BÁO CHÍ TRẺ #41+42: MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

THƯ BAN BIÊN TẬP

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

N

ằm tại trung tâm của khu vực Đông Nam Á, Việt Nam hiện lên trong dáng vẻ tựa như hình chữ S. Với sự chung sống của cộng đồng 54 dân tộc, văn hóa bản địa trở nên đa dạng, phong phú. Mỗi vùng miền lại mang chứa những vỉa tầng văn hóa lắng sâu được tôn tạo, gìn giữ, đắp bồi nên từ nhiều thế hệ. Đặc biệt, trong dịp Tết Nguyên Đán, những phong vị vùng miền đến từ những nghi lễ đại diện cho cách con người nhớ về cội nguồn được thể hiện rất rõ ràng và chỉnh chu. Sự đa dạng về văn hóa Việt thể hiện rõ nét trong mùa đẹp nhất của năm: Mùa xuân. Ngay trên mảnh đất Tràng An xưa, những dư vị ngọt ngào về mùa xuân, ngày Tết không chỉ là những hoài niệm về một nơi chốn trong quá khứ. Nó còn là hình bóng của sự phát triển trong tương lai. Chuyên đề “Mùa xuân đất Việt” có ý nghĩa như sự chào mời độc giả, du khách trong và ngoài nước khám phá mảnh đất với bề dày 4000 năm lịch sử này. Mỗi bài viết đều là sự khai thác, tìm tòi của mỗi phóng viên, để có thể tạo ra những tác phẩm tốt nhất. Bên cạnh chuyên đề, những bài viết về chủ đề Tết còn mang đến cho bạn đọc một không khí Tết rộn ràng. Đất nước đang dần có những chuyển biến khi bước sang năm thứ ba của Covid-19. Dù rằng các lễ nghi phức tạp, rườm rà có được gia giảm và lược bớt tuy nhiên phong tục cổ truyền ở từng hộ gia đình không hề phai nhạt... Trước thềm Xuân Nhâm Dần 2022, Ban Biên tập Báo chí Trẻ kính chúc toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, sinh viên tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền một năm mới an khang, thịnh vượng.

ĐẶC SAN BÁO CHÍ TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

TIÊU ĐIỂM

6

Số 42+43 - tháng 1+2/2022

TẾT NHẢY NGƯỜI DAO

Tết nhảy hay còn được gọi là “Nhiàng chầm đao” là một nghi lễ độc đáo thể hiện vẻ đẹp văn hóa tín ngưỡng của đồng bào người Dao. Mục đích chính của nghi lễ là để ghi nhớ công ơn của Bàn Vương

Tổng biên tập PGS,TS. TRƯƠNG THỊ KIÊN Phó tổng biên tập TS. LÊ THỊ NHÃ TS. VŨ HUYỀN NGA Phụ trách Phóng viên ThS. LƯƠNG THỊ PHƯƠNG DIỆP Phụ trách Trị sự - Truyền thông ThS. TRẦN MINH TUẤN Tham gia viết, biên tập - xuất bản Ban phóng viên Thiết kế trình bày Ban thư kí Trụ sở tòa soạn B7, Học viện Báo chí và Tuyên truyền 36 Xuân Thủy, Cầu Giấy, Hà Nội Điện thoại: 0982245346 E-mail: baochitre2020@gmail.com

BÍ ẨN CHIẾC TÚI LINH THIÊNG CỦA NGƯỜI THÁI TRẮNG

Trước thềm năm mới, những người dân tộc Thái tại Quỳnh Nhai (Sơn La) sẽ cùng nhau may một chiếc túi mang tên “Thung xanh”. Chiếc được túi coi như một biểu tượng của

sự may mắn và dùng để đón nhận thông điệp của đất trời.

12

BIỂU TƯỢNG LỘC TRONG VĂN HÓA NGƯỜI VIỆT DƯỚI SỰ ẢNH HƯỞNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID-19

trong bối cảnh Covid-19 tác động đến toàn bộ các lĩnh vực đời sống, khái niệm về “lộc” cũng thay đổi trong nét duy cảm của mỗi người.

Giấy phép xuất bản Đặc san BÁO CHÍ TRẺ SỐ 25/GP-XBĐS do Cục Báo chí, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 19/01/2021

2

8

16

Số 42+43 - tháng 1+2/2022

MÙA BƯỞI VỀ TRÊN ĐẤT CHƯƠNG MỸ

Những vườn bưởi vàng ong hòa vào cái nắng đông ngọt lịm đầu tháng Chạp, người nông dân thì tất bật thu hoạch thành quả sau nhiều tháng ngày một nắng hay sương.

48

40 Làng “hái lá ra tiền” tất bật vào Tết

18

TIÊU ĐIỂM

BÁO CHÍ TRẺ

BÁNH CHƯNG LÀNG BẠC ĐỎ LỬA NGÀY ĐÊM ĐÓN TẾT

Thời điểm này ngay giữa lòng Thủ đô, làng Bạc (Phú Thượng, Tây Hồ) cũng đang ngày đêm đỏ lửa với những mẻ bánh phục vụ người dân đón Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022.

Độ Mercedes-Benz thành Maybach chơi Tết

Một chủ xe giấu tên mang chiếc Mercedes-Benz S400 đến xưởng độ thành Maybach S600. Không khí tân trang xe ở các gara tại Hà Nội nhộn nhịp những ngày cận Tết.

Men theo bờ sông Đáy, những vườn lá dong vươn lên cao vút và xanh mơn mởn thoáng ẩn hiện sau cánh cổng cổ kính vào làng Tràng Cát. Cứ vào độ đầu tháng Chạp, người dân bắt đầu hối hả thu hoạch lá chuẩn bị cho nhu cầu từ thị trường Tết Nguyên Đán.

60

Những quý cô tuổi Dần xinh đẹp tài năng

64

Tranh hổ độc, lạ chào Xuân Nhâm Dần của nữ họa sĩ người Ukraine

Là những cô gái nổi tiếng cộng đồng mạng, Thùy Tiên, Trúc Anh, Tam Triều Dâng... đều sở hữu nhan sắc và diện mạo cuốn hút. Mỗi cô gái có thế mạnh, tài năng riêng được đông đảo các bạn trẻ yêu mến.

3

TIÊU ĐIỂM

BÁO CHÍ TRẺ

Số 42+43 - tháng 1+2/2022

Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức gặp mặt đầu xuân Nhâm Dần và triển khai nhiệm vụ năm 2022

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương chúc mừng toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động Học viện nhân dịp xuân Nhâm Dần 2022 Sáng ngày 7/2/2022 (tức mùng 7 tháng giêng năm Nhâm Dần), Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức gặp mặt đầu xuân Nhâm Dần 2022 và triển khai nhiệm vụ tới toàn thể cán bộ, giảng viên, công chức, viên chức cả hệ thống Học viện bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến. GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương dự và chủ trì

buổi gặp mặt. Trong không khí những ngày đầu xuân năm mới, giữa khoảnh khắc giao hoà thiêng liêng của đất trời và lòng người, điểm lại những thành công, niềm vui của đất nước trong những ngày đầu năm Nhâm Dần 2022, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, gửi lời chúc mừng năm mới sức khỏe, hạnh phúc, an lành, thành công đến toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, giảng viên và người lao động trong toàn hệ thống Học viện; chúc Học viện Chính

trị quốc gia Hồ Chí Minh với khí thế mới, quyết tâm mới sẽ ngày càng phát triển và phát triển hơn nữa. GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, tin tưởng bước sang năm 2022, với vận hội mới, khí thế mới của đất nước, toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, giảng viên và người lao động Học viện sẽ tiếp tục đoàn kết, đồng lòng, cống hiến, đóng góp lớn hơn vào sự phát triển của Học viện, xứng đáng với sự tin cậy của Đảng, Nhà nước và nhân dân.

Học viện Báo chí và Tuyên truyền Gặp mặt đầu Xuân Nhâm Dần 2022 Nhân dịp chào mừng xuân Nhâm Dần 2022, sáng ngày 07/02/2022 (mùng 7 Tết), Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã tổ chức Gặp mặt đầu xuân Nhâm Dần 2022 trong toàn hệ thống Học viện bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến. Cùng thời gian này, tại Học viện Báo chí và Tuyên 4

truyền, Đảng ủy, Hội đồng trường, Ban Giám đốc, Công đoàn Học viện Báo chí và Tuyên truyền cũng đã tổ chức buổi Gặp mặt đầu Xuân Nhâm Dần 2022 với toàn thể lãnh đạo, viên chức, người lao động các đơn vị trực thuộc Học viện. Trong không khí tươi vui, phấn khởi của mùa xuân, với khí

thế và niềm tin mới, PGS,TS. Phạm Minh Sơn tin tưởng tập thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động Học viện sẽ tiếp tục kế thừa và phát huy truyền thống, nỗ lực phấn đấu, quyết tâm đổi mới toàn diện để Học viện phát triển lên một tầm cao mới.

Số 42+43 - tháng 1+2/2022 Sau một thời gian tích cực chuẩn bị, được sự đồng ý của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện và sự chuẩn y của Hội Triết học Việt Nam, chiều 22/02/2022, Ban Vận động thành lập Chi hội Triết học Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã long trọng tổ chức Đại hội thành lập Chi hội Triết học Học viện Báo chí và Tuyên truyền.

TIÊU ĐIỂM Sáng ngày 24/02/2022, Hội đồng trường Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức Hội nghị lần thứ hai, nhiệm kỳ 2021-2026. Hội nghị xem xét và cho ý kiến thông qua dự thảo Quy chế tổ chức, hoạt động của Hội đồng trường; Dự thảo quyết định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Học viện.

BÁO CHÍ TRẺ Chiều 25/2, Văn phòng Học viện tổ chức gặp mặt, chúc mừng cán bộ, nhân viên bộ phận Y tế nhân kỷ niệm 67 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 - 27/02/2022). PGS, TS. Mai Đức Ngọc, Bí thư Đảng ủy - Chủ tịch Hội đồng trường và PGS, TS. Nguyễn Thị Trường Giang, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy Phó Giám đốc Học viện đã đến dự.

Đoàn công tác Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh làm việc tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền Sáng 08/02/2022, đoàn công tác của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh do GS,TS. Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị - Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh - Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Cùng đi trong đoàn có PGS,TS. Nguyễn Duy Bắc, Phó Bí thư Đảng uỷ - Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; PGS,TS. Lê Văn Lợi, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Với tinh thần ý chí, quyết tâm, bản lĩnh, trí tuệ và nêu gương, bước sang năm 2022, GS,TS. Nguyễn Xuân Thắng đề nghị Học viện Báo chí và Tuyên truyền xây dựng, tổ chức triển khai thực hiện ngay các kế hoạch của năm 2022; đảm bảo quán triệt tinh thần không lơ là, chủ quan, thực hiện tốt 5K và tiêm vắc xin, phát huy tinh thần tự giác trong phòng, chống dịch Covid-19.

5

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Tết nhảy người Dao Bình An - Báo Ảnh K37 Tết nhảy, hay còn được gọi là “Nhiàng chầm đao”, là một nghi lễ độc đáo thể hiện vẻ đẹp văn hóa tín ngưỡng của đồng bào người Dao. Mục đích chính của nghi lễ là để ghi nhớ công ơn của Bàn Vương - ông tổ của người Dao và cầu cho mùa màng tốt tươi, rèn luyện binh mã để xua đuôi điều không tốt trong cuộc sống. Nguồn gốc của Tết nhảy Khi những ánh bình minh mới bắt đầu ló rạng, ông Hoàng Văn Sính (người dân tộc Dao tại xã Hợp Hòa, huyện Sơn Dương tỉnh Tuyên Quang) đã bắt đầu cùng con trai mình đi xuống lò lợn để chuẩn bị một con ngon nhất và béo nhất cho ba ngày Tết nhảy. Lựa lúc lâu, ông Sính mới chọn con lợn gần một tạ. Trên đường trở về nhà, ông rẽ qua vườn và hái thêm vài cái lá dong để xếp thành đĩa dâng lên bàn thờ. Trong khi đó, ở nhà, bà Lý Thị Tịnh (vợ ông Sính) đã mua xong vàng mã và một số món đồ cần cho nghi lễ đặc biệt đầu năm này. Theo lời bà con dân tộc Dao kể lại, lí do khiến cho Tết nhảy trở nên đặc biệt hơn trong tâm thức của mỗi người dân là bởi không phải năm nào họ cũng tổ chức nghi lễ này. Có những nhà phải đến 50 năm mới làm một lần, hay một số người trẻ thường làm năm đầu tiên khi xây nhà mới. Tết nhảy được được tổ chức tại nhà trưởng họ, cử hành rất nhiều nghi lễ truyền thống và diễn ra trong ba ngày ba đêm. Đối với ông Sính, đã hơn 60 năm cuộc đời, nhưng đây mới chỉ là lần thứ ba ông cùng gia đình tổ chức Tết nhảy. Nghĩ về những kỉ niệm trong quá khứ, ông Sính chậm rãi chia 6

Điệu múa kiếm hay còn gọi là điệu “ra binh vào tướng” sẻ: “Khi xưa, có nhà nào trong bản tổ chức Tết nhảy là tất cả người dân đến giúp một chân một tay, góp công góp sức. Con cháu trong họ về tụ họp đông vui, tiếng chũm chọe, tiếng trống rộn khắp nơi. Mặc dù thời gian tổ chức ba ngày ba đêm cũng khá dài, ai cũng thấy mệt nhưng sau cùng, mọi người rất phấn khởi cho năm mới vì đã làm xong lễ tạ ơn Bàn Vương và các vị thần”. Nguồn gốc của Tết nhảy xuất phát từ câu chuyện xưa của người Dao. Trong chuyến di cư vượt biển sang vùng đất mới (nay là Việt Nam) để tìm đường sống của 12 họ Dao, bất ngờ, đoàn thuyền gặp phải bão tố. Ngay lúc đó, tính mạng của các họ Dao bị đe dọa. Trong

cơn nguy cấp, người Dao đã khấn cầu xin Bàn Vương và tổ tiên giúp vượt qua hoạn nạn vào đến đất liền an toàn rồi hứa sẽ làm lễ tạ ơn. Lời cầu linh ứng, từ đó về sau, 12 họ người Dao đều thể hiện lòng biết ơn Bàn Vương thông qua Tết nhảy. Vẻ đẹp văn hóa trong từng điệu nhảy Bước vào chính lễ, ông Sính cùng con cháu của mình đứng ở gian chính chuẩn bị lại quần áo để vào nhảy. Các điệu múa của người Dao đa phần có tính tượng hình cao. Chúng cộng hưởng tiếng trống, chũm chẹo cùng lời thơ từ sử thi tạo nên một màn diễn vô cùng độc đáo. Những điệu múa này lặp đi lặp

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 lại nhiều lần trong ba ngày, ai mệt thì ra, ai khỏe lại vào. Đầu tiên là điệu múa “lạp lì lò sất sảy” (điệu múa kể về nguồn gốc của lễ nhảy lửa). Mở đầu, thấy cúng đứng lên và đọc to cho mọi người nghe về nguồn gốc nghi lễ,sau đó, khấn những câu thơ có trong sử thi của người Dao. Cùng lúc đó, thầy phụ đứng lên cùng 5 - 6 người đàn ông trong nhà bắt đầu điệu nhảy. Mỗi người tay đều cầm cờ, trống, chũm chẹo… Tiếp theo, mọi người sẽ bắt đầu với điệu múa kiếm, hay vẫn được gọi là điệu “ra binh vào tướng”. Trên tay mỗi người là một thanh kiếm được làm từ tre. Điệu múa bao gồm các bước: ra kiếm, chạy kiếm, mài kiếm và thu kiếm. Điệu múa thể hiện sự khỏe khoắn, mạnh mẽ, đi cùng với đó là những câu thơ khấn đầy oai hùng trong sử thi người Dao kể về những trận chiến bảo vệ bờ cõi của tổ tiên. Sau đó là điệu múa chạy cờ để kể lại về quá trình đầy gian nan của người Dao khi vượt biển tìm vùng đất mới. Đặc biệt nhất là điệu múa rùa hay còn gọi là múa ba ba. Điệu múa này diễn tả quá trình chuẩn bị, tìm kiếm rùa, đuổi rùa, bắt rùa, thịt rùa… để dâng lên các thần. Lời cảm tạ tổ tiên Trước khi kết thúc phần lễ chính, một thầy cúng, người điều hành phần âm, sẽ làm nghi thức mời tổ tiên về chứng giám cho lòng thành của con cháu. Đây cũng là dịp con cháu được giao tiếp với tổ tiên và hứa với các thế hệ đi trước sau bao nhiêu năm sẽ tổ chức Tết nhảy lần nữa.

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Thầy cúng thực hiện các nghi lễ trong Tết nhảy

Kết thúc phần chính lễ, người chủ đám mặc bộ trang phục thêu rồng sẽ đi ra sân mời Ngọc Hoàng xuống chứng giám rồi mới đưa tiễn và thực hiện các nghi thức chiêu binh. Tiếng trống, chiêng lại một lần nữa vang lên. Ông Sính đặt một mâm cơm gần bàn thờ và trải lá dong lên. Thầy cúng đặt những tờ giấy trắng xuống đó và châm lửa. Cuối cùng là lễ tiễn đưa, thường diễn ra vào đêm cuối cùng của Tết nhảy. Trong lúc đó, thầy cúng dâng lên bàn thờ một cái thủ lợn để cúng tạ, kết thúc nghi lễ. Nội dung chính của bài cúng tiễn đưa là cảm tạ thần linh, thổ địa, Bàn Vương đã chứng kiến lòng thành của gia đình trong dịp Tết đặc biệt này. Trong không khí hối hả, phụ nữ ở dưới bếp chuẩn bị các mâm cỗ còn ông Sính ở trên nhà cẩn thận gói lại những bức tranh các vị thần linh trên bàn thờ để khi nào có dịp đặc biệt, ông sẽ lấy ra và treo lên. Xong xuôi, ông lại tất bật đem vàng mã ra sân để hóa cảm tạ tổ tiên. Cuối buổi lễ, các thanh niên trong nhà cùng nhau dâng lên một con lợn khác để xin thần

linh xá tội nếu trong buổi lễ có gì sơ suất, cầu mong gia tiên, Bàn Vương phù hộ cho dòng họ, thôn bản sang năm mới được mạnh khỏe, bình an. Sau khi buổi lễ kết thúc, ông Sính chia lợn thành nhiều phần để cảm tạ những người đã giúp đỡ và tham dự Tết nhảy trong ba ngày vừa qua. Đặc biệt, ông còn chuẩn bị những mâm cỗ lá từ thịt lợn để mọi người ăn uống và tỏ lỏng biết ơn vì đã chung vui với gia đình. Trên tay là một ly rượu, ông Sính dõng dạc nói với tất cả mọi người: “Tôi đại diện dòng họ Hoàng cảm ơn các bà con trong bản đã đến giúp đỡ và chung vui với gia đình tôi trong ba ngày qua. Mong rằng cả thôn bản chúng ta sẽ có một năm mới bình an, mạnh khỏe, mùa màng tốt tươi”. Không chỉ là một nghi lễ cầu bình an, Tết nhảy như một thông điệp để gửi đến các thế hệ tổ tiên xưa. Thông qua việc này, người Dao luôn hướng đến việc răn dạy con cháu phải biết nhớ ơn công lao tổ tiên, chăm chỉ lao động, sản xuất , xây dựng cuộc sống ấm no.

7

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

BÍ ẨN CHIẾC TÚI LINH THIÊNG CỦA NGƯỜI THÁI TRẮNG Đức Huy - Báo in K38 Trước thềm năm mới, những người dân tộc Thái tại Quỳnh Nhai (Sơn La) sẽ cùng nhau may một chiếc túi mang tên “Thung xanh”. Chiếc túi được coi như một biểu tượng của sự may mắn và dùng để đón nhận thông điệp của đất trời. Ký ức về túi Thung xanh Trong tiết trời lạnh buốt của tháng Chạp, bà Hoàng Thị Tháy (người dân tại xã Chiềng Khoang, huyện Quỳnh Nhai, tỉnh Sơn La) ngồi bầu bạn với những người phụ nữ cao niên khác trong làng. Cùng nhau, họ ôn lại những kỉ niệm thời con gái của mình, may vá thêu thùa gối xếp, túi Thung xanh rồi lại lên nương giúp mẹ làm rẫy. Khi ấy, nhờ sắc đẹp và sự khéo léo, bà Tháy được nhiều chàng trai trong bản chú ý. Mối lương duyên của bà cho đến tận bây giờ cũng là nhờ chiếc túi Thung xanh. Nhấp một ngụm rượu cho ấm người, bà Tháy nghĩ lại, cứ mỗi lần cùng mẹ may Thung xanh là lại được nhắc nhở về ý nghĩa của chiếc túi này. Bà kể: “Túi Thung xanh được người Thái rất trân trọng. Cuối năm khi đi gội đầu ở bên dòng sông, họ sẽ cầm theo chiếc túi. Nếu thấy trên đường có vật gì đặc biệt, chỉ cần là hòn đá hay một ngọn cỏ đặc biệt, họ sẽ bỏ vào túi và mang về nhà treo trên bàn thờ cùng những vật linh thiêng. Đối với người Thái trắng, đây là một bùa hộ mệnh cầu mong phước lành đến với gia chủ”. Bà Tháy bỗng nhiên đứng dậy và lấy từ trong đầu giường 8

Cận cảnh chiếc túi Thung xanh được may theo kiểu hiện đại của người Thái trắng tại Sơn La

ra một hộp kim chỉ cùng với nhiều miếng vải đã được cắt từ trước. Bà cùng với các chị em của mình may những chiếc túi Thung xanh. Đối với bà, đây là một trong những dịp hiếm hoi tụ tập, cảm giác ngọt ngào tươi mới như thời còn đôi mươi quay trở lại trong tâm thức người phụ nữ đã đi đến dốc bên kia cuộc đời. Tiếng cười nói nhẹ nhàng lan tỏa. Lên rồi lại xuống, từng mũi kim cứ như vậy mà đi theo một đường uyển chuyển. Chẳng mấy chốc, một chiếc túi đã được thêu xong đầy đủ họa tiết. Chiếc túi Thung xanh là một loại túi thổ cẩm có hình vuông được may thủ công với những họa tiết trang trí bắt mắt và hoa văn đậm chất người Thái. Độ dài của chiếc túi khoảng

12 -15cm. Đính ở viền túi là những tua rua được làm từ nhiều sợi chỉ. Phần quai túi có những bông hoa được thêu lên và những sợi vải có độ bóng cao tạo thành những đường uốn lượn cách điệu. Loại túi cũ ngày xưa người Thái may đơn giản hơn chỉ có khoảng 5 màu chính: xanh dương, đỏ, xanh lục, vàng, hồng. Các mảng màu được kết hợp tùy vào thẩm mỹ của mỗi người thợ. Một biểu tượng linh thiêng Để làm ra một chiếc Thung xanh, người thợ cần vải đủ các loại màu trơn: xanh, đỏ, vàng, hồng, xanh dương, xam lam. Tiếp theo, họ phải chọn loại vải có họa tiết chìm đơn giản. Qua khâu chuẩn bị vải, người Thái sẽ đào sắn để quậy thành

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 hồ. Đối với một số gia đình có điều kiện muốn làm cho chiếc túi Thung xanh trở nên đặc biệt hơn, họ có thể treo một số đồng bạc lên túi. Khi đi gội đầu, tiếng leng keng từ bạc sẽ phát ra như một bản nhạc dạo theo bước chân người Thái. Sau khi có đầy đủ nguyên liệu, người thợ may bắt tay vào câu việc đầu tiên là may khung cho túi thành một hình vuông. Sau đó, họ sẽ cắt các miếng vải có họa tiết thành các hình khác nhau: cánh hoa sen, các phần trong ngôi nhà,… Khi cắt xong, họ dùng hồ để dán vải lên túi tạo thành nhiều hình thù trang trí bắt mắt. “Có nhiều kiểu hình trang trí cho túi Thung xanh, nhưng phổ biến nhất vẫn là hình ngôi nhà với hoa sen. Hình ngôi nhà là sự mô phỏng lại nhà của người Thái, tại đó luôn luôn có năm gian, mỗi gian sẽ được đính thêm một mảng vải có màu khác để đại diện cho con người trong đó. Ngôi nhà trên túi Thung xanh không chỉ là nơi chốn mà nó còn là biểu tượng thiêng liêng nắm giữ linh hồn của gia chủ”, chị Lò Thị Yến, một người may túi Thung xanh tại Quỳnh Nhai cho biết.

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Chiếc túi Thung xanh là một biểu tượng thiêng liêng trong đời sống người Thái trắng

Còn đối với hình hoa sen thường đại diện cho phẩm chất của con người Thái trắng chân cứng đá mềm, ngay thẳng, kiên trung, luôn vươn lên. Đối với những chiếc túi hình hoa sen, người thợ may sẽ làm thêm một chút đường cách điệu ở các góc. Trong những năm gần đây, những người Thái trắng trẻ dần di cư xuống miền xuôi. Khi tiếp cận những văn hóa từ nhiều địa phương khác, những nghi thức

Bà Hoàng Thị Tháy (người dân tại Quỳnh Nhai, Sơn La) đang may một chiếc túi Thung xanh

của cội nguồn người Thái dần phai đi. Cũng chính vì vậy, còn rất ít người Thái tại Quỳnh Nhai tiếp tục làm túi Thung xanh. Bà Hoàng Thị Tháy chia sẻ: “Đây là một chiếc túi rất đặc biệt của người Thái, cách làm nó không hề khó nhưng cần sự tỉ mỉ. Không chỉ là một vật linh thiêng, Thung xanh còn là một trong những biểu tượng của văn hóa người Thái trắng. Hiện nay, giới trẻ trong bản đã ít biết đến loại túi này, họ cần được lắng nghe nhiều hơn về bản sắc dân tộc mình”. Không dừng lại ở ý nghĩa là một vật chứa linh hồn, mang may mắn đến gia chủ, trong bối cảnh văn hoá hiện đại, Thung xanh còn là một cầu nối đưa con người đến gần hơn với con người. Chiếc túi đã thu hẹp khoảng cách giữa các thế hệ, nó là một lời nhắc cho những người Thái trắng về cội nguồn của mình. 9

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Từ giữa tháng 1, những rừng mận tại các xã Chiềng Cọ, Chiềng Đen (Sơn La) bắt đầu ra hoa. Đứng từ xa nhìn thấy hoa mận phủ trắng xóa cả một sườn đồi.

Rừng hoa mận rợp trắng một góc trời, thu hút giới trẻ đến check in

Nhật Minh - Báo In K38

Từ giữa tháng 1, những rừng mận tại các xã Chiềng Đen, Chiềng Cọ trên Sơn La bắt đầu ra hoa. Theo các chủ vườn tại đây, nhờ thời tiết thuận lợi nên hoa mận nở to, đẹp và nhiều.

Nhiều khách du lịch cho biết, vẻ đẹp của hoa mận nằm ở kích cỡ bé và trắng như bông tuyết. Mỗi khi có gió lay động, cánh hoa mận rơi xuống tạo thành cảnh tượng rất thơ mộng. Không ít người đến đây chỉ đợi chờ để săn được khoảnh khắc như vậy.

10

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

Cành hoa mận bắt đầu có thêm những chồi non, cho đến tháng 4 âm lịch, người nông dân mới có thể thu hoạch mận.

BÁO CHÍ TRẺ

Được biết, dù có nhiều mặt hàng cạnh tranh nhưng mận Sơn La vẫn giữ được thương hiệu trong mắt người tiêu dùng.

Cô Nguyễn Thị Tuyết (người dân tại Chiềng Cọ, Sơn La) chia sẻ: “Năm nay nhờ thời tiết thuận lợi, hoa mận nở sớm, tại vườn nhà tôi hay một số nhà khác bắt đầu trang trí cho cây mận để các vị khách du lịch thấy thích thú hơn khi đến chụp ảnh”. Vì tình hình dịch diễn biến phức tạp nên đa phần khách đến chụp ảnh đều là người địa phương. Giới trẻ tại Sơn La đến đây thường đi thành nhóm 4-5 người. Vé vào cửa 20.000 đồng/ người.

11

BÁO CHÍ TRẺ

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

BIỂU TƯỢNG LỘC TRONG VĂN HÓA NGƯỜI VIỆT DƯỚI SỰ ẢNH HƯỞNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID-19 Đức Huy - Báo in K38 Cứ mỗi dịp Tết đến xuân về, người Việt lại tất bật trang hoàng nhà cửa, sắm sửa đồ đạc để nghênh đón tài lộc của năm mới. Thế nhưng trong bối cảnh Covid-19 tác động đến mọi lĩnh vực đời sống, các khoản chi phí cho các nghi lễ cầu cúng cũng được cắt giảm, khái niệm về “lộc” cũng thay đổi trong nét duy cảm của mỗi người.

Đ

ể tìm hiểu rõ hơn về biểu tượng “Lộc” trong đời sống người Việt dưới những ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, PV BCT đã có cuộc gặp gỡ trao đổi với anh Bùi Đình Nam (Chuyên gia văn hóa, cố vấn chuyên môn của CLB Bảo tàng lịch sử quốc gia). PV: Thưa anh, biểu tượng “Lộc” có quyền năng như thế nào trong đời sống tinh thần và vật chất của người Việt? Xét về mặt Hán Việt, Lộc có nghĩa là phúc khí, biểu đạt cho những điều tốt lành trời ban. Đó là biểu tượng của sự thịnh vượng, phú quý. Vì vậy, “Lộc” được nhiều người chọn xin chữ đầu năm với mong muốn một năm mưa thuận gió hoà, nhiều tài lộc đến với gia chủ. Gắn với nguồn gốc văn hóa, trong cụm từ ‘’Phúc, Lộc, Thọ’’, chữ Lộc được đặt ở vị trí chính giữa trung tâm, hai bên là chữ Phúc và Thọ với ý nghĩa sâu xa là chúng ta vừa phải biết hưởng lộc, vừa phải nghĩ đến việc tạo phúc, để hầu sống trường thọ. Ngày xưa, cầu lộc dành cho mình. Từ thời Lý Trần, chữ

12

Chữ ‘‘Lộc’’ được nhiều người lựa chọn để xin chữ đầu năm mang mong muốn may mắn, sung túc cho gia chủ Lộc được xem trọng rất nhiều, đây là niềm tin của con người và cũng là nguồn gốc cho sự phát triển của chữ lộc ngày nay. PV: Đời sống vật chất phát triển, dẫn đến việc lễ nghĩa để nghênh đón tài lộc cũng đa dạng hơn. Theo anh, mặt lợi và mặt hại của điều này là gì? Về mặt tích cực, trong văn hoá truyền thống người Việt Nam, việc nghênh đón tài lộc là nhu cầu tất yếu, đặc biệt là dịp đầu năm. Đây được xem là một trong những nét văn hoá in sâu trong tâm thức người Việt, thể hiện niềm tin của con

người vào thần linh, tạo chỗ dựa vững chắc cho tinh thần để họ phấn đấu trong công việc. Bên cạnh đó, một số biểu hiện tiêu cực đã xuất hiện khi niềm tin vào biểu tượng “Lộc” bỗng trở nên cuồng tín. Trong bối cảnh Dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, nhiều người bỏ ra một số tiền lớn để chi trả cho dịch vụ khấn thuê. Hay trước đó, khi đến các đền chùa miếu mạo, nhiều người không giữ gìn văn hóa công cộng, sờ chạm vào các bức tượng rồi coi đó là để lấy may, nhét tiền vào tay tượng phật rồi chờ đợi lòng thành của mình được chứng giám.

