www.apeneiradixital.com
XORNAL
ANO 2 - Nº 15
O CONDADO O Orfeón Condado Paradanta recibe o Premio Cumes do Suido das Artes
GALEGO DE INFORMACIÓN
XERAL
Marzo de 2013 - 2€
As Neves celebra a XXII edición da Festa do Requesón e Mel
Páx. 12
O PORRIÑO SOS Porriño recibe dúas toneladas de alimentos da Interrunning Piñeiro Páx. 19
SALCEDA
Salceda é o único concello da zona no que as cifras de paro diminúen
Páxina 3 e ss.
FOTO: HERNÁNDEZ
Páx. 21
A GUARDA Costas farase cargo da reparación da Senda Litoral que destrozou un tornado Páx. 27
O Concello de Tomiño mobilízase para loitar contra o fracaso escolar Concello de Tomiño pon en marcha este mes, a través da Concellaría de Educación e a Oficina Municipal de Información Xuvenil (OMIX), o programa “É Aprender”; unha inicia-
O
tiva dirixida ao alumnado de ESO do IES de Tomiño, que pretende contribuír a mellorar o rendemento académico. Páx. 23
2
Opinión - Marzo de 2013
A voltas co goberno de Ponteareas ermítasenos nesta ocasión falar do que temos máis á beira: o goberno do Concello de Ponteareas.
P
A historia do goberno des-goberno de Ponteareas vén de longo. Non imos, porén, desandar moito no tempo para situarnos nos últimos 25 ou 30 anos. Estamos a piques de cumprir os primeiros 30 anos de A Peneira (Agora renovada chamámoslle A Nova Peneira); no seu nº 0 (marzo de 1984) aparecía en portada un titular que rezaba así “As débedas do Concello de Ponteareas”. Este titular está de rabiosa actualidade. Quen foron os culpables desta desfeita sabémolo todos, aínda que á hora de votar aínda quedan moitos cidadáns que, tapando o nariz, supomos, seguen apoiando opcións políticas que levaron o Concello a esa situación. Aquí votamos co corazón, non coa razón, e así nos vai. Anos atrás os veciños da contorna tíñannos certa envexa (a min confesáronmo persoalmente) porque gozabamos, dicían eles, dunha vila con edificios de 9 alturas (eran os anos 80). Era verdade; aquí as facilidades que se deron foron deste xeito; cada quen construía onde quería e como quería. Ben; isto non foi o mellor nin o peor. Isto foi unha dinámica de goberno que colleitou certos beneficios e produciu un sinfín de perxuízos que hoxe estamos pagando. Os gobernantes de Ponteareas dos
últimos 30 anos poden presumir de que os veciños da vila e dos arredores, nalgúns casos, teñen ao seu dispor servizos que corresponderían a cidades de máis de 50 mil habitantes. Nós vimos de rebasar os 20 mil hai apenas dous ou tres anos. Aquí temos Conservatorio Oficial de Música, temos Centro da
Terceira Idade con Residencia para os maiores; temos gardería, estación de autobuses, bombeiros, etc. Por ter ata temos un castelo que lle “arrebatamos” ao Concello de Mondariz porque fomos máis rápidos en “desenfundar” un préstamo para mercalo; préstamo que durante máis de 20 anos non pagamos e do que pretendemos, nunha ocasión, pasarlle o morto a Caixanova. Claro que esta, máis atenta á xogada, dixo que nones; ainda así puidemos liberarnos dos intereses que xa eran superiores ao principal. Claro que para ser unha vila “camiño de ser cidade” como lle gustaba dicir a Pepe Castro, alcalde durante un montón de anos, tiñamos que dispor doutras cousas perentorias: os ingresos precisos para sufragar estes servizos a maiores. Non os tivemos
nin os temos. Resultado: un Concello empeñado nun montón de millóns de euros que está a punto de sen intervido polo Goberno Central. Nos últimos anos os gobernantes pretenderon endereitar esta situación pero o cabalo está tan desbocado que non hai bridas posibles para detelo. O actual equipo de goberno non ten maioría, a Oposición pensa máis en queimar ao actual rexedor que en salvar os mobles e así chegamos a este momento en que, ao parecer, van presentar unha moción de censura e conformar un goberno tripartito. Que Deus lles dea luz e claridade de ideas para sacar ao Concello no pozo no que está nestes momentos. Todo o dereito do mundo ten a Oposición a facerse cargo do Concello. A maioría matemática é suficiente para iso. O problema, ao noso ver, está nas medidas que van ter que tomar, algunhas das que lle negaron ao actual equipo de goberno. As últimas declaracións do candidato a alcalde que pertence ao BNG xa puxo a venda antes da ferida afirmando que seguramente tomarán medidas que non son do seu agrado, que non estaban no seu programa electoral pero que por responsabilidade terán que tomar (lembran ao político que dixo “non cumpro co meu programa pero fago o que debo facer). Pregunta ino-
Como entender ao Goberno onfeso que malia a miña experiencia en sindicalismo, política, e ata como executivillo de multinacional, non estou conseguindo entender que fai este goberno e porqué faio.
C
Por iso, igual que outras veces, busquei en fontes alleas algunha explicación e creo que algo atopei. Parágrafo 387 do libro de cabeceira do Opus Dei, Camiño, (como é ben sabido boa parte do PP ten gran relación, e ata militancia nesta organización ou seita): “o que nos pide o Señor, está determinado pola santa intransixencia, a santa coacción e a santa desvergoña”. Isto explica case todas as actitudes e algunhas
Parágrafo 388: “Unha cousa é a santa desvergoña e outra a frescura laica”. Xa temos a explicación ao trato das opinións alleas, por parte os portavoces do partido que sustenta ao goberno.
os príncipes sabios coidaron tanto de non descontentar aos grandes ata levalos á desesperación, como de ter contento ao pobo. Isto é unha das cousas máis importantes que o Príncipe debe ter no seu mira”, e establece que o primeiro instrumento para conseguilo é o Parlamento.
