Page 1

"Áèáëèîòåêè çà äåöàòà, äåöà çà áèáëèîòåêèòå” Èçñëåäâàíå íà ñúñòîÿíèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà ÐРåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè â Áúëãàðрèÿ Ëÿòî-åñåí 2011

Ñîôèÿ 2012


Ñúäúðрæàíèå

Êàòî íà÷àëî............................................................................ 3 Êúì íà÷àëîòî.......................................................................... 5 Ìåòîäèêà íà èçñëåäâàíåòî.................................................. 6 Áèáëèîòåêè çà äåöàòà. Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè................................................ 10 Äåöà çà áèáëèîòåêèòå. ×Чèòàòåëñêè íàâèöè................... 18 Ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè................................................ 21 Òàáëèöè................................................................................. 24 Áëàãîäàðрíîñòè Òîâà èçñëåäâàíå íÿìàøå äà áúäå ðрåàëíîñò áåç íåïðрåêúñíàòàòà ïîäêðрåïà è ñúäåéñòâèå íà ìíîãî õîðрà. Íà ïúðрâî ìÿñòî, íà âñè÷êè âäúõíîâÿùè ïðрåêðрàñíè ïðрèÿòåëè îò “Àç ÷åòà”. Áëàãîäàðрÿ çà îòçèâ÷èâîñòòà íà âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè â ñòðрàíàòà è â ÷àñòíîñò íà Ìèðрåëëà Ìëàäåíîâà, Ãàëèíêà Ñèìåîíîâà, Ìàðрèÿ Øóêåðрñêà, Âàëåíòèíà Ïåòðрîâà, Äåòåëèíà Åâðрåâà, Çîÿ Öàíåâà è Àíòîàíåòà Èâàíîâà, Ñåâäàëèíà Öîëååâñêà, ÐРóìÿíà Êàðрàìôèëîâà, Ãàëÿ Ìàðрèíîâà, Èðрåíà ÐРóñàíîâà, ÐРàäîñò Âàñèëåâà, Åëçà Äàí÷îâà , ÞЮëèÿíà Ìèðр÷åâà, Äàíèåëà Õðрèñòîâà, Ñâåòëà Àíãåëîâà, Íàäÿ Öàíåâà, ÐРîñèöà Àíãåëîâà, Òåîäîðрà Òàøêîâà, Àííà Ùèëÿíîâà, ÐРóìÿíà Éîâåâà, Éîàíà Äèìèòðрîâà, ÐРîñèöà Ïåòðрîâà-Âàñèëåâà, Èðрèíà Àëåêñàíäðрîâà, Ñíåæàíà Ìëàäåí÷åâà, Âàñêà Òîíîâà, Âàíÿ Äàíåâà, Õðрèñòèíà ÐРàéêîâà è Ïîëè Öàíêîâà, êîèòî ñ åæåäíåâíàòà ñè ðрàáîòà âäúõíîâÿâàò õèëÿäè äåöà äà îáè÷àò êíèãèòå.

2


Çà íà÷àëî

Ï

ðрåç ïîñëåäíèòå ìåñåöè òåìàòà çà ñúñòîÿíèåòî íà áèáëèîòåêèòå â Áúëãàðрèÿ èçâåäíúæ ñå îêàçà ñðрåä íàéàêòóàëíèòå â êíèæíèÿ áðрàíø.  ïðрîäúëæåíèå íà áëèçî äâà ìåñåöà ïðрåç åñåíòà íà 2011-òà ñå ïðрîâåæäàøå “Íàöèîíàëíà êàìïàíèÿ çà âúçðрàæäàíå íà áèáëèîòåêèòå” ïî èíèöèàòèâà íà Áúëãàðрñêàòà áèáëèîòå÷íîèíôîðрìàöèîííà àñîöèàöèÿ è Àñîöèàöèÿ „Áúëãàðрñêà êíèãà“, èìàøå ïðрîòåñòíî øåñòâèå è ñèìâîëè÷íî ÷åòåíå îò ñúâðрåìåííè áúëãàðрñêè àâòîðрè, ðрåäèöà ïóáëèêàöèè â ìåäèèòå...  ïîâäèãíàòàòà îáùåñòâåíà äèñêóñèÿ îáà÷å îñåçàåìî ñå óñåùàøå ëèïñàòà íà òåìàòà çà ðрàçâèòèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå. Èìåííî òå ïî ñâîÿòà ôóíêöèÿ è äåéíîñòè ñå ÿâÿâàò îñíîâà çà ñúçäàâàíåòî íà ïîëîæèòåëíî îòíîøåíèå êúì êíèãèòå è óñòîé÷èâè ÷èòàòåëñêè íàâèöè îùå îò íàé-ðрàííà äåòñêà âúçðрàñò. Ëèïñâàò è âñÿêàêâè àêòóàëíè äàííè çà ñúñòîÿíèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè, òåõíèòå ïðрîáëåìè è íóæäè, ðрåàëíîòî èì ñúñòîÿíèå äíåñ. Äîðрè îáó÷åíèåòî â ñïåöèàëíîñòèòå ïî áèáëèîòå÷íè íàóêè îñòàâÿ äåöàòà è áèáëèîòåêèòå â ïåðрèôåðрèÿòà íà ïðрîôåñèÿòà è â ó÷åáíèòå ïëàíîâå íà òåçè ñïåöèàëíîñòè â óíèâåðрèñèòåòèòå íå å çàëîæåíà êàòî îòäåëåí ïðрåäìåò ðрàáîòàòà ñ íàé-ìàëêèòå ÷èòàòåëè. ×Чåñòî çà áèáëèîòåêèòå ñå ãîâîðрè îáùî, êëèøèðрàíî è ñÿêàø ôîíîâî, à èìåííî äíåñ, êîãàòî â ñâåòîâåí ìàùàá òåçè èíñòèòóöèè ñà èçïðрàâåíè ïðрåä ðрåäèöà ïðрåäèçâèêàòåëñòâà (äèãèòàëèçàöèÿ, ôèíàíñèðрàíå è ò.í.) èìà íóæäà äà ñå ãîâîðрè êîíêðрåòíî. Çàùîòî áèáëèîòåêèòå íå ñà ïðрîñòî ìÿñòî, êúäåòî ñúáèðрàìå êíèãèòå ïðрåç ãîäèíèòå – òå ñà âúçìîæíîñò çà äîñòúï äî ðрåñóðрñè, çíàíèÿ è ïúëíîöåííî áúäåùå íà íàøèòå äåöà. È íàé-âå÷å çàùîòî êà÷åñòâåíèòå, öåëåíàñî÷åíî ðрàçâèòè è îáîðрóäâàíè äåòñêè îòäåëè è äîáðрå ïîäãîòâåíèòå áèáëèîòåêàðрè èìàò âúçìîæíîñòòà äà ðрàçêðрèÿò ïðрåä äåöàòà ïúëíèÿ ñïåêòúðр îò âúçìîæíîñòè, êîèòî ïðрåäîñòàâÿ ñúâðрåìåííèÿ ñâÿò, äà ïðрåäèçâèêâàò ó ìàëêèòå íåñòèõâàùî ëþюáîïèòñòâî êúì çíàíèåòî è äà

îòâîðрÿò ïúò íà âúîáðрàæåíèåòî ÷ðрåç ïðрåêðрàñíèÿ ñâÿò íà êíèãèòå.  ñàéòà “Àç ÷åòà” âå÷å ïîâå÷å îò 5 ãîäèíè ñïîäåëÿìå ñâîÿòà ëþюáîâ êúì êíèãèòå è ÷åòåíåòî è ñå ñòàðрàåì äà ïðрåïðрåäàâàìå òàçè ñâîÿ ñòðрàñò è íà õîðрàòà îêîëî íàñ, äîðрè íà õîðрàòà äàëå÷ îò íàñ – ñ ïóáëèêàöèèòå íà ñàéòà, ÷ðрåç ïðрîâåæäàíåòî íà ðрàçíîîáðрàçíè íàöèîíàëíè è ëîêàëíè êàìïàíèè, ñ ïîäêðрåïàòà ñè çà âñè÷êè èíèöèàòèâè, íàñî÷åíè êúì ñòèìóëèðрàíå è ðрàçâèòèå íà ÷èòàòåëñêàòà êóëòóðрà â Áúëãàðрèÿ. Çàùîòî âÿðрâàìå, ÷å ÷åòåíåòî è êíèãèòå ñà íåèçìåííà ÷àñò îò ïúòÿ êúì ïúëíîöåííîòî èíòåëåêòóàëíî è ñîöèàëíî ðрàçâèòèå íà âñÿêî äåòå, íà âñåêè ÷îâåê. Èçñëåäâàíåòî "Äåöà çà áèáëèîòåêèòå, áèáëèîòåêè çà äåöàòà" å ïîðрåäíàòà íè ñòúïêà â òàçè ïîñîêà. Òî ïðрåäñòàâëÿâà îïèò çà àíàëèç íà âúçìîæíîñòèòå è ïîòåíöèàëà, íà ïðрîáëåìèòå è íóæäèòå íà äåòñêèòå îòäåëè âúâ âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè ó íàñ.

3


Öåëòà ìó å äà îòðрàçè ìîìåíòíîòî ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè â áèáëèîòåêèòå, äà îòêðрîè ïðрîïóñêèòå, äà î÷åðрòàå âúçìîæíîñòèòå, çà äà ìîæå âúðрõó òàçè îñíîâà äà ñå ðрàáîòè ñ äúëãîñðрî÷íè öåëè è êàìïàíèè, êîèòî äà äîâåäàò è äî ïîëîæèòåëíè ðрåçóëòàòè – â ÷èòàòåëñêàòà ãðрàìîòíîñò íà äåöàòà, â òÿõíàòà êðрåàòèâíîñò è èíîâàòèâíîñò, âúâ âúçìîæíîñòòà çà ïîïúëíîöåííî áúäåùå çà öÿëîòî îáùåñòâî. Èçñëåäâàíåòî å ðрàçäåëåíî íà 3 ÷àñòè – Àêòóàëíî ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå; ×Чèòàòåëñêè íàâèöè íà ïîñåòèòåëèòå è Äåéíîñòè çà ïîîùðрÿâàíå íà ÷åòåíåòî â äåòñêèòå îòäåëè è âúçìîæíîñòè çà ïîäîáðрÿâàíå áúäåùåòî íà òåçè èíñòèòóöèè. Òîâà èçñëåäâàíå å ïðрîñòî ïîñòàâÿ åäíî íà÷àëî, òî íå ïðрåòåíäèðрà çà ïúëíà èç÷åðрïàåìîñò íà ïîñòàâåíèòå çàäà÷è è òåìè. Çàòîâà å è îòâîðрåíî çà äîïúëíèòåëíè êîìåíòàðрè, êîèòî äà ãî íàïðрàâÿò îùå ïî-ïîëåçíî è ïðрèëîæèìî â ðрàáîòàòà íà âñè÷êè çàñåãíàòè èíñòèòóöèè è îðрãàíèçàöèè. Òî å ñòúïêà êúì çàïî÷âàíåòî íà ðрåàëíà è ïúëíîöåííà äèñêóñèÿ çà ðрîëÿòà íà áèáëèîòåêèòå â ñúâðрåìåíèÿ æèâîò íà âñè÷êè íàñ, íåçàâèñèìî îò âúçðрàñòòà, îáðрàçîâàíèåòî è ôèçè÷åñêèòå âúçìîæíîñòè.

Åêèïúò íà “Àç ÷åòà” å ñúñòàâåí îò ìíîãî ìëàäè õîðрà. Ñðрåäíàòà âúçðрàñò íà õîðрàòà â ñàéòà âåðрîÿòíî å 23-24 ãîäèíè, êàòî íàé-ìëàäèÿò íè ðрåäàêòîðр å ñàìî íà 9. Ïîñòàâÿéêè òàçè âúòðрåøíà ñòàòèñòèêà íà íàøàòà ìåäèÿ ðрåäîì äî íåùàòà, êîèòî âèæäàìå, óñåùàìå è çíàåì çà áèáëèîòåêèòå, ñ ëè÷íèÿ ñè îïèò è èíòåðрåñà êúì òåìàòà, çà ñåáå ñè íèå ðрàçáðрàõìå, ÷å ðрåàëíîñòòà íå å òîâà, êîåòî ñè ìèñëèì, à òîâà, êîåòî ñå ñëó÷âà â áèáëèîòåêèòå. È ïîíåæå âÿðрâàìå è ñå ñòðрåìèì íåùàòà äà áúäàò ïî-äîáðрè è íå èñêàìå äà áúäåì ïðрîñòî íàáëþюäàòåëè, êîèòî îòðрàçÿâàò ñúáèòèÿòà, ðрåøèõìå äà íàïðрàâèì êðрà÷êà íàïðрåä, çàùîòî äåòñêèòå îòäåëè, ñúùî êàêòî è äåöàòà, èìàò íóæäà îò âíèìàíèå, ãðрèæà è öåëåíàñî÷åíà ïîäêðрåïà. Òå èìàò íóæäà îò ñúþюçíèê, îò âñè÷êè íàñ, èíà÷å òÿõíîòî ñúùåñòâóâàíå å çàãóáåíà êàóçà. Ïàâëèíà ÐРàäîñëàâîâà ÐРåäàêòîðр “Ïðрîåêòè è ïàðрòíüîðрñòâà” www.azcheta.com pavlina@azcheta.com