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 Trước đây, chúng ta chỉ cúng những gì ta có được như mâm xôi, con gà, cây trái trồng quanh nhà. Tuy nhiên việc sắm sửa bày biện đồ lễ của chúng ta đang trở nên phức tạp hơn rất nhiều, các đồ lễ được người dân truyền miệng nhau có giá trị lớn hơn với những công dụng được quảng cáo đem đến cho gia chủ sự thịnh vượng. Một cái quạt, một hòn đá cuội cũng có thể có giá lên tới cả chục triệu đồng. Đó là quan niệm mà tôi cho rằng sai lầm về mặt nhận thức, cũng bởi tâm lý con người hướng tới sự giàu sang xa hoa mà quên đi cái thiện tâm. PV: Dưới sự ảnh hưởng nặng nề của đại dịch Covid-19, nền kinh tế của nhiều hộ gia đình bị suy giảm. Liệu rằng đây có phải là một thời điểm thích hợp để thay đổi cách hiểu về biểu tượng “Lộc” để tránh những mặt hại đã nêu trên? Bối cảnh đại dịch Covid - 19 là thời điểm thích hợp để người dân có thể thay đổi tích cực về mặt nhận thức của mình trong việc chạy theo lễ nghi rườm rà, tiết kiệm và phù hợp hơn. Theo kết quả của một khảo sát mới nhất, 90% người Việt được hỏi cho biết thu nhập bị ảnh hưởng, 41% thu nhập hộ gia đình bị giảm. Do đó, nhu cầu tâm linh cũng đã phần nào giảm đi ít nhiều. Thế nhưng , một bộ phận lớn người dân vẫn còn rất chủ quan với dịch bệnh, đổ xô đến các đền chùa để cầu tài lộc cho năm mới và không tuân thủ 5K. Để thay đổi về cách hiểu biểu tượng “Lộc” trong thời kỳ dịch bệnh ngày nay là rất khó vì nhu cầu cầu cúng xin

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

tài lộc và may mắn đã in sâu vào trong tâm thức người Việt. Tuy nhiên, có nhiều hình thức được áp dụng để đảm bảo 5K cho người dân, như phân chia giờ, đứng từ xa để gửi lễ vật vào trong… Một số hoạt động có thể làm trực tuyến được là xin chữ, mọi người cũng bắt đầu phải làm quen.

sẽ được đền đáp xứng đáng. Ngoài ra, biểu tượng cao quý này của đời sống người Việt này còn mang nghĩa thúc đẩy con người mạnh mẽ hơn trước những sự lựa chọn. Bước ngoặt cuộc sống, tạo nên những sự đột phá mà trước nay, vì những lí do chủ quan mà họ không dám làm. Vì vậy, cắt nghĩa sâu xa, biểu tượng “Lộc” luôn hướng đến nội tại, đặt con người vào vị trí trung tâm chứ không phải chỉ xoay quanh một vật thể khác.

Chúng ta đang sống trong một thế giới của những biểu tượng. Xét từ góc độ này, “Lộc” là một lời nhắc được gửi từ quá khứ đến hiện tại, con người luôn phải chăm chỉ, cần lao để đạt được những thành quả. PV: Vậy mọi người cần định nghĩa lại khái niệm “Lộc” như thế nào để từ đó, vừa không chạy theo những nghi lễ rườm rà, tốn kém, vừa không làm mất đi bản chất hay giá trị cốt lõi? Chúng ta đang sống trong một thế giới của những biểu tượng. Xét từ góc độ này, “Lộc” là một lời nhắc được gửi từ quá khứ đến hiện tại, con người luôn phải chăm chỉ, cần lao để đạt được những thành quả. “Lộc” không chỉ được hiểu là bổng lộc hay phước lành trời ban. Ý nghĩa của “Lộc” cần phải được gắn với tổng thể của các thành tố văn hóa khác để hiểu rõ hơn rằng “Lộc” không tự nhiên mà có, nó đến từ sự cố gắng, tích góp và niềm tin rằng một ngày nào tất cả sự nỗ lực

PV: Theo anh, việc điều chỉnh những lễ nghi, hành vi cầu cúng tài lộc phức tạp cho phù hợp với bối cảnh dịch bệnh cần bắt đầu từ đâu? Để có được sự điều chỉnh phù hợp về nhận thức chúng ta cần thực hiện các công tác về tư tưởng. Thứ nhất, đẩy mạnh công tác tuyên truyền các giá trị truyền thống, các ý nghĩa biểu tượng rộng rãi ở trên khắp các phương tiện truyền thông. Thứ hai, các địa phương có điểm di tích cần bổ sung định hướng, tài liệu chuẩn nghiên cứu về các văn hóa, tín ngưỡng truyền thống, các lễ nghi, lễ vật để cung tiến. Thứ ba, trước tình hình dịch vụ của các địa phương bị biến tướng và có xu hướng tăng lên, ban quản lý, chính quyền, các địa phương cần vào cuộc mạnh mẽ, tức thời để người dân không bị cuồng tín, mê muội. PV: Cảm ơn anh về buổi trao đổi. Chúc anh có một năm mới an khang thịnh vượng!

13

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Thú chơi hoa Tết độc đáo của người Hà Nội xưa

Bình An - Báo ảnh K37

Đối với người dân Thủ đô, một trong những thú chơi tao nhã ngày Tết không thể thiếu đó là hoa. Trong tất cả loài hoa, người Hà Nội coi thủy tiên là biểu tượng của sự an khang thịnh vượng. Sự kỳ công của người chơi hoa Cứ Tết đến xuân về, người ta lại nhắc nhiều đến thú chơi hoa thủy tiên, vì với họ, Tết thiếu loài hoa trên “đĩa vàng chén ngọc” thanh quý, trang nhã và tinh tế thì không gọi là Tết. Khác hẳn với hình ảnh phồn thực của bánh chưng, thịt mỡ, thì thủy tiên là một cái Tết tinh thần đúng nghĩa mà người Hà Nội xưa đã duy trì như một nét văn hóa đẹp đẽ. “Bao giờ mới cho hoa hàm tiếu, bao giờ mới cho nở; lá này muốn ruỗi, giò kia muốn nghiêng, hay là bẹ nọ muốn cao hay thấp, nhất nhất do tay người chơi hoa định đoạt”, anh Tống Hồng Cầm, học trò của kỳ nhân hoa thủy tiên Nguyễn Phú Cường, chia sẻ. Chỉ cần qua một câu nói súc tích như vậy có thể thấy thú chơi hoa này đại diện cho sự tinh tế, kiên nhẫn, tỉ mỉ của người Hà Nội xưa vốn được mệnh danh là người Tràng An thanh lịch. Một bình hoa thủy tiên được đánh giá đẹp tuỳ gu thẩm mỹ của mỗi người, nhưng theo anh Cầm, nhiều người quan niệm rằng, 1 bát hoa thủy tiên đẹp phải có lá và hoa xum xuê biểu trưng cho sự đủ đầy, sung túc. Tuy nhiên, với anh, một bát/ bình hoa thủy tiên đẹp không 14

Anh Tống Hồng Cầm đang thực hiện chăm sóc củ cho hoa thủy tiên nhất thiết cứ phải có nhiều hoa hay lá xum xuê. Một sản phẩm hoa thủy tiên đẹp là phải hội đủ các yếu tố: lá khỏe mạnh, uốn lượn mềm mại; hoa dày dặn, không có khuyết tật và phân bổ hài hòa; bộ rễ dài, trắng và mềm mại; bộ móng rồng trắng sạch và đều đặn. Quan trọng hơn, tất cả những yếu tố ấy phải kết hợp với những phụ kiện khác dùng để trưng hoa như bình/ bát/đĩa..., tạo thành một bố cục tổng thể cân đối, hài hòa và tôn được vẻ đẹp nổi bật của hoa.

Từ xa xưa, chủ yếu nam giới chơi hoa thủy tiên. Cách đây vài năm, chị em tham gia nhiều hơn, nhưng để bền lâu và say đắm với nó thì các anh vẫn có ưu thế hơn. Bởi theo anh Cầm, đàn ông dù có khô cứng, nhưng độ tỉ mỉ lại cao hơn và khả năng “chịu đựng bền lâu” cũng cao hơn. Phụ nữ có thể trồng hoa hồng, hoa cúc rất đẹp, nhưng thủy tiên thì họ dễ nản vì món chơi này cầu kỳ, tốn quá nhiều thời gian. “Lúc đầu đến với bộ môn này, tôi nghĩ sẽ rất khó khăn

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 vì phải làm quen với nhiều dụng cụ mới và phải rất sự tỉ mỉ. Thế nhưng việc học cách chăm thủy tiên lại không hề phức tạp, nó là sự lặp lại các bước một cách tỉ mỉ và chính xác”, chị Nguyễn Thanh Hoa, (người dân tại Cầu Giấy, Hà Nội) chia sẻ. Theo khảo sát, đa phần người đến học tại lớp làm hoa thủy tiên của anh Cầm đều mong muốn có được một lọ hoa thủy tiên để chơi tết thay cho những loài hoa đắt tiền hơn trước đó từng mua. “Trong những năm vừa qua, nhà tôi thường mua một chậu lan chừng 2-3 triệu để trang trí thêm nhà cửa cho có khí thế vào dịp Tết. Nhưng sau khi biết đến hoa thủy tiên, tôi lại thấy khá hứng thú vì vẻ đẹp thanh tú của nó, trông rất vừa vặn khi đặt ở trên các tủ, kệ trong nhà”, anh Trần Đức Tùng (người dân tại Đống Đa, Hà Nội) chia sẻ. Vẻ đẹp của loài hoa xưa Bát thủy tiên hoa trắng, đài vàng, trông như ngọc, mà hương thơm dìu ngọt đã khiến nhiều người mê mẩn, các nam nhân như say đắm. Có phải vì thế mà cụ Vũ Bằng nói rằng: “Kiếp trước thủy tiên là người đấy”, hẳn đó là 1 mỹ nữ có vẻ quyến rũ ẩn sâu của sự giản dị mà tinh tế đến độ thẳm sâu! Về độ quyến rũ của thủy tiên, thứ mà anh Cầm cho rằng có khi còn ấn tượng hơn cả phần “sắc”, đó chính là hương hoa. Nó quyến rũ, nhẹ nhàng, không ngào ngạt, kiểu thanh mảnh nhưng sâu, có độ ngọt như hoa mộc nhưng thanh hơn nhiều. Còn vẻ đẹp nhìn bằng thị giác thì hình thức của thủy tiên đẹp đài các mà không kiêu sa,

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Hoa thủy tiên thường được chăm để có thể nở vào đúng dịp Tết Nguyên Đán cái vẻ giản dị hút mắt đến khó miêu tả. Ngoài ra chơi thủy tiên, ngắm thủy tiên còn hàm chứa triết lý nhân sinh về sự giao thoa giữa đất trời và con người, rèn cho con người chữ nhẫn, cách sống chậm mà sâu sắc. Chơi thủy tiên tốn thời gian và khá cực, nhưng nếu không vui thì không ai chơi thủy tiên. Lối chơi này được miêu tả “cũng như thú chơi chữ, chơi thơ, vất vả một tí nhưng vui sướng về tinh thần”. ‘‘Thấy bông hoa đầu tiên nở, mùi hương thủy tiên lan toả, cảm xúc như vỡ òa sau cả năm nhung nhớ. Người chơi thủy tiên thỏa mãn được tính sáng tạo bởi không bát hoa thủy tiên nào. Giây phút chờ đợi lúc khai hoa, có khi hạnh phúc như đứa con đầu lòng ra đời’’ - theo anh Cầm Sau này, bao người mơ thủy tiên khai hoa đúng thời khắc giao thừa. Người xưa quan

niệm, gọt và chăm được hoa thủy tiên mà căn cho hoa nở đúng giao thừa sẽ mang lại phước lành, may mắn cho gia chủ. Người ta tin rằng hoa nở đúng giao thừa là điềm may trong năm mới. Nhưng với người chơi lành nghề như anh Cầm, điều đó hầu như là không thể. Anh Cầm cho biết, người chơi như anh có thể sử dụng kinh nghiệm và kỹ thuật để hoa thủy tiên nở gần sát nhất với thời điểm mong muốn, cụ thể hơn là thời khắc giao thừa, với giao động trước hoặc sau khoảng vài giờ. Tuy nhiên, chuyện hoa nở đúng giao thừa thực ra cũng không quá quan trọng, vì chuyện may mắn là điều khó kiểm chứng, nhưng với người yêu hoa thuỷ tiên, thưởng hoa thủy tiên mà hạnh phúc dạt dào trong dịp Tết là có thực.

15

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Anh Đặng Đình Đúc, nông dân trồng bưởi tại thôn Ứng Hòa, huyện Lam Điền, Chương Mỹ, HN

MÙA BƯỞI VỀ TRÊN ĐẤT CHƯƠNG MỸ Đức Huy - Báo in K38 Cách trung tâm Hà Nội 20km, dọc theo dòng sông Đáy trĩu nặng phù sa, mảnh đất Chương Mỹ hiện lên với dáng vẻ trù phú. Với những vườn bưởi vàng ong hòa vào cái nắng đông ngọt lịm đầu tháng Chạp; người nông dân thì tất bật thu hoạch thành quả sau nhiều tháng ngày một nắng hai sương. Một vùng bưởi Diễn mới được hình thành Theo lời giới thiệu của ông Phạm Minh Thức (Phó Chủ tịch Hội Nông dân huyện Chương Mỹ), nơi đây được chia làm 4 phần: vùng bãi bồi, vùng núi, vùng chiêm trũng và vùng đồi gò. Các vùng trên đều phù hợp với đặc tính của cây bưởi. Chính vì vậy, thực hiện nghị quyết của Huyện ủy, Hội Nông dân Chương Mỹ đã tích cực tuyên truyền người làm nông trồng loại bưởi Diễn. Sau nhiều năm chăm bón và thử nghiệm, bưởi Diễn 16

tại Chương Mỹ đã đạt được những thành quả ban đầu, dần khẳng định vị thế của mình đối với người tiêu dùng. “Mặc dù có những yếu tố ngoại cảnh ảnh hưởng đến năng suất của bưởi, tuy nhiên cho đến năm nay, cây bưởi đã đạt được xấp xỉ 300 triệu/ha”, ông Thức cho biết. Những cây bưởi Diễn tại đây không chỉ cho giá trị kinh tế về thu nhập quả, mà người nông dân còn trồng bưởi cảnh, nhận chăm bón thời vụ để có thêm thu nhập. Một số hộ gia đình có điều kiện đã mày mò

và đầu tư làm thành tinh dầu bưởi hay xuất các nguyên liệu để làm tinh dầu đến các xưởng chế biến. Cuộc sống của người nông dân tại đây đã có sự thay đổi kể từ khi chuyển sang trồng loại cây mới này. Cùng với ông Thức, chúng tôi đến xã Lam Điền, một trong những vùng trồng bưởi Diễn lớn tại Chương Mỹ. Nơi đây đang có khoảng 244 ha chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi, trong đó có 54ha được sử dụng để trồng nhãn muộn, còn lại người nông dân sẽ trồng Bưởi Diễn. “Giống bưởi này đem

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 đến thu nhập cho các hộ gia đình khá lớn. Trong năm 2021, bình quân thu nhập mỗi hộ nâng lên 63 triệu đồng/người/ năm; một hộ gia đình cao nhất thu đến 200 triệu đồng/năm”, ông Dương Quang Vinh (Chủ tịch Hội Nông dân xã Lam Điền, huyện Chương Mỹ) chia sẻ. So với sản xuất cây lúa trước kia, hiệu quả đã nâng lên gấp từ 10 đến 15 lần. Đặc biệt trong dịp Tết Nguyên Đán 2022, những trái bưởi mang ra thị trường có giá tốt từ 30.000 - 35.000 đồng/quả, cao nhất có giá 50.000 đồng. Bưởi Diễn tại Chương Mỹ có vị ngọt thanh, các múi mọng nước và căng còn cùi thì mỏng. Một trong những điểm cộng khác của bưởi Diễn là màu vàng tươi phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng khi mua đồ cúng lễ cho dịp đặc biệt trong năm. Người nông dân hối hả thu hoạch Về Chương Mỹ vào những ngày đầu tháng Chạp, không khí khẩn trương bao trùm lên toàn bộ mảnh đất màu mỡ bên

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

bờ sông Đáy. Trong vườn bưởi nhà anh Đặng Đình Đúc, thôn Ứng Hòa, xã Lam Điền, cùng một lúc, có đến 3 người đang thu hoạch bưởi. Nhiều khách từ trước đó đã đặt 100 - 200 quả, để đúng hạn giao hàng, anh Đúc đã gọi thêm vợ và cháu của mình phụ giúp. Vườn bưởi của anh Đúc rộng gần 6 mẫu và có hơn 300 gốc. So với các năm trước đó, năm nay, bưởi Diễn được giá hơn vì nhiều người đã biết đến và lựa chọn mặt hàng này. Gần khoảng tuần thứ ba tháng 11 âm lịch, anh Đúc đã bắt đầu thu hoạch sớm và có những lô hàng đặt mua đầu tiên. Cho đến tháng Chạp, anh thu hoạch để bán cho các thương lái, các gia đình đã đặt hàng. Đặt chân vào vườn của anh Đúc, hương bưởi bay lên ngào ngạt. Có những cây sai trĩu trịu, nặng cong cả cành và phải được buộc vào để cố định. Nhờ thời tiết ấm áp, bưởi lên màu vàng ươm, tỏa rạng dưới ánh ban mai ngày đông. Mỗi thành viên trong gia đình anh Đúc phụ trách một phần cây để thu hoạch, từng trái bưởi được

đưa xuống, có những quả nặng nhưng mọc cao phải hai người giúp nhau hái xuống.

Ông Dương Quang Vinh, chủ tịch Hội Nông dân xã Lam Điền (mặc áo đen) xuống thăm vườn bưởi của người nông dân

Bưởi Chương Mỹ to, nặng và có vị thanh ngọt giống với bưởi Diễn Đi vào nơi cất giữ bưởi của gia đình anh Đúc, hương bưởi dường như còn ngọt ngào hơn ngoài vườn. Khi xe chở hàng đến, mọi người nhanh chóng lấy bưởi đóng vào thùng. Có những ngà,y ông Đúc phải chuẩn bị đến 4 chuyến xe hàng, vui nhưng ê ẩm cả người. Vừa cười vừa lắc đầu, ông kể: “Đôi lúc khách đặt đông quá, gia đình tôi làm không xuể, các bác tài cũng phải vào phụ giúp để chóng xong việc. Làm vất nhưng quan trọng là được giá thì chúng tôi mừng rồi”, anh Đúc tâm sự. Trời ngả dần về chiều, ánh hoàng hôn phủ lên những vườn bưởi Diễn. Anh Đúc quẹt giọt mồ hôi rồi uống nốt ngụm chè, thu dọn đồ đạc và ra về. Đối với anh, một người nông dân trồng bưởi Diễn tại Chương Mỹ, thấy Tết gần về là thấy niềm vui của mùa thu hoạch. 17

BÁO CHÍ TRẺ

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

BÁNH CHƯNG LÀNG BẠC ĐỎ LỬA NGÀY ĐÊM ĐÓN TẾT Quỳnh Anh - Báo in K38

Bên cạnh sắc thắm của đào hay sắc vàng của mai làm nên Tết truyền thống, không thể không kể đến hương vị đất trời được gói trong chiếc bánh chưng trong từng mâm cơm gia đình Việt. Thời điểm này, ngay giữa lòng Thủ đô, làng Bạc (Phú Thượng, Tây Hồ) cũng đang ngày đêm đỏ lửa với những mẻ bánh phục vụ người dân đón Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022. Nồi bánh chưng đỏ lửa Làng Bạc (Phú Thượng, Tây Hồ) là môt trong những làng gói bánh chưng nổi tiếng Hà Nội. Không có quy mô sản xuất bánh chưng lớn như làng Tranh Khúc hay Lỗ Khê, làng Bạc lại có những dòng họ lâu đời làm bánh chưng truyền thống, chất lượng bánh thơm ngon nhất nhì Hà Nội. Cứ vào những ngày giáp Tết, làng Bạc lại trở nên nhộn nhịp hơn cả. Trong nhà, những hộ làm bánh ngập tràn sắc xanh của lá dong, mùi thơm của đậu xanh, thịt lợn, những bếp bánh đỏ lửa suốt đêm ngày... Mỗi người một việc, ai nấy đều bận rộn để kịp đưa ra thị trường hàng nghìn chiếc bánh chưng mỗi ngày. Bánh chưng làng Bạc được nhiều người Hà Nội ví là “bánh chưng vàng, chưng bạc” bởi giá đắt và chất lượng cũng thuộc loại ngon nhất nhì trong số các làng làm bánh quanh Thủ đô. Dù không có nhiều hộ trong làng làm nghề bánh, nhưng lượng bánh của làng cung cấp ra thị trường chiếm từ 20%-30% thị phần. Theo cô Phượng, chủ một gia đình làm bánh trong làng tiết lộ, mỗi làng nghề gói bánh chưng đều có cách gói và cách 18

Những chiếc bánh chưng được gói vuông vức chuẩn vị bánh chưng làng Bạc pha chế khác nhau. Bản thân các hộ gói bánh tại làng cũng có những bí quyết gia truyền khác nhau, chỉ truyền lại cho người trong gia đình. Nhưng nhìn chung, bánh chưng muốn ngon, đầu tiên phải cầu kỳ chọn nguyên liệu từ thịt lợn, gạo nếp, đậu xanh đến lá dong, hạt tiêu... Gạo làm bánh có rất nhiều loại, nhưng ngon nhất vẫn là gạo nếp cái hoa vàng của vùng Hải Hậu (Nam Định), hạt tròn, thơm, dẻo, trắng đều. Trước khi gói bánh, chỉ cần vo sạch gạo trước một giờ, để ráo, không cần ngâm gạo qua

đêm. Đậu xanh cũng phải chọn loại ngon, bở. Muốn bánh có vị ngậy và thơm, thợ làm bánh thường chọn loại đậu hạt nhỏ, để nguyên vỏ, ngâm kỹ trước khi đồ để nhân bánh có độ bở, tơi xốp. Một nguyên liệu không thể thiếu trong nhân bánh nữa là thịt lợn. Thịt được chọn làm nhân không được nạc quá, không được mỡ quá, thích hợp nhất là phần thịt ba chỉ. Thịt được thái thành những miếng to bản, để nguyên bì, sau đó ướp thêm nước mắm và hạt tiêu. Bên cạnh những nguyên liệu ngon, để làm ra chiếc bánh chưng hoàn hảo, còn phụ thuộc

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 vào hai công đoạn quan trọng nữa là gói bánh và luộc bánh. “Thật ra, bánh chưng thì ở đâu cũng gói nhưng để bánh chưng không bị thiu, bị hỏng sớm thì phải đảm bảo làm theo công thức thịt nằm kín trong đỗ, đỗ nằm kín trong gạo và gói thật chặt tay. Khi cắt bánh ra đĩa, miếng nhân thịt nạc luôn cân đối ở tất cả các phần”, cô Phượng cho biết. Nghe qua, có vẻ đơn giản, nhưng để đạt đến trình độ gói bánh sao cho thật chặt, thật chắc tay, bánh “vào khuôn” đẹp thì đòi hỏi người gói bánh phải là những người thợ lâu năm mới làm được. Thông thường, vào dịp làm bánh chưng Tết, mỗi hộ gói bánh tại làng Bạc phải thuê thêm khoảng 10 - 15 nhân công để cọ lá, đãi đỗ và vo gạo. Còn những thợ chính trong làng đảm nhận khâu gói bánh. Với những thợ lâu năm, lão luyện, tốc độ gói bánh có thể lên tới gần 100 bánh/giờ. Hấp dẫn hương vị bánh chưng làng Bạc Bánh chưng làng Bạc thường được phân phối quanh khu vực Tây Hồ và những đầu mối đặt bánh chưng ở các chợ như Đồng Xuân, Hàng Da, Chợ Hôm... Vào dịp Tết, tùy vào giá nguyên liệu mà giá bánh có thể tăng, giảm đôi chút, khoảng 40.000 đồng/cái cho loại bánh thường và 50.000 đồng/cái đối với bánh đặc biệt. Chị Dung - một tiểu thương bán lẻ bánh chưng, giò chả chợ Hàng Bè - cho biết, người Hà Nội nổi tiếng là sành ăn nên thực phẩm phải ngon, hợp khẩu vị. Bánh chưng làng Bạc thơm, dền, đầy đặn, vừa ăn nên rất được khách ưa chuộng. Mỗi

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Đỗ xanh được chọn làm nhân thì hạt phải nhỏ và còn nguyên vỏ, có độ thơm không chất phụ gia.

Gạo sẽ được ngâm trong khoảng 10 đến 12 tiếng rồi vo sạch bằng nước lạnh, đợi ráo nước và xóc với ít muối trắng để có vị đậm đà... dịp Tết, nhà chị phải nhập gần 500 bánh để bán cho khách từ 23 tháng Chạp đến tối 30 Tết. Trung bình một ngày, một hộ gói bánh chưng làng Bạc có thể gói từ 1000-2000 bánh nhưng vẫn không đủ để phục vụ khách. Bánh chưng làng Bạc toàn bộ đều được gói bằng tay nên chất lượng phụ thuộc nhiều vào bàn tay của người thợ, chỉ cần thuê người thợ từ nơi khác đến gói thì vẫn nguyên liệu ấy nhưng lại tạo nên một hương vị khác khiến khách không hài lòng. Bởi vậy, sản xuất với số lượng lớn

nhưng nhiều khi, các hộ làm bánh ở làng Bạc vẫn phải từ chối đơn đặt hàng của khách, nhất là vào dịp Tết vì thợ gói bánh không làm kịp. Trong không khí vui Tết, vui Xuân, thưởng thức chậm một miếng bánh chưng, mới cảm nhận được hết hương vị đậm đà của một loại bánh dân tộc. Cứ như vậy, vào dịp Tết đến Xuân về, những hộ gói bánh chưng ở làng Bạc lại nổi lửa ngày đêm, chuẩn bị những chiếc bánh ngon nhất, đưa đến tay khách hàng với sự tâm huyết và yêu thương. 19

BÁO CHÍ TRẺ

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

TẾT MIỀN BIỂN Bình An - Báo ảnh K37 Đối với mỗi nơi, ngư dân lại đón Tết với những cách thức riêng cùng những phong vị độc đáo của văn hóa vùng miền. Tuy nhiên, mỗi mùa xuân về, lại là một mùa hy vọng phơi phới với tất cả người con xứ biển, mong một năm cá đầy khoang. Lễ Cầu Ngư tại Nghệ An Người dân vùng biển còn tổ chức lễ Cầu ngư ra quân đánh bắt đầu năm mới tại gia đình, bến cá và trong các đền chùa ở địa phương để giúp họ có một năm làm ăn thuận lợi, đi biển bình yên, thuyền về đầy tôm cá. Tuy lễ vật cúng bái của người dân cũng không cầu kì nhưng nghi thức được tổ chức trang trọng. Trong không khí linh thiêng, thành kính, ngư dân cúng tạ gà, lợn, trái cây để cám ơn đất trời, thần biển. Nhưng đối với ngư dân vùng biển Cửa Sót, bà con ngư dân sẽ làm lễ sắp ấn, là lễ cúng tiễn thần cửa lạch, cửa sông về thiên đình báo cáo hoạt động một năm qua. Lễ cúng được người dân chuẩn bị chu đáo với mâm cỗ, tấu sớ, hương đăng phẩm vật… Ngoài ra, lễ sắp ấn cũng là khoảng thời gian để bà con ngư dân vùng cửa lạch nghỉ ngơi, lau dọn các phương tiện, chuẩn bị cho một mùa đánh bắt mới. Sau lễ sắp ấn, đêm 30 tết ở vùng biển cửa cũng là khoảnh khắc đáng nhớ. Trong thời khắc thiêng liêng của trời đất giao hòa, bà con lại cùng nhau ra bến làm lễ dời sào cho các phương tiện đánh bắt với niềm hy vọng một năm mới thêm nhiều may mắn. Đáng chú ý là lễ hội Cầu ngư. Được biết, lễ hội có 2 phần: phần lễ và phần hội. Lễ tế 20

Ngày đầu năm tại làng chài Nhơn Hải (Bình Định)

chính diễn ra vào ngày 13, bao gồm lễ tế âm linh và lễ tế thần. Văn tế trong lễ chủ yếu ca ngợi công đức cứu nhân độ thế của cá ông. Về phần hội, chủ yếu là các trò chơi dân gian gắn liền với miền biển như: lắc thúng, đua thuyền, bơi lội, hát múa, thả hoa đăng, lễ thả thuyền cúng các linh hồn đã khuất trên biển. Đây là một hoạt động mang đậm chất tâm linh với mong muốn cầu cho một năm mới mưa thuận, gió hòa, trời yên, biển lặng, ngư dân ra khơi thuận buồm xuôi gió, đánh bắt đạt năng suất cao. Niềm vui cuối năm tại cảng cá Thọ Quang Những ngày cuối năm, tại âu

thuyền Thọ Quang, quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng, hàng trăm tàu cá công suất lớn của ngư dân các tỉnh Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi tấp nập vào bờ bán cá để về quê ăn Tết. Trở về bờ sau nửa tháng lênh đênh trên biển, đa phần ngư dân phấn khởi cho biết, chuyến biển cuối năm trúng một lượng lớn cá Thu, cá Mú, cá Hồng. Ngư dân Nguyễn Đức Thắng chia sẻ, năm nay thời tiết thuận lợi, giá cao hơn từ 1,5-2 lần ngày thường nên chuyến biển này đã được coi là thành công. Anh em trên thuyền ai kéo những mẻ lưới nặng lên, cũng thấy phấn khởi đùa nói vui vẻ vì biết rằng dù tình hình dịch

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

dã khó khăn, họ vẫn có đủ kinh phí dư dả để về quê ăn Tết. “Giá các loại cá cao hơn năm ngoái khá nhiều, đặc biệt, cá Thu hiện đang ở mức 300.000 đồng/kg, cao hơn ngày thường 50.000 đồng/kg. Thế nhưng, mọi người vẫn đổ xô mua nên có bao nhiêu bán hết bấy nhiêu để có nguồn cung cho thị trường dịp Tết Nguyên đán”, anh Thắng cho biết.

Các ngư dân đang đãi ngao tại cảng cá Thọ Quang (Đà Nẵng)

Ngư dân tại Quảng Ngãi chuẩn bị thuyền ra khơi Cách tàu ông Thiên vài bước chân, tàu cá QNg 94478 TS của ngư dân Nguyễn Chỉnh ở huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi cũng vừa cập cảng sau chuyến đi 10 ngày. Tất bật vào bờ giao cá cho chủ hàng, ngư dân Nguyễn Chỉnh cho biết, năm nay, thời tiết thuận lợi, giá cá lại cao nên chuyến biển này rất hiệu quả. Các thuyền viên đều vui, vì không ngờ chuyến biển cuối cùng của năm 2021 lại thắng lợi lớn. “Tháng Chạp, thứ gì cũng tăng giá nên chuyến biển cũng phải tốn 200 triệu đồng. Bù lại, đi biển Tết về, cá mực gì cũng được giá nên lãi cao. Tôi đi khoảng 10 ngày/chuyến, về bán cá được 150 triệu đồng, trừ chi phí, mỗi người được 15 – 17 triệu đồng”, anh Nguyễn Chỉnh nói.

Hối hả những ngày cận Tết Những ngày cận kề Tết Nguyên đán Nhâm Dần, tại các cửa biển Quy Nhơn, Đề Gi, Tam Quan Bắc (tỉnh Bình Định), các tàu cá ngư dân tấp nập ra khơi, vào bến. Bên cạnh những tàu cá mang đầy ắp cá tươi về cập cảng bán cho thương lái sau trăng biển kéo dài 25 ngày về bờ ăn tết, nhiều tàu cá khác quyết tâm vươn khơi đón tết trên biển để cầu may, đón “lộc” xuân. Dù đã 60 tuổi, song lão ngư Trần Ngọc (xã Nhơn Lý, Bình Định) vẫn còn đeo đuổi nghiệp biển. Không còn nhớ cái tết thứ bao nhiêu trên biển, nhưng ông Sơn vẫn tự hào về thâm niên 38 năm làm ngư phủ của mình. “Năm nay tôi cùng với các thuyền viên ra khơi quyết tâm ăn tết, đón giao thừa trên biển luôn. Chúng tôi chuẩn bị rất đầy đủ, lương thực, thực phẩm, bánh kẹo, rau tươi, hoa, quả, bia.. để ra khơi ngày tết. Ra

khơi đánh bắt ngày Tết, không ở nhà được với vợ con, cháu chắt, nên tôi cũng rất buồn. Nhưng vì mưu sinh, vì nghiệp biển nên mình phải đeo bám lấy biển”, ông Ngọc chia sẻ. Còn lão ngư Trần Trọng Quý (55 tuổi, xã Hoài Hương, Bình Định) có thâm niên 32 năm bám biển. Ngần ấy năm đánh bắt trên biển, ông có 20 cái tết trên biển. “Chúng tôi ra khơi ăn Tết trên biển thì cũng giống như trên chính quê hương của mình, chỉ hơi buồn vì xa vợ con, cháu chắt thôi. Còn ra khơi, đêm Giao thừa, chúng tôi vẫn cúng biển, anh em ngồi lại vừa thả lưới đêm khuya, vừa cùng đón Giao thừa…”, ông Quý cho hay. Từ nhiều thập kỷ trở lại đây, cánh ngư dân vùng đất võ này đều có thói quen ăn tết trên biển. Phong trào này trở thành truyền thống của các ngư dân nên đa số các tàu đều đón bắt ngày tết để ra khơi. 21

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Chuyến đi biển đầu năm của ngư dân An Thới Nhật Minh - Báo In K38 Trước kỳ trăng sáng tháng Giêng, những người ngư dân tại An Thới (Phú Quốc, Kiên Giang) lại tất bật với công việc đánh bắt, làm ăn nơi khơi xa. Trong chuyến đi đầu tiên của năm 2022, nhìn thấy những khoang cá đầy ắp, không ai giấu được nụ cười phấn khởi, mừng rỡ.