Para xulgar o erróneo das prácticas do goberno poden servirnos de referencia algúns dos consellos recolleitos nunha obra, que deu sobradas mostras de eficiencia para gobernar, O Príncipe de Maquiavelo. No seu capítulo XIX, de título O Príncipe debe evitar ser desprezado e aborrecido, dise que:”Os Estados ben ordenados e
O goberno está optando por ter contentos aos grandes, sexan estes de a “Troica”, das cúpulas financeiras, ou dirixentes doutros Estados e estase esquecendo do pobo ao que xurou servir. De continuar así é claro que nin a santa coacción, que utiliza frecuentemente ministro de facenda, nin a santa intransixencia da que fan
das actuacións do goberno recollidas no BOE.
EDITORIAL cente: por que, logo, non dixeron iso cando estiveron sentados co actual equipo de goberno que formulaba moitas desas medidas impopulares? Temos que pesdar que o morbo do Poder fai extraños compañeiros de cama en Ponteareas? Os outros dous partidos, PSOE e ACIP, van conformar o trio de ases. Este tripartito resulta un tanto estraño na súa composición. Dous partidos supostamente de esquerda coaligados cun partido de dereitas, escisión do goberno conservador que durante un montón de anos “mandou” nesta vila é difícil de dixerir. Hai quen, cecais con mala milk, asegura que Pepe Castro move os fíos na retagarda tratando de vingarse de Salvador porque no seu día apostou por un goberno de esquerdas (PSOE + BNG) e deixou a súa filla sen bastón de mando. Por certo, ese goberno durou soamente 8 meses, máis ou menos; a dereita de sempre rematou entendéndose e PP + UCPA arrebataron a alcaldía a Pancho Candeira que gobernaba co BNG comandado, daquela, por Roberto Mera. Podemos pensar que nesta ocasión, dentro de certo tempo, cando as medidas a tomar fagan rinchar o carro ideolóxico de cada partido, volverá pasar algo parecido e a dereita volve ao rego do poder que é, queiramos que non, o seu caldo de cultivo habitual? O tempo daranos ou quitaranos a razón. O que precisan os veciños/as de Ponteareas é un equipo de goberno que goberne pensando neles e non nos seus soldos ou no seu ego político. Iso esperamos.
*Isidoro Gracia Plaza *Diplomado en Relacións Laborais e Empresariais.
exercicio en todos os Consellos de Ministros e moito menos a manipulación dos medios de comunicación que con tanta desvergoña, tan pouco santa, intentan no canto de explicar ocultar os seus actos e intencións, van servir para evitar encamiñar ao proxecto España cara a un posible Estado errado. Logo de reflexionar, comprendo algunhas das súas actitudes, condicionadas pola súa ideoloxía, pero continúo sen entender o que fai o Goberno para cumprir co seu deber, malia o que predican, todos os días.
3
Marzo de 2013 - Opinión
CADERNOS DA VIAXE
Deus nos libre dun xa foi *XOÁN ANTÓN PÉREZ LEMA *Avogado
ugo Chávez é desa caste de personaxes que non deixa a ninguén indiferente, pois que as opinións adoitan ser de absoluta condea ou de adhesión haxiográfica inquebrantábel. Mais dende Galicia haberíamos tentar unha visión desapaixoada e obxectiva, no canto de nos aliñar na ringleira dos “vivas” e “mueras”.
H
Non é certo que Chávez fose un ditador, porque o réxime venezuelano segue a respectar as regras democráticas. Chávez perdeu claramente un referendo constitucional e gañou limpamente as últimas eleccións fronte ao candidato opositor e renovador Capriles (55% vs 44%), como recoñeceu o prestixioso Centro Carter. A liberdade de expresión, sobre todo a antichavista, está plenamente garantida: máis do 90% da audiencia televisiva pertence a grupos privados hostís ao Goberno. Chávez mellorou substancialmente as condicións da cidadanía venezuelana menos favorecida. Dende 1998 até 2011 a pobreza baixou do 50% ao 31,5% e Venezuela constitúe xa a sociedade latinoamericana con menos diferenzas de renda entre ricos
Quo vadis, Chacón?
e pobres. Tamén é verdade que este labor foi extraordinariamente favorecido pola elevadísima suba do prezo do barril de petróleo (hoxe de 100 USD fronte aos 7 de 1998, cando asumiu Chávez por primeira vez) até o extremo de poder concluir que foi a burbulla petroleira a que financiou as melloras sociais, que corren grave risco de desaparecer cando se pinche esta burbulla. Este maná petroleiro determinou tamén altos niveis de corrupción, nomeadamente residenciados nos altos cargos do Exército, nova elite venezuelana. Por outra banda, a industria e a distribución comercial sufriron unha contracción importante que determinou o empobrecemento de milleiros de galegos emprendedores. O chavismo tampouco foi quen de amañar os altísimos níveis de inseguranza cidadá de Caracas, semellantes aos das megalópoles de Sao Paulo ou México DF. Sen a conxuntura favorábel do petróleo os éxitos sanitarios, educativos e sociais do chavismo non serían os que son. Mais hai que lle recoñecer a Chávez que foi quen de manter en democracia a adhesión popular ao seu proxecto. Un proxecto de construción dun socialismo á hispana, populista e caudillista, que é referente para moitos millóns de cidadáns iberoamericanos. Malia que a moitos de nós non nos seduza para o noso País.
nha vez máis, a *Rafael Cuíña situación de descomposi*Estudou Dereito. ción do Partido Empresario en Lalin. Socialista que- Membro da Executiva de Compromiso x Galicia. dou claramente reflectida no desamor político declarado de facto, entre o PSC e o seu tradicional socio estatal, o PSOE.