4


Êúì íà÷àëîòî

Ê

íèãèòå ñà ñòðрàñò. Òå ñà õèëÿäè íîâè ñâåòîâå, èçãðрÿâàùè ñ îòãðрúùàíåòî íà âñÿêà íîâà êîðрèöà. Êíèãèòå èçãðрàæäàò è îáîãàòÿâàò ëè÷íîñòòà è ïðрåäëàãàò ïîìîù, ïðрèÿòåëñòâî, ñúâåò… Êíèãèòå ñà êàòî âòîðрî ñåìåéñòâî! Âèíàãè ñúì îáè÷àëà êíèãèòå, à â ãîëÿìà ÷àñò îò æèâîòà ìè ïîñåùåíèåòî â áèáëèîòåêàòà áå ðрèòóàë, êîéòî ñå ñïàçâàøå áåç èçêëþю÷åíèå. Íîâèòå è íåïîçíàòè çàãëàâèÿ ìå ïðрèâëè÷àõà êàòî ìàãíèò, à ñúñòåçàíèåòî ñúñ ñúó÷åíèöèòå êîé ïðрúâ ùå çàïúëíè êàðрòîíà ñè ñ ïðрî÷åòåíè çàãëàâèÿ, áå íåâåðрîÿòåí äîïúëíèòåëåí ñòèìóë. Çà ñúæàëåíèå äíåñ ìíîãî îò äåöàòà íÿìàò ïðрåäñòàâà êàê èçãëåæäàò áèáëèîòåêèòå îòâúòðрå. Òåçè èíñòèòóöèè ñà çàáðрàâåíè, à êíèãèòå â òÿõ îñòàðрÿâàò è ïîâÿõâàò, çàùîòî ÿ íÿìà äåòñêàòà ëþюáîâ, íÿìà ãî áëÿñúêúò â î÷èòå, êîéòî äà èì âäúõâà æèâîò… Íî êàê ñòèãíàõìå äîòóê? Ëèïñà íà âðрåìå, çàáúðрçàí íà÷èí íà æèâîò, îñòàðрÿë áèáëèîòå÷åí ôîíä, íåïðрèâåòëèâà îáñòàíîâêà â íÿêîè îò áèáëèîòåêèòå? Ìîæå áè âñè÷êè ôàêòîðрè, âçåòè çàåäíî, äàâàò íÿêàêâà îáîáùåíà êàðрòèíà íà ñëó÷âàùîòî ñå â äåòñêèòå îòäåëè íà áúëãàðрñêèòå áèáëèîòåêè. Íî ïî-âàæíîòî å äàëè èçáðрîåíèòå îïðрàâäàíèÿ íè äàâàò ïðрàâîòî ñ ëåêà ðрúêà äà çàìàõíåì è äà çà÷åðрêíåì çíà÷èìîñòòà íà òåçè ñâåòèëèùà, îñòàâÿéêè ãè íà ïðрîèçâîëà íà ñúäáàòà? Âñåêè ñàì ìîæå äà äàäå îòãîâîðр íà ñëó÷âàùîòî ñå íå ñàìî â áèáëèîòåêèòå, íî è â öÿëàòà îáðрàçîâàòåëíà ñèñòåìà êàòî öÿëî. Îòòóê íàêúäå? Íàïðрåä, êúì âúçðрàæäàíåòî íà áèáëèîòåêèòå. Òîâà å íàé-ïðрàâèëíèÿò è ìîæå áè åäèíñòâåí âúçìîæåí èçõîä îò áåçâåðрèåòî, îò ïñåâäî-êóëòóðрàòà è îòðрè÷àíåòî íà âñè÷êè öåííîñòè, ïðрåä êîèòî íàøåòî îáùåñòâî å èçïðрàâåíî. È àêî íèå âñè÷êè íàïðрàâèì ïî åäíî ìàëêî äîáðрî, êîåòî íÿìà äà íàðрóøè çàáúðрçàíèÿ íè ðрèòúì íà æèâîò, ùå äàäåì ïî-äîáðрî áúäåùå è æèâîò íà õèëÿäè… äåöà, êíèãè, áèáëèîòåêè. Èçñëåäâàíåòî "Äåöà çà áèáëèîòåêèòå, áèáëèîòåêè çà äåöàòà" ïðрåäñòàâÿ òðрåâîæíèòå ôàêòè, ïðрåä êîèòî ñà èçïðрàâåíè äåòñêèòå îòäåëè íà áúëãàðрñêèòå áèáëèîòåêè. Àêî âñåêè îò íàñ îòäåëè ìàëêî îò ñêúïîöåííîòî ñè âðрåìå, çà äà ñå çàïîçíàå ñ òÿõ, àêî âñåêè îò íàñ îòäåëè ñàìî 2 ÷àñà, çà äà çàâåäå äåòåòî ñè â áèáëèîòåêàòà, àêî

âñåêè îò íàñ ñè íàïðрàâè òðрóäà äà âèäè êàê ñå îòíàñÿò õîðрàòà ñ òåçè èíñòèòóöèè â ÷óæáèíà, ùå ðрàçáåðрå çàùî âñè÷êî íè å êðрèâî, îöâåòåíî â ÷åðрíè êðрàñêè. Ïðрîìÿíàòà çàïî÷âà îò íàñ. Òðрÿáâà òîëêîâà ìàëêî – äà ñå âñëóøàìå è äà ñå çàìèñëèì, äà ïðрîóìååì è äà ïðрîÿâèì ñúïðрè÷àñòíîñò. Äà ïîäàäåì ðрúêà íà áúëãàðрñêèòå áèáëèîòåêè, çà äà îñèãóðрèì ïî-äîáðрî áúäåùå íå ñàìî íà íàñ ñàìèòå, íî è íà íàøèòå äåöà. Ï. Ï. Çàíèìàâàéêè ñå ñ ïúðрâîòî èçäàíèå íà Íàöèîíàëíàòà êàìïàíèÿ çà íàñúðр÷àâàíå íà ÷åòåíåòî „×Чèòàòåëñêà ùàôåòà ñ ãåðрîèòå íà ÐРîàëä Äàë“, îðрãàíèçèðрàíà îò “Àç ÷åòà”, àêòèâíî ñè ñúòðрóäíè÷èõ ñ ãîëÿì áðрîé îò äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå â ñòðрàíàòà. Èñêàì äà âè óâåðрÿ, ÷å âúïðрåêè òðрóäíîñòèòå, â òåçè èíñòèòóöèè ðрàáîòÿò èçêëþю÷èòåëíè õîðрà, äîñòîéíè çà ïðрèìåðр. Ëþюáîâòà èì êúì ïðрîôåñèÿòà å çàâèäíà è óñèëèÿòà, êîèòî ïîëàãàò çà íàñúðр÷àâàíå íà ÷åòåíåòî ñðрåä äåöàòà, ñà ïîâå÷å îò ïîõâàëíè! Âàëåíòèíà Ñòîåâà Ãëàâåí ðрåäàêòîðр íà www.detskiknigi.com val.stoeva@detskiknigi.com

5


Ìåòîäèêà íà èçñëåäâàíåòî

È

çñëåäâàíåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå "Äåöà çà áèáëèîòåêèòå, áèáëèîòåêè çà äåöàòà" å îñúùåñòâåíî â ïåðрèîäà þюëè–íîåìâðрè 2011 ã. ÷ðрåç îíëàéí âúïðрîñíèê êúì ñëóæèòåëèòå íà äåòñêèòå îòäåëè íà âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè â Áúëãàðрèÿ, ðрàçïîëîæåíè â ãîëåìèòå îáëàñòíè ãðрàäîâå.

- Êàê ñå îñúùåñòâÿâà îáðрàòíà âðрúçêà ñ ìàëêèòå ÷èòàòåëè? * (Ìîæåòå äà ïîñî÷èòå ïîâå÷å îò åäèí îòãîâîðр) • Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè • Ñïåöèàëíà êíèãà çà ïðрåïîðрúêè è ìíåíèÿ • Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå • Ïî èíòåðрíåò • Âúïðрîñíèöè • Íå òúðрñèì îáðрàòíà âðрúçêà ñ ÷èòàòåëèòå ñè • Äðрóãî: ................................ (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå)

Âúïðрîñè êúì äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

×Чèòàòåëñêè ïðрåäïî÷èòàíèÿ Îáùè âúïðрîñè çà ñúñòîÿíèåòî íà îòäåëèòå

- Áúëãàðрñêè èëè ÷óæäåñòðрàííè àâòîðрè ñà ïîïðрåäïî÷èòàíè îò ìàëêèòå ÷èòàòåëè? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå åäèí îò ïðрåäëîæåíèòå îòãîâîðрè)

- Ñ êîëêî êíèãè ðрàçïîëàãà äåòñêèÿò îòäåë íà áèáëèîòåêàòà? * - Êîëêî äóøè å ïåðрñîíàëúò, êîéòî ðрàáîòè â îòäåëà? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå òî÷åí áðрîé ñëóæèòåëè, âêëþю÷èòåëíî îáñëóæâàù ïåðрñîíàë)

- Êíèãè íà êîè îò ñúâðрåìåííèòå áúëãàðрñêè àâòîðрè äåöàòà èäâàò äà òúðрñÿò ñàìè? (Ìîëÿ, èçáðрîéòå èìåíà íà åäèí èëè ïîâå÷å ñúâðрåìåííè áúëãàðрñêè àâòîðрè)

- Êîëêî ñà ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, èçäàäåíè îò äåòñêèÿ îòäåë íà áèáëèîòåêàòà ïðрåç ïîñëåäíàòà åäíà ãîäèíà? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå âúçìîæíî íàéòî÷íî ÷èñëî íà áðрîÿ èçäàäåíè êàðрòè â ïåðрèîäà 1 þюëè 2010 - 30 þюíè 2011 ã.)

- Êîè ñà íàé-íåñòàíäàðрòíèòå çàãëàâèÿ, êîèòî ñå òúðрñÿò îò äåöàòà â äåòñêèÿ îòäåë? (Ìîæåòå äà èçáðрîèòå ïîâå÷å îò åäíî çàãëàâèÿ. Ìîëÿ, ïîñî÷âàéòå è àâòîðрà íà êíèãàòà )

- Êîëêî å ãîäèøíàòà òàêñà çà ÷èòàòåëèòå â îòäåëà? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå ñòîéíîñòòà â áúëãàðрñêè ëåâà)

- Êîÿ å íàé-÷åñòî êðрàäåíàòà/íåâðрúùàíàòà êíèãà? * (Ìîæåòå äà ïîñî÷èòå ïîâå÷å îò åäíî çàãëàâèå) Ïîîùðрÿâàíå íà ÷åòåíåòî

- Êàêúâ å áðрîÿò íà äåöàòà, êîèòî ïîñåùàâàò ÷èòàëíÿòà íà äåòñêèÿ îòäåë ñåäìè÷íî? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå ïðрèáëèçèòåëåí óñðрåäíåí áðрîé, ïðрåäâèä ïîñåùåíèÿòà ïðрåç ïîñëåäíèÿ åäèí ìåñåö)

- Êàêâè äåéíîñòè èìà áèáëèîòåêàòà çà ïîîùðрÿâàíå ÷åòåíåòî ñðрåä äåöàòà è ïîäðрàñòâàùèòå? * (Ìîæåòå äà èçáðрîèòå ïîâå÷å îò åäíà äåéíîñò. Íàïðр. êíèæíè ìàðрàòîíè, êíèæíè èãðрè, ñðрåùè ñ àâòîðрè è äðр.)

- Êàê èäâàò íàé-÷åñòî íîâèòå ÷èòàòåëè â äåòñêèÿ îòäåë? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå íàéïîäõîäÿùèÿ îòãîâîðр ) • Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå • Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà • Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà • Äðрóãî: ....................... (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå)

- Êîëêî ÷åñòî ñå îðрãàíèçèðрàò ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè â îòäåëà? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå åäèí îò ïðрåäëîæåíèòå îòãîâîðрè íà áàçàòà íà ñúáèòèÿòà, êîèòî ñà ñå ïðрîâåæäàëè â Äåòñêèÿ îòäåë ïðрåç ïîñëåäíàòà åäíà ãîäèíà)

6


Ìåòîäèêà íà èçñëåäâàíåòî - Èìà ëè èçãðрàäåíè ïàðрòüîðрñòâà ñ ó÷èëèùàòà çà ïðрåäñòàâÿíå íà äåéíîñòèòå íà áèáëèîòåêàòà ñðрåä ó÷åíèöèòå? * (Ìîëÿ, ïîñî÷åòå åäèí îò ïðрåäëîæåíèòå îòãîâîðрè)

îòãîâîðрåòå ñ "Äà" èëè "Íå". Àêî èìà òàêèâà ñëóæèòåëè, ìîëÿ, íàïèøåòå òåõíèòå ðрàáîòíè ïîçèöèè) Áúäåùåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå â Áúëãàðрèÿ

- ÐРàçïîëàãà ëè äåòñêèÿò îòäåë â áèáëèîòåêàòà ñ êîìïþюòðрè, êîèòî äåöàòà äà èçïîëçâàò? * (Ìîëÿ, îòãîâîðрåòå ñ "Äà" èëè "Íå". Àêî îòäåëúò ðрàçïîëàãà ñ êîìïþюòðрè, ìîëÿ, íàïèøåòå òåõíèÿ áðрîé )

- Ïî êàêúâ íà÷èí òðрÿáâà äà ñå ñòèìóëèðрà ðрàçâèòèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå â Áúëãàðрèÿ? (Íÿìà îãðрàíè÷åíèå â äúëæèíàòà íà îòãîâîðрà)

Çà äåöàòà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè

- Êàêâè äåéíîñòè áèõòå ïðрåäïðрèåëè (ëè÷íî è ïî ëèíèÿ íà áèáëèîòåêàòà) çà ïîâèøàâàíå íà èíòåðрåñà íà äåöàòà êúì ÷åòåíåòî è èçïîëçâàíåòî íà áèáëèîòåêèòå â äåòñêà âúçðрàñò? (Íÿìà îãðрàíè÷åíèå â äúëæèíàòà íà îòãîâîðрà)