N

Những người ngư dân đang cân cá trích để mang đến các đại lý

ắng tà dần buông trên những ngọn sóng đang vỗ đập từng nhịp lớn vào bờ. Phóng tầm mắt ra xa, cảnh biển An Thới hiện lên tất bật và đông đúc hòa cùng với không khí chợ chiều tạo nên một không gian đậm chất miền Tây sông nước. Ông Trương Hồng Vinh (ngư dân tại An Thới) đang khẩn trương kiểm tra lại lần cuối máy nổ của thuyền và đèn. Đã 31 năm gắn bó cùng biển cả, lão ngư Vinh vẫn nhớ như in chuyến ra khơi đầu năm 1991 tại An Thới. “Thời bấy giờ người dân còn vắng vẻ, đông nhất chỉ có 3-4 tàu cá lớn và các tàu con xung quanh để chong đèn dụ cá. Dù ít người nhưng anh em lại rất thân thiện bởi người miền Tây vốn vẫn chân chất thật thà và hăng say trong công việc. Trước mỗi chuyến ra khơi, mỗi người mang một thứ theo phân công. Gạo, lưới, nước uống, thực phẩm tươi để dùng cho 2-3 ngày đầu, tất cả đều được chuẩn bị đầy đủ”, ông Vinh chia sẻ. Trong dịp đầu năm Xuân Dần, phần lớn người dân tại An Thới đều chọn ngày mùng 4 để hạ thủy để có thể kịp trở về vào mùng 10 trước kỳ trăng sáng. Ông Vinh cùng thủy thủ của mình lại hối hả ra khơi. Trước khi đi, ông mang theo một con gà đã luộc sẵn từ nhà để thắp hương tại thuyền. Đến khi hạ đồ lễ xuống, mọi người xúm lại xem bói chân gà. Nhìn một lúc, hai đường chân mày và những nếp nhăn trên mặt ông Vinh giãn ra. Anh Bình (một thủy thủ viên) nói đùa: “Chân gà như siêu mã thế này anh em khởi hành mỗi mẻ phải kéo được tấn rưỡi rồi”. Tinh thần hào hứng cứ như vậy cho đến khi ra đến ngư trường. 22

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Trong những năm gần đây, dù số lượng hải sản có bị giảm đi và ít đa dạng hơn, tuy nhiên, họ cũng tìm ra những sản vật mới. Cá cơm khô là một trong những mặt hàng đó. Các tàu thu mua xuất hiện nhiều hơn và vào khoảng ngày mùng 9, tháng Giêng họ mới ra khơi để mua và hấp cá cơm tại thuyền trước khi bán ra đại lý. Anh Nguyễn Văn Đức (chủ một tàu thu mua cá cơm) cho biết: “Cá cơm khô trong những năm gần đây đang được giá và là một mặt hàng dễ tiêu thụ không chỉ với người dân địa phương mà còn đối với cả các khách du lịch. Với số vốn nhỏ, tôi đầu tư một chiếc thuyền thu mua sẽ dễ dàng hơn việc đầu tư thuyền đánh bắt lớn”. Với một niềm cảm hứng lao động dào dạt, đoàn thuyền đánh cá tại An Thới đã ra khơi đầu năm và đem về những khoang cá đầy ăm ắp. Mặt trời bắt đầu tỏa rạng, nhịp sống tại cảng cá vội vã hơn bao giờ hết. Người cân mực, người chở cá, ướp cá, chuyển cá lên bờ,… Một năm mới, niềm vui mới lại mở ra tại hòn đảo ngọc Phú Quốc. Một số hình ảnh sau chuyến ra khơi đầu năm của ngư dân Tại đây có một số thanh niên trẻ chừng 19-20 tuổi theo bố mẹ từ miền Trung tại An Thới. vào để mưu sinh

Sau khi lên bờ, các ngư dân bắt tay ngay vào việc ướp cá và sắp xếp hàng để giữ được độ tươi cho cá trích. Được biết, cá trích là một trong những món ngon và lạ tại đất cảng này. Mỗi chuyến đánh bắt, ít nhất mỗi thuyền lớn phải được 800kg/một mẻ lưới.

23

BÁO CHÍ TRẺ

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Những phong tục đón Tết “có một không hai” tại Việt Nam Bình An - Báo ảnh K37 Trên dải đất hình chữ S với 54 dân tộc sinh sống, những phong tục đầu năm đã góp phần tạo nên bản sắc độc đáo khiến nhiều người phải bất ngờ khi biết đến. Người Lô Lô và tục “ăn trộm lấy may” Người dân tộc Lô Lô ở Hà Giang quan niệm rằng, thời khắc bước sang năm mới, nếu ai đó mang về nhà được một chút gì cho năm mới sẽ gặp nhiều may mắn, ăn nên làm ra. Do đó, họ đi lấy trộm cầu may, nhưng không lấy nhiều hay lấy những vật có giá trị. Với người Lô Lô sống ở huyện Đồng Văn, họ thường sẽ lấy trộm mỗi thứ 12 cái, tượng trưng cho 12 tháng trong năm. Còn với người Lô Lô ở Mèo Vạc thì số may mắn là số 3, có thể lấy trộm 3 củ tỏi, 3 lá rau. Điều thú vị là khi đi lấy trộm vào đêm giao thừa, họ sẽ không rủ nhau mà lặng lẽ không để chủ nhà bắt được.

Người Pu Péo “cướp” giọng gà ‘‘Cướp giọng gà” là phong tục rất độc đáo của người Pu Péo ở Hà Giang. Khi đến thời khắc giao thừa, người Pu Péo phải canh chừng mấy chú gà trống, khi nào gà vỗ cánh, chuẩn bị gáy, họ đốt ngay một quả pháo, ném vào chuồng gà. Lũ gà giật mình, nhảy lên thi nhau gáy. Ngay lập tức, mọi người hò nhau hát vang trời để át tiếng gà gáy. Người Pu Péo quan niệm, tiếng gà gáy vừa hay, vừa thiêng liêng, đánh thức cả ông mặt trời dậy. Vì thế, ai át được tiếng gà thì sang năm mới sẽ hát hay, gặp nhiều may mắn, hạnh phúc.

24

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

MÙA XUÂN ĐẤT VIỆT

BÁO CHÍ TRẺ

Người Pà Thẻn và tục “thờ bát nước lã” Trên mỗi bàn thời của người Pà Thẻn tại Hà Giang đều có một bát nước lã dùng để thờ cúng quanh năm. Bát nước này phải luôn được đậy kín vào không bao giờ để cạn hết nước. Phải chờ đến tháng 6, chủ nhà mới được mở chiếc bát ra để cho thêm nước vào. Vào đêm giao thừa, nhà nào cũng sẽ đóng kín cửa, từ cửa ra vào, cửa sổ, cửa hậu..., cẩn thận cài then, bịt hết những lỗ hở ra ngoài. Trong nhà, gia chủ sẽ hạ bát nước xuống để lau chùi sạch sẽ và thay nước mới để chào đón năm mới đến. Những hành động trên đều phải giữ bí mật trong nhà. Người Pà Thẻn quan niệm, nếu những việc trên bị lộ ra ngoài hoặc ai khác nhìn thấy thì cả gia đình đó năm sau sẽ gặp xui xẻo, làm ăn vất vả, đau ốm liên miên...

Người Hà Nhì xem bói gan lợn Dân tộc Hà Nhì là một trong những dân tộc đón Tết sớm hơn so với lịch chung của Tết cổ truyền Việt Nam. Người dân tộc Hà Nhì không có ngày ăn Tết cụ thể như những dân tộc khác, thay vào đó, những vị già làng, trưởng bản sẽ cùng bàn bạc và thống nhất lựa chọn ngày ăn Tết cụ thể cho dân làng. Trong ngày Tết của người Hà Nhì thịt lợn dâng cúng tổ tiên là lễ vật bắt buộc các gia đình phải có. Dù giàu hay nghèo, vào ngày Tết, tất cả mọi gia đình đều mổ lợn đón năm mới.

Tết hoa mào gà của người Cống Tết hoa mào gà là lễ hội cổ truyền đặc sắc, chứa đựng những yếu tố văn hóa tích cực gắn với xã hội người Cống ở Điện Biên, phản ánh sinh động đời sống và bản sắc tộc người. Cũng như các dân tộc anh em khác trên địa bàn, tộc người Cống canh tác chủ yếu trên nương rẫy và ruộng nước, ruộng bậc thang, một năm một vụ chính; ngoài ra còn trồng trọt các loại rau màu trên đất bãi ven sông, suối để phát triển nghề chăn nuôi gia súc, gia cầm phục vụ tết, lễ, sinh hoạt. Tết hoa mào gà là dịp để dân làng bày tỏ lòng biết ơn với các thần linh, các quan thổ thần thổ địa nơi đồng bào sinh sống đã phù hộ cho họ một năm có sức khỏe và mùa màng tươi tốt, đồng thời cầu xin những điều tốt đẹp cho một năm mới. 25

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Tết xa nhà của lính học viên Mai Hoa - Báo in K38 Tết Nguyên đán năm nay, do tình hình dịch COVID-19 phức tạp, khối học viên quân sự ở Học viện Kỹ thuật Quân sự (KTQS) được lệnh cấm trại. Ở lại đơn vị đón Xuân và thực hiện nhiệm vụ canh trực Tết, những sĩ quan tương lai đều quyết tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình. Trải nghiệm đáng nhớ Đây là năm thứ 2 hạ sĩ Phan Giang Trường, lớp trưởng Lớp Thuốc phóng thuốc nổ (Đại đội 256B, Tiểu đoàn 2) ở lại học viện trực Tết. Chàng trai quê Sóc Trăng cho biết, nếu năm thứ nhất là sự bỡ ngỡ cùng nỗi nhớ nhà, nhớ quê da diết thì năm nay nỗi nhớ đó đã được thay bằng tinh thần trách nhiệm, sẵn sàng cùng đồng đội và chỉ huy tổ chức ăn Tết tại đơn vị sao cho thật ấm cúng và vui tươi; đảm bảo “vui xuân nhưng không quên nhiệm vụ”. Nhớ lại năm đầu ăn Tết quân ngũ, Trường tâm sự: “Càng gần Tết thì nỗi nhớ gia đình càng khôn nguôi. Trong đêm gác, tôi cố gắng nhìn về những tòa chung cư gần vị trí gác như để nhớ về nhà. Khi tay cầm súng, trên vai là Tổ quốc thì tôi biết bản thân mình phải gác niềm riêng cá nhân sang một bên để hoàn thành nhiệm vụ”. Trên cương vị lớp trưởng, trong những ngày Tết, Trường sẽ cùng chỉ huy đơn vị chuẩn bị chu đáo và tổ chức các hoạt động vui Xuân đón Tết cho đoàn viên thanh niên, như: trang trí bàn thờ Tổ quốc, dọn dẹp chỉnh trang khuôn viên đơn vị, cùng nhau làm báo tường, gói bánh chưng, thi hái hoa dân chủ và tham gia các trò chơi dân gian… Anh cũng đóng vai trò nắm bắt tình hình 26

Những người lính đang trang hoàng cho dịp Tết Nguyên Đán

tư tưởng, nắm chắc quân số và quản lý các hoạt động của học viên trong lớp. Cùng quê Sóc Trăng với Trường là hạ sĩ Phan Đinh Minh Ngọc, học viên Lớp Hệ thống thông tin (Đại đội 156, Tiểu đoàn 1). “Dịp Tết năm ngoái, tôi không ở học viện mà đón Xuân mới tại đơn vị tạo nguồn. Đó là một trải nghiệm mới mẻ với tôi. Cả quá trình chuẩn bị và đón Tết rất vui. Nhớ nhất là đêm giao thừa, khi tôi và đồng đội cùng ngồi lại với nhau, cùng hát, cùng xem tivi. Chưa bao giờ tôi trải qua thời khắc đón năm mới cùng nhiều người như vậy, rất đầm ấm và gần gũi. Năm nay, không

khí Tết đã thực sự rất náo nhiệt tại Học viện KTQS, có nhiều chương trình và hoạt động sẽ được tổ chức, giúp học viên chúng tôi ở lại trực Tết vơi đi nỗi nhớ gia đình”, Ngọc chia sẻ. Ấm áp bên đồng đội Có bố là Bộ đội Biên phòng đang làm nhiệm vụ trực Tết, bảo vệ an ninh biên giới và chống sự xâm nhập của dịch COVID-19 vào Việt Nam, hạ sĩ Nguyễn Thiện Nhân, học viên Lớp An ninh hệ thống thông tin (Đại đội 156, Tiểu đoàn 1) cũng không thể về nhà đón Tết cùng mẹ và em. Nhân kể: “Quê tôi ở huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 Bình. Từ khi bắt đầu nhập học, tôi chưa được về thăm nhà lần nào. Từng là một học viên, bố tôi cũng thấu hiểu những cảm xúc khi không được về đoàn tụ cùng gia đình dịp cuối năm. Bố và mẹ đã chia sẻ, động viên tôi rất nhiều. Tôi đã gọi điện về cho mẹ, mong mẹ thông cảm vì nhiệm vụ trực Tết. Ở đơn vị tôi đã nấu ăn cũng như gói bánh chưng, bánh tét đón Tết. Học tập và rèn luyện tại Thủ đô, tôi thật sự thích thú với những món ăn ngày Tết của miền Bắc như thịt đông, nộm, miến xào, giò thủ... Đây là những món ăn đặc biệt ngon”. Hạ sĩ Nguyễn Thị Hà Phương, học viên Lớp Công nghệ thông tin, Đại đội 156, Tiểu đoàn 1 (quê ở huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa), có bố mẹ đều là giáo viên. Gác lại nỗi nhớ nhà, những ngày cận Tết, Phương cùng đồng đội tham gia tổng dọn vệ sinh doanh trại, trang trí bồn hoa cây cảnh và trang trí đơn vị bằng những câu đối, cùng những cành đào

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Học viên Nguyễn Thị Hà Phương (bên phải) và Nguyễn Thiện Nhân sẽ cùng đồng đội thực hiện canh trực Tết tại đơn vị với quyết tâm cao nhất tươi sắc xuân. Khá khéo tay nên Phương cùng một số bạn được giao nhiệm vụ trang trí bàn thờ, mâm ngũ quả Tết tại phòng Hồ Chí Minh của đơn vị. “Ăn Tết trong quân ngũ luôn có những đồng đội thân thuộc, có những cán bộ như người

anh thân thiết, có những món ăn truyền thống như bánh chưng, dưa hành… Tết này, đơn vị tôi đã có kế hoạch thi gói bánh chưng và bày mâm ngũ quả, tôi rất háo hức được so tài gói bánh với các đồng đội của mình”, Phương chia sẻ.

Theo Học viện KTQS, các cơ quan, đơn vị trong toàn học viện được yêu cầu chấp hành nghiêm các quy định của Bộ Quốc phòng, chỉ thị của Học viện về việc tổ chức đón Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022 cho cán bộ, nhân viên, học viên, chiến sĩ vui tươi, lành mạnh, an toàn, tiết kiệm và sẵn sàng chiến đấu cao.

27

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Giới trẻ nô nức diện áo dài chụp ảnh Tết xưa Thùy Linh - Báo Ảnh K39 Không gian cổ kính như chợ Bến Thành, Bảo tàng Mỹ thuật, Bảo tàng TPHCM... là những địa điểm thu hút nhiều bạn trẻ đến chụp ảnh mỗi dịp Tết đến xuân về.

Tại TP.HCM, chỉ còn 2 tuần nữa là đến Tết Nguyên đán 2022, nhiều bạn trẻ hào hứng diện áo dài và những bộ trang phục đậm chất hoài cổ để đến các địa điểm lịch sử chụp ảnh. “Mình thấy mỗi người có một phong cách và ý tưởng chụp ảnh riêng, nhưng với mình, mình rất thích chụp ảnh với áo dài truyền thống. Việc chụp ảnh cuối năm không tốn quá nhiều thời gian và chi phí nên mình cũng khá thoải mái. Đi một buổi chụp rồi có hẳn một bộ ảnh tha hồ sống ảo dịp đầu năm (cười)”, bạn Phương Trang (22 tuổi, sống ở TP. Hồ Chí Minh) chia sẻ.

28

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Anh Huy Việt (tác giả của các bộ ảnh trên) nói: “Hầu hết các năm mình đều nhận chụp ảnh nghệ thuật ở những không gian cổ kính tại TP HCM nhưng năm nay dịch bệnh nên mọi người ít đi chụp hơn. Có nhiều bạn trẻ thích tìm hiểu các không gian cổ như bảo tàng cũng sẽ chọn áo dài phù hợp để vừa đến chụp ảnh vừa đến tham quan”. Các bạn nam chọn áo dài cách tân màu đỏ với hy vọng về một năm mới tràn đầy may mắn và những điều tốt đẹp. Còn nữ có thể chọn yếm để phối đồ mới lạ.

29

BÁO CHÍ TRẺ

NHỊP SỐNG TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

LÀNG ĐÀO NHẬT TÂN HỐI HẢ VÀO XUÂN Minh Nhật - Báo in K38 Mặc dù năm nay thời tiết khá thuận lợi để đào phát triển nụ và nảy lộc thế nhưng giá đào tại Nhật Tân lại có xu hướng giảm so với năm ngoái vì tình hình dịch bệnh. Trung bình một cành đào có giá từ 500 - 700 nghìn đồng, năm nay còn 300 - 500 nghìn đồng/cành, tùy vào từng thế đào.

Theo thú chơi hoa xưa, cứ độ đầu tháng Chạp người dân Hà Nội sẽ bắt đầu đi mua những cành đào huyền, đào tròn nhỏ về để trên ban thờ. Đến khoảng 27 Tết, họ sẽ tiếp tục sắm sửa thêm những gốc đào to để trước nhà. Nắm được tâm lý đó, nông dân làng đào Nhật Tân đã tất bật chuẩn bị những cành đào đáp ứng thị trường. Các gốc đào trước đó có thể được nhập hoặc pha ra từ một gốc to hơn trong vườn năm ngoái. Có những gốc đào to nặng phải đến 3 người vác. Những gốc lớn thường có giá bán khoảng 12 - 20 triệu đồng và phải đặt trước chừng 1-2 tháng.

Anh Trần Văn Vượng (Người nông dân tại làng đào Nhật Tân) cho biết: “Trong khoảng tuần thứ nhất và tuần thứ hai của tháng Chạp, chúng tôi đa phần không phải chăm quá nhiều nữa mà chủ yếu là vận chuyển gốc đào lớn đến các cơ quan, xí nghiệp đã đặt trước. 30

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Đối với một số vườn đào nhỏ hơn hoặc mới bắt đầu trồng đào, họ thường nuôi các cành nhỏ với giá vốn bỏ ra khoảng 100 - 200 triệu đồng và thu nhập được hơn 30% so với số vốn. Khó khăn của những nhà vườn này là tìm kiếm các thương lái hay các đơn đặt hàng lớn.

Chị Nguyễn Thị Huyền (Người dân tại Đống Đa, Hà Nội) chia sẻ: “Năm nay có nhiều mẫu mã đào huyền rất đẹp, mà giá lại rẻ hơn năm ngoái rất nhiều. Tôi cùng bạn đến đây chỉ lựa một lúc đã được hai cành để cắm trên bàn thờ”. Một số vườn đào tại làng Nhật Tân vẫn đang chuẩn bị thêm các cành nhỏ để người dân có thể mua thêm khi đến Rằm Tháng Giêng. Trong năm vừa qua, dịch giã đã ảnh hưởng đến phần lớn kinh tế các hộ gia đình. Vì vậy, giá đào cũng giảm để phù hợp với sức chi người tiêu dùng.

31

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

DU HỌC SINH VIỆT NAM:

Lại một mùa Tết “hẹn” xuân sau con sẽ “về” Nguyễn Giang - Báo ảnh K37 Đối với mỗi người dân đang sinh sống tại Việt Nam, tết đang đến rất gần, nhưng với du học sinh thì tết ngày càng càng xa. Tình hình diễn biến phức tạp, những bữa ăn sum họp đón Tết giữa những người đồng hương cũng trở nên hạn chế hơn. Mất việc vì dịch Covid 19 Do diễn biến căng thẳng của dịch covid 19, nhiều du học sinh Việt Nam tại Hàn đột nhiên mất việc, không nơi nào nhận làm, nên chỉ đành thắt lưng buộc bụng, mong dịch sớm qua đi. Theo đó, mong ước được sum vầy gia đình đón tết lại càng trở nên xa xỉ Bạn Đỗ Văn Thăng (22 tuổi, Busan, Hàn Quốc) đi du học khi vừa hoàn thành xong chương trình tốt nghiệp lớp 12. Sau khi đã ổn định cuộc sống nơi xứ người, Thăng bắt đầu đi tìm việc làm thêm để trang trải cuộc sống. Từ ngày dịch bệnh bùng phát, cuộc sống của Thăng trở nên khó hơn hơn, nhiều cửa hàng đóng cửa nên việc cũng mất theo. Mặc dù đã được thông báo trước vài ngày, nhưng rõ rànng là không thể tìm việc thay thế ngay được. “Thỉnh Thoảng, bố mẹ có gọi điện bảo mình thiếu thốn thứ gì thì cứ gọi về, nhưng mình cũng chỉ dám vâng dạ để cho bố mẹ yên tâm, đôi khi khó khăn thật nhưng mình không muốn bố mẹ lo lắng quá nhiều”- Thăng chia sẻ Kể từ lúc đi học xa nhà, Thăng vẫn chưa một lần về quê. Giờ đây, mong ước duy nhất là dịch bệnh mau qua đi, kiếm được việc, tiết kiệm tiền để năm tới về quê thăm nhà Tương tự với trường hợp của 32

Đỗ Văn Thăng cùng bạn bè tại Nhật Bản đón Tết cổ truyền Thăng, từ lúc sang Nhật Bản học tập Thủy vẫn chưa có cơ hội về thăm nhà: “Mình đã định năm nay về quê rồi, vậy mà dịch bùng ghê quá, mình thì mất việc làm, giá vé máy bay lại cao, nên mình đành nhủ ở lại đây năm nay thôi, năm tới cố gắng để được về quê ăn Tết với gia đình” Sang Mỹ du học được hơn bốn năm, năm nay đã là mùa Tết thứ tư Lương Quân Diệu, sinh viên ở Chicago, không thể về Việt Nam đón Tết cùng gia đình. Anh cảm thấy tiếc nuối vì đã không trân quý những ngày Tết khi còn ở Việt Nam. “Khi Tết đến, dù được nhận lì xì và được họ hàng thăm hỏi, đó cũng chỉ là một ngày bình

thường đối với mình. Mãi đến khi bên đây, mình mới nhận ra mình phải tự lập để có cơm ăn áo mặc. Khi mùa Xuân về dưới nền tuyết trắng xóa, trong căn phòng lẻ bóng, mình đã nhớ bữa cơm đầu năm đến nhường nào”, Quân Diệu bộc bạch. Năm 2021 qua đi, với sự xuất hiện của biến chủng mới, dịch bệnh khiến cho nước Mỹ chìm vào những thời khắc khó khăn nhất trong lịch sử. Chính điều đó đã khiến Quân Diệu bùi ngùi xúc động: “Mình nhớ lời bài hát mẹ ru năm xưa và giờ mình rất cần để quên đi những giây phút mệt mỏi hiện tại, quên đi cuộc chiến chưa biết hồi kết này. Tết năm nay, dù phải cố gắng hết mình trên

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 con đường đã chọn, mình vẫn không ngừng muốn khóc thật to và nói rằng: Con nhớ nhà lắm!”. Lê Thị Phượng, du học sinh Việt tại Columbus, Ohio, do dịch bệnh mà thêm một năm nữa không thể đón Tết bên người thân. Chị Phượng cho biết đây là lần thứ hai chị ăn Tết xa nhà nên “việc chia sẻ những kỷ niệm liên quan đến Tết giúp mình đỡ nhớ nhà hơn rất nhiều”. Chị Phượng cho biết: “Năm 2021 qua đi với nhiều sóng gió và khó khăn đối với nhiều người và cho cả bản thân mình nữa. Chắc vì thế mà bánh chưng mình gói cũng méo mó, không được vuông vắn, tròn đầy và đẹp mắt như những năm trước. Thế nhưng với mình, được bình an đón Tết đã là một niềm vui to lớn. Cầu chúc cho mọi người một năm mới bình an và hạnh phúc!”. “Năm tới rồi mình về” Chung nỗi buồn xa nhà với Thăng và Thủy, Liên lúc mới sang Nhật du học thì chỉ cần nhắc đến Tết là buồn không

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Những du học sinh bên Nhật từ các thành phố lân cận tụ họp lại để cùng nhau đón Tết Việt. Một nhóm có khoảng 12 - 15 bạn. Mỗi người đều mang ít đồ để đóng góp cho bữa ăn.

thôi. “Tết, mình chỉ muốn sum vầy bên gia đình mình thôi. Nhưng bên này có khi cả Tết cũng chẳng được nghỉ, vẫn phải thức khuya dậy sớm đi làm. Lần nào gọi điện về nhà chúc Tết là mình cũng khóc. Mình muốn về nhà lắm, nhưng dịch bệnh, giá vé đắt, thêm các thủ tục cách li rồi giấy tờ rườm rà, mất nhiều thời gian, nên đường về nhà vẫn còn xa lắm”, Thủy chia tâm sự. Cứ vậy, mỗi đêm giao thừa

Mâm cơm đầy đủ các món của những bạn du học sinh bên Mỹ chuẩn bị đón giao thừa

Liên lại tự nhủ cố gắng đợi mọi thứu ổn định thêm chút nữa rồi về. Dịch Covid không hạ khiến cho cơ hội về nhà của du học sinh đã xa nay lại càng xa hơn Còn tại Chicago (Mỹ), Hội Thanh niên Sinh viên Việt Nam tại Mỹ luôn cố gắng tổ chức hoạt động chào năm mới. Đây là cơ hội để mọi người lan tỏa vị Tết quê hương và cũng là dịp lưu giữ các hoạt động ngày Tết truyền thống, nhằm vơi đi nỗi nhớ nhà ở nơi đất khách xa xôi. Hằng năm, Hội Thanh niên Sinh viên Việt Nam tại Mỹ đều tổ chức cuộc thi mang chủ đề Tết, thu hút hàng trăm du học sinh tham dự. Năm 2020, cuộc thi Tết Việt trên đất Mỹ với chủ đề “Trang phục đón Tết” là dịp để các bạn lan tỏa những hình ảnh đẹp của trang phục truyền thống dân tộc, khoe sắc đón Tết trên khắp mọi miền nước Mỹ. Hay năm 2021, cuộc thi “Hương vị Tết” giúp các bạn chia sẻ hình ảnh hoặc video món ăn ngày Tết tự làm và có ý nghĩa đặc biệt. 33

BÁO CHÍ TRẺ

NHỊP SỐNG TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Niềm đam mê với tà áo dài truyền thống Nguyễn Giang - Báo ảnh K37 Trong “Lễ hội Áo dài TPHCM” năm 2022 được tổ chức tại bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ, nhiều người tỏ ra thích thu với hàng cắt may áo dài tại chỗ. Trên mạng xã hội, các clip được lan truyền và phần lớn ai cũng thấy hứng thú với điều mới lạ này. Qua quá trình tìm hiểu, người phụ nữ may áo dài tại Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ là chị Nguyễn Dung (Chủ nhân của giải thưởng thiết kế áo dài dành cho người Big size năm 2019). Sống cùng đam mê Trước khi trở thành một người thợ may như hiện tại, chị Nguyễn Dung (trú tại 482/18 Võ Văn Kiệt, P.Cầu Kho, Q.1) chia sẻ: “Tôi học thiết kế về áo đầm, áo vest với một người thầy ở Nhật Bản. Nhưng sau ít năm làm nghề, mình nhận ra rất có cảm hứng với áo dài bộ quốc phục của nước ta - nên bỏ công nghiên cứu và chuyển hướng. Để có một chiếc áo dài truyền thống đẹp trong mắt nhiều người, đòi hỏi người thợ bên cạnh sự sáng tạo, còn phải khéo léo, cẩn trọng từng đường kim mũi chỉ, đồng thời phải phát hiện ra được ưu, nhược điểm trên từng cơ thể khách hàng. Với niềm đam mê mãnh liệt, tôi luôn bay bổng với các thiết kế sáng tạo rất riêng và đã khẳng định được bản thân qua 15 hoạt động, cùng với một số giải thưởng do các đơn vị tổ chức về cắt may áo dài trao tặng”. Từng tham dự buổi biểu diễn và trao giải cho “Thiết kế áo dài giành cho người Big Size” do Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ tổ chức vào năm 2019, chúng tôi rất ấn tượng và thích thú với phần thiết kế cắt may đoạt 34

Một số mẫu áo dài do chị Dung thiết kế và đoạt giải giải Nhất do nhà may Dung Nguyễn thực hiện. Bàn về giải thưởng này, chị Dung bày tỏ quan điểm rất đáng yêu, đồng cảm với các bà, các chị: “Sau khi lập gia đình, sinh con và lớn dần theo tuổi tác. Những cô gái mảnh mai, ba vòng đúng chuẩn đã dần thay đổi ngoại hình thành các mẹ bỉm sữa vai to, bụng ngấn mỡ, đó là một thiệt thòi rất lớn. Yêu tà áo dài Việt Nam, yêu những người phụ nữ chịu thương, chịu khó, chịu nhiều hy sinh để sinh con, vun vén cho hạnh phúc gia đình mà xuống cấp về ngoại dáng, tôi quyết định phải làm cho họ

đẹp lên trong mọi hoàn cảnh, thế là mày mò nghiên cứu, sáng tạo. Kết quả, những mẫu thiết kế áo dài giành cho người Big Size ra đời đã nhận được sự yêu thích của nhiều khách hàng. Đặc biệt hơn, áo dài Big Size còn được trao giải Nhất tại cuộc thi sáng tạo do Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ tổ chức nên càng làm nguồn động viên cho các sáng tác thiết kế tiếp theo của tôi”. Áo dài - với vẻ mềm mại, kín đáo, lại luôn toát lên nét đoan trang, dịu dàng, kiều diễm cho nét đẹp người phụ nữ Việt Nam - lâu nay đã là

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Chị Nguyễn Dung với quầy may áo dài tại Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ

nguồn cảm hứng sáng tạo cho rất nhiều nhà thiết kế, với chị Dung cũng vậy. Chị hào hứng: “Nếu đam mê với công việc, lĩnh vực mà mình theo đuổi thì đi đến đâu, ở bất kỳ địa danh, hoàn cảnh nào, bạn cũng tìm ra được các ý tưởng mang lại nguồn cảm hứng sáng tạo bay bổng”. Khi TPHCM trải qua 4 đợt giãn cách xã hội để phòng chống dịch bệnh Covid-19, mọi hoạt động đều ngưng trệ hoặc nằm im chờ dịch qua đi thì chị Dung vẫn miệt mài với việc nghiên cứu công thức áo dài, đặc biệt là dạng áo dài xưa. Với mong muốn sẽ thiết kế ra một mẫu mới không phải dạng ráp lăng, mặc vừa vặn, không rộng, có tính khả dụng cao nhưng vẫn giữ được nét xưa. Những dự định trong tương lai Trước câu hỏi “Hiện nay may

công nghiệp có thể cho ra cùng lúc hàng trăm, hàng ngàn sản phẩm áo dài, liệu áo dài cắt may theo kiểu truyền thống có cạnh tranh nổi?”. Bà chủ nhà may Dung Nguyễn nhấn mạnh: “Áo dài cắt may theo kiểu truyền thống sẽ không bao giờ mai một, bởi nó đặc biệt ở chỗ sẽ cắt may theo bờ vai, số đo của mỗi người cho nên thành phẩm vừa vặn vóc dáng, che được nhược điểm, khoe được ưu điểm sẽ tôn lên vẻ đẹp hình thể của người mặc. Áo dài công nghiệp luôn hạn chế về số người mặc đẹp nên dù giá có rẻ cũng không nhiều người chuộng, hay họ có thể tự tin diện vào những ngày lễ lớn, những dịp trọng đại được”. Bằng chứng để chứng minh nhận định của chị Dung là nhiều năm qua dù ngành công nghiệp may phát triển mạnh mẽ, nhưng các tiệm may áo dài truyền thống vẫn đua nhau

ra đời, các nhà thiết kế mới về áo dài liên tục xuất hiện và tạo nên tên tuổi như Tuấn Hải, Minh Châu, Liên Hương, Đức Minh... Tại TPHCM, nhiều năm qua có hẳn những con phố, nhiều ngôi chợ chuyên may và bán vải áo dài đã thành thương hiệu như Pasteur, Bến Thành, Bình Tây… Ngoài việc tham gia nhiệt tình các chương trình về cắt may áo dài do Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ tổ chức, chị Dung còn tích cực với hoạt động có ý nghĩa của Hội Phụ nữ quận 1 và đã gửi tặng nhiều sản phẩm áo dài của mình đến những người có khó khăn hoặc kém may mắn.