U
Sobre a base dunha controvertida votación nas Cortes sobre o chamado “dereito a decidir” en Cataluña con respecto á consulta soberanista, unha “tormenta perfecta” fai tremer o liderado de Alfredo Pérez Rubalcaba, xa moi tocado polos avatares demoscópicos que sufre practicamente a diario. Menos presentable é a calculada ambigüidade desa alternativa por concretar chamada Carme Chacón, que nun xesto de covardía política, non vota unha cuestión decisiva para o futuro das relacións entre socios políticos. Non votou co seu partido o PSC a favor da consulta, nin en contra como fixo o PSOE, amosando que a ambición pola cadeira de Rubalcaba é moi superior á necesaria toma de decisións dun potencial aspirante a líder dunha formación de 135 anos, que non é precisamente calquera na Historia política hispana. Seguramemente esta polémica non sería posible en outras democracias máis consolidadas como a británica ou a propia dos Estados Unidos, porque probablemente cun axeitado e argumentado sistema de listas abertas, esa disciplina imposta de voto por parte dos grupos parlamentarios no ámbito político do Estado español, daría paso a certa liberdade de criterio dos deputados, sempre dentro dunhas lóxicas columnas vertebrais a respectar en canto a esencia ideolóxica das tomas de decisión políticas desa formación. No sistema español de listas pechadas e bloqueadas, vemos como cuestións que se votan favorablemente no Parlamento galego como o apoio ao “dique seco” no Ferrol, pasan a ser rexeitados nas Cortes españolas tamén por deputados galegos da mesma formación. A madurez dunha democracia pódese medir tamén polo necesario debate dentro das formacións políticas, mais tamén o dereito a disentir dentro delas por aspectos puntuais que afectan aos intereses que defenden determinados representantes públicos dentro das súas circunscricións. Así, diminuirían exponencialmente as posibilidades de comportamentos “trileiros” como o da deputada Chacón, que amosan que algúns antes de apoiar á súa formación política ou pronunciarse con claridade cando é preciso, o que fan é so pensar na súa desmedida ambición que os descualifica para ter credibilidade nun futuro próximo. Ou non?
4
O Condado - Marzo de 2013
Entrevista a Jose Emilio Castro, alcalde das Neves
“O Concello anima á propia Cooperativa para que produza o leite necesario para o seu funcionamento” Por Guillermo Rodríguez Fotos: HERNÁNDEZ
ado público que supón un gasto excesivo para este Concello.
omo cada ano, As Neves celebra a Festa do Requeixo e do Mel o vindeiro Venres Santo, 28 de marzo. O Concello colabora decididamente no evento, polo que conversamos co Sr. Alcalde, Jose Emilio Castro, para que nos falara da Festa, das súas circunstancias e dalgunhas cousas máis.
-Anos ha un veciño do Concello, Alvaro Alonso, puxo en marcha un Centro Social que prestaba unha serie de servizos aos veciños. Este Centro nestes momentos é controlado polo Concello. Segue a prestar aqueles servizos tan interesantes para os veciños ou ten outra filosofía? -Sí, foi unha iniciativa da Asociación de Xubilados das Neves no seu momento; hoxe continúa o Concello en colaboración co Consorcio de Igualdade e Benestar Social cos servizos de xantar na casa, o servizo de teleasistencia e o resto dos servicios a domicilio que prestaba o Concello; eses servizos seguen manténdose hoxe xestionados polo Concello e a Xunta de Galicia.
C
-Sr. Alcalde, que representa esta festa para o concello e os seus arredores. -Como é sabido cada ano o Venres Santo celebramos esta Festa que vén sendo unha maneira de promocionar os produtos naturais do concello. Ese día temos feira e a xente aproveita para vender e mercar as roscas da Pascua e tamén o requeixo e o mel que son promocionados polo Concello dende que 22 anos atrás tomou esta decisión acertada. -Xa levamos aló un montón de anos dende que se constituíu unha cooperativa para a producción e comercialización destes produtos. Dígame, alcalde, cal foi o incremento de producción leiteira e de colmeas no concello e na zona? Hai materia prima suficiente para alimentar esta pequena industria? -Estamos moi contentos coa producción de mel. Temos un número de colmeas moi importante. Cando se iniciou esta festa a producción era mínima; hoxe prodúcense nas Neves moitos quilos de mel. Onde si temos que insistir é no tema do leite; aquí estamos coxos. Ainda non fomos quen de conseguir que os veciños, igual que o Concello, se involucren na constitución de cabanas de vacas leiteiras para producir a cantidade mínima para que a industria poida abastecerse sen problemas.
-As neves ten un patrimonio forestal importante entre montes privados e comunais. Resulta tan difícil poñer de acordo estes dous elementos para crear un espazo de pastoreo libre para vacas leiteiras como xa existe nas provincias de Lugo e Ourense? -Coas Comunidades de Montes non existe problema ningún. O problema é a falla de emprendedores que se atrevan a pór en marcha unha industria agraria destas características. A xente aposta pola producción de carne onde temos algunha explotación de gando vacún libre, no monte, estabulado, pero non o fai así pola producción leiteira. -Pero, Alcalde, se non hai leite non hai Festa nin industria do requeixo, non? -Efectivamente. Nestes momentos
a xente ten que importar leite doutras zonas; mercar leite ecolóxico, etc. Están facendo un excelente traballo. Dende o Concello estamos animando á propia Cooperativa para que ela mesma poña en marcha esa producción leiteira necesaria para o normal funcionamento da industria creada.
-Nestes momentos están atendidos tódolos veciños das Neves que o demanden? -En principio hai que facer unha solicitude. Existe un regulamento para acceder aos servizos que se demanden; en función dos ingresos que teña o solicitante aporta máis ou menos. Por exemplo na teleasistencia e no xantar na casa colaboran no proxecto en función das rendas de ingresos que teñan, pero en principio teñen dereito tódolos veciños do concello que o soliciten.
