói đến đây, đôi mắt bác không giấu nổi niềm vui và tự hào. Bác tâm sự rằng, hồi còn trẻ, bác là văn công trong quân đội, trong một đợt biểu diễn thì đơn

vị bị bom nó đánh, làm cho anh em giới văn nghệ sĩ có người bị khuyết tật. Từ đó, bác ấp ủ trong lòng, cố gắng chế tạo ra loại nhạc cụ để anh em giới văn nghệ sĩ là thương binh – những người có cơ duyên biểu cảm tâm hồn bằng âm nhạc vẫn có thể thực hiện được sở thích, vẫn được biểu diễn nhạc cụ trên sân khẩu. Mà không chỉ những thương binh, mà kể cả người khuyết tật có tình yêu dành cho âm nhạc nữa. Bác kể rằng, từ ngày mang cái ước mơ này, bác không khi nào ngủ được. Trằn trọc suốt


Số 35 - tháng 3/2021 bao đêm, vẽ… làm… khoan.. cưa… đục suốt cả đêm. Bị người dân họ mắng cho suốt, ấy vậy mà bác cũng kệ. Cứ nung nấu trong đầu làm cho bằng được, nghĩ ra cái gì mới là lại lao vào làm ngay, chắc vì vậy mà thời gian đầu cũng bao nhiêu lần họ cho là con người tâm thần. Bác còn hóm hỉnh đùa với chúng tôi rằng : “Lúc đầu bà nhà cũng can ngăn lắm, vì thấy hàng xóm cứ nói tôi là thần kinh. Nhưng mà về sau biết được mục đích của tôi thì bà và người dân xung quanh cũng hết lòng ủng hộ.” Thế là theo năm tháng, trải qua 14 năm, nay bác đã làm thành công chế tạo được cây sáo không tay ấy. Bác đặt tên cho cây sáo này là sáo “Từ Tâm” ,TỪ là từ thiện, TÂM là cái tâm của mình giúp đỡ người khuyết tật. Lặng lẽ cống hiến Bác Chu Hóa đã tặng những cây sáo của mình cho Hội bảo trợ người khuyết tật và trẻ mồ côi Thành phố Vinh – Nghệ An. Bác ân chỉ cho chúng tôi cách dung cây sáo, chỉ cần dựa vào lượng hơi của chính mình, phóng mạnh hay nhẹ thì nó sẽ ra một nốt khác. Khi đã điều chỉnh nhịp nhàng, quen với các cung bậc của sáo rồi thì có nghĩa là ta mở được khóa các sử dụng cây sáo. Ông Thái Khắc Hoàng – Chủ tịch Hội người khuyết tật Thành phố Vinh- Nghệ An chia sẻ rằng : “Đây là một việc làm đầy tính nhân văn, hỗ trợ cho những con người yếu thế tìm nguồn vui của cuộc đời để vươn lên trong cuộc sống. Một việc làm rất hữu ích! Thay

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Bác Chu Đình Hỏa luôn mong muốn mang tiếng sáo của mình đến với mọi người

Bác Chu Đình Hỏa đang hưỡng dẫn mọi người sử dụng cây sáo “Tự Tâm” mặt cho những người khuyết tật, chúng tôi cảm ơn anh Chu Hóa, cảm ơn cuộc đời còn có những con người Tự Tâm – giúp đỡ mọi người…’’ Cuối buổi trò chuyện, bác mong rằng những chia sẻ sẽ giúp mọi người hiểu thêm loại sáo “không tay” của mình và hứa rằng trong tương lai bác sẽ chế tạo ra nhiều cây sáo như thế hơn để tặng cho những người khuyết tất yêu âm nhạc trên khắp mọi miền tổ quốc. Bác cũng nói thêm rằng : “Bác hạnh phúc lắm, mình sinh ra lành lặn, đầy đủ chân tay – đó là một điều may mắn. Vậy nên mình phải chia sẻ sự may mắn đó cho những người bất hạnh hơn!” Cuộc gặp gỡ đã kết thúc,

chúng tôi lên xe trở về nhưng bầu không khí nhiệt huyết, tình cảm cũng như những lời chia sẻ hết sức giản dị và chân thành của bác Chu Hóa đã để lại cho tôi những ấn tượng vô cùng sâu sắc về con người nơi đây. Không ồn ào, khoa trương, mà lặng lẽ cống hiến một phần tình cảm, công sức của mình dành cho những người bất hạnh hơn. Chúng tôi thầm ngưỡng mộ và cảm ơn bác, hẹn gặp lại bác vào một ngày không xa. Bác đã góp phần không nhỏ giúp tôn vinh những giá trị văn hóa của dân tộc, truyền cho thế hệ trẻ nét đẹp không chỉ về âm nhạc, mà còn về truyền thống sẻ chia, lan tỏa yêu thương của dân tộc. 29


BÁO CHÍ TRẺ

TRUYỀN THÔNG HÌNH ẢNH

Số 35 - tháng 3/2021

0h sáng ngày 3/3, Người dân thành phố Chí Linh đốt pháo sáng, vẫy cờ tổ quốc, reo hò ăn mừng trong không khí hân hoan như đón giao thừa sau khi TP Chí Linh chính thức được gỡ phong tỏa.

Người dân TP Chí Linh vỡ òa cảm xúc khi được gỡ bỏ phong tỏa Hoàng Việt - Báo ảnh K37 Sau khi được gỡ bỏ cách ly, người dân TP Chí Linh (Hải Dương) reo hò, vui mừng. Anh Nguyễn Thanh Hùng (người dân tại TP. Chí Linh) chia sẻ: “Cảm giác của tôi khi thành phố được gỡ bỏ phong tỏa nhưng trở lại đêm 30 vậy, vui mừng, phấn khởi và hồi hộp chờ đợi một tương lai tươi sáng”.

Trước đó, 11h30 đêm 2/3, đại diện lãnh đạo tỉnh tặng hoa cho cán bộ tại chốt kiểm dịch và thực hiện lệnh gỡ rào phong tỏa TP.Chí Linh.

30


Số 35 - tháng 3/2021

TRUYỀN THÔNG HÌNH ẢNH

Nhiều người dân ra đường diễu hành với cờ và pháo bông. Màn đêm tĩnh mịch suốt nhiều tuần qua giờ vụt sáng bởi những ánh đèn xe, vang rộn bởi tiếng hô của nhiều người: “Việt Nam đại thắng”

BÁO CHÍ TRẺ

Chị Nguyễn Bích Hằng (người dân tại TP. Chí Linh) chia sẻ: “Tôi rất vui mừng khi cuối cùng thành phố đã được gỡ bỏ phong tỏa. Tuy nhiên, đây là một trạng thái bình thường mới đối với người dân tại Chí Linh, chúng tôi còn một chặng đường dài trong việc học cách thích nghi”.

Khoảnh khắc lực lượng chức năng tháo dỡ rào phong tỏa thành phố Chí Linh đêm 2/3. Đội tình nguyện viên của bếp ăn “dã chiến” phục vụ hàng chục nghìn suất cơm những ngày qua cho khu cách ly tập trung cũng có mặt, mang trang phục rực rỡ màu cờ đỏ sao vàng.

31


BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 35 - tháng 3/2021

Hành trình thay thế túi nilon của “Làn” Đỗ Hằng - Báo in K38 “Làn” - cái tên ngắn gọn này chính là dự án môi trường của Dương Thùy Dung (sinh năm 1997) và Quách Thị Minh Thúy (sinh năm 1999) đồng sáng lập. Dự án được ra đời với mục đích giúp mọi người hạn chế thói quen sử dụng túi nilon và đưa những chiếc túi bằng cỏ bàng (làn cỏ) trở nên gần gũi hơn trong sinh hoạt hàng ngày. Sống xanh ngay từ suy nghĩ Bản thân vốn là một người quan tâm đến môi trường nên Dung luôn cố gắng giữ bản thân theo một lối sống tối giản. “Vào năm 2 đại học mình thấy cuộc sống của bản thân bề bộn quá, lúc nào cũng bận rộn, nhà thì nhiều đồ đạc lỉnh kỉnh, suy nghĩ cũng không ngăn nắp, không khoa học. Mình bỗng cảm thấy cần sắp xếp lại mọi thứ. Mình định hướng lối sống tối giản, dọn dẹp lại đồ đạc, các mối quan hệ, việc cần làm và cả suy nghĩ trong đầu nữa. Và việc giảm thiểu rác thải cũng là việc mình bắt đầu làm đầu tiên. Do mình không thích bày bừa trong nhà nên không mang túi nilon hay cốc nhựa dùng một lần về nữa. Thế là quen dần, mọi thứ bắt đầu từ đó và mình thấy cuộc sống tốt hơn mỗi ngày”, Dung kể. Dung nhớ lúc đó được tặng một chiếc làn cỏ, cô mang đi khắp nơi, mua gì cũng đựng vào đó và nhất quyết không dùng túi ni lông. Cô cũng mang chai nước cá nhân đi theo để không sử dụng đồ nhựa một lần. Dung hạn chế không đến những quán trà chanh, trà sữa dùng cốc nhựa, đi uống cà phê lúc nào cũng dùng muỗng sắt thay cho ống hút… Ở nhà, Dung mua hộp nhựa cứng dùng nhiều lần cho bố mẹ trữ 32