35

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Du lịch tìm kiếm cơ hội “hồi sinh” Giang Nguyễn - Báo ảnh K37 Sau một thời gian dài “ đóng băng” do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, ngành du lịch Việt nam đã bắt đầu có những dấu hiệu hồi sinh trở lại. Đón khách quốc tế trở lại Để du lịch hồi sinh lại sau thời gian ‘ đóng băng” Việt Nam đã quyết định mở cửa du lịch quốc tế bắt đầu từ tháng 11 theo hình thức trọn gói thông qua các chuyến bay thuê chuyến và thương mại quốc tế tại các khu vực, cơ sở dịch vụ được lựa chọn tại 5 địa phương. Theo kế hoặc được chính phủ phê duyệt, hoạt động thí điểm đón khách quốc tế giai đoạn 1 bắt đầu từ giữa tháng 11 cho đến hết tháng 12/2021 tại 5 địa phương : Phú Quốc (Kiên Giang), Hội An (Quảng Nam), Nha Trang (Khánh Hòa), Đà Nẵng, Hạ Long ( Quảng Ninh). Du khách đến Việt Nam đã tiêm đủ mũi vắc-xin phòng COVID-19 và có xét nghiệm RT-PCR sẽ không bị cách ly; được phục vụ nghỉ dưỡng khép kín theo các điểm du lịch an toàn. Cùng với đó,để đón khách du lịch trở lại, các địa phương được phép mở cửa trong giai đoạn đầu đã xây dựng kế hoạch phòng dịch tỉ mỉ, chi tiết. Với kế hoạch phục hồi du lịch trong điều kiện thích ứng an toàn COVID-19, hiện nay của khoảng 100 cơ sở kinh doanh lưu trú, lữ hành, ẩm thực, giải trí… trên khắp cả nước đã mở cửa kinh doanh trở lại, tuân thủ quy định theo Bộ tiêu chí an toàn của Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du 36

Các hướng dẫn viên bắt đầu thực hiện chiến dịch quảng cáo du lịch Việt Nam đến với khách nước ngoài lịch, các địa phương có điểm tình hình dịch COVID - 19 vẫn đến.. đang diễn biến phức tạp, các ca Đến tháng 1/2022, Việt Nam mắc mới vẫn liên tục tăng lên. dự kiến sẽ tiếp tục đón khách Vì thế, công tác phòng chống du lịch quốc tế trở lại tại các dịch , đảm bảo an toàn cho du thị trường Trung Quốc, Nga, khách phải được đặt lên hàng Uzbekistan, Kazakhstan, Thái đầu, nhất là với các tỉnh thành Lan và Ấn Độ. Do đó, đầu năm phố đang thực hiện thí điểm 2022, khách du lịch có hộ chiếu đón khách quốc tế. vắc-xin đến Việt Nam dự báo Đối với khách du lịch quốc sẽ còn tiếp tục tăng lên. Ngành tế, Bộ VHTTDL yêu cầu Khách du lịch cũng đặt mục tiêu trong du lịch quốc tế đến Việt Nam là năm 2022 sẽ đón khoảng 65 người nước ngoài, người Việt triệu lượt khách du lịch, trong Nam cư trú tại nước ngoài đến đó có 5 triệu lượt khách du lịch từ các thị trường du lịch trọng quốc tế có hộ chiếu vắc-xin. điểm, tiềm năng của Việt Nam Tổng thu từ du lịch trong năm cần thỏa mãn 4 điều kiện. Đầu 2022 dự kiến khoảng 400 ngàn tiên, du khách phải có chứng tỷ đồng. nhận đã tiêm đủ liều vắc - xin COVID-19, được cơ quan Tuân thủ tuyệt đối các biện có thẩm quyền tại Việt Nam pháp phòng dịch công nhận (không áp dụng với Việc đón du khách quốc tế trẻ em dưới 12 tuổi). Trong trở lại là quyết tâm và nỗ lực đó, thời gian tiêm mũi hai đã rất lớn, nhất là trong điều kiện qua 14 ngày và không quá 12

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 tháng tính tới thời điểm xuất cảnh. Du khách điều trị khỏi COVID-19 cần giấy xác nhận, với thời gian xuất viện không quá 6 tháng tính tới thời điểm xuất cảnh. Thứ hai, du khách phải có kết quả xét nghiệm âm tính nCoV bằng phương pháp RTPCR/ RT-LAMP trong vòng 72 giờ trước khi xuất cảnh. Chứng nhận được cơ quan có thẩm quyền tại nước thực hiện xét nghiệm chứng nhận. Thứ ba, du khách cần có bảo hiểm y tế, gồm nội dung chi trả điều trị COVID-19 với mức tối thiểu 50.000 USD. Cuối cùng, người tham gia phải theo chương trình du lịch trọn gói của doanh nghiệp lữ hành. Trong quá trình đến Việt Nam, du khách sẽ được xét nghiệm ngày đầu tiên và ngày thứ 7 (đối với người đi trên 7 ngày). Ngoài ra, tất cả được khuyến cáo tự xét nghiệm 2-3 ngày/lần, với bộ kit xét nghiệm nhanh.. Trở thành một điểm đến an toàn

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Một số khách nước ngoài “cập bến” tại sân bay quốc tế Nội Bài Với những nỗ lực không ngừng của chính phủ và người dân, dù trong bối cảnh dịch bệnh, du lịch Việt nam vẫn là một điểm sáng du lịch khi được vinh danh ở các giải thưởng quốc tế uy tín. Đặc biệt, tháng 10/2021, Việt Nam tiếp tục được World Travel Awards vinh danh lần thứ 3 là “Điểm đến hàng đầu châu Á 2021”. Việt Nam còn giành danh hiệu “Điểm đến bền vững hàng đầu châu Á”. Bên cạnh đó, Vịnh Hạ

Các khách nước ngoài đang tham quan tại Ninh Bình

Long (Quảng Ninh) đạt giải “Điểm tham quan hàng đầu châu Á”, Hội An (Quảng Nam) được vinh danh là “Điểm đến thành phố văn hóa hàng đầu châu Á”, và Vườn quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình) được trao giải “Công viên quốc gia hàng đầu châu Á”. Hiện nay, Việt Nam đang có nhiều lợi thế khi là một trong những quốc gia kiểm soát tốt dịch COVID-19, được các nước trên thế giới đánh giá cao. Đây cũng là yếu tố mang đến sức mạnh cạnh tranh cho thương hiệu du lịch Việt Nam để trở thành điểm đến an toàn, thu hút khách quốc tế. Tuy nhiên, để nâng cao chất lượng an toàn, doanh nghiệp lữ hành đang có kế hoạch cụ thể đảm bảo cho du khách một chuyến trải nghiệm tốt nhất. Cụ thể, đại diện Saigon Tourist cho biết: “Chúng tôi đang sắp xếp các đoàn khách sao cho giới hạn đạt khoảng 12 - 15 người một chuyến, mọi người đều phải test trước chuyến bay và có dấu đỏ xác nhận từ cơ quan y tế”. 37

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Người dân háo hức tìm mua pháo hoa chơi Tết Kim Anh - Báo in K38 Tết Nhâm dần 2022 sắp đến, nhu cầu mua pháo hoa để về chơi Tết của người dân tăng cao, dẫn đến tình trạng khan hàng và giá bị đẩy lên cao gấp 2-3 lần trên chợ mạng. “Thấy pháo là thấy Tết” Cửa hàng pháo hoa số 15 nằm trên phố Đặng Tiến Đông, Đống Đa, Hà Nội luôn trong tình trạng đông đúc người dân xếp hàng để được mua pháo. Dù không có đầy đủ tất cả các loại pháo nhưng người dân vẫn rất háo hức và chấp nhận mua tại đây. Một phần vì người dân đều mong muốn được đốt pháo, nhớ lại vị Tết xưa và một phần vì tại đây bán đúng với giá niêm yết của Nhà máy Z121 (Bộ Quốc phòng). Người chờ đợi đến lượt mua đứng xếp hàng dài trên con phố nhỏ. Nhiều người dân đi qua không nén nổi sự tò mò, dừng lại hỏi han sau đó cũng quyết định xếp hàng mua pháo. “Tết này có pháo là thích rồi, loại gì cũng được” một người dân vừa mua được pháo hoa mừng rỡ chia sẻ. Mặc dù không mua được đúng loại yêu thích nhưng anh Tuấn (Đống Đa, Hà Nội) vẫn rất phấn khởi. Với anh: “Có pháo đốt là vui rồi. Ngày xưa thời chúng tôi cứ thấy pháo là thấy Tết. Bây giờ tôi cũng muốn chia sẻ cho con cháu mình những kỷ niệm về Tết như thế. Tất nhiên giá cả phải hợp lý, vừa túi tiền thì mới mua” Anh Đức, một người mua hàng khác cũng cho biết: 38

Người dân xếp hàng để được mua pháo hoa chơi Tết “Mình mua về vì trẻ con ở nhà rất thích pháo hoa. Với mình, ngày Tết phải đốt pháo mới rực rỡ và có không khí”. Dù không có nhiều loại hàng để lựa chọn thế nhưng ai cũng rất vui vẻ và phấn khởi sau khi mua được những ống pháo hoa hợp pháp để đốt trong dịp Tết Nguyên đán Nhâm dần sắp tới. Hàng hiếm, giá cao Do Nhà nước không tổ chức bắn pháo hoa tầm cao vào Tết Nguyên đán 2022 và các sản phẩm pháo hoa hợp pháp của Nhà máy Z121 có sự đa dạng, cải tiến hơn nên nhu cầu của người dân đối với pháo hoa không tiếng nổ cũng tăng cao hơn hẳn so với năm ngoái. Người dân có thể lựa chọn

10 loại pháo hoa với các mức giá cụ thể như sau: Ống phun nước bạc ngoài trời: 25.000 đồng/ống; Ống phun nước bạc trong nhà: 26.000 đồng/ ống; Ống phun hoa lửa cầm tay loại 200mm: 33.000 đồng/ túi 5 ống; Ống phun hoa lửa cầm tay loại 150mm: 32.000 đồng/túi 5 ống; Cây hoa lửa: 13.000 đồng/ túi 10 cây; Cánh hoa xoay: 55.000 đồng/bộ 1 chiếc; Thác nước bạc loại 2m: 450.000 đồng/dây; Con sò đổi màu: 85.000 đồng/túi 3 chiếc; Giàn phun viên: 308.000 đồng/ giàn; Vòng xoay hoa lửa: 65.000 đồng/chiếc. Tuy nhiên, vì khan hàng nên sẽ rất khó tìm thấy một cửa hàng luôn có đủ 10 loại pháo hoa này để người dân được lựa chọn được đúng

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 theo ý thích của mình. Sau khi biết được thông tin Nhà máy Z121 mở bán pháo hoa, chị Lan Anh (Thanh Xuân, Hà Nội) đã rất háo hức và liên hệ ngay đến các cửa hàng gần nhà để mua pháo. Tuy nhiên, cả hai điểm bán tại cửa hàng số 9 (Đ10-D6 - Khu đô thị Dịch Vọng - Cầu Giấy - Hà Nội) và cửa hàng Số 15 (Số 157 Đặng Tiến Đông - Trung Liệt - Đống Đa - Hà Nội) gần nhà chị đều không liên lạc được. Để không mất công đi lại, chị Lan Anh tiếp tục tìm kiếm trên các trang mạng xã hội. Thế nhưng, giá bán hai loại pháo mới là giàn phun viên và giàn phun hoa trên các trang mạng này cao gấp 2, thậm chí gấp 3 lần so với giá niêm yết của Nhà máy Z121. Các loại pháo hoa khác ít được ưa chuộng hơn cũng bán với giá chênh lệch 10.000 20.000 đồng. Các bài đăng bán trên Facebook thậm chí còn có giấy tờ chứng minh, khẳng định sẽ cung cấp đầy đủ các giấy tờ đi kèm cho khách mua, tránh việc bị cơ quan chức năng xử phạt vì sử dụng pháo không được cấp phép. Giá niêm yết được Nhà máy Z121 công bố đối với giàn phun viên là 308.000 đồng/ giàn. Tuy nhiên, với lý do các cửa hàng chính thống khan hiếm, không có hàng, người bán trên Facebook đã đẩy giá của các giàn pháo hoa lên đến 900.000 - 1.000.000 đồng/ giàn, gấp 3 lần giá niêm yết. Tuy giá đẩy cao nhưng các bài viết đăng bán pháo hoa trên Facebook đều nhận được rất nhiều lượt tương tác, bình luận hỏi mua. Vì lý do khan hiếm hàng nên nhiều người

NHỊP SỐNG TRẺ

BÁO CHÍ TRẺ

Giá pháo hoa trên Facebook bị đẩy cao dân vẫn sẵn sàng chấp nhận bỏ ra một số tiền lớn gấp 2-3 lần giá niêm yết để có thể sở hữu loại pháo hoa như ý muốn. Chiều 17/1, thông tin mới nhất từ Tổng cục Công nghiệp quốc phòng (Bộ Quốc phòng) cho biết hiện nay Công ty TNHH MTV hóa chất 21 (Nhà máy Z121, Bộ Quốc phòng) đang tạm dừng bán ra thị trường sản phẩm giàn phun hoa vì có tiếng nổ. Còn lại, một số sản phẩm pháo như ống phun nước bạc và sản phẩm pháo hoa khác không có tiếng nổ vẫn được bán bình thường. Sau Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, đơn vị sẽ làm việc với cơ quan chức năng để kiểm tra tiếng nổ nhằm quyết định có bán tiếp sản phẩm giàn phun hoa hay không. Thị trường pháo hoa hiện nay đang diễn biến hết sức phức tạp, đặc biệt khi Tết Nguyên đán đang đến gần, nhu cầu của người tiêu dùng tăng cao tạo cho người bán cơ hội đẩy giá

gây nhiễu loạn thị trường. Vì vậy, người dân cần phải tỉnh táo để mua được những sản phẩm đúng giá, đúng chất lượng và được cấp phép bán cũng như sử dụng trên thị trường. Tránh tình trạng “tiền mất, tật mang” xảy ra, gây nguy hiểm cũng như đem lại rắc rối về pháp lý cho chính bản thân mình trước thềm năm mới. Hiện nay, Nhà máy Z121 đã tổ chức gần 60 điểm bán sản phẩm pháo hoa ở hơn 50 tỉnh, thành phố trên cả nước. Mỗi người dân chỉ được mua giới hạn mỗi chủng loại 5 hộp. Để đảm bảo tính pháp lý, trên mỗi loại pháo hoa đều in rõ chủng loại, số lô, địa chỉ sản xuất, hướng dẫn sử dụng. Người mua cũng được cung cấp đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ để xuất trình cho các cơ quan chức năng kiểm tra.

39

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Làng “hái lá ra tiền” tất bật vào Tết Đức Huy - Báo in K38 Men theo bờ sông Đáy, những vườn lá dong vươn lên cao vút và xanh mơn mởn thoáng ẩn hiện sau cánh cổng cổ kính vào làng Tràng Cát. Cứ vào độ đầu tháng Chạp, người dân bắt đầu hối hả thu hoạch lá chuẩn bị cho nhu cầu từ thị trường Tết Nguyên Đán. Ngôi làng 600 tuổi Nằm bên phía tả ngạn của sông Đáy, Tràng Cát là một ngôi làng có tuổi đời lên đến 600 năm. Từ xa xưa, lá dong của Tràng Cát đã có tiếng là lá dong tiến vua. Chất lượng lá dong tại đây chỉ cần nhắc tên ai cũng phải gật đầu. Người dân tại làng Tràng Cát thường có câu: “Vàng thì có giá, còn lá thì vô cùng”. Chính vì câu nói này, nông dân làng lá bao đời nay vẫn trung thành với cây dong. Nhờ phù sa bồi đắp từ dòng sông Đáy, đất tại Tràng Cát có những đặc điểm rất thích hợp để trồng lá dong thay vì trồng lúa hay những loại cây ăn quả khác. Bà Phạm Thị Tuất (người dân tại Tràng Cát) chia sẻ: “Về lịch sử của ngôi làng lá dong này, từ xưa kia, có một vị cô tổ đã đến đây khai phá vùng đất này. Sau nhiều năm trồng trọt các loại cây phục vụ đời sống, bà nhận thấy cây lá dong tại đây dày, xanh và tươi tốt một cách lạ thường. Lâu dần, người đến đây cũng theo bà trồng lá dong tiến vua. Kinh tế của nông dân làng Tràng Cát nhờ lá dong mà đi lên”. Bà Tuất với 12 sào ruộng để trồng lá dong, cứ mỗi dịp Tết bà lại huy động tất cả mọi người trong nhà để phụ giúp công 40

Chị Nguyễn Thị Ánh (nông dân làng Tràng Cát) đang thu hoạch lá dong phục vụ thị trường Tết

việc. Phụ nữ đảm nhận nhiệm vụ thu hoạch, rửa lá. Đàn ông trong nhà sẽ chở lá đến các nhà hàng theo đơn đặt từ trước. Có thời điểm, bà Tuất phải thu hoạch gấp 12.000 chiếc lá chỉ trong vài ngày vì nhu cầu và đơn hàng quá nhiều. Trước đó, làng lá Tràng Cát thường tổ chức một cuộc thi gói bánh chưng. Gia đình bà Tuất thường đạt giải cao và có tiếng trong làng. Nhưng trong thời điểm dịch giã, cuộc thi hội làng đã bị hoãn lại. Bà Tuất thi thoảng vẫn nhìn về những kỷ niệm cũ, mong được tụ họp đông đủ người dân một lần để tranh tài gói bánh chưng. Những vườn lá dong của

người dân Tràng Cát thường được trồng dưới những tán cây cao để không bị cháy nắng. Vì vậy, không khó để thấy những cây mít, nhãn hay sấu ở giữa vườn tỏa những tán lá ra che cho cây dong. Cây dong không khó chăm thế nhưng thu nhập so với cây lúa thì lại tốt hơn đến 4-5 lần. Do đó, người dân làng Tràng Cát đã mua gạo từ nơi khác về để nhường toàn bộ diện tích cho cây dong. Gìn giữ lá dong Tràng Cát Khoảng 5-7 năm trước, theo một số lời truyền vô căn cứ, người nông dân làng lá dồn điền đồi thử định đổi sang các loại cây ăn quả đang có lợi

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 nhuận cao như bưởi Diễn, cam Canh. Những năm đầu, cây cho trái rất ngọt và có giá trên thị trường. Bưởi và cam dần được đón nhận bởi người tiêu dùng tại Hà Nội. Nhìn thấy được những thành quả ban đầu khả quan, càng nhiều người hơn nữa bắt đầu bỏ nghề làm lá. Thế nhưng sau 3-4 năm, đất trở nên bạc màu, chất lượng quả không ngon và mất giá. Một số người quay trở lại với cây dong còn số khác thì đành chấp nhận chất lượng đất tại đây đi xuống. Ông Nguyễn Đức Toàn (62 tuổi, người dân làng Tràng Cát) tâm sự: “Kỳ thực mà nói, trồng lá dong không đem lại thu nhập cao được. Một phần cũng vì đây là sản phẩm thu nhập bị ảnh hưởng bởi mùa vụ. Chỉ có một số nhà thường nhận đơn đặt của các quán ăn lớn mới có thể trụ được. Người dân mong muốn tăng thu nhập

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Gia đình bà Phạm Thị Tuất (người dân làng Tràng Cát) đang rửa lá

bằng cây ăn quả cũng là điều dễ hiểu. Thế nhưng dường như nơi đây đã cây dong đã trở thành một điều linh thiêng, một biểu tượng muốn rời bỏ cũng chẳng được”. Mặc dù tình hình dịch bệnh có ảnh hưởng đến phần lớn

thu nhập của các gia đình, tuy nhiên, trong dịp Tết Nguyên Đán 2022, mọi người vẫn sắm sửa rất nhiều. Nhu cầu lá dong chưa bao giờ giảm nhiệt. Lá đẹp có giá cao, lá xấu có giá thấp. Một số thương lái có mối quen đã đặt trước người nông dân chuẩn bị kịp. Cho đến ngày mười hai tháng Chạp, khoảng 50/70 mẫu tại làng Tràng Cát đã được thu hoạch xong. Phần còn lại để người dân thu hoạch cho ngày Rằm Tháng Giêng. Đối với bà con làng Tràng Cát, lá dong như một ý niệm thiêng liêng. Nó gợi nhắc về cội nguồn của ngôi làng từ thuở xa xưa. Rộng hơn, lá dong còn là một trong những biểu tượng của ngày Tết Việt. Nếu nói “Thấy bánh chưng là thấy Tết”, thì tại đây, lá dong khi vươn cao là thấy Tết về.

Bà Tuất đang soạn lá dong để giao cho các nhà hàng tại Hà Nội 41

BÁO CHÍ TRẺ

PHÓNG SỰ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Tết xưa trong ký ức công tử tiệm vàng giàu nhất phố cổ Hà Nội Nguyễn Giang - Báo ảnh K37 “Tết xưa của người giàu ở phố cổ Hà Nội quan trọng nhất là mâm cơm tất niên, ngoài bánh chưng, dưa hành thì không thể thiếu món canh bóng tôm nõn, cà cuống, măng tây của Pháp nấu cua bể”, ông Phạm Ngọc Giao (con trai thứ tư của chủ tiệm vàng “Sư Tử” nổi tiếng nhất phố Hàng Bạc những năm 30 của thế kỷ XX) chia sẻ. Trong buổi chiều cuối năm, dù bận rộn với công việc bốc thuốc đông y và chuẩn bị Tết, ông Phạm Ngọc Giao vẫn dành chút ít thời gian rảnh để trò chuyện cùng tôi về “vị” Tết xưa của người giàu Hà Nội. Ông Giao là con trai thứ 4 trong 8 người con của chủ tiệm vàng “Sư Tử” nổi tiếng nhất nhì phố Hàng Bạc một thời. Bố mẹ ông là vợ chồng cụ Phạm Văn Thanh - Phạm Thị Tề từng là người nổi tiếng tài giỏi trong giới buôn vàng bạc của miền Bắc. Đã tròn 80 tuổi nhưng ông vẫn rất minh mẫn, nhớ rõ từng mốc thời gian phát triển của tiệm vàng và những kỷ niệm về ngày Tết xưa cùng những món ăn “đắt đỏ” chỉ những nhà có điều kiện mới dám mua về dùng. Mâm cơm tất niên với nhiều “sơn hào hải vị” Năm 1936, từ 2 lạng vàng đi vay, bố mẹ ông Giao đã gây dựng nên 1 tiệm vàng nổi tiếng khắp miền Bắc. Thuở ấy, miền Nam nổi tiếng với tiệm vàng Kim Thành, thì miền Bắc được mọi người biết đến tiệm vàng Sư Tử trên phố hàng Bạc. Sau 3 năm gây dựng, với tôn chỉ “lấy công làm lãi”, tiệm 42

Ông Phạm Ngọc Giao đang thắp hương bàn thờ tổ tiên vàng của gia đình ông Giao ngày một thịnh vượng. Nói đến vàng Sư Tử họ nể nhất là vàng chuẩn. “Trong nhà tôi hồi đó có không biết bao nhiêu vàng, cậu mợ (bố, mẹ) tôi mua liên tiếp 3 căn nhà trong 3 năm. Lần lượt là nhà 22 Hàng Vôi, 45 Hàng Bè và nhà 96 Cầu Gỗ”, ông Giao nhớ lại thời kỳ huy hoàng của tiệm vàng. Đến năm 1945, gia đình ông Giao bán cả 3 căn nhà trên để mua căn biệt thự rộng gần 700m2, được xây theo lối kiến trúc cổ, một mặt thông ra số 6 Đinh Liệt, mặt còn lại thông ra

số 115 Hàng Bạc. Ông Giao tiết lộ, năm 1945, căn nhà này được mua với giá hơn 1000 cây vàng. Gia đình ông Giao với hơn 30 nhân khẩu của 4 thế hệ hiện đang sinh sống trong căn biệt thự này. Đây cũng là ngôi nhà có diện tích rộng nhất con phố sầm uất quanh năm giao thương buôn bán tấp nập ở Hà Nội. Trong buổi chiều cuối năm hối hả, mọi người trong gia đình ông Giao cũng tất bật với công tác chuẩn bị Tết. Năm nào cũng vậy, sau Tết ông Công ông Táo, dù bận rộn với công việc buôn bán vàng

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 bạc nhưng cụ Phạm Thị Tề luôn tự tay gói bánh chưng, chuẩn bị một cái Tết tươm tất cho gia đình. Đến năm 90 tuổi, cụ Tề vẫn minh mẫn, gói cả trăm cái bánh chưng cho người nước ngoài xem vào những ngày cận Tết. Theo ông Giao, ngày xưa người dân Hà Nội gọi là ăn Tết chứ không phải chơi Tết. Trong đó, quan trọng nhất là bữa ăn tất niên, tập hợp tất cả mọi người của cả gia tộc. Bữa ăn này thường tổ chức vào chiều 30 Tết, trước thời khắc giao thừa. Trong ký ức của một công tử nhà giàu Hà Nội thời xưa, điều đọng lại sâu nhất trong ông Giao là sự cầu kỳ của mâm cơm ngày Tết, với những món ăn ít xuất hiện trong những ngày thường. Vì vậy, ai ai cũng háo hức mong Tết đến. “Mỗi dịp Tết đến, tôi nhớ nhất món canh bóng tôm bao của mợ (mẹ). Mợ chọn loại tôm nõn, sau đó giã tay, trộn với bột nếp, đúc vào khuôn để tạo thành các hình thù khác nhau rồi cho vào nấm, nước luộc gà nấu lên”, ông Giao bồi hồi nhớ lại. Canh bóng trong các gia đình khác thường sử dụng bì lợn nhưng nhà ông Giao có điều kiện hơn nên sử dụng tôm nõn cùng nhiều nguyên liệu khác, làm nên bát canh bóng đặc biệt, in mãi trong trí nhớ của ông. Là một trong những “đại gia” Hà Nội thời đó nên mỗi khi Tết đến, trong mâm cơm nhà ông Giao còn có món măng tây được nhập khẩu từ Pháp, thường được bán ở phố Hàng Buồm. Những cây măng đựng trong chiếc hộp vuông và

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Tết năm 1956 của đại gia đình ông Giao

nấu với cua bể, xào với thịt bò ăn 1 lần là nhớ mãi. Món ăn “đặc biệt” nữa khiến nhiều người trong gia đình ông thích thú vào mỗi dịp năm mới là bún thang. Bún thang nhà ông Giao còn được ăn cùng với cà cuống, bọng tinh dầu cà cuống rất thơm, làm món bún dậy mùi, hấp dẫn. Về quê ăn Tết bằng xe ngựa Thời tiệm vàng Sư Tử “ăn nên làm ra”, trong nhà ông Giao lúc nào cũng có 10 gia nhân (giúp việc) làm các công việc bếp núc, chăm sóc trẻ con, phụ giúp công việc buôn bán của cửa tiệm. Mỗi dịp Tết đến, nhà cửa được sửa sang, trang trí lại bàn thờ, mua sắm quần áo mới cho trẻ con, gia nhân. Ông giao cho biết, năm nào mợ ông cũng sắm cho mỗi gia nhân 1 bộ quần áo mới vì họ ở lại ăn tết cùng gia đình. “Tết đến, bọn trẻ chúng tôi được mặc áo lương ta, đi giày da, đeo khánh bạc. Chị em tôi

có khánh bạc đeo là hãnh diện lắm, vì không phải nhà nào cũng có điều kiện sắm cho con cái để đeo đi chơi Tết”, ông Giao nhớ lại. Năm nào, cả đại gia đình cùng gia nhân cũng đi chùa cầu may, du xuân và chụp ảnh kỷ niệm. Sau đó, vào khoảng mùng 3 Tết, cả gia đình sẽ đi xe ngựa về quê (xã Thúc Kháng, huyện Bình Giang, Hải Dương) để ăn Tết. Quãng đường về quê chỉ 50km nhưng đi bằng ngựa nên phải vừa đi vừa nghỉ, mất nửa ngày mới về đến nơi. Tất cả gia nhân đều về quê ăn Tết cùng gia đình. Cậu mợ ông luôn coi gia nhân như người nhà, thậm chí còn đứng ra tổ chức tiệc cưới cho 1 trong những người đó. Theo ông Giao, Tết xưa của người Hà Nội lấy đoàn tụ là chính, xa đến đâu cũng phải về đoàn tụ chiều 30 Tết với ý nghĩa rũ bỏ đi tất cả những gì còn đọng lại, vướng víu trong năm cũ. 43

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

NHỮNG CHUYẾN XE YÊU THƯƠNG HỐI HẢ DỊP CẬN TẾT Minh Đức - Báo in K38 Thành lập từ năm 2020, đến nay, nhóm “những chuyến xe yêu thương” được sáng lập bởi anh Nguyễn Bình Minh (Hà Nội) đã cứu giúp được hàng ngàn bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn có nguyện vọng trở về quê hương. Trong thời điểm giãn cách xã hộ vì dịch Covid-19, những chuyến xe vẫn không ngừng lăn bánh, lan tỏa hạnh phúc đến cho muôn vàn cảnh đời khó nhọc. Tình yêu xuất phát từ trong tim Tình cờ trong một lần đi làm, anh Nguyễn Bình Minh (người sáng lập nhóm “Những chuyến xe yêu thương” bắt gặp một đứa trẻ chừng 5-6 tuổi, đầu trọc lốc. Đi bên cạnh cháu nhỏ là một người mẹ, trên vai đeo hết túi to túi nhỏ, sau lưng còn mang chiếc ba lô nặng trịch. Hai mẹ con cứ vậy lững thững ra ngoài cổng viện ngó nghiêng tìm xe ôm. Người mẹ chốc chốc lại dùng một tay kéo cậu bé vào để lấy thân mình che nắng. Trong thấy vậy, anh Minh bèn chạy đến hỏi thăm: - Chào chị, chị với cháu định đi về đâu thế ạ? - Dạ, tôi với cháu đang tìm xe ôm để đi ra bến xe Mỹ Đình, về Nghệ An chú ạ! - Bà mẹ hơi cúi mặt xuống đáp lại. - Thế hai mẹ con chị chưa tìm được thì lên xe tôi chở đi luôn - Dạ thôi ạ, vậy phiền chú quá! Sau một hồi nài nỉ, hai mẹ con quyết định lên xe anh Minh để ra bến. Đó cũng là chuyến đi thiện nguyện đầu tiên của nhóm “Những chuyến xe yêu thương”. Anh Minh vốn là một người nhạy cảm, thường động lòng trước những mảnh đời nhỏ bé, nhà anh gần Viện Nhi TW nên thường phải nhìn thấy những cảnh tượng 44

Những hành khách cùng một tuyến đường sẽ được hỗ trợ đi chung 1 xe

khó khăn như trên. Một hôm, anh Minh bàn với vợ về việc thành lập một nhóm xe từ thiện chuyên chở các bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn trở về quê. Họ sẽ thông qua phòng công tác xã hội của các bệnh viện để xét duyệt, kết nối với các bệnh nhân. Ban đầu, nhóm chỉ có 4 người chạy chính, chị Linh sẽ là người tiếp nhận thông tin và điều phối xe. Mỗi tuần cũng chỉ có 1-2 chuyến, nhóm không có quỹ hoạt động, thành viên nào nhận chuyến tự chi trả tiền xăng xe cầu đường và ăn uống. Sau này khi nhóm được biết đến nhiều hơn, thành viên chạy chính đã lên đến gần 20 người, bên cạnh đó là cộng tác viên khắp các tỉnh miền Bắc.