-Diante dos “tixeirazos” de Rajoy e de Feijóo en tódolos eidos, que tipo de servizos tivo que suspender este Concello dos que viña prestando? -Moi poucos recortes, si un control rigoroso sobre o gasto ordinario que nos permitiu seguir mantendo as mesmas políticas tanto na Escola de Música como no Centro Social e na Gardería grazas aos convenios coas distintas consellerias. Fixemos un control moi exaustivo no alume-
-Este Centro, cando estaba rexido pola Asociación de Xubilados, ofrecía unha serie de servizos como perruquería, informática, podoloxía, etc. Por razóns que non imos tratar agora o Concello fíxose cargo do Centro. Segue a prestar os mesmos servizos ou non? -Ben, seguen os mesmos servizos agás o de perruquería que nun Concello coma este onde hai varias perruquerías o normal é que sexan estas as que fagan ese traballo e non
Marzo de 2013 - O
Condado
5
6
O Condado -
facerlles a competencia . O de podoloxía segue a prestarse e o de informática préstase por medio de cursos que organiza o Concello tanto para xoves como para maiores. -Respecto á competencia coas perruquerías, quixera chamar a atención do Sr. Alcalde no senso de que a unha muller que cobre 400 ou 500 euros ao mes e queira ir peitearse cada quince días suponlle un gasto importante, non cre? -Ben, o que se podería facer é establecer unha especie de convenios para que esas persoas con poucos recursos puideran ter dereito a ese servizo bonificado ou outra alternativa. Iso poderíase estudar. De feito antes xa existía algunha cousa parecida. Por outro lado nós estamos colaborando a través do banco de alimentos con moita xente necesitada. -Aquí teñen o Centro de Día, que capacidade ten? Como funciona? -Temos capacidade para 25 persoas; nestes momentos deben estar 22 ou 23, non só do municipio, senón tamén de Arbo e Salvaterra. Dende os diferentes Concellos solicitan praza ao Consorcio Galego de Igualdade e Benestar. Poden escoller entre media xornada ou xornada enteira. Teñen que achegar unha cantidade pequena e por iso teñen dereito á comida e á merenda, así como a servizos médicos variados. -Pagan todos igual? -O importe é proporcional á renda de cada un. -Vostede xa pode presumir de ter sido secuestrado. Que se sente nunha situación así? -Non podemos falar de secuestro. Tentouse dialogar; estivemos reunidos, pero como existen persoas, neste caso da Oposición, que lle dan a razón a calquera que asista a un Pleno, a cousa complicouse un chisco. Nós mantemos unha postura clara e nídia sobre o tema. Esperouse un tempo de prudencia ata que se deran as condicións de seguridade mínimas para poder abandoar o lugar. En ningún momento houbo violencia e menos secuestro. -Este Concello apoia as demandas desta xente ou colócase a carón das autoridades tanto políticas como económicas? -Nós estamos ao lado dos afectados deste concello pero non estamos ao lado de persoas doutros concellos que non coñecemos e que veñen aquí obedecendo a siglas políticas.
-Aquí nas Neves hai moitos afectados, non? -Si; aquí hai moita xente afectada. Nós estamos sempre con eles; o que non aceptamos é que nos impoñan as nosas demisións nin outras alternativas que non nos parecen aceptables. Son moitos concellos os que se ven sometidos a esta presión da xente afectada. -Pensaron nalgunha solución? -Si, xa van aló varios meses en que conseguimos presionar na Xunta para buscar algunha liña de arbitraxe e que se fagan cos seus aforros hoxe secuestrados. Estamos presionando en Madrid e chegaremos a Bruxelas se é preciso. Nós temos que presionar en quen ten que to-
riamos unha Caixa galega; apostouse por iso porque todos dicían que era viable e resulta que nos enganaron a todos. Eu como antigo funcionario dunha Caixa de Aforros lembro que non existía nada disto. Eramos caixas pequeniñas que funcionaban ben e daban uns servizos sociais moi importantes; chegamos a un gran engano, a unha grande estafa. -Entende que persoas que nos últimos dez ou quince anos estiveron á fronte destas entidades, que remataron como todos sabemos, deberan acabar no cárcere? -Posiblemente habería que tomar decisións dese calibre; xa se deberan ter tomado, sobre todo aos di-
Marzo de 2013
Deputación e da Xunta para pagar parte do alumeado público, ese remanente non existiría. O Concello tería déficit sen a coparticipación coa Deputación e coa Xunta. -O Concello das neves sería, logo, un dos intervidos pola Administración Central ou pola Deputación segundo esa lei que se quere poñer en marcha, non? -Ben, con esa lei tamén estariamos liberados dunha serie de servizos que hoxe prestamos como son os centros de ensino e o centro de saúde; claro que se nos retiran as aportacións do Estado proporcionais a cousa estaría complicada, agás que decidira subir os impostos na proporción correspondente, claro. -Resumindo, que a mesma situación se daría noutros concellos da comarca como Arbo, Crecente, a Cañiza, etc., etc. Non cre que sería suficiente unha supracorporación comarcal da que dous membros, por exemplo, fixeran de xestores de cada Concello, mancomunando os servizos básicos e aforrar un montón de cartos? -Podíase estudar esa fórmula; mancomunar tódolos servizos non, pero algúns si; eu penso que nestes momentos os ingresos son moi baixos por falla de emprego, de empresas e demais.
mar decisións para solucionar esta estafa. O presidente da Deputación reuniuse co Sr. Castellanos acompañado por alcaldes da zona de distintos partidos. Incluso estamos ameazando con retirar as contas de Novagaliciabanco. O que non aceptamos é que un membro da Plataforma de Afestados nos queira impor a demisión dos nosos cargos. Eu son do PP dende hai moitos anos e serán os militantes deste partido os que me fagan demitir. -Vostede, que taballou nunha entidade de aforro durante un tempo, como ve a chamada fusión das dúas caixas que rematou sendo un banco e que está camiño de desaparecer? Se tivera que buscar culpables en que se fixaría? -En primeiro lugar culparía ao Banco de España por non dicir a verdade no seu momento. Se había unhas caixas de aforros con dificultades e había que reformar o sistema bancario español había que facelo con verdade e afrontalo con todas as caixas de aforros do Pais. Aquí quixose facer fusións; aquí falsificáronse todas as auditorías, polo que parece ser; nós como Galegos que-
rectores xerais e aos presidentes, pero tamén os membros dos consellos de administración que consentiron todo iso; alí estaba representada toda a sociedade por medio dos partidos políticos, sindicatos, e outras entidades sociais e culturais. Esta xente tampouco se enterou de nada; cecais por un sistema presidencialista no que non tiñan acceso a toda a información, o que si está claro é que os máximos responsables tiñan que estar xa condeados e non metidos en xuízos que non se sabe cando van rematar. -Se pasamos disto á economía doméstica como é a dun Concello como As Neves asistimos a unha declaracións súas nas que asegura que leva uns cantos anos con superávit nos orzamentos de cada ano. Isto é verdade ou hai truco? -Non, isto é certo porque a contabilidade así o di e porque normalmente rematamos con remanente de tesourería positivo. Agora ben, as dificultades están aí. Nós temos uns orzamentos de 2 millóns de euros, polo que dependemos moito da Xunta e da Deputación. Este ano, se non tiveramos subvencións finalistas da