- Èìà ëè îòäåëúò óñëîâèÿ çà èçïîëçâàíå îò äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè (òðрóäíîïîäâèæíè, íåçðрÿùè, äåöà ñ àóòèçúì è ò.í.) *( Ìîëÿ, îòãîâîðрåòå ñ "Äà" èëè "Íå" ) - Èìà ëè îáó÷åíè õîðрà îò ïåðрñîíàëà çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè? * (Ìîëÿ,

* - îòáåëÿçàíèòå ñúñ * âúïðрîñè ñà çàäúëæèòåëíè

7


Îáîáùåíèå íà ðрåçóëòàòèòå

Î

ò íàïðрàâåíîòî ïðрîó÷âàíå çà ñúñòîÿíèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè â ïåðрèîäà þюëè–íîåìâðрè 2011 ã., ìîãàò äà ñå èçâåäàò íÿêîëêî îñíîâíè çàêëþю÷åíèÿ: 1. Ïúðрâî, îáùèÿò áðрîé íà èçäàäåíèòå ÷èòàòåëñêè êàðрòè çà ïåðрèîä îò åäíà ãîäèíà 32 349, å òâúðрäå ìàëúê, âçåìàéêè ïðрåäâèä îáùèÿ áðрîé íà äåöàòà ñïîðрåä ïîñëåäíîòî ïðрåáðрîÿâàíå íà íàñåëåíèåòî. Îò÷èòàéêè, ÷å ãîëÿìà ÷àñò îò äåöàòà ïîñåùàâàò è äðрóãè áèáëèîòåêè (ãðрàäñêè, ÷èòàëèùíè, ó÷èëèùíè), ðрåàëíèÿò áðрîé íà ìëàäèòå âåðрîÿòíî å ïîâèñîê êàòî îáùî ÷èñëî, íî îñòàâà íåçàäîâîëèòåëíî ìàëúê. 2. Ñåäìè÷íèòå ïîñåùåíèÿ â áèáëèîòåêèòå ñà ñúñ ñðрàâíèòåëíî íèñêà ÷åñòîòà. Íà ÷åëíî ìÿñòî â èçñëåäâàíåòî ñà êëàñèðрàíè áèáëèîòåêèòå â Ñëèâåí è Ñèëèñòðрà, äîêàòî Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà å ñðрåä äåòñêèòå îòäåëè ñ íàé-ñëàáà ïîñåùàåìîñò. Äàëè òîâà ñå äúëæè íà ìíîãîòî ñòðрàíè÷íè çàíèìàíèÿ, ïðрåäëàãàíè íà äåöàòà â ïî-ãîëåìèòå ãðрàäîâå, å òåìà íà äðрóãî èçñëåäâàíå.  çàêëþю÷åíèå ìîæå äà ñå îáîáùè, ÷å äåöàòà íå ïðрèåìàò áèáëèîòåêèòå êàòî öåíòðрîâå çà ïðрåêàðрâàíå íà ñâîáîäíîòî âðрåìå è òúðрñÿò ïî-ðрàçëè÷íè çàíèìàíèÿ, ÷åñòî äàëå÷ îò êíèãèòå. 3. Èíèöèàòèâàòà çà ïîñåùåíèå íà ìëàäèòå ÷èòàòåëè â áèáëèîòåêèòå èäâà ïðрåäèìíî îò ó÷èòåëèòå. ÐРàäîñòíèÿò ôàêò, ÷å îáðрàçîâàòåëíàòà ñèñòåìà â ëèöåòî íà ó÷èëèùàòà ïîäàâà ðрúêà íà áèáëèîòåêèòå, êîåòî ñå äîêàçâà è îò ðрåçóëòàòèòå ïî ïðрèçíàê „Ñúòðрóäíè÷åñòâî ìåæäó áèáëèîòåêè è ó÷èëèùà“, íå ìîæå äîêðрàé äà ïðрèêðрèå òîâà, ÷å ðрîäèòåëèòå êàòî öÿëî íå íàñî÷âàò äåöàòà ñè êúì êíèæíèòå öåíòðрîâå êàòî èçòî÷íèê íà çàáàâëåíèå. 4. Ãîëåìèíàòà íà áèáëèîòå÷íèòå ôîíäîâå â ðрàçëè÷íèòå ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè âàðрèðрà â ãîëåìè ãðрàíèöè - îò íàä 200 000 áèáëèîòå÷íè åäèíèöè âúâ Âàðрíà äî ìàëêî íàä 22 000 â ÐРàçãðрàä. Òåçè ðрàçëèêè äî íÿêúäå ñå îïðрàâäàâàò ñ ãîëåìèíàòà íà ñàìèòå áèáëèîòåêè, íî ñúùî òàêà ïîñòàâÿò íà ïðрåäåí

ïëàí ïðрîáëåìà çà íàáàâÿíå íà íîâè çàãëàâèÿ êàòî âîäåùà òåìà çà ïîäîáðрÿâàíå ñúñòîÿíèåòî íà áèáëèîòåêèòå. 5. Ëèïñàòà íà íîâè òåõíîëîãèè, ÷ðрåç êîèòî äà ñå ïå÷åëè èíòåðрåñúò íà äåöàòà è êíèãèòå äà ñå ïðрåäñòàâÿò íà âíèìàíèåòî èì ïî ïîïðрèâëåêàòåëåí íà÷èí, çàïðрàùàò áèáëèîòåêèòå â ïåðрèôåðрèÿòà íà ïðрåäïî÷èòàíèòå öåíòðрîâå çà ïðрåêàðрâàíå íà ñâîáîäíîòî âðрåìå îò äåöàòà. Ïîäîáðрÿâàíåòî íà òåõíîëîãè÷íàòà áàçà íà áèáëèîòåêèòå åñòåñòâåíî ùå ïðрèâëå÷å ïîâå÷å ÷èòàòåëè è ùå äàäå íà ñàìèòå áèáëèîòåêàðрè âúçìîæíîñò çà ðрàçãðрúùàíå íà ïîòåíöèàëà ïðрè ïðрåäñòàâÿíåòî íà íîâèòå çàãëàâèÿ, â äîïúëíåíèå êúì ïðрàêòèêàòà èì äà èçãðрàæäàò èçëîæáè, ïîñâåòåíè íà àâòîðрèòå è ïðрîèçâåäåíèÿòà èì. 6. ÐРàçãëåæäàéêè òúðрñåíèòå îò ñàìèòå äåöà çàãëàâèÿ, ìîæå äà ñå çàáåëåæè òåíäåíöèÿ çà èçáÿãâàíå íà çàäúëæèòåëíàòà ëèòåðрàòóðрà â ó÷èëèùå è ïîäìÿíàòà é ñ äðрóãè, ïî-ìîäåðрíè è èíòðрèãóâàùè ìëàäèòå ÷èòàòåëè êíèãè. Îòïðрàâÿéêè ïîãëåä è êúì çàäúëæèòåëíèòå ëåòíè ñïèñúöè, ìîæå ÿâíî äà ñå çàáåëåæè òÿõíàòà îñòàðрÿëîñò, âîäåùà åñòåñòâåíî äî îòáëúñêâàíåòî íà äåöàòà îò ÷åòåíåòî è êíèãèòå êàòî öÿëî. ÐРàçáèðрà ñå, êëàñè÷åñêèòå ïðрîèçâåäåíèÿ òðрÿáâà äà ñå èçó÷àâàò, íî ìîæå áè â çàäúëæèòåëíèòå ñïèñúöè òðрÿáâà äà ñå âêëþю÷àò è ïðрåäëîæåíèÿ ñúñ çàãëàâèÿ íà ñúâðрåìåííè áúëãàðрñêè è ÷óæäåñòðрàííè àâòîðрè, ÷ðрåç êîèòî äà ñå ñòèìóëèðрà èíòåðрåñúò íà äåöàòà. Ïðрîèçâåäåíèÿòà íà àâòîðрè êàòî ÞЮëèÿ Ñïèðрèäîíîâà-ÞЮëêà, Ìàÿ Äúëãú÷åâà, Çëàòêî Åíåâ, Êèíà Êúäðрåâà åñòåñòâåíî ïðрèñúñòâàò â èçáîðрà íà ñàìèòå äåöà, çàùîòî ðрàçãëåæäàò òåìè, áëèçêè äî òåõíèòå ñúâðрåìåííè èíòåðрåñè è ñà ìíîãî ïîðрàçáèðрàåìè çà òÿõ. Ïðрîó÷âàéêè ñïèñúöèòå ñ ïðрåäïî÷èòàíè ÷óæäåñòðрàííè è áúëãàðрñêè çàãëàâèÿ, âúçðрàñòíèòå òðрÿáâà äà ñå èçïðрàâÿò ïðрåä äèëåìàòà: äà ïðрîìåíÿò ñîáñòâåíèòå ñè íàãëàñè, îòñòúïâàéêè ïðрåä èíòåðрåñèòå íà ñúâðрåìåííèòå äåöà èëè, íàëàãàéêè âîëÿòà ñè, äà îòáëúñíàò äåöàòà îò êíèãèòå è ÷åòåíåòî êàòî öÿëî.

8


Îáîáùåíèå íà ðрåçóëòàòèòå 7. Çàâèäíèÿò ñïèñúê îò èíèöèàòèâè, ïîäåòè îò áèáëèîòå÷íèòå ñëóæèòåëè ñ öåë íàñúðр÷àâàíå íà ïîñåùåíèÿòà â äåòñêèòå îòäåëè, ãîâîðрè ñàì ïî ñåáå ñè: ìàêàðр è ìàëêî íà áðрîé, íà ñëóæèòåëèòå íà òåçè èíñòèòóöèè íå èì ëèïñâà æåëàíèåòî äà ïîäïîìàãàò ìëàäèòå ÷èòàòåëè â ëè÷íîñòíîòî èì ðрàçâèòèå, îáîãàòÿâàéêè çíàíèÿòà èì ñ ïîìîùòà íà íàëè÷íèòå êíèãè â äåòñêèòå îòäåëè. À àêî êúì òîâà æåëàíèå ïðрèáàâèì áîãàò è îáíîâåí áèáëèîòå÷åí ôîíä è ìîäåðрíèçèðрàíè êîìïþюòúðрíè òåõíîëîãèè, ìíîãî âåðрîÿòíî å ïîñåòèòåëèòå äà ñå óâåëè÷àò çíà÷èòåëíî, îòêðрèâàéêè íåïîäîçèðрàíè âúçìîæíîñòè çà îáîãàòÿâàíå íà çíàíèÿòà è çà ïðрèÿòíî ïðрåêàðрâàíå íà ñâîáîäíîòî âðрåìå â êîìïàíèÿòà íà êíèãèòå. Òîãàâà âåðрîÿòíî è ïðрåäñòàâÿíèÿòà íà êíèãè ùå ñå óâåëè÷àò, ïîçâîëÿâàéêè íà ÷èòàòåëèòå äà ñå ñðрåùàò ñ áúëãàðрñêèòå ïèñàòåëè èëè ïúê äà íàó÷àâàò íîâè èíòåðрåñíè ôàêòè çà ÷óæäèòå àâòîðрè.

8. Ïî îòíîøåíèå íà óñëîâèÿòà çà äåöà â íåðрàâíîñòîéíî ïîëîæåíèå, èçâîäèòå ñà äîñòà òðрåâîæíè. Ñàìî â íÿêîëêî îò áèáëèîòåêèòå èìà ïîäõîäÿùè óñëîâèÿ çà èçïîëçâàíå îò äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè, à îáó÷åí ïåðрñîíàë, êîéòî äà îêàçâà ïîäêðрåïà ïî ñïåöèàëíè ìåòîäèêè, èìà ñàìî â 4 îò 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè. Ïðрîìÿíàòà íà òåçè óñëîâèÿ è äàâàíåòî íà ðрàâåí øàíñ íà äåöàòà â íåðрàâíîñòîéíî ïîëîæåíèå, òðрÿáâà äà áúäàò ïîñòàâåíè ñðрåä ïðрèîðрèòåòèòå çà ïîäîáðрÿâàíå íà ñúñòîÿíèåòî íà áèáëèîòåêèòå.  çàêëþю÷åíèå ìîæå äà ñå îáîáùè, ÷å ïðрîáëåìèòå, ìàêàðр è îò ðрàçëè÷íî åñòåñòâî, ñå ñâåæäàò äî íÿêîëêî îñíîâíè òî÷êè: áåäåí è îñòàðрÿë áèáëèîòå÷åí ôîíä, íåïðрèâëåêàòåëíè áèòîâè óñëîâèÿ çà ïîñåùåíèå íà ìëàäèòå ÷èòàòåëè, íåäîñòàòú÷íà íàëè÷íîñò íà íîâè òåõíîëîãèè.

