3
सणित्र् हफ्त्याळें
अक :ों 4
सोंख : 34
1 वीज क क ों णि
जुलाय 22 , 2021
संपादकीय: इगर्ज नाश केल्ल्या डे ल्ली सकाज राक धिक्कार! जुलाय १२ वेर बुल्लडोजरां हाडून डे ल्ली डे वेलपमेंट आथोररटीन लीटल फ्लवर सीरो मलबार कथोलीक इगजज जी लाडो सरायत ं आसल्ली ती कोसळांवन घाली. आर्जबबस्प भरबिकुलंगरान सांगलें की २००६ इस्वेंत इगजज बांदल्ल ो जागो मोलाक घेतल्ल ो आनी लीटल फ्लवर इगजज उभी केल्ली. तसें पाटल्या १२ वसाां थांवन हांगासर लोक बमसाक हाजर जातालो. जुलाय ९ वेर तािी ं इगजेर्ो दोरो अन्यायान बांदला तो इगजेर्ो जागो न्हंय म्हि. एकाच्छािे बकतेंर् र्त्राय दीनासतां व्याज कोडबतंत आसलो तरी डे ल्ली डे वेलपमेंट ओथोररटीन येंवन इगजज नाश केली. आज ह्या बिगजजेच्या ४५० कुटमांतल्या १,५०० भक्तिवंतांक पबवत्र बबलदान भेटवंक इगजज ना जाल्या. हार्ी तुथाजन तनखी कनज ह्या लोकाक नीत दीवंक जाय तसेंर् नवी इगजज बांदुंक जागो आनी दु डू दीवंक जाय म्हि आर्बज बस्फ भरबिकुलंगरान भारताच्या प्रदान मंत्री नरें द्र मोडीक बवनंती केल्या. एका धमाजतीत राषट् ांत जाल्लें हें घडीत भक्तिंच्या धमज स्वातंत्राक बवरोध गेलां म्हि पश्चात्ताप उर्ारलां. ह्या बवरोध केरळार्ो मुखेल मंत्री बपनरयी बवजयनान आपलो ताळो मेळयला आपिाक ही खबार आयकोन अजाप जालें म्हि. गौहाबतर्ो आर्बज बस्प जान मूलबर्रा, अध्यक्ष
नाथज ईसट रीजनल बबशप्स कौन्सील हािेंय ही खबार शोकार्ी आनी दु ुः खाभरीत म्हि सांगलां. शांबतयूत क्रीसतांवांर्ी ससगाजय घेंवन थोडे जातीवादी आनी क्रीसतांव बवरोध व्यिी क्रीसतांवां अन्याय, अक्मान कर्नंर्ज आसात. आन्येक बकतेंगी म्हळ्यार आमर्े थोडे क्रीसतांव मुखेली जांव ते राजकीय व धामीक व लायीक आपली बशमटी पंदा घालन तकली बागावन वोगेच्च बसल्ले आसात पोटाक खायनातल्या सुण्यापरी ं! तांकां बकतेर् पडोन गेल्लें ना कसें बदसता! आमच्या लोकान जेजून सांगलां एकल्यान एका पोल्याक व्हाजयल्यार दु स्रोय दाखया म्हि वोगे बसल्यार वेबगंर् असली ं बवरोधी आतवजिां भारतांत र्डोर्नंर् येतेली ं म्हळ्ळ्ळ्याक बकतेंर् दु बाव ना. इगजज नाश केल्ल्या डे ल्ली सकाजराक हांव उग्त्यान बधक्कार म्हिटां आनी तुथाजन नीत िावो करंक सवज मुखेल्यांलागी ं आडदोस माग्त्तां!
-डा| आसटीन प्रभू, बर्कागो
2 वीज क क ों णि
ताच्या मित्ाां नी आनी कुटिान ताका िोगान आपांवचें रोनी गोम्स म्हण. एका िध्यि वगाां त जल्माल्लो रोनी आज िांगळु राां त एक गाजल्लें नाां व. तो सभार सांघ-सांस्थ्ाां नी आसा िात् न्हां य पाटल्या वसाां नी तो िांगळु राां त लयन्स क्लब्बाचो एक गवननर जाां वन सवाां क वळकेचो जाला. रोमनचें जनन जाल्लें सिाजेंत िानच्या गोम्स कुटिाां त, दे वाधीन मलल्ली आनी दे वाधीन
मनखोलस गोम्स हाां चो म्हालघडो पूत जाां वन तो बांटवाळाां तल्या लोरे ट्ोांत जल्मालो. ताच्या कुटिारूकामवशीां साां गचें तर - ताच्या आज्याचो बापय बनान डन गोम्स आनी आजो आबेल गोम्स, िांगळू र हां पनकट्ावयल्या इनासािाच्या होटला लागमशले. ताां काां घोड्या गामडयो आसल्यो, दवरांक जागो आसलो इनासािाच्या होटला मवरूध जाग्यार. उपराां त १८२० इस्वेंत, कारणाां तर
3 वीज क क ों णि
गोम्स कुटिाां तलीां १० जणाां हां पनकट्ा थाां वन कृषी गाां वाक अवर लेडी ओफ लोरे ट्ो, बांटवाळ हाच्या सिा मवरोध जाग्यार स्थळाां तर जालीां. कुटाि वाडात्त आयलें त्येचपरीां सदाां जीवनाक गजेच्यो सांग्ती. स्थळीय जाां वन ताणीां राां द्वय केली, काजुांची कृषी आनी हे र कािाां . त्याच्च वेळार १९३२ इस्वेंत, तने चेके त्या सुत्तुराां तले आनी रोमनचो बापय बोांबय भायर सरले - मकत्या म्हळ्यार तेन्ाां बोांबय वेचें म्हळ्यार लागीां लागीां सगान क गेल्ल्यामततलोच्च सांतोस कािाां खातीर. ह्याच्च वेळार सभार लोरे ट्ोांतल्या लोकाक नवी मदशा मदसली आनी नवी आशा खांचली १९४० इस्वेंत, सगळें सुत्तूर एक मिनी दु बाय कसें बदल्लें! सवन तनान टे आपलें है यर सेकेंडरी िट्ाचें मशकाप सांपांवन बोांबय गेले आनी रातीां शालाां नी मशकोन कषटाां नी वयर
आयले. रोमनचो बापय, अांकल सेबासमटयन आनी हे र लोरे ट्ो थाां वन बोांबांयत एर फोसान क भती जाले. सवाां नी ताां चें जीवन नांदन केलें बरें काि बर्या कांपण्ाां नी - शा वाल्लेस, आरे मिल्क कालनी, सी ग्रीन होटे ल, इत्यादी िेरीन डरैव आनी हे र. १९४५ इस्वेंत, एर फोसाां त िात्सी थाां बणी आमयल्ल्या वेळार, रोमनचो बापय मनखोलस गोम्साक एक अवकास लाबलो अरे मबयन अिेररकन ओयल कांपेमनांत (ARAMCO) सावदी अरे मबयाां त काि कचो. त्या दीसाां नी, बोांबय वेचें म्हळ्यारच्च एक मवशेष साहस आनी मवदे शाक वेचें म्हळ्यार चांद्राक गेल्ल्यापरीां!! तो बहूष दक्षीण कन्ड मजल्ल्या थाां वन मवदे शाक उबोन गेल्ल्याां पयकी आपरूप एकलो, खांडीत जाां वन प्रपरथि लोरे ट्ो थाां वन. १९५३ इस्वेंत, तो मलल्ली
4 वीज क क ों णि
मपांटोलागीां लग्ाां त एकवटलो, लोरे ट्ो इगजे सुत्तुराां तली एक चली. हाां गाचीां म्हालघडीां आजून उगडास काडटात ताणें पदे शा थाां वन येंवचें, लाां ब दीग दडां ग कूड, सुांदर हासो आनी भाां ग्राळे दाां त दाखवन. १९५४ इस्वेंत, ताची आवय बजपे मविान मनल्दाना थाां वन (जें उग्तावण जाल्लें १९५१ नतालाां मदसा) बोांबय वचोन थांय थाां वन ती TWA मविानार सौदी अरे मबया उबोन गेल्ली. मतणें बजप्ाां थाां वन इां मडयन एरलायन्सार बजप्ाां थाां वन गेल्लें तें आयताराच्या िीसावेळीां तेन्ाां चो मवगार फा| जेरालड मिराां दान लोकाक पगनट केल्लें! ती थांयसर दोन वसाां रावली आनी १९५६ इस्वेंत
तावान र पाटीां गाां वाक आयली, मतच्या पयणाक ९ दीस लागले बोांबय सी पोटान क लागोांक. एपरील १९५७ इस्वेंत रोनालड ऐजाक गोम्स हाचें जनन जालें. आजो आबेल गोम्साक जाल्लो सांतोस अत्यधीक. ताणें ह्या बाळाचें जनन गोवजेन सांभ्रि केलें , मकत्या म्हळ्यार गोम्स कुटिाां त प्रपरथि जल्माल्लें बाळ हें . १९५८ इस्वेंत रोमनच्या आवयन आपल्या बाळाक रोनीक घेंवन सौदी अरे मबयाचें पयण धरलें. ४ वसाां तीां थांयसर रावलीां आनी १९६२ इस्वेंत रोनीक लोरे ट्ोांतल्या प्रैिरी
5 वीज क क ों णि
शालाक भती केलो. कुटाि वाडात्त आयलें आनी कुटिाां त तेगी भयणी आनी एक भयण असें पाां च भुगीं जालीां. १९६८ नवांबर २६ वेर रोमनच्या आवयन एका चेडवा भुग्यान क जल्म मदल्लो िात्. आनी नवांबर ३०वेर, १९६८ काां य लागीां रातच्या ९:३० वरार, बांटवाळ नगराची जनाधनन शेट्ी आनी हे र एक टे मलग्राि घेंवन घरा आयले , कुटिाचेर एक कांठक आमयल्लें - ताां चो बापय मनखोलस गोम्स नवांबर ३०, १९६८ वेर िरण पावल्लो, सौदी अरे मबयाां त! रोनीक तेन्ाां फकत १२ वसाां प्राय, तो ७ व्या क्लामसांत मशक्तालो. अरािको कांपणेन ताां काां साां गलें की िरण पावल्ल्याची कूड वक्ताां घालन, िणान पेट बोांबय मविानार उबयतेले आनी त्या
उपराां त बोांबय थाां वन रै लार िांगळु राक धाडटे ले म्हण. दसेंबर १२, १९६८ वेर दोनफाराां इतल्याक ताची कूड येंवन लोरे ट्ो पावली. अख्या बांटवाळ तालूकाां तलो लोक ताच्या मनजीव कूमडचेर मनिाणी दीषट घालुांक आमयल्लो, ताची कूड एक्ये म ांक उग्त्या पेटेंत आसली जी १३ दीसाां च्या पयणा उपराां त लोरे ट्ो येंवन पावल्ली. आयलेवाच्ये चररत्ेंत िांगळू र मदयेसेमजचो मबस्प िा| बेजील एस. टी. पेरीस हाची कूड रोिा थाां वन एपरील २८, १९५८ वेर िांगळु राक हाडल्ली. ही पेट धाां पल्ली आसोन लोकाक ताच्येर दीषट घालुांक अवकास नासलो. साां जेर त्याच्च मदसा ताची अांतीि मवधी चलयली अवर लेडी ओफ लोरे ट् मफगनज पाद्री आलफोन्स मडकुन्हान आनी इगजे मभतर मनकेमपली. असें लोरे ट्ोचो एक वीर जो
6 वीज क क ों णि
7 वीज क क ों णि
8 वीज क क ों णि
9 वीज क क ों णि
10 वीज क क ों णि
11 वीज क क ों णि
12 वीज क क ों णि
13 वीज क क ों णि
14 वीज क क ों णि
15 वीज क क ों णि
16 वीज क क ों णि
17 वीज क क ों णि
18 वीज क क ों णि
थाां वन मनिाणी कबलात जाां वन िेळल्ल्या पयश्ाां नी ताां च्ये आवयन कषटाां -त्ासाां नी सवन भुग्याां क बरें मशकाप मदलें , लोरे ट्ोांत एक जागो घेतलो आनी एक व्हड घर बाां दलें. रोनीन आपलें ग्राज्युवेशन एस.वी.एस. कालेजी थाां वन बांटवाळाां त १९७९ इस्वेंत सांपयलें. तक्षण ताचो क न रोकी लुमवसान (पाटल्या वसाां नी तयार केल्ल्या मपांतुराां चो मनिान पक ’नागरहोळे ’ आनी ’पुटाणी एजांट १-२-३) ताका चीकिगळू राक आपांवन व्हे लें. थांयसर रोनीन पुटाणी एजांट १-२-३ मफल्म मडसमटर ब्यूशन दफ्तराां त बेंगळू र काि काि केलें.