-Parece que non entendeu a miña proposta. Eu falo de eliminar as corporacións de cada Concello e constituir unha soa corporación comarcal. Que lle parecería? -É moi complexo e moi difícil. Como unha corporación soa non o vexo, porque os veciños ven aos seus gobernantes locais coma algo propio; vexa o difícil que resulta sacar unha fusión adiante. O que vostede propón sería como establecer unha serie de distritos nos que varios concelleiros terían competencias para o día a día . Habería que estudar como quedarían atendidos os veciños aos que lles quedaría moi alonxado o centro de decisión, pero é un tema a debater. Non sei se estarían moi conformes con esa fórmula porque se sentirían atacados nas súas propias raíces municipais que son moi fortes en Galicia, sobre todo. -Pero, Sr. Alcalde, na dinámica actual, na que Bruxelas decide polo Goberno Central, polos gobernos autonómicos e demais, vostede cre que os veciños terían algunha posibilidade de impedir un cambio deste calibre? Non se fala nesta
Marzo de 2013 - O
7
Condado
nova lei de que un concello sen recursos poderá ser intervido ben pola Xunta, ben pola Deputación? Aos veciños ninguén lles vai preguntar nada nin pedir permiso para cambio ningún. -Entón o mellor é non ter que pedir nada a ninguén, nin a Madrid, nin a Santiago ou a Bruxelas. Agora xa os gobenos dos estados asinan cunhas condicións terribles para recibir liquidez; iso mesmo lles pode pasar aos concellos pequenos que cando vaian solicitar recursos lles contesten “para iso mellor que sexamos nós quen prestemos o servizo”. Entón, como moi ben di vostede, para que queremos corporacións locais se non teñen nada que xestionar? Ainda que non debemos esquencer que hai concellos que sendo pequenos están saneados, así como que hai fortes diferenzas entre os concellos da costa e os do interior. Claro que se Madrid ou Bruxelas sacan unha lei na que din que temos que desaparecer, nada hai que obxectar. Tal vez sería prudente que a proposta en vez de vir dende arriba nacera de abaixo, dende os propios concellos. -Alcalde, cre de verdade no que vén de afirmar? Cre que os alcaldes se farían o harakiri para despaerecer en aras de mellorar a administración local? Imaxínase aos nove alcaldes do Condado Paradante decidir transformarse nunha soa corporación? -Ben, dependería da estrutura. Xa existe un estudo feito polo alcalde de Lalín no que apuntaba algo así. Non desarmando todo pero si prestando moitos servizos dende esa mancomunidade do Deza. Nos tempos de Fraga tamén se encargou un estudo serio sobre comarcalización que segue nalgún caixon da Xunta. Foi patrocinado pola FEGAMP e realizado pola Universidade de Santiago. Hai bastantes reticencias pero a
sociedade é así. Claro que ningún alcalde quere que no seu currículum diga que foi el quen fixo desaparecer o concello por non saber defendelo. -Non será que estamos diante de profesionais da política? -Si; nos últimos anos a nosa democracia levounos a esta situación. Non hai leis de limitación de mandatos, por exemplo. Profesio na li zou se tanto a política que xa existen cidadáns que non rematan as súas carreiras e xa se empeñan no partido. Parten dende as mocidades do partido e xa pasan aos órganos correspondentes e rematan sendo políticos profesionais que non fixeron outra cousa na vida. A xente non se prantexa que aos 8 anos de alcalde ou de deputado tense que ir. Se non rematou unha carreira e se meteu en política a pregunta é obvia “logo, de que vivo? Estamos comprobando como nos grandes partidos existen cargos políticos que nunca traballaron noutra cousa. -Logo tiña razón o Beiras cando dicía na última campaña que “hai que botalos”? -Si, estou de acordo. Hai que tomar medidas por medio da lei electoral e implantar a limitación de mandatos, alomenos. -Non cre, alcalde, que os partidos remataron sendo unha especie de empresa cun xerente á fronte, cun consello de accionistas, por
chamarlle dalgún xeito, que controlan o partido e que fan de tapón para que ninguén poida despuntar sen non é ben visto polo aparato? Non deberan desaparecer os partidos tal como son na actualidade? -Desaparecer de todo non; abrir oportunidades si é certo. -Que lle parecen as listas abertas? -Como complemento poden v a l e r, totalmente ao mellor non. O problema é que os partidos rematan impóndose. Aí temos o caso da FEGAMP onde non son os Alcaldes os que mandan senón os partidos. O PP pon o presidente, o PSOE designa o vicepresidente 1º e o BNG o segundo. Os alcaldes tiñamos que ter liberdade para decidir por exemplo sobre esta nova lei que tanto nos afecta, sen embargo son os partidos quen mandan. O aparato impide calquera asomo de participación que non teña o seu nihil obstat. -Total, alcalde, estamos diante dun novo despotismo ilustrado “todo para o pobo, pero sen o pobo”, non? -Isto é o que temos, pero eu estou seguro de que os partidos teñen que comezar a abrirse á sociedade. O 15-M foi unha voz de alarma que ainda sen conseguir nada concreto fixo recapacitar aos partidos, que se decataron de que, de seguir así, están condenados á desaparición.
Vaise ver o seu resultado de inmediato. Os partidos xa están tomando boas notas deste movemento que ven dende abaixo. Hoxe podes ser nomeado polos votantes pero logo os partidos dinche que podes ou non facer con eses votos. E isto non pode ser. -A democracia di que o Poder reside no pobo. O pobo é quen mais ordena, di a canción portuguesa. O problema é como se articula ese poder do pobo. Ou se articula outro sistema ou que se remate con eles, non cre? -Non, eu penso que o sistema de partidos está ben; ainda que entendo que a partir das próximas eleccións xa non van ser os mesmos. Agora a sociedade quere participar; hai que abrirse a referéndums, a máis consultas á xente, etc. Nós somos elixidos cada catro anos e durante ese tempo non damos contas a ninguén. Iso non está ben. Hai decisións importantes nos gobernos que deben ser consultadas cos votantes, alomenos cos do seu propio partido. Tamén debemos considerar o sistema de pactos para gobernar. É preferible establecer unha segunda volta nas eleccións pero que goberne un partido con maioría. Eu non son partidario de pactos, sempre existen dependencias que non favorecen aos gobernos. Agora ben, logo a sociedade ten que sentirse parte das decisións dos gobernos participando nelas directamente. -Alcalde, como se entere o Partido Popular non vai ter moita vida política, penso eu. -Non se preocupe porque a min xa me colle un pouco maior. -Grazas alcalde e boas festas do requeixon e do mel.