Các kiểu mẫu làn của dự án đồ, đi chợ thì Dung đi cùng mẹ để xách giỏ làn đi chứ không sử dụng túi nilon. Sau khi ra trường, Dung quyết định nghỉ một năm để tìm kiếm công việc bản thân thật sự yêu thích. Và cô nàng đã mang 1.000 chiếc làn cỏ ở quê lên thành phố và lập ra dự án “Làn”. Làn cỏ - “nhỏ nhưng có võ” Những chiếc làn cỏ của Thùy Dung và Minh Thúy chính là một sản phẩm thay thế tuyệt vời cho túi nilon. Vật dụng nhỏ bé, tầm thường này lại có công năng vô cùng hữu ích, mang đi

được khắp nơi, đựng được rất nhiều thứ. “Bạn có thể đem đi chợ, siêu thị, mang thú cưng, kèm hộp nhựa dùng nhiều lần bên trong để có thể mua đồ ăn sẵn đem đi. Với mình, mình mang theo ra ngoài mọi lúc”. Làn cỏ loại bé đựng được khoảng 8kg, loại to hơn thì xách được cả chục ký. Làn ướt hay bẩn vẫn có thể giặt đi dùng lại. Chiếc làn cỏ có thể sử dụng trong vòng một năm hoặc lâu hơn thế. Đặc biệt, những chiếc làn cỏ này được làm từ vật liệu hữu cơ, dễ phân hủy trong môi trường tự nhiên. Trong khi đó, những đồ nhựa, xốp, nilon


Số 35 - tháng 3/2021

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

dùng một lần sẽ tồn tại trên trái đất vài trăm tới vài nghìn năm sau sau khi được sử dụng 1015 phút vì tiện dụng. Những chiếc túi nilon vương vãi trên vỉa hè, rơi vào các rãnh cống và trôi ra biển và là nguyên nhân khiến Việt Nam xếp hạng trong top 5 quốc gia thải rác nhựa đại dương vào năm 2018. Bán làn - mua lại màu xanh cho môi trường Bắt đầu từ tháng 4 năm 2020, Dung và Thúy đã quyết định mang làn cỏ đến với nhiều người hơn bằng hình thức kinh doanh. Với hai cô gái trẻ, doanh thu của họ là niềm vui mỗi khi một chiếc làn cỏ được bán đi, bởi đó là tín hiệu nhen nhóm cho việc thay đổi một thói quen vì môi trường. Một chiếc làn cỏ có giá khoảng 40.000 đồng, được sản xuất ở miền Tây Nam bộ, tiền vận chuyển đôi khi khiến lãi chẳng còn là bao. Hiện những người ủng hộ xu hướng dùng làn cỏ chủ yếu là người yêu thiên nhiên, yêu môi trường; những người ăn chay, dùng đồ organic và chủ yếu là phụ nữ. Dù chưa có nhiều sự lan tỏa tới một cộng đồng lớn nhưng Dung luôn

Thùy Dung (bên trái), Minh Thùy (bên phải) là hai người sáng lập dự án“Làn”

cảm thấy may mắn vì những sự đóng góp của bản thân tới môi trường. “Họ biết đến Làn, sử dụng làn cỏ chính là một động lực để mình cố gắng mỗi ngày. Họ chính là những người phát ngôn cho môi trường, là sự thay đổi bắt đầu từ thứ nhỏ nhất.” Trong năm 2021, Dung và Thùy sẽ phát triển dự án “Làn” với một quy mô rộng lớn, tập

Những chiếc làn cỏ “nhỏ nhưng có võ” mang lại màu xanh cho môi trường

trung đến nhũng người có thói quen đi chợ ở các chợ truyền thông nay chuyển dần sang chuỗi cửa hàng tiện lợi. Như vậy thị trường chủ yếu của Làn sẽ là những phụ nữ trẻ ở các thành phố lớn, phát triển chuỗi cửa hàng thực phẩm như Vinmart, Satrafoods,... Để tiếp tục đưa thương hiệu “Làn” lên một tầm cao mới, Dung và Thùy đang tính đến những bước đi dài hạn hơn. Họ sẽ bắt đầu triển khai mạnh hình thức bán hàng trực tuyến. Dung chia sẻ: “Chúng mình rất mong chờ những đơn hàng lớn, càng nhiều người sử dụng ý nghĩa của chiếc làn càng được lan tỏa”. Trước mắt hai cô bạn trẻ là cả một chặng đường dài và để đi đến cuối cùng, Dung cho rằng, sự kiên trì là quan trọng nhất.

33


BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 35 - tháng 3/2021

Gặp gỡ NSƯT Việt Hùng - Giọng đọc vàng của Đài tiếng nói Việt Nam Phương Anh - Báo In K37 NSƯT Việt Hùng là một cái tên không còn xa lạ đối với nhiều thính giả của đài tiếng nói Việt Nam. Ông là một trong những phát thanh viên kì cựu của Đài, được biết đến nhiều nhất qua chương trình “Đọc chuyện đêm khuya”, phát sóng trên hệ âm nhạc, thông tin, giải trí VOV3 của Đài tiếng nói Việt Nam. “Tôi đến với cái nghề này cũng là do duyên số.” Hành trình đến với nghề phát thanh viên của ông là một câu chuyện cảm động. Trong câu chuyện kể cho đồng nghiệp và bạn bè nghe về công việc của mình, Nghệ sỹ ưu tú Việt Hùng luôn chia sẻ về cái duyên vô cùng tình cờ với nghề phát thanh viên. Khi còn là thanh niên, ông được nghe các giọng đọc trên đài thời chống Mỹ cứu nước, thấy giọng đọc của các cô các chú, tuyệt vời lắm nên đem lòng yêu cái nghề này. Một lần ông qua nhà phát thanh viên Nguyễn Thơ - một giọng đọc kì cựu thời bấy giờ, ông đã được động viên để đi thử tiếng, và từ đó ông bén duyên với nghề này. Đóng quân ở Quảng Bình 3 năm, đến đầu năm 1973, ông mới chính thức về làm phát thanh viên của Đài TNVN. Những năm tháng cuộc sống khó khăn, chứng kiến sự khốc liệt của chiến tranh bom đạn đã tạo nên một NSƯT Việt Hùng với một giọng đọc luôn tràn đầy cảm xúc. Ông xúc động kể lại: “Thời ấy, tiếng nói trên đài phát thanh quý giá lắm, anh em chúng tôi toàn túm năm tụm ba nghe đài. Lần nào nghe đươc tin máy bay rơi là sướng lắm! Cảm giác lúc ấy vừa hạnh phúc, vừa tự hào. Sau 34

NSUT Việt Hùng bồi hồi khi nhớ về kỷ niệm cũ tại VOV này, khi đi làm, lúc đấy mình lại chính là người đọc tin tức, khi ở trong phòng thu, tôi đọc đến đoạn các cô gái xung phong đang lấp hố bom trên mặt trận lại càng tự hào, xúc động hơn. Vì thế mà tôi phải quyết tâm, đọc như thế nào đấy để khiến người nghe người ta thấy là những thanh niên xung phong ngoài mặt trận gian khó anh dung và quả cảm như thế nào!”. Hơn 50 năm gắn bó với Đài, nghệ sỹ ưu tú, phát thanh viên Việt Hùng đã để lại những dấu ấn khó phai trong lòng thính giả yêu Đài. Mỗi câu chuyện, mỗi con chữ là một cách thể hiện tâm trạng khác nhau và

chỉ qua giọng nói, ông đã khiến cho thính giả hình dung và trải nghiệm mọi cung bậc cảm xúc trong từng tình tiết truyện. Để có được sự yêu mến của khán giả, ông đã phải chuẩn bị rất nghiêm túc trước mỗi lần thu thanh. Đối với ông, cái đặc biệt nhất của người đọc các chương trình đọc truyện, văn nghệ, là mỗi thể loại có đặc điểm riêng. Người đọc truyện trước tiên cần phải có cái giọng đọc phù hợp, truyền cảm. Đã gọi là đêm khuya, thì cần phải có sự êm ái, truyền cảm, làm thế nào để có thể lay động được trái tim, tâm hồn của những người đang nghe mình đọc. “Trước mỗi khi vào phòng