9


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà

Â

úâ âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè â Áúëãàðрèÿ ôóíêöèîíèðрàò äåòñêîþюíîøåñêè îòäåëè, êîèòî ïðрåäîñòàâÿò ëèòåðрàòóðрà è ðрåñóðрñè, ñïåöèàëíî çà äåöà è ìëàäåæè


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

Ñ

ïîðрåä äàííèòå îò ïðрîâåäåíîòî ïðрîó÷âàíå, áðрîÿò íà ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, èçäàäåíè çà äåòñêèòå îòäåëè âúâ âñè÷êè áèáëèîòåêè çà ïåðрèîäà 1 þюëè 2010 - 30 þюíè 2011 ã. å 32 349, êàòî ñðрåäíî íà îòäåë ñà èçäàäåíè ïî 1198 ÷èòàòåëñêè êàðрòè. Òîçè áðрîé å çíà÷èòåëíî íèñúê â ñðрàâíåíèå ñ áðрîÿ íà äåöàòà âúâ âúçðрàñòîâàòà ãðрóïà 5 – 14 ãîäèíè, óñòàíîâåí íà ïîñëåäíîòî Íàöèîíàëíî ïðрåáðрîÿâàíå íà íàñåëåíèåòî ïðрåç 2011 (632 109 îáùî çà öÿëàòà ñòðрàíà). Òóê å âàæíî äà ñå èìà ïðрåäâèä, ÷å ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ñà ïîçèöèîíèðрàíè â ãîëåìèòå îáëàñòíè ãðрàäîâå è íå îáõâàùàò çíà÷èòåëíà ÷àñò îò íàñåëåíèåòî â ïî-ìàëêèòå ãðрàäîâå è ñåëàòà, êúäåòî îáà÷å ôóíêöèîíèðрàò ïî-ìàëêè ãðрàäñêè, ÷èòàëèùíè è ó÷èëèùèíè áèáëèîòåêè.  äàííèòå çà îòäåëíèòå áèáëèîòåêè ñå çàáåëÿçâàò ãîëåìè ðрàçëèêè â áðрîÿ íà ÷èòàòåëèòå

(÷èòàòåëñêèòå êàðрòè) â îòäåëíèòå ãðрàäîâå, êîèòî ñà ïîâëèÿíè íå ñàìî îò ãîëåìèíàòà íà íàñåëåíîòî ìÿñòî, íî è îò äðрóãè ôàêòîðрè êàòî àêòèâíîñòèòå íà ñàìèòå îòäåëè è ïðрèñúñòâèåòî íà äîñòàòú÷íî äðрóãè âúçìîæíîñòè çà êóëòóðрíè è ñîöèàëíè çàáàâëåíèÿ â íàñåëåíîòî ìÿñòî. Íàé-ãîëÿì áðрîé ÷èòàòåëñêè êàðрòè ñà èçäàäåíè â ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ” ãðр. Âàðрíà – 5000 áðрîÿ, êîåòî å ïî÷òè äâîéíî ïîâå÷å îò èçäàäåíèòå êàðрòè â Ïëîâäèâ (Íàðрîäíà áèáëèîòåêà “Èâàí Âàçîâ”) – 2725 áðрîÿ è ïî÷òè äåñåò ïúòè ïîâå÷å îò èçäàäåíèòå ÷èòàòåëñêè êàðрòè â Ñîôèÿ îò Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà (530). Ñ ìíîãî äîáðрè äàííè çà áðрîé íà ÷èòàòåëèòå ñå îòêðрîÿâàò ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè íà Ïàçàðрäæèê (2256) è ßìáîë (2100). Íàé-ìàëúê å áðрîÿò íà èçäàäåíèòå ÷èòàòåëñêè êàðрòè â ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ ” - Áëàãîåâãðрàä (333).

Ôèã. 1: Áðрîé ÷èòàòåëñêè êàðрòè, èçäàäåíè îò áèáëèîòåêèòå çà ïåðрèîäà þюëè 2010-þюíè 2011 5000

5,000

4,000

3,000

2725 2256

2100

2,000

1732 1160 1104 987 830 762

940

1,000

1102 634 636

1480 10611065 813

699 441

342

333

910

1603

556

548 530

Âðр àö à Ãàá ðрî âî Äî áðр è÷ Êú ðрä æà ë Êþю ñòå è íä èë Ëî âå÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ Ïå èê ðрí èê Ïë åâå í Ïë îâ äè â ÐРàç ãðрà ä ÐРóñ å Ñè ëèñ òðрà Ñë èâå í Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çà ãîðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

äè í Âè

à îÒ

úðр

íî

âî

ñ

ðрí Âà

ëèê

Áó

ðрãà

Âå

Áë

àãî

åâã ðрà

ä

0

11


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

Ï

î îòíîøåíèå íà áðрîÿ íà ïîñåùåíèÿòà íà ÷èòàòàëíèòå êúì äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ñåäìè÷íî (ñðрåäíî ñåäìè÷íî ïîñåùåíèå çà 1 ìåñåö ïðрåç ëÿòîòî íà 2011 ãîäèíà) ðрåçóëòàòèòå íà ðрàçëè÷íèòå áèáëèîòåêè âàðрèðрàò îò ìíîãî âèñîêè ñòîéíîñòè – Ñëèâåí (600),

Ñèëèñòðрà (400), Ãàáðрîâî (300), Ïàçàðрäæèê (270) äî ñðрàâíèòåëíî íèñêè ñòîéíîñòè çà Ñòàðрà Çàãîðрà (15), Ñîôèÿ (15), Êúðрäæàëè (20), Áëàãîåâãðрàä (23). Îáùèÿò áðрîé ïîñåùåíèÿ íà ÷èòàëíèòå â äåòñêèòå îòäåëè ñåäìè÷íî çà öÿëàòà ñòðрàíà å 3798, êîåòî å 11,7% îò áðрîÿ íà äåöàòà, ïðрèòåæàâàùè ÷èòàòåëñêè êàðрòè çà áèáëèîòåêèòå.

Ôèã. 2: Áðрîé ïîñåùåíèÿ íà ÷èòàëíÿòà ñåäìè÷íî 700 613

600 500 400

400 300

300

270

268

250

250 216

180

200

190 150

100

100

100 38

23 25

48

61 20 24

25

37

30

100 50

15 15

èí

âî

Âðр àö à Ãàá ðрî âî Äî áðр è÷ Êú ðрä æà ë Êþю ñòå è íä èë Ëî âå÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ Ïå èê ðрí èê Ïë åâå í Ïë îâ äè â ÐРàç ãðрà ä ÐРóñ å Ñè ëèñ òðрà Ñë èâå í Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çà ãîðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

îÒ ëèê

Âè ä

íà

íî

ñ

úðр

Âà ðр

ðрãà Áó

Âå

Áë

àãî åâã

ðрà

ä

0

ÐР

åçóëòàòèòå çà áðрîÿ íà êíèãèòå â ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè âàðрèðрà îñíîâíî îò ãîëåìèíàòà íà áèáëèîòåêèòå êàòî ñðрåäíèÿò áðрîé çà åäíà áèáëèîòåêà å 54 024 áèáëèîòå÷íè åäèíèöè, à îáùî çà âñè÷êè äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè çà ñòðрàíàòà å 1 458 651. Íàé-ãîëÿì å áðрîÿò íà êíèãèòå â ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà

“Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ” Âàðрíà – íàä 200 000 áèáëèîòå÷íè åäèíèöè è ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" – Õàñêîâî ñ 178 182. Òîâà ñà è äâåòå åäèíñòâåíè ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè, êîèòî ðрàçïîëàãàò ñ íàä 100 000 êíèãè â ñâîèòå äåòñêè îòäåëè. Íàé-ìàëúê å áðрîÿò íà êíèãèòå â ÐРåãèîíàëíàòà áèáëèîòåêà â ÐРàçãðрàä - 22 634.

12


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè Ôèã. 3: Áðрîé êíèãè â áèáëèîòåêèòå 200000

200,000

178182

150,000

100,000

82466 70000 63864

64989

58633

44613 43523 41000 35000 34245 35000 29000 25916 27189 44000

50,000

80000 63000

58310 50574 45000 38018 33296 26119 22634

44000

ñ

ðрí îÒ à úðр íî âî Âè äèí Âðр àöà Ãàá ðрî âî Äî áðр è÷ Êú ðрä æà ë Êþю ñòå è íäè ë Ëî âå÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ Ïå èê ðрí èê Ïë åâå í Ïë îâ äèâ ÐРàç ãðрà ä ÐРóñ å Ñè ëèñ òðрà Ñëè âåí Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çàã îðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

ëèê

ðрãà

Âà

Áó

Âå

Áëà

ãîå

âãðр

àä

0

Ä

àííèòå çà íàëè÷íèòå êíèãè â äåòñêèòå îòäåëè ñà ñðрàâíèòåëíî äîáðрè ñ îãëåä íà áðрîÿ íà äåöàòà, ïîñåùàâàùè áèáëèîòåêèòå è èìàùè âúçìîæíîñò äà ãè èçïîëçâàò. Ïðрè îòãîâîðрèòå çà áðрîÿ íà êîìïþюòðрèòå, êîèòî ñà íà ðрàçïîëîæåíèå íà ïîñåòèòåëèòå â äåòñêèòå îòäåëè, îáà÷å ñå îòáåëÿçâà èçêëþю÷èòåëíî íèñúê áðрîé íà óñòðрîéñòâà, êîåòî áè ìîãëî äà áúäå ñèëåí íåäîñòàòúê ïðрè ñòèìóëèðрàíåòî íà ïîâå÷å äåöà äà èçïîëçâàò óñëóãèòå íà áèáëèîòåêèòå. Ñðрåäíèÿò áðрîé êîìïþюòðрè íà áèáëèîòåêà â ñòðрàíàòà å 4, à îáùî òåõíèÿò áðрîé å åäâà 110. Ñ íàé-ãîëÿì áðрîé êîìïþюòðрè â äåòñêèòå îòäåëè ðрàçïîëàãàò ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè íà ßìáîë è Ïàçàðрäæèê – ïî 11, è Ãàáðрîâî – 9. Ñàìî ñ ïî åäèí êîìïþюòúðр

ðрàçïîëàãàò â äåòñêî-þюíîøåñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå â Äîáðрè÷, Áëàãîåâãðрàä è Áóðрãàñ. Êàòî ïîëîæèòåëíà êîíñòàòàöèÿ ìîæå äà ñå èçòúêíå íàëè÷èåòî íà êîìïþюòðрè âúâ âñè÷êè áèáëèîòåêè, êîèòî ñà ñïåöèàëíî îòäåëåíè çà äåòñêèòå îòäåëè, íî ðрàçãëåæäàéêè åôåêòèâíîñòòà íà êîìïþюòúðрíîòî îáîðрóäâàíå, òðрÿáâà äà ñå èìàò ïðрåäâèä è äðрóãè õàðрàêòåðрèñòèêè îñâåí ÷èñòî êîëè÷åñòâåíèòå ïàðрàìåòðрè - àìîðрòèçàöèÿòà íà ìàøèíèòå, äîñòúïúò äî èíòåðрíåò, äîñòàòú÷íàòà ñîôòóåðрíà îáåçïå÷åíîñò è ò.í. Íàñòîÿùîòî èçñëåäâàíå íå ñå ñúñðрåäîòî÷àâà âúðрõó òàçè òåìà, íî äàâà âúçìîæíîñò çà ïðрîäúëæàâàíå íà ðрàçðрàáîòâàíåòî é â îòäåëíî ïîäðрîáíî ïðрîó÷âàíå íà òåõíè÷åñêàòà àäåêâàíòîñò è èíôîðрìàöèîííà åôåêòèâíîñò íà îáîðрóäâàíåòî â áèáëèîòåêèòå.

13


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè Ôèã. 4: Áðрîé êîìïþюòðрè â áèáëèîòåêèòå 15 11

10

11

9

6 5

5

5

5

5

4

4 3

3

1

1

àä

ãàñ

2

3

5

3

3

2

5

4

2

3 2

2

1

è÷ Êú ðрä æà ë Êþю ñòå è íä èë Ëî âå ÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ èê Ïå ðрí èê Ïë åâ åí Ïë îâ äè â ÐРà çãðр àä ÐРó ñå Ñè ëèñ òðрà Ñë èâ åí Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çà ãîðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

âî

áðр Äî

à àö

ðрî

Ãàá

í äè Âè

Âðр

à

âî

ðрí

íî

Âå

ëèê

îÒ

úðр

Âà

Áë àã

îå

Áó ðр

âãðр

0

È

ìàéêè ïðрåäâèä ÷óâñòâèòåëíîñòòà íà ïîãîëÿìà ÷àñò îò õîðрàòà êúì áþюäæåòà, êîéòî îòäåëÿò çà êíèãè è ÷åòåíå, å âàæíî äà ñå îòáåëåæè, ÷å âñè÷êè ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè ïðрåäëàãàò óñëóãèòå ñè çà äåöàòà íà ñèìâîëè÷íè öåíè, êàòî â íåìàëêî ãðрàäîâå ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè çà äåòñêèòå îòäåëè ñà áåçïëàòíè. Òàêèâà ñà óñëîâèÿòà çà ïîëçâàíå íà ðрåñóðрñèòå íà äåòñêèòå îòäåëè â

Áóðрãàñ, Ïåðрíèê, Ïàçàðрäæèê è Òúðрãîâèùå.  Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà ïîëçâàíåòî íà áèáëèîòåêàòà ñúùî å áåçïëàòíî êàòî åäèíñòâåíî ñå çàïëàùà åäíîêðрàòåí äåïîçèò îò 5 ëâ. ïðрè çàïèñâàíå íà äåòåòî. Íàé-âèñîêà å òàêñàòà çà ÷èòàòåëñêà êàðрòà â ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè â Áëàãîåâãðрàä è Âàðрíà – 5 ëâ., íî âúâ Âàðрíà çà ñëåäâàùèòå äåöà îò ñúùîòî ñåìåéñòâî, ïðрè çàïèñâàíå â áèáëèîòåêàòà, êàðрòàòà å áåçïëàòíà.