Chuyện kể bên lề Tham gia “Những chuyến xe yêu thương” từ giữa năm 2020, anh Vũ Quang Khải đã lắng nghe không biết bao nhiêu nỗi niềm khó nhọc, chứng khiến hàng trăm sự bế tắc của người bệnh nhân. Đó làm một ngày tháng 3 nắng dịu trong tiết thanh minh, anh Khải vội vàng chuẩn bị xe và tiền để chở một ca bệnh đặc biệt khó khăn. Vừa đi về nhà, anh vừa hỏi chuyện với hành khách. Phía sau xe anh, cháu bé vẫn cười chơi vui vẻ, lém lỉnh với ánh mắt ngây thơ của một đưa trẻ 17 tháng tuổi. Nhưng khi nghe mẹ cháu nói, bác sĩ bảo với chị là lần này về thì thôi không phải ra nữa,thương con thương vậy đủ rồi, cũng 17

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 tháng rồi, đi lại không biết bao nhiêu lần rồi, còn để dành sức khỏe và tiền bạc mà chăm mấy đứa nhỏ ở nhà,giờ nhà xa thôi lần sau không phải cho cháu ra nữa, nhỡ may đi giữa đường lại xảy ra việc thì lại khổ. Nói đến đây thì chị khóc......! - Chị lại lau nước mắt nói tiếp. Biết là vậy chú à, bác sĩ nói vậy chứ nhìn thấy nó sốt hay yếu ai mà để nó ở nhà đc, như nào thì như phải chạy chữa đến hơi thở cuối cùng chú à,sao mà ngồi nhìn nó quằn quại nằm đó mà bỏ được chú.....! Nhìn qua gương chiếu hậu tôi biết chị đang khóc với những giọt nước mắt cuối cùng, có lẽ gần 2 năm qua nó đã gần cạn mất rồi....! Không hiểu sao từ lúc đó anh Khải không dám quay lại nhìn bé 1 lần nào nữa, anh sợ rằng mắt của bé, sợ gặp nụ cười của bé, sợ đối diện với bé, rất sợ cảm giác đó, cái cảm giác khi nhìn thấy bé cười vui với anh mắt hồn nhiên ngây thơ ấy rồi trong lòng lại đau nhói với nỗi buồn không thể nào vơi. Ước nguyện ngày Tết Đối với các gia đình tại bệnh viện Nhi TW, việc được trở về nhà ăn Tết cùng với gia đình là một mơ ước lớn lao. Phần vì kinh phí không đủ, phần vì con cái đang chạy chữa nên nhiều người không thể về quê. Thế nhưng, anh Minh đã quyết định huy động những chuyến xe yêu thương để có thể đưa bệnh nhân về quê ăn Tết nhiều hết sức có thể, hoàn thành ước nguyện của họ trong những ngày đào bung nở. Chị Nguyễn Thị Hải (Yên Bái) nhận được cuộc điện thoại của bố lúc 9h tối, vừa nghẹn ngào,

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Các thành viên thăm nhà bệnh nhân tại Yên Bái

chị vừa nói: “Con đang phải ở lại với bé Đức, chúng con có lẽ không về kịp Tết này rồi bố ạ. Nếu tình hình tiến triển tốt hơn con sẽ đưa cháu về vào đầu tháng 3”. Dù nói vậy nhưng trong lòng chị Hải biết rằng, số tiền trong túi mình còn chẳng đủ để ở lại viện thêm một tuần nữa chứ chưa tính đến tiền xe về quê ăn Tết.

Các thành viên trên chuyến xe khi chở bệnh nhân về xong xuôi sẽ báo cáo lại với người phụ trách liên lạc

Cúp máy xong, chị có nói chuyện với một số bố mẹ cũng từ dưới quê lên chăm con đang ở cùng phòng. Biết chuyện họ mới ý kiến giúp chị lên phòng công tác xã hội của Viện Nhi TW. Chị Hải may mắn được trở về quê vào ngày 26 âm lịch,

trước khi kỳ nghỉ Tết Nguyên Đán 2022 bắt đầu. Đồng cảnh ngộ với chị Hải là gia đình chị Thái Thị Thuận (Nghệ An). “Giây phút này, tôi không biết nói lời gì hơn ngoài cảm ơn các anh, cảm ơn Những chuyến xe yêu thương đã giúp tôi và cháu trở về được với gia đình. Đã có những khoảnh khắc tôi cảm thấy bất lực, nhưng khi nhận được sự giúp đỡ của mọi người, thấy những sự chân thành của mọi người dành tặng cho gia đình chúng tôi, tôi cảm thấy hạnh phúc hơn bao giờ hết”, chị Thuận tâm sự. Sau mỗi chuyến đi, những món quà các tài xế nhận lại được có thể là một chai mật ong, một lạng chè, hay chỉ đơn giản là một chục trứng,… Dù những món quà không có giá trị vật chất cao nhưng đối với họ đó là nghĩa tình của những người trong hoàn cảnh khó khăn. Thành quả của mỗi chuyến đi là nhân rộng thêm tình yêu thương trong xã hội, đem hạnh phúc gửi đi muôn nẻo đường đời còn lắm khó khăn.

45

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Nữ “trùm” hát Xoan cổ nơi nơiđất đấtTổ tổ

Tuệ Minh - Báo in K38

Một đời tâm huyết với hát Xoan, bà đã góp phần làm sống lại làn điệu dân ca vốn là đặc sản của vùng đất Tổ. Từ chỗ nguy cơ mai một chỉ với 7-8 nghệ nhân có kỹ năng trình diễn và thực hành, nay con số đó đã nâng lên 68 cùng 34 câu lạc bộ với khoảng 1.500 thành viên yêu thích và trình diễn được Hát Xoan. Một cuộc đời nặng nghĩa tình với câu ca Trên con đường quanh co về thành phố Việt Trì “đi tìm nhà bà Lịch”, chúng tôi chỉ cần nhắc tên bà trùm hát Xoan thì hầu như ai cũng biết. Bà Lịch trưởng thành trong một gia đình có năm đời hát Xoan, ông nội, cha, các cô chú đều là những nghệ nhân có tiếng của phường Xoan xóm Chùa, làng An Thái thời kỳ trước cách mạng tháng Tám. Năm 13 tuổi, bà đã trở thành đào nương trẻ tuổi của làng. 14 điệu hát

46

xoan bà đều thuộc nằm lòng. Trải qua những năm tháng gian khổ của chiến tranh, của nạn đói, cái nôi của hát xoan, làng An Thái dần dần vắng bóng những điệu hát. Nhiều gánh hát phải giải thể, phiêu bạt khắp nơi, phường Xoan không còn. Thế nhưng tình yêu và niềm đam mê dành cho hát xoan của bà đã luôn là nguồn động lực lớn để bà bảo tồn di sản hát Xoan đến tận ngày hôm nay. Chúng tôi thắc mắc tại sao một người đã đến tuổi này rồi và trông vẫn còn trẻ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

PHÓNG SỰ

BÁO CHÍ TRẺ

và nhiều năng lượng như thế, bà Lịch bật cười: “Hình như ai làm nghệ thuật cũng thế đấy, cái mà mình theo đuổi suốt đời cũng là cái tiếp sức mạnh để mình cống hiến. Tôi đam mê và hát từ bé, có lẽ vì vậy mà mỗi khi hát tôi như được trẻ ra.”

được cộng đồng và chính quyền địa phương thông qua. Bà Lịch được giao giữ chức Trùm phường Xoan An Thái, 1 trong 4 phường Xoan gốc của Phú Thọ. Hát Xoan cũng trở thành hiện tượng “chưa có tiền lệ” trên nghị trường quốc tế vào cuối năm 2017: UNESCO đã ghi danh hát Xoan vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, thì tại quê nhà, bà Lịch cũng là 1 hiện tượng chưa có tiền lệ của vùng đất Tổ. Nhiều người dân Phú Thọ tin rằng, bà đã được các “bề trên” chọn để làm trùm phường. “Các Vua Hùng đã giao sứ mệnh này cho bà”- cụ Vũ Hà Hùng, 1 cụ cao niên trong phường Xoan An Thái quả quyết.

Khi nghe chúng tôi hỏi về nghệ thuật hát Xoan, nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch không giấu nổi niềm vui trong ánh mắt lấp lánh. Bà kể rành rọt về nguồn gốc dân gian của điệu hát Xoan quê mình: Vợ Vua Hùng mang thai, tới ngày sinh nở, đau bụng mãi mà không sinh được. Một hầu gái tâu rằng: Nên đón nàng Quế Hoa xinh đẹp, múa giỏi, hát hay, về múa hát sẽ đỡ đau và sinh nở được. Hoàng hậu nghe lời, cho mời Quế Hoa đến. Giọng hát của nàng trong veo như chim hót, suối ngân, tay múa chân đi dẻo như tơ, khiến cho Hoàng hậu quên cả đau và sinh con dễ dàng. Vua Hùng mừng rỡ, hết lời khen ngợi Quế Hoa và truyền cho các công chúa học lấy điệu múa và lời hát này.

“Rồi ai mà chẳng tìm cách sống chung với dịch” Như nhiều nghệ nhân khác, cách truyền dạy hát Xoan của nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch cũng theo lối truyền khẩu. Nghĩa là, nghệ nhân sẽ hát, múa từng nhịp Xoan làm mẫu trước, học trò xem và tập theo. Chưa từng thống kê, bà Lịch chỉ biết rằng, hiện học trò của mình có mặt ở khắp các địa phương trong tỉnh Phú Thọ, một số khác thì ở Tỉnh Vĩnh Phúc và tỉnh Yên Bái... Còn số lớp học mà bà đã truyền dạy trong từng ấy năm, “phải đến hàng trăm lớp, tôi cũng không đếm xuể, mà đếm cũng không để làm gì”, bà Lịch chia sẻ. Sự tâm huyết của bà Lịch đối với việc truyền dạy hát Xoan cũng được một nghệ nhân ưu tú – bà Bùi Thị Hà - kể lại trong lúc bà Lịch tranh thủ đi cắm nồi cơm: “Nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch dìu dắt từ những ngày đầu tới ngày nay. Giờ tôi đã được Nghệ nhân Ưu tú rồi nhưng có những gì làm sai vẫn bị mắng như mới vào nghề.” Nghệ nhân Hà còn nói vui: “Bà ấy còn cầm cả dép lên doạ đấy! Nhưng cũng vì thế mới biết bà Lịch quan tâm như thế nào, có thế mình mới nên người được.”

Lệ làng, ý vua Với Trùm phường Nguyễn Thị Lịch, có những sự trùng hợp rất lạ lùng. Hồ sơ của bà Lịch cũng đã làm “đau đầu” các vị cao niên của phường Xoan và cả hệ thống chính quyền địa phương. Theo quy chế đã tồn tại lâu đời của phường Xoan, chỉ người đàn ông mới được kế thừa chức trùm phường. Và việc xem xét 1 người phụ nữ cho vị trí kế thừa đầy cao quý và tôn kính này, chưa hề có tiền lệ. Thế nhưng cuối cùng, hồ sơ của bà Lịch cũng đã

47

TRUYỀNTHÔNG THÔNGHÌNH HÌNHẢNH ẢNH TRUYỀN

BÁOCHÍ CHÍTRẺ TRẺ BÁO

Số41+42 41+42--tháng tháng1+2/2022 1+2/2022 Số

Một chiếc Mercedes-Benz S400 được nâng cấp ngoại thất thành phiên bản siêu sang Maybach S600.

Độ Mercedes-Benz thành Maybach chơi Tết Nhật Sinh - Báo Ảnh K39 Một chủ xe giấu tên mang chiếc Mercedes-Benz S400 đến xưởng độ thành Maybach S600. Không khí tân trang xe ở các gara tại Hà Nội nhộn nhịp những ngày cận Tết.

Cũng như nhiều dịch vụ kinh doanh khác, cận Tết là khoảng thời gian cao điểm của các cửa hàng độ xe. Những ngày cận kề Tết Nhâm Dần, hầu hết cửa hàng tân trang, độ ôtô tại Hà Nội đều tất bật phục vụ khách hàng. 48

Số41+42 41+42--tháng tháng1+2/2022 1+2/2022 Số

TRUYỀNTHÔNG THÔNGHÌNH HÌNHẢNH ẢNH TRUYỀN

Xuất hiện ở Hà Nội chỉ vài năm trở lại đây, nhưng dịch vụ độ ôtô đặc biệt thu hút khách. Thị trường đồ tân trang vì thế cũng trở nên “sốt”, nhiều khách hàng chịu chơi, rút ví chục triệu đến hàng trăm triệu đồng để độ ngoại thất và nội thất xe hơi.

BÁOCHÍ CHÍTRẺ TRẺ BÁO

Những bộ phận được độ bao gồm mặt ca-lăng, mạ crôm ở viền cửa, thay đổi logo... với tổng chi phí là 45 triệu đồng.

Tổng thể chiếc xe sau khi hoàn thiện với lưới tản nhiệt dạng nan thẳng, cản trước, cản sau và một số thanh crôm làm tăng vẻ sang trọng. Ngoài ra, xe còn được gắn logo Maybach trên nắp capo, cột C và phía sau. Gắn bó được 2 năm, người chủ chiếc Mitsubishi Xpander này quyết định “thay áo mới” cho xế cưng của mình. Bề ngoài chiếc xe được dán decan màu vàng chanh với giá 16 triệu đồng. Chủ xe cho biết, anh lựa chọn màu này vì hợp phong thủy.

49

BÁO CHÍ CHÍ TRẺ TRẺ BÁO

TRUYỀN THÔNG THÔNG HÌNH HÌNH ẢNH ẢNH TRUYỀN

Số 41+42 41+42 -- tháng tháng 1+2/2022 1+2/2022 Số

Đa dạng mặt hàng quà tặng Valentine Nhật Sinh - Báo ảnh K39 Các sản phẩm chocolate, hoa sáp, hoa giấy và các hộp quà mix đã đóng gói trang trí đẹp giá từ 150.000 đến 200.000 đồng ở Hà Nội, dù sát ngày Valentine vẫn khó tìm được khách. Những bó hoa nằm dài dọc vỉa hè, gần Đại học Thủy Lợi (Hà Nội) chờ đợi chủ nhân dịp Valentine nhưng khách mua thì vắng bóng. Đây là một trong những tình cảnh chung ở nhiều con phố Thủ đô dịp lễ Valentine.

Do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, thị trường quà tặng dịp Valentine tại các khu vực chuyên doanh như Chùa Láng, Tôn Thất Tùng, Nguyễn Chí Thanh (Hà Nội) trầm lắng chiều 13/2. Các mặt hàng như hoa, chocolate, quà lưu niệm khá ế ẩm, không còn cảnh nhộn nhịp khách ra vào như các năm trước.

50

Số 41+42 41+42 -- tháng tháng 1+2/2022 1+2/2022 Số

TRUYỀN THÔNG THÔNG HÌNH HÌNH ẢNH ẢNH TRUYỀN

BÁO CHÍ CHÍ TRẺ TRẺ BÁO

Theo đánh giá của một chủ cửa hàng mặc dù lượng khách có tăng hơn so với năm ngoái, nhìn chung vẫn chưa thực sự sôi động trở lại do ảnh hưởng của dịch Covid-19. Những cửa hàng tại ngõ 1A Tôn Thất Tùng chủ yếu bán đồ trang trí, chỉ đến dịp lễ mới có những sản phẩm đặc trưng bày bán. Chị Ngọc Ánh, quản lý một cửa hàng cho biết, nơi đây cung cấp thêm các sản phẩm như chocolate, hoa sáp, hoa giấy và các hộp quà mix hoa được đóng sẵn, giá từ 150.000 đến 200.000 đồng. Năm nay theo xu hướng mới, cửa hàng cũng nhận những đơn hàng qua hình thức online. Doanh thu từ việc bán qua mạng ổn định hơn, chị Ánh phải điều động hơn 4 nhân viên đóng gói mới kịp đáp ứng.

Nhật Minh (22 tuổi) loay hoay hơn 10 phút mới có thể chọn được sản phẩm ưng ý để tặng bạn gái. Sau khi cân nhắc, thanh niên này mua một chai tinh dầu thơm và chocolate hết 300.000 đồng. Đối với một số cửa hàng nếu giá trị mặt hàng trên 250.000 sẽ được miễn phí gói quà. Vì không muốn phải mất thêm công gói quà nên Minh đã lựa chọn mặt hàng giá vừa phải nhất.

51

BÁO CHÍ TRẺ

TRUYỀN THÔNG HÌNH ẢNH

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Chợ hoa Tết Hàng Lược vắng lặng những ngày cận Tết Thảo My, Nguyễn Long - Báo Ảnh K40. Báo In K39 Năm nay do ảnh hưởng của dịch Covid-19 nên dù đang là những ngày cận Tết Nguyên đán Nhâm Dần nhưng lượng người bán, khách đến mua tại chợ hoa Tết Hàng Lược sụt giảm mạnh so với năm ngoái. Chợ hoa Hàng Lược là một hội hoa xuân thường niên của quận Hoàn Kiếm, được tổ chức tại các phố Hàng Lược, Hàng Mã, Hàng Khoai, Hàng Rươi, và phố Bích họa Phùng Hưng thuộc phường Hàng Mã. Hàng năm, đây là địa điểm thu hút rất nhiều khách du lịch và người dân đến mua hoa, ngắm cảnh.

Thế nhưng năm nay, không khí mua bán tại chợ hoa Hàng Lược không rộn ràng như các năm trước. Dù đã mở cửa từ sáng sớm, nhưng đến buổi trưa, lượng khách ra vào chỉ khoảng vài chục người khiến các tiểu thương ngán ngẩm.

52

Số 41+42 41+42 -- tháng tháng 1+2/2022 1+2/2022 Số

TRUYỀN THÔNG HÌNH ẢNH

BÁO CHÍ TRẺ

Giá nguyên liệu đầu vào cao, hoa ra đúng vụ nhưng thương lái chỉ thu mua cầm chừng bằng 1/3 so với cùng kỳ năm ngoái. Cũng chính vì thế, giá đào thấp hơn so với năm ngoái. Trung bình, cành đào dao động từ 300.000 đến 500.000 đồng tuỳ loại. Những cành lớn hơn có giá từ 2 triệu đồng trở lên.

Ông Trương Công Dũng (Tứ Liên, Tây Hồ), một tiểu thương đã hơn 10 năm buôn bán ở chợ hoa Hàng Lược chia sẻ: “Tầm này năm ngoái, trung bình một ngày tôi cũng bán cũng được hơn chục cành. Người ta sắm Tết sớm để về quê sớm. Năm nay do tình hình dịch bệnh, hầu hết khách chỉ hỏi giá chứ không mua. Từ hôm qua đến giờ, tôi bán cũng chưa bằng nửa ngày của năm ngoái”.

Trước không khí vắng vẻ của chợ hoa, chị Lê Thị Hoa (Trâu Quỳ, Hà Nội) không khỏi bất ngờ: “Mọi năm không có dịch thì chợ đông lắm, còn phải chen nhau để hỏi giá. Có khi họp chợ từ 8 giờ sáng đến tận chiều tối vẫn không ngớt người. Nhưng năm nay thì vắng lắm, không khí cũng ảm đạm hơn hẳn. Người mua ít, người bán ít nên các chủng loại hoa không đa dạng bằng năm ngoái. Chắc phải chờ thêm mấy hôm nữa, may ra chợ mới đông hơn’’. 53

BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Bộ sưu tập 2.022 tác phẩm hổ độc bản chào xuân Nhâm Dần ở Hà Nội Giang Nguyễn - Báo ảnh K37 2022 tác phẩm trong bộ sưu tập hổ độc bản điêu khắc từ gỗ mít kết hợp vưới nghệ thuật sơn mài được nghệ nhân Nguyễn Tấn Phát thực hiện để chào đón năm Nhâm Dần 2022.

T

iếp nối thành công của bộ sưu tập 1010 tượng trâu sơn màu, năm nay họa sĩ, nghệ nhân Nguyễn Tấn Phát tiếp tục thực hiện bộ sưu tập 2022 hổ độc bản chào đón xuân Nhâm Dần. Đây là dự án được anh Phát ấp ủ và lên ý tưởng từ hai năm trước, hiện nay anh đã hoàn thành được hơn 800 tác phẩm, dự kiến hoàn thiện bộ sưu tập vào 30/4/2022. Họa sĩ Nguyễn Tấn Phát chia sẻ: “Hàng ngàn các tác phẩm độc bản do tôi chế tác sẽ mang lại cho người xem những góc thưởng lãm thú vị, không bị nhàm chán. Bản thân tôi là một người nghệ sĩ, tôi muốn tôn vinh sự sáng tạo của người Việt, tôn vinh giá trị cốt lõi, tránh sự nhàm chán rập khuôn.” Theo anh Phát, lâu nay, hình tượng hổ phổ biến nhiều trong mỹ thuật dân gian. So với nhiều con giáp khác, hổ ít được khai thác trong tác phẩm mỹ thuật đương đại. Gần đây, hổ được quan tâm sản xuất với chức năng trang trí, quà lưu niệm, nhưng thường là sản xuất hàng loạt. Tuy nhiên, hổ trong bộ sưu tập này không sản xuất kiểu công nghiệp mà đều là độc bản và không giống nhau, hướng tới giá trị nghệ thuật truyền thống. Để tạo nên tính độc bản, mỗi bức tượng đều được anh Phát 54

Nghệ nhân Nguyễn Tấn Phát và các tác phẩm hổ độc bản làm hoàn toàn thủ công, tỉ mỉ trong từng chi tiết, vì vậy, tùy vào kích thước mỗi tác phẩm có thể mất từ vài ngày đến cả tháng để hoàn thành. Các bức tượng, phù điêu hình tượng hổ được làm từ gỗ mít, đá ong phủ sơn mài. Với các chất liệu mộc mạc này, anh Phát đã lột tả được tinh thần của tác phẩm. Đây là những vật liệu rất dễ tìm kiếm. Ngoài ra, anh còn sử dụng thêm vỏ trai, vỏ trứng để tạo nên hình tượng hổ hùng dũng mà vẫn thân thiện gần gũi, hài hòa khi phối hợp với nội thất trong căn nhà người Việt. “Mãnh hổ thường xuất hiện với hình ảnh dữ tợn, nhe nanh giơ vuốt, nên rất nhiều người

e dè trưng tượng hổ trong nhà. Để tác phẩm trở nên gần gũi, tôi tạo những dáng quen thuộc, đáng yêu, cách điệu và gắn lên trên mỗi tác phẩm một câu truyện tích cực về loài hổ. Tuy nhiên, việc tạo hình hổ là một thử thách khó với tôi, bởi nếu làm không khéo thì rất dễ bị nhầm sang con vật khác”, anh Phát cho biết. Qua bộ sưu tập này, họa sĩ Nguyễn Tấn Phát mong muốn, mọi người thay đổi góc nhìn về hổ là một loài vật hung dữ, đón nhận hình tượng hổ thân thiện hơn. Đồng thời, tôn vinh sức sáng tạo, sức lao động nghề thủ công truyền thống điêu khắc và sơn mài.

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Muôn màu phim tết Giang Nguyễn - Báo ảnh K37 Cuộc đua phim chiếu rạp tết 2022 trở nên nóng hơn bao giờ hết với nhiều bộ phim mang nhiều màu sắc khác nhau.

“Trạng Tí” Nếu yêu thích thể loại phim giả tưởng có yếu tố cổ tích Việt Nam thì Trạng Tí chính là bộ phim chiếu rạp mà bạn không thể bỏ lỡ trong dịp tết này. Bộ phim được xây dựng dựa trên cốt truyện trong bộ truyện tranh Thần Đồng Đất Việt. Trước đó, do ra mắt đúng dịp 30/4 nên phim chỉ công chiếu được ba ngày rồi ngưng phát hành vì dịch COVID-19 và không được phát hành trên nền tảng online. Trạng Tí dự kiến khởi chiếu vào 01/02/2022. “1990” Phim xoay quanh câu chuyện 3 cô gái tuổi 30 đứng giữa những lựa chọn về sự nghiệp, gia đình và tình yêu. Để phim đạt hiệu quả cao nhất, đạo diễn Nhất Trung đã kỳ công mời được 3 “ngọc nữ” của điện ảnh Việt là: Diễm My 9x, Nhã Phương và Ninh Dương Lan Ngọc. Điều đặc biệt của bộ phim là 3 nữ diễn viên đều sinh năm 1990, mỗi vai diễn ít nhiều đều có sự tương đồng với cuộc sống thực. 1990 dự kiến khởi chiếu vào 01/02/2022. “Chìa khóa trăm tỷ” Bộ phim kể về cuộc gặp gỡ định mệnh của bộ ba Mai, Dũng`1 AZ và Thành. Tai nạn bất ngờ xảy ra tại nhà tắm công cộng đã khiến cuộc sống của cả hai hoàn toàn đảo ngược. Kể từ đó, Phan Thạch

Poster các bộ phim hay sẽ ra rạp dịp Tết 2022 trở thành một kẻ mất trí nhớ và nhận được sự giúp đỡ của Mai Mai (Thu Trang thủ vai). Chí Dũng lại có cơ hội trải nghiệm cuộc sống của người giàu có và tiếp cận cô hàng xóm xinh đẹp Hồ Phương (Jun Vũ thủ vai). Bắt đầu từ đây, hàng chuỗi sự kiện dở khóc dở cười diễn ra. Là bộ phim hài duy nhất trong Tết năm nay, với sự góp mặt của Kiều Minh Tuấn, Thu Trang, Anh Tú… bộ phim hứa hẹn sẽ mang đến nhiều tiếng cười cho khan giả. Chìa khóa trăm tỷ dự kiến khởi chiếu vào 01/02/2022. “Encanto” (Vùng đất thần kỳ) Vùng đất thần kỳ là tác phẩm của hang Pixar, lấy cảm hứng từ nền văn hóa Colombia. Bộ phim kể về kể về cô gái Mirabel Madrigal ở vùng đất huyền bí Encanto. Gia đình cô sở hữu các loại ma thuật, còn Mirabel chỉ là người bình thường, không có tài năng đặc biệt. Việc Mirabel không có phép thuật đã làm cho bà Abue-

la cảm thấy thất vọng, và trong một gia đình hoàn hảo, không ngừng bị ràng buộc chặt chẽ với truyền thống phép thuật thì việc không sở hữu bất cứ phép thuật nào thực sự là một nỗi thất vọng lớn. Nó thậm chí có thể là một mối đe dọa cho tương lai của tất cả người dân sau này. Tuy nhiên, cô vẫn tự tin và luôn tự hào về bản thân. Encanto (Vùng đất thần kỳ) dự kiến sẽ được khởi chiếu 04/02/2022. “PAW Patrol: The Movie” Vào dịp Tết năm nay, các chú chó sẽ cùng tái ngộ trong cuộc hành trình ngăn chặn âm mưu nham hiểm của thị trưởng mới Humdinger, một người rất căm ghét loài chó. Với sự giúp đỡ của đặc vụ Liberty một cô chó thuộc giống Savvy Dachshund, đội PAW Patrol được cấp một văn phòng tiện nghi với hàng loạt thiết bị, vũ khí tối tân. PAW Patrol: The Movie dự kiến khởi chiếu 04/02/2022. 55

BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Người trẻ “chóng mặt” với lịch chạy sô liên hoan tất niên Phương Thảo, Nguyễn Giang Cứ mỗi dịp cuối năm, người người, nhà nhà lại chìm đắm trong những cuộc liên hoan, họp mặt triền miên. “Chạy sô” liên hoan Không chỉ người đi làm, sinh viên cũng có rất nhiều buổi tiệc liên hoan cuối năm; nào là hội bạn cùng lớp, hội bạn học cũ, nào là chỗ làm thêm, câu lạc bộ, nhóm tình nguyện… Với Tiến Anh (sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền), những bữa tiệc liên hoan thời sinh viên là những kỉ niệm đáng nhớ. “Mấy hôm nay mình cũng đang sắp xếp để tham gia các buổi liên hoan với bạn bè. Những buổi tụ họp thời sinh viên rất vui, tuy chỉ là những bữa ăn đơn giản nhưng mình cũng rất trân trọng. Đau đầu nhất là khi có 2 bữa tiệc quá sát giờ nhau, không đi cũng không được, mà bỏ cái nào cũng không xong”. Là sinh viên năm cuối, nên đến giữa năm nay, Anh Tuấn (22 tuổi) sẽ tốt nghiệp đại học, tạm biệt quãng đời là sinh viên của mình. “Nhìn lịch trình ăn uống trong những ngày tới mà mình cũng tự thấy choáng váng. Họp lớp cấp 2, cấp 3, đại học, chỗ làm thêm, câu lạc bộ, hội sinh viên đồng hương,... tính sơ sơ cũng đến gần cả chục bữa rồi”, Tuấn cho biết. “Hôm qua, mình cũng vừa tham gia một bữa liên hoan tất niên sớm với hội bạn ở đại học để mọi người về quê đón tết với gia đình. Với mình, những bữa tất niên năm nay đặc biệt 56

Các bạn trẻ tụ tập ăn uống tại các cửa hàng đồ ăn nhanh hơn cả. Năm cuối cùng được đi tất niên với tư cách là một sinh viên nên mình lại càng trân trọng hơn. Tranh thủ lúc chưa tốt nghiệp, còn đông đủ nên chúng mình tụ họp, chứ những năm sau này khi tốt nghiệp rồi, mỗi người một nơi, một công việc thì khó mà đông đủ như thế này được nữa”, Tuấn chia sẻ. Tốn kém vì tiệc tùng, ăn uống liên tục cuối năm Bên cạnh những niềm vui gặp mặt bạn bè, đồng nghiệp, nhiều người trẻ cũng cảm thấy mệt mỏi, lo lắng về chi phí khi liên tục phải ăn tất niên. Nhìn lịch liên hoan tất niên trong những ngày tới, Tường Vân (23 tuổi, quận Thanh Xuân, Hà Nội) có chút ngán

ngẩm. Cô cho biết, sẽ tham gia 2 bữa tiệc cùng công ty, 2 buổi gặp mặt bạn bè trước Tết Nguyên đán. Tuy số buổi ăn uống đã giảm hơn một nửa so với mọi năm do Covid-19, song Vân vẫn không quá hào hứng vì lo lắng cho túi tiền của mình. “Do ảnh hưởng dịch bệnh, lương bị cắt giảm, thưởng tết cũng không có bao nhiêu nên hầu bao của tôi không quá rủng rỉnh như những năm trước. Những buổi tiệc cuối năm thường khiến tôi tiêu tốn vài trăm nghìn mỗi bữa, tính tổng lại cũng không phải con số nhỏ”, Vân nói. Trong khi đó, Khánh Linh (27 tuổi, quận Long Biên, Hà Nội) cho biết, vì tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp nên cô

