Veez Konkani Global Illustrated Konkani Weekly e-Magazine in 4 Scripts - Devanagari Script.

सणित्र् हफ्त्याळें

अक :ों 4

सोंख : 23

मे 13, 2021

वाल्टर दाोंतीस, णकणिग ळी 1 वीज क क ों णि

संपादकीय: क णवडा साोंगाता खेळानाकात! भारता​ां त कोविडाची आिस्था पळे ताना वकतें सा​ां गचें म्हळ्ळें च मतीक येना! कोिीड-१९ चो पयलो व्हाळो भारता​ां त प्रसाता​ा ना सिा सांग्ती बर्योच्च विसल्यो. सांसारा​ां तल्या सभार राषट् ा​ां नी लोक सु शेगात मरोांक लाग्ताना, भारताच्या जनसांख्याक तु लन केल्यार भारत भाररच्च मु खार आसलें - थोड्याच्च लोकाक हो िोसो लागोन. सिा​ां नी वचांतलें की "भारत जाल्यार जाव्येत" म्हण. पूण उपरा​ां त भारता​ां तलीां िाता​ा पत्ा​ां िाचताना कळीत जालें की भारता​ां त लोक आड्डा-विड्डी भोांिोन आसा, धामीक, समाजीक काऱया​ां नी पयलें च्यापररां च मे तेर जा​ां िन आसा, एकामे का वकतेंच विकीर नासता​ां िबाजो-सांभ्रम चलिन आसा म्हण आनी हाचो भीकर पररणाम जा​ां िन आता​ां भारताचो लोक गां ग्गागत नासच्येपरीां िळिळटा, कळिळटा, कषटाता, मरण पािता आनी ह्या मरण पािया लोकाचो सां खो इतलो चडला की, ता​ां च्यो वनजीि कूडी रसत्या िे गा​ां नी जळयतात स्मशाना​ां नी वकतेंच जागो नासता​ां . जगत्ा​ां तल्या ग्रेसत राषट् ा​ां नी आता​ां भारताक आपली शता​ा िीण कुमक धाडु ां क सुिा​ा वतला​ां हा​ां गाच्या लोकाची गत पळे िन. अख्या सां सारार सिा​ां नीत म्हळ्यापरीां माध्यमा​ां नी थांयची खरी स्स्थती अांतरा​ा षट् ीय ि​िे गार जगत्ाक वितात. हीां वपां तुरा​ां आमका​ां वि​िे शा​ां त आसच्या भारतीया​ां क सोसुां क जायना तसलीां जाल्या​ां त. वकत्या म्हयार चडटाि खबरे गार खरी बरी सांगत कळीत कच्ये पयलें पाडा​ां तल्यो पाड सांग्ती मुखल्या पानार कळीत कता​ा त, टीिीर प्रायम टायमार कळीत कता​ा त. िाखलो विां िचो तर - भारता विश्ा​ां त कसवलच्च खबार िीनासलीां अमेररकाचीां छानेला​ां आता​ां सिा​ां नीत सा​ां जेर तसें सकाळीां लोकान सांकषटा​ां क बली जाल्लें , आम्लजनक नासता​ां िोळिोळचें , कोिीड इां जेक्षन नासता​ां कळिळचें , मे या​ां च्यो कूडी रसत्या िे गेन

जळां िचें , वसमेसत्ीांनी वनया प्लासवटका​ां त गुटलावययो कूडी वनकेपुांच्यो इत्यािी िाखिन्ांच आसात. हें पळे ताना एका ले खान लोकाची बेपािा​ा , भारतीय राजकीय मुखेल्या​ां ची बेविवकराय पळे िन वकतें सा​ां गचें म्हळ्ळें च कळाना जाला​ां . आता​ां िोन िीस था​ां िन भारताचो प्रिान मांत्ी नरें द्र मोडी सांसाराच्या राषट् ा​ां लागीां िु ुः खा​ां गळयता कुमक करांक! आसल्ले पयशे पश्चीम बां गाळाक १७ पािटीां िचोांक, पयणा​ां क-खाणा​ां -जेिणा​ां -पीिना​ां क, विमानाक आनी आकरषीत कारा​ां क खचूा न जाले. िु बया लोकाक गजेचीां िक्ा​ां विां िच्याक, आम्लजनक तयार कना तयार रा​ां िच्याक खचुांच्या बिलाक सांसारा​ां त िाखलो रचूां िीग इमाज कना खवचाले. लोकाक धमा​ा च्या ना​ां िान कुांभ मेळाक सोडलें , राजकारवणांनी, पयशे िाल्या​ां नी सुशेगात पयशे खचूान सां भ्रम आचररले आनी िु बया लोकाची गांग्गागत कन्ांचा सोडली. आता​ां तरी ह्या सिा कुड्या​ां चे िोळे उग्ते जाते ले? िोया​ां क मा​ां डल्ली साय काडटे ले? सांसारा मुखार िे शाक नावलसाय हाडच्या बिलाक साकें क्रम घेतेले? पळे िांक आसा!

हा​ां िे सिा​ां लागीां एक उपकार मागचो: िया करूण तुमचो जीि सा​ां बाळा आनी हे रा​ां की कुमक करा. भलायकेभरीत आसल्यार िाल्या​ां -पोिा​ां इगजे क िच्येत, वि​िळाक िच्येत, घोटू न नाच्येत. वपडा गू ण जाता पऱया​ां त सिा​ां चत्ाय सा​ां बाळा. मागल्यार िे ि विता व्हय; त्या बराबर, इां जेक्षन घेया, मासक घाला आनी समाजीक अांतर सा​ां बाळा!! स्सिा आिया​ां क सांतोसाचो आिया​ां चो िीस हा​ां ि आनी सह सांपािक माग्ता​ां ि.

-डा| आसटीन प्रभू, चिकागो

2 वीज क क ों णि

वाल्टर दाोंतीस, णकणिग ळी

िाल्टर िा​ां वतचें जनन जालें जून ४, १९७०

इत्यािी.

इस्वेंत मांगळू र शहरा भायल्या पाचिी प्रकृती म्हण ना​ां िाडया वकविगोवळां त.

ह्या

िाल्टराचीां

आिय-बापय

जा​ां िनासलीां

वकविगोवळां त तसेंच सेजाच्या​ा पररसरा​ां त

िे िाधीन आिलीन िा​ां तीस आनी लीना िा​ां त.

जल्माल्यात सभार आमचे कोांकणी सावहती,

िाल्टराच्या

नाटककार, पत्कता, मुखेली, इत्यािी,

म्हालघडो पूत जा​ां िन जल्मालो. ह्या​ां पयकी 3 वीज क क ों णि

चोिगा​ां

भािा​ां

पयकी

तो

िोग इां गलेंडा​ां त जीिन सारून आसात तसें एकलो वकविगोवलांतच आपलें जीिन साता​ा .

िाल्टराचें

जनन

जाल्लें

ह्या

पाचव्ये

प्रकृतेंतल्या तसेंच उिका झररां च्या मधेगात

ह्या उपरा​ां त ताणें ताचें ता​ां त्ीक वशकाप

आसच्या ता​ां च्या घरा​ां त.

इलेकट् ावनक्स

आनी

कांप्यूटर

सायन्स

वडपलोमा वनट्टे एज्युकेशन ट् सटा​ां त केलें ताचें प्राथमीक वशकाप सैंट मेरीस है यर

आनी वबवबए (ब्याचलर ओि वबस्नेस

प्रैमरी शाल, वकविगोवळां त जालें तसेंच त्या

एडवमवनसट् े शन मानि भारती स्ननिवसावटां त

उपरा​ां त आपलें है सकूल आनी वप्रयुवनिवसाटी

सांपयतच एडिान्स्ड कांप्यू टर एपवलकेशन्स

वशकाप िाल्टरान पोांपै जूवनयर कालेज वकरें

इनिोमेवटक्स

हा​ां गासर.

सांपयलें.

4 वीज क क ों णि

इस्न्सटट्यूट

वसांगापुरा​ां त

घेिांक लागलो ताणें वशकच्या शाला​ां त आनी कृषेचो गा​ां ि म्हण ना​ां िाडया वकविगोवळां त जल्माया

िाल्टरान

ल्हान

प्रायेरच्च

आपल्या तालेंता​ां ची कृषी पालयली आनी िृद्धी केली तसें ताणें आपूण है सकूला​ां त

आसताना​ां च किडा​ां त बरिांक ताणें सुिा​ा वतलें. उपरा​ां त िाल्टर सावहतीक स्पध्या​ां नी पात्

बहुमाना​ां जोडु ां क लागलो. हें ताका चडीत उत्ेजन िीिांक सकयान ताणें किडा​ां तलें ख्यात नेमाळें मयूर आनी भुर्ग्ा​ां चेंच रां गाळ पत् चांिमाम सा​ां गाता ताचीां कोांकणी बपा​ां

राकणो आनी उिे ि पत्ा​ां नी येिांक सुिा​ा वतलीां. बोांबांयत कामार आसलो ताचो बापय आिलीन िा​ां तीस एक ले खक आनी समाज

5 वीज क क ों णि

सेिक जा​ां िनासलो. तेिा​ां ताणें १९६० इस्वेंत क्यानरा क्याथवलक्स मधें िोती विरोध चळिळ सुिा​ा वतल्ली आनी वक्रयाळ पात् घेतल्लो. असें आसता​ां िाल्टरा थांययी ती

बपा​ा ची आनी समाज सेिेची अवभरूच िाडालागली. िाल्टर तना​ा टो आसता​ां तो वकविगोवळां तल्या 6 वीज क क ों णि

ऐवसियएम चो अध्यक्ष जा​ां िन विांचून आयलो

आसा केलीां तसेंच तरणा​ां क समाज सेिेंत

आनी उपरा​ां त तो वकविगोळी िाराड्याचो

पात्िारी जािांक तो पांगड बा​ां िून ता​ां का​ां

अध्यक्ष जालो.

उत्ेजन िीलागलो.

ह्या िेळार ताची अवभरूच समाज सेिे

वकविगोवळचो

बराबर नाटक रां गाक मालिाली.

उत्ेजनान

ताणें

वकविगोवळां त िासा तसें िेिी नाटक प्रिशाना​ां

किी

जोस्सी

वपां टोच्या

िाल्टरान

आपली

कोांकणी

वलखणी बवळषठ केली आनी ताचीां बपा​ां

7 वीज क क ों णि

कोांकणी नेमाया​ां त पगाट जा​ां िन आयलीां. ताच्या बपा​ां पाकाटे िुटोन तीां सभार नेमाया​ां नी पगाट जाताना िाल्टराक बरोच्च सांतोस आनी मानसीक तृप्ती मेळ्ळी.

असें हा​ां गासर िाल्टीक कोांकणी सांगीताचे वपसाय लागली!

ताका सांगीताचें उत्ेजन मेळ्ळें मा​ां ड सोभाण पांगडाच्या परब सांगीत िेसता​ां त १९९४

ताका तेिा​ां प्रकृते विश्ा​ां त, भोांिवतल्या सुत्ुरा

इस्वेंत पयल्ये पािटी पात् घेतया तेिा​ां .

विश्ा​ां त, कुटमा समस्ा​ां विश्ा​ां त, सेज-

8 वीज क क ों णि

सा​ां बारा विश्ा​ां त, इत्यािी ताणें आपल्यो कविता वलखल्यो. हें तुमीां ताच्या हर पिा​ां त १९९२ इस्वेंत बेंगळु रा​ां त जाया कोांकणी

पळव्येता.

भाषा मांडळ सम्मेळा िेळार िाल्टराक मा​ां ड िाल्टराच्या

जीिना​ां त

आिशा

व्यक्ी

सोभाणाचो

गुका​ा र

एरीक

ओझेररयोची

जा​ां िनासले म्हणटा तो चा. फ्रा., मेलिीन

िळक जाली आनी एररकान िास्ल्टची एक

रोवड्गस आनी मौरीस डे सा. हा​ां ची िशीलाय

कविता - "सा​ां डून गेया चेडिा" विांचून

ताच्या सावहतीक िािराक ईट कसें जाली

ताका सांगीत बसिन तें पि मा​ां ड सोभाण

म्हणालो िाल्टर.

नैटा​ां नी गािांक सुिा​ा तून तें पि लोका मोगाळ 9 वीज क क ों णि

१९९२ इस्वेंत राकणो हफ्त्त्याळान िाल्टराक

’मवहन्याचो किी’ म्हण िोलािन ताचें ख्यात पि "िेंगेंत धरून" पयल्ये पािटी पगाटलें. जालें.

उपरा​ां त हें च पि एरीक ओझेररयोन विांचून ताका ताळो बसिन सांगीत िीांिन ख्यात 10 वीज क क ों णि

कता​ा ना म्हाका लोका था​ां िन उत्ेजन लाबलें.

जा​ां िन िृत्ी धरली. उपरा​ां त तो १९९५ इस्वेंत बर्या िुडाराखातीर सौिी अरे वबयाक

ताणें बरवयया सभार पिा​ां पयकी, "िेंगेंत

पािोन विटीष होम स्टोसा हा​ां गासर कसटमर

धरून", "कीराक मोग पेराचो", सा​ां डून

सिीस सुपरिैजर जा​ां िन काम कररलागलो.

गेया चेडिा", "केंसार कळो", इत्यािी आसात.

असें िृत्ेची वनसण चडोांक सुिा​ा वतया िाल्टराक एकाच्च िसा​ा न १९९६ इस्वेंत

१९९४ इस्वेंत िाल्टरान कामाक लागोन

सीवनयर स्टोर म्यानेजर जा​ां िन भडती

बोांबयची िाट धरली आनी एडिान्स्ड

लाबली.

टे लेकाम ग्रूपा​ां त कसटमर सिीस इां वजवनयर

अरे वबया सोडून िु बायची िाट धरली. १९९९

11 वीज क क ों णि

ह्या उपरा​ां त िाल्टरान सौिी

इस्वेंत ताणें इां टरन्याषनल माक्सा एां ड स्पेन्सर कांपणेंत कमवशायल म्यानेजराचो हुद्दो धरलो

मेलिीन पेरीस नायट, विल्सन ओवलिेरा

आनी ताका उपरा​ां त कुिेयटाक िगा जालो.

नायट, इत्यािी.

२००१ इस्वेंत खटारा​ां त जिाि वबजनेस ग्रूप

ह्या उपरा​ां त िाल्टर २००८ इस्वेंत बाह्रे यनाक

हा​ां चो कांट् ी ओपरे शन्स हे ड जा​ां िन तो ता​ां चे

पािलो

सभार

बऱया​ां डा​ां

मुखेली जा​ां िन आनी उपरा​ां त सुिाना

वबएचएस, आडाम्स वकडस, फ्रेंच कनेक्षन,

इां टरन्याषनल आनी वमांट ट् े वडां ग हा​ां च्या

मन्सून, पांपकीन प्याच इत्याविां चो विक्रो

बऱया​ां ड

पळे लागलो.

किली, िालेंवटनो आनी केंझो, खाणा​ां िळी

अांतरा​ा षट् ीय

फ्याशन

आलिुटायम

ओपरे शन्स

फ्याशन

एसकाडा,

ग्रूपाचो

रोबटो

बऱया​ां डस जसीां िािलमासटर इत्यािी विक्रो खटारा​ां त आसताना तो थांयच्या िामाि

करून.

सांस्थो एम.सी.सी. खटार हाचो सा​ां िो जालो आनी ताका थांयसर उपाध्यक्ष हुद्दो लाबलो.

हा​ां गासर िाल्टर कोांकणी कुटाम आनी

असें ताणें सभार सांगीत काऱयक्रमा​ां मा​ां डून

कना​ा टक सोवशयल क्लबस हा​ां चो सा​ां िो

हाडलीां, सा​ां सकृतीक काऱयक्रमा​ां , िबाजो,

जालो तसेंच काऱयक्रमा​ां मा​ां डून हाडलीां तसेंच

12 वीज क क ों णि

२००९ तें २०१८ पऱया​ां त सभार कोांकणी प्रिशाना​ां नी बाहे यना​ां त काऱयावनिा​ा हक जा​ां िन िािुरलो. बाह्रे यना​ां तल्या गलि िोयस ओि म्या​ां गळोर हा​ां च्या सांयोजक सवमवतांत िािुरलो तसेंच २०१८ इस्वेंत कोांकणी कुटाम हा​ां च्या

बोांिेराखाल वजविओएम काऱयक्रम यशस्वी

ह्याच्च िसा​ा ताणें ताच्यो विांचणार ४० कविता बरवययो १९९२ था​ां िन २०१२ पऱया​ां तल्यो

विांचून ’वनिोन पडल्लो गा​ां ि’ म्हळ्ळें पुसतक

केलें.

पगाटलें.

२०१२ इस्वेंत "आज आमीां कोांकणी उलव्या​ां "

२९१८ इस्वेंत िाल्टर शास्वीत जा​ां िन

काऱयक्रम वकविगोवळां त आसा केलें, िायजी िु बाय सांस्थ्या बराबर. िे डश्ा​ां प्रास चडीत

भुर्ग्ा​ां नी ह्या सांभ्रमा​ां त पात् घेतलो, कोांकणी भास वशकोांक, सांसकृती तसें जीिन िाट वशकोांक.

मांगळु राक पाटीां आयलो. प्रसतूत तो "मोडना लैटस" म्हळ्ळो व्यापार चलांिन आसा.