आजून ताच्या उदापनणाक ख्याती जोडल्लो, दु रबळ्याां चो आनी सेजार्याां चो मित् अिर जाल्लो. रोमनच्या जीवनाां त नवो अध्याय प्रारां ब जाल्लो १९६८ इस्वेंत. सांपूणन नवो प्रारां ब, नवें जीवन ताच्या तरूण आवयक आनी पाां च जणाां भुग्याां क - म्हालघडो फकत १२ वसाां आनी ४ मदसाां चो. असें ताणीां सुवान मतलें लाां बायेचें पयण जाच्ये सुवान तेंत मकतेंच नासलें - कोण्ांच नासलीां ताां ची जतन घेवांक, फकत आजोआजी (आवयचीां दाताराां ) जीां ताां च्या घरा लामगांच मजयेतालीां. पूण कसें तरी अरािको
रोमनच्या नशीबाां त आसलें आस्येत, ताचें ल्हानपणालें घर सौदी अरे मबया ताका आपयलागलें आनी तो अरािकोांत सेवान लो, आडळत्या मवभागाां त थाां वन एक आिांत्ण पत् आयलें कािाक सेवोंक मकत्या ताचो बापय आरािकोांत कािार आसताां च िरण पावल्लो आनी ताचो पूत ग्राज्युयेट जाल्लो. १९८१ सप्तांबर २२ वेर, रोनी परत सौदी अरे मबया पावलो आनी अरािको कांपणेक सेवान लो., सांसाराां तली फािाद तेला कांपणी. ताां च्या सगळ्या कुटिाक बर्यान श्वास सोडु ां क साध्य जाल्लें मकत्या म्हळ्यार त्या वेळार रोमनच्या आवयलागीां आसल्ले पयशेय खाली जाां वनामयल्ले. रोमनच्या धाकट्या भयमणचें - जेमनफर - लग् िोडां काप
19 वीज क क ों णि
मफगनजेच्या आां बरोस गोम्सालागीां जालें. हे र भाां वडाां - प्रकाश, वीरा, नोरा कालेमजांत मशक्तालीां. दे वाच्ये मवमशषठ दयेन, दीस बर्यान सरले. १९८९ इस्वेंत इजांयतलें अमनता (दे वाधीन प्रो| बेनेट मपांटोची क न) महच्ये सांगीां रोमनचें लग् जालें. १९९१ इस्वेंत ताां काां ताां चें प्रथि बाळ जल्मालें रोआन् आनी १९९४ इस्वेंत दु स्री धूव रोजान्. रोजान् जल्माताना रोनी अमनताच्या साां गाताच्च आसलो भारताां त. त्या उपराां त रोनी पाटीां सौदी अरे मबया पावलो, अरािको हे ल्त सेंटराच्या खालीद नास्सेराक ताणें आपली कािाक राजी मदली. िेमडकल मडपाटनिेंटान ताची राजी घेवांक इनकार केलें तरी ताणें ताां काां खडाखड साां गलें की ताचो थांयचो कािाचो मनिाणो दीस एपरील ३०, १९९४ म्हण. त्येच्चपरीां, आपूण साडे बारा वसाां काि कतनच, बांटवाळ लोरे ट्ोक रोन परत पाटीां येंवन ताच्या कुटिा बराबर मजयेलागलो. रोमनच्या जीवनाां त नवें पान पतान लें एपरील १९९४ थाां वन. भारताक आमयल्ल्याक्षण, स्वयां सेवक जाां वन बांटवाळ लयन्स क्लब्बाक सेवान लो. १९९५ इस्वेंत ताका तेन्ाां चो मडसमटर कट गवननर डा| शाां तराि शेट्ीन - तो एक िांगळु राां तलो ख्यात हाडाां चो दाख्तेर - अमधकृत जाां वन क्लब्बाचो साां दो केलो. १९९६ इस्वेंत रोनीन
आपलें घर लोरे ट्ो थाां वन िांगळू र इजयक बदमललें तसेंच बांटवाल लयन्स क्लब्बा थाां वन आपलें साां देपण िांगळु च्यान िांगळादे वी लयन्स क्लब्बाक वगाां तर केलें. लयमनसटीक वावर: रोनीक सवन लयन्स गोम्स म्हळ्ळ्ळ्या नाां वारव्व वळकातात लयन्स मडसमटर कट ३१७-D आनी िल्टीपल मडसमटर कट ३१७ जी आसा कनान टक आनी गोवाां त. जे कोण धयरान िुखार सतान त, ताां काां खांडीत जाां वन जीक िेळटा. असें आदीां थाां वन साां गोन आयल्यात, केन्ाां केन्ाां तें रोमनच्या जीवनाां त खरें जालाां . असलो एक अपरतीि व्यक्ती रोनी िांगळु राां तल्या सभार वसाां च्या तसेंच बमळषट लयन्स क्लब जाां वनासच्या िांगळादे वी लयन्स क्लब, मडसमटर कट ३१७D हाचो पाटल्या २५ वसाां थाां वन एक मियाळ साां दो जाां वनासा. थोडे जल्मा थाां वन्ांच ख्यामतवांत जाां वन जल्मातात, थोडे कषटाां नी ख्यात जातात, हे र थोड्या थांय ती ख्यात कोण तरी थाप्तात. रोनालड गोम्स, चडावत जाां वन ह्या तीनाां पयमकांतल्या िधल्या वगान चो. ताका कोणेंच ख्याती एक भाां गाराच्या बोश्ेंत हाडन मदल्ली ना. तररपूण, ताणें शृद्धे न केल्ल्या वाां वटीन तें आपलें केलाां . ताणें कचो वावर, ताचे िुखेल्पणाचे गूण ह्या सवाां क िान्यता
20 वीज क क ों णि
लाबल्या, असें ताणें आपल्या लयन्स क्लब्बाां त सवन व्हड हुद्दे आपले केल्यात, मजल्ला आनी िल्टीपल मजल्ला िट्ारयी. एक खूब तासाां चो व्यक्ती मववीध क्षेत्ाां नी वावुरलोलो ताचेर सभार आपली पात्येणी थीर केल्या. रोनालड गोम्स, चडावत जाां वन क्लब्बाां त काऱ्यदशी, अध्यक्ष, वातान पत् सांपादक, ोन चेर, मजल्ला सांपकान मधकारी, मडसमटर कट गवननराचो सांयोजक, मडसमटर कट मदरे क्तोरी सांपादक, मडसमटर कट क्यामबनेट सांयोजक, ग्लोबल िेंबरशीप चेरम्यान, मडसमटर कट क्यामबनेट खजनदार.... इत्यादी, इत्यादी जाां वन ताचो वावर मदला. हाची पट्ी बहूत लाां ब आसा! ताणें १९८८ आनी १९९८ लयन्स इां टरन्याशनल परे मडां त हाां ग-काां ग आनी होनोलुलू हवाां यत पात् घेतला. प्रथि उपाध्यक्ष डा| नरे श अग्गवान ल चुनावेक दें वल्ल्या तेन्ाां ताच्या पांगडाचो तो एक साां दो जाां वन २०१५ इस्वेंत वावुरला. लयन्स मजल्ला गवननर जाां वन केल्लीां काभान राां :
२०१६-२०१७ इस्वेंत, तो लयन्स सहगवननर हुद्द्याक चुनावेक रावलो आनी एपरील ९, २०१७ वेर तो मजकोन आयलो. (हाां गा सवाां नी उगडास दवचें - िांगळु राां त एकल्या िीसताां वान लयन्स गवननर जाां वचें म्हळ्यार
मततलें सलीस न्हां य. हाच्ये आदीां एकलो िीसताां व िात् - अनील पत्ावो लयन्स गवननर जाला. रोनी दु स्रो िीसताां व गवननर आनी वेमगांच मतस्रो आनी २ वसाां नी जाां वच्यार आसा डा| िेलवीन मडसोजा -सां) २०१९-२०२० इस्वेंत, ताणें लयन्स मडसमटर कट गवननर जाां वन १०२व्या अांतरान षटर ीय िहािेळा वेळार इटे मलांतल्या मिलनाां त प्रमतज्ञा स्वीकार केली. त्याच्च वसान तो ३१७ िल्टीपल मडसमटर कटाचो खजानदार जाां वन चुनायीत जालो. एक मडसमटर कट गवननर जाां वन: ताचें क्यामबनेट प्रदशनन आगोसत ३, २०१९ वेर िांगळू र मिलाग्रीस होलाां त चल्लें. नवोच्च जाल्लो िांगळु चो मबस्प डा| पीटर पावल सलडाञा गौरव सैरो जाां वनामयल्लो. लयन्स इां टरन्याशनल िातृ मजल्ल्या थाां वन थांयचे िाजी गवननर डा| आसटीन प्रभू आनी टे री प्रभूय हाजर आसलीां. ह्या काऱ्याक मजल्ल्या थाां वन १,२०० लयन्स साां दे दक्षीण कन्ड, कोडगू, हासन आनी चीकिगळू र थाां वन हाजर जाल्लीां. असें रोनीन आपलें बळाधीक पयण लयन्स गवननर जाां वन प्रारां भ केलें. ताच्या मजल्ल्याां त तेन्ाां ४,००० सादे आसले. हर क्लब्बाां ताां च्या ताां मकपुतो लयन्स वावर हातीां धनन सिाजीक उदगनतेचीां कािा कन्ांचन आसलीां. दाखल्याक
21 वीज क क ों णि
ईद, दीपावळी, नताल, दोन मदसाां चें नाटक प्रदशनन - नीनासां पांगडा थाां वन, लयन्स रां ग वैभव, करावळी कला साां सकृतीक प्रदशनन, कला मशरी, स्त्रीयाां चें िुखेल्पण, खेळ-पांद्याट, लयन्स मजल्ला ब्यामडिां टर स्पधे, जानपद सांभ्रि, लयन्स गायन स्पधो - अन्वेशणे, साधकाां चो मदवस, पद्मश्री हरे कळ हजब्बा आनी मगरीश भारद्वाज हाां काां सन्मान आनी इतर. लयन्स मजल्ला योजनाां : रू. ५ कोरोडाां क मिकवोन सभार लयन्स योजनाां रोनी गवननर जाां वनासताां ताच्या मजल्ल्याां त जाल्याां त लयन्स मडसमटर कट आनी लयन्स क्लब्बाां थाां वन. बृहत योजनाां , सेवा चटु वमटको आनी दान जियलाां - अक्षया पात्क रू.७.७५ लाख, हासन डयामलसीस केंद्राक रू. ३ लाख, जुलायाां त हासनाां त आवराक बली जाल्ल्याां क खाण वाां टाप, दक्षीण कन्ड, शृांगेरी, कूगन रू. ७.५ लाख, जून २०१९ कोवीड वेळार दक्षीण कन्ड मजल्ला उसतुवारी िांत्ी कोट श्रीमनवास पूजारी थाां वन अनस्थेमसया ऐमसयू वेंमटलेशन आनी व्यापरै र मिमशनाां मजल्ला वेनलाक आस्पत्ेक िांगळू र रू. ९ लाख, एपरील थाां वन जून २०२० वेळार कोवीड िहािारीक वळग जाल्ल्याां क आधार जाां वन ग्रोसरी मकटस, असें ह्या कोवीड िहािारी वेळार गवननर रोमनचें वसन एक यशस्वी जयताचें जाल्लें. लयन्स मसद्धाां त "आिीां सेवा कताां व"
आनी ताचें गवननर मसद्धाां त "िोगान सेवा करा" प्रकार ताणें केल्लें काि यशस्वी थरान चल्लाां म्हणटा रोनी. पाटापाट दू सऱ्या वसान २०२०-२०२१, प्रत्यक्ष मडसमटर कट गवननर जाां वन, तो िल्टीपल कौन्सन्सलाचो वैस चेरम्यान जालो. तसेंच द लयन पत्ाचो सह सांपादक जालो. हें पत् भारताद्यांतल्या लयन्स क्लब्बाां क साां द्याां क िेळटा जाचे साां दे आसात २.५ लाख. असलें भाग हे र खांच्याच्च पाटल्या मडसमटर कट गवननराां क िेळल्लें ना कनान टकाां त तसेंच गोांयाां राज्याां नी. लयन्स प्रशसत्यो: "एयडस जागृती" आसा केल्ल्याक अांतरान षटर ीय लयन्स अध्यक्षा थाां वन प्रशसती पत्, आसा केल्ल्या डोक्युिेंटरी मफल्माक, बेसट ोन चेरपसनन, गोलडन सुपरीि एक्सलेन्स, िोसट िेमटक्युलस लयन, बेसट मडसमटर कट गवननसन को-ओमडन नेटर िल्टीपल मडसमटर कट ३२४-D, इां टरन्याशनल प्रेमसडें टस लीडशीप िेडल, इां टरन्याशनल प्रेमसडें टस पीन आनी किेंडेशन समटन मफकेट, लयन्स बेसट ट्यालेंट, बेसट आलरौांड पफोिेन्स, बेसट क्यामबनेट टर े जरर २०१०-२०११ मडसमटर कट ३२४-D, गोलडन इवेंट एवाडन - केररयर गायडे न्स, बेसट ट्यालेंटड एमडटर, बेसट मडसमटर कट कोओमडन नेटर िल्टीपल मडसमटर कट ३१७,
22 वीज क क ों णि
डायिांड सुपरीि एक्सलेन्स एवाडन आनी िोसट मडपेंडेबल लयन. उद्योग वृत्तेंत: सौदी अरािकोांतल्या एका मवश्वासी मित्ान मदल्ल्या उल्याक जो भारताक पाटीां आमयल्लो, १९९६ इस्वेंत साां गाता िेळोन एक उद्योग प्रारां ब केलो आथीक, फािान स्यूमटकल मडसमटर ब्यूशन, डरैमवांग स्कूल आनी सोलार वाटर हीटर तयार कनन वाां टाप. उपराां तल्या १९९९ इस्वेंत, तो वाां ट्याचो उद्योग बांद केलो. मकतें तरी नवेंच कररजाय म्हळ्ळ्ळी शृद्धा आसल्ल्या रोनीन िांगळू र इजांयतन एक दफ्तर आसा केलें आनी सोलार उद्योग िुखारून व्हे लो. ह्या उद्योगाक सनरे सोलार मससटम्स म्हण वोलायलें आनी आज हो रोमनचो उद्योग सवन सोलार उद्योगाां पयकी उटोन मदसता. ताणें सोधून काडलो एक उद्योग जांयसर आां जाां की लाग्ता मभराां त सोलार एनजी सेकटर तेन्ाां सावनजमनकाां क ह्यामवशीां मकतें म्हाहे त नासली सगळ्या दक्षीण कन्ड मजल्ल्याां त तसें उडु मपांत असें एका िीसताां व उद्योगसताचो प्रथि उद्योग जालो. आज सनरी सोलार एक प्रायवेट मलमिटे ड कांपणी जाां वन सनरे प्राडकटस प्रैवेट मलमिटे ड कांपेनी जाल्या आसोन इजांयत आपलें प्रधान दफ्तर आनी आसोन शाखे बेंगळू र, हुबळी, कोच्ची आनी गोवा. ताणीां ३ MW प्रास अधीक सोलार रूफ
टाप पवर प्राजेकटस हातीां धरल्याां त कनान टक, गोवा आनी उत्तर केरळ सुवात्याां नी - हाां तूां अती िुख्य योजनाां जाां वनासात िांगळू र आनी बेंगळु चीं आपोसतलीक कािेल सांस्थे , ुजे वास घर, जेप्पू आनी कोन्सच्चांतल्या इां टरन्याशनल मविान मनल्दाणाचें १०० MW प्लल्याां टाचें ओपरे शन आनी िेंयटनेन्स तसें THDC सोलार पवर प्लल्याां ट कासगोड, केरळाां त. इतर सािाजीक वावर: रोनी "रचना - क्याथलीक छें बर ओफ कािसन एां ड इां डसटर ी" िांगळू र हाचो आदलो अध्यक्ष दोन वेळावदें चो - २००९ आनी २०१०. त्या वेळार रचना दफ्तर सांपूणन कांप्ूटरनीकृत केल्लें आनी रचना लोगो लाां छन केल्लो. क्यानरा आां टरप्रेन्यूसन आनी दु बायच्या ऐवन फेनाां मडसाचें आनी रचनान Memorandum of Understanding (MOU) क सही केल्ली रोमनच्या अध्यक्षतेखाल. रोनालड गोम्स बोडन ओफ स्टडीस ईन इकोनामिक्स, साां त आग्ेस कालेज, िांगळू र हाचो दोन वसाां क साां दो जाां वनासलो. पाटल्या च्यार वसाां नी, तो बोडन ओफ स्टडीस ओफ पोसट ग्राज्युयेट मडपलोिा ईन मबस्ने स म्यानेजिेंट, साां त एलोयमसयस कालेज हाचो साां दो आसलो.
23 वीज क क ों णि
पाटल्या ६ वसाां , तो इां मजमनयररां ग एां ड ग्राज्युयेट कालेज क्याां पस मसलेक्षन टीि ओफ वरलड ररनाां वड साफ्टवे र कांपेनी ओनफोसीस हाचो साां दो आसलो. रोनी िाां ड सोभाण हाां च्या वरलडस प्रीमियर कोांकणी कल्चुरल ओगननैजेशन, शन्सक्तनगर, िांगळू र हाच्या काऱ्यकारी समिमतचो साां दो आनी खजानदार जाां वनासा. प्रसतूत रोनी, इां टर ररलीमजयोस डायलाग कमिशन ओफ डायसीस ओफ म्याां गळोर मबस्पाच्या अमधकाराखाल हाचो साां दो जाां वनासा. रोनी एक मनपूण वायोलीन खेळघाडी ताच्या प्राथनिीक शाला वेळार तसें एक मनपूण पेन्सील आनी कालोर मचत्कार जाां वनासलो. ताची एक कलाकृती जाां वनासा अांतरान षटर ीय बाक्सर िहम्मद आली जी कला टायम्स ओफ इां मडयाां त प्रकट जाल्ली आसा. तो सदाां च शटल ब्यामडिांटन खेळटा. ताणें मवदे शाां क आपलें मवसतार पयण केलाां , िुख्य जाां वन िीडल ईसट, फार ईसट, यूरोप, चैना, भूतान, टकी आनी युएसए.