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 đã từ chối hầu hết lời mời từ bạn bè. Tuy có chút tiếc nuối bởi là người thích vui chơi, song, Linh cho biết lại cảm thấy nhẹ nhõm khi không phải dành nhiều chi phí cho việc ăn uống, tiệc tùng. “Ban đầu, tôi cũng khá ngại ngùng khi phải từ chối những lời mời từ bạn bè. Nhưng dịch dã phức tạp, tôi muốn bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình hơn. Tôi đã cáo lỗi và hẹn bạn bè khi dịch đỡ hơn sẽ cùng tụ tập và sẽ có buổi liên hoan bù sau”, Khánh Linh chia sẻ. “Không đi không được” Dù đã hạn chế tối đa các cuộc vui chơi, ăn uống vì dịch Covid-19, song Mạnh Tuấn (26 tuổi, quận Hà Đông, Hà Nội) cho hay, vẫn phải tham gia kha khá bữa tiệc cuối năm. Tuấn cho biết: “Do tính chất công việc nên có những buổi tiệc mình không thể từ chối được, không đi không được. Để đảm bảo an toàn phòng chống dịch, công ty mình đã lên kế hoạch thuê hẳn một không gian riêng để tổ chức buổi tiệc Thanks party cuối năm. Ngoài ra, với những bữa tiệc bạn bè khác, mình cũng ưu

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Một số bạn trẻ vẫn tụ tập ăn uống tại hàng quán vỉa hè trong dịp Tết

tiên chọn ăn uống ở những nơi có phòng riêng”. Cũng như Mạnh Tuấn, Hà Linh (Hà Đông, Hà Nội) cho hay, không thể từ chối những lời mời vì toàn là những mối quan hệ thân thiết. Vì dịch bệnh nên các hàng quán đều đóng cửa trước 21 giờ, nên Linh và những nhóm bạn thường chọn tổ chức ăn uống tại nhà. Linh cho biết, những buổi tụ tập giúp cô được gặp lại những người bạn cũ sau một năm dài chỉ liên hệ qua mạng xã hội. Nhất là sau một năm dịch bệnh khó khăn vừa qua, cô rất mong gặp gỡ bạn bè để hỏi thăm sức

Hàng dài người xếp hàng để mua các suất lẩu mang về tại một cửa hàng ở TP.HCM

khỏe, tình hình công việc từng người. “Biết là đi ăn nhiều sẽ tốn kém nhưng cả năm mới có một dịp nên mình cũng không muốn bỏ lỡ. Năm nay, những bữa liên hoan tất niên của chúng mình không tưng bừng như những năm trước. Trong lúc dịch bệnh thế này, cả nhóm cũng bảo nhau ăn sớm rồi về chứ không tụ tập hát hò hay “tăng 2”, “tăng 3” như mọi khi nữa”, Linh cho hay. Trong tình hình dịch còn nhiều diễn biến phức tạp hiện nay, theo khảo sát của PV Báo chí Trẻ, 90% trong số gần 300 người từ khoảng 18 - 22 tuổi được hỏi đều trả lời rằng không muốn tham gia quá nhiều bữa tất niên. Thêm vào đó, 75% đồng ý với nhận định “tháng Giêng không còn là tháng ăn chơi” như quan niệm xa xưa trước đó. Sự thay đổi này là phù hợp đối với tình hình thực tế phòng tránh dịch bệnh lây lan. Một số gia đình khác cũng lựa chọn việc không đi chúc Tết để đảm bảo hạn chế tiếp xúc nhất có thể. 57

BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

2021 trong mắt người trẻ: Năm nay xé nháp, năm sau làm lại! Nguyễn Giang, Phương Thảo Trải qua một năm 2021 với nhiều biến động, song người trẻ vẫn tìm thấy những giá trị của bản thân để làm điều mình thích cũng như sẵn sàng cống hiến cho xã hội. Tinh thần sống vì cộng đồng Năm qua đất nước ta cảm nhận rõ nhất những ảnh hưởng của đại dịch, nhưng cũng nhờ đó mà tinh thần đoàn kết, vì cộng đồng càng được nâng cao. Với nhiều người trẻ, việc trở thành tình nguyện viên chống dịch vừa là trách nhiệm, vừa là cơ hội để họ có thể sống và cống hiến hết mình. Thùy Dung (sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền) chia sẻ: “Điều ý nghĩa nhất trong năm qua mà mình đã làm được đó là trở thành một phần trong lực lượng chống dịch tại tỉnh Bình Dương. Đây là một cơ hội lớn để mình đóng góp sự nhiệt huyết, năng động và tinh thần của tuổi trẻ cho đất nước”. “Tuy là chỉ một phần rất nhỏ thôi nhưng nhìn lại những ngày tháng đó, bản thân mình cảm thấy cực kì tự hào và hạnh phúc. Không chỉ là dịp để mình được trải nghiệm, mà khoảng thời gian đi chống dịch cũng là lúc bản thân được học hỏi thêm nhiều điều. Được đi nhiều nơi, tiếp xúc nhiều người, thậm chí là chứng kiến thời khắc sinh tử của những bệnh nhân nhiễm Covid... Quan trọng hơn cả là mình được trưởng thành thêm, trân trọng mọi thứ, từ tình cảm quân dân, tình cảm gia đình cho tới 58

Được trở thành một phần của lực lượng chống dịch là điều mà Thùy Dung cảm thấy tự hào nhất trong năm qua những bài học làm công tác về Sống chậm hơn, trân trọng an sinh - xã hội”, Dung chia sẻ những giây phút bên gia đình thêm. Đối với Thùy Vân (21 tuổi), Nói về mong ước trong năm năm 2021 với bạn trôi qua mới, cô bạn không dành điều vừa nhanh, vừa chậm; vừa tiếc ước nào cho mình mà xin dành nuối nhưng cũng vừa biết ơn. đến đất nước và tất cả mọi Tiếc nuối vì nhiều dự định đề người. Dung hy vọng: “Năm ra vẫn chưa thực hiện được, mới dịch bệnh trên khắp cả nhưng qua các đợt giãn cách, nước đều sẽ được kiểm soát bạn có thêm khoảng thời gian thật tốt, không còn những để nghỉ ngơi, suy ngẫm, sống vùng cam, vùng đỏ hay những chậm lại. ngày phải nghe thông báo tìm Vân tâm sự: “Dịch bệnh người khẩn cấp. Một năm khiến nhiều gia đình phải chia 2021 đã mang quá nhiều sóng cách, bản thân mình cảm thấy gió và đau thương rồi. Mong rất may mắn khi người thân rằng 2022 chúng ta và gia đình vẫn khỏe mạnh. Mọi năm đều sẽ đều mạnh khỏe, bình an và học đi làm xa nhà, chỉ có dịp lễ may mắn”. tết mới được về quê thăm ông

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

bà, bố mẹ, thì năm nay mình đã có nhiều thời gian được bên họ. Một năm qua có hơi khó khăn với tất cả chúng ta khi dịch bệnh trở lại một lần nữa, bao dự định bị trì hoãn, những kế hoạch đầu năm đặt ra cũng dậm chân tại chỗ, lỡ hẹn với những chuyến đi xa và hàng loạt những điều “bỏ lỡ” khác. Mình hay nói vui với bạn bè là: “Năm nay xé nháp, năm sau làm lại!”. Lạc quan chiến đấu với Covid Không may bị nhiễm Covid, song Khởi Linh (Ba Đình, Hà Nội) vẫn luôn suy nghĩ tích cực và lạc quan, cô bạn đã tự điều trị tại nhà dưới sự hướng dẫn của bác sĩ và mọi người. “Lúc test xong và có kết quả dương tính, mình có hơi run nhưng cũng không quá lo lắng hay sợ hãi. Bởi lúc đó ở Sài Gòn đã có nhiều người bị và tự chữa trị được ngay tại nhà. Với cả còn trẻ và không có bệnh nền gì hết nên mình tin sẽ không sao cả. Còn gia đình, lúc biết tin bố mẹ thì rất lo lắng vì mình ở xa nhà. Lúc nào gia đình cũng động viên lạc quan chữa trị, chứ lo lắng, buồn bã sẽ lâu hết bệnh. Mình nhận thấy tinh thần là yếu tố rất quan trọng để chúng ta chiến thắng Covid”. Sau khi khỏi bệnh, Khởi Linh đã chia sẻ với mọi người về quá trình mà bạn tự điều trị F0 tại nhà trên trang cá nhân tiktok của mình. Từ những thực phẩm chức năng bạn dùng cho đến việc xông lá mỗi ngày như thế nào hay cả những bài tập thở, tăng cường sức đề kháng cho những người bị nhiễm. Cũng nhiễm Covid do bị lây

Qua năm 2021, Thùy Vân (sinh viên tại Hà Nội) học được cách sống chậm lại suy nghĩ về những việc đã qua

chéo trong quá trình đi cách ly nhưng Phương Nam (24 tuổi, Đà Nẵng) chia sẻ, bạn không cảm thấy quá lo lắng hay sợ hãi, rất yên tâm điều trị vì được các bác sĩ tận tình theo dõi và chăm sóc sức khỏe, nhờ đó mà bạn đã nhanh chóng khỏi bệnh. “Mọi người hãy tuân thủ các biện pháp phòng dịch 5K, nếu không may bị nhiễm, cũng đừng quá hoang mang, phải giữ bình tĩnh và làm theo hướng dẫn của bác sĩ”, Nam nói thêm. Nắm bắt cơ hội mới dù nhiều khó khăn Ra trường vào thời điểm dịch Covid bùng phát trở lại, nhiều bạn trẻ đã rất stress trong việc tìm kiếm việc làm, định hướng tương lai. Bạn Phạm Thùy Linh (23 tuổi, Hà Nội) chia sẻ: “Năm nay có vẻ là một năm không thuận lợi với mình. Từ việc xin đi thực tập bị trì hoãn hết đợt này tới đợt khác, rồi khi hoàn thành hết việc học thì con đường tìm kiếm việc làm cũng

không mấy suôn sẻ. Mình đã về quê một tháng để suy nghĩ về dự định tiếp theo cho bản thân. Sau đó quyết định trở lại Thủ đô một lần nữa để thử sức. Nhưng ngay khi đó, dịch bệnh lại bùng phát, mình mắc kẹt ở Hà Nội suốt mấy tháng vì giãn cách, không kiếm được việc làm khiến mình rơi vào bế tắc.” Đối với các bạn trẻ, càng nhiều thử thách, khó khăn thì sẽ càng giúp các bạn trưởng thành hơn. “Năm nay, mình đã thay đổi công việc tới 3 lần. Phần là do ảnh hưởng của dịch bệnh, nhưng cũng phần là mình muốn thử thách bản thân ở lĩnh vực mới. Biết là sẽ gặp không ít khó khăn nhưng mình nghĩ, tuổi trẻ mà, muốn làm gì thì phải quyết đoán để về sau không cảm thấy hối hận. Tuy năm nay khởi đầu ở lĩnh vực mới chưa suôn sẻ lắm, nhưng hy vọng năm tới dịch bệnh sẽ giảm bớt và công việc cũng thuận lợi hơn”, Lan Hương (24 tuổi, Hà Nội) chia sẻ. 59

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Những Thùy Linh - Bảo ảnh K39

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

‘quý cô tuổi Dần’

xinh đẹp, tài năng

Là những cô gái nổi tiếng cộng đồng mạng, Diệp Chi, Thùy Tiên, Trúc Anh, Tam Triều Dâng... đều sở hữu nhan sắc và diện mạo cuốn hút. Mỗi cô gái có thế mạnh, tài năng riêng được đông đảo các bạn trẻ yêu mến. MC Diệp Chi Là một “nàng Hổ” 8x, MC Diệp Chi luôn toát lên năng lượng tích cực, thần thái và phong cách trẻ trung, gần gũi. Bởi vậy, cô luôn được các bạn trẻ, đặc biệt là khán giả của chương trình Đường lên đỉnh Olympia yêu mến. Hiện tại, MC Diệp Chi là đạo diễn của Điều ước thứ 7, Cuộc hẹn cuối tuần và chịu trách nhiệm sản xuất kiêm đạo diễn của Ai là triệu phú. Khán giả cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi Diệp Chi ít lên hình mà lui về làm những công việc “giấu mặt” trong hậu trường. Tuy nhiên, thực tế, dây là những việc vô cùng quan trọng ở các chương trình truyền hình. Nguyễn Thúc Thùy Tiên Thuỳ Tiên sinh năm 1998, từng đạt danh hiệu Á khôi 1 Hoa khôi Nam Bộ 2017, lọt vào Top 5 Hoa hậu Việt Nam 2018 cùng giải thưởng Người đẹp Nhân ái. Vừa qua, cô đăng quang Hoa hậu Hòa bình Quốc tế 2021. Trước đó, trong phần thi hùng biện ở đêm chung kết Miss Grand International 2021, Thùy Tiên đã chinh phục ban giám khảo và rất nhiều khán giả trên thế giới nhờ câu chuyện truyền cảm hứng của mình. Đó là câu chuyện về tuổi 60

Diệp Chi bén duyên với truyền hình khi làm MC cho chương trình “Rung chuông vàng”, “Điều ước thứ 7” và từng dẫn một đầu cầu truyền hình trực tiếp trận chung kết Olympia năm 2007 thơ lớn lên không có cha mẹ bên cạnh, sống tự lập sớm nên đã hình thành tính cách mạnh mẽ, nghị lực đối mặt với biến cố bất thường trong cuộc sống. Tham gia đấu trường nhan sắc quốc tế, Thùy Tiên đã thể hiện xuất sắc bản lĩnh, trí tuệ và sự tự tin của bản thân nói riêng và tuổi trẻ thanh niên Việt Nam nói chung đến với bạn bè thế giới. Trúc Anh Nguyễn Trúc Anh (sinh năm 1998) được yêu mến và nổi tiếng sau thành công của phim “Mắt Biếc” – tác phẩm thứ hai của đạo diễn Victor Vũ dựa

trên tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh. Sở hữu nhan sắc khả ái với đôi mắt to tròn long lanh và có nét tương đồng với nhân vật trong truyện, Trúc Anh đã ghi điểm với khán giả khi hoá thân vào vai nữ chính Hà Lan của “Mắt biếc” và nhiều bộ phim khác. Trên trang cá nhân Facebook của Trúc Anh, cô viết hôm 9/12: “19 tuổi, Trúc Anh bắt đầu đóng phim. Ngã rẽ ấy đã cho Trúc Anh những trải nghiệm không ngờ và những kinh nghiệm không quên. Suốt 5 năm vào nghề, Trúc Anh vẫn không ngừng học hỏi, hoàn

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

thiện cả kỹ năng lẫn nhận thức, ứng xử. Trong suy nghĩ của mình, diễn viên là công việc nghiêm túc và trân quý như bao nghề khác. Bên ngoài màn ảnh, Trúc Anh giống như bao người đang nỗ lực làm việc - không hơn, không kém; không tự ti và không tự cao”. Lê Mỹ Quỳnh Lê Mỹ Quỳnh (sinh năm 1998) được mệnh danh là nữ thần đồng công nghệ gen Z. Cô gái đã đạt được nhiều thành tích đáng nể khi còn trẻ. Ngày nhỏ, cô bạn khá hiếu kỳ, tò mò và hay “nghịch” phần cứng, các thiết bị điện tử. Nhận thấy con gái thích thú với công nghệ, bố đã dạy Quỳnh viết code và giới thiệu những kiến thức cơ bản về phần mềm. Lên ĐH, Quỳnh đã gặt hái được nhiều thành tích đáng nể. Tiêu biểu trong thời gian gần đây, cô là một trong 90 thủ khoa tốt nghiệp xuất sắc của các trường đại học, học viện được vinh danh trên địa bàn thành phố Hà Nội. Không chỉ vậy, nữ Gen Z tuổi Hổ còn “chiếm sóng” mạng xã hội với biệt tài tìm ra 9 lỗ hổng bảo

Thùy Tiên nhận được sự ủng hộ của đông đảo fan trong nước và quốc tế

mật nghiêm trọng của Oracle. Tam Triều Dâng Lê Tam Triều Dâng (sinh năm 1998) có sở thích ca hát, diễn xuất, học tiếng Anh, nghe nhạc, đọc sách từ sớm, từng là người mẫu teen. Đặc biệt, cô thích diễn xuất từ khi còn là học sinh tiểu học và nhận được vai diễn đầu tiên năm 13 tuổi, xuất hiện trong các tiểu phẩm ngắn cùng một nghệ sĩ nổi tiếng. Sau đó, cô xin cha mẹ đi diễn với lời hứa là sẽ học giỏi để được đóng phim. Với nét diễn tự nhiên, gương

Ngoài việc học và diễn xuất, cô gái sinh năm 1998 cũng thử sức trong lĩnh vực người mẫu ảnh hoặc đóng quảng cáo cho một số thương hiệu nổi tiếng

mặt chân thật, xinh xắn, Tam Triều Dâng có được nhiều dấu ấn trong lòng khán giả qua các bộ phim như: Chuyện làng bè, Tiệm bánh hoàng tử bé, Ông Tơ – Bà Nguyệt, Thần tượng… Tuy có năng khiếu trong lĩnh vực nghệ thuật nhưng cô không hoàn toàn dành thời gian cho diễn xuất mà vẫn nghiêm túc theo học ngành Quản lý Truyền thông tại Đại học Greenwich trong những năm qua.

Mỹ Quỳnh có nhiều thành tích nổi bật như: Chứng nhận CVE và tiền mặt tìm ra 5 lỗ hổng trên sản phẩm của tập đoàn Oracle (Mỹ) năm 2021; Chứng nhận CVE và tiền mặt tìm ra 4 lỗ hổng trên sản phẩm của tập đoàn Oracle (Mỹ) năm 2020

61

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Cô gái Việt sống ở Nhật làm đồ trang trí từ bắp ngô Thùy Linh - Bảo ảnh K39 Vỏ, cùi, râu của bắp ngô ngọt đều được chị Hứa Đặng Thanh Trúc “hô biến” thành những sản phẩm trang trí đẹp mắt và tinh tế. Sau khi chia sẻ lên hội nhóm trên mạng xã hội, nhiều người khen chị Trúc khéo tay.

H

ứa Đặng Thanh Trúc (sinh năm 1988, quê ở TPHCM) hiện đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản. Ngoài công việc chính, chị Trúc cũng dành thời gian cho sở thích làm đồ thủ công, handmade, trang trí nhà cửa... Chị Trúc có ý tưởng làm các sản phẩm trang trí từ bắp ngô ngọt khi vô tình nhìn thấy mô hình búp bê xinh xắn cũng được làm từ vỏ bắp trên mạng. "Mình có ý tưởng làm từ mùa thu năm ngoái, nhưng phải chờ đến khi bắp vào mùa mới mua được loại tươi còn nguyên vỏ. Vậy nên phải lùi sang hè năm nay mới có thể bắt tay vào thực hiện. Trước đó, mình cũng rất thích một số mẫu đèn ngủ bằng giấy có hình dạng bông hoa trông bắt mắt nên đã tìm tòi và sáng tạo mẫu đèn trang trí làm từ vỏ bắp", cô gái 8x chia sẻ.

Những đồ vật được tạo ra từ ngô có hình thức bắt mắt

62

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Thành phần nguyên liệu làm nên những món đồ trang trí chủ yếu là từ vỏ bắp khô. Đầu tiên, phơi vỏ bắp dưới nắng gắt trong vài ngày, bảo đảm rằng vỏ phải thật khô trước khi sử dụng, tránh hiện tượng ẩm mốc. Để làm nên chiếc đèn hoa, vỏ bắp ngô sau khi phơi khô sẽ được là (ủi) thẳng, cắt tạo hình cánh hoa, dán kẽm vào giữa để có thể uốn cong, sau đó cố định tất cả các cánh vào chân đèn để tạo thành một bông hoa. Theo chị Trúc, công đoạn cần sự tỉ mỉ nhất là dùng tay căng vỏ bắp ngô trước khi ủi thẳng. Vỏ bắp khi khô rất cứng và dễ bị rách nếu căng quá mạnh tay. Ngược lại căng chưa đủ giãn thì vỏ sẽ bị dày, khó tạo hình, dẫn đến đèn không đủ sáng. Ngoài thời gian chờ vỏ bắp khô từ khoảng 2 đến 3 ngày, Trúc mất khoảng một tuần để làm đèn và những món đồ trang trí khác. Vì có sở thích với những bộ môn thủ công nên các nguyên liệu như dây kẽm cho đến các loại keo đều được chị mua trong các cửa hàng đồng giá từ trước và để sẵn ở nhà.

BÁO CHÍ TRẺ

Công đoạn phơi khô bắp

Những hạt ngô được chế biến trở thành món ăn tốt cho sức khoẻ Không chỉ làm nên những món đồ trang trí đẹp mắt cho gia đình, chị Trúc còn làm thêm các loại đồ uống, món ăn bổ dưỡng từ ngô. “Ta nói tận dụng trái bắp từ da tới xương làm đủ món ăn chơi. Dễ sợ thật! Tại hạ bái phục!”; “Trái bắp này không còn “đường lui” luôn mà, vì đã được chị đẹp tận dụng triệt để”; “Thật là cưng và sáng tạo”... là những bình luận thú vị của cư dân mạng dưới bài chia sẻ của chị Thanh Trúc.

Thanh Trúc với những phút thư giãn bên ban công nhà mình

63

BÁO CHÍ TRẺ

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Tranh hổ độc, lạ chào Xuân Nhâm Dần của nữ họa sĩ người Ukraine Thảo My - Báo ảnh K40 Nữ hoạ sĩ Anatasiia Kuusk (Ukraine) với những bức tranh vẽ hổ của mình đã gây được ấn tượng với nhiều người, đặc biệt là người Việt bởi sự độc đáo và ý nghĩa trong năm con hổ 2022.

N

đây.

ữ họa sĩ Anatasiia Kuusk sinh ra và lớn lên tại Ukraine. Hai năm trước, ngay trước khi dịch Covid-19 bùng phát, cô đã đến Việt Nam và chọn ở lại vì vẻ đẹp của đất nước và con người nơi

“Tôi cảm nhận rằng hình ảnh con hổ gợi ra cho tôi nhiều liên tưởng về đất nước Việt Nam. Nó giống như tôi cảm nhận về châu Âu với những chú gấu hay Úc với chú gấu túi vậy”, Ana chia sẻ.

64

Trong không khí Tết Nguyên Đán gần kề, Ana có lướt mạng xã hội, đi dạo với một vài người bạn và được biết một trong những linh vật đại diện cho năm sau của người Việt là con hổ. Từ nguồn cảm hứng đó, Ana đã cho ra đời một bộ sưu tập tranh hổ đúng dịp chào mừng Tết Nhâm Dần 2022.

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

HẬU TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Tranh của Ana có nhiều giá khác nhau từ 300.000 - 700.000 đồng cho bản in. Nếu bản vẽ thường có giá từ 1 - 3 triệu đồng tùy vào độ phức tạp. Những chú hổ trong tranh của Ana có những khoảnh khắc rất đời thường. Từ đứng ở bên đường hút thuốc hay nấu ăn trong gia đình, sống trong cùng khu dân cư...

Theo thói quen, Ana phác thảo những ý tưởng về những chú hổ của mình trong cuốn sổ tay cá nhân. Những nét vẽ của cô luôn có hồn và đem lại góc nhìn khác, gần gũi, thân thương hơn về loài vật đại diện cho năm 2022. Anh Daniel Garcia (Người Columbia tại Việt Nam) chia sẻ: “Tôi từng mua tranh của Ana bởi ấn tượng với những nét vẽ đậm chất truyện tranh Nhật Bản của cô ấy. Những bức tranh giống như giao thoa giữa thế giới con người và động vật. Tất cả trộn lẫn hòa vào trong một giấc mơ, nơi chốn thần tiên”. 65

BÁO CHÍ TRẺ

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Giữ gìn văn hoá truyền thống phải đi đôi với việc bảo vệ môi trường

Nguyễn Long - Báo in K39

Thả cá tiễn ông Công ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp đã trở thành nét đẹp văn hoá lâu đời của dân tộc Việt Nam. Để giúp người dân thả cá cũng như thay đổi thực trạng người dân thả túi nilon và đồ thờ cúng xuống sông hồ, một nhóm bạn trẻ yêu môi trường đã lập nhóm “Cá Chép”, chung tay thực hiện dự án “Đường Táo quân”. Với khẩu hiệu “Thả cá, không thả túi nilon”, Đường Táo quân đã góp phần giảm thiểu lượng lớn rác thải bị thải ra môi trường trong ngày tết ông Công ông Táo. PV BCT đã có cuộc trao đổi với Nguyễn Minh Đức (Trưởng ban Truyền thông “Đường Táo Quân” để hiểu hơn về dự án. PV: Chào Đức, có rất nhiều người thắc mắc về cái tên đặc biệt “Đường Táo quân”. Bạn có thể giải thích rõ hơn ý nghĩa tên gọi này? Tên của chúng mình xuất phát từ truyền thống thả cá chép vào ngày 23 tháng Chạp để tiễn ông Công ông Táo về trời của người dân Việt Nam. Khi đặt tên “Đường Táo quân” cho dự án, chúng mình có chung một mong muốn trở thành những người hỗ trợ cho người dân tiễn ông Công ông Táo về trời để báo cáo công việc trong năm vừa qua. PV: Mình được biết dự án Đường Táo quân của các bạn đang thu hút rất nhiều người quan tâm bởi đã lan tỏa những thông điệp về bảo vệ môi trường – vấn đề cấp thiết hiện nay. Điều gì đã thôi thúc các bạn quyết định thành lập Đường Táo quân? Trong một lần khi đi qua sông Hồng trên cây cầu Long Biên, chúng mình nhận thấy những dịp cuối năm là thời điểm các hộ gia đình lại cùng nhau thả cá xuống sông để tiễn đưa ông Công ông Táo 66

Các tình nguyện viên của Đường Táo quân tích cực hỗ trợ người dân thả tro hóa vàng và cá chép xuống sông

về trời. Thế nhưng, vào những ngày này, không khó để bắt gặp hình ảnh người dân “vô tư” ném cá chép xuống sông từ trên cầu cao hàng chục mét hay hình ảnh “cá chép hóa rồng” nhưng vẫn nằm nguyên trong bọc nilon, nổi lềnh bềnh trên mặt nước. Hành động này thể hiện sự sơ sài, cẩu thả của người phóng sinh, đồng thời, nhiều khả năng cá có thể bị chết do rơi từ trên cao với lực ném quá mạnh. Việc thả cá cùng túi nilon không chỉ làm mất đi nét đẹp của một tục lệ truyền thống mà còn thể hiện sự thái độ thiếu trách nhiệm với môi trường sống. Túi nilon thả cùng cá có thể khiến chúng

chết ngạt và ảnh hưởng đến sự sống của các sinh vật khác trên sông hồ. Vậy nên hành động thả cá cũng vì thế mà mất đi ý nghĩa tốt đẹp ban đầu là phóng sinh. Do đó, chúng mình đã cùng nhau thành lập Đường Táo quân nhằm khơi dậy và kết nối động lực sẵn có trong mỗi cá nhân, đặc biệt là người trẻ, để cùng nhau giải quyết vấn đề này. PV: Là một dự án về môi trường đã có tuổi đời gần 9 năm, điều gì đã khiến “Đường Táo quân” bền vững và phát triển như ngày hôm nay? Đầu tiên, chúng mình nghĩ để một dự án phát triển ổn định

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 thì cần phải có hai yếu tố: định hướng đúng đắn và được nhiều người ủng hộ. Thả cá là một nét đẹp văn hoá, nhưng giữ gìn văn hoá truyền thống phải đi đôi với việc bảo vệ môi trường. Với mục tiêu vừa giữ được các giá trị văn hoá của dân tộc, vừa nâng cao ý thức của người dân về các vấn đề môi trường, dự án của chúng mình đã được nhiều người biết đến hơn và hỗ trợ chúng mình rất nhiều trong suốt quá trình hoạt động. Trong đó có rất nhiều bạn trẻ được truyền cảm hứng và đã trở thành thành viên của Đường Táo quân để cùng lan toả những giá trị tốt đẹp đến những người xung quanh. Không chỉ vậy, trong 9 năm qua, chúng mình đã trải qua rất nhiều thế hệ nhân sự, nhưng những thành viên cũ vẫn luôn sát cánh và hỗ trợ chúng mình để dự án có một hướng đi đúng đắn và phù hợp theo từng thời kì. Tinh thần đoàn kết và cởi mở chính là chìa khoá để Đường Táo quân có thể phát triển bền vững đến ngày hôm nay. PV: Mỗi năm, Đường Táo Quân đều có sự tham gia của rất nhiều bạn trẻ, điều gì giúp gắn kết tinh thần của cả nhóm với nhau? Đến với Đường Táo quân, chúng mình đều sẵn có một tình yêu môi trường và chung một mục tiêu là giữ cho cầu Long Biên xanh - sạch - đẹp trong dịp lễ ông Công ông Táo. Nhờ vậy, chúng mình luôn coi nhau là một đội, cùng nhìn về một hướng và nỗ lực hết mình cho mục tiêu chung. Yếu tố quan trọng nhất để níu giữ tất cả mọi người ở lại nơi đây

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Nhóm Đường Táo quân chụp ảnh cùng người dân tại Hà Nội

chính là tình người. Tất cả các thành viên Đường Táo Quân đều coi nhau như người thân, luôn mở lòng và giúp đỡ nhau hết mình. PV: Những hoạt động “Đường Táo quân” làm đều được rất nhiều người hưởng ứng, có vẻ như mọi thứ đều trơn tru? Không phải như vậy, để vận hành được một chương trình, phải có sự phối hợp nhiều bộ phận khác nhau, và những ban của Đường Táo quân sẽ phụ trách những nhiệm vụ riêng để chung tay tạo ra những hoạt động ý nghĩa nhất. Trong quá trình làm việc, luôn xảy ra những hiểu lầm và xung đột nhất định về ý tưởng, góc nhìn, cách thực hiện. Nhưng may mắn là tất cả mọi người đều có thể cùng nhau để hoàn thành mọi kế hoạch đề ra. PV: Mình được biết, cứ mỗi ngày 23/1 hằng năm, Đường Táo quân đều tổ chức sự kiện thả cá thu hút rất nhiều người tham gia. Bạn có thể chia sẻ về những thành công của nhóm cho đến hiện tại và dự định tương lai?

Năm nay, khác với các năm trước, hoạt động của Đường Táo Quân cũng có ít nhiều thay đổi để phù hợp với tình hình hiện tại, khi dịch bệnh đang diễn biến phức tạp. Mới đây, để khởi động cho một mùa hoạt động mới đầy sôi động, nhóm Cá Chép đã phát động thử thách “Chiến binh xanh” nhằm lan toả thông điệp sống xanh đến các bạn trẻ. Thử thách bao gồm 7 nhiệm vụ, các chiến binh sẽ thực hiện nhiệm vụ và tổng hợp từng thử thách đã thực hiện được thành 1 video dài từ 3 đến 5 phút. Đây là cơ hội để các bạn trẻ thể hiện lối sống xanh, sống đẹp của mình và cũng nhằm lan toả tinh thần đó đến với những người xung quanh. Song song với đó, nhóm Cá Chép cũng chính thức lên sóng sêri Talk about Trash (Nói về rác) với những chủ đề thú vị dưới góc nhìn của những bạn trẻ năng động và sáng tạo. Trong tương lai, Đường Táo Quân hứa hẹn sẽ mang đến nhiều bài viết bổ ích, có giá trị và nhiều hoạt động thú vị đang đón chờ.