8
O Condado - Marzo de 2013
Marzo de 2013 - O
9
Condado
RELACIÓN DE RESTAURANTES PARTICIPANTES PARA RESERVAS: COMPLEXO HOSTELEIRO RESERO 986 65 24 31
HOTEL RESTAURANTE O POZO 986 65 10 50
RESTAURANTE XATOMÉ 986 65 10 14
AREA DE SERVICIO QUINTANS 986 65 23 69
HOTEL RESTAURANTE CAÑIZA 986 65 11 11
RESTAURANTE JAMONERÍA IMPERIO 986 65 11 43
RESTAURANTE CASA ELIGIO 986 65 10 47
A NOVA TAFONA RESTAURANTE 986 65 15 61
RESTAURANTE REVECA 986 65 14 26
RESTAURANTE CASA DO XAMÓN 986 65 24 73
TAPERÍA O PINCHO DA AVOA 697 134 438
BODEGÓN O CASTRO 986 65 20 57
BODEGÓN O FOGAR DO BÁRBARO 608 727 766 BAR PIRI PIRI 986 65 23 32 BAR KASTOR 608 227 766
10
O Condado - Ponteareas - Marzo de 2013
A Cañiza celebra a V edición da Festa Gastronómica do Lacón con Petelo Praza Maior da Cañiza acolle durante os días 16 e 17 de marzo a V Festa do Lacón con Petelo. Haberá numerosas actividades ambientadas na época entre 1920 e 1940, entre as que destaca un obradoiro de elaboración do petelo.
A
Os 15 restaurantes que colaboran na degustación servirán un menú tipo, a 18 euros a ración, a base de caldo galego como entrada, un primeiro prato composto de lacón, chourizo, pataca, berza e petelo e, para rematar, postre a base de queixo de tetilla con mel e noces ou con marmelo. Todo regado cos bos viños da zona e coroado con café e licores artesáns. Pero que é o petelo? O petelo e o produto que se obtén de amasar a fariña de millo na auga do caldo. Unha vez feita a masa elabórase unha peza redonda apelmazada que se mete no caldo, sen ningún elemento fermentador, para que coza ao mesmo tempo que absorbe todos os sabores dos ingre-
Programa SÁBADO 16 DE MARZO 12 horas * Apertura e presentación da Festa do Lacón con Petelo e do Museo Etnográfico na carpa da Praza Maior * Pasarrúas e actuación do Grupo Folclórico Santa Cristina de Valeixe 12.30 horas * Obradoiro sobre elaboración do Petelo na Carpa da Praza Maior 13.30 horas * Xantar nos restaurantes asociados 16 horas * Apertura da carpa de ocio infantil con talleres e hinchables
dientes do cocido, que é o que o fai especialmente saboroso. O tempo de cocido é de 15 minutos aproximadamente. Servese cortado en toros de 2 centímetros, mesturado con lacón, chourizo, cacheira, berzas e patacas. O petelo é un produto da posguerra, ao que se botou man para paliar as escaseces que viñeron unha
vez finalizada a Guerra Civil española. Os cañicenses, grazas á abundancia de millo nestas terras, tomaron este elaborado para sustituir a outros alimentos. A Cañiza quixo, alá polo ano 1999, recuperar esta tradición gastronómica propia da zona e ese ano celebrouse a I edición o día 21 de marzo organizado exclusivamente
V Festa do Lacón con Petelo 20.30 horas * Actividades na Casa da Cultura * Cerimonia de entrega do "Petelo de Ouro" no acto de homenaxe do pobo da Cañiza a Don José María Raña Castro 21.30 horas Festa na Praza Maior DOMINGO 17 DE MARZO 11 horas Apertura da carpa: * Museo etnográfico e postos de artesanía local * Chiquiteo e xamón nas tabernas da carpa * Obradoiro de baile galego e pandeireta
polo Concello. A xornada celebraríase durante dous anos máis. A Asociación de Hosteleiros e Produtores de Xamón da Cañiza en colaboración co Concello recuperou a festa o ano pasado celebrando, despois de 11 anos, a IV edición. Saldouse cun rotundo éxito tanto na organización do evento como na posta en escea dos distintos actos e obradoiros que se desenvolveron durante todo o fin de semana. Destacou o obradoiro de elaboración do lacón con petelo e o concurso de traxes de época, ambientados nos anos 20 a 40 do século pasado. Esta IV edición destacou tamén polo alto nivel de participación dos veciños e veciñas da Cañiza que contribuiron, coa súa presenza, a dignificar o evento e todo isto viuse reflexado na afluencia de asistentes. A Cañiza completa a oferta gastronómica do xamón coa celebración de dúas festas: unha no inverno e outra no verán, A Feira do Xamón que este ano acada a súa 47 edición e se celebrará o 15 de agosto.
A Cañiza
12 horas * Obradoiro sobre elaboración do Petelo * Inscrición e entrega de invitacións á xente vestida de época (de 1920 a 1940) * Firma de libros a cargo de Benigno Campos (cociñeiro do Programa da TVG "Larpeiros") * Actuación da charanga Vai de Baile polas rúas da Vila
18 horas * Baile lembranza dos anos 20 a 40
13.30 horas * Xantar do Lacón con Petelo nos restaurantes asociados
20 horas * Festa na carpa da Praza Maior amenizada polo GRUPO YUKATAN
17 horas * Pasarrúas en lembranza dos anos 20 a 40
ORGANIZA: CONCELLO DA CAÑIZA
19 horas * Chocolatada con Biscoito xigante 19.30 horas * Entrega de premios ao mellor traxe de época anos 20 a 40 nas categorías de familia, parella e individual.
Marzo de 2013 - O
11
Condado
A Cañiza disporá dunha nova residencia para persoas maiores dependentes alcalde da Cañiza, Miguel Adolfo Domínguez, e o presidente da Fundación San Rosendo, José Luís Gavela, asinaron a cesión dos terreos que albergarán a residencia, situados na rúa Castelao. A residencia da Cañiza, que xestionará a Fundación San Rosendo, disporá de 130 prazas para persoas maiores dependentes e unha praza de emerxencia social a disposición dos Servizos Sociais do Concello.
tanto social como económico e que en certa medida conseguirá dinamizar a economía local e atacar de raíz o gran problema de desemprego que estamos a sufrir debido á crise actual”.