तसेंच तो प्रसतूत लयन्स क्लब अलांगार हाचो अध्यक्ष जा​ां िनासा. ह्या िसा​ा ताणें ताचो प्रथम आलबम "वजण्ये रां ग" उग्तािण केलो. हा​ां तूां

13 वीज क क ों णि

िाल्टराचीां विांचणार

१०

पिा​ां

आसात

भुर्ग्ा​ा पणा था​ां िन तरणपणाक तसें प्रायेक पािताना विणून गायल्या​ां त.

हाका सांगीत

बसयला​ां लोय िालेंवटनान - एक तरूण

तालेंत्वांत पिा​ां ताळो घडणार.

उग्तायला​ां .

हा​ां तूां

मांगळु ची

ख्यात

काऱयवनिा​ा हकी हे रा वपांटो आनी गाडिीन "हा​ां वडयेचीां स्वपणा​ां " सांगीत िीवडयो पि

हाणीां पात् खेळ्ळा ही िीवडयो डीविडी 14 वीज क क ों णि

आयलेिार कालेवजांतल्या

िसेंबर २५, २०१९ िेर उग्तायल्या. िीवडयो

जगत्ाद्यांत

३८

हजारा​ां

मांगळू र

सैंट

रे वडयो

एलोयवशयस

तरां ग

कोांकणी

ही

काऱयक्रमा​ां त पात् घेतलो आनी तो ताच्या

ियर

कोांकणी िािरा विश्ा​ां त सांगीत तसें कविता

िीक्षका​ां नी पळयल्या.

विश्ा​ां त उलयलो.

२०२१ िेबरे र ७ िेर, कला​ां गणा​ां त िाल्टराचें

एिोळ पऱया​ां त िाल्टरान ३० ियर कावणांयो

प्रिशान जीिाळ प्रिवशालें. ह्या काऱयक्रमा​ां त

वलखल्यात, सभार लेखना​ां बरयल्या​ां त, २४०

िाल्टराचीां निीां आनी पनीं विांचणार पिा​ां

ियर किना​ां वलखल्या​ां त आनी हीां वि​िीध

आसलीां.

नेमाया​ां नी पगाट जाल्लीां आसात आनी जाळी जार्ग्ा​ां नी आयल्या​ां त.

15 वीज क क ों णि

सभार साहीत स्पध्या​ां नी कवितेंनी पात् घेतला आनी तीां राकणो, झेलो, उिे ि आनी

उज्वाड, इत्यािी नेमाया​ां नी पगाट जाल्या​ां त.

सांभ्रमान जालें.

ता​ां का​ां एक धूि रोशेल

विनोना आसा आनी ती प्रसतूत नेिरल्या​ां डा​ां त कविता ट् सटान मा​ां डून हाडया कविता

बयो मेवडकल्सा​ां त ब्याचलसा वडग्री वशकोन

िेसता​ां क व्हरयणार जा​ां िन िािर विला

आसा.

कविता स्पध्या​ां क, कविता िाचना​ां क आनी सावहतीक काऱयक्रमा​ां क.

आनी आमचो िाल्टर िा​ां तीस आपल्या नव्या

कविता पुसतकाचें तसेंच नव्या िीवडयो एपरील २६, १९९८ िेर िाल्टराचें लग्न िालेस्न्सयाच्या

लिीना

पिाचें काम करून आसा.

वडअल्मेडालागीां 16 वीज क क ों णि

िीज ताका ताच्या वमसा​ां िा​ां त सिा जयत

आशेता आनी बरें माग्ता.

-----------------------------------------------------------------------------------

निो अध्याय: खालुनाची कोडत (The Court of Kaloon ) अखरे क आमी उिका थािन धनीर पाय

गेवटां तल्यान

तेंकलो. एकलो अवधकारी थोड्या सोजेरा​ां

एवशयाचा िे शानी पळे िांक मेळचें घरा​ां

सा​ां गाता आमचें येणें राक्ालो. जयत

विसलीां.व्हड भा​ां िपा​ां विसलीां ना​ां त.आमचा

17 वीज क क ों णि

शहरा

वभतर

ररगल्या​ां ि.

येण्यान थांयसर आसक् उबजावयल्ली.लोक

असुल्ली.

िाटे

एका कोनश्ाक व्हड एका मेजाचेर

िे गेर

जनेला​ां तल्यान

उभो

आसुल्लो.

पळे तालो.

घरा​ां तल्या

माकेटी

बरी

वहां ि धा​ां िडािांक उजो घाल्लो.

जेिणाची विलेिरी केल्ली.अयिना​ां पूरा

विसचो जागो पाशार करून मुखार िेताना

रूप्याचीां.

वततल्यार थोडे ब्या​ां ड िाजिन

आन्येक गेट विसली. ता​ां तल्यान वभतर िेतच

वभतर आयले.

आमी शहराचा आन्येका जार्ग्ाक पािल्या​ां ि.

चवलयो.

ता​ां चा मधें सभार सोभीत

भांितीां घरा​ां आनी िुला​ां चें िोडत विसलें. रसतो बरोच आसुल्लो. थोड्या िेळान आमी

थोड्या िेळान पडद्या पाटल्यान थािन ____

व्हड रािळे रा बरी विसचा एका बा​ां िपालागीां

आिाज जालो आनी हळिु िें न्हे सोन िोग

पािल्या​ां ि. तें िात्ाचें जािनासोन इवजप्त

िािले मुखार आयले. ता​ां चा पाटल्यान वसांबरी

शैलेन भा​ां िलेलें भा​ां िाप.

आनी अखरे क खान आनी खावनया.धिेंच न्हे सोन आसलेल्या खानाक पळे ताना सा​ां जेर

अवधकारीन आमका​ां वभतर आपिन व्हे लें.

ताणेंच म्हाताऱयाक `क्रूर ररतीन मारलेंलें

एक व्हड रािळे रा बरी विसचा एका

म्हण पात्येिांक जालें ना. तो बवळषट आसोन

बा​ां िपालागीां

िात्ाचें

बरोच सोभतालो. पूण ताचे िोळे पळे ताना

जािनासोन इवजप्त शैलेन भा​ां िलेलें भा​ां िाप.

ताची बुध्वांत्काय उणीच म्हण म्हाका भगलें.

आनी भांितीां सभार कूडा​ां . आमका​ां ताणें

खावनया विश्ा​ां त वकतें सा​ां गचें ? सोभायेची

एका कूडाक व्हचोांक वहशारो विलो. तें एक

बािली. ती आमका​ां पळे िन इल्ली लजेली.

व्हड बसोांक सजवयल्लें कूड आनी बगलेक

वतणें वहशारो करून आमका​ां

आन्येक कूड वनिोांक. थां यसर िोन खटलीां

आपयलें.

पािल्या​ां ि.

तें

मुखार

आसुल्लीां. तेलाचे ल्या​ां पाि पेटोन भांितीां बरोच उज्वाड आसुल्लो.

आमी तयार

जाताच अवधकारी येिन अपिन व्हतोलो

"म्हजा राया, हे च ते िोग पकी िािले हा​ां िें तुका सा​ां गलेले" वतणें खानाक सा​ां गलें.

म्हण सा​ां गोन वसांबरी चल्लो. निकार आमचा सेमिेक तयार आसुल्ले. ताणीां आमका​ां निें

ताणें पयलें म्हाका पळे लें आनी एक व्यांग

िसतूर विलें. उपरा​ां त आमी अवधकारी

हासो विलो.

सा​ां गाता सभार कूडा​ां उत्ोन व्हड एका सभा​ां गाणाक आयल्या​ां ि.

थांय बरी ऊब

"कसलो म्हातारो,मनजात! तुका हा​ां िें एिोळ

18 वीज क क ों णि

पळे िांक ना व्हयमू?"

ताची गोमटी मुवड्डतोलोां."

"ना,श्रेषट खान. पूण तुका हा​ां िें सा​ां जेर

वततल्यार

वशकारी कता​ा ना पळे ला​ां . बरीच वशकारी

बगलेक च जेिणाक बसोांक वहशारो केलो.

न्हय?"

हा​ां ि इल्लें पयस बसलोां आनी म्हजा बगलेक

खावनयान

वलयोक

आपल्या

वसांबरी बसलो. खान आन्येका पोांतार िोगा​ां ताका उगडासाक आयलें जायजय. िोनी

सोभीत चेडिा​ां सा​ां गाता बसलो.

हात घसटू न तो म्हणालो

आसें आमचो येिकार खालू नाचा कोडवतांत जालो.

"भोि

बरें .ताणें

आमका​ां

मोसतू

धा​ां िडायलें.पूण आखरे क म्हजा पेट्यानी

जेिाण धाराळ ि​िरल्लें -मासळी, मटन,

ताका धरलो आनी-"

गोड मास. वपयेिांक एका थराचो सोरो विलो.

"तुजें भयानक उलिणें रािय" खावनया

आमचा पयणा विश्ा​ां त एक िोन सिला​ां

उलयली. तो बगलेक व्हचोांक चल्ताना

कताच खावनया वलयो लावगांच उलिांक

वलयोक आपटालो. वलयोक पळे िन ताचा

लागली.

तोांडार आज्याप उिे लो.पळे िन्ांच रािलो.

लागल्या​ां ि. आमचा उलिण्याचो सारा​ां श

हा​ां ि आनी वसांबरी उलिांक

आसो आसा"तुांच गी खावनयाचो आन्येक ईषट? तुजेर वकत्याक वतका हुसको म्हळ्ळें

तुका

व्यापार म्हण सा​ां गचा तसलो िां िो गा​ां िा​ां त

पळे ताना कळता. पूण जाग्रूत! ना तर तूां

नातुल्लो.

साग्वळीच

चडाित

लोकाक

सयत म्हजा वशकाररचो िा​ां टो जातोलोय".

पोटाक खाण विताली. िु डू ना. सक्कड रा​ां द्वय, मास, ता​ां िू इत्यािी िीिन्ांच व्यापार

वलयोक राग आयलो आनी तो उलांिचा

कता​ा लो. भांिती आसचे पिात चडोांक जायना

पयलेंच हा​ां िें ताका िे गेक िोडलें.

तसले. एका खुवशचा राणा​ां त िकत् रान्वटी लोक वजयेतालो. थांयसर कोण्ांच िचना,

"उलयनाका, तो वपसो"

गेल्यार मरण राकोन असता. ग्रे सत लोक उणो

"ताणें ताचा पेट्या​ां क म्हजेर सोडल्यार, हा​ां ि

आसोन

चडाित

अलेगसा​ां ड्ाचा

पाटलाि​िारा​ां थािन िे िोांन आयलेली

19 वीज क क ों णि

सांतवतचो.

वकतेंगी बडबडतालो. खावनया ताका रागान आनी द्वे ष भरलेल्या िोयानी पळे ताली.

िोन थराचे धमा-एक लोकाचो.उज्या पिाताचो

पूजा

आडळतेगारा​ां चो,

कता​ा लो.

िु स्रो

वतणें हात उभारून काऱयें अखेर जालें म्हण वहशारो केलो.

अवधकाररां चो-म्याजीक

आनी भुता​ां क पात्येंिचो धमा.

लोक

आमी सक्कड उटल्या​ां ि. वतका आिे िस

खावनयाक मेचिाता. रायाळ कुळाची ती

मागोन आमी वसांबरी सा​ां गाता चया​ां ि. ती

अखरे ची जािनासा. वतचो घोि रायाळ

आमका​ां च पळे ताली. खान उटोन वकतें गी

सांतवतचो न्हय आनी ताका लोक द्वे वषतालो.

आथा जाया बरी तकली हालिांक लागलो.

खावनयाची सोभाय लोक होगळवसतालो. ती िु बया​ां क कुमक कता​ा ली. ता​ां का​ां एक च

"आमी िािले" तो बोबाटलो.

बेजाराय म्हयार खावनयाक बुगीं ना​ां त म्हण. वतचा मोना​ा उपरा​ां त कोण म्हळ्ळें सिाल

"आमी वकतलो तेंप िा​ां चता​ां ि म्हळलें

सिा​ां क धोसतालें.

गोत्ुना, पूण हे तूां गोऱया, आयक. ती म्हजी बायल.

वतका पळे नाका.

तुजी वशखारी

"वनजायकी" वसांबरी उलयलो.

करांक म्हाका आिकास िीनाका"

" लोक ह्या खानाचा कतुाबानी विरार जाला.

सक्कड जोरान हासले.वसांबरीन

हो मेल्यार खावनया आन्येक काजार जाल्यार

आमका​ां िोडु नुांच म्हळ्ळे

बरें आसा, पूण हें वतणें तना​ा टी आसताना​ां च

आपिन िेलें.

बरी भायर

जायजय म्हण लोक अपेवक्षता. हें खानाकी गोत्ासा. िे खुनुांच कोणी हे र िािले वतका

"वसांबरी, हो तुजो खान म्हाका धमकी विता"

पळे ल्यार ता​ां चो तो द्वे ष कता​ा . ती ताचो मोग

वलयो म्हणालो.

कररना आनी कोण्ांच ताका मेचिाना" "वभयेनाका. खावनया तुका राक्ेली. तीच

हा​ां िें भांितीां पळे लें. िािले सक्कड वपयेिन

हा​ां गाची खरी राणी आनी हा​ां ि वतका पावटां बो

बेब्दे जाल्ले. चवलयो सयत. खानाची तकली

विता​ां ."

किे लार

बाग्वल्ली

आनी

तोांडा​ां तल्यान 20 वीज क क ों णि

उपरा​ां त ताका आिे िस मागोन आमी

प्रकार पिाताचा स्स्पररताक राग आयला

आमचा खटल्यार बरीच नीि काडली.

आनी अन्वार येंिचार आसा. पकी लोक

सकाळीां

गािा​ां त घुसल्यात म्हळ्ळें अन्येक कारण."

ब्या​ां डाचो

आमका​ां जाग जाली.

आिाज

आयकोन

ह्या खालू न गा​ां िा​ां त

मुखले तीन मवहने आमी पाशार करांक जाय.

"तर आमी पिाताक िचोन बचािी घेजाय" वलयो हासलो.

आमचा खातीर खावनयान िोन धिे घोडे िाडले. िोनपारा​ां वतचे आनी थोड्या सोझेरा

"तुमी मोना​ां त बचािी घेिांक आशेतात?

सा​ां गाता आमी घोड्यार सिारी केली. पयलें

तुमका​ां केविां च ही न्हां य पाशार करून िेचाक

वतणें आमका​ां मोना​ा ची उां डी म्हळ्या

आिकास मेळचो ना"

जार्ग्ाक िाखयलें. भयानक जागो तो. राक्सा खासताचे पेटे लोांकडाचा गेटी वभतर.

"वकत्याक न्हजो?"

ह्या पेट्या​ां क विांचलेल्या थोड्या कुटमा​ां क मात् सीमीत जािनासोन ता​ां का मात् हे पेटे

"तसें म्हण म्हजो वनधा​ा र आनी वनणाय. हा​ां ि

मा​ां िताले.

हा​ां गाची राणी आनी हा​ां िें सा​ां गलेलेंच साकें.

खान ह्या पेट्या​ां क आपली

वशकारी करांक िापाता​ा लो. गा​ां िचो लोक

अता​ां आमी पाटीां घरा या".

खानाक बेजार केल्यार या राग हाडयल्यार तो ह्या पेट्या​ां क ता​ां चेर सोडतालो.

त्या रातीां आमचा कूडाक च जे िाण आयलें. खाना थािन आमका​ां अिमान जायनये म्हण

उपरा​ां त आमी शहरा​ां त भिल्या​ां ि, न्हां य

ही व्यिसता. हें च सभार िीस चल्लें. वसांबरी

पळे ली. एक पा​ां पाळे म सयत उत्ोन गेल्या​ां ि.

आनी खावनया जेिणाक आमका​ां सा​ां गात विताली.

आमी

एका

थरान

बांधडें त

"ह्या िसा​ा पािस आनी बेळें बरें आसागी?"

आसलेल्या बरी आमका​ां भगलें. आमी भायर

वलयोन वतका विचारलें.

भिोांक िेताना िािले सक्कड भांितीां जमताले आनी सिाला​ां कता​ा ले. चवलयो

"ना, न्हां यत उिाक उणें आसा. काल्चा रातीां

मोगान उलयताल्यो.

पिाताचेर उजो विसलो.

हें पाड येता

लागीां कचें साहस सयत केलें. ताका िुला​ां

म्हळ्याक सूचन. जाणकाररनी सा​ांगचा

आनी इनामा​ां सयत मेळ्ळीां. िे खुन्ांच चडाित

21 वीज क क ों णि

थोड्यानी वलयोक

आमचे सा​ां गाता खावनया असताली. पूण

करून खावनयाचा हातीां मोचें.

त्या रातीां

थोड्या विसा​ां उपरा​ां य हें य बांध जालें. खानान

उपरा​ां त वतणें वलयो सा​ां गाता लैंगीक मोग

आडिरला​ां म्हण आयकालें .

केल्लो ना. तसे० करांकी जायनातुल्लें. वलयो

मोसोर. आमी खावनया सा​ां गाता गेल्यार

सा​ां गाता केिना​ां य सोझेर आसताले. पू ण

आमका​ां मोना​ा चा उां ड्येक ितोलोां म्हण ताणें

वलयोचेर वतका मोग, आसक् चडतालो.

धमकी विल्या म्हण वसांबरीन सा​ां गलें. आमी

विसा​ां िीस वतचें ितान, वतचीां उत्ा० आनी

िोग च िेतेल्या​ां ि. पूण पोळन िचानाये म्हण

वतचो उद्दे श स्पषट जातालो.

सोझेर सा​ां गाताच आसताले.