67

BÁO CHÍ TRẺ

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

CHÀNG TRAI 9X BỎ PHỐ VỀ QUÊ KHỞI NGHIỆP TỪ CHẾ BIẾN NÔNG SẢN Hoài Nguyễn - Báo In K38 Tốt nghiệp ngành Du lịch tại Singapore nhưng chàng trai 9x này quyết định trở về quê khởi nghiệp từ nông sản sạch của địa phương, doanh thu hơn 100 triệu đồng mỗi tháng. “Non” trong lần đầu khởi nghiệp Sau khi tốt nghiệp ngành Du lịch tại Singapore, chàng trai trẻ Lê Minh Cương (1992, huyện Thọ Xuân, Thanh Hóa) trở về nước và làm việc cho một vài công ty nước ngoài ở TP.HCM. Chia sẻ về quyết định bỏ phố về quê lập nghiệp, anh Cương cho biết: “Trong quá trình theo học ngành Du lịch, mình có cơ hội đi đến nhiều đất nước khác, nhìn thấy các nước bạn có sản phẩm địa phương rất là độc đáo. Trong khi nhiều sản phẩm truyền thống của Việt Nam ngày càng mai một đi”. Ngay từ khi còn là du học sinh, bản thân anh Cương đã thích khám phá, ưa thiên nhiên và mong muốn đóng góp giá trị cho quê hương. Sau nhiều năm ấp ủ, anh quyết định trở về quê hương xứ Thanh để thực hiện ước mơ chế biến nông sản sạch. Năm 2016, anh Cương trở về Thanh Hóa và bắt đầu thực hiện ý tưởng khởi nghiệp bằng sản phẩm dầu gấc cùng gia đình. Sau 3 năm hoạt động, doanh nghiệp của anh buộc phải đóng cửa do chưa biết cách khảo sát thị trường và thiếu kinh nghiệm trong quản lý. Anh Cương tâm sự: “Đây là khoảng thời gian rất khó khăn trong cuộc đời mình, doanh nghiệp phá sản, lỗ nặng lên tới 5 tỷ đồng”. Ở 68

Chân dung chàng trai trẻ Lê Minh Cương thời điểm đó, anh Cương phải làm nhiều công việc cùng một lúc từ bán chè, bán nước cam dạo cho đến muối dưa để có thêm thu nhập trang trải cuộc sống và dành vốn cho dự định tiếp theo. Khởi nghiệp lại từ số nợ 5 tỷ Bỏ lại những thất bại ở phía sau, chàng trai trẻ vẫn quyết tâm tìm cho mình hướng đi mới trên chính mảnh đất quê hương. Cuối năm 2019, chứng kiến cảnh những người nông dân lao đao vì ớt rớt giá, không có thương lái thu mua, anh nung nấu ý tưởng chế biến nông sản sạch, giải quyết bài

toán nông sản cho bà con. Anh Cương đã thử nghiệm và cho ra mắt thành công sản phẩm gia vị truyền thống tương ớt mang thương hiệu Phúc Lộc Thọ. Con đường bắt đầu, ban đầu lại không mấy dễ dàng. Anh Cương phải mày mò, tự tìm hiểu kiến thức về thực phẩm một ngành vốn dĩ không mấy liên quan với ngành học trước đây. Vì không có nhiều chi phí để chạy quảng cáo, anh đều phải tự tay làm tất cả mọi công đoạn, từ việc thiết kế nhãn hiệu, chụp ảnh bằng điện thoại đến tạo các kênh bán hàng trên trang thương mại điện tử,

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 mạng xã hội Facebook. Ngoài sản phẩm tương ớt, anh Cương mở rộng sản xuất thêm tương cà mang thương hiệu Spico. Với quan niệm luôn ưu tiên nông sản địa phương, nguồn nguyên liệu ớt, cà chua được đặt trực tiếp từ bà con vùng quê xứ Thanh theo phương thức canh tác chuẩn Vietgap, phương pháp hữu cơ. Để nắm bắt được xu hướng thị hiếu của khách hàng, anh Cương luôn tìm hướng đi mới, cho ra mắt các loại tương ớt, tương cà mang hương vị phù hợp khẩu vị của vùng miền, lứa tuổi. Minh Cương cho biết: Tương ớt phải ủ theo phương pháp lên men truyền thống, ủ từ 1 đến 2 tháng, cô đặc và hấp tiệt trùng. Còn đối với tương cà chua, cà chua sau khi thu về được lọc, rửa, xay nhuyễn, cô đặc, rót vào chai, hấp tiệt trùng có thời gian sử dụng trong vòng 1 năm. Đến nay, số lượng sản phẩm đưa ra thị trường tiêu thụ lên đến 3.000 - 5.000 chai/tháng, chủ yếu ở các cửa hàng thực phẩm sạch tại TP Thanh Hóa

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Minh Cương bên mô hình trồng cà chua hữu cơ để cung cấp nguyên liệu

và cửa hàng cao cấp, đặc biệt là tại các siêu thị lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh... Hiện Công ty TNHH Spicy Country của anh Cương đã có hơn 150 đại lý trải dài từ Bắc vào Nam. Sản phẩm ngày càng được ưa chuộng, phạm vi khách hàng mở rộng, doanh thu cửa hàng của anh Cương đạt trên 100 triệu đồng/tháng. “Sản phẩm của mình sản xuất theo hướng thủ công nên yếu

tố đảm bảo an toàn sức khỏe luôn được đặt lên hàng đầu, hương vị sản phẩm cũng đậm đà hơn so với các loại tương công nghiệp khác. Đặc biệt, sản phẩm được đóng trong lọ thủy tinh vừa đảm bảo yếu tố vệ sinh lại thân thiện với môi trường” anh Cương chia sẻ. Nhìn lại hành trình 5 năm bỏ phố về quê khởi nghiệp, anh Cương cảm thấy đó là quyết định đúng đắn. Chỉ có hành động thực tiễn, liên tục đổi mới, sáng tạo trong sản xuất mới tạo dựng được những giá trị bền vững cho quê hương. Bày tỏ về những dự định trong tương lai, anh Cương cho biết: “Mình hi vọng sản phẩm tương cà, tương ớt của mình sẽ được xuất khẩu ra thị trường nước ngoài trong thời gian tới. Đồng thời áp dụng được khoa học công nghệ vào trồng trọt để tăng năng suất và giảm giá thành nguyên liệu”.

Một trong những công đoạn chế biến sản phẩm tương ớt 69

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Hổ đất ‘cháy hàng’ tại làng gốm Bát Tràng Phương Anh - Báo In K38 Trong những ngày giáp Tết Nhâm Dần 2022, những người thợ làng nghề Bát Tràng lại tất bật sản xuất mẫu hổ gốm với nhiều đường nét tỉ mỉ, công phu để mang ra thị trường phục vụ người dân đi mua sắm.

Mặt hàng hổ đất tại Bát Tràng nhận được nhiều đơn đặt hàng trong và ngoài nước trước dịp Tết Nhâm Dần 2022 Tại cửa hàng Không gian gốm Bát Tràng, (Lô A2, khu sản xuất làng nghề Bát Tràng, Gia Lâm, Hà Nội), hơn chục nhân viên đang tất bật làm việc để kịp đơn hàng dịp Tết. Anh Lê Minh Ngọc, nhân viên phụ trách công tác truyền thông của công ty cho biết: “Để phục vụ dịp Tết Nhâm Dần, cửa hàng đặc biệt sản xuất ba mặt hàng: tượng Mãnh Hổ Thượng Sơn có giá niêm yết là 1.800.000 đồng, bình hút tài lộc Mãnh 70

Hổ Thượng Sơn được bán ra thị trường với giá 3.250.000 đồng, hổ đất dùng để đựng tiền tiết kiệm có giá 180.000 đồng/ con.” Chia sẻ về cảm hứng tạo hình hổ lên tượng, bình hút tài lộc, Giám đốc cơ sở chia sẻ: “Tích Mãnh Hổ Thượng Sơn khắc họa hình tượng vị chúa sơn lâm gầm vang trên đỉnh núi cao với sắc thái ung dung tự tại cùng cảnh Tùng Hạc thanh bình thể hiện sức mạnh quyền uy, độc

lập chủ quyền trong cảnh thái bình thịnh trị. Hình ảnh mãnh hổ trên đỉnh núi cao còn biểu thị sự tinh tiến trong trí tuệ và tâm thức, thăng tiến trong sự nghiệp và công danh”. Ngoài ra, tạo hình hổ đất thành các mẫu hình nhỏ nhắn, đáng yêu, giá thành rẻ đã giúp cơ sở tăng doanh thu trong dịp Tết Nhâm dần. Vì giá thành rẻ nên sản phẩm được nhiều phụ huynh tìm mua cho con nhỏ. Hổ đất nhanh chóng trở thành

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 sản phẩm được ưa chuộng và bán chạy nhất cửa hàng. Mẫu hổ đất, bước lên ý tưởng sẽ mất nhiều thời gian nhất. Anh Ngọc chia sẻ: “Ban đầu mình mất thời gian vẽ tạo hình nhưng khi đã sản xuất được các mẫu đầu tiên thì việc sản xuất hàng loạt sẽ trở nên dễ dàng. Thường 3 ngày sẽ cho ra một lò lớn, mỗi lò chứa 200300 con.” Ngoài các sản phẩm tạo hình con hổ, cơ sở sản xuất cũng nhận làm các mặt hàng khác như khay mứt, bát đĩa để phục vụ nhu cầu của các doanh nghiệp, khu công nghiệp đặt làm quà Tết cho công, nhân viên. Số lượng khay mứt bán ra lên tới hơn 10.000 sản phẩm. Đây là thời điểm để “gỡ gạc” lỗ hổng kinh tế trong suốt 3 tháng dài đóng cửa vì dịch bệnh. Anh Ngọc cho biết: “Trong đợt dịch vừa rồi, cửa hàng gặp không ít khó khăn. Chuỗi cung ứng nguyên liệu của cửa hàng bị gián đoạn. Theo chỉ thị 16, công nhân nghỉ làm để tuân thủ giãn cách xã hội nên xưởng phải dừng hoạt động. Ngoài ra, thời gian này hàng năm là giai đoạn làm hàng cho Tết bán. Vì vậy, tới gần Tết xảy ra tình trạng khan hàng.”. Năm 2021, do ảnh hưởng của dịch COVID-19 nên lượng hàng hóa tiêu thụ chậm, nhiều cơ sở sản xuất kinh doanh phải tạm dừng hoạt động đã ảnh hưởng đến phát triển kinh tế - xã hội và đời sống của nhân dân trên địa bàn, lượng khách đến thăm quan du lịch mua sắm tại xã giảm nhiều.

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Trước khi được trưng bày, giao bán, sản phẩm phải trải qua quá trình sản xuất kì công. Công đoạn chế tác gồm nhiều khâu, yêu cầu người thợ phải có kĩ năng cao, tỉ mỉ với từng chi tiết ngay từ khâu tạo hình, làm khuôn, phủ men, chế tác vàng và phải nung nhiều lần để sản phẩm đạt được chất lượng tốt nhất, bám màu lâu.

Mẫu hổ đất được biến tấu phần thân trên để tạo khoảng trống trồng cây mini, sản phẩm này có tên là mẫu hổ bon sai tiểu cảnh

Một người thợ đang chuẩn bị vẽ vân mà tô màu cho hổ 71

BÁO CHÍ TRẺ

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Quang Hải, Văn Hậu cùng hàng trăm thanh niên hiến máu nhân đạo Nguyễn Long, báo in k39 Sáng 1/3, nhiều người nổi tiếng như ca sĩ Tuấn Hưng, cầu thủ Quang Hải, Đoàn Văn Hậu và các bạn đoàn viên thanh niên đã cùng tham gia sự kiện hiến máu “Blouse trắng - Trái tim hồng 2022” tại Trường Cao Đẳng Y Tế Hà Nội.

Từ sáng sớm 1/3, tại Trường Cao đẳng Y tế Hà Nội đã có rất nhiều bạn trẻ tham gia chuẩn bị cho chương trình Blouse trắng - Trái tim hồng 2022 để chung tay vào nghĩa cử cao đẹp hiến máu cứu người

Đây là chương trình thường niên do Đội máu trường Cao Đẳng Y Tế Hà Nội phối hợp cùng Viện Huyết học và Truyền máu TW tổ chức nhằm hưởng ứng Tháng Thanh niên

Với tiêu chí “Hiến máu an toàn – Đừng ngại Covid”, ban tổ chức đã kêu gọi mọi người tuân thủ 5K, khai báo y tế và sát khuẩn tay để đảm bảo an toàn, tránh tập trung đông người

72

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

VĂN HÓA TRUYỀN THÔNG

BÁO CHÍ TRẺ

Hiệu trưởng trường Cao đẳng Y tế Hà Nội Phạm Ngọc Tân cũng tham gia hiến máu

Ngay từ sớm, cầu thủ Quang Hải và Văn Hậu đã có mặt tại sự kiện. Văn Hậu mong muốn qua hành động này sẽ có thêm nhiều tình nguyện viên sẵn sàng chia sẻ giọt máu của mình trong thời kỳ Covid khan hiếm máu

Ca sĩ Tuấn Hưng và vợ cũng góp mặt. Ca sĩ chia sẻ, cá nhân anh cảm thấy rất vui vì mình đang làm điều có ích cho xã hội và cộng đồng

Đoàn viên Nguyễn Khắc Quyết (20 tuổi) lần thứ 3 tham gia hiến máu. Quyết mong muốn giọt máu của mình trao đi sẽ giúp nhiều người khác có cuộc sống tốt đẹp hơn

Năm nay chỉ tiêu của sự kiện là huy động được từ 200-250 đơn vị máu. Mặc dù tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp, ban tổ chức vẫn kỳ vọng số lượng máu thu được sẽ khả quan hơn năm 2021

73

BÁO CHÍ TRẺ

THẾ GIỚI 360

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Cô gái nhỏ ‘thổi hồn’ vào Cỏ Bàng xứ Huế Hoài Nguyễn - Báo in K38 Ngày càng có nhiều người ý thức hơn về các sản phẩm thân thiện với môi trường. Thấu hiểu được thị hiếu của khách hàng, sản phẩm cỏ bàng cho ra đời vừa hợp thời vừa giữ được nét đẹp truyền thống và hướng đến lối sống xanh. Có một cô gái nhỏ đang từng ngày hồi sinh một nghề truyền thống.

T

ừng theo học chuyên ngành Kiểm toán, trường Đại học Kinh tế Huế (Đại học Huế), song Lê Thùy Nhi (23 tuổi) lại say mê với những sản phẩm từ cỏ Bàng - một nghề truyền thống có bề dày lịch sử của vùng đất Cố đô Huế. Ngay từ nhỏ, Lê Thùy Nhi đã có đam mê về thời trang và các dự án xã hội nhưng chưa tìm được đúng đường đi của mình. Sau khi tốt nghiệp đại học, Thùy Nhi vào làm ở một công ty chuyên về các sản phẩm nông nghiệp hữu cơ trên địa bàn tỉnh. Khi được hỏi về lý do bén duyên với làng nghề Cỏ Bàng, cô gái trẻ tâm tình: “Gia đình mình không làm nghề truyền thống, tuy nhiên, được thừa hưởng năng khiếu về hội họa và nghệ thuật từ mẹ, mình lại càng say mê với loài cỏ mỏng manh này.” Vốn là học sinh chuyên Sinh của trường THPT Chuyên Quốc học Huế, niềm say mê với thiên nhiên và môi trường đã thôi thúc cô gái 9x này gắn bó với sợi Cỏ Bàng quê hương. Làng nghề hồi sinh nhờ tâm huyết người trẻ Dự án “Cỏ Bàng Huế” được Nhi và các cộng sự bắt đầu thực hiện vào cuối 2019. Hai 74

Dự án đã góp phần tạo công ăn việc làm và thu nhập cho người nông dân năm trước, chị Nguyễn Thị Huệ - Giám đốc công ty mà Nhi đang làm việc là người đã về làng nghề đệm Bàng Phò Trạch để xây dựng xưởng sản xuất và trồng thêm ruộng Bàng, sau đó, Nhi là người tiếp tục phát triển dự án. Nhi nói: “Ở thời điểm đó, những chiếc túi đầu tiên ra đời đã là một thành tựu lớn của người dân làng nghề. Tuy nhiên, các sản phẩm còn đơn giản về mẫu mã và không còn hợp thời.” Sau hơn một năm đặt tâm huyết tìm hướng phát triển mới nhằm nâng cao chất lượng cũng như giá trị cho sản phẩm, cô gái trẻ say mê với làng nghề truyền thống này đã quyết định mang dự án tham gia cuộc

thi Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tỉnh Thừa Thiên Huế năm 2021 và đã đạt giải Nhì. Mục đích tham gia cuộc thi này là nhằm quảng bá dự án và mong muốn được người trẻ hiểu hơn về giá trị gìn giữ, phát triển nghề truyền thống. Nhi chia sẻ: “Khó khăn nhất khi thực hiện dự án là phát triển vùng nguyên liệu và nguồn lực, vì đa phần người dân đều theo tư tưởng muốn tự làm, tự chủ như trước.” So với những công việc hiện đại, có lẽ thu nhập từ làng nghề truyền thống không quá cao lại đòi hỏi sự kiên nhẫn và tỉ mỉ. Chia sẻ về lựa chọn này, Nhi tâm sự rằng: “Là người trẻ, mình muốn trải nghiệm nhiều

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 hơn với đam mê, kiếm tiền không phải là mục đích quan trọng nhất mà mình hướng tới.” Sản phẩm làm từ Cỏ Bàng không còn được sử dụng nhiều so với 10 năm trước bởi độ bền và tính ứng dụng chưa cao. Trước đó, các sản phẩm Cỏ Bàng được xuất khẩu sang các nước Châu Âu, Mỹ bởi nhựa và nilon chưa phổ biến như bây giờ. Để phục hồi làng nghề là cả một quá trình về phát triển sản phẩm và đào tạo tay nghề đồng thời còn là câu chuyện đẩy mạnh đầu ra của sản phẩm. Cỏ Bàng Huế bừng sức sống mới Sự phát triển của thị trường bây giờ, đặc biệt là qua đại dịch COVID-19, càng có nhiều người ý thức hơn về các sản phẩm thân thiện với môi trường. Thấu hiểu được thị hiếu của khách hàng, sản phẩm Cỏ Bàng cho ra đời vừa hợp thời vừa giữ được nét đẹp truyền thống và hướng đến lối sống xanh. Điểm nổi bật trong dự án này là chủ động trồng nguyên liệu theo hướng hữu cơ: không chất bảo quản, nhuộm màu và không sử dụng thuốc diệt cỏ trong quá trình canh tác. Đến nay, diện tích ruộng Cỏ Bàng bao gồm cải tạo giống, phục hồi và trồng thêm nguyên liệu là 9ha. Hiện tại, sản phẩm Cỏ Bàng đã được phân phối hầu hết trên toàn quốc, ngoài ra, còn được biết đến ở thị trường Đức, Pháp, Mỹ qua đường tiểu ngạch. Trong tương lai, Nhi cùng nhóm cộng sự của mình sẽ tiếp tục mở rộng diện tích đất trồng đồng thời chuẩn bị hồ sơ bán hàng trên các sàn

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Cô gái trẻ Lê Thùy Nhi (giữa) và những sản phẩm Cỏ Bàng truyền thống

thương mại điện tử trong nước và quốc tế. Để nâng cao chất lượng, việc sử dụng chất nano bạc để tăng độ bền, chống ẩm đã được ứng dụng vào quy trình hoàn thiện sản phẩm. Nhi cho biết: “Việc nhuộm màu sẽ ảnh hưởng lâu dài đến môi trường sống, vì vậy, nhóm họa sĩ đã trực tiếp vẽ tay lên từng sản phẩm”. Ý tưởng kết hợp sản phẩm truyền thống cùng với quảng bá văn hoá Việt cũng đã được cô gái trẻ này thực hiện trên chất liệu Cỏ Bàng. Nhiều sản phẩm như nón lá, túi xách,... đã được ký họa bởi các hình vẽ đặc trưng của Huế như cung đình, Đại Nội, hay hoa sen. Năm 2021, sản phẩm từ Cỏ Bàng của Nhi cũng được biết đến nhiều hơn và nhận phản hồi tích cực khi tham gia lễ hội Tết Việt tại TPHCM. “Việc tham gia các sự kiện là cơ hội để tiếp cận được khách hàng cũng như quảng bá văn hóa Huế và văn hóa Việt Nam” cô nói. Ngoài ra, đã có nhiều show trình diễn áo dài của Huế đã kết hợp với sản phẩm túi Cỏ Bàng, tạo nên một sự kết hợp

hoàn hảo giữa nghệ thuật và thời trang. Trong xã hội có nhiều biến chuyển, đặc biệt là nền kinh tế chịu sự ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, việc gìn giữ và phát triển làng nghề truyền thống là một thách thức được đặt ra. Chia sẻ về dự định trong tương lai, Nhi cho biết: “Sắp tới, sản phẩm Cỏ Bàng sẽ kết hợp với làng nghề lụa tơ tằm Hà Nội và liên kết mạnh hơn nữa với làng nghề dệt Zèng A Lưới trên địa bàn tỉnh”. Không chỉ tập trung phát triển làng nghề truyền thống Cỏ Bàng, việc gắn kết các làng nghề với nhau còn tạo ra ý nghĩa cho sản phẩm chứ không chỉ đơn thuần là chạy theo thời trang. Là loài cỏ mỏng manh nhưng mang trong mình sức sống mãnh liệt - Cỏ Bàng cũng giống như nhiệt huyết của người trẻ tiếp nối ngọn lửa đam mê với làng nghề truyền thống. Hy vọng rằng lớp trẻ sẽ hiểu được giá trị, giữ được tình yêu với nét đẹp văn hóa truyền thống để không bị mai một. 75

BÁO CHÍ CHÍ TRẺ TRẺ BÁO

THẾ GIỚI GIỚI 360 360 THẾ

Số 41+42 41+42 -- tháng tháng 1+2/2022 1+2/2022 Số

Hà Nội ngát thơm những gánh hoa bưởi đầu mùa Khánh Quỳnh - Báo in K38 Cứ vào độ cuối tháng 2, hoa bưởi tinh khôi, thơm ngát lại theo chân các cô, bác xuất hiện dọc khắp phố phường Hà Nội.

Những năm gần đây, người dân Thủ đô đã phải lòng vẻ đẹp trắng ngà, tinh khiết của hoa bưởi. Loài hoa nhỏ nhắn với hương thơm thanh nhã khiến bao người si mê. Theo những người trồng bưởi lâu năm ở Phúc Diễn (Tổ 3, Phường Phú Diễn): “Hoa bưởi được gánh rong dọc các con phố Hà Nội chỉ có thể là hoa từ những cây bưởi chưa chiết cành hoặc hoa từ các giống bưởi chua”. Mùa hoa bưởi về là thời điểm chuyển giao giữa tháng, kết thúc cái se se lạnh của mùa xuân, báo hiệu một mùa hè sắp về. Mùa của hoa bưởi chỉ xuất hiện vào khoảng từ 1-2 tuần trong năm.

76

Số 41+42 41+42 -- tháng tháng 1+2/2022 1+2/2022 Số

THẾ GIỚI GIỚI 360 360 THẾ

BÁO CHÍ CHÍ TRẺ TRẺ BÁO

Giá hoa bưởi trên thị trường dao động 20.000 30.000 đồng/ lạng. Hoa bưởi thường được bán dọc các tuyến phố Hàng Điếu, Giảng Võ, Xã Đàn, Tôn Thất Tùng... hoặc tại các chợ dân sinh. Hầu hết những người trồng bưởi ở làng Phú Diễn, gốc bưởi lâu đời nhất cũng đã 20-30 năm. Vì thế người trồng không bao giờ tỉa hoa bưởi để bán. Không chỉ đơn thuần là một loài hoa đẹp, thơm, hoa bưởi còn đem lại nhiều công dụng hữu ích trong cuộc sống như giải cảm, làm đẹp, giúp thư thái tinh thần... Không yêu kiều như hoa mai, hoa đào và không hút hồn bằng màu sắc sặc sỡ nhưng hoa bưởi lại ẩn chứa sự mộc mạc, dịu dàng và kín đáo. Những gánh hoa cứ rong ruổi khắp phố phường, Hà Nội vì thế cũng trở nên nồng nàn tha thiết hơn.

77

BÁO CHÍ TRẺ

THẾ GIỚI 360

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

‘Hẹn hò tối giản’ ngày Tình nhân, cặp đôi F0 đón Valentine qua Facetime Thùy Linh - Bảo ảnh K39 Thông thường, để bày tỏ tình cảm của mình trong ngày lễ Tình nhân, các cặp đôi sẽ gửi thiệp Valentine, hoa hồng, socola và một số loại quà tặng đặc biệt khác cho đối phương. Nay, dịch bệnh COVID-19 vẫn đang diễn biến phức tạp, có những cặp đôi đón Valentine qua facetime, hay đơn giản như cùng nhau đi ôn lại kỷ niệm ở những quán ăn bình dân... Không còn “áp lực” trước ngày Valentine Cặp đôi Huyền Trân và Thế Hiển cùng sinh vào tháng 121994 (quê ở Gò Công Tây, Tiền Giang), bắt đầu hẹn hò từ năm 17 tuổi và nay đã bên nhau được hơn 10 năm. Thường đối với Trân, những ngày như Valentine, 8/3, 20/10 đều là những ngày mang ý nghĩa nhắc nhớ và không quá quan trọng. Trân chia sẻ: “Từ lâu, chúng mình đã thống nhất với nhau rằng ngày lễ Tình nhân chỉ cần chúc nhau nhẹ nhàng, đi ăn ở mấy chỗ quán quen hoặc nếu có tặng quà thì tặng đồ vật sử dụng được. Còn những ngày đặc biệt riêng của hai đứa như kỷ niệm tình yêu, kỷ niệm ngày cưới, sinh nhật sẽ hoành tráng hơn, thoải mái tặng hoa tặng quà bao nhiêu cũng được. Thật ra, mình và anh quen nhau lâu quá rồi, chứ năm đầu tiên, năm thứ hai anh ấy vẫn phải lặn lội đi tìm mua hoa và socola. Và lúc đó dĩ nhiên mình cũng rất vui vì “tôi cũng có nè”. Sau khi thống nhất với nhau việc tặng quà hay đi chơi ngày Valentine thì anh ấy không còn áp lực nữa. Và mình cũng thấy bình thường khi lướt Facebook mọi người rầm rộ khoe quà. Mình không thấy tủi thân hay 78

Cô gái Trần Thị Huyền Trân là luật sư, chuyên tư vấn pháp lý doanh nghiệp còn anh Huỳnh Thế Hiển hiện làm việc trong lĩnh vực kinh doanh, phát triển thương hiệu. ganh tị, vì món quà to lớn nhất mà mình có là anh rồi”. Điều hạnh phúc nhất So với một số cặp đôi khác đang phải cách ly mỗi người một nơi, bạn Nguyễn Thùy Linh (sinh năm 2000, sinh viên năm cuối Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam) cảm thấy may mắn và hạnh phúc khi được ở bên cạnh người mình yêu trong ngày Tình nhân. Thùy Linh cho hay: “Mình đã chuẩn bị món quà nho nhỏ như nama, bánh kem nhỏ để tạo bất ngờ cho đối phương từ 10 ngày trước. Mình nghĩ 2 món quà nhỏ này cũng đã thể

hiện được tình cảm của mình rồi. Anh người yêu mình thì không chuẩn bị bất ngờ mà rất thực tế, anh hỏi mình: “Em thích gì thì anh sẽ tặng”. Mình thích túi và anh đã đưa mình đi mua một chiếc túi màu đen phù hợp cả đi học, đi làm, đi chơi. Có thể với nhiều người thì nó không bất ngờ, không lãng mạn nhưng mình thích thực tế hơn. Mình nghĩ rằng với cặp đôi nào yêu nhau thì cũng đều quan tâm đến ngày này, chỉ là ở mức độ nào thôi. Đây là ngày Valentine đầu tiên của mình nên mình muốn cả hai hãy dành hết thời gian, cùng nhau

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

ngồi nói chuyện để hâm nóng tình cảm mà không quá quan trọng việc phải đi ăn nhà hàng sang trọng, đi chơi ở các khu du lịch đắt đỏ... Có nhiều cặp đôi phải xa nhau vì bị F0, người dương tính, với mình, hạnh phúc nhất là được gặp người yêu, chỉ cần cùng nhau ngồi uống trà và tỉ tê hết ngày”. Mua nước rửa tay, khẩu trang làm quà Valentine Minh Phương (sinh năm 2001, học tập ở Hà Nội) và bạn trai mới đây đều có kết quả xét nghiệm dương tính với SARSCoV-2 nên ngày lễ Tình nhân chuyển sang online thay vì đi hẹn hò trực tiếp. “Mình và bạn trai hiện đang cách ly do mắc COVID-19 nên Valentine đều không có dự định gì. Nhưng chắc chắn, mình không thể thiếu những món quà như socola để an ủi đối phương và xoá đi rào cản khoảng cách của 2 đứa khi không được ở bên cạnh nhau vào ngày này. Mình đã đặt quà cho bạn nam, mua thêm một số vật dụng cần thiết để chống dịch như khẩu trang, nước rửa tay, đồ ăn... Tuy mình khá buồn vì đã phải yêu xa thời gian dài, nay lại đón Valentine xa nhưng vẫn phải ưu tiên sức khoẻ lên hàng đầu”, nữ sinh chia sẻ. Đối với nhiều bạn trẻ, dịp lễ Tình nhân luôn là một này đặp biệt để có thể nhắn gửi những lời yêu thương mà trong cuộc sống bận rộn đôi khi quên mất. Dù có nhiều rào cản vì dịch nhưng ai cũng chọn cho mình một cách riêng để trao gửi tấm lòng chân thành.

Bạn Nguyễn Thùy Linh cùng bạn trai trong một cuộc gặp gỡ hiếm hoi khi các trường đại học nước ngoài đang nghỉ đông

Minh Phương và bạn trai quen nhau qua mạng và có mối tình đẹp sau khi gặp mặt. Phương cho rằng, cô đã có một tình yêu đẹp đúng với câu nói “thế giới ảo tình yêu thật”. “Vì vậy chúng ta hãy đừng ngần ngại, hãy mở lòng đón nhận sự yêu thương ở thế giới ảo. Biết đâu bạn sẽ tìm được tình yêu của đời mình thì sao?”, cô gái trẻ bày tỏ.

79

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Tranh thủ dịp Tết, phụ huynh giúp con “tránh” thiết bị số Thảo Phương - Báo in K38 Nhân những ngày Tết không phải học nhiều, phụ huynh đã tích cực cho con tham gia các hoạt động thực tế nhằm giảm bớt thời lượng sử dụng các thiết bị công nghệ.

P

hải học online và “làm bạn” với máy tính, điện thoại mỗi ngày trong suốt hơn nửa năm qua khiến nhiều trẻ mắc không ít các bệnh lý như mắt tăng độ, ít nói, trầm cảm, nghiện xem tivi, youtube… Do đó, phụ huynh không khỏi lo lắng. Cùng bố gói bánh chưng Mọi năm, đến dịp Tết chị Nguyễn Thị Hương (35 tuổi, Hà Nội) thường để con ở nhà nghỉ ngơi bởi cả năm đã phải đi học vất vả. Tuy nhiên năm nay thì ngược lại, anh muốn cho con được tham gia thật nhiều vào các hoạt động ngày tết. “Ở nhà cả nửa năm nay rồi, chỉ có loanh quanh trong nhà với máy tính, điện thoại đến người lớn như tôi còn chẳng chịu được nói gì đến trẻ con. Năm nay tôi cho đi thả cá cùng, cu cậu hớn hở ra mặt rồi hỏi đủ thứ trên trời dưới đất nhưng tôi đều vui vẻ trả lời hết”, chị Hương cho biết. Cũng theo chị Hương, việc cho các con tham gia vào những hoạt động này không chỉ giúp con giảm bớt căng thẳng và tránh sử dụng các thiết bị công nghệ mà còn giúp thế giới quan của các con mở rộng hơn, trau dồi hiểu biết về văn hóa Việt. 80

Gói bánh chưng là một hoạt động mà ba mẹ nên cho các con tham gia vào dịp Tết Năm nay, Nhật Minh (7 tuổi) cũng được bố mẹ cho tham gia vào công việc gói bánh chưng. Anh Nguyễn Khang - bố của Nhật Minh rất vui khi cùng con gói bánh chuẩn bị Tết. Anh Khang cho biết: “Nhìn con hí hoáy cắt rồi xếp lá thật đáng yêu, những hoạt động này sẽ giúp con hiểu thêm về cội nguồn ý nghĩa của dân tộc”. “Từ ngày giãn cách phải học ở nhà khiến con ít nói hơn hẳn, tính tình cũng lầm lì hơn nên tranh thủ dịp Tết này tôi cố gắng giúp con giải phóng cơ thể và tạo một không gian mở để con có thể giao tiếp, chia sẻ những câu chuyện của con hay những điều con suy nghĩ”, anh Khang cho hay.