Số 35 - tháng 3/2021 thu, tôi phải chuẩn bị bài, định sẵn trong đầu mình, hoặc viết ra nhân vật A này thể hiện như thế nào, nhân vật B là phải diện hay chính diện, thể hiện ra làm sao, rồi từng câu nói, tiếng thét, tiếng la của nhân vật mình cũng phải chuẩn bị thật kĩ. Không chỉ đọc trước truyện, mà ta còn cần phải có những kiến thức thực tế, có như vậy mới truyền tải được tốt nhất cảm xúc của từng nhân vật. Muốn truyền tải được tốt, thì trong đời sống hàng ngày, mình cũng phải giữ cho cái giọng của mình ở trạng thái tốt nhất bằng cách không uống rượu, uống bia, không ăn cay. Có như vậy mình mới có thể điều khiển giọng đọc theo ý mình, nếu không làm được điều đó thì có nghĩa mình đã có lỗi với người nghe, có lỗi với tác giả.” NSƯT Việt Hùng nói. Tuy đã nghỉ hưu hơn 10 năm, nhưng cứ mỗi khi chia sẻ về những kỷ niệm cũ, ông lại phải dừng lại, không giấu được cảm xúc của mình. Ông xúc động khi nhớ lại ký ức về những năm tháng chiến tranh gian khổ - một trong những tạo nên

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Ông Hùng chia sẻ: “Thời ấy, tiếng nói từ đài phát thanh quý giá lắm. Khi anh em chúng tôi nghe được tin bắn rơi máy bay Mỹ chúng tôi sướng lắm” (Nguồn: VOV) một Việt Hùng - một giọng đọc “huyền thoại” của ngày hôm nay. Dấu ấn thời chiến “Khi mà cuộc chiến tranh Vệ quốc của dân tộc Việt Nam, kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ cứu nước, tôi nghĩ rằng, cái Đài phát thanh tiếng nói Việt Nam đã hoàn thành và làm tròn cái xứ mệnh của mình. Không những ở đồng bào miền Bắc, mà ở đồng bào miền Nam, khắp mọi miền Tổ quốc, cái tiếng nói của Đài Tiếng Nói Việt Nam đã đi khắp mọi nẻo đường của tổ quốc,

Tuy đã nghỉ hưu nhưng ông Hùng vẫn rất nhớ về những lúc chuẩn bị bài trước khi lên sóng

không những ở trong nước mà còn ở cả nước ngoài. Đối với tôi, thì chưa có cái Đài nào trên thế giới này, hay ở trên đất nước Việt Nam này, khi cái lời xướng của nó cất lên lại làm tôi cảm thấy oai hùng và tự hào đến thế. Câu nói ấy mang tính truyền thống của Dân tộc, thể hiện một bề dày chống ngoại xâm, không một dân tộc nào có thể so sánh được. Các bạn thử nghe mà xem: Đây là là Đài Tiếng nói Việt Nam, phát thanh từ Hà Nội, thủ đô của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà. Chỉ thế thôi, cũng đã đủ thấy tự hào với tiếng nói Việt Nam rồi!” Nói đến đây, NSƯT Việt Hùng đã không giữ được bình tĩnh, nước mắt lăn dài. Từ cuộc trò chuyện với ông, chúng tôi mới hiểu vì sao những câu chuyện được kể qua giọng đọc của ông luôn nhiều cảm xúc như thế. Quả thật, giọng đọc ấy đã được tôi luyện từ những năm tháng khó khăn, gian khổ của “ mưa bom, bão đạn” để hôm nay cứ mỗi khi giọng đọc vàng của NSƯT Việt Hùng cất lên, khiến bao nhiêu tâm hồn thổn thức... 35


HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Tô Phương Dung - nữ sinh báo chí xinh đẹp, đảm đang, đa tài Hoàng Linh - Báo In K37 Chắc hẳn các bạn còn nhớ cô nữ sinh một thời làm xao lòng từ cánh mài râu đến các chị em hội “Nghiện bếp” nhờ những bức hình cơm nhà nấu đẹp như cơm tiệm. Không những vậy, Dung còn là một cô gái đa tài và sở hữu nhan sắc rất xinh đẹp với nhiều tài lẻ trong việc nữ công gia chánh.

Dung sở hữu mái tóc đen dài tự nhiên nữ tính Đam mê nấu ăn Tô Phương Dung hiện đang là sinh viên năm cuối khoa Quan hệ Công chúng và Quảng cáo, lớp Truyền thông Marketing chất lượng cao K37 của Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Ngoài nhan sắc vạn người mê, Dung là một cô gái có tình yêu đặc biệt với bếp núc. Nấu nướng với Dung không chỉ là để chăm sóc gia đình, mà còn là niềm vui sau những giờ học và làm việc căng thẳng. Không những thế, bạn ấy còn decor 36

món ăn một cách rất tinh tế cùng với chiếc mẹt tre, khiến chúng trở nên hấp dẫn như khi đi ăn ngoài tiệm. Dung chia sẻ: “Trước đây hồi tiểu học mình ở với bà ngoại nên thường xuyên được xem bà ngoại nấu ăn. Nhất là vào các buổi chiều, bà thường làm các món bánh như bánh trôi, bánh bao, bánh bột mỳ… và rất nhiều món ăn truyền thống khác nữa nên tuổi thơ của mình quanh quẩn với căn bếp của bà. Lớn lên một chút,

thương bà vất vả, mình bắt đầu mày mò, tìm hiểu về các món ăn cũng như cách nấu chúng sao cho ngon. Rồi chẳng biết đam mê từ khi nào”. Dung không ngần ngại khẳng định quan điểm cá nhân là phụ nữ bắt buộc phải biết nấu ăn. Bởi nếu thích có thể kiếm tiền và thuê người khác nấu hoặc đi ăn ngoài. Tuy niên, cô bạn vẫn gửi lời khuyên đến phái đẹp rằng nếu bạn là một người cũng đam mê ẩm thực đam mê ăn uống hoặc bạn hay để


Số 35 - tháng 3/2021 ý về các món ăn thì việc bạn biết nấu ăn là một lợi thế rất lớn. Bởi một người nấu ăn ngon, sành mùi vị ắt hẳn sẽ là một người tỉ mỉ, chu đáo và có trách nghiệm. Chắc chắn sẽ dễ có được sự tín nghiệm và đánh giá cao của mọi người. “Một món ăn ngon theo mình phải là món ăn chinh phục được người thẩm từ vị giác, khứu giác đến thị giác. Thức ăn được bày biện đẹp đẽ và tỉ mỉ sẽ khiến mọi người cảm thấy người nấu thực sự để cái tâm vào đó. Thường thì mình sẽ tận dụng luôn các nguyên liệu còn thừa như là hành lá, ớt, lát chanh để decor luôn chứ không mua thêm đồ này đồ kia để bày vẽ nhiều, như các bạn có thể nhìn thấy trong hình” – Dung chia sẻ thêm về sở thích nấu nướng và trang trí món ăn của mình. Nữ sinh đa tài Gác câu chuyện bếp núc của cô nữ sinh trẻ sang một bên, có thể nói Dung còn là hình mẫu sinh viên lý tưởng ngày nay. Ngoài việc nhà, Dung còn được biết đến là người rất đa tài, chăm chỉ trong công việc. “Việc gì mình cũng làm được, kể cả khó mấy mình cũng sẽ cố mày mò để làm, miễn được trao cơ hội đến tay, mình sẽ không bỏ lỡ” – Dung hóm hỉnh kể. Cũng như các bạn sinh viên trường báo khác, công việc đầu tiện của cô gái trẻ là viết content. Từ năm 2 Dung bén duyên với nghiệp viết lách và làm content cho một công ty du lịch chuyên về tour Hàn Quốc. Trường học ở Cầu Giấy còn công ty ở Long Biên, ngày nào Dung cũng phải mất khoảng

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Dung hiện đang làm tại văn phòng công ty du lịch Fly Travel 2 tiếng đi xe buýt thì mới tới được chỗ làm. Dung tâm sự thêm: “Sau này khi mà chị mình về nước, hai chị em mới mới tính làm chung công ty du lịch. Dù là công ty nhỏ và mới nhưng chúng mình đã gây dựng được tiếng vang nhất định trong ngành. Tuy nhiên đó vẫn không phải là sự nghiệp riêng của mình nên mình cũng không có nhiều tự hào về công việc này lắm. Mình chỉ thấy quý giá quãng thời gian ấy bởi vì những gì mình đã chắt chiu được cũng như những kinh nhiệm đã học được trong suốt 2 năm mình làm tại công ty. Khi bắt đầu có dịch bùng phát, công ty Dung làm cũng như nhiều công ty khác đều khá lao đao. Dưới những lệnh cấm xuất nhập cảnh trong thời gian dài, việc bán tour du lịch hay làm visa cho khách cũng bị không thể thực hiện được. Lúc này cô bạn mới nghĩ đến việc chuyển nghề khác để có thể nuôi sống bản thân. Được biết, quan điểm của gia đình cô sinh viên trẻ là muốn con cái phải tự lập hoàn toàn

trong tất cả mọi vấn đề. “Từ những việc như mổ gà, mổ cá, chăm lợn gà… mình đều phải làm thành thạo. Cho nên khi mình đi ra ngoài làm cũng vậy, mình cảm thấy mình có bắt đầu một công việc nào đi chăng nữa thì mình luôn tin chỉ cần cố gắng là làm được hết” – Dung bộc bạch. Trước đây Dung từng thay mẹ tiếp quản một nhà hàng nhỏ. Tuy chưa có kinh nghiệm về quản lý những cô gái này đã làm rất tốt cương vị của mình. Giúp cho nhà hàng ngày càng đông khách. Hiện tại, Tô Dung đang là một Wedding planner, làm trong một công ty khá có tiếng tại Hà Nội là Thuyền giấy – Wedding & Evemts Planner. Ngoài ra cô bạn Phương Dung còn có niềm yêu thích với nhiếp ảnh. Theo chân anh bạn trai Photographer đi chụp nhiều, cô bạn ngày càng bộc lộ rõ năng khiếu và con mắt nghệ thuật của mình khi liên tục chụp được những shot hình cực ấn tượng. 37