ताका बररच्च आशा आसा नटन आनी रां गभुांय. ताणें दोन मपांतुराां नी पात् घेतला कन्ड मपांतूर जै भारत िाता आनी आन्येक कोांकणी-तुळू मपांतूर "असें जालें कसें ?" व "इां च आां ड एां च?". ताची पतीण अमनता गोम्स, एक ब्याां क म्यानेजर जाां वन वावर कतान ली मतणें आताां कािाक राजी मदल्या. ताां काां सवेस्वरान दोन भुगीं दीांवन बेसाां व घालाां - व्हडलें रोआन् एक कांप्ूटर इां मजमनयर ITC -ंां त काि कतान इनफोटे क बेंगळू र आनी आयलेवार ताचें लग् त्येच्च कांपणेंत काि करून आसच्या रोमहतालागीां जालाां . दु स्रें धूव रोजान् मबएिएस इां मजमनयररां ग कालेज, बेंगळू र हाां गासर ताणें B. Arch. पद्वी जोडल्या आनी तें आसटर े मलयाच्या RMIT यूमनवमसनमटां त ससटे यनेमबमलटी इां मजमनयररां ग केलाां . प्रसतूत तें Stantec कांपणेंत आपलो वावर करून आसा जाां वन ससटे यनेमबमलटी इां मजमनयर. पयलेंच साां गल्ल्यानुसार रोनालड गोम्स एक स्वतााः आपल्याच्च पाां यार उभो रावल्लो व्यक्ती, पूण जल्मा थाां वन्ांच िुखेल्पणाां त आनी उद्योगाां त मनभीत जाल्लो एक मवशेष व्यक्ती. ---------------------------------------
24 वीज क क ों णि
सकाणळों िी भेटविी
_ पोंिू, बोंटवाळ सकाळीां पुडें राां दच्या कुडाक वेताना कािाचो चेडो रडतालो. सकाळीां उटताना हासोन हासोन आस ल्लो.... चेडो आताां मकत्याक रडतागाय? काां य बायलेन पुणी गोवजी केलाां कोण्णा म्हण मचांतून मवचारलें.
"आळे बा... तुांवें न्हय हाां वे रडाजे आसलें... मपयावाक चाळीस रपय आनी गाां वच्या दु िािासाक मतनशीां रपय जाल्यात. पयशे मदताना िाका दु खाां दें वाजे आसलें" म्हणताना चेडो इल्लो हासलो.
"मकतें दोळ्याां त तुजा दु खाां ?"
मततल्यार बायल दवनड्यान धाां वोन आयली. हाां व सारोण काणघेवन राां दचें कूड ाडतालोां. "अळे बा... पाळण्ाां त बाळशें (भुगें) रडता... मकतें म्हण पळे ... व्हच आजांट... व्हच बा..."
"िाका रडोांक आयलें...!" "मकत्याक बा?" "हाां वें आत्ताां दु िािासाक मपयाव सुटी केलो. िाका दु खाां आयलीां.."
"मकतें जाता बाळश्ाक?" "गोत्तुना.."
25 वीज क क ों णि
"ताका वूड वडन स दी सायमबणी... हाां व हाां गा ाडन आसाां . तुका मकतें आजांट?" िाका पाटीां जाप मदां वचे पुडेंच ती धाां वली. वाश रूिाचें बागील "लट्" कनन काडन सट् कनन मभतर घुसली. आनी "फट्" कनन बागील घाल्ताना बाळशें इल्लें मभांयान काां पलें आनी तक्षण हासोांक लागलें.
"तुका भुग्याां िुकार कशें उलांवचें म्हळ्ळ्ळें च कळाना" सट् कनन वाश रूिाचें बागील उग्तें कनन भायर येताना बोबाटली. हाां व बाळश्ाक काणघेवन मभतर ररगलोां. ताका धुवन पाटीां पाळण्ाां त दवनन, तोांडाक दु दाची बोतल मदली. पाळण्ा वयर "मजांगल बेल" पद म्हणचें कलर जूिर उिकाळायलें. "आज सकामळां चें िागणें म्हणोांक ना" म्हळ्ळ्ळो उगडास आयलो. एका वाटे न हासोांक आयलें.
िाका आजाप जालें. भुग्यान च्या पेंकटाक भाां द ल्लें "प्ाां पर" सोडयताना कळ्ळ्ळें "प्ाां पर िुखल्यानी मभजलाां आनी पाटल्यानी मभजलाां ." प्ाां पर मनस्रावन वाश रूिाच्या बागलार राकोन रावलोां... बायल भायर येता म्हणासर. बाळशें रडानासताां राव ल्ल्यान हाां व बचाव. मततल्यार व्हडलो पूत धाां वोन आयलो आनी म्हणालो... "डाडा... डाडा आिच्या डोगीक दोगाां जाल्याां त..." "व्हय गी... तर डोमगचाकी हाां व च हुशार.." "कशें डाडा..?" "िाका तेगाां जाल्याां त..." म्हणताना चेको डोगी सशीं पावोन जाल्लो.
ह्या िागण्ाकी चार निून्याचो काळ आसलो. ल्हान भुगो आसताना िाां यच्या "मभांयान" िागणें म्हणतालोां. उपराां त कोलेजीक वेताना िाां य िागणें म्हणोांक िाका ोांकुळन उटवांक येताली आनी हाां व जोर मनदें त आसलेबरी कूस पतूनन मनदतालोां. िाां य िण िण कनन सकामळां ची िागणीां म्हणताली. तें म्हजें "आळसायेचें" िागणें जाल्लें... िागीर काजार जालें. तेदाळा बायलेच्या िुकार "दाक्षेणेक " पडोन िागणे म्हणचें पडलें. अताां भुगीं जाल्याां त.... ताां काां दे वास्पण मशकांवची "जवाब्दारे "चें िागणें आताां सदाां य म्हणाजे पडलें. पूण आज भुगीं िागण्ाक रे डी आसात. हाां व मब ी जाल्लोां. परत सारोण काणघेवन जेंवचें कूड ाडु ां क वेताना, म्हजी तनी तनी िोनी बायल आश्ान िुकार रावोन धवे केस मवांचताली आनी दाां तोमणांत केस उगयताली. दाां तोमणांत काळे केस भरोन गेल्ले... धवे केस म्हात्यार ऊर
26 वीज क क ों णि
ल्ले. हें पळे वन बायल तकली घुांवोन पडानातलें म्हजें भाग.
"दु िािास..." "िाका नांजेचें जायना नें... दु िािास, बाां गडे , साां कटे र, वाां यगें, ताां बडें िास खायना ने?"
"आज हाां व ब्यूटी पारलराक वेताां ..." "केस काडु ां क गी?" "न्हय... केस काडवांक... तुका िक्कर... धवे जाल्ले केस काळे कररजे. म्हात्याक िेहांदी घामलजे... हाां गा म्हजे केस डतात..." ती आपली बेजाराय साां गोन च वेताली. भेषटें हाां वे मतच्या तोांडाक बोट घालें... "मपकी खोली डताना, तनी खोली हासताली खांय... पूण तुजें उळटें जालाां ने? तुजे धवे केस िात्यार, काळे केस पूरा दाां तोणेक जालेिू?" "श्शे..." ती बेजार जाली. "आळे बा... तूां साां त अांतोमनचें नोवेन कतान लेंय नें!" "व्हय..."
"तेंच कळता िाका... तूां नांजी उलयताना... तुका नांजेचें खेल्लें चड जालाां . आज लोणच्याां त जेव.." मततल्यार कािाचो चेडो येवन मतच्या कानाां त मकतेंगी साां गालागलो. म्हजें दु स्रें भुगें धूव होलाां त टी. वी. पळे तालें. चेड्यान साां ग्ताना बायलेचें तोांड पजनळ्ळ्ळें . "घर घर की कहानी..." सीररयला िधें तीन मिनुटाां चें जाहीरात. सदाां य बायल तें सीररयल पळे तालें आज धव्या केसाां नी उपाद्र केल्ले. दे कून धुवेन सीररयल टी. वी. चेर च रकोमडां ग केल्लें. चेड्यान साां ग ल्लें जाहीरात पळे वांक मतणें परत रे कोमडां ग ररवाां यड केलें.
जालाां
"व्हाव... सुफर आसा" ती सांतोसान नाचालागली. " कानाां क घाल्चो भाां गाराचो जूिर"
"किाां तुजीां... तुजी खुशालाय चड जाता जायते...!"
"अळे बा... हाां गा पळे गी बा... कानाचे जूिर पळे ... करीनाच्या कानार कशे पजनळतात पळे .."
"बहुश्ा काां य चवदावें अजाप कोण्णा..."
"आळे बा िाका मनसत्याक मकतें केलाां य?"
"म्हजे लाखाां नी उसाळतात." हाां वें िमतांत मचांतून िनामभतर गुणगुणलोां. कािाच्या
27 वीज क क ों णि
चेड्याक आपवन कोला मपयेल्ल्या भाशेन "थम्स" तोांडार दाकवन शेंबोर रपय वड्डायले आनी बायलेकडे साां गोांक भायर धाडलें.."अळे व्हच त्या डोगीक हून उदकाां त धू..." तो आरािायेन बायलेलागीां "तें ओररमजनल न्हय बाये... तें भेषटें शो खातीर" म्हणताना ती तोांड बावोन, ररिोट धुवेक दीवन राां दच्या कुडाक गेली. कािाच्या चेड्यान शेंबोर रपय बोल्ाां त दवतान ना धुवेन पळे लें. ताका पूरा नाटक कळ्ळ्ळो. तें टी. वी. िुकार च बोबाटलें ,
िाका गड बड ऐस िीि हाडु ां क.." हाां वें तकली हालयली. बायल राां दच्या कुडा थावन आराबाय मदताली... " हाां गा राां दणीर शीत दवर ल्लें वचोन पेज जाल्या..." ती चरी मपरी कनन च्च आसली. कािाचो चेडो "डोगी"क हून उदकाां त न्हाणयतालो. बायल मशताचे िोडकेक शेळें उदाक वोत्ताली. आनी हाां व िोप आनी उदकान धणन घषमटतालोां. म्हजी सकामळां ची भेटवणी िुगदामलच्च ना. साां ता खुसान चे कुवेन म्हण कपालार बोटा बदलाक हाताां त कपालाचो घाि पुसलो.
" डाडा... िाम्मी कडे साां ग पाटीां येताना _पोंिू, बोंटवाळ. -----------------------------------------------------------------------------------
कणिकेरें त उप्येंविा स्पर्ध्ाांिा सोंिालकपिािी ों वसाां कनान टकाचा करावळीर जून थावन सपटें बर
म्हणासर पावमशले िमहने. जूनाां त पावस सुरू जाता. बाां योां, तळीां बोरोन येतात. जुलाय 28 वीज क क ों णि
- आगोसताां त पावस जोर आसता. सगळ्यामनतल्यान उदाक बोरोन वोिताता. सपटें बराां त पावस उणो जावन येता. पावणिल्या णिसाोंनी हळ्ळें तल्या आनी िेराोंतल्या णजणवताक तफावत आसा: आताां हाां व िांगळू र शेराां त रावताां . म्हज्या सुिार ४० वसाां प्राये म्हणासर म्हजो गाां व पाां गळाां त चड आसतलोां. हळ्ळ्ळें तल्या आनी शेराां तल्या मजमवताक इल्लो तफावत आसा. ताां तुांनयी पावमशल्या मदसाां चा मजमवताक िसत तपावत कळता. शेराां नी पावस वोत्ताना रसत्याां नी उदाक वाळता. चडावत व्हड काऱ्यीां जायनाां त म्हळ्ळ्ळें सोडल्यार हे र मवशेष फरक ना. पूण हळ्ळ्ळ्याां नी पावस वोतोांक लागलो म्हणताना मगिाां त सुकोन गेल्ले ल्हान तोड, वाळ फरत जीव जातात आनी ताां तल्यान उदाक वाळोांक लाग्ता.
बाां योां, तळीां भरोन वोितातात. बेसायाचो
आनी कुिेरी कृषेचो वावर आरां भ जाता. ओट्ारे पावसाां त हळ्ळ्ळें नी मजवीत आन्येका रपार भरान चल्ता. ह्याच पावसाळ्याचा चडु णे आरां भार तोड, वाळ आनी हे र उदाक जिच्या जाग्याां नी जायती िासळी िेळता. थांय ही खांय थावन जिो जाता तें हाां व नेणाां . पूण िाडोांज्यो, मतगूर, कुरल्यो आनी हे र प्रकाराां ची िासळी जायती आसता. पावमशल्या मदसाां चा सुवेर सुिार काळोक पडोन आमयल्ल्या उपराां त वा रातीक ग्यास लैट, व्हड ब्याटर ो वा हे र निून्याचो उज्वाड वनन धरांक वेतात. हाका ‘उभार दाडाां वचें’ म्हळ्ळ्ळें नाां व.
पावसाळ्याां त हळ्ळ्ळें नी आन्येका निून्याची चटु वमटका आरां भ जाता. ती उप्ेंवची. चड
29 वीज क क ों णि
जावन उपराां त कनान टक राज्य (ग्रािीण) िट्ार म्हणासर मवसतारामयल्ले.
गूांड नातल्ल्यो व्हड बाां योां, तळीां, व्हड वोळ इत्यामदां नी उप्ेंवची मपसाय जायत्याां क आसता. आसलें मकतेंयी ना तर मचरे वा िुरे फातर काडल्ले कल्पाां डेंय जातात. ताां तुांच उपेंवचेंय आसात. हळ््ाोंनी िडावत तळी ों आसतात: हळ्ळ्ळ्याां नी आसचा चडावत मदवळाां क तळीां आसतात. मशवाय गाां वाां त तेणे हे णे तळीां ताचा इतल्याक रूपीत जाल्लीां वा मनिान ण केल्लीां आसतात. आिच्या पाां गळा गाां वाां त मदवळाक तळें नातल्लें तरी तेणे हे णे हे र थोडीां तळीां आसल्लीां. दृषटाां ताक साां गचें तर कमट्केरे , तुांब्या तळें , सदाडी सोजागेलें, लाद्रा नज्रेची बाां य आनी आसलीां हे र जायतीां ल्हान-व्हड तळीां. ह्यापयकीां, हाां वें हाां वें घेंवचो मवषय फकत कमट्केरे चो. हाां तुांनयी १९८०व्या दशकाां त आिी चलमयल्ल्या उप्ेंवच्या स्पध्याां चो मवषय हाां व घेताां . हे स्पधे स्थळीय िट्ार आरां भ
कणिकेरे तळें : राज्य-रसतो ६६ (आदीां १७)वेर कटपाडी आनी कापू िधल्या पाां गाळाां त हें रसत्याक लागोन म्हळ्ळ्ळ्याबरी हें तळें आसा. हें पाां गाळ पेंटेक लागीां आसा तरी हें आसचो ग्राि िूडबेट्टू. ह्या पांचायताक आनी कटपाडी पांचायताक एकच दफ्तर. दे कून ह्या तळ्याचें नाां व - कमट्केरे , िूडबेट्टूकटपाडी. हें कोणें मनिान ण केल्लें म्हळ्ळ्ळ्याक साके दाखले नाां त. भोव पुरातन तळें हें . मदवळाां नी आसच्या तळ्याां बरी मचरे (िुरे) फात्ाां नी भोव ल्हायेक ररतीर भाां दून हाडलाां . २५ िीटर लाां ब आनी १५ िीटर रू ां द आसा कोण्णा. ह्या तळ्याचा लागसार एक ‘गरडी’ (दै हीक व्यायाि, कुसती इत्यामदां क वापाचो जागो) आसा. कोटी - चेन्य सयत ह्या गरडीक येतले म्हण कोणे म्हळ्ळ्ळें आयकालाां .