********

आमचा मुखार िोन िाटो आसुयो- आमी

(नव आध्याय समाप्त)

सोधून आवयल्लें वमसा​ां ि मुांिरून िचें या तसें ------------------------------------------------------------------------------------

म दी-शा राज्य िुनाव णजकानाोंत!

(णिलीप मुदार्थ)

काडलेली वमनत, िापररयो वहक्मत्यो अनीां कुतांत् पळे िन म्हका-यी भगलेलें की ह्या

प्रसतावन:

पािटीां ते आपल्या इराद्या​ां त वजकच्यें चान्स ५०:५० आसा म्हण. चुनािी िवलता​ां श ह्या अिधेंत,

िोन ताररकेर येतना, ता​ां च्ये गुमट आनीां

असतमती बेंगाळ वजकोांक मोिी-शान

कोलाटा केिल प्रोपगांडा म्हण समजोन

पाटल्या

िोन

मवहन्या​ां च्ये

22 वीज क क ों णि

आयलें. िे कून, ता​ां च्यें पाटल्या​ां पा​ां च व्हसा​ां च्यें

४. गोांय, वबजेवपच्ये वसटी २७/४०. १५/२७

"ट् े क रे कोडा " हा​ां िें पाकुांक एक प्रेतन केलें.

एम्मेले कतोलीक बामोण. हे पैलें गोांय

ताच्यें िळ सकयल विता​ां :

कोांग्रेस

पाडवतांत

आसले ,

पुसळािन

पाडवतांत घेतले ले. कतोलीक आनीां वहां िू वबजेवपची राज्वटकी चल्च्ये राज्य:

बामणा​ां च्यें बहुमत आसचो राज्य हो.

१. आरणाचल प्रिे स, वबजेवपच्ये वसटी

५. गुज्रात, वबजेवपच्ये वसटी ११२/१८२.

४८/६०. सिा ला​ां ब काळार हे ळ्ळे ल्या लोकल

लगबग तीस व्हसा​ां थािन सराग वबजेवपच्या

ट् ै बल (ST) राजकारवणांक िु डिाच्या बळान

हाताखाल

पाडवतांत घेिन वजकलेलें एवलसा​ां ि हें .

ध्रुिीकरणाची

आसचो

राज्य.

लेबोरे टरी.

वहां िू-मुसलीां

१९९०

इस्वेंत

एल.के अद्वानीन हा​ां गाच्या सोम्नात िीिळा २. अस्सा​ां , वबजेवपच्ये वसटी ६०/१२६. पा​ां च

थािन अयोध्याक िेच्यें रथ पुशा​ां िार घाल्लें.

व्हसा​ां पैलें, कोांग्रेसाचो नामणेचो मुकेली

२००२ इस्वेंत गोद्रा का​ां ड जािन हजारा​ां नीां

हे मांता वबस्वा समा​ा क पुसळािन आपल्या

मुसवलमा​ां चो जीि गेल्ली कुख्याती ह्या

पाडवतांत घेतलेल्या ि​िीं हो राज्य वबजेवपच्ये

राज्याची आनीां मोविची.

मोटकेंत पडलो. ियल्यान, १९८५ Assam Accord नामणेची अस्सां गणो पररशि

६. हऱयाण, वबजेवपच्ये वसटी ४०/९०. राज्या​ां त

(AGP) आता​ां वबजेपीक सहाकार विां िची

ला​ां ब काळा थािन्अवधकार चलवयया

स्ठळीय पाडत जायान, वबजेवपचो सका​ा र

चौतला वपळगेच्ये JJP म्हळ्या स्ठळीय

आनीां मुख्य मांत्ी साध्य जाला​ां . हो चुनाि ह्याच

राज्य पाडवतच्या सहकारान सका​ा र चल्ता.

पािटीां जालो. ७. वहमाचल प्रिे स, वबजेवपच्ये वसटी ४४/६८. ३. वबहार, वबजेवपच्ये वसटी ७४/२४३. जेवडयू

थाकूर वपळगेचो राज्य हो. आता ही वपळगी

मुकेली आनीां ला​ां ब आि​िें त हे ळ्ळे लो मुक्य

वबजेपीक िोांद्वल्या. जाती-काती लेकार लोक

मांत्ी वनतीश कुमाराच्ये कुमकेन "मेळ-

आपलो मत विता.

जोल" सका​ा र असा. वनतीश कुमाराक मुसलीां लोक बरो मा​ां िता.

८. कना​ा टक, वबजेवपच्ये वसटी १२०/२२४. २०१८च्या एसेंबली चुनाव्येंत केिल १०४ 23 वीज क क ों णि

वसटी लाभलेली वबजेपी पाडत Operation

सका​ा र घडला. मुकल्या व्हसा​ा एस्सेंबलीक

Lotus-२ मुका​ां त् १५ विरद्द पाडवतच्या​ां

चुनाि आसा.

एम्मेलेंक िु डिान पुसळािन रावजनामो

११. वत्पूर, वबजेवपच्ये वसटी ३६/६०. ला​ां ब

िीि​िन, वबजेपी सका​ा र घडलेली कुख्याती

आिधी ह्या राज्या​ां त कमुवनसत (मास्क्सासट)

मुख्य मांत्ी येवडयुरप्पाची. ७५ व्हसा​ां च्ये प्रायेर

पाडवतचो सका​ा र आसलो. वत्पुरी बामोणा​ांक

वनिरत् जायजे म्हळ्ळी वबजेवपची नीत हाका

आनी उां चल्या जावतच्या वहां द्वा​ां क आपल्या

लागू करांक्ा​ां . येवडयुरप्पा ७८ व्हसा​ां चो,

गोपा​ां त घेिन, वबजेपीन

वलांगायत जावतचो हे ळ्ळे लो राजकारणी. ह्या

कमुवनसता​ां क सलिायलें.

राज्या​ां त वलांगायत लोक चड आसा. जातीकाती प्रमाणें लोक मत िीता.

१२. बडगाचो प्रिे स (यू.पी), वबजेवपच्ये वसटी ३०९/४०३. अयोध्या राम मांिीर बा​ां िची आस

९. मध्य प्रिे स, वबजेवपच्ये वसटी १२६/२३०.

िाकिन वहां िुत्वा कुशीन लोकाक िोडलें.

२०१८च्या एसेंबली चुनाव्येंत केिल १०९

तशेंच, िवलता​ां ची पाडत BSP असकत

सीटी

पाडतीन

जाल्ली िे कून मुसलीां लोक िू सऱया विपक्ष

Operation Lotus मुका​ां त् माजी कोांग्रेस

पाडवतांक मत िीिांक लागलो. मुकल्या व्हसा​ा

MP वसांवधया -ग्वावलयर राज्वटकेचो राय-

एस्सेंबलीक चुनाि आसा.

लाभलेल्ये

वबजेपी

कुांिर जायान िु डिान अरबपती- क िोडन, ताच्या २२ एम्मेले वशसा​ां क रावजनामो

१३. उत्र खांड (यू.के), वबजेवपच्ये वसटी

िीिांक पुसळायलें. रािळे रा​ां नीां िागललो हो

५६/७०. २०१६ इस्वेंत कोांग्रेस एम्मेलें मधें

अवधकार नासतना, रा​ां िचो मनीस नहीां.

िूट हाडिन राज्य सका​ा र काडलो. २०१७

िे कून, वबजेपीक गेलो. मध्यांतर चुनाव्येंत,

चुनािा​ां त वबजेपी वजकलें वकत्याक कोांग्रेस

ताच्ये १६ शीस वजकले आनीां १२६ वसटी आसोन वबजेवपचो सका​ार आयलो.

पाडत आां तरीक झुजा​ां ि​िीं असकत पडली. मुकल्या व्हसा​ा एस्सेंबलीक चुनाि आसा.

१०. मवणपूर, वबजेवपच्ये वसटी २५/६०.

ियल्या​ां ह्या​ां तेरा राज्या​ां

मवणपुरी बामोणा​ां क आनीां हे र वहां द्वा​ां क

पैकीां वबहारा​ां त मुख्य मांत्ी जेवडयुचो. १२

आपल्या गोपा​ां त घेिन,वबजेपी अधीक वसटी

राज्या​ां नीां मात् मुख्य मांत्ी वबजेवपच्ये. राषट् ा​ां त

वजकली. नागा पाडवतांच्या खा​ां िार जूां ि​िना

२८ राज्य आसात.

24 वीज क क ों णि

१६ राज्या​ां नीां म्हणजे

अिा​ा स प्रास चड राज्या​ां नीां गैर-वबजेपी सका​ा र

वबजेपी वनजायकी एक राषट् ीय पाडत

आसात. ह्या​ां सोळा राज्या​ां नीां जुम्ला वबजेपी

म्हणोांक जायना. आां ध्रा प्रिे स आनीां केरळा

एम्मेले आसच्ये केिल ३५२. हा​ां तूां चड

राज्या​ां नीां वबजेपीक एकच एक सीट वजकोांक

आसच्ये तीन राज्या​ां नीां: महाराषट् (१०६),

जािना.

राजासतान (७२) आनीां असतमती बेंगाळ (७७), जुम्ला २५५. उरलेल्या १३ राज्या​ां नीां

२९ नांबर राज्य जम्मू -काश्मीर स्पेवशयल

जुम्ला ९७! तर मोिी-शा राज्य एस्सेंबवलांक

िज्येचो. ह्या राज्याक सांवि​िाना​ां त ३७०

चुनाि प्रचार कना वबजेपीक वजकयतात

अिवतगे सकला हे र राज्या​ां प्रास अधीक

म्हणचें भेसटें : वबांडी सोला​ां !!

अवधकार आसले. मोिी-शान अितीग ३७० वनकलािन ह्या राज्याच्ये िोन कुडके केले.

स्र्ळीय

पाडणतोंि

सहाकार

आनी ों

Operation Lotus:

जम्मू-काश्मीर कुडक्याक एस्सेंबली आसची युवनयन तेररटरी (यू.टी) केला​ां . एस्सेंबवलांत स्ठळीय पाडवतांच्यें बहुमत आसलें िे कून

वबजेपी मुक्य मांत्ी आसच्या​ां बारा राज्या​ां

बका​ा सत

पैकीां, तीन - अस्सां, हऱयाण, आनीां मवणपूर-

आसा.

राज्या​ां नीां

बहुमतेचो. हा​ां का​ां एस्सेंबली िीिना.

स्थळीय

पाडवतांचो

सहाकार

कना

राषट् -पवतच्यें

आडळतें

िु स्रो कुडको लडक; बुद्ध लोक

आसलेल्यान मात् वबजेवपच्ये सका​ा र आसात. आपल्याच बळान, केिल नोि राज्या​ां नीां

िोन आिे -राज्य आसात, थैं एस्सेंबली

वबजेपी सका​ा र चल्ता. ह्या नोि राज्या​ां पैकीां,

आसात:

िोन - मध्य प्रिे स आनीां कना​ा टक- राज्या​ां नीां Operation Lotus कना, गैर-वबजेपी

विल्ली (national capital territory-

सका​ा र िें ि​िन आपलो सका​ा र घडु ां क ते

NCT) आनीां पुिुचेरी (union territory

सकले. (राजासताना​ां त सचीन पैलटाक

of Puduchery). विल्ली NCT आम

िापरून Operation Lotus कच्यें प्रेतन

आद्मी

वनिाळ जाल्लें).

पुिुचेररां त यू.पी.ए (कोांग्रेस+DMK) सका​ा र

पाडवतच्या

सका​ा राखाल

आसा.

आसलो. चुनािा पैलें कोांग्रेसा​ां त िूट हाडयली शीिा राज्य एस्सेंबली चुनािा​ां त बहुमत

आनीां २०२१ चुनाि जालो. वबजेपीक ६/३०

जोडलेलें केिल सात राज्या​ां नीां मात्. िे कून,

वसटी मेळ्यो. स्ठळीय पाडवतच्या १०

25 वीज क क ों णि

एम्मेलेंच्या खा​ां िार आपलें जूां ि​िना सका​ा र

३. चात्ीसघडा​ां त बूपेश बागेल. (मुसलीां जण

घडच्यार आसात. स्थळीय िािा आनीां िीिी ि​िीं िेडे रवलस्म जीिाळ आसा: २०१३ इस्वेंत म दी एकल स्र्ळीय दादा आसल . ताच्ये परी ों, जाणयत्ते आसात:

आां किे २.०%) ४. NCT विस्ल्लांत अरविांि केवज्रिाल.

१. आां ध्र प्रिे सा​ां त जगन

मोहन रे ड्डी (मुसलीां जण आां किे ९.६%) २. वबहारा​ां त वनतीश कुमार.

आां किे १६.९%)

(मुसलीां जण आां किे १२.९%) (मुसलीां जण

५. काश्मीरा​ां त िारूख आब्दु ल्ला. मुसलीां

बहू-सांक्यात राज्य, ६८.७%

26 वीज क क ों णि

६. झाखा​ां डा​ां त हे मांत सोरे न. (मुसलीां जण

९. ओवडसा​ां त निीन पटनायक. (मुसलीां

आां किे १४.५%) ७. केरळा​ां त वपनरयी विजयन. (मुसलीां जण

जण आां किे २.२%) १०. पांजाबा​ां त अमररां िर

आां किे २६.६%) ८. महाराषट् ा​ां त उद्दि थाकरे . (मुसलीां जण

वसांघ. (मुसलीां जण आां किे १.९%)

११. राजासठाना​ां त अशोक

आां किे ११.५%)

गीलोट. (मुसलीां जण आां किे ९.१%) 27 वीज क क ों णि

१२. तमीळनाडु ां त MK स्टालीन.

(मुसलीां

वबहार, केरळा आनीां असतमती बेंगाळ सोडन, हे र इक्रा राज्या​ां नीां जर हे बहुमत वजकोन मुख्य मांत्ी जाल्यात तर, राज्य चुनाव्येंत

वहां िू मतिार वहां िुत्वाक व्हड

महत्व िीना. हालीन जाया असतमती बेंगाळ चुनाव्येंत कशें

जण आां किे ५.९%)

पुणी

वजकाजे

म्हण

मोिी-शान

वबजेवपच्यें men, money, material,

१३. तेलांगणा​ां त चांद्रशेखर राि. (मुसलीां जण

muscle िापरून भारीच िीकाळ प्राचार केलो आनीां ममता बेनजीक िीिी थािन व्हड ’िाि” कना सोडलें. वतच्या जयता पाटल्यान, मुसलीां मतिाराचू व्हड सहकार आसलो. वतका मेळ्ळे ल्या ४८% मता​ां पैकीां २२% मत पुणी मुसवलमा​ां च्ये. उरलेले २६% मत ७०% बहुमत असच्या वहां िू समुिाया​ां थािन. म्हणजे लगबग ४०% वहां द्वा​ां नीां ममता

आां किे १२.७ %)

१४. असतमती बेंगाळा​ां त ममता

बेनवजाच्ये पाडवतच्या उमेद्वारा​ां क आपलो मत

बेनजी.

विला. मोिी-शा धमा िापरून, जै श्री राम

नारो िीिन, आनीां वहां िुत्वा िापरून ६०% वहां द्वा​ां चो मत वजकोांक सकल्यात. िे कून, ते अवधकाराच्येर येिांक सलिाले तर-यी, communalism िोांपुांक वजकले म्हण हा​ां ि सा​ां ग्ता​ां .

केंद्र मट्टार, मोिीक ममता बेनजी पांताहिन (मुसलीां जण आां किे २७.१%)

िीिांक सक्ा म्हण आता​ां माध्यमा​ां आनीां अवभपराय कणा​ा र उलिांक लागल्यात.

28 वीज क क ों णि

२०२४ लोक सभेच्या चुनाव्येंत वतणें PM

येजे तर, वतच्यें हुिर आनीां घमांड उणें

उमेद्वार जायजे म्हण. हो-यी एक तत्कालीन

जायजे. चड खाल्ती जायजे. सहबावगांच्यें

हुरूप म्हण्येत. ियर विया तेरा स्थळीय

सहानुभूतीन आयकोांची बूि वतका गज्येची.

मुकेल्या​ां क

सा​ां गता

हाडन

National

Federal Front बा​ां धून हाडची श्ाथी वतची

सद्द्याक, मोिी-शाच्या राषट हा​ां ताच्या

म्हण सा​ां गोांक जायना. राषट मट्टार प्रती-

हुिराची सोडिण म्हका विसाना​ां .

पक्षेंच्या मेळ-जोळाची मुकेली जािन विांचोन

--------------------------------------

३०. एक्स-ट्र ा इणिोंगस " कोरोना" आज िे श व्यापी जाला​ां .

वशिाय उलयना. िाखले तो जमयते

लाखा​ां नीां लोक कोिीडा द्वारी वपडे सत

आसता...

जाल्यात. आस्पत्ेंत बेड्डा​ां ना​ां त, बेड्डा​ां आसल्यार आस्क्सजन ना, एां बुलेन्स चोिीस घांटे एां गेज, िाक्ेर आसा... सेिा आसा...

"मनश्ाक कोिीड वपडा येता. साधाणा तें आमीां खां चाक

लोक भलायके तेिशीां गुमान िीना..." पी.

सरी कऱयेत?" हा​ां ि पत् कता बरी सिाल

हे च. डी. टोमी अद्या​ा आां गल्याक वि​िरून

करी टोवमलागीां.

सा​ां ग्ताना माका आयकोांव्या​ां म्हण भोगलें. वकत्याक टोमी माहे त आनी िाखले नातल्या

"ती एक वपडा - टे सट म्याचा परीां" टोमी

29 वीज क क ों णि

हासलो.