BÁO CHÍ TRẺ

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

Số 35 - tháng 3/2021

Làng cổ Ước Lễ:

500 năm Đất Chả, Quê Giò

Phương Linh - Báo In K37

Người ta vẫn biết đến món giò chả trứ danh làng Ước Lễ, chứ ít ai biết đến một làng nghề đầy cổ kính với lối kiến trúc xưa cũ mang đầy đủ đặc trưng của một làng cổ xứ Bắc. Mảnh đất của những người con xa quê để giữ nghề này khép mình và lặng lẽ nhưng lại sản sinh ra món ăn nổi tiếng khắp trong ngoài nước, mang đậm nét văn hóa ẩm thực của người Việt. Truyền thống làm giò chả Cách trung tâm Thủ đô chừng 30km về phía Tây Nam, Làng Ước Lễ là một ngôi làng cổ thuộc xã Tân Ước, huyện Thanh Oai, Hà Nội. Ngôi làng khoác lên mình màu áo rêu phong cũ kĩ nhưng đầy cổ kính, được biết đến với nghề truyền thống làm giò chả từ lâu đời. Giò, chả Ước Lễ đã đi vào đời sống văn hóa ẩm thực của Việt Nam. Nghề làm giò, chả ở làng có cách đây khoảng 500 năm. Sử sách trong làng ghi lại vào thời nhà Mạc (1527 - 1592) có một cung tần trong triều đình vốn là người làng Ước Lễ về xây cổng làng và dạy cho dân làng nghề giò, chả. Nghệ nhân Nguyễn Đức Bình chia sẻ: “Làng có 25 dòng họ. Hiện tại ở làng có 270 hộ, ở Hà Nội là 700 hộ, ở TPHCM là 240 hộ, Đà Lạt, Vũng Tàu, Nha Trang, Cần Thơ…từ Đà Nẵng đổ vào khoảng 50 hộ… Các hộ liên kết với nhau bởi hội đồng hương Ước Lễ.” Đặc biệt, người làng Ước Lễ không ở lại làng mà tỏa khắp cả nước. Do đặc thù của nghề làm giò nên chủ yếu tập trung ở thành phố, thị xã, thị trấn, thị tứ chứ không tập trung ở những nơi heo hút. Nhưng mỗi dịp rằm tháng Giêng, người 38

Giò chả Ước Lễ không giống với các nơi khác, công đoạn làm giò, chả vô cùng cầu kỳ và công phu từ khâu chọn thịt đến khâu luộc giò dân Ước Lễ từ khắp nơi ở Việt Nam lại tụ họp về quê để tảo mộ cũng như tham gia hội làng, tôn vinh Thành Hoàng làng cũng như ông tổ nghề Giò Chả. Sản phẩm của Làng Ước Lễ rất đa dạng, phong phú như giò lụa, nem chua, giò bò,.. nhưng đặc biệt nhất vẫn là giò lụa và chả quế. Miếng giò giòn, dai, thơm mùi lá và đậm vị thịt tươi mới do người làm tỉ mỉ từng khâu như chọn thịt, gói giò, luộc giò. “Nếu muốn một cân giò hoặc một bìa chả mà ngon thì màu thịt nó phải “au màu da vải” – nghệ nhân Nguyễn Đức Bình chia sẻ thêm. Làng nghề quy định trong

pha chế bao giờ cũng có ngũ hành, có âm dương, trong tế bào thịt người ta cũng phân biệt thịt một con lợn, thịt nạc người ta lấy là dương, và thịt mỡ lấy là âm. Người làng Ước Lễ khi làm giò chả, nguồn nước mắm sẽ mua nước mắm chum, mắm cốt chứ không mua nước mắm chai, bởi nước mắm cốt khi luộc lên thì cây giò sẽ giữ nguyên được vị. Giờ chẳng còn mấy khi người ta giã giò bằng tay nữa mà đã có máy móc làm thay. Sức lao động được giải phóng, nhưng dân làng vẫn giữ cách làm truyền thống, đó là gói giò bằng lá chuối, để giò được thơm ngon, dậy mùi.


Số 35 - tháng 3/2021 Để tiếng thơm còn mãi Ở Hà Nội, lãng đãng những con phố, nơi tiếp nhận ôm chứa nhiều người dân lành hiền của Ước Lễ mở cửa hàng làm giò chả. Họ sống thật, làm thật. Kiếm sống bằng nghề của cha ông để lại, thì cũng phải có trách nhiệm bảo lưu tiếng thơm và thương hiệu cha ông. Đó là một quan niệm đã ăn sâu vào nếp nghĩ của người dân, trong đó có vợ chồng ông Trần Công Châu và Tô Thị Duyên, một trong những người mang nghề ra Thủ đô lập nghiệp. Ông Trần Công Châu, mặc dù bị đau ốm phải ngồi xe lăn nhưng hàng ngày vẫn sát sao kiểm tra chất lượng giò chả. Ông cẩn thận lật từng chiếc lá ra, nắn nhẹ để xem giò hôm nay có được nén chặt không. Ông cẩn thận quan sát từng người công nhân để đảm bảo khâu chế biến sản xuất. “Nghe các cụ nói lại, nghề truyền thống của làng đã tồn tại mấy chục năm. Dường như

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Cô Tô Thị Duyên là người cùng chồng mang nghề nem, giò chả xuống Hà Nội ai cũng tin rằng, nghề sẽ không Giữ lửa làng nghề bao giờ mai một. Cũng bởi Những người dân của làng người dân luôn có ý thức giữ Ước Lễ tỏa đi bốn phương trời, nghề. Tôi là người làng Ước mưu sinh, lập nghiệp, duy trì Lễ, lớn lên trong tiếng giã nem và phát triển nghề truyền thống giò. Cả gia đình tôi hiện vẫn của ông cha. Nhưng hàng năm, dốc lòng cho công việc này”, cứ vào rằm tháng Giêng âm bà Tô Thị Duyên chia sẻ. lịch, ngày hội của làng, rất đông người dân làng Ước Lễ từ khắp nơi ở trong và ngoài nước lại tụ họp về quê tham gia hội làng, tôn vinh nghề truyền thống của tổ tiên. Chắc có lẽ bởi tình yêu làng, yêu nghề của những người con Làng Ước Lễ, mà hơn 500 năm qua, ngôi làng điển hình của những người phải xa quê để giữ nghề này vẫn tồn tại, vẫn để lại trong lòng mọi người những dấu ấn và hương vị khó phai, vẫn mang trong mình nét cổ kính mà trầm mặc, đậm hồn cốt Việt.

Sản phẩm của Làng Ước Lễ rất đa dạng, phong phú nhưng đặc biệt nhất vẫn là giò lụa và chả quế 39


VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Khám phá lễ hội Lồng Tồng Kiều Diễm - Báo In K37 Lễ hội Lồng Tồng ở Cao Bằng (hay còn gọi là lễ hội Xuống Đồng) là một lễ hội truyền thống quan trọng của người dân Tày - Nùng. Lễ hội thường được tổ chức vào những ngày đầu xuân, khi chuẩn bị cho mùa vụ đầu tiên của năm. Người dân tổ chức lễ hội để cầu Thần Nông ban may mắn đến cho dân làng, cầu cho một mùa màng bội thu, cây lá tốt tươi.

Lồng Tồng là lễ hội đầu xuân được nhiều địa phương tổ chức. Tuy nhiên, mỗi nơi đều có những nét truyền thống riêng. Tại xóm Nà Pheo, xã Độc lập, huyện Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng, lễ hội Lồng Tồng được tổ chức vào ngày mồng 5 âm lịch hàng năm. Đây là lễ hội đầu tiên trong năm của huyện Quảng Uyên, thu hút nhiều đồng bào tại địa phương cũng như các tỉnh thành khác đến tham gia.