Ôèã. 5: Öåíà íà ÷èòàòåëñêàòà êàðрòà 5

5

5

4

4 3

3

4

3

4

3

3

4

4

3 2.5

2

2

2

1

1

2

2

Âðр

í äè

0

0

àö à Ãàá ðрî âî Äî áðр è÷ Êú ðрä æà ëè Êþю ñòå íä èë Ëî âå ÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ èê Ïå ðрí èê Ïë åâ åí Ïë îâ äè â ÐРà çãðр àä ÐРó ñå Ñè ëè ñòðр à Ñë èâ åí Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çà ãîðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

êî

Âè

ñ

Òúðр

Âà

ëè Âå

Áó

ðрãà

ä ãðрà åâ

2

1

0 ðрí à íî âî

0

àãî

2

1

0

Áë

2

14


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

Ç

à äà áúäàò áèáëèîòåêèòå äîáðрå ïîñåùàâàíè è ïîïóëÿðрíè ñðрåä äåöàòà, èçêëþю÷èòåëíî âàæíè ñà èçãðрàäåíèòå êàíàëè çà ïîïóëÿðрèçèðрàíå, ïàðрòíüîðрñòâàòà è íà÷èíèòå çà äîñòèãàíå äî öåëåâèòå àóäèòîðрèè (äåöàòà) íà âñÿêà åäíà îò èíèöèàòèâèòå è öÿëîñòíàòà ìèñèÿ íà áèáëèîòåêàòà.  òàçè ïîñîêà äàííèòå îò èçñëåäâàíåòî îòêðрîÿâàò èíòåðрåñíè ðрåçóëòàòè, êîèòî ñà âàæèíè çà ïî-ñèëíîòî óòâúðрæäàâàíå íà áèáëèîòåêèòå êàòî íîñèòåëè íà ðрàçëè÷íè îáùåñòâåíè áëàãà çà ìåñòíèòå îáùíîñòè è êîíêðрåòíî çà äåöàòà. 26 îò âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè èìàò èçãðрàäåíè è äåéñòâàùè ïàðрòíüîðрñòâà ñ ó÷èëèùàòà â ñúîòâåòíèòå ãðрàäîâå/îáëàñòè. Åäèíñòâåíî ðрåãèîíàëíàòà áèáëèîòåêà â Êúðрäæàëè â ìîìåíòà íà îñúùåñòâÿâàíå íà ïðрîó÷âàíåòî å â ïðрîöåñ íà ïðрåãîâîðрè çà ïàðрòíüîðрñòâà è ñúâìåñòíà ðрàáîòà ñ ó÷èëèùà. Òåçè äàííè ñà äî ãîëÿìà ñòåïåí ëîãè÷íè è î÷àêâàíè ñ îãëåä íà ðрîëÿòà, êîÿòî èìàò ó÷èëèùàòà è ó÷èòåëèòå âúâ âúçïèòàâàíåòî íà ëþюáîâ êúì êíèãàòà è ÷èòàòåëñêèòå íàâèöè ó äåöàòà. Ñèëàòà èìåííî íà ó÷èòåëèòå è ó÷èëèùåòî êàòî ôàêòîðр çà àêòèâíîñòòà íà äåöàòà êúì êíèãàòà, ÷åòåíåòî è áèáëèîòåêèòå ñå ïîòâúðрæäàâà è îò äàííèòå, êîèòî îòêðрîÿâàò îò êúäå íàé-÷åñòî èäâàò íîâèòå ÷èòàòåëè â äåòñêèòå îòäåëè. 41% îò àíêåòèðрàíèòå áèáëèîòåêàðрè îòêðрîÿâàò èìåííî ó÷èòåë èëè ó÷èëèùå êàòî ôàêòîðр, êîéòî å ïðрîâîêèðрàë ïúðрâîòî ïîñåùåíèå â äåòñêèÿ îòäåë íà áèáëèîòåêàòà. 33% îò äåöàòà ÷èòàòåëè ïúê ïðрåêðрà÷âàò çà ïúðрâè ïúò â áèáëèîòåêà, ïîäòèêíàòè îò ñâîèòå ðрîäèòåëè èëè ðрîäíèíè. 19% ñà äåöàòà, êîéòî ðрåøàâàò äà ñå çàïèøàò â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ïî ñâîÿ ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà. Òåçè ðрåçóëòàòè çà ïîðрåäåí ïúò óòâúðрæäàâàò ñèëíàòà ðрîëÿ íà íåïîñðрåäñòâåíàòà îáêðрúæàâàùà ñðрåäà íà äåöàòà îò íàé-ðрàííà âúçðрàñò çà óòâúðрæäàâàíå íà ñèëíè ÷èòàòåëñêè íàâèöè è îòêðрèâàíåòî íà êíèãèòå êàòî âúçìîæíîñòè çà çàáàâëåíèå, çíàíèå è ðрàçâèòèå.

15

Ôèã. 6: Èìà ëè èçãðрàäåíè ïàðрòüîðрñòâà ñ ó÷èëèùàòà çà ïðрåäñòàâÿíå íà äåéíîñòèòå íà áèáëèîòåêàòà ñðрåä ó÷åíèöèòå? 4%

96%

 ïðрîöåñ íà ïðрåãîâîðрè ñ ó÷èëèùå/ó÷èëèùà ñìå - 1 Äà - 26

Ôèã. 7: Êàê èäâàò íàé-÷åñòî íîâèòå ÷èòàòåëè â äåòñêèÿ îòäåë?

7% 19%

41%

33%

Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå - 10 Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà - 9 Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà - 5 Äðрóãî - 2


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

ÐР

åàëíàòà îöåíêà íà ñúñòîÿíèåòî íà áèáëèîòåêèòå äî ãîëÿìà ñòåïåí ñå îïðрåäåëÿ è îò óäîâëåòâîðрåíîñòòà íà ÷èòàòåëèòå, êîèòî ãè ïîñåùàâàò. Çà äà ðрàçáåðрàò ìíåíèåòî íà ñâîèòå ìëàäè ÷èòàòåëè è äà ïîäîáðрÿò êà÷åñòâîòî íà óñëóãèòå ñè, ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ó íàñ èçïîëçâàò ïðрåäèìíî ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ìåæäó ïîñåòèòåëèòå è ñëóæèòåëèòå - ïî÷òè 100 ïðрîöåíòà. 11 îò

áèáëèîòåêèòå èçïîëçâàò è èíòåðрíåò-áàçèðрàíè íà÷èíè çà ïîëó÷àâàíå íà îáðрàòíà âðрúçêà. Ñúùî òîëêîâà áèáëèîòåêè èçïîëçâàò âúïðрîñíèöè, à 10 îò áèáëèîòåêèòå ñúáèðрàò äàííè çà îáðрàòíà âðрúçêà ñàìî îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè. Ïîëîæèòåëíî å, ÷å ãîëÿìà ÷àñò îò ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè èçïîëçâàò ïîâå÷å îò åäèí êàíàë çà êîìóíèêàöèÿ è îáðрàòíà âðрúçêà ñúñ ñâîèòå ÷èòàòåëè.

Ôèã. 8: Êàê ñå îñúùåñòâÿâà îáðрàòíà âðрúçêà ñ ìàëêèòå ÷èòàòåëè? 30

26

20 11

10

10

11

2

0

Регионална библиотека "Гео Милев", гр. Монтана

×Чðрåç äàííè îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå Âúïðрîñíèöè

Ê

Ñïåöèàëíà êíèãà çà ïðрåïîðрúêè è ìíåíèÿ Ïî èíòåðрíåò Íå òúðрñèì îáðрàòíà âðрúçêà ñ ÷èòàòåëèòå ñè

àêòî âúâ âñÿêà äðрóãà ñôåðрà íà óñëóãèòå, â èçñëåäâàíåòî íà ñúñòîÿíèåòî íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè, îïðрåäåëÿù êðрèòåðрèé çà âúçìîæíîñòèòå íà èíñòèòóöèèòå ñà õîðрàòà, êîèòî ðрàáîòÿò â

òÿõ. Â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè â ñòðрàíàòà ðрàáîòÿò îáùî 95 äóøè. Íàé-ìíîãî ñà ñëóæèòåëèòå â äåòñêî-þюíîøåñêèÿ îòäåë íà ðрåãèîíàòà áèáëèîòåêà âúâ Âàðрíà – 10, à íàé-ìàëêèÿò áðрîé ñëóæèòåëè å â Ïåðрíèê – ñàìî 1.

Ôèã.9: Áðрîé õîðрà, ðрàáîòåùè â áèáëèîòåêèòå 10

10

8

8 6

6 4

4

4 3

2

2

3

3 2

3

3 2

2

2

2

2

4 3

3

3

4

4

4

3 2

1

Áë

àãî

åâ

ãðрà

ä Áó ðрãà ñ Âå Âà ëèê ðр íà îÒ úðр íî âî Âè äè í Âðр àö à Ãàá ðрî âî Äî áðр è÷ Êú ðрä æà ë Êþю ñòå è íä èë Ëî âå ÷ Ìî íòà íà Ïà çàðр äæ Ïå èê ðрí èê Ïë åâ åí Ïë îâ äè â ÐРà çãðр àä ÐРóñ å Ñè ëèñ òðрà Ñë èâå í Ñì îë ÿí Ñî ôè Ñòà ÿ ðрà Çà ãîðр à Òúðр ãîâ èù å Õà ñêî âî Øó ìå í ßì áî ë

0

16


Áèáëèîòåêè çà äåöàòà Ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

Å

äíà îò íàé-âàæíèòå öåëè íà íàñòîÿùîòî èçñëåäâàíå å äà ðрàçêðрèå ïðрîáëåìíèòå òî÷êè â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè. Òàêàâà ñèëíî ïðрîáëåìíà çîíà ñå îêàçàõà âúçìîæíîñòèòå çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèôè÷íè íóæäè. Îò åäíà ñòðрàíà, ñàìî â 13 îò áèáëèîòåêèòå (41%) èìàò èçãðрàäåíè ôèçè÷åñêè óñëîâèÿ çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèôè÷íè íóæäè (òðрóäíîïîäâèæíè, íåçðрÿùè, äåöà ñ àóòèçúì è ò.í.), à îò äðрóãà - äàííèòå çà ñëóæèòåëèòå, îáó÷åíè äà ðрàáîòÿò ñ òåçè äåöà, ñà îùå ïî-òðрåâîæåíè - åäâà 11% îò áèáëèîòåêèòå (â Ñëèâåí, Ãàáðрîâî è Âåëèêî Òúðрíîâî).

Ôèã. 10: Èìà ëè îáó÷åíè õîðрà îò ïåðрñîíàëà çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè?

11%

89%

Â

àæíî å äà ñå îòáåëåæè, ÷å âúïðрåêè ëèïñàòà íà äîñòàòú÷íî ôèçè÷åñêè óñëîâèÿ è ñïåöèàëíî îáó÷åí ïåðрñîíàë, â áèáëèîòåêèòå ñå ïðрîâåæäàò èíèöèàòèâè èëè ñå ðрàáîòè àêòèâíî çà îñèãóðрÿâàíå íà âúçìîæíîñòè çà àäåêâàòíî ïîëçâàíå íà ðрåñóðрñèòå – áåçïëàòíî èçäàâàíå íà ÷èòàòåëñêè êàðрòè, èçíåñåíà ÷èòàëíÿ â äîì çà ìåäèêîñîöèàëíè ãðрèæè, ïàðрòíüîðрñòâî ñúñ ñîöèàëíè èíñòèòóöèè è äðрóãè.

Äà - 3

Íå - 24

Ôèã. 11: Èìà ëè îòäåëúò óñëîâèÿ çà èçïîëçâàíå îò äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè (òðрóäíîïîäâèæíè, íåçðрÿùè, äåöà ñ àóòèçúì è ò.í.)?

41%

59%

Äà - 11

17

Íå - 16


Äåöà çà áèáëèîòåêèòå

Å

äíè îò íàé-âàæíèòå âúïðрîñè çà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå ñà ñâúðрçàíè ñ ïðрåäïî÷èòàíèÿòà íà äåöàòà - êàêâè êíèãè è àâòîðрè òúðрñÿò ñàìèòå òå. Äàííèòå áèõà ìîãëè äà ïîìîãíàò çíà÷èòåëíî ïðрè îïðрåäåëÿíåòî èíòåðрåñèòå è òåíäåíöèèòå, êîèòî ñëåäâàò äåöàòà â ñâîèòå ÷èòàòåëñêè ïðрåäïî÷èòàíèÿ, è ñúîòâåòíî âúðрõó òÿõ äà ïðрîäúëæè äà ñå íàäãðрàæäà öåëåíàñî÷åíî ñ ïî-ñåðрèîçíè àâòîðрè è çàãëàâèÿ â ïîêúñíà âúçðрàñò. Òåçè äàííè áèõà ìîãëè äà ñå èçïîëçâàò è çà îòêðрîÿâàíå íà ÷èòàòåëñêèòå íàâèöè íà äåöàòà è ìëàäåæèòå â Áúëãàðрèÿ íà ôîíà íà ãëîáàëíèòå ÷èòàòåëñêè òåíäåíöèè


Äåöà çà áèáëèîòåêèòå ×Чèòàòåëñêè íàâèöè Ôèã. 12: Áúëãàðрñêè èëè ÷óæäåñòðрàííè àâòîðрè ñà ïîïðрåäïî÷èòàíè îò ìàëêèòå ÷èòàòåëè?

Ï

î îòíîøåíèå íà òúðрñåíèòå àâòîðрè, îò÷åòëèâî ïî-ãîëÿì å ïðрîöåíòúò íà òúðрñåíèòå ÷óæäè àâòîðрè (67%) â ñðрàâíåíèå ñ áúëãàðрñêèòå (7%).  îñòàíàëèòå 26% îò áèáëèîòåêèòå íÿìà èçÿâåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ è ñå òúðрñÿò ñðрàâíèòåëíî åäíàêúâ ïðрîöåíò êíèãè íà áúëãàðрñêè è ÷óæäè àâòîðрè. Äîíÿêúäå òåçè ðрåçóëòàòè ñà ëîãè÷íè ñ îãëåä íà ïî-ãîëåìèÿ áðрîé ÷óæäè äåòñêè àâòîðрè, øèðрîêî ïîçíàòè ñðрåä äåöàòà è òåõíèòå ðрîäèòåëè.