तापाक कोिीड येना... गा​ां िार कोणाकी कोिीड ना..." आशें ताचें वचांतप... तेिाळा

"वततलें सिकास गी ती वपडा?"

ताची एक विकेट िेता... िे कून तो प्यारावसटमोल गुळी काणघेता. ताप रािता..

"सिकास न्हय... जाग्रुत्काय!... विकेट्यो

म्हयार मागीर आवयल्लो रािोन खेळता

उरिांक प्रयत्न करून रन जोडतात.

म्हणोन..."

वजकोांक साध्य तर स्कोर कता​ा त... ना जालें म्याच ड्ो कता​ा त... ताका म्हणचें टे सट..."

"ताप उणो जािांक ना तर हो िाक्ेरा सशीं व्हचाना... बिलाक एां वटबयोटीक गुळी

"माका समजाना.." हा​ां िें तकली आड

काणघेल्यार समा जाता ... भेषटें िाक्ेराक

घाली. अधें आां गलें म्हणालें "ताका वचक्के

वकत्याक भेटचें? तो िोनशीां रपय

सोडिन सा​ां ग या.."

काणघेिन ब्लड टे सट करयतलो... आनी एां वटबयोटीक बरिन वितलो..."

"ही कसली मलामत... कोरोना आनी वक्रकेट टे सट म्याचाक कसलो सांभांि या?"

"तशें तर... पूरा िेसट नें!"

"अळे या... आमच्या लोकाक का​ां यच पडोन

"तोांड धा​ां प या... तुका कुरे

गेल्लें ना. खांय गी, कोणाक गी वपडा म्हण

कना सिय जाल्या" अधें आां गलें सासा​ां ि

िाखले ते सा​ां ग्तात. ता​ां का​ां वपडा येना म्हण

पुटल्याभाशेन पुटलें.

वचांतात - जशें सेंचुरी माना रे कोडा केल्लो वचांता​ां आज आन्येक सेंचुरी माता​ां म्हण.

"करे कट बाये... ओपनर आिट, िन डौन

मागीर क्रीसार ब्यावटां ग कता​ा ना निास

यी आिट. आल रौांडर आयला... पूण बोल

जाता... झीरोर आिट जाता"

स्स्वांग जाते आसा.. ब्याटाक बोल मेळाना... हा​ां गा हाचो ताप कळाना..." विरोि पक्षेचो

"म्हयार?"

उलयलेबरी.

"वचांत्या​ां .... ताप आयलो म्हण... ताप

"इां टरे सवटां ग..." हा​ां ि आता​ां टोमीक व्हारें

आवयल्लो वचांता..."तो ताप - मैनर ताप." ह्या

घालुांक सुरू केलें. ना तर आधें आां गलें

30 वीज क क ों णि

माका धा​ां िडायता.

"हे य टोमी टे सट म्याचा बिलाक िन डे म्याचा परीां खेयेत नें ?" आधें आां गलें

"आनी एकलो आयलो तर इल्लो खेळात...

सगळें गोत्ासल्या बरी विचारी.

मागीर....." "िन डे हा​ां गा इल्ली जाग्रुत्काय मात् गजा. "मागीर?" हा​ां ि बारीक का​ां पोांक लागलोां.

बरें बौवलांग, बेसट िीलवडां ग, ब्यावटां ग, आनी रन रे ट..." टोमी सा​ां गोन हासताना

"आनी बौलर मात् उरले... आता​ां पळे रन

हा​ां िें व्हय म्हण तकली हालयली.

रे ट उणी जाता... बोल आता​ां इल्ले चड स्पीन जातात... वसक्सर उकलुांक जायना..

वततल्यार टोमीच म्हणालो "आनी तुमीां ट्वें टी

बौांडरी मारांक जायना.."

- ट्वें टी विशीां विचाररनाकात. ट्वें वटचे वकलाडी िु स्रेच्च आसात. ता​ां चीां माहे त

"तूां भेषटें वक्रकेट म्याच जातच "एक्स-ट् ा

मागीर विता​ां . आता​ां एक ल्हान िेक" म्हणात्

इविांगस" आसचे बरी विशलेशण कता​ा य

टोमी तीन पा​ां या​ां नी योग करांक गेलो.

तूां" हा​ां िें कान पापुडले. तें कालें वसक्सर, बौांडरी.... विकेट्यो गेल्यो गी..."

थोड्याच िेळान... "ट्वें टी ट्वें टी स्पेशल" हाका हा​ां ि राकोन रािलोां _ "एक्स िटा कोमेंटेटर

"ना...मागीर ताप चडता, उस्वास

टोमी" योग जातच तुमचे मुकार...

भा​ां िलेपरीां जाता, आस्पत् बेड्डा​ां सोविजे,

िाक्ेर, रगात टे सट, आस्क्सजन, वजिाचें

(ट्वें ट्ी _२० स्पेशल येंवच्या अोंक्ाोंत)

भ्यें, धम्म भा​ां धताना मागीर वनमाणें

--------------------------------------

िाक्ेराक िु सोंचें..." "जशें ओपवनांग ब्याटस मन झीरो र आिट जाल्यार िु सा​ा तात पळे त्या परीां..." "आता​ां तूां िाटे क आयलोय... तुका आता​ां कळ्ळें " 31 वीज क क ों णि

क वीड आनी भारताोंतल्य उों िल्य क डती

भारता​ां त कोरोना प्रकरणा​ां चडोन्ांच िेतात. हें आडां िच्याक सका​ा रान केल्लीां कामा​ां आनी घेतल्लीां अवभपराय

मेटा​ां

पािलेवलना​ां त

म्हळ्ळी

सगयावनतल्यान

सािात्ीक

आसा. भारता​ां त

सांविांधाना

प्रकार

शासका​ां ग,

विभाग असात. नवमयारलेल्या आि​िें नी (चडाित पा​ां च िसा​ां ) चल्च्या चुनािा​ां नी लोक प्रवतवनवधां क

विांचता.

विांचून

आवयल्ले लोकसभाचे िा विधान सभा​ां चे सा​ां िे

शासका​ां ग

मुका​ां त्

आडळतें

चलयता

(काऱया​ां ग). लोकाचीां / सका​ा र िा सका​ा रा​ां ची सा​ां विधानीक हक्का​ां राकोन िरोांक, ता​ां चामधें येव्येत ते व्याज तीमा​ा न करांक न्याया​ां ग आसा. िे शाचा मट्टार न्याया​ां ग िा कानूनी

काऱया​ां ग आनी न्याया​ां ग म्हळ्ळे तीन प्रमूख

आपल्या

आवधकारीां

जातात.

आशें

विांचून

आवयया​ां पयकीां चड सांख्याची पाडत िा पाडवतांचो पांगड सका​ा र घडता. हो सका​ा र

अवधकारा​ां त सुपरीां कोडत अती व्हड. उपरा​ां त है कोडती. चडाित राज्या​ां क िा थोडे कडे

िोन

केंद्राडळीत

राज्या​ां क

प्रिे शा​ां क

िा राज्य एएका

/

लेकार

है कोडत आसा. हाणी आपापल्या पररधे वभतर विल्लें तीपा चडु णे सिा​ां क भा​ां िता.

िे शाचा

/

राज्या​ां चा

आडळत्या​ां त

शासका​ां गा​ां नी आनी बहुमत पाडती / पाडवतांचा सका​ा रा​ां नी योजीत केया िा

32 वीज क क ों णि

स्वयोंपरे रीत णविारि: आयलेिार

भारता​ां त

िेगान

प्रसारून

आसच्या कोरोनाक लस्ग्तजािन सुपरीां कोडतीन स्वयांपरे रीत अजी िाखल कना २०२१ एपरील २२िेर विचारण चलयलें. मुकेल न्यायमूती शरि अरविांि बोबडे चा मुकेल्प णार (हे र न्याय मूती एल. नागेश्वर राि आनी एस. रिीांद्र भट आसल्ले) आपले विचार पगाटया कोडवतचा न्यायपीठान प्रसतूत पररगत राषट् ीय तूता पररगतेक मा​ां डून हाडच्या कामा​ां नी िे शाक / राज्या​ां क

साकें साकें न्हय आसचें वकतेंयी आसा तर तें िाकिन विां िचें आनी साकें करांक िमा​ां िचो अवधकार

सुपरीां

है कोडवतांक

आसा.

कोडतीक ह्या

आनी आविां यी

सुपरीांकोडतीन आनी वि​िीध है कोडवतांनी हें आपलें हक्क चलिन िे शाक / राज्या​ां क

राकोन िेला​ां . चडाित सुपरीां िा है कोडती सका​ा रा​ां नी

िा

नागररका​ां नी

हाडया

िीऱयावधांचेर तीपा वितात. लोकाक चड भािक जा​ां िचे सांग्ती आसल्यार उां चल्यो कोडती आपलेसतकीां स्वयांपरे रीत जािन त्यो घेिन ता​ां चेर तीपा पगाटतात आनी

सका​ा रा​ां क पमा​ा यतात. क र ना बाबतीन सुपरी ों क डणतिें

समान जािनासा म्हळें . जायत्या राज्या​ां चा आस्पत्ेंनी खटलीां, िोक्ा​ां , वजविताक आधार जािनासचें आस्क्सजन मेळानासताना लोक मरोन आसा त्याविशीां आपले कळिळे उचारले. कोरोनाची चाल्ती पररगत वनिारांक घेतलेल्या मेटा​ां विषया​ां त वि​िर वि​िांक केंद्र सका​ा राक िमा​ा यलें. िे शाचा वि​िीध बागा​ां नी पररगत अत्यांत गांभीर जाल्या. वपडे ि​िीं

एकाचिारा मणा​ां चडल्या​ां त. लोक वपडे चा आनी मणा​ा चा वभरा​ां तेन थथारोन गेला. वपडे सता​ां चा वचवकत्सेक िक्ा​ां वततलेंच आस्क्सजन

गजा

आसा.

पूण

िक्ा​ां ,

आस्क्सजन, आस्पत्े खटल्या​ां चो अभा​ाि विसोन येता. कोिीड लागया​ां क गजेचीां

िोक्ा​ां , वचवकत्सा, आस्क्सजन सभा​ा राय, खटल्या​ां ची आनी व्याक्सीन िेिस्था आनी हे र सांस्ग्तांविशीां राषट् ीय योजन मा​ां डून हाडु ां क 33 वीज क क ों णि

न्याय

पीठान

(सुपरीां

व्याक्सीन तयार कचें खासगी शेतान तरी

न्यायमूती

व्हड प्रमाणार तें तयार कता​ा ना ता​ां तूां लाभ

जािनासल्लो न्यायमूती बोबडे एपरील २३,

आसाच. व्याक्सीन तयारायेचा विषया​ां त

२०२१िेर

मुकेल

सका​ा री, खासगी शेता​ां आनी हे र विषया​ां नी

न्यायमूती जािन एन.िी. रमणान एपरील

ता​ां त्ीक समस्ा​ां आसतेलीां तें नीज. िे शा​ां -

२४िेर राषट् पती थािन प्रवतज्ञा घेतली).

िे शा​ां मधल्या झगड्याचा सांिभा​ां नी खासगी

कोडवतचो

आिे श

४७िो वनिृत

विलो.

मुकेल जालो.

४८िो

शेता​ां तल्यो आस्पतऱयो सयत वमवलटररां नी परत ३० एपरील २०२१िेर न्यायमूती डी.िै.

आपल्या ताभेन घेतल्लीां दृषटा​ां ता​ां आसात.

चांद्रचूड मुकेल्पणाचा (हे र िोग न्यायमूती

आता​ां चा ह्या कोिीड पररगतेंत साकी

आिलेच) न्याय पीठान विचारण चलयलें.

िैद्यकीय वचवकत्सा लाभानासताना लोक

प्रसतूत

रसत्यार

कोिीड

वपडे क

िूड

कचा​ां त

पडोन

म्हळ्याबरी

मोरोन

सका​ा राची काऱयिैखररचें विशलेषण केया

आसताना अता​ां ची पररगत

सुपरीांकोडतीन थोड्या विषया​ां चेर सका​ा राचा

सवि​िेशातशी आसा. मे अकेरी वभतर

क्रमा​ां ची ठीका केल्या. आता​ां ची कोिीड

भारता​ां त कोिीड पररगत आवनकी विपरीत

पररगत तुता​ा ची जािनासा. ह्या िेळार जोक्ी

जायत म्हळा​ां तज्ञा​ां नी. आसल्या पररगतेंत

वचवकत्सा जोक्त्या िेळार सिा नागररका​ां क

खांयचा​ां त, कोणाक वकतलो लाभ म्हण वनधा​ा र

मेळोांक जाय. केंद्र आनी राज्य सका​ा रा​ां नी

कचें सका​ा राचें काम न्हय. आवनकी व्हड

तशें भलायके शेता​ां तल्या खासगी जणा​ां नी

प्रमाणार व्याक्सीन उत्पािन करांक गजेच्यो

वि​िीध मोला​ां चेर कोिीड व्याक्सीन खरीि

सांग्तीां ओिगािन िीिन उत्पािन चडां िच्यो

कचें, आनी ताका नागररका​ां थािन मोल

िाटो सोधच्यो आनी ह्या मुका​ां त् िे शाचा

घेंिच्या बिलाक सका​ा रानच व्याक्सीन रखां

सगया नागररका​ांक जाता वततल्या िेगीां

मोलाक

िुांक्याक

व्याक्सीन मेळाशें कचें सका​ा राची आद्यता

वकत्याक िीिांक नजो म्हण सुपरीांकोडतीन

जायजाय. ह्या िाटे र वि​िे शा​ां नी तयार जाया

विचारला​ां .

व्यास्क्सना​ां की आिकास िीव्येत म्हळा​ां

घेिन

नागररका​ां क

झगड्याचा

सुपरीांकोडतीन.

ल काक

व्याक्सीन

मेळाशें

सकाथरािी आद्यता जायजाय:

किें कोविडाचा पयलेंच िे शाचा सका​ा री भलायके शेता​ां त प्रवतशत ७६ वततलें िाक्ेरा​ां चें 34 वीज क क ों णि

उणेपण आसल्लें. ह्या शेता​ां त उणे पडया

मद्रास है क डत िुनावि आय गाक

िाक्ेरा​ां चा आनी नसा​ां चा सांख्या विषया​ां तयी

झडणपता:

कोडतीन आपले कळिळे

उचारल्यात.

भलायके शेता​ां त मूळ सौकऱया​ां आनी वसबांिी ओिगािन विां िची जिाब्दारी सका​ा राक आसा म्हळा​ां . नागररका​ां क भगणा​ां व्यक् कचें हक्क आसा: नागररका​ां नी आपलीां भगणा​ां , भािना​ां व्यक् कचा​ा आनी मागणीां मुकार ि​िच्या​ा ियर सका​ा राचे कसलेयी वनभांि आपूण सोवसना म्हळ्याक ह्याच सांिभा​ा र सुपररां कोडतीन कठीण उत्ा​ां िापरल्या​ां त. थोड्या तेंपा आिीां उत्र प्रिे शा​ां त आम्लजनक मेळाना म्हण ट्वीट केया व्यस्क्चेर थांयच्या राज्य सका​ा रान

केस

िाखल

केयाविशीां

कोडतीन ह्या मुका​ां त् आपलें ना समधान उचारला​ां . कोिीड प्रकरणा​ां क लागोन लोक थथारोन गेला. ह्या िेळार सामाजीक माध्यमा​ां

राजकीय पाडवतांक सभा, रे ली, रोड शो चलिांक आिकास विां िच्या मुका​ां त् िे शा​ां त कोरोनाचें िु स्रें ल्हार िेगान आपटोांक

चुनािण आयोग शीिा कारण म्हळें मद्रास है कोडतीन २६ एपरील २०२१िेर. िे शा​ां त कोरोनाचें िु स्रें ल्हार आसताना​ां य कसवलांय सुरक्षा

विधाना​ां

काऱयक्रमा​ां

उप्योग

करांक

कररनासताना

आिकास

विल्लो

चुनािण आयोग अत्यांत बेजिाब्दारी सां स्थो

मुका​ां त् ता​ां ची भगणा​ां – भािना​ां ताणी व्यक् कचीं, कुमकेक हात िोड्डा​ां िचो सहज. वचवकत्सेक

आस्पत्ेचा

आस्क्सजना

खातीर

खटल्या​ां विशीां,

कोणी

सामाजीक

माध्यमा​ां चो सहकार घेताना ता​ां चेर वनभांि गाल्चें प्रयत्न सका​ा र िा हे र कोणी करीत तर

तें न्याया​ां ग वनांिनाक (कोडतीक अक्मान कचा​ा क) समा जातेलें म्हळा​ां सुपरीां कोडतीन.

म्हण्येता. कोरोना असता​ां य मासक िापचें,

सामाजीक अांतर पाळचो ह्या विशीां गुमान िीनासताना तें िेगान पाचारांक, हजारा​ांनी लोक मोरोांक आयोगाचे अवधकारी शीिा

35 वीज क क ों णि

कारण जाल्यात आसता​ां ता​ां चाियर खुन्येचो

म्हण कोडतीन आिे श विलो. ही जाग्वणी

अपराध मा​ां ड्येता – म्हणोन आयोगाचा

मानून घेतया आयोगान मे २िेर कसल्याय

हुद्दे िारा​ां क कोडतीन झडवपलें. है कोडवतचा

िायटा​ां क इडें िीनासताना मत मेजचें काऱयें

ह्या न्यायपीठा​ां त मुकेल न्यायमूती सांजीब

चलवयल्लें.