Đây là một lễ hội truyền thống quan trọng của đồng bào dân tộc các địa phương thuộc tỉnh Cao Bằng, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc. 40

Phần lễ với những nghi thức phổ biến như dâng hương, lễ Thần để bày tỏ tấm lòng thành kính. Sau đó là phần hội với các trò chơi dân gian.


Số 35 - tháng 3/2021

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Trò chơi kéo co với sự nhiệt tình của người chơi và người cổ vũ

Những trận cờ tướng căng thẳng diễn ra trong khuôn khổ lễ hội

Phần văn nghệ với các bài hát dân tộc như hát sli, lượn, phong sư…

Món phở với thịt heo rằng là một đặc sản tại đây được nhiều du khách tới thưởng thức

41


THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Làng làm đàn Đào Xá:

Nơi tạo ra thanh âm cổ truyền

Nguyễn Oanh - Báo in K37 Nằm trong một ngôi làng nhỏ cách trung tâm Hà Nội gần 50km, làng Đào Xá, thuộc xã Đông Lỗ, huyện Ứng Hòa là nơi lưu giữ thanh âm hồn Việt hàng trăm năm qua. Tình yêu hơn 50 năm Vừa đặt chân tới đầu làng Đào Xá, chúng tôi không chỉ ngửi thấy mùi hương của gỗ làm đàn mà còn nghe thấy âm thanh của tiếng đàn, tiếng nhị phát ra từ các hộ gia đình chế tác đàn. Để tìm hiểu rõ hơn về công việc này, chúng tôi được người dân trong làng chỉ tới nhà ông Đào Soạn, một trong những nghệ nhân lớn tuổi nhất trong làng. Được biết, ông Đào Soạn là người duy nhất ở Việt Nam được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân Dân gian cấp quốc gia trong lĩnh vực làng nghề truyền thống và danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú của TP. Hà Nội. Với 40 năm gắn liền với những nhạc cụ, hơn ai hết ông là người hiểu rõ nhất về những thăng trầm của làng nghề. Căn nhà của nghệ nhân Đào Văn Soạn nằm sâu trong xóm nhỏ, luôn rộn tiếng đục, đẽo. Tại đây, mỗi năm có hàng trăm cây đàn được hoàn thành, sau đó chuyển đi khắp mọi miền đất nước. Trước sân nhà lát gạch đỏ xưa cũ, nghệ nhân Đào Soạn đang thử âm thanh của cây đàn bầu, tiếng đàn réo rắt trầm của một lão nông khiến cho không gian thêm sinh động. Thấy chúng tôi, ông ngừng lại, cẩn thận đặt cây đàn qua một bên. Nghệ 42

Nghệ nhân Đào Soạn đã theo nghề hơn 50 năm nhân Đào Soạn đã bước sang tuổi 80, dáng đi cũng không còn nhanh nhẹn những mỗi thao tác đục, đẽo, căng dây đàn của ông đều rất chính xác. Ông trải chiếc chiếu cũ ra đầu hè, lấy xuống từ tủ kính một cây đàn tam chưa căng dây, ông cẩn trọng trong từng bước đi vì sợ không cẩn thận làm rơi sẽ gây hư hỏng. Đôi mắt già không còn tinh tường luôn phải nhíu lại dưới cặp kính dày, mỗi thao tác của ông dứt khoát, chuẩn xác, không cần phải sửa lại. Trên đôi tay nhăn nheo có nhiều vết cứa, vết cắt của dao,

đục được ông buộc lại bằng vài miếng vải cũ. Ông đẩy gọng kính lên cao, nhìn chúng tôi, tâm sự: “Cái nghề đục đẽo cả ngày này thì bị thương là chuyện thường tình. Mặc dù không quá vất vả nhưng mỹ - kĩ thuật cần phải giỏi, nếu không đàn làm ra sẽ có âm thanh đục, không sử dụng được”. Theo lời ông Soạn, nghề làm nhạc cụ truyền thống của làng tính đến nay dễ cũng đã hơn 200 năm. Gia đình ông làm đàn đã được 4 thế hệ. Vào thời kỳ phát triển nhất làng có hơn 50 gia đình làm nghề. Tiếng lành đồn xa, trong lịch sử đã


Số 35 - tháng 3/2021 có tốp thợ của làng được tuyển vào làm đàn ở Cung đình Huế. Nhưng trong thời kỳ chiến tranh chống Mỹ, làng nghề không phát triển được vì đó là thời kỳ kinh tế khó khăn. Sau chiến tranh, người làng nghề phải đi xa tới các tỉnh Nam Định, Thanh Hóa, Sài Gòn… để làm nghề. Phải tới đầu những năm 90, nhờ chính sách đẩy mạnh khôi phục văn hóa truyền thống của Nhà nước, nghề làm đàn ở Đào Xá mới dần có những bước chuyển mình. Ông chia sẻ: “Nghề này gần như đã gắn bó với tôi cả đời, kháng chiến quay về, tôi bắt đầu theo ông cụ thân sinh học làm đàn, học của người nhà thôi chứ không qua trường lớp gì cả. Nhưng tôi luôn tự hào rằng đàn mình làm ra chất lượng âm thanh luôn tốt”. Vừa nói, ông vừa cẩn thận căng sợi dây cuối cùng cho cây đàn tam. Sản phẩm của làng rất đa dạng, từ cây đàn bầu, đàn tam, thập, lục, đàn đáy, đàn nguyệt, đàn tỳ bà... cho đến những cây nhị, cây hồ, cây líu... đều có cả. Những ai đã theo nghề này thì đều có thể làm được tất cả các loại đàn dân tộc một cách thuần thục. Với những người thợ chế tác nhạc cụ ở Đào Xá, từ xưa đến nay để có thể theo nghề phải thạo hay ít nhất phải biết về nghề mộc, chưa kể phải có đôi tai và cặp mắt tinh tế. Từ khâu chọn gỗ, ra gỗ, phơi gỗ cho đến công đoạn chắp, ghép, bịt da trăn, đánh bóng, trau chuốt, khảm trai và hoàn thiện. Tất cả đều được làm theo phương pháp thủ công đúng với kỹ thuật truyền thống. Cái khó nhất khi làm một chiếc đàn là hoàn thiện âm thanh. Người

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Nghệ nhân Đào Soạn đang mài những bộ phận nhỏ của cây đàn

thợ vừa phải biết căn chỉnh, vừa phải biết thẩm âm để làm sao chiếc đàn đạt được chuẩn mực nhất định. Nhìn dáng người gầy gò của ông, tôi thán phục trước sự tài hoa của ông. Đến giờ, ông vẫn dung các loại máy khoan, máy cắt một cách linh hoạt. Ông chia sẻ với chúng tôi: “Tôi yêu cái nghề này lắm, có thể tình yêu nó đã ngấm vào máu, vào xương thịt. Bây giờ già rồi, truyền nghề lại cho 2 anh con trai để nghề tiếp tục phát triển. Nhiều anh cũng đến học nghề nhưng bỏ cả, trăn trở lắm, làm sao để gìn giữ nghề được lâu dài”. Nỗ lực bảo tồn nghề Đã có một thời gian, nghề làm đàn ở Đào Xá bị mai một do không có người tiêu dùng cũng như không có người để truyền nối. Lớp trẻ hiện nay thường thích tìm tới những công việc đơn giản, nhẹ nhàng hoặc nơi làm việc hiện đại hơn là quay trở lại với những nghề của ông cha. Cho đến những năm 90, khi nhà nước khôi phục lại làng nghề truyền

thống, thì nghề này mới được đánh thức trở lại. Ông Soạn nhìn xa xăm, nỗi lo lắng, trăn trở của ông vì nguy cơ thất truyền nghề hiện rõ trên khuôn mặt. Ông thở dài: “ Lớp trẻ bây giờ không thích nghề này nhiều vì nó đòi hỏi tương đối khắt khe về mỹ thuật, kỹ thuật, học nghề ít ra là phải hai năm mới ra làm nghề được, mà hai năm nhiều khi lớp trẻ hay sốt ruột lắm. Tôi thì tuổi cao sức yếu rồi, không biết mai sau nghề có còn giữ được hay không” Xưa nay nghề làm đàn ở Đào Xá vốn là nghề cầm tay, chỉ việc. Chính vì thế, nghệ nhân Đào Văn Soạn luôn ủng hộ và giúp đỡ cho nhiều người, đặc biệt là các bạn trẻ đến đây học nghề. Giờ đây, làng Đào Xá đã phát triển hơn xưa, nhưng nếp sống và cách sinh hoạt của người dân từ bao đời vẫn vậy. Những người “nông dân nghệ sỹ” của làng nghề vẫn miệt mài gửi vào cây đàn những gì tinh tuý nhất của tâm hồn mà quê hương đã vun đắp cho họ để giữ lấy tổ nghiệp cha ông. 43


THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Độc đáo vườn bưởi Diễn cổ thu hàng tỷ đồng mỗi vụ Tết Thúy Hằng - Báo In K37 Năm nào cũng như vậy, trước Tết chừng 2 tháng, thị trường bưởi Diễn đã bắt đầu nhộn nhịp dần lên. Ở nơi “khai sinh” ra bưởi Diễn, do thời tiết thuận lợi, kỹ thuật chăm sóc ngày càng được nâng cao, vườn bưởi hứa hẹn sẽ có một vụ mùa bội thu.