7% 26%

67%

Áúëãàðрñêè ×Чóæäåñòðрàííè Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ

Ì

íîãî ïî-èíòåðрåñíè îáà÷å ñà ðрåçóëòàòèòå ïðрè íàé-ïðрåäïî÷èòàíèòå áúëãàðрñêè ñúâðрåìåííè äåòñêè àâòîðрè. Êàòî íàé-òúðрñåí ïèñàòåë, ïîñî÷åí ñðрåä ôàâîðрèòèòå íà äåöàòà â 18 îò 27-òå áèáëèîòåêè, å ÞЮëèÿ Ñïèðрèäîíîâà–ÞЮëêà, åäèí îò ìëàäèòå ñúâðрåìåíè áúëãàðрñêè àâòîðрè. Âàæíî äà îòáåëåæèì, ÷å ïðрîèçâåäåíèÿòà íà ÞЮëêà íå ñà âêëþю÷åíè â çàäúëæèòåëíàòà ó÷åáíà ëèòåðрàòóðрà, êîåòî îò åäíà ñòðрàíà îòêðрîÿâà êíèãèòå è òâîðр÷åñòâîòî é êàòî èñòèíñêè èíòðрèãóâàùè çà äåöàòà, à îò äðрóãà – ïîêàçâà, ÷å äåöàòà èìàò ñâîè ñîáñòâåíè ÷èòàòåëñêè èíòåðрåñè, êîèòî íå ñå îïðрåäåëÿò çàäúëæèòåëíî îò ó÷èëèùåòî è ñå ðрàçâèâàò îò íàé-ðрàííà äåòñêà âúçðрàñò.

Äðрóãè ïîïóëÿðрíè áúëãàðрñêè àâòîðрè ñðрåä äåöàòà ñà Ìàÿ Äúëãú÷åâà – ïîñî÷åíà îò 12 áèáëèîòåêè, Çëàòêî Åíåâ – 11 áèáëèîòåêè, Âèêòîðр Ñàìóèëîâ – 10 áèáëèîòåêè – àâòîðрè, êîèòî ñúùî ïðрåäñòàâÿò ìëàäîòî ïîêîëåíèå â ëèòåðрàòóðрàòà çà äåöà.  îòãîâîðрèòå íà áèáëèîòåêàðрèòå â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ïðрèñúñòâàò èìåíàòà íà îáùî 37 àâòîðрè, ñðрåä êîèòî è èìåíàòà íà ñèëíî ðрàçïîçíàâàåìè è óòâúðрäåíè êëàñèöè êàòî Ëåäà Ìèëåâà, Äÿäî Ïúí÷ (Ïàí÷î Ïàí÷åâ), Éîðрäàí ÐРàäè÷êîâ, Íåäÿëêî Éîðрäàíîâ, Âàëåðрè Ïåòðрîâ è Ñòåôàí Öàíåâ, íî ñúùî òàêà ïðрèñúñòâàò è èìåíàòà íà ïî-ìàëêî ïîçíàòè àâòîðрè êàòî Ëîçèíêà Éîðрäàíîâà, Êèíà Êúäðрåâà, ÐРàäîé Êèðрîâ, Àíãåëèíà Æåêîâà è äðрóãè.

Êíèãè íà êîè îò ñúâðрåìåííèòå áúëãàðрñêè àâòîðрè äåöàòà èäâàò äà òúðрñÿò ñàìè? ÞЮëèÿ Ñïèðрèäîíîâà - ÞЮëêà - 18 Ìàÿ Äúëãú÷åâà - 12 Çëàòêî Åíåâ - 11 Âèêòîðр Ñàìóèëîâ - 10 Âàëåðрè Ïåòðрîâ - 6

Ëåäà Ìèëåâà - 6 Ïàí÷î Ïàí÷åâ (Äÿäî Ïúí÷) - 5 Âåñåëà Ôëàìáóðрè - 4 Ãåîðрãè Êîíñòàíòèíîâ - 4 Íåäÿëêî Éîðрäàíîâ - 3

19


Äåöà çà áèáëèîòåêèòå ×Чèòàòåëñêè íàâèöè íà ïîäðрàñòâàùèòå

Î

ñâåí òðрàäèöèîííèòå äåòñêè àâòîðрè è êëàñè÷åñêè êíèãè, â äåòñêîþюíîøåñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ñå òúðрñÿò è íÿêîè ïîíåñòàíäàðрòíè çàãëàâèÿ, êîèòî ìîãàò äà î÷åðрòàÿò ëþюáîïèòíè òåíäåíöèè çà èíòåðрåñèòå íà ñàìèòå äåöà. Êàòî öÿëî, â ìîìåíòà îñîáåíî ïîïóëÿðрíè ñà êíèãè, ñâúðрçàíè ñúñ ñâðрúõåñòåñòâåíè ñúçäàíèÿ – âàìïèðрè, âúðрêîëàöè, çîìáèòà, ÷óäîâèùà, âåùèöè, êàêòî è êíèãè çà ìàãèè, ãàíàäèÿ è ìèòîëîãè÷íè ãåðрîè. Èíòåðрåñúò êúì ïîäîáåí âèä òåìàòèêà ìîæå äà ñå òúðрñè â ïîïóëÿðрíîñòòà íà ðрàçëè÷íèòå ôèëìîâè àäàïòàöèè, çàñÿãàùè òåìàòà, êàêòî è ñèëíîòî ìàðрêåòèíãîâî ïîïóëÿðрèçèðрàíå è ñúçäàâàíåòî íà ñâîåîáðрàçíè "ìàíèè" îêîëî ãåðрîèòå íà êîíêðрåòíè ïðрîèçâåäåíèÿ â ãëîáàëåí ìàùàá, êîèòî îò ñâîÿ ñòðрàíà ïðрåäèçâèêâàò èíòåðрåñ êúì äðрóãè êíèãè îò æàíðрà. Êàòî êîíêðрåòíè íåñòàíäàðрòíè çàãëàâèÿ, êîèòî òúðрñÿò ÷èòàòåëèòå â îòäåëèòå, íàé-÷åñòî ñå ïîñî÷âàò êíèãèòå íà Ñòåôàíè Ìàéúðр ("Çäðрà÷", "Íîâîëóíèå", "Çàòúìíåíèå", "Çàçîðрÿâàíå", "Ñêèòíèöà"). Äðрóãè çàãëàâèÿ, êîèòî ïðрàâÿò âïå÷àòëåíèå, ñà êíèãèòå îò ïîðрåäèöàòà íà Äæîàí ÐРîóëèíã çà Õàðрè Ïîòúðр, "Ïðрèêëþю÷åíèÿòà íà Ïúðрñè Äæàêñúí" íà ÐРèê ÐРèúðрäúí è "Õðрîíèêèòå íà Íàðрíèÿ" íà Êëàéâ Ëóèñ. Èìåííî òåçè ïîðрåäèöè ñå îòêðрîÿâàò êàòî åäíè îò íàé-óñïåøíèòå ñúâðрåìåííè ôåíòúçè êíèãè çà äåöà è þюíîøè ïî öåëèÿ ñâÿò è äî íÿêúäå å èíòåðрåñíî çàùî âñå îùå â íàøèòå áèáëèîòåêè ïîïàäàò â ãðрóïàòà íà íåñòàíäàðрòíèòå çàãëàâèÿ. Äðрóãè èíòåðрåñíè, òîçè ïúò íàèñòèíà íåñòàíäàðрòíè çàãëàâèÿ, êîèòî ñå òúðрñÿò â äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå, ñà "Õëàäíîêðрúâíî" íà Òðрóìàí Êàïîòè, ÞЮðрèé Áîðрåâ "Èç æèâîòà íà Ñòàëèí", Ñòèâúí Êèíã "Ìèçúðрè", Òîì ÐРîáèíñ - “Á êàòî áèðрà”, Ñïåíñúðр Äæîíñúí - "Êîé ìè âçå ñèðрåíöåòî" è äðрóãè.

Í

àé-êðрàäåíèòå è íåâðрúùàíè êíèãè â áèáëèîòåêèòå íàé-÷åñòî ñå îêçâàò êíèãèòå, êîèòî äåöàòà èëè èñêàò äà çàïàçÿò çà ñåáå ñè, èëè ñà èçãóáèëè, äîêàòî ñà áèëè ó òÿõ. Îò òàçè ãëåäíà òî÷êà ñå î÷åðрòàâàò îòíîâî íÿêîè îò íàéèíòðрèãóâàùèòå çàãëàâèÿ çà ìàëêèòå ÷èòàòåëè. Òàêèâà êíèãè ñå îêàçâàò êëàñè÷åñêèòå äåòñêè ïðрîèçâåäåíèÿ êàòî êíèãèòå íà Àñòðрèä Ëèíäãðрåí, äåòñêèòå ñïèñàíèÿ, ðрàçëè÷íè êíèãè ñ ïðрèêàçêè è ñúâðрåìåíèòå ôåíòúçè ïîðрåäèöè çà äåöà. Ñðрåä êîíêðрåòíèòå çàãëàâèÿ ñå îòêðрîÿâàò êíèãèòå çà Õàðрè Ïîòúðр, “Ïèïè Äúëãîòî ÷îðрàï÷å”, “Åìèë îò Ëüîíåáåðрÿ” è ïîðрåäèöàòà “Çäðрà÷” íà Ñòåôàíè Ìàéåðр. Äðрóãî èíòåðрåñíî çàãëàâèå å “Âëàñòåëèíúò íà ïðрúñòåíèòå”, åäèí èçêëþю÷èòåëíî îáåìåí è ñåðрèîçåí òåêñò çà äåöà, êîéòî å ïîñî÷åí îò 2 îò áèáëèîòåêèòå êàòî íàé-÷åñòî íåâðрúùàíà êíèãà. Îò áúëãàðрñêèòå àâòîðрè “íàéêðрàäåíè” ñà êíèãèòå, èçó÷àâàíè ïî ëèòåðрàòóðрà â ó÷èëèùå - “Ïîä èãîòî” íà Âàçîâ, “Ìàìèíîòî äåòåíöå” íà Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ, “Áàé Ãàíüî” è ò.í.

20


Ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî

Ñ

òèìóëèðрàíåòî íà ÷åòåíåòî è ðрàçëè÷íèòå ïðрîÿâè, êîèòî ñå îðрãàíèçèðрàò â áèáëèîòåêèòå ñ òàçè öåë, ñà çíàêîâè è êëþю÷îâè åëåìåíòè îò âñÿêà öÿëîñòíà è äúëãîñðрî÷íà êàìïàíèÿ çà ïîïóëÿðрèçèðрàíå íà ÷åòåíåòî ñðрåä äåöàòà, à è íå ñàìî.


Ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè

Ò

àçè ÷àñò îò èçñëåäâàíåòî å ìîæå áè íàéâàæíàòà, ìàêàðр è äà ñúäúðрæà íàé-ìàëêî âúïðрîñè îò àíêåòíàòà êàðрòà. Áèáëèîòåêèòå ñà èìåííî îíåçè èíñòèòóöèè, ïðрèòåæàâàùè ñèëàòà äà ñâúðрçâàò ãîëÿìà ÷àñò îò âñè÷êè çàèíòåðрåñîâàíè çâåíà â îáðрàçîâàíèåòî è âúçïèòàíèåòî íà äåöàòà ïî íà÷èí, êîéòî äà óòâúðрäè êíèãàòà è ÷åòåíåòî êàòî îáùåñòâåíè öåííîñòè, íóæíè çà ðрàçâèòèåòî íà ïúëíîöåííè ëè÷íîñòè ñúñ ñèëíè ãðрàæäàíñêè ïîçèöèè. Áèáëèîòåêèòå ñà èíñòèòóöèèòå â ñðрåäàòà, â ëîêàëíàòà îáùíîñò, áëèçî äî ó÷èëèùåòî è äî ðрîäèòåëèòå è èçêëþю÷èòåëíî áëèçî è äî ñàìèòå äåöà.  íàñòîÿùîòî ïðрîó÷âàíå ïîïèòàõìå áèáëèîòåêàðрèòå îò äåòñêèòå îòäåëè çà ñúáèòèÿòà è èíèöèàòèâèòå, êîèòî îðрãàíèçèðрàò ñ öåë ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî ñðрåä äåöàòà. Ñïèñúêúò ñ òåçè èíèöèàòèâè îáõâàùà ïîâå÷å îò 20 ðрàçëè÷íè äåéíîñòè, ñúáèòèÿ è àêòèâíîñòè, ïðрîâåæäàíè öåëîãîäèøíî âúâ âñè÷êè 27 ðрåãèîíàëíè áèáëèîòåêè. Áðрîÿò íà àêòèâíîñòèòå å âïå÷àòëÿâàù, èìàéêè ïðрåäâèä áðрîÿ íà õîðрàòà, êîèòî ñå çàíèìàâàò ñ òåçè îòäåëè, íåäîñòàòú÷íîòî ôèíàíñèðрàíå è óñëîâèÿòà, â êîèòî ñå îñúùåñòâÿâàò. Ñðрåä íàé-ïîïóëÿðрíèòå èíèöèàòèâè â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ñà ðрàçëè÷íè ìàðрàòîíè íà ÷åòåíåòî, îðрãàíèçèðрàíå íà êîíêóðрñè è ñúñòåçàíèÿ çà äåöàòà, îòêðрèâàíå íà ñïåöèàëíè ëåòíè ÷èòàëíè, ñðрåùè ñ àâòîðрè, ïîîùðрÿâàíå íà ðрåäîâíèòå ïîñåòèòåëè ñ ãðрàìîòè è íàãðрàäè, âèêòîðрèíè çà ñïåöèàëíè ñúáèòèÿ è ïðрàçíèöè, òúðрæåñòâà íà áóêâèòå, çàåäíî ñ ìåñòíè ó÷èëèùà, ïðрåäñòàâÿíå òâîðр÷åñòâîòî è æèâîòà íà ðрàçëè÷íè àâòîðрè ïî ïîâîä òåõíè ãîäèøíèíè, áèáëèîòå÷íè óðрîöè è ëåêöèè çà êíèãèòå, ðрàçíîîáðрàçíè òâîðр÷åñêè ðрàáîòèëíèöè, ïúòóâàùà áèáëèîòåêà – ïîñåùåíèÿ â äåòñêè ãðрàäèíè è ó÷èëèùà, êóêëåíè ïèåñè, ôîòîêîíêóðрñè è êîíêóðрñè çà ðрèñóíêà, ÷åòåíèÿ ñ ðрàçëè÷íà òåìàòèêà è ò.í. Àêòèâíîñòèòå â ãîëÿìà ÷àñò îò áèáëèîòåêèòå ñà ñâúðрçàíè è ñ ïî-ãîëåìè ñúáèòèÿ êàòî Íàöèîíàëíèÿ ôåñòèâàë íà äåòñêàòà êíèãà â Ñëèâåí, êîéòî ñå ïðрîâåæäà åæåãîäíî ïðрåç ìåñåö ìàé è ñúáèðрà äåöà è àâòîðрè îò öÿëàòà ñòðрàíà.  ìíîãî îò áèáëèîòåêèòå ñúñ ñïåöèàëíè ïðрîãðрàìè ñå îòáåëÿçâà è Ìåæäóíàðрîäíèÿò äåí íà äåòñêàòà êíèãà – 2 àïðрèë, êàòî ÷åñòî ïðрàçíåíñòâàòà ïðрîäúëæàâà öÿëà ñåäìèöà. Îðрãàíèçèðрàò ñå ñúùî äíè íà îòâîðрåíèòå âðрàòè è äíè áåç ãëîáè çà íåâúðрíàòè êíèãè, çà äà ñå ñòèìóëèðрàò ïîâå÷å äåöà