30 वीज क क ों णि
जाणार्याां चा साां गणें प्रकार पाां गाळाां त तीन चार शतिानाां आदीां स्थळीय िट्ाचे राय आसल्ले ख्हां य. पाां गाळाचा जनादन न मदवळाकयी सभार शतिानाां ची चररत्ा आसा. मशवाय पाां गाळाां त आताां जैन धिीक व्हड सांख्यान नाां त तरी एका वेळार पाां गाळाां त ताां चो व्हड प्रभाव आसल्लो. व्हड - व्हड जिीनदार ते आसल्ले. हाां चा पयकीां कोणे तरी वा मिटीष आडळत्याखाल हें तळें मनिान ण केल्लें जावनासा. ह्या तळ्याां त उप्ेंवचें िात् न्हय, हाचा प्रभावान भ्हां वमतल्या सभार एकऱ्याां ची कृषी भुांयक उदकाचा शेळीन आसोांक साध्य जातालें तें िात् सत गजाल. मगिाां त हें तळें सुक्तलें तरी पावस आमयल्लोच हाका जीव भतान लो. साधाणन जुलाय - आगोसताां त हाचें उदाक पयल्या िेटा म्हणासर येतलें. पाां गाळाां त तेदनाां चा मसांमडकेट ब्याां क आश्रयाचा मसांमडकेट कृषी प्रमतषठानाखाल ‘कृषी मवचार मवमनिय केंद्र’ आसल्लें (हाां वेंय हाचा चटु वमटकाां नी भाग घेतल्लो). हाचो युवजणाां चो मवभाग म्हळ्ळ्ळ्याबरी आसल्लो ‘भावी कृमषकर सांघ (फुडल्या कृमषकाां चो सांघ) िूडबेट्टुांत आसल्लो. जायते युवजण हाचे साां दे जावनासल्ले. हे युवजण आनी हे रयी कमट्केरें त उप्ेताले. पररसराां तले युवजण हऱ्येका पावसाां त हें तळें भरोन आमयल्ल्या उपराां त हाां तलें डाां , तण इत्यादी काडन तळें मनतळ कतनले. ह्या
उपराां त ह्या तळ्याां त उप्ेताले. १९७८ थावन भावी कृमषकर सांघ कमट्केरें त स्थळीय िट्ार उप्ेंवचें स्पधे आसा कतनले. मसांमडकेट कृषी प्रमतषठानाचोय काऱ्यदशी जावनासल्लो इन्ांजे श्री मवषणुिूती हयवदन है सकूलाां त (हाां वें शीकल्लें इसकोल) िुकेल िेसत्ी जावन (म्हजोय िुकेल िेसत्ी) पाां गाळ मवठल शेणै सांघाचो मदरे क्तोर जावनासल्लो (तो सेवा मनवृत जाल्या उपराां त १९८१-१९८७
31 वीज क क ों णि
ताचा मिनतेन आनी पररसराां त नाां वाडदीक जावनासल्लो युवजण िुकेली, िोगऱ्याां कळ्याां सावकार (हो भावी कृषीक सांघाचो अध्यक्ष जावनासल्लो) सत्यवीर सोलोिन सोन्स (एस. एस. सोन्स) हाणी म्हाका ताां चा चटु वमटकाां नी िेतेर जावांक आपयलो. आिी साां गाता िेळोन ‘कमट्केरे जलिीडामभवृद्धी िांडळी’ घडली. हाचे हुद्दे दार हे जावनासल्ले: अध्यक्ष - पी. मवठल शेणै, उपाध्यक्ष - पी. नारायण राव (मवद्यावधनक है सकूलाचो िुकेल िेसत्ी), काऱ्यदशी - एच. आर. आळव, खजानदार - हरीश्चांद्र नानय (नानयर गरडी), सांयोजक - एस. एस. सोन्स, काऱ्यकारी समिती साां दे - भासकर कोट्यान आनी डे वीड मपांटो. पऱ्याां त शांकरपुराचा सैंट जोन्स है सकूलाचो स्थापक िुकेल िेसत्ी जावनासल्लो).
णजल्ला आनी राज्य होंतार उप्येंविें स्पर्धे: चाररत्ीक िहत्व आसच्या कमट्केरे तळ्याचे फातोर इत्यादी पने जावन डल्लेय आसल्ले. तळ्याचो जीणोद्दार कचो आिचो उद्दे श जावनासल्लो. ह्या खातीर गाां वच्या िुकेल िनश्ाां चो आिी सांपकन केलो. पाां गळा जनादन न मदवळाां त ह्या बाबतीन जित्योय आसा केले. गाां वच्या लोकाचीां सलहा - सूचनाां घेतलीां. सकान राचें अनुदान िेळोत तर कमट्केरे तळें भोव लायेक ररतीर नवीकरण कऱ्येत म्हण आिकाां सुसतालें. ह्या वाटे न लोकाचें , िाध्यिाां चें आनी सकान राचें गुिान वोडु ां क उप्ेंवचें स्पधे
32 वीज क क ों णि
स्थळीय िट्ा थावन मजल्ला मवसतारावांक योजन िाां डलें.
िट्ाक
बाबतीन दानीां थावन स्पोन्सरशीप जोडन मदलें. कमट्केरे समितेखाल पयलें आिी १९८३ थावन व्यवस्थीत थरान दक्षीण कन्ड मजल्ला िट्ार ग्रािीण लोकाक उप्ेंवचें स्पधे िाां डून हाडले. १९८३ इस्वेंत सांजय गाां धी स्मरणाथन , १९८४-ां त सुधाकर सामलयान स्मरणाथन , १९८५-ांत इां मदरा गाां धी स्मरणाथन आशे स्पधे आिी चलयले. ह्या मतनी वसाां नी ओसकर फेनाां डीस आनी वसांत सामलयानान आिकाां स्पोन्सरशीप हाडन मदल्लें. स्पर्ध्ाांिी माोंडावळ:
ह्या वाटे न उडु पी क्षेत्ाचो सांसत साां दो ओसकर फेनाां डीस आनी कापू क्षेत्ाचो मवधान सभा साां दो वसांत वी. सामलयान आिच्या कुिकेक आयले. हाणी आिकाां प्रोत्साह मदलो िात् न्हय, स्पध्याां चा खचान
सुिार आगसट - सपटें बराां त हे स्पधे चलांवचे आसल्ले. स्पध्याां त दादल्याां चा मवभागाां त ११
33 वीज क क ों णि
वसाां पऱ्याां त सबजूमनयर, १२-१६ वसाां पऱ्याां त जूमनयर, १७-२५ वसाां पऱ्याां त सीमनयर आनी २६ वसाां वयर िुक्त (ओपन टू आल) आशे मवभाग आसतले. चमलयाां क - ११ वसाां पऱ्याां त सबजूमनयर आनी १२ थावन १६ पऱ्याां त जूमनयर म्हळ्ळ्ळे दोन मवभाग िात् आसतले.
आिच्या साां गाता आसल्ल्यान पमिनषनाां क कसलेय कषट जायनातल्ले. शामियाना, िैकसेट इत्यामदां क वसनवार तेच जण आसतले. हे फुांक्याक वा भोव उण्ा दरीर आपली सेवा मदतले.
हऱ्येका मवभागाां त फ्री स्टै ल, ब्याक स्टर ोक आनी िेसट स्टर ोक मवधानाां ची उप्ेवणी आसतेली. हऱ्येका मवभागाचा हऱ्येका मवधानाां त पयलें, दु स्रें आनी मतस्रें - आशें तीन वैयक्तीक इनािाां आसतलीां. हऱ्येका मवभागाक एकेक चाां मपयनशीप टर ोपी आसल्ली. सगळ्या स्परध्याां नी अती चड अांक जोडल्ल्या स्पधीक(एकल्याक) भाां गाराचें पदक िेळतलें. भाग घेतल्ल्या हऱ्येका स्पधीक भाग घेतल्ली समटन मफकेट िेळतली. स्पध्यान क सुिार एक िमहनो आसताना स्पध्यान ची खबार मजल्ल्याां तल्या मदसाळ्या आनी नेिाळ्या पत्ाां नी आनी िांगळू र आकाशवाणी थावन प्रसार मदां वची िाां डावळ कतेल्याां व. ह्या खबरे ववीं स्पध्यान क लागीां आनी पयस थावन प्रवेश येतले. ग्रािीण स्पधो तरी िांगळू र आनी हे र शेराां थावन स्पधी आसतले. स्पधो लागीां येताना पोलीस, फयर मिगेड आनी सांबांधीत हे र मडपाटनिेंटाां चीां पमिनशनाां , प्रिूख आनी सह तीपनदाराां चें नेिकपण आनी हे र व्यवस्था करांक आसतली. एां पी, एां एल्लेए
प्रिूख तीपनदार जावन िमणपाल केएां सी-चो शारीरीक मशक्षणाचो मदरे क्तोर केंपराज, केनरा ब्याां काां त वावूनन आसल्लो उडु पी बजरां गबली व्यायाि शालाचो िुकेली बी. रिानांद पै हाणी आिकाां चडु णे सगळ्या वसाां नी आधार मदल्लो. सह तीपनदार जावन भांवतमणचा इसकोलाां चा शारीरीक मशक्षण मशक्षकाां चो आधार घेतेल्याां व. स्पध्यान मदसा भाग घेंवच्या हऱ्येका स्पमधनची वैद्यकीय तपासणी आसतली. ह्या वावराां त डो. ए. रवीांद्रनाथ शेट्ी (कटपाडी), डो. पी.
34 वीज क क ों णि
रवीांद्रनाथ शेट्ी (शांकरपूर), डो. एडवडन लोबो (शांकरपूर), डो. के.आर, वेंकटकृषण (मशवाां ), डो. गणेश काित, पाां गाळ - हाणी आधार मदल्लो.
गाां वकार सदानांद शेट्ी हाणेंय थोडीां वसाां आिकाां आधार मदल्लो. ताचो बापूय कन्यान राजू शेट्ी हाचा स्मरणाथनयी स्पधो िाां डून हाडल्लो. स्पर्ध्ाांक येवन प्र त्साहीत केल्ले गण्य व्यक्ती:
कमट्केरे जलिीडामभवृद्धी िांडमळचो वावर पळमयल्ल्या रोटरी क्लब शांकरपूर आनी रोटरी क्लब मशवाां हाणी आिकाां ताां चोां आधार भासायलो. रोटरी फौांडेशना िुकाां त् कमट्केरे अमभवृद्धी कची हुिेद ताां काां आसल्ली. १९८६व्या वसान चा उप्ेंवच्या स्पध्याां क ह्या दोन क्लब्बाां चो आनी ताां चा साां गाता ताां चे सहसांस्थे रोटर्याकट क्लब, शांकरपूर आनी रोटर्याकट क्लब, मशवाां हामणांय ताां चो सहयोग मदलो.
हऱ्येका स्पध्यान क एकलो उदघाटक, एकलो अध्यक्ष आनी एकले - दोग िुकेल सयऱ्याां क आपयतेल्याां व. पारमलिेंट साां दो ओसकर फेनाां डीस आनी एां एल्ले ए वसांत वी. सामलयान आिच्या साां गाता आसतले.
आशें येवन आिकाां प्रोत्साहीत केल्ले िहािानेसत हे जावनासात: एल.टी. पूणनचांद्र, पोलीस सकनल इन्सपेकटर एल.टी. पूणनचांद्र,
स्पर्ध्ाांनी स्मरि: पोषकाां चा आशयाखाल हऱ्येका वसान चो स्पधो ताणी सुचाां वच्या व्यन्सक्तांचा उडासाक सिपीत कतेल्याां व. तशें १९८३ थावन स्पधे हाां चा िानाक आमपनल्ले: वाहन अवघडाां त दे वाधीन जाल्लो एां एल्ले ए वसांत वी. सामलयानाचो भाव सुधाकर वी. सामलयान, सांजय गाां धी, इां मदरा गाां धी, जवहरलाल नेहरू जन्म शताब्दी. िुांबमयांत उद्यिी जावनासल्लो
िुांगारू पत्ाचो स्थापक आनी सांपादक, न्यािणेचो पत्कतन वड्डसे रघुराि शेट्ी, ६ कनान टक नेवल युनीट, एन.सी.सी. उडु पी हाचो किाां मडां ग आमफसर लेन्सफ्टनेंट किाां डर योगीांद्र मसांघ, अकाडे िी आफ जनरल एज्युकेशन, िमणपाल हाचो आडमळतामधकारी, नाां वाडदीक रोटे ररयन
35 वीज क क ों णि
डो. शाां ताराि, नाां वाडदीक उद्यिी,
बप्पनाडू श्री दु गान परिेश्वरी मदवळाचो धिनदशी हररकृषण पुनरूरू, ओसकर फेनाां मडसाचो आप्त काऱ्यदशी िांजुनाथ उद्यावर, िल्पे िांडल प्रधान िहाबल कुांदर, कटपामडचो नाां वाडदीक वैज्य डो. कृषणराव कोरडकल, पाां गळा साां जुवाां व वाां जेमलसत मफगनजेचो मवगार बाप जे.पी. तावरो आनी हे र सभार गण् व्यन्सक्तांनी भाग घेतल्लो. त्या वेळार प्रसारार आसल्लीां मदसाळीां पत्ाां स्पध्यान चा आदीां स्पध्यान ची कळवणी मदतलीां. स्पध्यान ची खबार तन्सस्वरे सवें फायस कतनलीां. िांगळू र आकाशवामणचे अमधकारी आनी मसब्बांदी स्पध्यान जाग्यार हाजर आसोन, सगळीां घटनाां आनी काऱ्यिि ध्वमनिुद्रीत
कनन त्याच रातीां वा दू सऱ्या मदसा प्रसार कतनले. आशें कमट्केरे चो मवषय राज्य हां ता पऱ्याां त पावल्लो. हाका सिा जावन, फुडल्या वसाां नी आमिांयी हे स्पधे राज्य हां ताां क मवसतारामयल्ले. ह्या बाबतीन १९९०व्या वसान चो स्पधो आपल्या बापायच्या कन्यान राजू शेमट्चा स्मरणाथन चलवांक िुांबय उद्यिी सदानांद शेमट्चें पोषकपण्ांय लाभल्लें. पयलें १९९० सपटें बर २५वे र हो स्पधो चलांवचो म्हण मनधान र केल्लो. सगळे वेवस्था आनी िाां डावळी जाल्ले. मवजेताां क मदां वचीां कप्पाां , टर ोफी हाडन दवररल्ले. समटन मफकेटी छापुल्ले. त्या वेळार राज्याां त धिान चा मवषयार राजकीय आरां भ जालें. तशेंच दक्षीण कन्ड मजल्ल्याां त पररसराक नास हाडु ां क सकच्या कैगाररको स्थापना बाबतीन चळवळ्यो चलोन आसल्ल्यो. हाचो पररणाि स्पध्यान चेरय पडल्लो. स्पधे अकटोबर ११वेर िुकाररले. थोड्या रगळ्याां क लागोन त्या मदसाय स्पधो चलवांक जालेनाां त. पावसा थावन िसत उपराां त तळ्याचें उदाक उणे आनी दाट जाता जाल्ल्यान स्पधे चलवांक
36 वीज क क ों णि
जायनाां त. त्या वसान तशेंच जालें. स्पधे चलवांक जालेच नाां त. कैगाररकरणाक लागोन आरां भ जाल्ल्यो चळवळ्यो सांपल्यो तरी धािीक बणाचें राजकीय उपराां तल्या वसाां नी चडोन्ांच गेलें. (हाचो फळ जावन १९९२व्या वसाां त अयोध्येंत बाबरी िसीद कोसळामयल्ली). आशें कमट्केरें तले उप्ेंवचें स्पधे रावले ते रावोन्ांच गेले. परत आरां भ करांक जालेंच ना.
उपराां तल्या वसाां नी वावर चलयलो. काऱ्यीां िाां डलीां. पूण २०१०व्या दशकाां त राषटर ीय रसतो ६६ (आदीां १७) मवसतरण जाताना तळ्याचो थोडो वाां टो ह्या मवसतरण उद्दे शाक गेलो. आताां हें तळें उणो जाल्ल्या गात्ार आनी पाड पडल्ल्या न्सस्थतेर आपलो ‘गतकालचो (आदल्या काळाचो) वैभव’ पाचानन आसा.