ब्यानजी आनी न्यायमूती सेंथील कुमार राममूती आनी हे र आसल्ले. मे २ ताररकेर

आक्सक्सजन णवषयार डे ल्ली हैक डत:

चलोांक आसच्या मतगणना िेळार कोिीड वनयमा​ां पाळुां क आयोगाक वनिे शन िीजाय

आस्क्सजन नासताना कषटोांचा थोड्या

म्हण तवमळनाडु चो सांचार मांत्ी विजय

आस्पत्ेंचा अजेंचेर एपरील २४िेर विचारण

भासकरान गाया सािाजनीक वहतासक्

चलवयया

पीऱयावधचेर कोडवतचें विचारण चल्च्या

भारता​ां त आवयल्लें कोरोनाचें िु स्रें ल्हार न्हय.

िेळार

अवभपराय

सुनावमबरी तें आपटोन आसा. अता​ां च

विल्यो. रे ली इत्यािी चल्ताना आयोग

कोरोना वपडे सता​ां चो सांखो चडोन आसा. मे

न्यायमूवतांनी

आपले

नातल्लोगी म्हण विचारया कोडतीन वकतल्येपािटीां जाग्वणी विल्यारी आयोग आयकानातल्याबरी आसल्लो. जिाब्दाररयूत सांस्थ्या​ां क आशें जाग्वणी वि​िांक पडल्लें िु रांताची गजाल म्हणाजाय. िा​ां चोन उरल्यार मात् लोकान मत विां िचें आपलें सा​ां विधानीक

हक्क चलव्येता. आता​ां जीि एक उरल्यार पुरो हे र सगळें मागीर पळे व्येता म्हळ्ळी पररगत आसा. मत मेजची प्रवक्रया कोरोनाक आवनकी िाडोांक आधार जायत तर कोडत मौन प्रेक्षक जािन उवचाना. मत मेजची प्रवक्रया कशीय चलया, पूण लोकाची

भलायकी आनी ता​ां चो जीि राकचाक पयली आद्यता िीजाय. ह्या खातीर त्या त्या राज्या​ां चा भलायके मांत्ालया​ां लागीां समा लोचन चलया 36 वीज क क ों णि

डे ल्ली

है कोडतीन

आता​ां

मवहन्याचा मधेगात कोरोना वपडे सता​ां चो

सांखो वशखराक पाितलो म्हणतात तज्ञ. कोणालागीां वपडा वनरोधक सकत उणी आसा तसले कोरोनाक सा​ां पडल्यार ताणी मोचो सांभि आसा. तसल्या​ां क आस्क्सजन भोि गजा. आस्क्सजन मेळानासताना पररगत गांभीर जाल्या. ह्या पररगतेंत आस्क्सजन

सपलाय करांक तुमका​ां (केंद्र सका​ा राक) धोसची आडकळ तरी कसली? जर केंद्र, राज्य िा स्थळीय आडळत्याचो कोणी अवधकारी आस्क्सजन सपलाय करांक आडकळ कता​ा तर तसल्या​ां क िाशेक चडयतेल्या​ां ि म्हण न्यायमूती विपीन सा​ां घी

आनी रे खा पस्ळ्ळचा न्याय पीठान केंद्र सका​ा राक धमकी विली.

आनी हे रेगडचे आस्पतऱयो आनी लोक कषटाता. आस्पत्ेंत वनगि केया प्रमाणार आस्क्सजन िीिांक आळसाय वकत्याक? म्हण ियल्या न्याय पीठान मे १ ताररकेर केंद्र सका​ा राक

ʼझुजािेळार शसत्ाभ्यास कचें म्हळ्या सा​ां गणेबरी आता​ां तुमी (केंद्र

विचारलें.

सका​ा र) जागे

जायाबरी

विसतात. हें सगळें पळे िन िोगे रािोांक आमच्यान (कोडतीक) साध्य ना. आयच्या (मे १) रातीां वभतर नवमयारलेल्या प्रमाणार आस्क्सजन सपलाय कररना​ां त तर तुमचेर (केंद्र सका​ा र) न्याया​ां ग वनांिन केस िाखल कररजाय पडातʼ म्हण जाग्वण विली.

कनाथट्क हैक डत आनी िामराजनगर प्रकरि: कना​ा टकाचा

चामराजनगर

वजल्ला

आस्पत्ेंत आस्क्सजन उणेपणान आनी हे र कारणा​ां नी जाया २४ जणा​ां चें मरण गांभीर

जािन घेतलेल्या बेंगळु रा​ां तल्या कना​ा टक कोरोना चडया ह्या विसा​ां नी आस्क्सजन अत्यांत गजा आसा. तें नासताना डे स्ल्लांतल्यो

है कोडतीन ह्या बाबतीन वनिृत् न्यायमूती थािन

37 वीज क क ों णि

तनखी

चलांिच्याविशीां

आपली

अवभपराय विां िच्याक कना​ा टक सका​ा राक

विचारण चलिन आसा. ह्या सवमतेक

विचारलें. कोरोना वनिारण आनी ताचा

सका​ा रान गजेचो सहकार आनी जप्ती केल्ले

वचवकत्से

िाखले पररशीलन करांक आिकास िीजाय

बाबतीन

आवयया

वि​िीध

सािाजनीक वहतासस्क्ांचा (वपऐएल) अजेंचेर

म्हळें .

मुकेल न्याय मूती ए. एस. ओक आनी न्यायमूती अरविांि कुमार हा​ां चा विभागीय

ह्याच न्यायपीठान कोिीड वपडे सता​ां चो सांखो

पीठान मे ४िेर ही अवभपराय उचारली. हाचा

विसाविसाक चडोन आसच्या पररगतेंत केंद्र

पाटापाट कना​ा टक सका​ा रान चामराज नगर

सका​ा रान तक्षणा थािनांच हर िीस १२००

प्रकरणाची तनखी चलिांक है कोडवतचो

मेट्ीक टन आस्क्सजन मेळाशें करांक केंद्र

वनिृत न्याय मूती बी.ए .पाटील हाचा

सका​ा राक सूचन विलें. तशेंच कना​ा टकाक

मुकेल्पणार एकल्याचो न्याया​ां ग आयोग

गजा आसच्या प्रमाणार रे मवडवसिीर िोक्ा​ां /

रचलो.

इां जक्षना​ां विां िच्या विषया​ां त कूडले तीमा​ा न घेजाय म्हळें .

आशें भारता​ां त कोरोना

मे ५ ताररकेर परत विचारण चलवयया

चडया ह्या सांिभा​ा र सांविांधानान विया

है कोडतीन विषय कोडवतांत आसता​ां य हें

अवधकारा खाल सका​ा रा​ां क आनी सांबांध

नेमकपण

केयाक

आपलो

आक्षेप

उचारलो. वनिृत न्याय मूवताचें नेमकपण कोडतीक सोवडजाय आसल्लें. सका​ा राचें नेमकपण जायत्या िु भािा​ां क इडें वि​िांक

सक्ा म्हळें आिल्याच न्याय पीठान (मुकेल न्यायमूती ए. एस. ओक आनी न्यायमूती अरविांि कुमार हा​ां चें विभागीय पीठ). ह्याच िेळीां कना​ा टक कानून सेिा प्रावधकाराचा सवमतेन वनिृत न्यायमूती ए. एन. िेणू गोपाल गौड हाचा मुकेल्पणार एका हफ्त्त्या वभतर

जाया​ां क जाग्विन ता​ां चा थािन िािर घडोन येशें करांक सुपरीां कोडत आनी वि​िीध है कोडती पेचाडून आसात. (हें लेखन मे ५ ताररके पऱया​ां तले वि​िर आटाप्ता).

तनखी चलिन मे १० ताररकेर िधी वि​िांक आिे श विलो. न्यायमूती गौडाची सवमती एिोळचा वभतर आस्पत्ेंक भेट िीिन

-एि. आर. आळव

38 वीज क क ों णि

मे - ९, आवयाोंि दीस आिरि...

आवय ती आवय...

उक्सिणगोंत रुणिणयल्ल,

गभा​ां त भुर्ग्ा​ा चो पोस कता​ा . नोि

मवहने

तावयवगांत बांधुविल्ल"

व्हाियता. आपल्याच रग्ताचें रगात अनी

का​ां िडें तली गाि सािाकालीक जािनासा. ह्या

आपल्याच मासाचे मास जािून भुर्ग्ा​ा चो ती

सांसारा​ां त स्त्री कुवळयेंत आियक व्हतो मान,

पोस कता​ा . त्या खातीर वतचें व्हतें भाग

गौरि, अवभमान, आनी मऱयाि. सिा​ां प्रास

आियपणाचें - आिय जा​ां िचें.... आिय

आियच ऊांच.

जािन आसा मोगाचें एक प्रतीक, त्यागाचें थीक, भुज्वणेची िेंग, धैराची सा​ां गात. िे कून

ह्या

सांसारा​ां त

आियच्या

गभा​ा थािन

आिय सिा​ां प्रास चड महान ...

जल्मनातले कोणी ना​ां त. आिय आपल्या 39 वीज क क ों णि

स्त्रीयेचीां रूपा​ां िेिेगळीां. भयण , पतीण,

मोगान िेंगुांक, मयपासाचो आिोड िीिांक

आिय आनी कुटमा सांभांिा तेकीत वतका

हे रा​ां क असाध्य.

िेिेगळीां ना​ां िा​ां .

आिय अपररमीत सेिा

विता, कषटा आका​ांता​ां त तू भुज्वण जाता.

आियचो मोग मेळचो वतच्या गभा​ा थािन

धैर, मुकेल्पण,

जल्मायाक मात्.

सिा सा​ां बाळचें ती कता​ा .

वतचो मोग आनी

होच्च वतच्या आियपणाचो त्यागाचो, आनी

मयपास वतच्या उत्ा​ां नीां , कन्या​ां नीां, आनी

मोगाचो िा​ां टो. हो िािर हे रा​ां थािन जायना.

जिाब्दारें त कळता. आिय आपल्या भुर्ग्ा​ां बाळा​ां क आिय च जािन व्हतािता. आिय मोगा सागोर जािन िीक पडता. वकतले

बायलेन विां िचो मोग या कचें समपाण आिय

कषट आयल्यारी, वकतलो नषट भोगल्यारी,

परीां जािांक

भुर्ग्ा​ां नी जरी नेगार केल्यारी आिय मोगाची

साध्य ना. आियचो मोग

बायलेक िीिांक साध्य ना तशेंच बायलेचो

झर जािन विषटीक

मोग आियक िीिांक साध्य ना... तरी आिय

मोगाक केविां च कोणायजी मोल भा​ां िांु क

बायलेपरास चड काळजामना​ां त सा​ां गात

असाध्य.

विां िची

मोगाळ आनी मयपासी जािन

आसता.

स्त्री आिय जाताना एक निो

सांसार घडोन येता. िे कून आिय

महान

जाता.

आता​ां च्या

सांसारा​ां त

पडता. आियच्या

आियच्या

मोगाक

आिमान कची बाळ बूि विसोन येता. आियक घरा थािन भायर घाल्चें, आसऱया​ां त ि​िचें, सांभांि नातले भाशेन कचें , व्हळक

आियचो मोग ल्हान भुर्ग्ा​ा पणा​ां थािन मेळ्ळ

नातलेपरीां चलांिचें,

लो, या जोड ल्लो तो भागी. आिय ल्हान

वजयेिांक बळ कचें , माना बडिन विळाप

प्रायेर च नातलीां भुगीं मानसीक रीतीर

कचे सबार िाखले पळे िांक मेळतात. ह्या

कषटातात, समाजेक पूड करांक वभांयेतात

भुमीक येिांक

जनम विया आियचेर

म्हण मनाशासत्ी सा​ां ग्तात. आियचो सांभांध

कचो जुलूम,

अन्याय, एका ररवतचो

भुर्ग्ा​ां क जल्मासा​ां गाता थािन येता. आियचें

अत्त्याचार च म्हण्येत.

स्पशा सूख

िू सऱया​ां चा खुसतार

भुर्ग्ा​ा क सिकासाय विता.

आियची िेंग ऊभ िीिांक सक्ा. आिय बरी

आिय एक मागािशाक जािनासा. आड िाटे न िेताना नीट िाट िाकयता. समाजेंत

40 वीज क क ों णि

तकली उकलन चलोांक ती न्याय नीत

मेळात - अन्येक काजार जाल्यार... पूण

वशकयता. एकामेका सा​ां गाता वजयेिांक प्रेरण

अन्येक आिय केविां च मेळावशना.

जाता. एकामेका थांय एकलो ऊांच या एकलो कीळ म्हळ्ळो थर भेि कररनासता​ां समानता

आिया​ां चो िीस सांसार भर आचरण कच्या​ा

वशकयता. चाल चमकणेक चड गुमान विता.

ह्या भागी िग्ता सिा आिया​ां क आमीां मान

आड िाटे क िेताना वतवद्वता. वजक्ाना पाट

बागािांक िािो. जर ह्या सांसारा​ां त आज

थापुडन मुकार सरोांक धैर विता. आपल्याच

आमीां आसा​ां ि तर वतचो त्याग व्हतो आसा.

पा​ां याचेर उभें रािोांक वशकयता. अपूण त्याग

गभा​ां त च वजिेशीां माचे तसले िीस आज

करून भुर्ग्ा​ां क वकतें जाय तें िीिांक

आमच्ता िोया​ां मुकार आसात... तरी

पेचाडता. कुटमा​ां त ती एक मध्यिती जािन

आमच्या आियन आमका​ां वजयेिांक व्हतो

एकामेकाचो भा​ां ध घट कता​ा . हर ल्हान व्हड

त्याग केयाक आमीां वकतलीां आगा​ां

सांस्ग्तचेर ती गमन विता. चड उणें जाताना

होगळीक विल्यारी ती उवणांच. आिय ती

साकें जायशें प्रेतन ती कता​ा .

आिय िोया​ां क विसचो िे ि.

आिय ती आिय... ती वतचो कायिो चुकाना.

नमान तुका आिय म्हजा...

वतचें सिास्व िीिांक ती सिा​ां तयार आसता.

नमान तुका आियपणा​ां .

आपणाच्या

काळजा

मनाक

िु खला​ां

जाल्यारी आिय सिा​ां भोगसुांक तयार

वीज पत्र सवथ आवयाोंक भागी आवयाोंि

आसता. आिय एक िे णें. वतचेिीण ना वजणें.

णदवस आशेता! तुमच्या अखोंड सेवेक

आियन विल्लो तसलो मोग हे र कोणायकी

दे वािी ों आशीवाथदाों मेळों !!

िीिांक साध्य यी ना. घोिाक जाल्यारी बायल

41 वीज क क ों णि

डोल्ला : अरे िे िा... इडल्यो केयो तर बरें जालें... ताका रडोांक आसाये तर? लीना : चेटणीां करांक तनी वमसा​ां ग नातली डोल्ला... (रडता)

तनी णमसा​ांग

डोल्ला : आरे रे रे ... तनी वमसा​ां ग नातली तर

(डोल्ला अम्सोरान चारवलच्या घरा िचोन आपयता) डोल्ला

लीना : तनी वमसा​ां ग हाडता​ां म्हण आमचो :

कोण

घरा...?

चारले....(चारवलची बायल

चारले...ये

लीना भायर

येिन)

सैकल

(रडता) : अरे रे ... वकतें जालें लीना...? तूां

वकत्याक रडताय...? चारली नाये घरा...?

काणघेिन पेंटेक गेल्लो डोल्ला

(िोळे पुसता, नाक वपळता) डोल्ला

लीना : कोण?... डोल्ला... आय्यो डोल्ला...

डोल्ला

हाडची हाबा... वततल्याक रडतात ये तर...?

: आता​ां गेल्लो पेंटेक

ने...?

कोणायकी काणघेिन धा​ां िोांक नाने...? ताका रडचें तरी वकत्याक? लीना

: पेंटेक गेल्लो डोल्ला, वमसा​ांग

काणघेिन पाटीां येताना, लोररये पांिा पडलो खांय... अय्यो.. ये मा​ां य...

लीना : (जोर रडता) अय्यो.... वकतें म्हण सा​ां गचें डोल्ला...! सकाळीां नासट्याक इडल्यो केयो... अय्यो...(रडता)

डोल्ला : ये म्हजा सा​ां जुजे... लोररये पांिा पडलो...? व्हये तर...? मागीर तुिें वकतें

42 वीज क क ों णि

केलेंय? िाटली...! लीना : हा​ां िें वकतें कचें...? तनी वमसा​ां गे बिलाक सुकी वमसा​ां ग घालन चेटणी

डोल्ला : हा​ां ...!

-----------------------------------------------------------------------------------

णवन द

कामेली आनी ल क डौन.... मार. जाय तर नांतूर व्हच... िेताना मासक तोांडार आसोां, हात धुिांक

स्ावनटै सर

आसोां, समाजीक अांतर सा​ां बाळ..." म्हण

िा​ां जेला​ां त जेजून वशसा​ां क धाडले परीां सांपािकान माका धाडलो. लोक डौन म्हया उपरा​ां त सक्कड घराच आसतेले. घराच व्हचोन भेट िीिन ता​ां ची अवभपराय घेिांक वचांतून पयलें म्हजा सेजारा

मासट् ामाच्या

घरा

गेलोां.

तो

सका​ा री

इसकोलाचो मासटे र माम तर ताची बायल

_पोंि, बोंट्वाळ.

इां गलीष मीवडयां हाची म्याम. मेयाची पयली तारीक "कामेल्या​ां चो िीस" म्हण

आचरण

कता​ा ना,

म्यागवजनाच्या सांपािकान

िीज

ई_

म्हजे कान

"मासट् ाम... लोक डौन जशें... तुजें वमसा​ां ि कशें?"