äà ïîñåùàâàò áèáëèîòåêàòà è äà ïðрîäúëæàâàò äà áúäàò ðрåäîâíè â ñâîèòå ïîñåùåíèÿ. Áèáëèîòåêèòå ñúùî ñà îòâîðрåíè çà ó÷àñòèå è âúâ âñè÷êè íàöèîíàëíè êàìïàíèè, êîèòî ñå îðрãàíèçèðрàò â ñòðрàíàòà îò ðрàçëè÷íè èíñòèòóöèè è îðрãàíèçàöèè. Íà âúïðрîñà êàêâè èíèöèàòèâè áèõà ïîäåëè ñàìèòå áèáëèîòåêàðрè/áèáëèîòåêè, çà äà ñòèìóëèðрàò ïîâå÷å äåöà äà ÷åòàò, íàéïîïóëÿðрíèòå îòãîâîðрè ñà ñâúðрçàíè ñ ïîïóëÿðрèçèðрàíå íà ïðрîâåæäàíèòå è â ìîìåíòà äåéíîñòè íà äåòñêèòå îòäåëè ÷ðрåç ðрåêëàìà, PR è ðрàçëè÷íè âèäîâå ïàðрòíüîðрñòâà. Îñúùåñòâÿâàíåòî íà ïî-ïúëíîöåííè è äúëãîñðрî÷íè ïàðрòíüîðрñòâà ñ ðрàçëè÷íè íåïðрàâèòåëñòâåíè îðрãàíèçàöèè, ìåñòíè ñäðрóæåíèÿ è èíñòèòóöèè íà ìåñòíî è íàöèîíàëíî íèâî ñúùî ñå îïðрåäåëÿ îò áèáëèîòåêàðрèòå êàòî âúçìîæíà ñòúïêà çà ïîäîáðрÿâàíå äåéíîñòèòå íà äåòñêèòå îòäåëè. Èçêëþю÷èòåëíî ñèëíî âíèìàíèå ñå îáðрúùà è íà âðрúçêàòà ó÷èëèùå–ðрîäèòåëè– äåöà–áèáëèîòåêà, êàòî â ìíîãî îò ïðрåäëîæåíèòå îò áèáëèîòåêèòå èäåè áèõà íàñúðр÷èëè êîëåêòèâíèòå è ñåìåéíè ïîñåùåíèÿ â îòäåëà, ïðрîâåæäàíåòî íà ñïåöèàëíè óðрîöè çà ôóíêöèèòå è ðрàáîòàòà áèáëèîòåêàòà, êàêòî çà äåöà, òàêà è çà âúçðрàñòíè – ðрîäèòåëè èëè ó÷èòåëè.  îòãîâîðрèòå íà áèáëèîòåêàðрèòå ïðрèñúñòâà è æåëàíèåòî çà îñúùåñòâÿâàíåòî íà ïî-àòðрàêòèâíè è ïî-÷åñòè ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè, ñðрåùè ñ àâòîðрè è íåïðрåêúñíàòî îñèãóðрÿâàíå íà íîâè èçäàíèÿ è àêòóàëíè çàãëàâèÿ, êîèòî äà ïðрèâëè÷àò äåöàòà êàòî ÷èòàòåëè. Èíòåðрåñíî å, ÷å âúïðрåêè æåëàíèåòî çà îñúùåñòâÿâàíå íà ïîäîáåí ðрîä ñúáèòèÿ â áèáëèîòåêèòå, ìíîãî ãîëÿìà ÷àñò îò òÿõ îðрãàíèçèðрàò ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî – 56%. Åäâà â äâå îò áèáëèîòåêèòå â ñòðрàíàòà ñå îðрãàíèçèðрàò ñúáèòèÿ íÿêîëêî ïúòè â ñåäìèöàòà èëè âåäíúæ ñåäìè÷íî. Äî ãîëÿìà ñòåïåí òåçè îòãîâîðрè ñà ïîâëèÿíè îò íàëè÷èåòî íà äîñòàòú÷íî çàãëàâèÿ, êîèòî äà áúäàò ïðрåäñòàâÿíè, êàêòî è îò íàëè÷èåòî íà äîñòàòú÷íà èíôîðрìàöèÿ çà èçäàíèÿòà îò èçäàòåëñòâàòà. Íà âúïðрîñà êàê òðрÿáâà äà ñå ïîäîáðрè â ìîìåíòà ñúñòîÿíèåòî íà äåòñêèòå îòäåëè íà áèáëèîòåêèòå, îòãîâîðрèòå íà áèáëèîòåêàðрèòå ñà èçêëþю÷èòåëíî ðрàçíîîáðрàçíè è êîíêðрåòíè, êàòî óñïÿâàò äà î÷åðрòàÿò ìíîãî îò÷åòëèâî ãðрàíèöèòå íà íàñòîÿùèòå ïðрîáëåìè â òåçè èíñòèòóöèè. Äâàòà íàé-÷åñòî ñðрåùàíè îòãîâîðрà ïðрè ïî÷òè âñè÷êè îòãîâîðрèëè ñà ñâúðрçàíè ñ

22


Ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî â äåòñêèòå îòäåëè íà ðрåãèîíàëíèòå áèáëèîòåêè ìàòåðрèàëíîòî ñúñòîÿíèå íà äåòñêèòå îòäåëè, íî â ñëó÷àÿ ñà òÿñíî êîíêðрåòèçèðрàíè è àñïåêòèòå, çà êîèòî òðрÿáâà äà ñå âëîæàò ïîâå÷å ôèíàíñè çà ïîäîáðрÿâàíå íà ñåãàøíàòà ñèòóàöèÿ. Îò åäíà ñòðрàíà, òîâà å ôèçè÷åñêàòà îáñòàíîâêà, ìàòåðрèàëíîòî îáîðрóäâàíå è èíòåðрèîðрúò íà äåòñêèòå îòäåëè, êîèòî â ìîìåíòà íå ñà ïðрèãîäåíè êúì ñúâðрåìåíèòå èçèñêâàíèÿ çà òàêúâ òèï èíñòèòóöèè, çà äà ìîãàò äà ïðрåäðрàçïîëàãàò äåöàòà äà ñå ÷óâñòâàò äîáðрå, äà èì å èíòåðрåñíî è óäîáíî. Âòîðрèÿò àñïåêò è íàé-ïîïóëÿðрåí îòãîâîðр å ñâúðрçàí ñ ðрèòìè÷íîòî ñíàáäÿâàíå íà îòäåëèòå ñúñ ñúâðрåìåííè è àêòóàëíè èçäàíèÿ çà äåöà – êíèãè, ìóëòèìåäèéíè èçäàíèÿ, àóäèîêíèãè, ñïèñàíèÿ, èãðрè, à ñúùî òàêà è íîâè êîìïþюòðрè, êîèòî äà ìîãàò äà ñå èçïîëçâàò îò äåöàòà â îòäåëèòå.  îòãîâîðрèòå ñè áèáëèîòåêàðрèòå ïîä÷åðрòàâàò, ÷å å íóæíî íàé-òúðрñåíèòå è àêòóàëíè çàãëàâèÿ, êàêòî è òåçè, èçó÷àâàíè â ó÷èëèùå, äà áúäàò çàêóïóâàíè â äîñòàòú÷íî ãîëÿì òèðрàæ, òàêà ÷å äà óñïÿâàò äà çàäîâîëÿò òúðрñåíåòî íà äåöàòà è äà èì ïðрåäëîæàò âúçìîæíî íàéíîâîòî îò êíèæíèÿ ñâÿò çà äåöà. Äðрóãè âàæíè àñïåêòè çà ïîäîáðрÿâàíå êà÷åñòâîòî íà ðрàáîòàòà â äåòñêèòå îòäåëè ñïîðрåä ñëóæèòåëèòå â òÿõ, ñà ïî-ñèëíàòà ïîäêðрåïà îò ðрàçëè÷íèòå èíñòèòóöèè, èìàùè îòíîøåíèå êúì áèáëèîòåêèòå – Ìèíèñòåðрñòâî íà êóëòóðрàòà, ìåñòíèòå îáùèíñêè è îáëàñòíè àäìèíèñòðрàöèè è ó÷èëèùàòà. Ïîä÷åðрòàâà ñå íóæäàòà îò ïî-äîáðрà êîîðрäèíàöèÿ ìåæäó âñè÷êè çâåíà ñ îãëåä íà ïîñòèãàíåòî íà ïî-äîáðрè ðрåçóëòàòè. Ñèëíî çíà÷åíèå ñå îòäàâà è íà ïîäîáðрÿâàíå êà÷åñòâîòî íà óñëóãèòå ÷ðрåç îáó÷åíèÿ, ñåìèíàðрè è îáìÿíà íà äîáðрè ïðрàêòèêè ñ äðрóãè áèáëèîòåêè, êàêòî â ñòðрàíàòà, òàêà è â ÷óæáèíà. Çà öåëèòå íà òîâà èçñëåäâàíå òðрÿáâà äà ñå îòêðрîè è åäíî äðрóãî ïðрåäëîæåíèå íà áèáëèîòåêàðрèòå, à èìåííî ðрàçãëåæäàíåòî íà ïîîùðрÿâàíå íà ÷åòåíåòî êàòî ÷àñò îò Íàöèîíàëíà ñòðрàòåãèÿ çà ïðрîó÷âàíå è ñòèìóëèðрàíå íà ÷åòåíåòî íà áúëãàðрñêèòå äåöà.  òîâà ïðрåäëîæåíèå ìÿñòî íàìèðрàò âñè÷êè îñòàíàëè ïðрåäëîæåíèÿ, èäåè è èíöèàòèâè, êîèòî áèõà äîøëè íå ñàìî îò áèáëèîòåêèòå è äåòñêèòå îòäåëè â òÿõ, íî è îò âñè÷êè çàèíòåðрåñîâàíè ëèöà – êíèãîèçäàòåëè, ìèíèñòåðрñòâà, ó÷èëèùà, íåïðрàâèòåëñòâåíè îðрãàíèçàöèè è ò.í.

23

Ôèã. 13: Êîëêî ÷åñòî ñå îðрãàíèçèðрàò ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè â îòäåëà?

4%

4% 4% 11%

22% 56%

Íÿêîëêî ïúòè â ñåäìèöàòà - 1 Âåäíúæ ñåäìè÷íî - 1 2-3 ïúòè â ìåñåöà - 3 Âåäíúæ ìåñå÷íî - 6 Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî - 14 Íå ñå îðрãàíèçèðрàò - 1


Òàáëèöè Òàá. 1: Áðрîé ÷èòàòåëñêè êàðрòè, èçäàäåíè îò áèáëèîòåêèòå çà ïåðрèîäà þюëè 2010-þюíè 2011 Áèáëèîòåêà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

Êîëêî ñà ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, èçäàäåíè îò äåòñêèÿ îòäåë íà áèáëèîòåêàòà ïðрåç ïîñëåäíàòà åäíà ãîäèíà? 333 940 5 000 762 987 1160 830 1104 342 634 636 1102 2256 910 699 2725 441 1732 556 1603 548 530 813 1480 1061 1065 2100

Òàá. 2: Áðрîé ïîñåùåíèÿ íà ÷èòàëíÿòà ñåäìè÷íî Áèáëèîòåêà

Êàêúâ å áðрîÿò íà äåöàòà, êîèòî ïîñåùàâàò ÷èòàëíÿòà íà äåòñêèÿ îòäåë ñåäìè÷íî?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

23 20-30 100 180 250 38 300 48 20 24 268 25 270 250 61 37 216 180-200 400 613 30 15 15 100 50 150 100

24


Òàáëèöè Òàá. 3: Áðрîé êíèãè â áèáëèîòåêèòå Áèáëèîòåêà

Ñ êîëêî êíèãè ðрàçïîëàãà äåòñêèÿò îòäåë íà áèáëèîòåêàòà?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

70 000 63 864 200 000 29 000 44 000 25 916 35 000 58 633 34 245 41 000 35 000 27 189 43 523 44 613 64 989 82 466 22 634 63 000 38 018 26 119 33 296 58 310 50 574 45 000 178 182 80 000 44 000

Òàá. 4: Öåíà íà ÷èòàòåëñêàòà êàðрòà Áèáëèîòåêà

Êîëêî å ãîäèøíàòà òàêñà çà ÷èòàòåëèòå â îòäåëà? (ëâ.)