ब र्या कामाोंक अोंय आसा: एदोळच साां गल्ल्या प्रकार आिचो उद्दे श कमट्केरे तळें जीणोद्धार कचो आसल्लो. हो उद्दे श सुफळ करांक आिकाां म्हळ्यार भावी कृषीक िांडळी, कमट्केरे जलिीडामभवृद्धी - एि. आर. आळव िांडळी िुकाां त् आिकाां साध्य जालें ना तरी शांकरपूर आनी मशवाां रोटरी क्लब्बाां नी ------------------------------------------------------------------------------------
37 वीज क क ों णि
अवस्वर _ ५. आमलबाबान "खूल जा सीि सीि" म्हळ्ळ्ळें च कसलोगी एक मवमचत् अवाज आयकोन आमलबाबा अपूण राव ल्ले कडे च मभयान उडोन पडलो. त्या भुांयाराच्या बागलार आस ल्लो फातर सवकास फेगेन सरोन ताचें बागील उग्तें जालें. भुांयाराचें बागील पुणी उग्तें जालें. पूण मभतर सगळो अांधकार च. आमलबाबा पत्यान न मचांतुांक पडलो. ह्या काळोकाां त भुांयारा मभतर कशें वेचें? थांयसर कोणी पाऱ्यागार आसल्यार? मजवदाळी, इचू आसतीत तर? मकतें कचें हाबा... अशें सबार सवालाां ताच्ये िमतांत उटलीां तरी तो लोव त्या दारा सशीं
वचोन रावलो. भुांयारा मभतर आपली तकली घालन भोांवारी पळे वांक लागलो. अब्बब्बा कसलो काळोक हाबा मभतर मकतें आसा तें काां य मदसाना. मभतर कशें वेचें? अपूण मभतर गेल्ल्या वेळार ते चोर येतीत तर? गत मकतें? एकादावेळा येतीत तर ते िाका धनन कुडके कचे नाां त गी? हें पूरा मचांतून आमलबाबा मभांयेलो. मभयेवन मभतर मभतर शेिेलो आनी तो बारीक घािेलो. तशेंच बारीक काां पोांक लागलो. थांय थावन एक पावटीां उसळ्याां म्हण ताका भोगलें. तरी ताचें कुतूहल आनी आतुराय ताका तशें
38 वीज क क ों णि
करांक सोडलें ना. आपणें मभतर वचाजाय आनी थांयसर मकतें पूरा आसावतें पळे जे आनी पळे वन च्च सुध्ध म्हळ्ळ्ळें हट ताचे थांय उटलें. ते मततले जण चोर ह्या भुांयारा मभतर ररगोन मकतें कनन आस ल्ले ? हाां तूां मकतें पुणी एक रहस्य आसाजे म्हण ताका भोगलें. दे कून आपलें धयर पूरा एकटाां य कनन , ताणें मभतर वेचो मनधान र घेतलो
भुांयारा मभतर अमनकी िुकार िुकार तो चल्लो. भुांयारा मभतर अमनकी थोडीां भुांयाराां मदसलीां. ताां तूां सयत िोलाधीक वसतू , भाां गार, वज्र, िोमतयाां , दु डवाची रास,ताका हें पूरा पात्येवांक जालें ना. एकाचपाणें तो घुांवलो. बागलाक पळे वन "बांध हो जा सीि सीि" म्हणालो. तक्षण व्हड आवाजा सवें बागील धाां पलें.
मनधान र केल्यारी ताका मकतेंगी अव्यक्त भ्यें मदसतालें. मभयान च िाज्रा िेटाां नी मभतर गेलो. खांचे मवकाळ सरोप आसात गी? आपणें आशें काळोकाां त चलोन वेच्या सांधभान र हाां का गुड्डावन फमजांत जावन आपणाक खोांच िातीत गी? म्हळ्ळ्ळे भ्यें ताका धोसून च आसलें. तरी तो िुकार िुकार चिकोन वेतालो.
आताां आमलबाबाचें भ्यें पयस गेल्लें. भाां गार, मशांगार, दु डू पळे वन ताचें िन धादोशी जाल्लें. आमलबाबा एक दादलो िनीस. ह्या निून्याचें धन मदवें ताच्या जल्माां त ताणें पळे वांक नात ल्लें. ह्या भुांयारा मभतर ररगलेले ते िनीस प्रचांड चोर म्हळ्ळ्ळें ताका खांडीत जाल्लें. हें पूरा ताणीां कोणा कोणाक लुटून, कोणा कोणाचें चोनन हाडन हाां गा दासतान केलाां ... तें ताच्या ितीक गेलें.
मभतर ररग्ताना आसलो तो अांधकार आताां ििेण िुकार वेताां वेताां तो मनतळ्ळ्ळो. तशें तो काळोक फासाळ्ळ्ळो जाल्ल्यान ताणें भोांवारी दीषट लायली. आनी पयस ताका एक ल्याां प्ाां व मदसलो. लागीां वचोन पळे ताना कामडयाां पेट सयत लागसार आसली. ताणें ती घेवन ल्याां प्ाां व पे टयलो. ल्याां प्ाां वाच्या उज्वाडान तो भोांवारीां दे ख्ताना मकतें पळे तलो? सगळ्या मनतल्यानी भाां गार मशांगाराची रास च रास. िोलाधीक वज्राां , िोमतयाां चें नग, पूरा पळे वन तो अज्यापलो. तशेंच ताका सांतोस सयत जालो.
आशें पळे यताां पळे यताां , मचांता मचांता, ताच्या िनाां त मकतेंगी ताका साां ग ल्ले भाशेन भोगलें. आपणाचो भाव एदोळ म्हणासर बारीच ग्रेसत कायेन आसलो. आनी िुकार अपुणी एक ग्रेसत िनीस जावन ताच्याकी काां य उणें जाां वचोना म्हण ताणें मचांतलें. असलीां मचांत्ाां कोणायच्ये िमतांत येंवचें सहज. अब्बा... हाां गासर सगान ची मतजोरीच भरोन वोितोांच्या बरी मदसता. एदोळ म्हणासर ह्या चोराां क सोडन हे र कोणायकी ह्या रहस्य ररमतच्या भुांयारा मवशीां कळीत नातलें. आताां िाका िात् कळीत जालाां . दु बळ्या
39 वीज क क ों णि
िनश्ाच्ये कुिकेक दे व आयला. आताां हाां व मकतें करू ां ? आशें म्हणोन तो उभे राव ल्ले कडें च कोसळोन बसलो. तरी तो आपले दोळे रांदावन त्या धन मदव्याां च्ये राशीक च पळे तालो. आताां ताचे दोळे धाां पले.
वयर आपले दोनी हात दवनन तशेंच आलोचन करांक पडलो. (मोंिरोंक आसा)
_ जे. एफ. णडस जा, अत्तावर ------------------------------------------------------------------------------------
आिले त उगडास काडून... "... राग काडि रे ड्ाोंिेर..."
_पोंिू, बोंटवाळ. पावस येतच्च एणेलाची पुडी नेज लावांक आसता. पावस चड आसता दे कून एणेलाक वोांपुांक जायना. पुडीक कोस ल्ल्या गाद्याां त उदकाक कोसुांक यी इल्ले कषट जातात. साग्वळी सुरू जाताना बरी उिेद आसता. िागीर वोळताना राग येता, बेजार जाता. व्हड व्हड गादे लायताना आळाां चड
आसतात. तेदाळा इल्ले निे , पाडदाना, ओ बेले, हाची मशांकळ आसता. सकामळां चें जोत अांबुडचो'उरल' म्हळ्यार गाणाां रूपार रे ड्याां क ताळो काडन कोसता. वोळताना बोमडयेन रे ड्याच्या पाटीर खेळयता. थोड्याां क मजवदामळचें भ्यें आसता... बायल िनश्ाां क इल्ली चड. तसल्याां च्या आां गार चुडेती उडवन भेषटायताना आनी तीां मभांयान
40 वीज क क ों णि
बोब िातान ना उरल्याां क ि ागी ि ा जाता. कोसुांक चड आसल्यार कोसतेल्याक अधी लीटर सूर दीजे. तेदाळा तो एका वोरा पऱ्याां त कोसता. ना तर साडे इिाां क जोत सोडता. आळाां की तशेंच... धनफाराां साां गाजे... सगळो गादो लायल्यार साां जेर आधी लीटर सूर मदताां म्हण. एक दीस दीवन सवय केल्यार िागीर सदाां य सूर दीजे पडता. सूर दीनातल्यार काि यी सागसाना. कोसतेल्याक सकामळां चें जेवाण मदताना घचे कोणी इसकोलाक वेच्या भुग्यान क जोत धरांक साां गचें. तेदाळा भुग्याां क राग येता. घचीं सोवतात म्हण मभांयान कोसुांक वेचें. घचो सगळो राग रे ड्याां क बोमडयेन िानन फारीक कचें... तेदाळा आवय बोब मकत्याक िातान य रे ?"
िातान ..."रे ड्याां क
लाां वच्या पयलें गाद्याक पोळें घाल्ताना पोळ्यार बसोन वेची सोभाय गम्मतायेची. एणेल आनी सुग्गेच्या िधगात आमटच्या आिासे पयलें पटील या पटल म्हणोन
साग्वळी कतान त. सुग्गेच्या वेळार गाद्याां नी काां बोळ आसता दे कून काां बळाच्या रे ड्याां क पाां य सुडाळ जाां वच्याक पटलच्या गाद्याां त कोसुांक व्हतान त. काां बळाच्या रे ड्याां क धाां वोन िात् सवय. बोडी या बेत उबातान ना रे डे धाां वोांक लाग्तात. तेदाळा कोसतेल्याचे हाल पळे वांक खुशी जाता. रे ड्याां क धुताना रे ड्याां च्या मशांगार, तोांडार चाबकोर िूस बसतात. ते िूस धाां वडावांक रे डे तकली हालवन या कान पाफुडन च आसतात. मचक्के रे ड्याां क दु ख्ताना तकलेन हाां ड ल्ले भाशेन तकली फापुडतात. तेदाळा काां य धुतेल्याक मशांग लागलें , ताका राग िसतकाक चडता. रे ड्याां क धुवन आां बुडन हाडन गोट्याां त भाां दून िागीर ताच्या आां गार भूत येता. हातीां बेत काणघेवन रे ड्याां क िातान ना रे ड्याच्या धमनयाक बेजार जावन तो म्हणता.. "तोांड येनातल्या रे ड्याक दोरी भाां दून िाच्यान की दोरी सुटवन िार ने." कािागार सगळो दीस िागीर बडबडोन च आसता. आशें सकटाां नी ताां चो राग काडचो रे ड्याचेर िात्. _पोंिू, बोंटवाळ.
41 वीज क क ों णि
एकवणिसाव अर्ध्ाय:णलय आनी णिताळ (Leo and the leopard ) िुखले थोडे हफ्ते आसेंच पाशार जाले. आिी आयेशा कसी ह्या रूपाक बदलालीहे स,पयलेंची आयेशा,नागडें रपणें,हाडाां चें रपणें,उज्याां त लासून पतूनन त्याच उज्या थावन सोभीत आयेशा जावन येंवचें -इत्यादी मचांतुांक लागल्याां व.हें िात् सत- आयेशाची
सकत अस्वाभीक.आपल्या लोकाां चेर मतचो अमधकार सांपूणन थराचो आनी तो मतका दे वी म्हण िाां दून पूजा कतान अनी मतणें िोग कचो दादलो-तीन पावटीां मजकलेलो-एक, रायाळ आनी सोभीत पूण अमशसत आटे नाक इनकार, दु स्रें,आयेशाक पात्येवन राां वचें आनी तीन,मतचें खरें पण जाणा जावनी
42 वीज क क ों णि
काजार जाताां म्हण मदल्लें उतर,मलयो.
"व्हय,तसें बरयलाां "
तरी हाां वें मचांतलें -ती आटे नाचेर जळता आनी मतचेर िोसोर आसा या भ्यें ? वेमगांच आयेशा आनी आटे ना पतूनन भेटतात म्हण म्हाका भगलें. पूण ह्या सवांचाकी आयेशाचें भ्यें दु स्रेंच-मलयो. फकत्त उिो िात् मदलो मशवाय दै हीक सांपकन या सांबांध ना . आनी दोन वसाां राकाजाय.ह्या दे खुन्ांच कोण्णा मलयोक खाण रचाना, नीद येना आनी तो असकत जातालो. सें मकत्याक म्हण हाां वें एकपावटीां एक्सुरो आसताना मतचेंलागीां मवचारलें. मलयो िनीस आनी केदाळाय िोचो व्यक्ती म्हण मतणेि जाप मदल्ली. मलयोची कूड मजमवताचा उज्याां त नाल्ल्या मशवाय तो मतचो घोव जावांक जायना म्हण म्हाका मतणें साां गलें.
"तर सगीं थावन एक स्त्री सांस्राक येवन एका दादल्याचो िोग केलो तर? ही स्त्री एक सकला पडलेली आां ज भडवो जावन अपल्या दादल्याचा िोगा खातीर कषटोन,तरी दै वीकपणान आपणाक च बचावी घेवांक जायना? म्हाका सवाल कररनाक होल्ली. तुका गुस्पाडावांक हाां व आसें कररना.आटे नान म्हाका न्सस्परीत म्हण िाां दलाां -दादलो आनी न्सस्पररताक िोग करांक जायना म्हण मतची उत्ा उगडास कर.तरी म्हज्या मलयोलागीां काजार जावांक सद्द्याक जायना तें दू खीन हाां वें ओपवाजाय" इतलें साां गोन ती िौन जाली. मतणें सत साां गलें म्हण हाां व पात्येलोां ना. साां गल्यारी पुतें न्हय. मतचीां उत्ाां मिसतेराचीां आनी ओपाररचीां.धेकून इतलें जाल्यारी ती एक स्त्रीगी या न्सस्परीत गी म्हण साां गोांक हाां व सकाना. बहुश्ा दोनी. मतका मलयोचेर आसचो िोग खरो या मतचा तकलेंत रचलेलो िायावी पाशाां व म्हळ्ळ्ळें य साां गोांक कषटाचें. मतचा िोगा पाटल्यान कसलोगी गुप्त इरादो असोिक पुरो म्हण म्हाका भगलें.मतका आिी पवनताचेर पयलेि पावटीां पळे ताना म्हातारी जावनासुन्सल्लगी या मलयोक पररक्षा करांक घाल्लो वेस? या हे स्साचा िेल्ल्या कूमडां त ररगलोलो न्सस्परीत? या कोराचा भुांयराां थावन मतचो आत्मो हाां गासर आयलो जायजय.
"तरी आयेशा" हाां वें रागान म्हळें . "हीां तुजीां मववीध रूपाां दाखवन आिकाां मपशें कररनाका.तूां न्सस्परीत म्हण साां ग" "आिी सवन न्सस्परीत होल्ली.हाां व हे राां चाकी चड म्हण्ेत.कोणाक गोत्तू ?" "तूां मलयोक सुवेर कोण जावनासुल्लीय आनी तो तुका मकतें जावनासुल्लो?" ती म्हाकाच पळे लागली आनी उपराां त म्हणाली- "हीबरू कानुनाचा बूकाां त बरयलाां -समगांचे दादले सांस्राचा स्तीयाां खातीर आयले म्हळ्ळ्ळें तूांवें वाचुांक न्हाां य?"
43 वीज क क ों णि
म्हाका मकतेंच कळीत जालें ना. तरी सांस्राचा अदभूत मिसतेरानी आिी मशकान ल्याां व म्हळ्ळ्ळें सत-आयेशा एका गुप्त मजण्ेक आधीन करून,हाका साक्ष ना,कसल्यागी उदकाां त नावन,सासणाची मजणी आपणावन मजयेता म्हळ्ळ्ळो मिसतेरान भरलेलें सत. तरी हाां व बहुश्ा आटे नाचा कुिकेन वेमगांच हो मिसतेर उगडोांक सक्तोलोां.पूण हाां गासर न्हय. उतर मदल्ल्या बरी मतणें मलयोक कसल्याच धािीक मवमधनी िेतेर कलें ना. मतचें आराधन इमजप्ताचा ओररसीस आनी ऐमससाचा आराधनाक ताळ पडतालें.मलयोक आयेशा साां गाताच उरोांक िन आनी आशा.साां जेर आिी दोगी मतचा साां गाताच आसतेल्याां व.मलयोक मकतेंच जायनाये म्हण मतची आशा.ताका मकतें तरी जायत म्हण मतका भ्यें.तो मशकारीक वेताना ताका राकवली जावी एक अमदवासी िुखेली आनी ताचे पाां च जण दादले साां गाताच आसताले. म्हजो बावळो अमनकी दु ख्तेल्यान हाां व मशकारे थावन पयस उतान लोां. अन एका मदसा तो कषटाां त साां पडालोच.मतचें भ्यें सत जालें. हाां व अनी आयेशा साां गाता बसोन आसलेल्याां व. लोयो सदाां चे बरी आपली मशकारी करांक गेल्लो. आिी हें तेि म्हण गजाली िारून वेळ पाशार करून आसताना एकाच फरा आयेशा चडपडली अनी बोबाटली; "पळे !"