पुांकले. सगया​ां नी लोक डौन केला​ां . िु बळो कामेली डौन जाला, काम नासता​ां ताची

"आमका​ां इसकोलाक िचोांक ना. सका​ा रान

आिसता, खा​ां िची - जेंिचीां िेिसता, ह्या

सा​ां गले परीां आयकाजे नें... आमीां भुर्ग्ा​ां च्या​ां

विशीां अत्ूरू थािन पुत्ूरू पऱया​ां त सुत्ूर

घरा िचोन वशकयजे . चड भुगीं आसल्यार

43 वीज क क ों णि

लागीां कोणायच्या कोडक्या​ां त ना तर िीिळ,

आयलोां.

गेवटलागीां

पािताना,

आमचो

होल, या घच्या​ा सोप्यार बसोन वशकयजे.

लोकामोगाळ करोड पती इन्सूर एजेंट

परीक्षा नासताना भुर्ग्ा​ां क पास कररजे..."

स्स्वपटार थािन िें िोन आयलो.

म्याम रा​ां िच्या कुडा थािन इणकून पळे िन

"आता​ां कोरोना महा मारे कार वपडा आयल्या

आसली ती, एका मैला पयस थािन हासली.

उपरा​ां त इन्सुरेन्स वबजनेस बरें आसतेलें"

मागीर तोांडाक मासक घालन, हात धुिन,

म्हणताना तो कुांकुडसो लाग या कोांब्येपरीां

सायबा​ां च्या घरा​ां त आसचे सायवबणी परीां

तकली पांिा घावललागलो आनी गागेलो...

म्हात्याक आनी आां गाक पालांि रे िडािन उलोिांक आयली पूण बरो समाजीक अांतर

" आमचें का​ां य बरें ना मामा... सकटा​ांच्या

वतणें सा​ां बाळ्ळो.

सिाला​ां क जापी िीिन िीिन जीब िोळोन िेता माका. ताळो सुटाना, गळो सुक्ा..."

"आमचें प्रैिेट इसकोल पळे ... आमचें पूरा आन लैनीर क्लास. लोक डौन नातल्या

"तें कशें ?"

विसा​ां नीां कशेंय एपरील आनी मेयाचो सा​ां बाळ मेळाना. ह्यापािटीां सुिेचे तीन मवहने

"सकटा​ां नीां विचाचें एक च सिाल. आमीां

िुल्ल, मागीर तीन मवहने हाि, आता​ां नोि

इन्सूर केला​ां ... एकाि​िेळा ह्या मारे कार नव्या

मवहने जाले..."

वपडें त मेल्यार इन्सूर मेळताये ?"

हा​ां िें सट्ट कना वतचें पोट पळे लें.

"करे कट... ताणीां विचाचें साकें..." हा​ां िें िडन घालें.

"सा​ां बाळ मेळानासताना..." हळू म्हणाली तकली पांिा घालन हासताना, म्हजे वपश्े

" तूां एक वकतें उलयताय मामा... इन्सूर कचें

तकलेक कूट माऱया​ां तशें भोगलें माका.

वकत्याक मोरोांक गी?... कोणायकी मारे कार

"आता​ां मूस घुांिाना​ां त मामा"

वपडा वकत्याक येजे? मोरोांक गी?... मेल्यार

हा​ां ि का​ां य

िगाणी करांक आयला​ां कोण्णा म्हण वचांतून

इन्सूर मेळात... पूण मेल्लो मनीस

मासट् ाम सा​ां वगलागलो.

मेळताये मामा?... ता​ां का​ां धैर िीिन पोवसटीि

"भलायकी सा​ां बाळा" म्हणात् हा​ां ि भायर

उलयताना माका वजिार येता..."

44 वीज क क ों णि

पाटीां

"मागीर तुिें इन्सूर केल्लें वकत्याक सायबा?"

वततल्यार

प्राथमीक

आरोर्ग्

केंद्राक

एां बुलेन्स सैरण माररत् आयलें. एां बुलेन्साचो "इन्सूर कचें भद्रते खातीर, जोड ल्ले उरां िचें

धवनच्च आसलो, तो म्हजा व्हळवकचो. ताणें

खातीर, मोरोांक न्हय. एकाि​िेळा मेल्यार

गाडी राियली .

उरवयल्ले पयशे मुकले भद्रते खातीर मेळतात. िे कून इन्सूर कचें..." म्हणताना

"आता​ां तुमीां भारी वबझी जाल्यात न्हां यगी?"

माका ताचेर अवभमान िोडतो जालो. मागीर हळू विचारलें

"व्हय... व्हय...वबझी आसा​ां ... आनी सांतोसान आसा​ां ..."

"आता​ां इन्सूर..." "तें कशें ?" "लोकालागीां पयशे ना​ां त... " म्हणोन अवनकी चड कुिोंक लागलो.

"पयलें

म्हजेलागीां एक

बेट्टे

एां बुलेन्स

आसलें... आिल्या िसा​ा थािन ही मारे कार लावगांच प्राथमीक आरोर्ग् केंद्रा थािन

वपडा आयल्या उपरा​ां त

सहायकी िाक्ेना आनी आशा काऱय कते

भाडें ...

भायर सरोन िेताना ता​ां का​ां मुकार भेटलोां.

व्हचें.... एकाि​िेळा मेल्यार मोडीां हाडु ां क...

आस्पत्ेक

एां बुलेन्साक बरें

व्हता​ा ना

वपडे सता​ां क

विसाची चोिीस व्हरा​ां यी वबझी... लोक "मासक हाकी" वतणें पोवलसा​ां बरीां सा​ां ग्ताना

वभांयान मोता​ा , मोबैल बोब माते आसता...."

एक पािटीां हा​ां ि का​ां पलोां. "लोक मोते आसात म्हण तूां म्हणताय... " आमीां आमचो जीि आडि ि​िना काम

आनी तूां सांतोसान आसा​ां म्हणताय..."

कचें.... कोणाक वकतें वपडा आसा तें आमका​ां कळाना... आमीां मारे कार वपडे विशीां माहे त

"व्हय सायबा... आिीां एक एां बुलेन्स आसलें...

विां िचें काम कता​ां ि... विसाचे चोिीस व्हरा​ां यी

आता​ां

मासक घालन उस्वास सोडु ां क आवमांच

आयल्या​ां त..."

कशेजे पडता..." हाताक स्ावनटै सर घालन

"हें बरें आसा... जा​ां ि जा​ां ि... तुमचें मरण,

मुकली गेट काडन तीां वभतर गेलीां.

आमचें जीिन...नें" तो आयकोन सैरण 45 वीज क क ों णि

अधें

डजन

एां बुलेन्सा​ां

नविांच

माररत् मुकार गेलो.

मेळता...आता​ां रीण कावडजे म्हण ना.. आिल्या विसाचो सा​ां बाळ आसता..."

वततल्यार मुकल्यान एकलो माम आयलो. तो सकाळीां पुडेंच माम जाल्लो. येताना सगळो

"लोक डौन बरें गी?"

मारोग मेजून येतालो. ताका सकाळीां पुडेंच

"लोक डौना द्वारीां बरें यी आसा... पाड यी

मारोग मेजचें कांत्ाट मेळ्ळें म्हण विसता.

आसा...

हा​ां िें मामाक राियलें.

एक आसल्यार एक ना.."

"आज काम ना ये मामा?"

"वकतें तें ?"

"काम आसा हाबा... काम आसा... पूण काम

"मागणें आसा रजार आसा.....

कचें मात् सा​ां जेर..."

मीस ना.... िीिळ आसा, िे िाळ आसा... तीथा ना...

"तें वकतें सा​ां जेर?"

आां गडी लोक, शोपा​ां लोक, बारा​ां त मात लोक,

"पयलें सकाळीां उटोन कामाक व्हचाजे

सोरो आसल्यार, िे ि सगा​ा र, मनीस मागा​ा र.."

आसलें आनी सा​ां जेर इल्लें शेकुांक... आता​ां

तो गाणा​ां गुणगुणोांच गेलो.

लोक डौन केल्या उपरा​ां त सकाळीां उटले बरीच शेकुांक, आनी सा​ां जेर काम करांक..."

कामेली आमाली जाल्लो.

"तुका खांयचें बरें विसता?"

लोक डौन का माल कर विया "कमाल". म्हणात् हा​ां ि अन्येका

"पयलें काम कना वपरी काडु ां क रीण कावडजे

मनश्ाक सोधून मुकार गेलोां....

पडताले.

--------------------------------------

आता​ां

सकावळां च

वपरी

46 वीज क क ों णि

कर्ापाठ - २ (वेणबनार णशोंखळे िें उग्तावि)

माय १ (२०२१): "िेळाक सरी जािन मनशान बिलुांची चड गजा. आमचें भुगेंपण टीिी युगा​ां तलें, आमचें तर्नाटपण कांप्यूटर युगा​ां तलें, आमचीां भुगीं अांतरजाळ युगा​ां तलीां तर आता​ां चो यूग ि काळ रोबोवटक्स ि आवटा विवशयल इां टेवलजेन्साचो जायान कोांकणीक सयत ह्या वडवजटल युगा​ांत

पािांिचें काम समेसत कोांकणी िािराड्या​ां नी एमामनान कची गजा आसा" कथापाठ िू सऱया वशांकळे चें उग्तािण करून अपल्या उिघाटन उलिपा​ां त अवनिासी उध्यमी मानेसत िो|रोनालड कोलासो म्हणालो.

47 वीज क क ों णि

आशािािी प्रकाशन, अखील भारतीय कोांकणी पररशि तशेंच उज्वाड पांद्राळें हा​ां च्या जोड पालिा​ां त चलुांक आसच्या ह्या पा​ां च राश्ट्​् ीय मट्टाच्या िेवबनार वशांकळें त विलिी रे वबांबसाच्या विांचणार कावणया​ांचेर चलुांक आसच्या अध्ययनाचें उग्तािण माय १ ताररकेर, सन्वारा सा​ां जेच्या ४:३०क वडवजटल माध्यमाचेर चल्लें . आयलेिार अांतरलेल्या जोन क्रासता वमरारोड, लारे न्स वपांटो कुिेयट तशेंच प्रकाश बाब पडगा​ां िकर हा​ां च्या अत्म्याक शा​ां ती मागून सुरू केया ह्या िेवबनारा​ां त काऱयें वनिा​ा हण केया शैलेंद्र मेहतान "कोांकणी िकत एका समुिायाची भास न्हय, बगार कोांकणी एक जागतीक भारातीय भास जायान, आमचे विचार विसतार कपा​ा ची गजा आसा, आशािािी प्रकाशन हे च वचांत्पान जागतीक स्थरार कोांकणी

सावहत्याक पािांिचें काम पाटल्या का​ां य तेंपाथािन करून आयला​ां आनी त्या विशेन हें िेवबनार अन्येक मयलाितर" म्हणालो. उज्वाड पावक्षकाचो सांपािक मा|रोयसन िेना​ां वडसान स्वागत उलिपा​ां त समेसत मान सयऱया​ां क, उलिप्या​ां क, विध्यावथांक येिकार मागून, "आधल्या िसा​ां त आमी कथापाठ पयली वशांखळे मुखा​ां त् काणी म्हयार वकतें ? कावणयेंत कसले अांश गजेचे, कावणया​ां चे िेग-िेगळे प्रकार ह्या सांग्तेचेर अध्ययन चलयलें आनी खरें च जािन भोि उपकाराक पडची जाण्वाय आमका​ां लाभली. आता​ां विलिी रे वबांबसाचें सावहत्य, प्रात्येक जािन विलिी रे वबांबसाच्या कावणया​ां चेर अध्ययन कची गजा आसा. विलिी रे वबांबस एक समाज सुधारक, िे कून ताणें रचल्लें हर प्रकाराचें सावहत्य आमी अध्ययन कची गजा" म्हणालो.

48 वीज क क ों णि

आशािािी प्रकाशनाच्या िल्ली क्वाड्सान विलिी रे वबांबसान बरवयया कावणया​ां ची मटिी िळोक करून विली. पा​ां च विल्मा​ां नी, आट नाटका​ां नी, तशेंच पा​ां च कावणया​ांचो उल्लेक करून विलिी रे वबांबसान सत्राव्या िाकड्या​ां त बरवयया; ’वपांत्ा​ां ’, ’मूगुती’, तशेंच ’िावतमाचें काजर’ कावणया​ां चेर मुकल्या हफ्त्त्या​ां नी अध्ययन चल्चेविशीां माहे त विली. प्रसतािीक उलिपा​ां त िो|जयांती नायक वहणें "कोांकणी सावहत्या​ां त मटव्यो कथा, कािां बरी प्रकार आसलेपरीां नीळगथा िा िीघा कथा म्हळ्ळो प्रकार सयत महत्वाचो आनी विलिी रे वबांबसाच्यो कथा ह्या नीळगथा प्रकाराच्यो जायान आमी त्या कथेंचेर अध्ययन केलें तर युिकथाकारा​ां क का​ां य मागिा शान आनी प्रेरण लाभतलें" म्हणाली. एच्चेम पेना​ा ल हाणें "राश्ट्​् ीय पा​ां िडार कोांकणी कथाकारा​ां विशीां उलयताना कोांकणी सावहत्या​ां त त्या पा​ां िडार येंिच्या थोड्या कावणया​ां चो उल्लेक करून, चडताि कावणयेगार का​ां य तेंपाथािन बरिन आवयल्ले मात् वशिाय यूि बरिपी ह्या विशेन झळकोांचे ना​ां ि िा भोि उणीां", विलिी रे वबांबसाची ’िावतमाचें काजार’ काणी बरवयल्लो काळ का​ां य अजीक पिास िसा​ा धलो तरयी ती कथा आयच्या समाजेंत सयत प्रसतूत म्हणालो.

गोकूलिास प्रभून अपल्या उलिपा​ां त "समकाळीन सावहत्यासमोर कोांकणी कथा पाटीां उता​ा त, पूण अपरूप तरयी निे प्रयोग कोांकणी कथा सावहत्या​ां त जाल्ले िा जािन आसचे आमका​ां पळे िांक मेळतात" म्हणालो. मा|आलिीन सेरािोन अपल्या उलिपा​ां त "सावहत्याक समाजेसमोर िरांक नव्यो िाटो सोधून काडची गजा आसा" म्हणून कशें असवतत्व म्हळ्या प्रयोगामुखा​ां त् इसकोलाच्या वलसा​ां िा​ां क िेिीक हाडन प्रयोग केयाचो िाकलो विलो. िीणा रे वबांबस पायस वहणें अपल्या उलिपा​ां त "ड्यावडचें सावहत्य वडवजटल कपा​ा ची म्हजी आशा आता​ां आशािािी प्रकाशन माररिात सुिळ जा​ां िची पळे ताना खरें च िती िािोसकाय भग्ता. ड्यावडच्यो कथा उण्यो पूण त्या कावणया​ां नी गुांडाय चड जायान आज पऱया​ां त त्यो कथा िाचताना िाचप्याक निोच अनभोग जाता" म्हळें . अखील भारतीय कोांकणी पररशि तिेन गौरीश िणेकर म्हणालो "वडवजटल माध्यमा​ां त जर कोांकवणांत खूब िािर चल्ला तर तो खरोच जािन आशािािी प्रकाशनाचो, आनी लोक-डािनाचा काळार तें आमका​ां समजून आयलें. कोांकणी भाशीक लोक जागतीक स्थारा​ां नी वशांपडलेले आसात आनी ह्या समेसता​ां क वडवजटल

49 वीज क क ों णि

सक्ेचो आधार घेिन लागीां हाडपाचें काम आशािािी प्रकाशन खूब बरे ररतीन करून आसा आनी अखील भारतीय कोांकणी पररशि सयत हे च विशेन िािर कतेल्या​ां सिें काम करांक भोि चड सांतोस पािता" म्हणालो. िो|आसटीन प्रभून कोांकवणांतलो पयलो जागतीक कोांकणी सावहतीक स्पधो ’विलिी रे वबांबस स्मारक कोांकणी सावहतीक स्पधो’ जाहीर करून, सावहतीक प्रवतभा आसच्या समेसता​ां क ह्या स्पध्या​ां त भाग घेिांक उलो विलो. मुखेल सयरे िेवलक्स लोबो खतार, जोसेि मथायस िु भय, जेम्स मेंडोन्सा िु भय हाणीां अपलें सांधेश वितच अांजू साखरिा​ां डेन अपल्या उलिपा​ां त "कथापाठ पयल्या वशांखळें त आमच्या कोलेवजच्या सभार विध्यावथांक वशकुांक एक बरी सांधी लाभली आनी आता​ां विलिी रे वबांबसाच्यो कथा िाचुांक, आयकुांक तशेंच त्या कथेंचेर अध्ययन करांक एक बरी सांधी करून

विया िल्ली क्वाड्साक वधन्वास" म्हणाली. िो|जयिांत नायक अपल्या उलिपा​ां त "कोांकणी अध्ययनाचो िािर आमी सिा​ां नी एकामेका हात मेळिन कची गजा आसा आनी त्या विशेन िािर करांक सिा​ां क उलो वि​िून, कोांकणी अध्ययन पीठचो थेंको आसतलो" म्हणालो. मा|मायकल सा​ां तुमायोरान अपल्या उलिपा​ां त "विलिी रे वबांबसाचें सावहत्य म्हयार एक िऱयो, आनी आमी ता​ां तले एकेक थेंबे समजुांक प्रयत्न कऱयेत" म्हणालो. विन्सी क्वाड्ोसान अपल्या उलिपा​ां त "कोांकणी कथा वकत्याक हे र भासेंनी अनुिाि जायना​ां त? कोांकणी कथा खांच्या पा​ां िडार आसात? आनी ह्या विशेन कोांकणी सांघटना​ां नी आटोि कची गजा आसा" म्हणालो. मा|जेसन वपांटोन वधन्वास पाठयले. शैलेंद्र मेहतान हें काऱयें चलिन िेलें.