Vườn bưởi Diễn được mùa, xanh um, sai trĩu quả khu Bắc Từ Liêm, Hà Nội

Bội thu mùa bưởi Diễn Tại làng Phú Diễn (phường Minh Khai, Bắc Từ Liêm, Hà Nội), cứ đi vài trăm mét lại bắt gặp những vườn bưởi Diễn xanh um, sai trĩu quả. Mấy năm nay, thời tiết khá thuận lợi, nên hầu hết các gốc bưởi Diễn đều được mùa. Những trái bưởi vàng óng, căng tròn khiến cho khuôn mặt mặt người nông dân lúc nào cũng rạng rỡ, vui mừng. Với những hộ gia đình tận dụng khoảng vườn sau nhà trồng vài chục cây, sau mỗi mùa bưởi, họ thu được từ 50 – 70 triệu đồng. Đặc biệt, ở làng 44

Phú Diễn, nơi gốc của bưởi diễn, có những vườn bưởi rộng đến hơn 1 mẫu, đem lại nguồn thu nhập lên đến hàng tỷ đồng mỗi năm. Gia đình ông Vũ Văn Đạt được người dân tại đây nhắc đến là “một trong những nhà nhiều bưởi nhất khu vực Bắc Từ Liêm”. Từ mấy mảnh vườn của cha ông để lại với diện tích hơn 1 mẫu, hàng năm, gia đình ông cùng nhau chăm sóc, vun trồng. Theo lời ông chia sẻ, những năm mất mùa, chị chỉ thu được 1 vạn quả. Nhưng năm nay, “nhờ trời thương” nên số lượng bưởi có thể lên

đến hơn 2 vạn, đem lại tổng giá trị gần 1,5 tỷ đồng. Ông Đạt chia sẻ thêm: Ông trồng bưởi theo chương trình sản xuất hữu cơ cho tái an toàn. Chăm sóc đúng thời điểm, cây bưởi được bón chủ yếu bằng như đậu tương, tro bếp. Nhờ tạo ra sản phẩm an toàn, mặc dù gia đình ông trồng diện tích khá lớn nhưng cũng không lo về đầu ra. Trung bình, một quả bưởi sẽ được bán với giá khoảng 50.000 đồng, quả ngon giá cao hơn, khoảng 70.000 – 80.000 đồng. “Trồng bưởi cả năm, chúng tôi chỉ trông vào mùa Tết. Trồng


Số 35 - tháng 3/2021 bưởi nhàn hơn mọi việc khác vì không phải chăm sóc hàng ngày, nhưng cái khó là mình phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Có những năm cây nào cũng trụi, quả ít mà còn xấu. Đứng nhìn vườn bưởi mà cứ thở dài xót xa”, ông Đạt nhớ lại. Vườn bưởi của gia đình ông quanh năm thơm ngát mà ít sâu bệnh, ông chăm bón bằng phân hữu cơ và tưới nước đầy đủ. Chất lượng bưởi Diễn ngày được nâng lên, do cây càng ngày càng già, cho quả đều và ngọt. “Đố ai tìm được một loại quả nào như trái bưởi ở làng chúng tôi. Cái ngọt của bưởi Diễn là cái ngọt thơm có vị hơi đắng. Khi ăn xong, hương vị ấy vẫn lưu lại trong miệng, lưu luyến mãi không hết. Hơn nữa, việc bảo quản bưởi cũng không quá cầu kỳ, bưởi Diễn “xịn” có thể để được từ 3 đến 4 tháng và càng để lâu, héo, ăn càng thơm, giòn, ngọt, có mùi thơm mát nhẹ, dễ chịu”. ông Đạt cho biết. Bưởi Diễn luôn khan hiếm Vườn bưởi nhà ông Đạt thỉnh thoảng lại có người vào hỏi

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Để phân biệt bưởi Diễn ngon là trước mắt là chọn những quả to vừa, đặc biệt có mùi thơm nồng đặc trưng của bưởi

mua buôn. Vừa dẫn khách đi quanh vườn, anh vừa kể bằng giọng vui vẻ: “Lái buôn ở Hà Nội, họ đã đặt gần hết rồi, đến gần Tết là có xe đến chở đi. Giờ có ai muốn lấy nhiều cũng không còn.” Người dân làng Phú Diễn gọi vùng đất của họ là đất tổ của bưởi Diễn. Có nhiều nơi lấy giống bưởi Diễn về trồng nhưng không nơi nào cho ra những trái bưởi thơm ngọt đặc trưng như bưởi Diễn “xịn”. Mặc dù bằng mắt thường không thể phân biệt được, nhưng những người sành ăn chắc chắn sẽ nhận ra ngay từ hương thơm cũng như lần thử

Mảnh vườn nhà ông Đạt có hơn 200 gốc bưởi Diễn, nhiều cây có độ tuổi lên tới gần 30 năm

đầu tiên. Bưởi Diễn tôm vàng luôn được khách hàng săn lùng mỗi khi Tết đến Xuân về. Nó cũng là thứ quả càng để lâu, càng ngon, nên nhiều gia đình đã gom cả trăm quả bưởi để ăn Tết. Hầu như năm nào trên thị trường cũng xuất hiện nhan nhản những biển hiệu quảng cáo “bưởi Diễn chính hiệu” với đủ các mức giá chênh lệch. Ngay chính những người trồng bưởi trên “thủ phủ của bưởi Diễn” cũng khẳng định: “Dù năm nay bưởi sai, nhưng vườn nhiều nhất cũng chỉ được hơn 2 vạn quả. Những nhà khác tuy có vườn nhưng vì nhiều lí do, họ không thể chăm sóc kĩ nên bưởi không ra trái nhiều. Chính vì thế, nhiều bưởi Diễn được bày bán hiện nay chỉ là bưởi “nhái”, kém chất lượng.” Quả thực, bưởi Diễn là giống kén đất. Nhưng có một thực trạng là diện tích trồng bưởi ở Diễn đang dần thu hẹp do người dân phá vườn, lấy đất xây các khu nhà trọ giá rẻ cho sinh viên, còn người trồng bưởi đi làm việc ở các nhà máy, khu công nghiệp.

45


BÁO CHÍ TRẺ

THẾ GIỚI 360

Số 35 - tháng 3/2021

Làng hoa Tây Tựu Hồi sinh sau đại dịch Covid-19 Lam Phương - Báo Ảnh K36 Năm giờ chiều tại làng Tây Tựu, anh Đỗ Đức Cường (người dân trồng hoa lâu năm tại thôn Trung, làng Tây Tựu) tỉ mẩn cấy nụ cho từng bông hoa cúc. Vừa cấy anh vừa lẩm bẩm cầu mong thời tiết ấm hơn để hoa còn nở. “Trồng hoa cũng như một canh bạc vậy, thành bại ra sao ngày 20 sẽ biết”, anh Cường tâm sự. Tất bật vào vụ mới Không khí tại làng Tây Tựu (Hà Nội) vào thời điểm ra Giêng bắt đầu vội vã hơn để bắt đầu mùa vụ mới. Từ 6h sáng, mỗi người một việc nhanh chóng tỉ mỉ với từng cây hoa. Những người trông cúc bắt đầu cấy nụ, những người trồng hoa hồng nhanh chóng thu hoạch còn những người trông hoa ly kiểm tra từng cây xem có vấn đề gì không. Với hai xào ruộng, anh Cường trồng hai vụ hoa cúc từ tháng 9 năm nay. Một vụ để thu hoạch vào Tết dương lịch, một vụ dành cho ngày ông Công, ông Táo và Tết Nguyên Đán. Mỗi xào trị giá 6 triệu đồng, nhưng tùy vào thời tiết, giá hoa cúc sẽ giảm dưới 4.000 đồng/ bông hoặc nếu thời tiết thuận lợi, hoa được giá 5000-6000 đồng/ bông. Anh Cường cho biết: “Năm nay thời tiết lạnh dài và buốt, hoa cúc khó nở, cộng thêm việc nhiều năm gần đây cúc bị bệnh vẹo ngọn chưa có thuốc trị. Đây là điều gây khó khăn lớn nhất cho người nông dân”. Còn tại vườn nhà chị Nguyễn Thị Mai, một loạt cúc đã nở rộ từ hôm qua. Chị cùng chồng nhanh chóng đến thu hoạch, 46

Người nông dân bắt đầu cấy nụ cho hoa cúc chất lên xe và chở ra chợ. Trên khuôn mặt chị Mai đầy những giọt mồ hôi, nhưng miệng chị vẫn nở một nụ cười. Cũng như anh Cường, những bó cúc này chính là “tiền ăn Tết” của gia đình chị Mai. Đã ba đời nhà chị làm nghề trồng hoa tại làng này, cứ mỗi vụ Tết đến, cả gia đình lại tất bật, mỗi người một tay một chân làm việc. Con gái của chị Mai, em Bùi Trà My năm nay mới học lớp 10 nhưng đã biết phụ giúp việc trồng hoa của gia đình. Từ 5h sáng, em đã bắt đầu chuẩn bị đồ đạc và đợi bố mẹ chở hoa về là ra chợ bán.