O
O investimento para a construción e dotación deste centro, que entrará en funcionamento
na primavera de 2014, ascende a 3,5 millóns de euros. O alcalde da vila salientou que o Concello realizou “todos os esforzos necesarios” para alcanzar o acordo coa Fundación para a construción desta residencia “que para A Cañiza representa un notable beneficio
50 postos de traballo Prevese que, a pleno rendemento, a residencia cree 50 empregos directos que, na súa maioría, se cubrirían con persoal da contorna. A Fundación conta xa cunha residencia na parroquia de Valeixe, con 30 empregados. A xestión desta residencia será similar á dos 66 centros que a Fundación San Rosendo ten en Galicia.
A X Sobroso Party contará con 300 participantes
A Cañiza xa ten unha nova ruta de sendeirismo
Pavillón Municipal dos Deportes de Ponteareas acollerá as actividades da Sobroso Party, unha cita que anualmente teñen os amantes das novas tecnoloxías, internet e a informática e que chega xa á súa decima edición. Serán 48 horas ininterrompidas, desde as 5 da tarde do venres 22 ata ás 5 da tarde do domingo 24 de marzo, de actividades que fomentarán o intercambio de experiencias entre os participantes, amais de permitirlles a participación en xogos en rede, conferencias, concursos e obradoiros.
pasado 8 de marzo inaugurouse oficialmente este sendeiro recuperado grazas ao traballo e dedicación da Comunidade de Montes de Parada e da Asociación de Veciños desta parroquia que durante tres anos traballaron para conseguir que hoxe podamos disfrutar dunha espectacular ruta de sendeirismo.
O
Rueda visita A Cañiza Alfonso Rueda, vicepresidente da Xunta e conselleiro de Presidencia, coñeceu de man do Alcalde as obras sufragadas con cargo ao canon ambiental do ano 2.012, que foron destiñadas á finalización dos saneamentos de Achas e aos saneamentos na parroquia de Oroso.
Xose Manuel Beiras en Ponteareas O partido político AnovaIrmandade nacionalista organiza un acto en Ponteareas o vindeiro sábado 16 ás 20 horas no restaurante Ponteareas, con Xosé Manuel Beiras Torrado, portavoz de Alternativa Galega de Esquerdas (AGE) no Parlamento Galego.
O
A recuperación foi posible tamén grazas a unha importante subvención do Grupo de Desenvolvemento Rural Condado-Paradanta ao abeiro do Programa LEADER Galicia 2007-2013 en colaboración co Concello de A Cañiza.
Roteiros polas parroquias de Arbo O 17 de marzo terá lugar unha nova andaina polas parroquias de Arbo, organizada polo Concello. Neste caso tócalle a San Cristobo. Cunha duración aproximada de 3 horas e dificultade media-baixa, a saída será ás 10 da mañá, dende a Capela de San Amaro. En caso de choiva a cita trasladarase a outra data.
Festa 1ºaniversario da discoteca Kanalla O sábado 16 de marzo, a partir das 23 horas, a discoteca Kanalla da Cañiza celebra o seu primeiro aniversario. Contarán cun monólogo do actor e cómico Pepo Suevos e concerto de Rubén De Lis. A partir das 00.30 horas comeza o espectáculo "REVELATION TOUR" By GLOSS COMPANY con máis de 10 persoas de animación no escenario. Ademais, show de Carlos Veleiro e música dos Djs Pao Dumore e Álex Dilage.
Ataque Escampe e Fortuitos en Salvaterra A Sociedade Cultural e Desportiva do Condado organiza o 16 de marzo un concerto proaxuda do 27 Festival da Poesía do Condado. Ataque Escampe e a banda do Condado Fortuitos tocarán ás 22 horas na Casa da Cultura de Salvaterra e durante o día o grupo ponteareán ‘O son da Triga’ fará un pasarrúas polos bares de Salvaterra.
Un consultorio médico é algo máis que saúde oincidindo co entroido na parroquia de Leirado un numeroso grupo de veciñas e veciños, retomando ese espírito satírico que forma parte do ADN do entroido galego, organizou unha comparsa reivindicativa.
C
O motivo desta iniciativa veciñal era a reclamación da reapertura do centro médico, que daba cobertura a máis de oito parroquias do concello e que foi pechado "por vacacións" e non voltou abrir as portas.
Dotados de charanga e ambulancia e con pancartas con frases do tipo "quen dixo que en Leirado non hai enfermos", "temos enfermos e tamén persoal,
falta que o ambulatorio volva funcionar" ou "con Marta e Arturo, nem médico nem futuro" desde crianzas até persoas de máis idade desfilaron disfrazadas de doentes e persoal sanitario polas rúas de Leirado, á vez que repartían caramelos e flayers que, baixo o lema "as veciñas e veciños de Leirado informamos que non ter médico atenta gravemente contra a nosa saude" anunciaba a convocatoria dunha reunión informativa para o sábado 2 de marzo.
12
O Condado - Marzo de 2013
xurado dos Premios Cumes do Suido acaba de dar a coñecer o premio das Artes, que na súa sexta edición recaeu no Orfeón Condado Paradanta, “Pola súa significativa achega ao mundo da lírica, dispondo dun amplo repertorio musical, que inclúe polifonía relixiosa e profana, así como composicións propias”. O xurado resaltou ademais “o seu espírito viaxeiro e de comunicación e a súa gran contribución a fortalecer os lazos de unión e amizade, nas comarcas do Condado e A Paradanta, transmitindo os grandes beneficios que reporta o canto ás persoas que o practican ou escoitan”.
O
O Orfeón Condado Paradanta nace no ano 2000 coa fusión de tres corais, da man do seu actual director Víctor Fernández Nogueiras. Na actualidade compóñeno 45 voces de distintas idades e diferentes concellos da Paradanta e do Condado. Con doce anos de vida, o Orfeón suma xa un bo número de concertos pola xeografía galega e o resto da península, e foi merecedor de
O Orfeón Condado Paradanta recibe o Premio Cumes do Suido das Artes
Francisco Pena Castiñeira
O galardón de Investigación Científica e Técnica recaeu no profesor Francisco Pena Castiñeira
A entrega dos premios terá lugar o sábado 30 de marzo ás 12.30 horas no Castelo de Vilasobroso
recoñecementos e premios tanto en Galicia como no resto de España. Na actualidade ten en proxecto varias saídas ao estranxeiro.