50 वीज क क ों णि

Chicago Stany & Vissiaʼs son Shawn was conferred with

MD degree at the University of Illinois, Chicago. On May 5, 2021. We are very happy for his success!

Congratulations Dr. Shawn DʼSouza, God bless!

51 वीज क क ों णि

हास -णपस ?

- ट् नी मेंड न्सा, णनड्ड डी (दु बाय) िु बायच्या मागा​ा र िे खलो हा​ां िें एक वपसो? हे रा​ां क िे ख्ताना विवचत् ताच्यो हासो! लोकयी हासतालो िे खोन ताचो तमासो.

वचांतुांक पडलोां हो वपसो कसो जालो? कोणेंय हाका वपसो केलो? वकत्याक कुमकेचो हात ना विलो? सिा​ां कडे उलयतालो आनी हासतालो, आस्रो नासता​ां रसत्या िे गा​ां नी वनितालो; भुकेक खािांक मागोन भोांितालो. तरी ताच्या मुखमळार आनांि आसलो, लोकान धा​ां िडायल्यारी राग कररनातलो पोटाक ना तरी वनरास जायनातल्लो.

आमका​ां सिलत-ि​िलत आसल्यारी ना शा​ां ती, पोटाक कोको आसल्यारी आखेर जायना​ां त खांती रािळे रा घर आसल्यारी हाय आमच्या गती!

52 वीज क क ों णि

हे रा​ां नी टीका केल्यार रागान पेटता​ां ि सा​ां गल्लें आयकाना तर मारांक उटता​ां ि वचांत्ना​ां नी, सब्दा​ां नी, कन्या​ां नी िु स्मानकाय काडता​ां ि. वशकप आमका​ां आसल्यारी जाण्वाय खांय सा​ां डल्या? आवमांच ऊांच म्हणू न स्वाथा​ा ची बा​ां य खोांडल्या!

सलिणेक आवमां च कारण तरी, िे िाचेर चू क मा​ां डल्या. हें वनयाळताना त्या वपश्ाचो उगडास आयलो, तो वपसो ि हा​ां ि वपसो! िु बाि म्हाका जालो. तो वपसो जािन तसो, पूण हा​ां ि वकत्याक असो?

जीि म्हजो िुगार जालो!

--------------------------------------------------------------------------

कातनाथका केस -आ् यन्सी पालडका कातना​ा का मा​ां य कातना​ा का सोभीत सोभीत केस म्हजे कातना​ा का हा​ां ि बोरें खातेलीां

िेग्गीां व्हड जातेलीां सोभीत सोभीत केस म्हजे रब्बर ब्या​ां डा​ां त बा​ां ितेलीां.

53 वीज क क ों णि

हा​ां ि घट्ट जेितेलीां वलसा​ां ि जातच्च खेळतेलीां बायेबाशेन केसा​ां क म्हज्या सोभीत पा​ां ती िोळतेलीां सिा​ां मात्यार न्हाते लीां

मात्याक तेल माख्तेलीां तुजे तेिीां जाताना व्हडलो शेंडो बा​ां ितेलीां.

--------------------------------------------------------------------------

ल्हाराों पाट्ली तान मोनें रिान सांसार भर निेसा​ां िाच्या गजावलांक आरािन चलात् िे ता मवहने िसा​ां क ता​ां डून था​ां बची विसाना तान ल्हारा​ां चें रूप घेिन

एकाच्छाणें िािली मारीत िोडून व्हरीत आसाय ल्हान व्हड िु बळो वगरे सत 54 वीज क क ों णि

म्हळ्ळो भेि विस्रोन पयल्या ल्हारा​ां त मालघडीां िू सऱया​ां त तनीं तीसऱया​ां त बाळा​ां म्हणोन वनांिोन िचानातली तान

भांिती वभरा​ां तेची काळबाण तुज्या तानेक भागिांक आस यान िु डू िोतलो नात यान श्वास ओस्िलो मेंिू पाजून शाण्यान

बाचािे वहशारो विलो उमाळोन एां िच्या ल्हारा​ां िुडें हधें िुलां िचो मनीस वलपला धन वि​िें सांपत्ी सगळी

व्यथा म्हण गमोांक लागला​ां आयिा​ां िीण झूज हें वकतल्या ल्हारा​ां नी सांपात? क्षणीक सुखा पाटल्यान धा​ां िच्या मनश्ा केिा​ां मत उज्वाडात?

ए मणा​ा कशी तुजी तान भागात?

----- िेल्सी ल ब --------------------------------------------------------------------------55 वीज क क ों णि

वजिीत वजविताचे िीस

बुडच्या पयलें बऱया, िायटाची पोटली घेिन हा​ां िें िचोांक जाय आनीां त्या पोटलेंत भोना तुज्या सोभीत उगडासा​ां ची

भुती आसोांक जाय ****************** व्हाळच्या िाऱयाक हाल्च्या रूक , झडा​ां चें कांपन व्हाळच्या नांय चा

मधूर आिाजा सांगीां सागोराक भेट विां िचो उल्लास िुला​ां ,िावलनीां पोटलून रािल्या पािसा थें ब्या​ां क सूऱयाच्या वकणा​ां क

मेळानासता वलपचें साहस कपालार उमो िीिांक राकोन रािलल्या घामा थेंब्या​ां क 56 वीज क क ों णि

पोल्याचेर िें िोांक आम्सोर िोया​ां क पडच्या केसा​ां क िाऱयार उबची आतुराय म्हाका मात् तुज्या हद्या​ा र तोांड वलपिन सपणा​ां िे खची आशा **********************

मवतांत जल्माल्लें मोगा किन तुज्या विषटीक लजेिन

कगोन गेलें ************* व्हाळचे पािसाक हा​ां ि रे मोगा तुजा खातीर राकोन आसा​ां व्हाळचे िु का​ां थेंबे तुज्या मुखार वलपिन आसा​ां इल्लोसो जागो तुज्या काळजा​ां त मज्या खातीर जागिन ि​िर वबजलल्या म्हजे अशीर कुडीक हद्या​ा र तुज्या मातें वलपिांक मोगाचो वि​िो पेटिन ि​िर

व्हळू हा​ां ि येतलीां काळजा वभतर -असुोंता णडस जा, बजाल -------------------------------------------------------------------------57 वीज क क ों णि

वतस्रें लार पळे िन िऱयाक बसल्या​ां ि तडीर

कोिळू न आयलीां लारा​ां तडीक मार्न गेलीां पाटीां पाशार जालीां िरा​ां लारा​ां चेर खेळचीां थोडीां पािलीां पयस िऱया​ां त

लारा​ां सांगीां कोिळू न आयलीां तडी पऱया​ां त लारा​ां था​ां बतच सगळें विस्रून िें िलीां परत िऱयाक

जाग्वण विली तड राकचान तरी राकलीां बुडचा सूऱयाक चडलें िािळ मार्लीां लारा​ां भोांितीां काळक पयस घरा​ां धा​ां िता​ां तडीक थोडीां पडलीां

उिका लोटा​ां त थोडीां बुडलीां पयल्या लाराक वभयेनातलीां 58 वीज क क ों णि

जालीां कांगाल िू सऱया लाराक मेळना​ां त घरा​ां िु का​ां नातलीां तयार नासता​ां विया माराक िऱया​ां त आसचा​ां क मारीत िािळ तडीर बसचा​ां क जायना मार

धा​ां पून आसल्यार घर्चें िार मार्ना केविां च वतस्रें लार

-णसवी, ल रे ट्ट

--------------------------------------------------------------------------

पोरच्या विसा खै०गी गुड्या िाटे र अचानक विषटीक पडली० बेणसा० िे क्ा० िे क्ा० मन वकत्यागी पाटी० पोळ्ळे ० सभार िसा​ा ०! भुर्ग्ा​ा पणार गुड्यान गुडे भोांिोन खेल्ली० ती० रास रास बेणसा० िसतूर, तो०ड, जीब सगळे ० र०गाळ आमी वनळश्ा र०गाची० मनशा० ! काळोक पडता म्हणासर भोांिोन घरा पािताना मा०यची बोडी उलायताली 59 वीज क क ों णि

कुल्याक, जा०गाक , पोटऱया०क विया मारा०ची धाडका० बेणसाची रूच आवनकी चडायताली०! धाव्या क्लावसच्या परीक्षेक वशको०क बेणसा​ां पावड०त खवचाल्लो िेळ सेजाच्या​ा चवलये सा०गाता त्याच

पावड०त खेळल्लो अपावलपा खेळ हजार उडासा० झर त्याच पाडी थािन व्हाळता ही० पािसाक भीजल्ली० बेणसा० खाताना

वजिीतयी वकत्याकगी चाप्पे०च लाग्ता!

- वाल्टर दा०तीस,णकणिग ळी --------------------------------------------------------------------------

तजथिी ब ट्ावयलें ती ोंत अवनकी माज्वोांक ना..... म्हजे हात च तशे सुकचे सिकास खां य केिा​ां गी मा​ां यन सा​ां ग ल्लो उडास

जेिणार िोना खािन बोटा​ां लेंिोन लेंिोन बोवशये मुखार बसोन आसताना!

60 वीज क क ों णि

तें पात्येिन िसा​ां आधीां तुका िोट धा​ां बताना सारवयल्लें तीांत यी माज्वानासता​ां उरला​ां जायजे परत लेंिोांक लािन खाली बोटा​ां क सत्रा​ां चो िोष म्हण

आज एक जेिाण यी पोटाक नातले परीां कना..... मांविराची घा​ां ट म्हाकाय मोगाची आसली

िे कून च त्या वनकेपाच्या जार्ग्ा तेिशीन म्हाका व्हरीत आसात पेटेंत ि​िररनासता​ां हध्या​ा घुडा​ां त िारें श्हे रा​ां त भांिडािन राया परीां धिें िसतूर यी ना वनया प्लासवटका वभतर सगळें िुला​ां ची खबार यी विचाना​ा कात िु खा​ां सोिची गजा यी ना हें सगळें पळे िन

धिो खाडागार एकलो मोरा​ां क नाचयीत चा वपयेत आसा 61 वीज क क ों णि

हातीां बे(िे )ड घेिून कोणें िीक ल्लें गी? िे श च विचाता​ा म्हाका वकत्याक खांत मेलेल्याक? म्हणतात? तजाणी बोटाचें तीांत

अवनकी माज्वोांक ना मू , मनीस मेल्यार यी नाक्षी व्हाडत..... व्हाडत..... परत िोट घालुांक राकचे परीां....! रिन : किड: कल्लच्च महे श आर नायक. कक ों िेक

: िेल्सी ल ब .

-----------------------------------------------------------------------------------

र् डें र् डें नवें नवें

*हे मािाऱ्य

व्रवत्िर व्यस्क्ांखातीर,

धावमाका​ां खातीर,

काजारी जोड्या​ां खातीर, आनी युिजणा​ां

सबार िसा​ां धर’या​ां म्हज्या’Quality for

खातीर चलिन आयला​ां – तसल्या तरबेती

Lifeʼ ना​ां िाच्या TQM (Total Quality

क्लावसांनी ’यशस्वी काजारी जोड्या​ां चो ’

Management) तरबेती क्लावशांनी – ज्यो

विशय येताना हा​ां ि वबल्ल आनी अमा​ां डा

हा​ां ि गेवलांत्या ३० िसा​ां थािन वि​िे शा​ां त

गेटस हा​ां चो उल्लेख चुकानासताना कता​ा लोां.

62 वीज क क ों णि

“एक काजारी जोडें

आपल्या वमनते

काजाराच्या डायिसा​ा चो करार आमचे

मुखा​ां तर, बरी जोड जोडून, एक बरें काजारी

तसल्या सबार काजारया​ां क चकीत करांक

जीिीत रता करून कशें आपल्या पेल्याक

पािलो.

मजत करांक सक्ा म्हळ्या सांग्तीक आमी आमेररकाच्या

वबल्ल

आनी

आमा​ां डा

गेटसा​ां थािन वशकोांक’जाय ,” – आशें

आस णलखला ताोंि डायवसाथि खरार -

सा​ां ग्तालोां. “अमचे काजारी सांबांधाियर जायत्या तेंपाचो म्हजी पतीण’यी म्हज्या उत्ा​ां क

सांिाि चलयल्या उपरा​ां त आमी अमचे

सय घाल्ताली आनी आमी िोगा​ां नी – वबल्ल

काजाराचो साक्रामेंत अखेयर करांक वनधा​ा र

अमा​ां डा वततलीां अगभा श्रीमांता​ां आमी नहीां

घेतला. गेवलांत्या २७ िसा​ां नी सुखी आनी

तर’यी - ता​ां चे पररां च वजयेंिचो सुपूत

सांतोस’भरीत काजारी वजिीत आमी सारलें.

घेतलोलो.

तेगा​ां सोभीत भूर’र्ग्ा​ां क िागिन व्हड केलें.

सांसार भर आसच्या गरीबा​ां क कश्ट्ा​ां त पूण ह्याच िसा​ा च्या मेय मवहन्या​ां त वबल्ल

आसलेल्या​ां क पा​ां िचेखातीर आमी सुरू

आनी आमा​ां डा गेटसान िाचलोलो ता​ां च्या

केल्लें एक पौांडेशन आज अख्या सांसारार

63 वीज क क ों णि

विसतारला​ां अनी लोकाक एक वनतळ,

आसलीां बर’या मनाचीां, बर’या काळजाचीां

वनमाळ भलायकेिांत वजणी विां िचे खातीर

मनश्ा​ां , अती ग्रेसत जन्मान नहीां बगार

िािुता​ा . आमी धोगा​ां य ह्या पौडे शनाचे इरािे

आपल्या िािरामुखा​ां तर, ताणीां िोगा​ां नी

सुपळ कच्या​ां त बद्ध आसतेल्या​ां ि पू ण हाचे

आपल्या वजवणयेंत ’पेल्याचो तेंय िु बया

उपरा​ां त अमका​ां िोगा​ां यकी घोि आनी बायल

िाकटा​ां चो मोग केलो, आपल्या अिाया​ां त

जािन वजयेंिचें असाध्य जाला​ां . िे कून

एक िा​ां टो ता​ां चेखातीर बगलेन ि​िरलो, पूण

आमका​ां िोगा​ां यकी आमचे आशे -खुशेची

एक सलिणी ता​ां काय राकोन आसलेली,

वजणी वजयेंिचें स्वातांत् आनी सहयोग

स्वथाचा काजारी वजविताची.

(personal privacy) िािो करांक जाय म्हण आशेता​ां ि.

ता​ां च्या सलिणेक आमी कारणा​ां सोिचीां नहीां, वकत्याक आमी ता​ां च्या वजविताचे वनवतधार

हें खरार िाचून काडतच एका िसा​ा आधीां

नहीां.

म्हाका आनी आमचे धुिेक सा​ां डून िे िालागीां चमकाया म्हज्या पवतवणचो उगडास

सांसार भर ता​ां चेपररां च वनराशेची वजणी

आयलो.

वजयेंिच्या लाखा​ां नी काजारी जोड्या​ां परीां

जीिांत आसलेलें तर कशें भग्तें आसलें ताका, म्हण हा​ां ि वचांता​ां . आवमांय आमच्या ३० िसा​ां ची काजारी वजणी – सुखाची, सांतोसाची

आनी बर’या भलायकेची, सा​ां गाता खवचाल्ली आनी अमचे हरे का काजारी िासुागेच्या िीसा सा​ां गाता खांय तर िचून (चडताि जािन अनाथ आशऱया​ां क) त्या िीसाची रात आमी धोगा​ां वनांच खचुांची आसली. आता​ां वबल्ल आनी आमा​ां डा मेकळें जाल्या​ां त

आसता​ां हा​ां ि ता​ां च्या वनधाराचेर ता​ां का चूक वचांवतना

बगार

थोड्यो

सांग्ती

ह्या

ता​ां चे मुखार’यी थोड्यो विांचिणो आसल्यो कोण्णा – १. पेल्या सांसाराच्या धाक्षेणेखातीर आनी

आपल्या भुर्ग्ा​ां खातीर – एकाच पाक्या पांिा पक्या​ां परीां वजयेंिची विांचिण,

घवडतामुखा​ां त् वनयाळुां क आशेता​ां : खांडीत तीां 64 वीज क क ों णि

२. ’आनी जा​ां िचें ना” म्हण खात्ी कताच

loved at all.” (वजवणयेंत पेल्याचो वशराप

एकामेकाथािन मेकळें जा​ां िची विांचिण, या

जोडच्याकी ता​ां चो मोग जोडचें चड गजेचें.)

-

हें च नवहां गी वजणीयेंत आमी सोिचो, धेखचो, भगचो मोग, जाका इां गलीशा​ां त सा​ां ग्तात,

३. वकतें कचें म्हण कळानासताना जीिघात

‘Love in lifeʼ

कची विांचिण.