Tại làng Tây Tựu, người dân không chỉ trồng cúc mà còn có rất nhiều vườn hồng như: hồng thơm, hồng leo, hồng nhung,… Do ảnh hưởng của dịch Covid-19, giá thuốc trừ nhện tăng, nguồn cung hạn hẹn, người nông dân gặp nhiều khó khăn. Giá một bông hồng đôi khi xuống dưới 1000 đồng, một bó chỉ từ 90.000 - 100.000 đồng. Đối với những cành dài, hoa to, đẹp, giá hoa cũng chỉ lên đến 120.000 đồng bó. Chị Nguyễn Phương Hoa chia sẻ: “Năm nay nhện cắn nhiều mà thuốc trừ nhện lên giá, khó kiếm, ngày tuần như này thì


Số 35 - tháng 3/2021 hoa rẻ như cho, chúng tôi cố chụp lại và đợi đến vụ Tết hoa nở sẽ đẹp hơn”. Hiện nay, số lượng gia đình trồng hoa ly tại làng Tây Tựu đã giảm nhiều vì lí do khó trồng và khó chăm sóc. Giá một bó ly thường rơi vào 150.000 đến 160.000. Một xào hoa ly chăm gần nửa năm, người nông dân chỉ thu lại được 7 triệu đồng. Chia sẻ về vấn đề hoa ly lên giá, anh Trần Văn Quân nói: “Hoa ly lên giá bởi người làng Tây Tựu không còn chuộng trồng ly nữa, những năm gần đây họ bắt đầu chuyển sang cúc và hồng, dễ trồng và nhanh thu hoạch, có nhiều vụ trong năm”. Lí do gia đình anh Quân và một số người khác vẫn kiên trì với loài hoa đẹp nhưng khó chăm này là: “Nếu bây giờ, tôi cũng chạy theo mọi người thì chợ hoa Tây Tựu sẽ mất đi một màu sắc đẹp”. Trồng hoa như một canh bạc Đối với người nông dân tại làng Tây Tựu, kinh nghiệm là

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Với sự nhanh nhẹn và thành thục, trong một ngày một người nông dân có thể cấy nụ cho hai xào cúc

một phần nhưng thời tiết lại là yếu tố quyết định vụ hoa đó có thành công hay không. Anh Cường nửa đùa nửa thật nói rằng: “Thế mới bảo, người trồng hoa tại đây hay có câu: hành sự tại nhân, thành sự tại thiện”. Theo chia sẻ của anh Cường, để thị trường hoa Tết được đẹp nhất có thể, thời tiết kể từ ngày 20 tháng Chạp không được quá lạnh. Tầm 15-

Người dân thu hoạch hoa cúc để chở ra chợ bán

19 độ là mức nhiệt có thể chịu đựng được của hoa cúc. Trái lại, với hoa ly, người trồng đã phải rào kín để ủ ấm cho hoa. Thời tiết càng về cuối năm càng trở nên lạnh hơn, nếu không ủ ấm có thể hoa ly sẽ không nở kịp cho vụ Tết. Còn với hoa hồng, việc thu hoạch vẫn diễn ra bình thường với một số loại như hồng nhung, hồng thơm,… Chị Nguyễn Bích Thủy (Chủ vườn hồng tại làng Tây Tựu) chia sẻ rằng: Vì ảnh hưởng của dịch Covid-19 nên đầu năm nhu cầu mua hoa giảm. Chính vì vậy người nông dân đã bị thất thu. Sau vụ Tết năm 2021 và với tình hình thời tiết không quá rét buốt vào dịp Tết, người dân làng Tây Tựu đã có một mùa màng bội thu. Nhiều người còn dư giả để tiếp tục mở rộng sang các loại hoa khác. Năm giờ chiều, người dân làng Tây Tựu vẫn tất bật trên đồng. Người tưới nước, người bón phân, người thu hoạch. Dường như Tết đã về đến ngôi làng muôn sắc hoa này tự bao giờ rồi. 47


ĐIỂM ĐẾN

BÁO CHÍ TRẺ

Số 35 - tháng 3/2021

Đà Lạt: địa điểm du lịch, check-in lý tưởng của giới trẻ Quỳnh Trang - Báo In K37 Thành phố Đà Lạt được thiên nhiên vô cùng ưu ái cho những điều kiện phát triển thuận lợi về mọi mặt từ văn hóa, kinh tế, xã hội. Một khí hậu mang đặc tính vùng cận ôn đới cao nguyên quanh năm mát mẻ ôn hòa, khác biệt hẳn với mọi miền khác ở Việt Nam và Đông Nam Á; một nét văn hóa người Đà Lạt hiền hòa thanh lịch; một chuỗi các khu điểm du lịch đa dạng và hấp dẫn du khách…

1

2 48

Resort Đà Lạt Wonder với thiết kế mang phong cách Thuỵ Điển, hòa cùng thiên nhiên, tạo cho du khách cảm giác thoải mái, thư giãn

Cafe Vườn Xương Rồng Kombi Land tại Đà Lạt đẹp tựa hoang mạc.


Số 35 - tháng 3/2021

3

4

ĐIỂM ĐẾN

BÁO CHÍ TRẺ

Mây Lang Thang: Quán cafe được các bạn trẻ yêu thích tại Đà Lạt. Tại đây, vào tất cả các ngày trong tuần đều có band nhạc của quán hát theo yêu cầu của khách.

Kokoro cafe: quán cafe cá Koi đậm chất Nhật Bản giữa lòng Đà Lạt

49


BÁO CHÍ TRẺ

ĐIỂM ĐẾN

Số 35 - tháng 3/2021

Dự án “ Phố sách sinh viên” - mang sách gần hơn đến với mọi người Bạch Dương - Báo In K39 Với mong muốn người Việt Nam không chỉ đọc 4 quyển sách trên một năm, dự án Phố sách sinh viên phối hợp đồng tổ chức cùng Công ty Cổ phần sách Bách Việt đã lan tỏa giá trị tích cực đến với mọi người, đặc biệt là thay đổi thói quen đọc sách của sinh viên. Dự án Phố sách sinh viên bắt đầu nhen nhóm khi Quyết định số 329/QĐ - TTG, ngày 15/3/2017 của thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng đến năm 2020, định hướng đến năm 2030. Xuất phát từ thói quen đọc nhiều sách hằng ngày, chị Lê Phương Nhi – CoFounder của Phố Sách sinh viên cùng chị Trịnh Thủy Linh, Đại diện cho Công ty cổ phần sách Bách Việt đã lập ra dự án này để đưa sách đến gần hơn với sinh viên các trường đại học trên địa bàn hai thành phố lớn là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Chị Phương Nhi (đại diện quản lý dự án) cho biết: “Đối với người dân Việt Nam, hầu hết sách sử dụng nhiều đều là sách giáo khoa, các đầu sách về sách nghiên cứu hay chuyên ngành còn rất ít và thậm chí nhiều người chưa tiếp cận được, chính vì thế mà Phố sách sinh viên ra đời, mong muốn phổ cập văn hóa đọc nhiều sách hơn nữa đến với các bạn sinh viên”. Tùy vào mỗi trường, dự án phố sách sinh viên sẽ tổ chức từ 2-3 ngày. Bên cạnh đó, Phố sách sinh viên sẽ dựa vào đặc điểm của trường đó rồi điều chỉnh 50

Phố sách thu hút hàng trăm sinh viên khi tổ chức lần đầu tại Học viện Tài chính đầu sách sao cho phù hợp và có những phố sách khác nhau. Như tại Đại học Thương Mại, Phố sách sinh viên đã mang đến phố 12 mùa hoa, phố cổ, 36 phố phường, còn tại Việt Pháp với đặc điểm là chương trình học song ngữ, sách nghiên cứu và hàn lâm được quan tâm nhiều, phố sách lại chia thành phố thiếu nhi, phố ngoại ngữ, phố kinh danh, phố hàn lâm,… Không chỉ dừng lại ở việc mang sách đến cho sinh viên, Phố sách sinh viên còn tổ chức hội thảo, talk show trong ngày cuối cùng diễn ra phố sách tại

mỗi trường đại học. Các bạn sinh viên tham gia sẽ được hướng dẫn cách tạo CV ( hồ sơ xin việc) chuyên nghiệp nhất và lắng nghe chia sẻ của các chuyên gia về những cuốn sách hay. Đến tháng 6, dự án sẽ hợp tác với trường ĐH Hàng Hải tại Hải Phòng để kết hợp tổ chức hội sách cùng lễ hội Hoa Phượng Đỏ. Và những tháng cuối năm 2021 sẽ tiếp tục hành trình mang sách đến với sinh viên ở các tỉnh lân cận, đồng thời kết nối hai đầu cầu Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.