मतणें बोट जोकलेल्या मदशीां पळे लें. भरप सोडन म्काका मकतेंच मदसलें ना. "तुका म्हजो राय कषटाां त साां पाडला तेि मदसाना? ओहो! तुका म्हजे बरी पळें वची सकत ना.धर हाां व तुका आताि मदताां . पळे " म्हण मतणें म्हाका आपडलें आनी कसलोगी मवमचत् अनुभव म्हाका जालो म्हजी दीषट पजनळ्ळ्ळी. आनी हाां वें पळे लें . मलयो एका भरप मचतळा साां गाता गडातालो. ताचे राकवली भांवतीां आसोन मचतळाक मजवेशीां िाचें प्रयतन कतान ले. आयेशा रागान काां पली. मततल्यार मलयो मचतळा साां गाता भपान चेर लोळोन गेलो आनी आपली सुररयेन ताचा पोटाक मचरलें. मचताळ िोरोन पडलें. तक्षण एका दादल्यान मलयोची िुलाि सारून मचमकत्सा केली. ’हें अनाहूत सांपलें" ती म्हज्या बावळ्यार तकली दवरून उदगारली. "पूण आनी मकतले अनाहूत ताका राकोन आसातगी? आय्यो१ मकतलो तेंप ह्या काळजान सोमसजाय" चार वराां उपताां त मलयो पाटीां अयलो. ताचा साां गाता मचतळाचें चािडें आनी मशकारी करून िारलेल्यो बोकड्यो. ती ताचा लागीां वचोन मकतेंगी म्हणाली. "तुका कसें कळ्ळ्ळें ?" मलयोन मवचारलें.
44 वीज क क ों णि
"हाां वें पळे लें तुका धोांपरा वयर चड घाय जाला. ब्याां डेज बाां दलाां यिू ?" "तूां हाां गा थावन भायर वचानासताना तुका थैं भपाां त मकतें जालें म्हण कसें कळ्ळ्ळें ?" "हाां वें िात् न्हय, होल्लीन सयत पळे लाां ." "हाां व ह्या सवन जादू ववीं मवरार जालाां . पवनताताचा एका मचतळा साां गाता इल्लें साहस करांकी म्हाका सोडु ां क जायना? आनी ते साां गाता आसुल्ले दादले....." मततल्यार ओरोस आयलो आनी मतचा कानाां त मकतेंगी पुस्पुसलो. ’ताां ची खबार हाां व घेताां " म्हण ती आनी ओरोस साां गाता चल्लीां. ’ती खैं गेली होरे स? पूजा करांक?" हाां वें गोत्तुना म्हण गोिटी हालयली. आिी मतचो पाटलाव केलो. सभाां गाणाां त कसलेंगी काऱ्यें चल्तालें. आयेशा एका इिाजी सािकार बसोन आसुल्ली.मतचा सािखार मदां बी घालन िुखेली आनी ताचे पाां च दादले आसुल्ले. ताां चा लागीां अजूनी मशकाररच्यो भामलयो आसुल्ल्यो. ते सक्कड न्सियान काां प्ताले. आिी एका दे गेक रावल्याां व. एका खुशीन िांमदराचे राकवाली, बारा जण हातीां तलवारी घेवन उभे आसुल्ले. कसें मचतळान मलयोचेर हल्लो केलो म्हण ती तनखी कतान ली आनी जाप जावन िुखेली मववरण मदतालो.
मचतळाक दोन फात्ाां िधें ताणीां पळे लें आनी एका दादल्यान ताका िार्न चें प्रयतन केलें आनी घाय सयत केलो. पूण मचतळान ताका सकला घालें. ताका घाय सयत केलो. मततल्यार मलयो सायबान मचतळाची मशकारी करांक वेताना ताकाय घाय जालो आनी भपाां त लोळोन वेलो. पूण रायान ताका मजवेशीां िारलें. "ना, तसें न्हय. तुिकाां च बचावी करांक तुिी मलयोक एकल्याक च मचतळा साां गाता तुिी सोडलें. हाां काां पवनता थावन धाां वडाया. भपाां िधें आनी िनजामतांक खाण जाां वदीत" कसलीच जाप दीनासताना िुखेली आनी पाां च पाटलाव दार वचोांक उटले. ते आनी मकतें थैं थावन चल्ता म्हणताना मलयोन ताां का आडायलें. "रावा. म्हाकाय येवांक आसा. म्हाका चलोांक इन्सल्लशी कुिक करा" "कसलें हें मपशेंपण?" मतणें मवचारलें. "हाां व मपसोांगी तें नेणाां . पूण तूां घात्की आनी अन्याय कची. पळे ताां काां -धैराधीक मशकारे गार.आनी ताका पळे . म्हाका राकचा खातीर तो मचतळाचेर उडु ल्लो आनी घाये लो. हाां वेंच मशकारी करांक साां गलेल्यान हें सक्कड जालें. तूांवेि सक्कड पळे लाां य तर हें यी पळे लाां य म्हण मचांत्ताां - मचताळ म्हजेर उडलें आनी हे सक्कड रावोन ताका
45 वीज क क ों णि
िारांक प्रयतन कतान ले. पूण तसें केल्यार म्हाका आपाय आसा म्हण ताां काां कळोन ते अवकासाक राक्ताले. मततल्यार मचतळान म्हाका भपान चेर वोडन वेलें. तरी हाणें आपल्या खाली हातानी मचतळाच ंे र हल्लो केलो आनी ताका घाय जालो. पवनताचेर हाां काां िोरोांक तूां फिान ण मदताय तर, हाका कारण जाल्ल्या हाां वेंय हाां चा साां गाता िोराजाय"
ताां चा अधीन केल्लें, आनी आपणाक कसलोच आपाय जाल्यार ते जवाब्दारी म्हणचें, इत्यादी उलवन तो िौन जालो. आयेशा एका स्त्रीये बरी सक्कड आयकोांक लागली. हे रानी जर तसें उलयलें तर ताां काि मकतें जातेंगी?मतका राग आउल्यो ना. बगार िोवाळ स्त्रीयेन कचान बरी हुसकारून रडालागली. हें पळे वन मलयो कगान लो. चूक जाली म्हणालो.मतचो हात घेतलो.
थोडो वेळ कोणी उलवांक ना. तीच उलयली. "मलयो, म्हाका सक्कड गोत्तासा. तूांवें म्काका घात्की आनी आन्यात आधाची म्हळें य. बरें . हाां वें ज्यें पळे ल्लें तें हाां चाच तोांडा थावन्ांच आयकालें. म्हज्या रायान तुिची वकालत केल्या दे खून तुिकाां हाां व भोगमसताां . पूण पतूनन आसें जायनाये". ते सक्कड गेले. ताां चा दोळ्यानी मलयोक अभारी म्हण स्पषट मदसतालें. मलयोचे घाय धुवन शुषरचा करांक व्हयजा काडु ां क ओरोसाक मतणें साां गलें पूण मलयोन इनकार केलें. अपुण्ां च कताां म्हळ्ळ्ळ्याकी ताणें इनकार केलें तो रामगषट जालो आनी गोवजी केलें- १. जादू वापारून आपणाचेर दोळो दवरून आसाय, २. आपणा साां गाता मशकारी कचान , ताचो इषट आनी ताचा दादल्याां चेर साक्ष नासताना रागान िणानची मशक्षा मदवांक केल्लें मचांताप, ३. आपणाक एकल्याच च सोमडनासताना ल्हान बुग्यान बरी
"हे र म्हजेर ह्या परीां उलांवदीत.पूण तूां न्हय मलयो.म्हाका गोवजी सोसुांक जायना.हाांवें तुका कसें दु खयलें? म्हजो न्सस्परीत तुजेर फारो कचें,हें तूां जाणाय आनी हें मजमवताचा जाग्यार थावन वेगळे जाल्या तेदनाि थावन जाक्ता. तुका आपायाां त पडचें पळे वांक म्हज्यान जायना. स जणाां क हाां वें तुका राकोांक धाडलें तरी आसें जालें. हाचाकी चड आपायाां त तूां साां पडोन तुज्या िोणान क ते कारण जातीत तर?" "आयक िोजा िोगा" मलयो म्हणालो. "म्हजेर तुका हुसको आसचा बरी म्हकाय ताां चो हुसको असा. म्हज्या िोगान तूांवें हे राां चेर रागान वतनन कररनाये. तुका म्हजेर भ्यें असा तर, म्हाका तुजी सोसमणकायेचें,अिरात्वाचें मजवीत दी. हें करांक म्हजो भावडत ओपवाना तरी तुज्या खातीर हाां व तयार आसाां . जर आिी एका िेका खातीर मजयेताां व जाल्यार आिी काजार जाव्याां . हर
46 वीज क क ों णि
िनश्ान िोराजायीच. पूण िोचान पयलें हाां व तुज्या साां गाता सांतोसान आसोांक अशेताां .
मननान ि कचो, वीकाच्चें कोप मपयेंवचो?’ इतलें म्हणोन ती तुतान न चल्ली.
“हाां वें धैर केल्यार? ओह! मलयो म्हाका ************** ओत्ताय कररनाका. तुका हाां व िोनान चा वाटे र (एकवणिसाव आर्ध्ाय समाप्त) चलवांक अशेना. तूांवें अयकोांक नाां य- िोग तो -----------------------------------------------------------------------------------
कीपर, बरो फीलडर..."
४१. नवें टीम "सदाां हसन्मुखी आसलो आिचो, ताका टीिाां तलो काडलो" हाां व पेपर वाचताना कान दीवन आयकोांच्या टोिीक साां गलें. " छे ... आताां कनान टकाचे कोण्णी नाां त गी?" "ना टोिी, एकल्याक काडलें आनी चार जणाां क हाडलें..." "श्शे... के. एल. राहुलाक काडु ां क नजो आसलें. तो सदाां हसन्मुखी, ओपनर, मवकेट
"तूां कालेंयाां ?" "मकतें जालें?" "के. एल. राहूल मिकेट टीिाचो... तो न्हय..." "तूां कोण म्हणताय?" "सदाां आनांदाच्या मिसतेराां चो राय... आिचो गौड भायर..." "तूां सिा नाां य. तें टीि इां मडया न्हय..
47 वीज क क ों णि
तें....क्या... बी... नेट" तो पी. हे च. डी. शैलेर उलयलो. "तुजी िारली शेंडी.." हावें इल्लो राग दाकयलो. "तुका सदाां िुक्काल आनी िक्कर िात्..." मततल्यार भायर गुजगुजो आयकोांक लागलो. टोमिचे कान नीट जाले.पाटापाट चार पाांच बायल िनश्ाां घरा येंवचीां पळे ताना टोिी मवचारांक लागलो."तुिीां हाां गा मकत्याक?" ताां काां टोमिची भास खांय आथन जाता. हाां वेंच मवचारलें... "ती आज इल्ली मब ी आसा.. तुिकाां मकतें जायजे?" "आिचें आज जूि िीमटां गा मवशीां उलवांक आसलें.. िाका जुम्म जालें. "मवषय?" "तुिकाां गोत्तुनाां गी? आिची सोबाण सोबक्क िांत्ी जाल्या ने! अिच्या 'निो' न स्त्रीयाां क एक अवकास मदला. सोबक्काक उल्लासुांक एक िीमटां ग हाां गा.. फाल्याां जूि िीमटां ग सकटाां क..." टोिीक सगळो मवषय कळ्ळ्ळो.
"अळे या.. वोटा उपराां त येवांक वेळ ना मतका.. आताां क्यामबनेट..." म्हणताना आधें आां गलें आयलें. टोिी मशिटी कोवळोन वोगेच्च बसलो. "टोिी पयलें कनान टकाचे पूरा रयल िांत्ी... टी. ए. पै, जाफर शरीफ, आिचो जोजन फेनाां डीस,..." "आताां ?" "रयल सोडचे..." "आळे या..." आधे आां गलें नीट जाली. "आताां स्त्रीयाां क एक आवकास मदलाां . यूव नायकी सोबाक्क सिाजेच्या चमलयाां क, स्त्रीयाां क एक भवनसो. पळे या... आनी जातात अजापाां ..." ती साां गोन वेताली. आयकाता कोण?.. "युवनायकी खांय.. आज फाल्याां सीमनयर मसमटजन जाता." हाां व गुणगुणताना टोिी हासलो जोनी लीवरा बरी. तेदाळा टोिी येवन म्हजा कानाां त म्हणालो..."आनी यमड्डचे दीस जाले...!" "तें कशें?" "सदाां आनांदाचो राय गौड आयलोने...! तो आनी कनान टकाचो टीि क्यापटन.."
48 वीज क क ों णि
"हाां ...." हाां व एकाच्छाणें हाां िेवन थांयच गळ्ळ्ळोां. ------------------------------------------------------------------------------------
बजवार्ें मोल बजवाक कसलें मोल दे वा...! बर्ंतून बर्ंतून तकली वीर्यार...
दु रबळ्यार्ें पोसिें ररतें जालां कसल्याक ही सजा भलायकेर्ें नीब दीवन बवश्वे काडल्यात कापून राकवली जाल्यात मर्िा दू त बनभाजगी बजवाक बली घेवन
बाजाराक गेल्लो घर्कार पडोन मेलो रसयार कोिा एकल्याच्या मसतेक अंतरलो कुटमार्ो पोसिार उस्वास घेवंक वोद्दाट ना हाती ं पयशांर्ो काट रगात नातलेल्या दोळ्यांनी दाकयली मर्िा वाट
गभाांत रोयलेलें िळ संसार दे काजाय जाल्लें बाळ सुण्या तोंडांत खाि जाता बपंपऱ्यार्ो असोय गोळ िातर जालां काळीज दाड्डे वन गेलां कोशेडद
बशरां बशरांनी धांवता वीक र्ली जावन जल्ल्माल्ली कोिार्ी र्ूक अबलेशी दावल्यानी ं पाक्तप्सलें थांबवन बवश्वव्यांर्ी भूक
असल्या घड्ये... सांग म्हाका...
बगरे सत मार्ता मजा घेवन कानूनार्ी रजा
बजवाक कसलें मोल दे वा...! बर्ंतून बर्ंतून तकली वीर्यार...
लवी, गंबजमठ 49 वीज क क ों णि
पावसा बदसांनी पावबशल्या बदसां नी बशरांधारी पावस वोत्ताना मोगा तुज्या गोपां त खेळ्ळ्ळलो उगडास म्हाका धोसता रे घडगड्या जगलाण्याक बभंयान हां व कां प्ताना वेंगेंत घेवन म्हाका तुंवें धैर बदल्लोलें योरे तूं योरे मोगा पावसा बदसांनी पावसाक बभजोन हांव बहं वान हांव कां प्ताना पोटलून म्हाका धरून भवजसो तुं वे भरलोले
धोसतात एक्सुरी ं हांव आसताना ज्योरान व्हाळच्या पावसा थेंब्या बरी ं बर्ंत्ां म्हजी ं धांवतात पाटी ं योरे मोगा योरे मोगा पावसा बदसांनी पावसा वेळारी हांव खेळतां उदका भं वारी ं दु कां म्हजी ं व्हाळोन गेली ं कुडीक आपटाल्या पावसा थें ब्या संगी योरे तूं योरे मोगा पावसा बदसांनी
योरे तूं योरे मोगा पावसा बदसांनी मोगा सावळे री बकतबलशी ं बर्ंत्ां
-असुंता बडसोजा, बजाल 50 वीज क क ों णि
दुबाव हांव अशी ं नातली ं अशी ं बकयाक जाली ं... कशें आस ल्ली ं कशी ं जावंक पावली ं... कोिार्ी ती दीषट जाली कोिेंगी बलंबो बपळ्ळ्ळा बकयाक ही ं वादाळां कोि तोप्तागी भाली? हांवे बकतें यी वायट केलां?.. खंर्ेयी काम अधुरें उरलां... कोिायकी बकतेंय उिें केलां... बकयाक अशें जालां?