Cùng mẹ đi chợ hoa sắm Tết, trang trí nhà cửa Chợ Tết là một trong những nét đẹp văn hóa truyền thống của người Việt Nam. Mặc dù chợ Tết hiện nay có phần hiện đại hơn, đủ đầy hơn so với thời trước nhưng việc cùng con khám phá chợ Tết vẫn là một hoạt động thú vị mà ba mẹ nên làm cùng con mỗi khi Tết đến. Đối với chị Mai Hà (Nam Định), Tết là dịp cả nhà sẽ cùng nhau sắm sửa, vậy nên hầu như năm nào chị và các con cũng cùng đi chợ Tết. Tuy nhiên năm nay, chị đã giao cho cô con gái 12 tuổi một nhiệm vụ quan trọng hơn cả. Chị Hà cho biết, trước khi đi cả gia đình đã có một cuộc họp thống

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 nhất nhiệm vụ của từng người. “Là con gái nên cô nhóc nhà tôi thích vẽ vời rồi trang trí lắm, nên năm nay tôi quyết định để bé chọn những thứ trang trí trong nhà. Con sẽ tự lựa những món đồ, hỏi người bán và mua nó. Tôi sẽ chỉ đi theo để khi con có vướng mắc gì thì sẽ trả lời giúp. Tôi nghĩ việc này sẽ mang đến cho con cơ hội được thể hiện quan điểm cá nhân, suy nghĩ, sở thích của bản thân cũng như dạy con về kỹ năng mua sắm”, chị Hà cho hay. Như câu nói “Tuổi nhỏ làm việc nhỏ tùy theo sức của mình” cha mẹ có thể để con lau dọn đồ vật trong nhà, trang trí cây đào, cây mai hay tự dọn dẹp phòng của con. Và tạo cho con một sự hứng thú để con thấy được những hoạt động này thật vui. Sống ở vùng quê, nên những đứa trẻ cũng “biết việc” hơn một chút, chỉ mới học lớp 4 nhưng hầu như những công việc nhà như nấu cơm, rửa chén, quét sân, lau nhà,… Hương Giang (10 tuổi) đều đã biết làm rất thành thạo. Đặc biệt, năm nay Giang còn được mẹ cho học làm mứt, làm bánh, kẹo để chuẩn bị cho Tết. “Con rất vui khi được cùng mẹ chuẩn bị bánh kẹo cho ngày Tết. Con sẽ để dành một ít để đem tặng bạn nữa ạ” - Giang nói. “Nhả” bớt công nghệ cùng con vui chơi những ngày Tết Lên kế hoạch vui chơi những ngày tết cũng là cách giúp con tránh sử dụng nhiều các thiết bị công nghệ. Anh Trần Quyết (37 tuổi, Hà Nội) cho biết: “Năm nay gia

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Những việc nhỏ, nhẹ nhàng như trang trí cây đào, cây quất các con hoàn toàn có thể làm

đình tôi quyết định sẽ đi du lịch vào dịp Tết này. Cả năm ở nhà rồi nên tranh thủ thời gian con không phải học mà bố mẹ cũng được nghỉ nên cả nhà sẽ đi Phú Quốc chơi. Tôi cũng muốn tận dụng khoảng thời gian này để giúp con giảm bớt căng thẳng sau những tháng ngày miệt mài học online, đồng thời cũng là cách để con bớt xem tivi, điện thoại rồi youtube”. Còn với anh Minh Cường (quê Ninh Bình) đã hơn nửa năm nay gia đình chưa có dịp về quê bởi do lo ngại tình hình dịch bệnh. Anh cường cho biết: “Mọi khi cứ tầm 2 tháng tôi lại đưa các con về thăm ông bà, vậy mà năm nay 7 tháng rồi mấy ông cháu chỉ được nhìn nhau qua màn hình điện thoại. Ông bà thì nhớ cháu, con thì háo hức muốn về quê”. Công việc bận rộn, thường xuyên phải đi trực rồi tăng ca nên anh Cường ít có thời gian về quê. Nhân dịp Tết này anh đã cố gắng sắp xếp xin nghỉ sớm hơn mọi khi để đưa các con về với ông bà. Theo anh

Cường, dù bận tới đâu thì Tết cũng phải về, trước là để thăm ông bà, sau là để con cảm nhận và biết được ý nghĩa của những ngày Tết. “Không chỉ con trẻ, mà đây cũng là dịp để tôi bỏ bớt công nghệ sang một bên. Tết là phải hoạt động, vui chơi, sắm sửa, trò chuyện trực tiếp với nhau chứ không phải nhìn nhau qua điện thoại hay mỗi người một góc ôm đồ công nghệ. Những ngày này, tôi thường bảo con các phụ giúp ông bà dọn dẹp nhà cửa, làm mâm cơm cúng tổ tiên và để con tiếp cận phong tục bằng việc cùng cả nhà chắp tay lễ tại bàn thờ ngày Tết. Ngoài ra, tôi cũng có lên một vài kế hoạch khác cho con vui chơi vào dịp Tết như tham gia các trò chơi dân gian, đi chúc Tết, tổ chức văn nghệ “cây nhà lá vườn” để con tham gia cùng”, anh Cường chia sẻ.

81

BÁO CHÍ TRẺ

THẾ GIỚI 360

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Bạn trẻ kiếm tiền dịp Tết: Tranh thủ vớt vát ngày cuối năm Nguyễn Phương - Báo in K38 Chỉ còn khoảng gần 2 tuần nữa là đến dịp Tết nguyên đán, đây là thời điểm “vàng” để kiếm thêm thu nhập. Tranh thủ những ngày này không ít bạn trẻ đã đi làm thêm, kinh doanh online hay đầu tư cho nghề “tay trái” để có thêm “chút đỉnh” tiêu Tết. Tất bật nghề “tay trái” Cận kề Tết, nhiều bạn trẻ tận dụng những chiếc hoa tay khéo léo của mình làm những sản phẩm handmade chuẩn vị “nhà làm” như mứt dừa, mứt bí, kẹo, bánh, lạp xưởng, giỏ quà tết, thiệp chúc tết, tranh thêu…để bán phục vụ mọi người. Đây đều là những món quà tết rất ý nghĩa dành tặng gia đình, người thân, bạn bè mỗi dịp xuân về. Nguyễn Phương Lan (20 tuổi) chia sẻ: “Mọi năm mình hay trổ tài làm mứt nhưng vì không có nhiều thời gian nên chỉ làm một ít để gia đình thưởng thức và đãi khách vào dịp Tết. Năm nay vì dịch bệnh, ở nhà mấy tháng liền, nhân dịp lúc rảnh mình đã nhận làm mứt cho mọi người. Những ngày này mình đang phải chạy hết công suất làm để trả đơn cho khách. Trộm vía được ủng hộ nên lại càng hào hứng để làm hơn”. Ngoài công việc kinh doanh quần áo, mấy năm nay, cứ mỗi dịp Tết Linh Trang (24 tuổi) lại tất bật với công việc gói quà tết của mình. “Vốn thích trang trí và sắp xếp mọi thứ nên khi nhìn những giỏ quà xinh xắn được làm ra khiến mình rất hạnh phúc. Mình luôn đặt cả tấm lòng vào đó để đến tay người nhận sẽ là những sản 82

Tranh thủ dịp Tết, An kiếm chút tiền mua những thứ mình thích. phẩm đẹp nhất”. “Bạn bè hay trêu nghề tay trái này của mình hốt bạc bởi Tết nhu cầu biếu, tặng quà của mọi người tăng rất cao. Công việc này trông đơn giản nhưng cũng đòi hỏi chút khéo léo, tỉ mỉ và nhẫn nại. Nếu chăm chỉ làm thì sau mỗi dịp như vậy mình cũng kiếm được kha khá, đủ để tiêu Tết và biếu bố mẹ”, Linh Trang chia sẻ thêm. Kiếm thêm tiền để thỏa mãn sở thích bản thân Nhu cầu mua sắm trong những ngày gần Tết luôn tăng cao gấp nhiều lần so với ngày thường. Thời gian mở cửa dài hơn, lượng hàng hóa tiêu thụ lớn hơn đồng nghĩa với việc

nhu cầu tuyển dụng nhân viên bán hàng tại các siêu thị, shop thời trang, cửa hàng trưng bày sản phẩm Tết, hội chợ,... cũng tăng đột biến. Không chỉ nhu cầu nhân lực lớn mà mức thu nhập cũng rất cao, có thể tăng gấp 3 - 5 lần so với ngày thường. Tranh thủ khi kỳ học đã hoàn thành, Lê An (21 tuổi) đã quyết định xin đi làm nhân viên thời vụ tại Aeon Mall Long Biên. An cho biết: “Đây là năm thứ hai mình đi làm thời vụ vào dịp Tết. Năm ngoái mình cũng đã làm ở đây và thấy công việc cũng khá thú vị. Những ngày tết lương cao hơn mọi khi nên mình cũng tranh thủ để kiếm thêm chút tiền tiêu”.

Số 41+42 - tháng 1+2/2022 “Năm nay, mình vẫn đăng ký làm xuyên tết kể cả mùng 1,2,3 mỗi ngày làm vài tiếng. Tuy số tiền kiếm được không phải quá lớn nhưng mình cũng rất tự hào, ngoài ra công việc này cũng giúp cho mình có thêm chút kinh nghiệm khi làm dịch vụ”, An chia sẻ. Được biết, kinh tế gia đình không quá khó khăn nhưng thích tự lập nên bất cứ lúc nào có thể thì An đều sẵn sàng làm việc vì không muốn sống phụ thuộc. An cho hay năm ngoái đã dùng số tiền tết kiếm được để góp vào mua máy tính phục vụ cho việc học. Còn năm nay cô bạn dự định sẽ dùng số tiền kiếm được dịp Tết cho việc mua sách. “Mình rất thích đọc sách, mỗi lần mua mình hay chi khá nhiều tiền cho nó. Sách là kiến thức mà nên mình không bao giờ tiếc tiền bỏ ra cả. Không phải bố mẹ không cho mà mình muốn tự dùng sức lao động của bản thân mua những thứ mình thích, cảm giác được dùng đồng tiền do chính mình làm ra càng khiến mình trân trọng hơn”. Tranh thủ vớt vát ngày cuối năm Dù còn đang là sinh viên song từ lâu Khánh Hòa đã sớm gắn bó với công việc chụp ảnh thuê để kiếm thu nhập trang trải cho cuộc sống. Hòa tiết lộ chuyên ngành mà bạn đang theo học cũng liên quan tới công việc này. “Mình đam mê nhiếp ảnh và hay nhận các job chụp ảnh vừa để kiếm chút thu nhập vừa để rèn luyện tay nghề. Năm qua dịch bệnh triền miên nên cũng ít khách đặt chụp ảnh lắm,

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Dù còn đang là sinh viên song từ lâu Khánh Hòa đã sớm gắn bó với công việc chụp ảnh thuê

thường thường một tháng ít nhất cũng khoảng 3-4 khách nhưng vì dịch mà có khi cả tháng không có một khách nào. Tranh thủ dịp cận Tết nhu cầu chụp ảnh của mọi người tăng cao, nên mình cũng cố chạy hết công suất để vớt vát lại chút đỉnh cho cả năm khó khăn này”, Hòa chia sẻ. Hòa cũng cho hay tùy theo gói chụp mà mức sẽ giá khác nhau. Ví dụ như chụp khách với hoa ở đường phố thì sẽ dao động từ 800.000-1000.000 đồng, còn chụp sự kiện thì khoảng 1.500.000 đồng. Cuối năm các công ty hay có sự kiện Year End Party, nếu trúng được các gói chụp này thì cũng “ấm”. Thông thường, mỗi buổi chụp kéo dài vài tiếng nhưng cũng có khi cả ngày. Vì một cái Tết “ấm no” Không cần bỏ nhiều vốn, chỉ cần lên xe là có thể kiếm được tiền, bởi vậy, nhiều sinh viên tranh thủ dịp Tết đi làm shipper kiếm thêm thu nhập.

Những ngày học ở trên Hà Nội, Thanh Thọ cũng đã đi chạy grab để kiếm tiền tự trang trải cuộc sống. Song do dịch bệnh và học online nên mấy tháng nay bạn phải chôn chân ở quê. Thọ tâm sự: “Ở nhà mấy tháng liền mình ngứa chân ngứa tay lắm, trước ở trên Hà Nội mình đã quen với những ngày bận bịu vừa học vừa chạy xe rồi. Nếu chăm chỉ chạy thì cũng đủ để mình có thể tự lo chi phí sinh hoạt. Tết năm ngoái mình cũng kiếm được kha khá và đã mua quà biếu bố mẹ”. Được biết ngoài việc nhận ship đồ, Thọ còn làm thêm một số công việc khác như đi bê tráp, bê tiệc và còn tập tành cả bán hàng online. “Tết đến nhu cầu mua sắm, làm đẹp của mọi nhiều hơn nên mình tranh thủ nhập ít sáp vuốt tóc, nước hoa cho nam về bán. Vì mới bán nên chưa có nhiều người biết đến nhưng thỉnh thoảng có một vài đơn cũng đã khiến mình rất vui rồi. 83

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

4h30 sáng, chợ hoa đã tấp nập với khung cảnh người mua kẻ bán

Rừng hoa mận rợp trắng một góc trời thu hút giới trẻ đến check in

Nguyễn Giang - Báo Ảnh K37

Những ngày giáp tết Nhâm Dần, chợ hoa Mê Linh trở nên hối hả, sôi động khác hẳn ngày thường với người mua kẻ bán cùng hàng trăm cây cảnh, loại hoa khác nhau.

Mặc dù thời tiết rét buốt và mưa phùn, nhưng người dân vẫn tập trung rất đông ở chợ để mang hương Tết về nhà

84

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

THẾ GIỚI 360

BÁO CHÍ TRẺ

Năm nay, hoa có sự đa dạng về loại với mức giá khác nhau. Hoa đồng tiền là 35.000 - 45.000 đồng/ bó/10 bông, hoa ly là 100.000 - 150.000 đồng/bó/5 bông to, tường vi là 90.000 đồng/bó, các loại hoa khô từ 150.000 - 200.000 đồng/bó. Hoa sao có giá 30.000 - 40.000 đồng/bó, cúc họa mi có giá 55.000 đồng/bó...

Nhiều người đi chợ, không chỉ dể mua hoa mà còn để nắng lẵng hoa, tận hưởng không khí xuân đang gần kề

Ông Nguyễn Tiến Hùng – Phó Chủ tịch HND huyện Mê Linh cho biết: “Hoa hồng và hoa cúc là những sản phẩm thế mạnh của làng hoa Mê Linh. Trong năm nay lượng hoa bán ra giảm so với các năm trước đó” 85

ĐIỂM ĐẾN

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

Dinh thự Đèo Văn Long: Giai thoại về một bạo chúa Hà Vân - Báo in K39 Được mệnh danh là cái nôi của người Thái và văn hóa Thái, trong lịch sử hình thành 100 năm của hai tỉnh Điện Biên và Lai Châu, hơn nửa thế kỷ vùng đất này nằm dưới quyền cai trị của cha con họ Đèo. Hiện nay khu di tích ghi dấu thời thống khổ của nhân dân vùng ngã ba sông Đà vẫn còn hiện hữu. Đó là dinh thự Đèo Văn Long. Quá trình hình thành xứ sở Dinh thự Đèo Văn Long nằm cách thành phố Lai Châu 102 km về phía Tây Nam, theo các con đường: quốc lộ 4D, quốc lộ 32 và tỉnh lộ 127 hay đi thuyền ngược sông Đà, khu dinh thự nằm trên địa phận xã Lê Lợi, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu. Theo kết quả khảo sát năm 1983 của Sở Văn hoá - Thông tin tỉnh Lai Châu(cũ) thì công trình này được bắt đầu xây dựng từ năm 1916. Các tư liệu để lại về dinh thự và gia tộc họ Đèo tuy còn rất sơ khai, nhưng đều cho rằng tất cả các công việc chọn hướng, chọn vị trí đặt cổng chính, miếu thờ, nhà Đẳm đều được gia tộc họ Đèo thuê thầy địa lí xem xét cẩn thận. Hai kiến trúc sư một người Pháp, một người Trung Quốc được mời về để thiết kế và giám sát. Vật liệu được trở bằng máy bay từ miền xuôi lên. Vì vậy, kiến trúc khu dinh thự vừa mang đường nét phương Tây vừa mang dáng dấp phương Đông, đồng thời là đặc trưng của nghệ thuật xây dựng và phong thuỷ của người Thái. Năm 1918 , khu dinh thự đã hoàn thành với 8 đơn nguyên chính là: Cổng chính, nhà 86

Cổng vào dinh thự Đèo văn Long Đẳm, nhà ăn, nhà xoè, tháp nước, hầm nhốt phạm nhân, miếu thờ ma rừng và một nhà nữa có mặt hình chữ L (chưa rõ mục đích sử dụng). Ngoài ra còn một số công trình bổ trợ khác như tường bao, cổng phụ, đường xe dẫn lên cổng chính, bậc thềm dài và hẹp dẫn xuống hầm nhốt phạm nhân, kho thóc, bến thuyền, nghĩa địa. Xung quanh lâu đài là bức tường thành cao trên 3m, được xây bằng đá phiến dày 40-50cm, rất vững chãi, đại bác bắn không thủng. Trên tường có nhiều lỗ châu mai quan sát phía bên ngoài và tấn công những người muốn xâm nhập vào lâu đài.Trước khu nhà chính có khoảng sân rộng

để múa xoè khi ông tổ chức tiệc tùng, tiếp khách. Có thể nói quần thể dinh thự là một “ pháo đài bất khả xâm phạm” của chúa Thái. Nói đến Đèo Văn Long (15/3/1887 – 20/11/1975) là con thứ của Đèo Văn Trị và là một lãnh chúa của Khu tự trị Thái ở Liên bang Đông Dương. Gia đình họ Đèo vốn xuất thân từ một dòng dõi quý tộc tại Vân Nam (Trung Quốc), họ không phải những người phản động mà đã cùng nhau chung sống hòa thuận trên mảnh đất Lai Châu từ rất lâu. Những năm cuối thế kỉ XIX, hưởng ứng phong trào Cần Vương, dòng họ Đèo đã sát cánh cùng nghĩa quân Cờ Đen trấn giữ Sơn Tây

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

ĐIỂM ĐẾN

BÁO CHÍ TRẺ

và lập được nhiều chiến công. Thế nhưng những tổn thất khá lớn sau những trận quyết chiến ấy cùng sự nghi kị, thiếu thống nhất trong nội bộ , Đèo Văn Trì đã kí vào bản hiệp ước ngừng bắn vĩnh viễn với quân Pháp. Được Chính phủ Pháp bảo hộ, hẫu thuẫn về tiền bạc và vũ khí. Với âm mưu dùng người Việt trị người Việt, Pháp khôi phục cho Đèo Văn Trì cai quản vùng đất Sipsong Chuthai (12 xứ thái). Năm 1908, Đèo Văn Trị mất, trao lại quyền bính cho con là Đèo Văn Kháng, sau đó Kháng chết, Đèo Văn Long thay anh trai lên nắm quyền. Từ đây, với bản chất là kẻ tàn bạo, Đèo Văn Long gieo rắc bao nỗi khiếp sợ cho nhân dân trong vùng. Ký ức về một bạo chúa Bà L.T.P (nay ở tổ 2, phường Đoàn Kết, Thành Phố Lai Châu, Tỉnh Lai Châu) , là con gái một người lính của Đèo Văn Long ngày trước nhớ lại những câu chuyện hồi bé được cha mình kể lại “Ngày xưa, cứ là thanh niên trong bản đều bị bắt đi làm lính hết. Ai chống đối thì sẽ bị cực hình, lấy ngựa kéo đi. Gia đình đó cũng bị thu hồi ruộng nương không cho làm ăn gì nữa. Gái xòe thời đó thường có rất nhiều vàng, nếu trong đội múa xòe hoặc con gái đẹp trong bản , thấy ưng ai , ông sẽ gọi đến bóp đùi và ngủ cùng. Nếu không thuận thì lấy bao tải chụp bắt về hoặc siết nợ gia đình đấy. Vì vậy ông có rất nhiều vợ, 12 bà vợ. Đèo Văn Long sẽ tiêu diệt những ai đi theo Việt Minh, nhẹ thì tù đày, khổ sai. Nặng thì chém đầu công khai, treo thủ cấp lên cây đầu bản và ăn tim gan như ăn

Dinh thự Đèo Văn Long ngày nay

tim gan của con lợn, con trâu hoặc tử hình ở Thác Bay (nơi những người phạm tội bị dìm chết dưới dòng xoáy nước cuồn cuộn của sông Đà)”. Ngoài việc cho quân lính đi cướp bóc vơ vét của cải của nhân dân trong vùng, vua Thái còn đóng những chiếc thuyền lớn, lấy sông Đà làm trục giao thông chính chở lâm thổ sản mà hắn đã cướp được của nhân dân địa phương mang xuống miền xuôi bán như: thuốc phiện, da hổ, da báo, mật gấu,…sau đó chở hàng hóa lên bán cho người dân địa phương. Sau chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng, Đèo Văn Long chạy sang Pháp lưu vong. Sau khi chạy trốn, lâu đài của Đèo Văn bị thời gian và nỗi căm hận của nhân dân phá hủy. Họ gọi đây là di tích căm thù.

Đến nay toàn bộ khu dinh thự đã trở thành phế tích. Nhiều công trình đã bị mất hoàn toàn không thể xác định được hình dáng kiến trúc ban đầu. Năm 1980, dinh Đèo Văn Long được UBND tỉnh Lai Châu ra quyết định xếp hạng di tích cấp tỉnh và nằm trong kế hoạch phục dựng. Song vẫn còn gặp không ít khó khăn và phức tạp về nhiều mặt. Nhân chứng hiểu biết về dinh thự còn lại quá ít và thậm chí, có người tỏ ra rụt rè không sẵn sàng hợp tác với cơ quan chuyên môn. Tuy nhiên từ năm 2010 đến nay, do công trình thủy điện Sơn La tích nước, cho nên phần lớn khu dinh thự của Đèo Văn Long bị chìm vĩnh viễn xuống Thủy cung.

87

BÁO CHÍ TRẺ

ĐIỂM ĐẾN

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

SĂN MÂY TÀ XÙA Đức Việt Một biển mây bồng bềnh trắng sữa được bao bọc bởi những đỉnh núi trập trùng hùng vĩ, đó là cảnh tượng vô cùng huyền ảo mà bạn sẽ được chiêm ngưỡng nếu du lịch Tà Xùa vào dịp cuối năm.

Là một xã vùng cao thuộc huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La, tiếp giáp với Yên Bái, nơi đây từ lâu đã được dân du lịch đặt cho cái tên mĩ miều: “thiên đường mây Tà Xùa”. Trước đây, đường đến với Tà Xùa rất khó khăn, xa xôi cách trở, song từ khi con đường nối 2 huyện Trạm Tấu (Yên Bái) và Bắc Yên được khai thông, các cung phượt săn mây Tà Xùa trở nên sôi động hơn và ngày càng thu hút nhiều du khách.

88

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

ĐIỂM ĐẾN

BÁO CHÍ TRẺ

Trước khi được biết tới với “đặc sản” mây, Tà Xùa là quê hương của chè Shan tuyết cổ thụ và quả sơn tra (táo mèo). Vài năm gần đây, Tà Xùa trở thành một trong những điểm nhấn của du lịch Sơn La, thu hút rất nhiều tín đồ xê dịch. Địa điểm săn mây Tà Xùa thường được nhắc đến chính là đỉnh Tà Xùa, nằm ở độ cao 2.875m, quanh năm được mây mù bao bọc. Thời điểm du lịch Tà Xùa lí tưởng nhất là từ tháng 10 đến tháng 4 Dương lịch hàng năm. Hiện nay, Tà Xùa vẫn là một xã vùng biên xa xôi, hẻo lánh, cách Mộc Châu – thủ phủ du lịch của Sơn La – tới 100km, nên hệ thống lưu trú tại đây vẫn rất hạn chế. Theo kinh nghiệm săn mây Tà Xùa, bạn có thể nghỉ tại nhà dân, cắm trại trên núi qua đêm hoặc ở các homestay gần đó để không bỏ lỡ thời điểm săn mây đẹp nhất.

Sống lưng khủng long Đến Tà Xùa săn mây, bạn sẽ ngỡ như mình đang lạc giữa tiên cảnh, bởi tầm nhìn của bạn sẽ bao trọn một biển mây mù bồng bềnh, mênh mông. Đứng trên đỉnh núi cao, bạn sẽ được chiêm ngưỡng những đợt mây cuồn cuộn đổ về núi vô cùng huyền ảo, sống động. Trên đường chinh phục đỉnh Tà Xùa, bạn sẽ luôn bắt gặp hình ảnh mây mù phủ kín thung lũng, tuy nhiên, các địa điểm săn mây đẹp nhất là: đoạn đường kéo dài 3km từ ngã 3 Tà Xùa đi Háng Đồng, trung tâm xã Tà Xùa, đoạn đường 1,5km từ ngã 3 Tà Xùa đi Xím Vàng. Một số địa điểm đẹp khác như: Sống lưng khủng long Háng Đồng; Mỏm đá đầu rùa ở Tà Xùa;....

Mỏm đá đầu rùa

89

ĐỜI SỐNG SỐ

BÁO CHÍ TRẺ

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

NHỮNG XU HƯỚNG CÔNG NGHỆ NỔI BẬT NĂM 2022 Đức Huy - Báo in K38 Từ trò chuyện bằng video với bạn bè thông qua điện thoại thông minh, hay theo dõi nhịp tim của mình trên đồng hồ sức khỏe, các thiết bị công nghệ đã đóng một vai trò hỗ trợ lớn cho con người trong suốt thời gian đại dịch hoành hành khiến việc đi lại, giao tiếp trở nên khó khăn.

1 Robot hút bụi cùng những mẫu thiết bị chỉ dành cho một mục đích nhất định đã tương đối phổ biến. Nhưng giới đam mê công nghệ đang kỳ vọng về robot gia dụng đa năng đầu tiên có tên Astro của Amazon sẽ làm được nhiều hơn thế.

2

Thế hệ sản phẩm “thông minh” đầu tiên thực sự chỉ là “sản phẩm được kết nối với Internet”, từ smartphone có thể lướt web đến TV kết nối với Youtube và Netflix. Công nghệ học máy sau này đã nâng tầm các thiết bị đó.

Số 41+42 - tháng 1+2/2022

ĐỜI SỐNG SỐ

BÁO CHÍ TRẺ

3 Các thiết bị thực tế ảo và thực tế tăng cường (AR) sẽ phát triển mạnh trong năm 2022. Công ty con chuyên về thiết bị VR của Meta - Oculus ước tính đã bán được gần hai triệu kính VR Quest 2 trong năm 2021 - một thông tin có thể tiếp thêm động lực để nhiều nhà sản xuất nội dung đưa trò chơi và trải nghiệm của họ lên môi trường VR.

4 Giới quan sát cho rằng phần mới của loạt phim Ma trận đình đám sẽ thúc đẩy sự quan tâm của công chúng đối với thế giới ảo, và metaverse sẽ giúp họ trải nghiệm một phần “hương vị” này vào năm 2022. Các công ty bao gồm Facebook, Nvidia và Microsoft đã lên kế hoạch cho metaverse, với mục tiêu tạo ra thế giới trực tuyến phong phú, ổn định cho mục đích công việc, giao lưu và giải trí.

5

Khi chuyển đổi số ngày càng trở nên phổ biến, việc các doanh nghiệp và cá nhân bị tấn công mạng đang ngày một diễn ra nhiều hơn trên toàn cầu. Trong năm 2022, các cuộc phá hoại an ninh mạng có thể sẽ xảy ra ở quy mô lớn hơn trên tất cả các ngành lĩnh vực khác nhau. Ứng dụng AI sẽ giúp tạo ra các giao thức an ninh mạng mạnh mẽ. Ngoài ra, sử dụng công nghệ AI còn giúp hệ thống an ninh mạng phát hiện các rủi ro và học được các hành vi vi phạm của tội phạm công nghệ cao, từ đó ngăn chặn các cuộc tấn công vào hệ thống dữ liệu trong tương lai

THƯ CẢM ƠN NHÂN KỶ NIỆM 1 NĂM THÀNH LẬP CLB TRUYỀN THÔNG TRẺ Kính gửi: PGS.TS Đỗ Thị Thu Hằng - Viện trưởng Viện Báo chí, các thầy cô Viện Báo chí Nhân dịp kỷ niệm tròn một năm thành lập, Câu lạc bộ Truyền thông Trẻ, Viện Báo chí, Học viện Báo chí và Tuyên truyền xin gửi lời cảm ơn chân thành và tri ân sâu sắc đến sự giúp đỡ và đồng hành của quý thầy/cô trong suốt một năm qua. Được thành lập vào ngày 09 tháng 3 năm 2021, với sứ mệnh tạo môi trường nghiệp vụ báo chí - truyền thông lành mạnh, có tính chuyên môn cao dành cho sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Đồng thời, tạo nguồn lực sinh viên nòng cốt của Học viện có năng lực truyền thông và sản xuất các sản phẩm số về truyền thông chính trị. Trong năm qua, CLB đã thực hiện thành công: 02 chiến dịch truyền thông (“Học Bác lòng ta trong sáng hơn” và “Tổ quốc Việt Nam - Non sông muôn thuở, nhân tâm một lòng”) với 06 chuyên mục: “Tự hào sử Việt anh hùng”, “Thanh niên kể chuyện Bác Hồ”, “Người tốt việc tử tế”, “Bài báo chính luận hay”, “Kỷ niệm ngày lễ” và “Điểm nhìn Truyền thông Trẻ” cùng hàng trăm tác phẩm báo chí, truyền thông được thực hiện. Các sản phẩm của CLB Truyền thông Trẻ đã tiếp cận và nhận được sự quan tâm của các bạn học sinh, sinh viên trong cả nước. Bên cạnh đó, trong bối cảnh đại dịch Covid - 19 diễn biến phức tạp, CLB vẫn chủ động thích ứng linh hoạt và sáng tạo tổ chức thành công 02 Tọa đàm trực tuyến: “Bác Hồ trong tác phẩm của sinh viên báo chí truyền thông” và “Thắp sáng 2020-2021: Báo chí - Truyền thông trong kỷ nguyên số”. Hai chương trình tọa đàm vinh dự nhận được sự tham gia của các chuyên gia, giảng viên hàng đầu về lý luận và báo chí - truyền thông cùng nhiều giờ đồng hồ chia sẻ tâm huyết từ các nhà báo lão thành, dày dặn kinh nghiệm. Đặc biệt hơn, tại Giải Báo chí - Truyền thông Thắp sáng (Fire up) năm 2020 - 2021 có quy mô toàn quốc được tổ chức chỉn chu, chuyên nghiệp bởi 06 cơ quan báo chí - truyền thông lớn, CLB Truyền thông Trẻ đã xuất sắc đoạt Giải Đặc biệt với chiến dịch truyền thông “Học Bác lòng ta trong sáng hơn” - Giải thưởng cao nhất của cuộc thi và Giải C với tác phẩm “Cách mạng tháng Tám năm 1945 và những bài học cho tuổi trẻ hôm nay”. Đây là một niềm vinh dự và tự hào rất lớn với tập thể các thành viên cùng mạng lưới cộng tác viên của CLB. Chính sự quan tâm, động viên, khích lệ cùng những kiến thức, kinh nghiệm vô cùng quý báu của quý thầy/cô đã góp phần không nhỏ trong sự trưởng thành của CLB. Chúng em biết ơn những đêm khuya hướng dẫn,sửa bài, tấm lòng nhiệt huyết luôn đồng hành và sẵn sàng chỉ bảo của thầy/cô! Chúng em - những thành viên may mắn có cơ hội được học tập, bồi dưỡng và rèn luyện trong môi trường nghiệp vụ chuyên nghiệp này cảm thấy vô cùng may mắn và biết ơn khi được thầy/cô tạo mọi điều kiện tốt nhất để phát huy hết khả năng và giúp nhiệt huyết của tuổi trẻ chúng em trở nên có ích với xã hội. Tập thể CLB xin tri ân và kính chúc thầy, cô nhiều sức khỏe, hạnh phúc và thành công. Trong thời gian tới, chúng em sẽ tổ chức một chiến dịch truyền thông đặc biệt nhân dịp kỷ niệm 1 năm thành lập Truyền thông Trẻ và nhằm chào mừng kỷ niệm 91 năm ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2022). Chúng em rất mong sẽ tiếp tục nhận được sự giúp đỡ và đồng hành của quý thầy/cô trong quá trình thực hiện và truyền tải tác phẩm đến công chúng. Trân trọng! T/M BAN CHỦ NHIỆM Học trò Nguyễn Bá Khải