Số 35 - tháng 3/2021

ĐỜI SỐNG SỐ

BÁO CHÍ TRẺ

CÔNG NGHỆ THÔNG TIN HỖ TRỢ PHÒNG CHỐNG DỊCH COVID 19 Phùng Nhung - Báo In K39 Trong quá trình điều tra dịch tễ, gửi lời cảnh báo với người dân hay tuyên truyền khai báo y tế, các ứng dụng trên điện thoại đã góp phần quan trọng tạo cầu nối giữa người dân và bộ phận phòng chống dịch Covid-19. Bên cạnh đó, ứng dụng ICT đã góp phần giúp nhiều cơ quan không bị chậm trễ xử lý được công việc từ xa, không bị chậm tiến độ vì giãn cách xã hội. Ứng dụng truy vết Covid-19 Trước khi có ứng dụng để truy vết Covid-19, một đội ngũ điều tra dịch tễ thường xuyên phải đi đến các nơi ở cũng những người nghi nhiễm SARS-CoV-2 để bảo họ điều tờ khai y tế. Hay tại các khu cách ly, đội điều tra này cũng phải hoạt động hết công suất, đến gõ cửa từng phòng, thậm chí có những lúc không biết ngoại ngữ, họ phải lúng túng và không biết xử lý ra sao. Thay vào đó, các ứng dụng cho phép khai báo y tế ra đời, giải quyết vấn đề về sức người, rào cản về ngôn ngữ đối với những người ngoại quốc. Mới nhất, ứng dụng TrustOne do TS Đào Hà Trung và cộng sử ở công ty TE-FOOD International phát triển, đã được áp dụng tại một số sân bay quốc tế. Đến khi du nhập vào Việt Nam, ứng dụng TrustOne giúp người dân quản lý chu trình từ đặt lịch lấy mẫu xét nghiệm PCR đến việc lựa chọn đến các phòng xét nghiệm gần nhất. Còn tại TP.HCM, Trung tâm kiểm soát bệnh tật được chuyển giao ứng dụng công nghệ GIS (hệ thống thông tin địa lý) trong quản lý ca dương tính, nghi nhiễm, vùng cách

Người dân theo sử dụng các ứng dụng trên điện thoại để khai báo y tế ly, vùng dịch, địa điểm phong tỏa. Nhờ đó, hoạt động theo dõi, giám sát trở nên dễ dàng hơn, tiết kiêm sức người hơn. Các nguồn dữ liệu được thu thập tốt hơn đáp ứng cho nhu cầu phân tích dữ liệu để đưa ra nhận định tình hình về dịch bệnh. Để tăng sự kết nối giữa người dân và bộ phận chống dịch, ứng dụng NCOVi ra đời, được Bộ Y tế, Bộ Thông tin và Truyền thông khuyến nghị toàn dân sử dụng để cung cấp thông tin hỗ trợ ngành y tế nhằm tìm ra các trường hợp cần chú ý để đảm bảo phòng chống dịch một cách chủ động. Ứng dụng gồm nhiều chức

năng như: Khai báo yếu tố nguy cơ (dành cho những người đi từ vùng dịch, đã tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi ngờ nhiễm bệnh, giúp họ được hỗ trợ kịp thời từ cơ quan y tế); khai báo y tế toàn dân (dành cho người dân đăng ký thông tin sức khỏe bản thân và người thân trong gia đình với cơ quan y tế). Ngoài ra, ứng dụng còn có chức năng theo dõi sức khỏe, chức năng phản ánh thông tin (cho phép người dùng phản ánh đến cơ quan chức năng các trường hợp khả nghi, cần theo dõi bệnh), chức năng cảnh báo khu vực có dịch... NCOVI có giao diện đơn 51


BÁO CHÍ TRẺ giản, cập nhật thông tin mới nhất về số ca nhiễm, số ca tử vong và số ca hồi phục tại Việt Nam cũng như trên thế giới. Đặc biệt, ứng dụng còn hiển thị bản đồ trực quan để cảnh báo những khu vực có dịch (hiện có người nhiễm COVID-19) để người dùng có thể cân nhắc trong trường hợp dự định đến những địa điểm đó. Ứng dụng bảo vệ sức khỏe cộng đồng Bộ Thông tin và Truyền thông và Bộ Y tế đã cho ra mắt ứng dụng di động Bluezone sử dụng công nghệ định vị Bluetooth năng lượng thấp BLE nhằm truy dấu các trường hợp F1, F2 khi xuất hiện các ca dương tính với SARS-CoV-2. Khi người dùng di động cài đặt ứng dụng Bluezone, điện thoại có thể giao tiếp với nhau trong khoảng cách 2m, ghi nhận sự tiếp xúc gần, vào lúc nào và trong bao lâu. Nếu có F0, cơ quan y tế có thẩm quyền nhập dữ liệu vào hệ thống. Hệ thống sẽ gửi dữ liệu F0 đến tất cả các smartphone trong cộng đồng Bluezone. Khi đó, lịch sử tiếp xúc với F0 sẽ được Bluezone trên máy phân tích, so sánh. Nếu có sự trùng khớp, ứng dụng sẽ lập tức cảnh báo cho người dùng có nguy cơ lây nhiễm COVID-19. Ứng dụng COVID-19 được phát triển dựa trên nền tảng ứng dụng trí tuệ nhân tạo, có khả năng giải đáp tự động, liên tục theo thời gian thực (24/7) cho phép nhiều người dùng cùng lúc hỏi đáp về dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp tính COVID-19. Người dân có thêm một kênh thông tin chính xác về tình hình dịch bệnh, cách phòng 52

ĐỜI SỐNG SỐ

Số 35 - tháng 3/2021

Bên trong những khu xét nghiệm Covid-19 nhanh, vấn đề về quản lý dữ liệu có thể khiến những người làm xét nghiệm mất thêm thời gian

chống dịch bệnh và hướng dẫn chẩn đoán, điều trị bệnh COVID-19 do Bộ Y tế ban hành. Số liệu được cập nhật tự động liên tục từ thông tin công bố của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Cổng thông tin điện tử Bộ Y tế, Báo Sức khỏe và Đời sống. Nguồn dữ liệu, thông tin đăng tải trên ứng dụng bảo đảm chính xác, khoa học và tin cậy, giúp người dùng có thể dễ dàng tiếp cận các thông tin về phòng chống dịch bệnh COVID-19 một cách dễ hiểu, đầy đủ nhất. Làm việc từ xa không hề khó Theo Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về thực hiện các biện pháp cấp bách phòng, chống dịch Covid-19, làm việc từ xa thông, kết nối bằng Internet. Để hạn chế, ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh trong cộng đồng, các cơ quan, tổ chức đều thực hiện nghiêm các biện pháp dãn cách cần thiết. Vì thế tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong điều hành, tác nghiệp, truyền thông, y tế, giáo dục, thanh toán trực tuyến… đã không chỉ góp phần hạn chế sự lây lan dịch

bệnh, mà còn đảm bảo hiệu quả trong thực hiện nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị. Hình thức làm việc trực tuyến được các cơ quan, đơn vị tích cực áp dụng vừa đạt được hiệu quả chống dịch vừa không gây đình trệ công việc trong thời gian thực hiện giãn cách xã hội. Thay vì phải mất thời gian di chuyển đến nơi làm việc, thì chúng ta chỉ cần ngồi trước màn hình kết nối internet, giải quyết công việc nhanh chóng, dễ dàng, mọi lúc, mọi nơi. Nếu dịch Covid-19 được coi như một chiếc lăng kín, vậy thông qua đó ta mới thấy được sức mạnh kết nối phá bỏ rào cản địa lý của Internet và một phần các thành quả của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Cũng từ đây, ta thấy được một phần viễn cảnh của công cuộc chuyển đổi số tại Việt Nam, ứng dụng từ lĩnh vực quản lý, y tế cho đến giáo dục. Như vậy, năm 2020 theo một góc nhìn khác không hoàn toàn là một năm tồi tệ, nó có thể là bàn đạp để năm 2021 tiếp tục tạo ra các thử nghiệm cho con người làm quen với việc ứng dụng thành quả của thời kỳ chuyển đổi số.


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
Báo chí Trẻ #35: Xuân mới, cơ hội mới by Báo chí Trẻ - Issuu