म्हजी पतीण आज वजिांत ना. पूण हा​ां ि हधें

पूण वबल्ल आनी अमा​ां डान एक विांचिण

बडिन सा​ां ग्ता – “आगा​ां तुका म्हज्या

केल्या, आमी ती स्वीकार करांक जाय आनी

रचनारा, होगळाप तुका म्हज्या रचनारा,

ता​ां च्या धैराथांय मेचिाजाय. ताणीां आशेल्लो

मवहमा तुका म्हज्या रचनारा, म्हजे तसल्या

मोग आनी मवतचें समाधान ता​ां का िािो कर

पात्क्याक’यी ३० िसा​ां चें सुखा – सांतोसान

िे िा मण आमी ता​ां चे खातीर मागोांक जाय.

भरलेलें आनी िळाभरीत काजारी वजिीत तुिें िािो केलेंय.

वजणी डायिसा​ां त आखेयर जायना, ती एक घुांिडी मात् – बर’याक या

अखेयर

िायटाक – हें आमी जाणा जा​ां िचें बरें . खरें सूख आनी सांतोस काजारी वजविताि​िीं मात् िािो जाता म्हणच्याक का​ां य र्ग्ारां टी ना. सांसार’भर

काजारी

भेस

जोवडनासता​ां

आां किारी वजणी सारच्या लोकाथांय पळे या​ां ,

आपली वजणी िे िाक भेटिन विया कोरोडा​ां नी आसच्या धामीक मनश्ा​ां चा वजविता​ां त िीसट घाल्या​ां , ना​ां त’यी ते सुखी आनी धाधोशी? सा​ां अगुसवतवनचें एक उतार म्हाका

उगडासाक येता – “Better to have loved and lost than to have never

*हे मािाऱ्य

----------------------------------------------------------------------------------65 वीज क क ों णि

*अोंक ला* हो गा​ां ि म्हयारी एक शक्ी स्थान. श्री लक्ष्मी नारायण महामाया , श्री आऱयािु गा​ा ,

श्री कुांडोिरी , श्री शा​ां ता िु गा​ा ... इत्यािी , हा​ां गाचे प्रवसद्ध कुलिे िस्थान जािनास्साती. कुळािी िू र िू रच्यान येत्ाती. निरावत्ांतू , भा​ां डी परबेक ही सांख्या िाढता. कारिार , अांकोला मिें अिसा​ा म्हळील

सान गा​ां ि मेळता. थांचे श्री कात्यावयनी बाणेश्वर िे िस्थान भी एक कुलिे िस्थान जािनास्सा. मराठा राज्यकता​ा पेश्वे काला​ां तुले , श्री कारिारच्यान िक्षीण विकान अांकोला

िेंकटरमण िे िस्थानाक अजूनयी लोक

तीस-बत्ीस की.मी अांतरारी आस्सा.

*सीमे िे िरू* म्हणताती. भय भक्ीन िशानाक येत्ाती. चैत् पौवणामे िीस हा​ां गा

श्रद्धा , भक्ी. सांघटना हें तीनी एक

रथोत्सि जात्ा. सहस्रािधी लोक जमताती.

कडे न येिनू ह्या गा​ां िा​ां तू घर कोनूा आस्सती.

त्या भव्य िह्मरथाचे िोनी विकान सालान राबूनू रथ ता​ां वडतना , आां गा​ां तुली भक्ी

अांकोलेक कना​ा टक राज्याचे

आनी शक्ी एकिटू नू िे िाल चरणा​ां तू

*बारिोली* म्हणताती. ह्या तालूकेंतू

समपीत केलील त्प्ती लोका​ां ल चेहरे चेरी

आस्सील वततले स्वातांतऱय सैनीक , उत्र

विसून येत्ा.

किड वजल्लेच आनी खांचे तालूका​ां तू ना​ां ती. सोळािे शतका​ां तू गोय्या​ां तू पोचुागीसा​ां ले 66 वीज क क ों णि

त्या गा​ां िचे आसपास व्यापार उद्योग कोनूा थांचे नागरीक जाल्ले. िे िस्थान समाजाच ऐक्यतेक केंद्रस्थान जािनास्साती. ऐक्य आस्सील कडे न बल उता​ा . बल आस्सील कडे न शा​ां ती उता​ा , समाधान उता​ा . अस्सीां जािनू अांकोला आमगेल वजल्लेंतूल अती शा​ां त प्रिे श जािनास्सा. िलिसतुांत आां बेक राजा म्हणताती. त्या आां बेंतू नाना प्रकार आस्साती. *काळे राज्य सुरू जाल्लें. तािी िु रबाळे लोका​ां क

ईशाड* आां बे रची अांकोले येिनू पोळोका.

मता​ां तर केल्लें. वहां िू धमा​ां च्या​ां क जासती

रसाळ आां बे. वपकले नांतर जासती िीस

टे क्स लािनू लूटच्याक सुरू केल्लें. विरोध

ऊना​ां ती. ह्या आां बे रस काणू आमरस कोनूा

केस्ल्लल्या​ां क वशक्षा केल्ली. काहीां जना​ां क

पुरी ओट् टू खािका.ते येिजल्यारी

जीिांत लासलें. िोांड काणू पुरलें.

तोांडा​ां तुल्यान लाळ गळता. अांि​िू लोक डौनान आां बे सीजना​ां तू अांकोले िोच्याक जावलले ना.

पवित् वहां िू िे िालय भषटायलीां. ध्वांस केल्ली. थयीां इगजी बा​ां धल्यो.

कुलू मनाली गेवलले एप्पल गाडा न पोळोनू खुषी जात्ाती. एपरील मे म्है न्या​ां तू

सारस्वत समाजाच लोक भयान , असायकतेन प्राण रक्षणेक , धमा, जाती

अांकोले आवयले हा​ां गचे रक्काक धररले

रक्षणेक ता​ां गेल कुटुां बाच िे िता विग्रह घेिनू

आां बेिोत्े पोळोनू वपश्शे जात्ाती.

िक्षीण विकान स्थळा​ां तर जाल्ले. भद्रतेच

आमगेल चडा पणा​ां तू स्कूला परीक्षा

द्रषटीन सुरक्षीत म्होणू ता​ां का विवसलकडे न तािी िे िाले पुनरपरवतषठा केल्ली. आनी

जाल्ले की , मे म्है न्या​ां तू िू र आस्स्सले

67 वीज क क ों णि

सांबांधीक आां बे, काजू खािच्याक कारिार , अांकोला येत्वसले.

ई.स १६७५ तू छत्पती वशिाजी महाराज अांकोले आवयले तेिा ही वकल्ला तागेल ताबेंतू गेवलली. नांतर ई.स १७६२ तू

आत्ां आां बे, काजू पेक कोनूा भायले गा​ां िा

है िर अली ताबेंतू गेल्ली. आत्ां अांकोले

धाडताती. स्वांत वहतला​ां तू आां बे रूक

गेल्यारी वकल्लेच अिशेष पोळोिेत. थयीां

आसलेवतकी लोक व्यापार कताल्या​ां क

एक मारती मांिीर आस्सा.

गुवत्गेक वित्ाती. प्रत्येक विषया​ां तू िु ड्डू कोच्या​ा क पळै ताती.

अांकोलेच्यान ३ k.m िू र " नविबाग " बीच आस्सा. सान बीच. चांि आस्सा. ८-१०

ते न्हां यसी , रजे विसा​ां तू गा​ां िा यो...म्होणू

k.m िू र बेलेकेरी बांिर आस्सा.

आपैतले कम्मी जाल्लेती. कारण सांबांध सडढळ जाल्लेती. आपुलकी विखािा

नाटी िैद्यकीय शासत्ा​ां तू

जाया. आनी आत्ा​ां चे जनरे शना​ां क चार,

ना​ां ि कमैलें *बेळांबर* गा​ां ि अांकोलेच्यान

आठ विसा रजा मेयारी बेंगळू रू , मैसूरू

लाग्गी आस्सा. तिडी बांिर लाग्गी आस्सा.

इतलें न्हयीां वसांगापूर , थायलेंड विच्या​ा क

अांकोलेच्यान िर अधा तासा गोकणा​ां क बस

ित्ाती.

ित्ाती. कोांकण रै लिे स्टे षन भी अांकोलेंतू आस्सा.

आत्ां लोका​ां क हात्ा​ां तू पैसे आयले की...गा​ां ि िू र जात्ा. वसांगापूर , थायलेंड

लाग्गी जात्ा. अस्सीां जािनू शहरा​ां तूल लोक चडा​ा क िा​ां त येिचे पैलें तागेल पासपोटा काडताती. अस्सले मनोिरवत्च्या​ां क कस्सने कोच्या​ा क जात्ा ! अांकोले बस वनल्दाणा लाग्गी सोांिे

-

रायान बा​ां वधली सानसी (६०० चिर गज) वकल्ला अत्यांत भग्नािस्थेंतू आस्सा.

पद्मनाभ नायक (ड णों बवली) 68 वीज क क ों णि

मळ नक्षत्र (भाग-२) आत्ां जे घडचें आस्स्सलें तें घडलें. हा​ां का मात् तें सद्दा​ां चे िू :ख जािनू उरलें.

त्या िाटे न पुत्ाल सांसार िाढलो. तो िर म्है न्या खचा​ा क पैसे धाडतलो. ताज्जी खात्ी कम्मी जाल्ली. बापूय पुत्ाल्यागी पैसे धाड म्होणू मागनावसलो. लग्ना पैलें पूत तो जािनू अस्सल पररस्स्थवतांतू तागेल पूत है िराबािा​ां तू

धाडतालो. आत्ां हळू ...हळू पत् व्यिहार बांि

ते विकाची चेल्ली पोळोनू , रवजसटर

जाल्ले. बापायन चार पत् बरै ल्यारी तो एक

पद्धतीन लग्न जात्ा. ता​ां गेल्या​ां तू मोग सुमार

ना िोन पत्ाक जिाज बरै तालो. ताणे

काळ चलत आस्सील खयीां! हें जालील

है िराबािा​ां तू घर घेतलें तेिा बापायन पैशेची

वकतल की विसान आिय-बापायक कळ्ळें .

थोवडभी मित केवललना म्हळील राग तागेल

काहीां विसानी ररवसपशन भी ि​िररलें. हा​ां क

मना​ां तू आस्स्सलो.

कळै लें. पण हें गेवललना​ां ती. एक िोन

म्है न्यानांतर है राबाि िोचून आठ, धा िीस राबून आयवलांती. तस्सीां

विचार

केल्यारी

चूकी

म्हाल्गड्यालीची विसून येत्वसली. पुत्ाक उत्म सोयरीक आवयल्यो. धूिेल लग्न जािचे

पैलें पुत्ाले कोचें ना म्होणू वि​िस धुांगुवळले हा​ां गेली चूकी. पूत ियान िावड्डलो. धूि ियान

-पद्मनाभ नायक

सान आस्स्सली. आनी मूळ नक्षत् सोयरीक पट्टने जमना म्हवळलें बापायक कळनावसलें ?

(Continued) --------------------------------------

69 वीज क क ों णि

70 वीज क क ों णि

णवलिी रे णबोंबसाच्या ’णपोंत्राों’ कर्ेिेर अध्ययन

खांच्या प्रा​ां त्या​ां त आसल्यारयी त्यो आमका​ां समेसता​ां क पािां िचेविशीां आटोि गर्जेचो आनी ८ माय २०२१: आशािािी प्रकाशन, अखील

कोांकणी सावहत्याची ग्रे सतकाय आमी समजुांची

भारतीय कोांकणी पररशि आनी उज्वाड

गर्ज म्हणाली.

पांद्राळे हा​ां च्या जोड पालिा​ां त चलया कथापाठ िू सऱया वशांकळें त, विलिी रे वबांबसान १९७०-

िल्ली क्वाड्सान १९७०व्या काळार िे शाची,

व्या िाकड्या​ां त बरवयया ’वपांत्ा​ां ’ कथेचेर

राज्याची तशेंच मांगळू र्ची पररगत कसली

खोलायेन अध्ययन, पयणारी सांपािक िल्ली

आसली म्हळ्याचेर मटिो वि​िर वितच,

क्वाड्सान चलिन िेलें. मांगळू र, गोांय कोलेवजांनी

कथेच्या पा​ां च अांशा​ां चो उल्ले क करून, वपांत्ा​ां

वशकचीां विध्याथीं तशेंच प्राध्यापक, तशेंच हे र

कथेचेर खोलायेन विशलेषण केलें.

प्रा​ां त्याथािन सावहतीक अवभरूच आसच्या​ां नी

िो|प्रकाश

हाजर आसया ह्या िे वबनाराची सूर्िात

थोकणाय करून, अशें आमच्या कोांकवणच्या

मा|जेसन पीांत उद्यािर हाणी जेराल येिकार

हे र वलवपांनी आसचें उत्ीम सावहत्य आमी

मागून, ह्या कथापाठाच्या वमसा​ां िाविशीां मटिो

अध्ययन कररजाय आनी ह्या विशेन आमचो

वि​िर

कोांकणी

िािर चडु ां क जाय म्हणालो. मा|चेतन लोबोन

पररशिे ची अध्यक्ष बाय उशा राणेन येिकार

’आयची कथा म्हयार िाल्या​ां चो इवतहास’

उलिप करून, कोांकवणांतल्यो उत्ीम कथा

म्हणून, विलिी रे वबांबसाच्या ’वपांत्ा​ां ’ कथेंतलो

विलो.

अखील

भारतीय

71 वीज क क ों णि

पे ररयांकर

हाणीां

कथापाठाची

िर्गभेि, जो समाजीक मारे कार जािन अजून आसा ताचेर अपले विचार उत्ायले. मा|रोयसन िेर्ना​ां वडसान वधन्वास आटयले. मा|जेसन पीांतान हें िे वबबार चलिन व्हे लें.

-----------------------------------------------------------------------------------------

72 वीज क क ों णि

73 वीज क क ों णि

🔸️White Pomfret Curry Ingredients: 1 big fresh white pomfret Around 8 - 10 pcs

Yummy & delicious fish curry, my favourite white pomfret.

Prepared with greens & mild ingredients👌😋. This can be served with boiled rice, neer

dosa or any of your Kudla special dosas, idlies.

Masala to grind: A 1/2 bunch coriander leaves 5 - 6 mint leaves Few curry leaves 5 green chilli 1/2" ginger 6 garlic cloves 1 onion 1 tsp cumin 1.5 tbsp coriander seeds 1/2 tsp pepper corns 1 red chilli 1/2 tsp turmeric powder or more Small ball of tamarind

74 वीज क क ों णि

1/4 to 1/2 cup grated coconut Paste to fry: B 1 tbsp coconut oil or as required 1 small, sliced onion C: 1/4 cup thick coconut milk or as required Method: ▪︎Clean, wash & cut fish as required. Add little salt, turmeric powder, few drops of lime juice.

Mix and keep aside until ground masala ready.

▪︎Grind all ingredients under masala into fine paste.

▪︎Transfer ground paste to kadai and saute until oil seperates.

Add water, salt to taste and adjust consistency. Simmer well.

▪︎Add fish pieces and cook until done. Reduce flame & add coconut milk, rotate the kadai with both hands & simmer once more. Take it off and garnish with friend onion.

Enjoy NOTE: ▪︎Adjust all ingredients as per your taste & spice control.

▪︎Skip or add any of the ingredients as per your choice.

▪︎Take kadai with coconut oil, heat, add sliced onion and fry until golden brown. Take out little fried onion for final garnishing.

-----------------------------------------------------------------------------------75 वीज क क ों णि

Mango pickle recipe 8) 1 pod garlic Ingredients: 9) 1/4 tsp asafoetida (hing) 1) 6 medium raw mangoes 10) 1/2 tsp turmeric powder 2) 10 kashmiri chillies 11) 2 tbsp oil 3) 1tbsp fennel seeds (saunf) 12) 2-3 tbsp Salt 4) 2 tbsp mustard seeds Method: 5) 1 tbsp urad dal 6) 1/4 tsp methi seeds

- Wash mangoes well and cut into small pieces

7) bunch of curry leaves

- In a bottle jar or any other jar 76 वीज क क ों णि

(preferably glass material), add mango pieces and salt mix well and keep for 2 days. Keep mixing everyday by shaking the jar - After 3 days you can see colour of the mango pieces changes and salt absorbs well and water seperates - Dry roast for a while kashmiri chillies, mustard seeds, methi seeds, urad dal seperately and keep a side to cool

saunf and asafoetida and fry on low flame till crispy and switch off the flame to cool down completely - In a mixing bowl, add mango pieces (without water), powdered mixture, turmeric powder and tadka and mix well - Add little mango mixed salt water and mix well - transfer into glass jar or ceramic jar and Keep the pickle

- Make a fine powder of roasted ingredients - Cut garlic into medium pieces lengthwise For Tadka: - Heat oil in a pan - Add garlic pieces, curry leaves,

in room temperature for 2 days

77 वीज क क ों णि

mango pieces well and then keep it in the fridge Note : This pickle cannot keep for longer time.

to absorb the masala into ------------------------------------------------------------------------------------

78 वीज क क ों णि

79 वीज क क ों णि

80 वीज क क ों णि

81 वीज क क ों णि

82 वीज क क ों णि

83 वीज क क ों णि

84 वीज क क ों णि

85 वीज क क ों णि

86 वीज क क ों णि

87 वीज क क ों णि

88 वीज क क ों णि

89 वीज क क ों णि

90 वीज क क ों णि

91 वीज क क ों णि

92 वीज क क ों णि

93 वीज क क ों णि

94 वीज क क ों णि

95 वीज क क ों णि

96 वीज क क ों णि

97 वीज क क ों णि

98 वीज क क ों णि

99 वीज क क ों णि

100 वीज क क ों णि

101 वीज क क ों णि