_ जेनेट वास 51 वीज क क ों णि
पतीि आयलां ताच्या आवय बापायक सांडून, भाव भयि, कुटमादारांक सांडून, आयलां तुजें बजण्ये सांगातीि जावन, मानून घे तुजी पतीि मिोन... वाडो, बिगजजगारां आनी सैऱ्यादै ऱ्यां मुखार जावन खरार, भास दीवन दे वा मुखार जालाय तूं काजार... आयलां तें तुका पायेवन ररया हातान, उबें तुज्या घराच्या बागलार, दु खैनाका ताच्या भगिांक, दाखैनाका तुजेंर् दरबार... भुर्ग्ाांर्ो पोस आनी राकि कर्ी, घर्ो हार भार सांबाळन वर्ी, सुखा दु खांत वांटेली जांवर्ी, नैंगी ती पतीि तुजी ...? बेब्द्या घोवाक, माताऱ्या मांय मांवाक, नेितुल्या भुर्ग्ाांक सांबाळू न कुटमा याग कनज कुटमार्ें बरें पि आशेवर्ी ती नैंगी पतीि तुजी ..? घरांत बकतले कषट आयल्यारी, 52 वीज क क ों णि
मुखामुळार हासो दाखवन, अपले हऱ्येक कषट बवर्रोन, वांटेली जाता घर्ो बदवो जावन... मोगा सागोरार्ी रास ती, र्लयता कुटमा संसार.. तर तुका पतीि बकयाक ससार ? वागय बतका अपूट मोगान.. र्ुकी बतद्वोन, दु बाव, दु सोिें सांडून.. मानून घे तुजी बजण्ये सांगातीि जावन.. सांगिी आसा, काजारां घडर्ी ं सगाज राजार ! सदांर् ती हाजर आसतेली तुज्या कषटां वेळार !! 👉बवलफ्रेड आलव, बोबळये -----------------------------------------------------------------------------------
बदलावि पद्वे दाराां चे गडगडे आनी र्गलाणें रावल्या उपराां त साद्या मनश्ाां चो पावस भांय धभर्यतलो तवळ मनश्ापणाचें बीां कीर्लतलें समासमपणाचीां झडाां व्हाडतलीां सता धनती शाां धतचीां फलाां फळाां दणसतल्या काळर्ाां क सांतोस हाडतलीां
पद्वे दाराां चा दडवा बळान ओांपलल्या धवकाक सलवून बर्या मनश्ाां ची सादी सेवा लोका काळर्ाां धर्क्तली पद्वे दाराां चा पद्वे बळान ताां चे हात तेलान बडल्यात मळबाक चडून मोलाां व्हाडल्याां त वेधगांच एक काळ येतलो साद्या मनश्ाक पडद्या पाटल्यान घडचें सवज कळतलें फट कपट पळतलें दबळ्या हातीां तेल र्ळतलें 53 वीज क क ों णि
भाां गार उर्ळतलें मनश्ा मोल चडतलें तवळ तेला मोल दें वतलें -बसवी, लोरे ट्टो -----------------------------------------------------------------------------------दे वाकी बकयाक अम्सोर? तनीं तनीं अंबक्रच्च खुंटता दे वाक बकयाक असोय राग बपकच्या पयलेंच्च लुंवता. .....बजयो अग्रार सोभीत दोळे रर् ल्ल्या दे वा तांर्े बभतर बमटसािेर्ी ं दु खां बकयाक बलपयबलंय... …….लवी गंबजमठ ----------------------------------------------------------------------------------मोगा तुका बवस्रोंक बकतें पूरा केलें पूि सगळाबनतलान तुजा उगडासान र् धोसलें पुल्लेल्या मोगऱ्यांनी तुजोर् हासो बदसलो पुलांतला मोवांत तुजा वोंटा याद घुसलो वाळर्ा वाऱ्यांत तुजो पमजळ असलो अंब्या मोळ्यांनी तुजोर् ताळो गाजलो रूक रूक आं गार,अमर्ी ं नांवां नेसलात खोल्या खोल्यांनी आमर्े घट बलपल्यात 'वाली वाली तूं खंय' मूि बवर्ाताजत दु खां पोल्यार बजरोन रडानाका मुिटात 54 वीज क क ों णि
-- जोस्सी बपंटो
कोल्यार्ो उपाय कावळो एक उबोवन येवन रका िांट्यार बसलो; तोंडांत मासा कुडको घेवन खांवच्यांत मग्न आसलो.
कोल्यार्ी होगळीक आयकून, कावळो िुर्ग्ापरी ं िुगलो, का का गायान करून तोंड उग्त्तावन केंकाररलागलो. तक्षि कोलो सकला पडलोलो मासा कुडको खावंक लागलो; घात्की उपाय पल्सालागलो, बशमटी हालोवन रानां कुशी ं धांवलो! पर्क्ाजर्ें उतर आयकून पायेिी होगडांवर्ी न्हय बवश्वास, रीत नीत बशकून सलविी आपिांवर्ी न्हय!
रान कोल्याक हें पळे वन तोंडांत उदाक आयलें, आशेवन खांवच्याक लालेवन कावळ्याक होगळसुंक लागलें.
“तुंवें गांवर्ो ताळो बकतलो बरो, रं गीन सोभीत व्हाळता व्हाळो; बपश्यार घाल्ता खरो, आयकोंक आयलां जावन हांव भेरो”. - टोनी मेंडोन्सा, बनड्डोडी (दु बाय) ------------------------------------------------------------------------------------
घुडांतलो आसो... _नवीन बपरे रा, सुरत्कल. एका पेट्यार्ा घुडांत एक आसो आसुल्लो तो पेटो या आश्याांत सदांय आपलें तोंड पळयतालो... सेजार्े तीन र्ार पेटे घुडा भंवतोिी जमोन सदांय ह्या पेट्याक भेश्टायताले...
एक दीस बशमटी लागोन आसो सकयल पडलो, िुटलो... पेट्याक आतां या आश्याांत आपली ं सबार रपिी ं बदसली ं... पेटो आतां आशें बर्ंबतलागलो... इतलो तेंप हो आसो िुटायनातुल्लों हांव बनजायकी बपसो... या बदसा उपरांत
55 वीज क क ों णि
ह्या पेट्यार्ा घजजविेक सुत्तुरांतली ं सुिी ं लाग्ी ं येनांत...
कुवाळ्या र्ा आशेन पडलो वालीर दांटोन...
वालीन पांय सोडलो र् ना कुवाळो आतां र्ल्ता पळे सेजार्ो र्लो कंु टावन... -----------------------------------------------------------------------------------सोबीत सुंदर... कोिें बर्ंतुल्लें.. व्हड जाल्ल्या उपरांत पोळयतानांर् कांप आवाळे आनी कुवाळ्या पाटल्यान... बावड्याक...
कुवाळे
परत, कुवाळ्यार्ा मोगार पडर्ोना. रे खा बसकवेरा, बाह्रे यन मुग्ध मुखमळ
आवाळ्याच्या रकार कुवाळो कुवाळ्या वाबलर्ेर उमकाळतात आवाळे ... आनी मुखार बकतें दे व च्च जािां.
_बवलफ्रेड आलव, बोबळये. बकतली ं मुगद मुखमळां -----------------------------------------------------------------------------------मोगा झर तुजा मोगा झरीन मुजी बांय भरल्या काळजा कोळसो बवर्ाते आसा गळ्याक दोरी आं बदज ताय या बुडवन सोडताय..?
_नवीन बपरे रा, सुरत्कल.* 56 वीज क क ों णि
बेंतीि ही कथा सुरू जाल्ली जेदना म्हाका धा वसाां जाल्ली ं मायन गळ्यांत बेंतीि बशकाजबयल्ली वोंटां उम्ां संगी ं दोळ्यां काळोकांत भवजश्या बकरि िांकबयल्ली सायबबबिर्ी भि मबतंत खंर्बयल्ली बेंतीि ही व्हडा भवजश्यार्ी काळोकांत धयर बदं वर्ी उज्वाडांत बवसर पडर्ी गोड र्ोरून खाताना वोंटा गोडसाि र्ािा काम जाल्लेंर् हयाजर बलप्ता परीक्षा बरं वच्या पयलें उगडास उरोंक तकलेक पोशेता बरवन जाल्लेंर् बवसर पडता मूट मारा बवशी ं तनखेक मेसत्रीन आपयताना मुटी बभतर बर्डकून रावता कुडाथावन सूट ल्लेंर् मुटी थावन सुटता र्ेडवा वेंगेंत पप्पाच्या नद्रे क सांपडताना 57 वीज क क ों णि
बजब्बो नात ल्ल्या हयाजक बर्डकून रावता पप्पा गेल्लोर् असत व्यसत पडता खेळंु क खेळांगिाक वेताना बंजना थावन अपाबलपा खेळता खेळ जाल्लोर् खेळिें जाता नवकरे संदशजनाक वेताना धा नमान मरी आयकाता बवंर्वन खात्री जाल्लेंर् बवस्रापाच्या नवकरीक लाग्त्ता सयरीक घट कताजना बवश्वासा लगीन स्पशाज संगी ं करयता लग्न जाल्लेंर् स्पशाज बवच्छे दन जाता वोसो कुडीक वेंग्त्ताना अख्खो वेळ कुडीक वेंगून आसता बपडा धांवताना वैरस कशें आस्परश्य जाता भ्यें बदसताना लागी ं रावता भ्यें धांवताना वेगी ं धांवता मिाज भ्यें बदसताना अत्म्याक बर्डकून रावता मरि पाव ल्लेंर् पेटेंत बर्डकून खंर्ता सासिाक बर्ंत्ा झुजा थावन सुटका जोडता -बक्रसटोिर रोशन लोबो, बाह्रे यन ----------------------------------------------------------------------------------Int’l Konkani Bhaas & culture २०२०वेर कोवीड काळार उबर्ल्लो नवो धदश्टावो आनीां हो धदश्टावो पोांताक ST.Aloysius (Autonomus) College पावोवांक सांसार भर आसल्ल्या कोांकण्यानीां कोांकणी धवभाग कोांकणी प्रेमी आनीां मोधगांक सहकधसजल्लें अधवस्मरणीय. ४३ र्णाां क वांदन पाठयता. घेवन E-Konkani पैले ब्याच व्हडा घनान
मोगाच्यानों,
58 वीज क क ों णि
करांक र्ाय ‘अमची भास’ म्हण समर्वन धनिाज र घेतल्ल्या सवज कोांकणी मनश्ाां क ह्या कोसाज क भती र्ावांक मोगाचें अपवणें. हो कोसज वीर಼् कोांकधणच्या सहकारन चल्ता र्ाल्ल्यान, केवल प्रवेश शल्क Rs.५००/(पाां यशी) मात्र आसतेलें. ह्या E-Konkani certificate courseचो बफूजर फायदो र्ोडां क अपवणें धदताां व. फकत्त, ONLINE र चल्चो हो कोसज क्लास, परीक्ष, उग्तावण समारोप, सधटज फीकेट सक्कड आटाप्ता. आनीां प्रधतषठीत धवद्या सांस्थ्याचे धवद्यार्थी म्हळ्ळें गौरवक यी पात्र र्ातात ONLINE र. र्ून ११वेर सांपोवन आताां परत र्लै १६वेर दू सऱ्या वोसाज क पाां य तेंक्ताना, कोांकणी र्ाणाऱ्याां क आनीां कोांकणी भाशे वयर अधभमान दोवोनज मकल्या धपळगेक हाताां तर
ह्या कोसाज चें उदघाटन ह्याच्च र्लाय १६ वेर मांगळराां त झूमाचेर चल्लें. दे श-धवदे शाां र्थाां वन धवद्यार्थी तसेंच धशक्षकाां हार्र आसलीां. साां र्ेच्या ६:०० वरार वीर् कोांकणी
59 वीज क क ों णि
हफ्त्याळ्याच्या सांपादक डा| आसटीन प्रभून धचकागो र्थाां वन ह्या कोसाज चें उदघाटन केलें. ताणें साां गलें की धशकच्याक धकतेंच बांदड ना, शीकल्ल्या धततलो चडीत अवकास आमकाां मेळटा आनी कोांकणेंत र्ाण्वाय र्ोडां क मांगळची साां त लवीस कालेर् (स्वायत्त) आनी वीर् कोांकणी हफ्त्याळें पत्र साां गाता मेळोन हो दस्रो ई-कोांकणी सधटज धफकेट कोसज माां डून हाडटात. हाक हार्र र्ाां वच्या धवद्याधर्थजनीां वेळार हार्र र्ाां वन धशक्षकाां र्थाां वन र्ाण्वाय र्ोडची व कोणाकी खांच्याय धवषयार चडीत र्ाण्वाय आसा र्ाल्यार ती वाां टून घेंवची म्हणालो. ह्या कोसाज क हार्र र्ाल्ल्या नव्या धवद्याधर्थिंक ह्या प्रधतषटीत साां लवीस कालेधर्चे धवद्यार्थी म्हळ्ळें नाां वयी मेळटा म्हळें . सांयोर्की फ्लोरा क्यासतेधलनो, उपन्यासकी सवािं क स्वागत मागालागली आनी हार्र
र्ाल्ल्या सवािं क दोदोन उत्राां उलवांक अवकास दीलागली. उपराां त पयलेंची क्लास र्ाां वन डा| आलवीन धडस्सान कोांकणेंतले उच्छार, अक्षराां , व्यांर्नाां धवश्ाां त म्हाहे त धदली. ही दोन वराां ची क्लास सांप्तच सवज धवद्याधर्थिंक सवालाां धवचारांक अवकास धदलो आनी अडे र् घांट्ाां उपराां त क्लास सांपयली. आयची क्लास र्ाां वनासली ५० वराां च्या र्म्ला क्लासीां पयधकांतली प्रर्थम. हऱ्येका सक्रारा ६:०० (मांगळचो वेळ) वरार ह्यो क्लासी प्रसतूत र्ातेल्यो. ह्या कोसाज क भती र्ावांक आर्ून अवकास आसतोलो.: चडतीक माहे तीक सांपकज करा: Flora Castelino ७८२९६५२४७० ( Programme co –ordinator) Sannu Monis ००९७१५५७१०००६५
----------------------------------------------------------------------------------बवश्व कोंकिी केंद्र
भारत स्वातंतऱ्यर्े अमृतोत्सव संधभाजर कोंकबिंत प्रबंध स्पधो मांगळू रू: धवश्व कोांकणी केंद्र आनी र्ी.एस.बी सेवासांघचे र्ांटी आश्रयार भारत स्वातांतऱ्यचे अमृतोत्सव सांिभाज र कोांकणी भाषेंत मक्त अवकाश प्रबांि स्पिो माां डून हाळ्ळा. ‘भारत स्वातांतऱ्य सांग्रामक्के कोांकधणगर कोडगे’ धवषया वयर दे वनागरी या कन्नड धलधपांत आनी ‘भारत स्वातांतऱ्य सांग्रामक्के कनाज टकद पश्चीम करावधळगर कोडगे’ धवषया वयर कन्नड भाषेंत १००० शब्द मीरवनाशी प्रबांि घराां तूची बरोवनू हसतपरती या कांप्यूटर मद्रीत प्रती िडून दीवका. इनाम आसचे ह्या प्रबांि र्ी.एस.बी सेवा सांघ, कद्मल रां गराव रसते, कद्री, मांगळू रू ५७५००३- ह्या धवळासाक तमगेले नाां व आनी मोबैल सांख्ये बरोवनू ०९/०८/२०२१र ताररके पयले पावोवका 60 वीज क क ों णि
अशीां धवश्व कोांकणी केंद्र पधत्रका प्रकटण कळयता. अगय माधहतीक (gsbsevasangh@gmail.com) ई-मैल या (मो: ९८४५०८३१३५) करयेत.Coastal
Vibes is at Coastal Vibes. July 16 at 11:07 AM · Udupi, India · Special Episode with @ricky.pond joining us live all the way from USA ..He is a great Instagram content creator also called as Dancing Dad .. Day and Time : 21st Wednesday @ 9 AM (IST) and 20th Tuesday 8 : 30 PM (PST) … Don’t Miss this ! @aral.dsza and @ashwin_decosta will be hosting the live ! #support #love #follow #like #instagram #share #instagood #community #likeforlikes #followforfollowback #covid #motivation #art #help #life #comment #music #photography #family #mentalhealth #supportsmallbusiness #likes #india #happy #instadaily #health #fashion #charity #trending #bhfyp
61 वीज क क ों णि
सन्यासीन सांगल्ली ं
तीनउत्रां
-बलल्लीबमरांदा,जेप्पू कोांगाडी राज्याचा रायाक एक पावटीां आपल्या पतान केल्ल्या दकट्ा चकीक धवशेष राग आयलो. पाटीां फडें धचांधतनासताना ताणें राय कवराक आपलो राज्य सोडन वचोांक फमाज यलें. राय कवर धकतेंच धवरोदपण दाकैनासताना नेस ल्ल्या वसतरार च भायर सरलो. रायान ताका तीन लाख वरह दीवन आनी मकार म्हर्ेलागीां येवन पयसे धवचाररनाका म्हण ताकीद धदली.