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

1 0 5 2 3 3 4 1 2 4 3 2 0 0 2 3 2 2 3 5 2.50 2 4 0 1 4 4

25


Òàáëèöè Òàá. 5: Êàê èäâàò íàé-÷åñòî íîâèòå ÷èòàòåëè â äåòñêèÿ îòäåë? Áèáëèîòåêà

Êàê èäâàò íàé-÷åñòî íîâèòå ÷èòàòåëè â äåòñêèÿ îòäåë?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê

Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà áèáëèîòåêàòà Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë; ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë; ïî èíèöèàòèâà íà áèáëèîòåêàòà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà Ïî èíèöèàòèâà íà ó÷èòåë/ó÷èëèùå Ïî ñîáñòâåíà èíèöèàòèâà Ïî èíèöèàòèâà íà ðрîäèòåë/ðрîäíèíà

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

Òàá. 6: Áðрîé õîðрà, ðрàáîòåùè â áèáëèîòåêèòå Áèáëèîòåêà

Êîëêî äóøè å ïåðрñîíàëúò, êîéòî ðрàáîòè â îòäåëà?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

2 4 10 3 3 2 3 3 2 2 2 2 6 1 2 8 3 4 3 3 3 4 3 4 4 4 2

26


Òàáëèöè Òàá. 7: Êàê ñå îñúùåñòâÿâà îáðрàòíà âðрúçêà ñ ìàëêèòå ÷èòàòåëè? Áèáëèîòåêà

Êàê ñå îñúùåñòâÿâà îáðрàòíà âðрúçêà ñ ìàëêèòå ÷èòàòåëè?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ” - Áëàãîåâãðрàä

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè, ïèñìà, òåëåôîííè ðрàçãîâîðрè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè, Ñïåöèàëíà êíèãà çà ïðрåïîðрúêè è ìíåíèÿ, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå

Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ

Ñïåöèàëíà êíèãà çà ïðрåïîðрúêè è ìíåíèÿ, Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà

Ñàìî ÷ðрåç äàííèòå îò ÷èòàòåëñêèòå êàðрòè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò, Âúïðрîñíèöè

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

Ëè÷íè ðрàçãîâîðрè ñ áèáëèîòåêàðрèòå, Ïî èíòåðрíåò

27


Òàáëèöè Òàá. 8: Âúçìîæíîñòè çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèôè÷íè íóæäè Áèáëèîòåêà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

Èìà ëè îòäåëúò óñëîâèÿ çà èçïîëçâàíå îò äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè (òðрóäíîïîäâèæíè, íåçðрÿùè, äåöà ñ àóòèçúì è ò.í.) íå äà äà äà äà íå íå íå íå äà íå äà íå íå íå íå íå äà íå äà íå íå äà íå äà äà äà

Èìà ëè îáó÷åíè õîðрà îò ïåðрñîíàëà çà ðрàáîòà ñ äåöà ñúñ ñïåöèàëíè íóæäè? íå íå íå äà íå íå äà íå íå íå íå íå íå íå íå íå íå íå íå äà íå íå íå íå íå íå íå

Òàá. 9: Áúëãàðрñêè èëè ÷óæäåñòðрàííè àâòîðрè ñà ïî-ïðрåäïî÷èòàíè îò ìàëêèòå ÷èòàòåëè? Áèáëèîòåêà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

28

Áúëãàðрñêè èëè ÷óæäåñòðрàííè àâòîðрè ñà ïîïðрåäïî÷èòàíè îò ìàëêèòå ÷èòàòåëè? ×Чóæäåñòðрàííè Áúëãàðрñêè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ Áúëãàðрñêè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè ×Чóæäåñòðрàííè Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ Íÿìà ÿñíî èçðрàçåíè ïðрåäïî÷èòàíèÿ


Òàáëèöè Òàá. 10: Êîëêî ÷åñòî ñå îðрãàíèçèðрàò ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè â îòäåëà? Áèáëèîòåêà

Êîëêî ÷åñòî ñå îðрãàíèçèðрàò ïðрåäñòàâÿíèÿ íà êíèãè â îòäåëà?

ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Äèìèòúðр Òàëåâ'' - Áëàãîåâãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ï. Ê. ßâîðрîâ” - Áóðрãàñ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåí÷î Ñëàâåéêîâ" - Âàðрíà ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Ï. ÐР. Ñëàâåéêîâ" - Âåëèêî Òúðрíîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Ìèõàëêè Ãåîðрãèåâ” - Âèäèí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà “Õðрèñòî Áîòåâ” - Âðрàöà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Àïðрèëîâ-Ïàëàóçîâ" - Ãàáðрîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Äîðрà Ãàáå" - Äîáðрè÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Í. É. Âàïöàðрîâ" - Êúðрäæàëè ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Åìàíóèë Ïîïäèìèòðрîâ" - Êþюñòåíäèë ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áåíþю Öîíåâ" - Ëîâå÷ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåî Ìèëåâ" - Ìîíòàíà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëà Ôóðрíàäæèåâ" - Ïàçàðрäæèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñâåòîñëàâ Ìèíêîâ" - Ïåðрíèê ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè"- Ïëåâåí ÐРåãèîíàëíà íàðрîäíà áèáëèîòåêà "Èâàí Âàçîâ" - Ïëîâäèâ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïðрîô. Áîÿí Ïåíåâ" - ÐРàçãðрàä ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ëþюáåí Êàðрàâåëîâ" - ÐРóñå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïàðрòåíèé Ïàâëîâè÷" - Ñèëèñòðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñàâà Äîáðрîïëîäíè" - Ñëèâåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Íèêîëàé Âðрàí÷åâ" - Ñìîëÿí Ñòîëè÷íà áèáëèîòåêà - Ñîôèÿ ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Çàõàðрèé Êíÿæåñêè" - Ñòàðрà Çàãîðрà ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ïåòúðр Ñòúïîâ" - Òúðрãîâèùå ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Õðрèñòî Ñìèðрíåíñêè" - Õàñêîâî ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ñòèëèÿí ×Чèëèíãèðрîâ" - Øóìåí ÐРåãèîíàëíà áèáëèîòåêà "Ãåîðрãè ÐРàêîâñêè" - ßìáîë

Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî 2-3 ïúòè â ìåñåöà Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ñåäìè÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî 2-3 ïúòè â ìåñåöà 2-3 ïúòè â ìåñåöà Íå ñå îðрãàíèçèðрàò Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Âåäíúæ ìåñå÷íî Ïî-ðрÿäêî îò âåäíúæ ìåñå÷íî Íÿêîëêî ïúòè â ñåäìèöàòà

29


Çà àâòîðрèòå íà èçñëåäâàíåòî “Àç ÷åòà” (www.AzCheta.com) å íàé-ãîëÿìàòà áúëãàðрñêà îíëàéí ìåäèÿ çà êíèãè è ÷åòåíå. Ñ èçãðрàäåíàòà îíëàéí îáùíîñò îò íÿêîëêî äåñåòêè õèëÿäè ïîòðрåáèòåëè, ñàéòúò å îñíîâåí èçòî÷íèê íà èíôîðрìàöèÿ çà íàé-íîâîòî â ñâåòà íà êíèãèòå â áúëãàðрñêîòî èíòåðрíåò ïðрîñòðрàíñòâî. Èñòîðрèÿòà íà “Àç ÷åòà” çàïî÷âà ïðрåç 2006 ãîäèíà êàòî íàé-ãîëåìèÿ áëîã çà êíèãè â Áúëãàðрèÿ. Îò 2009 ãîäèíà åêèïúò ïðрèëàãà èçöÿëî íîâà êîíöåïöèÿ, êîÿòî íàðрåæäà ìåäèÿòà ñðрåä âîäåùèòå ñàéòîâå, ïîñâåòåíè íà ÷åòåíåòî è êíèãîèçäàâàíåòî, ó íàñ. Øåñò ãîäèíè ñëåä ñâîåòî îñíîâàâàíå “Àç ÷åòà” ïðрåäëàãà èíòåðрâþюòà ñ âîäåùè àâòîðрè îò ñâåòîâíî íèâî, à ðрåâþюòàòà â ñàéòà ñà ñèãóðрåí çíàê çà êà÷åñòâîòî íà âñÿêà êíèãà. Òîâà å åäèíñòâåíàòà ìåäèÿ, êîÿòî ñúáèðрà çàåäíî íàé-äîáðрèòå áëîãîâå çà êíèãè â ñòðрàíàòà â åäíà îáùà “Êíèãîñôåðрà”. Çà ïðрúâ ïúò â Áúëãàðрèÿ åäíà ìåäèÿ çà êíèãè ïðрåäëàãà íà ñâîÿòà àóäèòîðрèÿ âúçìîæíîñò äà ïðрåâúðрíå ÷åòåíåòî â ñïîäåëÿíå è ñúïðрåæèâÿâàíå. “Àç ÷åòà” ïðрåäëàãà îòâîðрåíà ïëàòôîðрìà çà âñè÷êè, êîèòî ñìÿòàò ñâåòà íà êíèãèòå çà çàäúëæèòåëíà ÷àñò îò ñâîåòî åæåäíåâèå. Ïîñòîÿííî ðрàçðрàñòâàùèÿò ñå åêèï íà ñàéòà å èçãðрàäåí îò ìëàäè õîðрà, îáåäèíåíè îò ëþюáîâòà ñè êúì ÷åòåíåòî. “Àç ÷åòà” îðрãàíèçèðрà öåëîãîäèøíè êàìïàíèè çà íàáèðрàíå íà êíèãè çà ñîöèàëíè èíñòèòóöèè. Ñàéòúò å ïàðрòíüîðр íà íàé-ãîëåìèòå èíèöèàòèâè ó íàñ, ñâúðрçàíè ñ êíèãèòå è ÷åòåíåòî. Îò ôåâðрóàðрè 2011 ãîäèíà “Àç ÷åòà” â ïàðрòíüîðрñòâî ñ íàé-ãîëåìèÿ áëîã çà êíèãè â Áúëãàðрèÿ “Êíèãîëàíäèÿ” ïîääúðрæà ïúðрâàòà ëè÷íà åëåêòðрîííà êíèæàðрíèöà “Êíèãà çà òåá”, â êîÿòî ñå ïðрåäëàãàò ñàìî è åäèíñòâåíî ïðрåäâàðрèòåëíî ïðрî÷åòåíè çàãëàâèÿ, ïðрåïîðрú÷âàíè ëè÷íî îò àâòîðрèòå â äâàòà ñàéòà. “Äåòñêè êíèãè” (www.DetskiKnigi.com) å íàé-íîâèÿò ñàéò îò ñåìåéñòâîòî íà “Àç ÷åòà”. Ñúçäàäîõìå ãî, çàùîòî èñêàìå äåòñêèòå êíèæêè äà ñè èìàò ñâîÿ ñîáñòâåíà êúùà. ÐРåøèõìå äà èì íàïðрàâèì íîâ äîì, â êîéòî äà ïðрèåìåì âñè÷êè çàãëàâèÿ, âúëíóâàùè è ïå÷åëåùè ñúðрöàòà íà äíåøíèòå ìúíè÷êè è ïîðрàñíàëè äåöà. Âñÿêà êíèãà, êîÿòî îòêðрèåòå íà ñòðрàíèöèòå íà íàøèÿ ïðрîåêò, âå÷å å áèëà ïðрî÷åòåíà îò íÿêîé îò åêèïà íè. Íèå ÷åñòíî ñïîäåëÿìå ìíåíèåòî ñè, à âèå äåöàòà ìîãàò äà íè ïèøåò, àêî íå ñà ñúãëàñíè. Òâúðрäî ðрåøåíè ñìå äà ïîêàæåì íà äåöàòà, ÷å îñâåí ïîëåçíî, ÷åòåíåòî ìîæå äà å èçêëþю÷èòåëíî çàáàâíî. Íèå îòêðрèâàìå õèëÿäè èíòåðрåñíè èäåè â äåòñêèòå êíèæêè, ñ êîèòî ñå âåñåëèì è ùóðрååì. Çàòîâà, îñâåí êíèæíèòå ðрåâþюòà, ùå âè ïðрåäëîæèì ìíîæåñòâî çàíèìàâêè, ÷åðрïåéêè èäåè îò äåòñêàòà ëèòåðрàòóðрà. Èìàìå ìíîãî íåùà è çà ïîðрàñíàëèòå äåöà.  çîíàòà çà âúçðрàñòíè ïóáëèêóâàìå èíôîðрìàöèÿ, êîÿòî å ïîäõîäÿùà ñàìî çà âàøèòå ìàéêè è òàòêîâöè, ó÷èòåëè èëè áèáëèîòåêàðрè. ×Чðрåç ðрàçëè÷íè ñúâåòè è èäåè ñå îïèòâàìå äà èì ïîêàæåì, ÷å äíåøíèòå äåöà îáè÷àò è ìîãàò äà áúäàò ñòèìóëèðрàíè äà ÷åòàò, ñòèãà äà ñå ïîäõîäè ïðрàâèëíî êúì òÿõ.

Àêî èñêàòå äà ðрàçáåðрåòå ïîâå÷å çà òîâà èçñëåäâàíå, ìîæåòå äà ñå ñâúðрæåòå ñ Ïàâëèíà ÐРàäîñëàâîâà íà pavlina@azcheta.com Îòêðрèéòå íè è âúâ Facebook

30

Библиотеки за децата  

Изследване на детските отдели на регионалните библиотеки в България, осъществено от www.azcheta.com в партньорство с www.detskiknigi.com