राय कवर पयसाां ची र्थैली घेवन राज्य सोडन घेलो. मागाज मदें ताका एक रान म्हळ्ळें . एका रकापांदा एक खाड्याळो सन्यासी बस ल्लो.तोधवधचत्र ररतीर बोब माताज लो." म्हर्ेलागीां अमूल्य्एक बधदचें उतार आसा.एक लाख वरह धदल्यार तें साां ग्ताां " राय कवर एक धमनूट धचांतून रावलो. आपलें अद्रषट कशें आसा म्हण हाां गा धकयाक पाकिं क म्हर्ो.....तो सन्याधसलागीां गेलो. ताका एक लाख वरह दीवन बधदचें उतार साां ग म्हण धवनांती केली. सन्यासी ताचा कानालागीां पस्प स्लो. तूां दू सऱ्या कडे न धनदचो सांदभ्र आयी ल्ल्या वेळार माां द्री एक पावटीां पाफ ड् न पळे . काां य िभावास्पद ना म्हण कळीत र्ाल्यार या माां द्रेर धनदे .": सन्यासी चें उतार राय कवराक मेचवा लें. तो सन्यासी क वांदून मकार व्हचोांक भायर सरलो. तवळ सन्यासीन ताका आडावन" म्हर्ेलागीां आनी दोन बधदचीां उत्राां आसात आनी दोन लाख वराह धदल्यार तका तीां साां ग्ता ಼ां ." म्हळें . राय कवराक ताचा उत्राां नीां पायेणी उपर्ाली आपणालागीां आसल्ले अधनकी दोन लाख वरह दीवन " दयकनज आनी दोन बधदचीां उत्राां साां ग" म्हण राय कवरान धवनांती केली. वळोक पाळोक नात ल्ल्याां चा घरा र्ेंवचा पयलें पयली उां डी सकण्याां सावर्ाां क घालन उपराां त र्ेव." म्हळें सन्यासी न. धतस्रें उतार बोव नार्ूक. तर्ेलागीां पयसे आसल्यार मात्र इषट मांत्र तका गौरव धदतात.सन्मान कताज त. तूां दबळो म्हण कळीत र्ाल्यार कोण्णी
62 वीज क क ों णि
लेखखनाां त." राय कवर सन्यासीक नमसकार कनज मकार गेलो.अताां ताचेलागीां धकतेंच पयसे नात ल्ले. धनगजधतकापरीां चलोन आसताना वाटे र एकली म्हातारी मेळ्ळी. परासाणेन भर ल्लें ताचें तोांड पळवन "आमचा गडसलाक ते ये. र्थांय तका धवशेव घेवांक वेवसता कतािं " म्हणाली. राय कवर एक गोबळो उदाक धपयेवन माां द्रेव य्र धनदोांक गेलो. ताचेर रां ग रां गाळ वसतूर हाां तांत ल्लें. राय कवराक सन्याधसचें पयलें उतार उडासाक आयलें.ताणें माां द्री पापडली. धकतें अच य्रें!... तें पळे वांक मात्र सोभीत धभचाण्यापरीां आस ल्लें. ताचा पांदा एक गांडी आस ल्ली. एकादावेळार राय कवर ताचेर नीद ल्लो र्ाल्यार तो गांड्येंत पडतो.राय कवरान मनाां त च सन्यासीक वांधदलें. ताचा बधदचा उत्रान ताचो र्ीव उरल्लो. तो आव्हार् कररनासताना भायर आयलो. म्हतारी राां दणी मकार बसोन तो गांड्येंत पडोांक राक्ताली. ती खऱ्यान म्हतारे वेसाची राक्षीण र्ावनास ल्ली. पाटल्यान गेल्ल्या राय कवरान तलवारीन धतची गोमटी कातरली. राय कवराक धतणें गडसलाां त धलपवन दवर ल्लीां वज्ाां मोयाां लाबलीां. राय कवर मकार भायर सरलो. ताका र्ोर भूक लाग ल्ली. वाटे र एक गडसूल धदसलें. ताणें या गडसलाचें बागील र्थापडलें. एक सोभीत चेडवान बागील काडलें. " र्ोर भूक लाग्ता. धकतें पणी
खावांक दी" म्हळें याय कवरान चल्येन धकतेंच र्ाप दीनासताना राां दच्या कडाां त आस ल्ल्या म्हतारे लागीां ताका आपवन व्हे लें. चल्येचा तोांडार भ्यें धनशेतालें. म्हतारे न सांभ्रमान ताचो स्वागत केलो. धशरोती घालन तीन चार बाकऱ्यो ताचेर वाडल्यो. राय कवर गबगब कनज खावांक आशेलो पूण ताका या सन्याधसचीां उत्राां उडासाक आयलीां. ताणें एक कडको बाक्री भायर हाडन बागला मकार आस ल्ल्या राक्सा कसताचा पेट्ा मकार घाली. बाक्री खेल्लीच पेटो दडबडोन मेलो म्हतारे न बाक्रेंत वीक घाल्लें ताका कळीत र्ालें. दस्रे पावटीां ताचो र्ीव उरल्लो. ताणें मधतांत च सन्यासीक वांधदलें. तलवार घेवन म्हतारे पाटल्यान व्हचोन ताणें धतची गोमटी कातरली. हें पळवन चल्येक खशी र्ाली. चल्येन खशेन म्हळें " हाां व लवांग दे शाची राय कवनज. म्हर्ें नाां व लवांगी. हाां व आमचा फलाां तोटाां त आसताना ह्या मायावी म्हतारे न म्हाका अपहसूजन हाडलें. सबार मैन्याां र्थावन धहची सेवा कनज धभयान दीस सातािं . भायर मोरोन पडलोलो पेटो धहचो सेवक. पेट्ा रपार म्हर्ी पारोत कताज लो. आर् तज्या कपेन हाां व स्वतांत्र र्ालीां." राय कवर लवांगीक साां गाता घेवन लवांग दे शाक गेलो... तवळ रात र्ाल्ली. गाां वा भायर आस ल्ल्या धशवा दे वालयाां त दोगाां यनी रात फालें केली. याच शहराां त
63 वीज क क ों णि
राय कवराची मालघडी भयण आस ल्ली. धतचो नोवरो एक वज्ाां चो व्यापारी र्ावनास ल्लो. ग्रेसत कायेन धपकोन गेल्लो. राय कवराक सन्यासीन साां ग ल्लें धतस्रें बधदचें उतार उडासाक आयलें पररक्षा कनज पळे याां म्हण भोगलें. दीस उज्वाडतच दोगाां यी ताचा भयधणगेर गेलीां. राय कवराचा भयणीन धनगजधतकाां परीां आपणा समोर राव ल्ल्या ताां का दोगाां यकी पळे लें आपल्या बापायन राय कवराक रावळे रा र्थावन दाां वडा धयल्ली गर्ाल धतका कळीत आस ल्ली. अनार्थ भावाचो स्वागत करांक धतका मन नात ल्लें. धतणें ताचो अक्मान केलो. तो बापायक साको पूत नैं म्हण धहणधसलें. आपणाचा घरा ताका रीग ना म्हण धनषटू र ररतीर साां गलें.
आपणाक या मायाधवणी राधक्षणे र्थावन राय कवरान कशें राकलेंगी म्हण लवांगन बापायक साां गलें. रायाक खशी र्ाली. ताणें वैभवान आपल्या िवेचें कार्ार राय कवरालागीां केलें रायाक प्राय र्ाल्ल्यान ह्या राय कवराक च ताणें आपल्या राज्याचो राय केलो. राय कवरान सैधनकाां क दाडन म्हतारे चा गडसलाां त आस ल्लीां वज्ाां मोयाां हाड यलीां आपल्या बापायक पळे वांक तो पधतणेसवें भायर सरलो. रायाक आपली चूक समर्ाल्ली. पश्चात्तापान तो भर ल्लो. आपल्या पताक ताणें मोगान पोटलून िरलो. र्थांयसर च आस ल्ल्या ताचा भयणीन आपल्या भावाक केल्ल्या अक्माना खातीर लर्ेन तकली पांदा र्ाली.
------------------------------------------------------------------------------------
64 वीज क क ों णि
माहेत:
‘’अमरजांवनउरोंदीइबतहासप्रबसद्द भव्यस्मारक‘’शेबट्टहळ्ळ्ळी’’बिगजज
करावळ दऱ्या सवात मांगळू र शेहरा र्थावन पावणे चार वोराां पयण सांपयल्या उपराां त मेळचो एक भागेवांत र्ागो /प्रवासी तान म्हण साां ग्येत ''शेधिहळ्ळी धफगजर्'' रोर्र मायेक समधपजल्लें दे व तेंपल. बृ हत साां ख्या र्थाां वन उदकाक अनकूल र्ाां वचो धवचार एकडे र्ाल्यार, ताच्या र्थाां वन बडोन येंवच्या सवातेचे समस्ये सभार, रान, कृषी भांय, भांय सवात, बडचे सांभव आसल्यार लोकाां क एका र्ाग्या र्थाां वन दू सऱ्या र्ाग्याक स्र्थळाां तर कऱ्येत, बडोन येंवच्या ऐधतहासीक स्मारकाक धकतें कऱ्ये त म्हळ्ळें सवाल! हासन धर्ल्ल्याां त असली पररखस्र्थती
आमकाां पळे वांक मेळटा. गोरूरू हे मावती नांयक
ही धफगजर्
साां खो बाां दच्या वेळार, ताच्या पाटल्या उदकाां त सभार तीस वसािं र्थाां वन बडोन येंवन हऱ्येका वसािं धशर्थील र्ाां वन आपले अांतीम धदवस मेर्ून आसा! मैसूराां त िमज प्रचार करून आसल्लो एक फ्रेंच पादऱ्याब अबदाही मल्काणी १९६० इस्वेंत र्थोड्या क्रीसताां व समदाया सवें कनाज टकाच्या हासन धर्ल्ल्याक येंवन "शेधिहळ्ळी" आनी या लागधशलो लोक
65 वीज क क ों णि
क्रीसताां व िमाज चे पाटलावी र्ाले. फ्रेंच धमशोनरी ह्या ग्रामाक तवळ तवळ भेट दीांवन आसले. १९६० इस्वेंत ह्या धफगजर्ेचें
स्र्थापन र्ालें. गोर्थीक, र्मजन आनी फ्रेंच वासतधशल्प अांश होांद्वोन आसची ही एक धवशेष शैलेची इगर्ज ताणीां र्थांयसर बाां दली.
66 वीज क क ों णि
67 वीज क क ों णि
ह्या इगर्े धभतर धहां दू आां गण र्थोडे कमान आनी दै यकाराचे खाां बे आसात ते ह्या इगर्ेची धवशेषता र्ाां वनासा. माती आनी चूनो, कोांधबयेच्या ताां याां ची करलाां उप्योग कनज इटे आनी धसमेंधटच्या सारोने मखाां त्र हें बाां दाप सांपूणज रीतीर बाां दलाां .
हाां गासर आसली इगर्ज बरया रीतीर आसा. हाचो धवन्यास बहूत सांदर तें आदले अवशेष पळे ताना आमकाां कळटा. सभार चलधनचत्राां , वीधडयो, तस्वीर्यो, इतर दृश् माध्यम ह्या पधवत्र र्ाग्यार फोटो काडल्ले आमकाां अांतर्ाज ळार तसेंच इधतहासाां त पळे वांक मेळटार.
दोन घाां धटच्यो तोरी आसोन हाच्ये र्थाां वन येंवचो धननाद सभार पयस पऱ्याां त आयकाता म्हण साां ग्तात. आश्ािं चो उज्वाड, आकरषक रीधतच्यो इमार्ी हाां गासर आसात म्हण कळोन येता.
कनाज टक सकाज राच्या अिीन परातत्व इलाख्या र्थाां वन आदल्या वसाज ह्या इगर्ेच्या दरस्र्थेक म्हण १२.५ कोरोड रपय मांर्ूर र्ाां वन ही इगर्ज वेधगांच नवीकृत र्ाता म्हण खबार मेळल्ली. असें केलें तर आदले स्मारक अमर र्ाां वन बळािीक र्ातेली म्हळ्ळी "शेधिहळ्ळी" दे व पर्ेची आशा आनी एक स्वपाण र्ाां वनासा.
वणदीर दाविंत वाली तसले आलांकारान धचत्ताकरषक धदसतात. आताां य पळे वांक धदसता सभाां गणाची धवधशषट र्ाल्ली वेदी.
68 वीज क क ों णि
(र्थोड्या वसािं आदीां असी आसली ती इगर्ज) तर्ीत सांग्रहीत लेखन: अनीश क्लाड, मदरां गडी. ------------------------------------------------------------------------------------
69 वीज क क ों णि
70 वीज क क ों णि
71 वीज क क ों णि
72 वीज क क ों णि
73 वीज क क ों णि
74 वीज क क ों णि
75 वीज क क ों णि
76 वीज क क ों णि
77 वीज क क ों णि
78 वीज क क ों णि
79 वीज क क ों णि
80 वीज क क ों णि
81 वीज क क ों णि
82 वीज क क ों णि
83 वीज क क ों णि
84 वीज क क ों णि
85 वीज क क ों णि
86 वीज क क ों णि
87 वीज क क ों णि
88 वीज क क ों णि
89 वीज क क ों णि
90 वीज क क ों णि
91 वीज क क ों णि
92 वीज क क ों णि
93 वीज क क ों णि
94 वीज क क ों णि
95 वीज क क ों णि
96 वीज क क ों णि
97 वीज क क ों णि
98 वीज क क ों णि
99 वीज क क ों णि
100 वीज क क ों णि
101 वीज क क ों णि
102 वीज क क ों णि
103 वीज क क ों णि
104 वीज क क ों णि
105 वीज क क ों णि
106 वीज क क ों णि
107 वीज क क ों णि
108 वीज क क ों णि
109 वीज क क ों णि