Trala concesión do Premio da Investigación Científica e Técnica ao profesor e investigador Francisco José Pena Castiñeira, este é o se-
Escolares de Ponteareas descobren a figura de Fermín Bouza Brey reas, no que se fai un percorrido pola súa vida e a súa obra, poñendo de manifesto a relación deste coa súa vila natal. Como introducción, e contextualización, visualizaron ademais como era Ponteareas na época que lle tocou vivir, como era a praza por onde corría e xogaba cando era pequeno, como era un día de feira, como vestía a xente, os seus costumes, etc. áis de 250 alumnos de Ensino Secundario de todos os centros educativos de Ponteareas están a descubrir a figura do ponteareán Fermín Bouza Brey ao longo deste mes de marzo, grazas a un proxecto de difusión da figura do escritor levado a cabo polo Servizo de Normalización Lingüística do Concello de Pontea-
M
Esta campaña de difusión do escritor enmárcase nunha campaña iniciada no 2009 polo Servizo de Normalización Lingüística do Concello de Ponteareas e cuxo obxectivo e dar a coñecer este ilustre ponteareán aos escolares de 4ª curso de ESO, desde unha perspectiva adaptada á idade do alumnado.
gundo dos tres premios que anualmente e dende 2007 outorgan o Centro de Estudos da Paradanta e O Condado e a Casa Museo Pazo da Cruz coa colaboración do Concello de Ponteareas. Proximamente darase a coñecer o terceiro e último galardón da súa sexta edición. A entrega terá lugar o sábado 30 de marzo ás 12.30 horas no Castelo de Vilasobroso.
Presentación do Corpus en Fitur 2013 concelleiro de Turismo, de Ponteareas, Andrés Sampedro, presentou, no marco da Feira Internacional de Turismo (FITUR 2013), un vídeo promocional do Corpus Christi ponteareán titulado ‘O Corpus máis universal’. Desde 2009, o Corpus ponteareán ostenta a declaración de Festa de Interese Turístico Internacional. Estivo acompañado da Secretaria Xeral para o Turismo da Xunta, Nava Castro; da Presidenta da Aso-
O
ciación de Comerciantes de Ponteareas, Maite Isla, e do Presidente da Asociación de Hostelería de Ponteareas, Óscar González.
Balance positivo da Xunta Local de Seguridade de Ponteareas O subdelegado do Goberno en Pontevedra, Antonio Coello Bufill, copresidiu, xunto co alcalde, Salvador González Solla, a Xunta Local de Seguridade de Ponteareas. Na mesma, púxose de manifesto a cooperación que existe actualmente entre a Policía Local do municipio e a Garda Civil, e o subdelegado do Goberno en Pontevedra deu conta do balance positivo do Plan Operativo de Resposta Policial ao Tráfico Comerciante polo miúdo e Consumo de Drogas en lugares de lecer, cuxa primeira fase acaba de concluír.
Marzo de 2013 - O
Condado
13
14
O Condado - Marzo de 2013
Merchi de Larpeiros, pregoeira da IX Festa do Mexillón de Galicia en Cabreira
“Faime moita ilusión; espero que lles guste a todos os que se acheguen a Cabreira” televisiva Merchi, do programa gastronomico da TVG ‘Larpeiros’, será a pregoeira da Festa do Mexillón de Galicia en Cabreira, Salvaterra de Miño, Pontevedra, o vindeiro domingo 7 de abril. Merchi é licenciada en Ciencias do Mar e xerente dun establecemento hoteleiro da súa familia en Cangas, ao pé da praia de Rodeira. Na actualidade está a preparar un libro de repostería vinculado ao programa ‘Larpeiros’ que presentará próximamente.
A
Merchi recibiu a visita do presidente da Comisión da Festa do Mexillón de Galicia, Sergio Burgo e do vogal, Eugenio González. A pregoeira díxolles que lle facía “moita ilusión” e que tiña “expectativas” por ter que facer algo diferente e que non fixera ata agora. “Espero que lles guste a todos os que se acheguen a Cabreira”, concluíu. A canguesa tamén sinalou que espera estar “á altura” do cometido para o que foi elixida. Para Merchi, o mexillón como marisco está “infravalorado”. “Se fose máis caro e houbese menos valoraríamolo máis”, asegura, e engade que o mexillón “é un marisco exquisito, a altura de moitos outros mariscos e ten moitas posibilidades na cociña”.
O evento aspira a se converter en Festa de Interese Turístico galego O presidente da Comisión da Festa do Mexillón de Galicia asegura que esta edición, a novena, vai ser novidosa en moitos aspectos. “Redeseñamos a imaxe visual da festa, escollemos a unha pregoeira de excepción e estamos dando os primeiros pasos para o que demos en chamar ‘Cabreira. Promonumento 2014’ que nos levará na décima elección a inaugurar un monumento sobre o mexillón de Galicia e, por riba, aspiramos a ser Festa de Interese Turístico Galego”. A pregoeira prefire o mexillón preparado “ao vapor e cun pouquiño de albariño, así é como está máis rico”. A Comisión segue a traballar para preparar a nova edición na área recreativa de Cabreira, nas instalacións da Asociación Cultural ‘Xerme’ a beira do río Caselas. Son moitas as empresas e veciños de Salvaterra de Miño que se está a volcar con esta cita gastronómica. O proxecto do monumento por suscripción po-
pular que lanzou a Comisión está a ilusionar aos veciños e nesta mesma edición haberá algunhas referencias á iniciativa.
A festa celébrase a partir das 11 da mañá do domingo 7 de abril na Área Recreativa de san Miguel de Cabreira, á beira do río Caselas. A lectura do pregón será ás 12 horas. Antes xa se servirán os mexillóns ao vapor, en vinagreta, e empanada de mexillóns normal e de pan de millo. Esta última vai ser novidade nesta edición. Os prezos populares mantéñense inalterables nos últimos anos: ración de mexillón a 5 euros, xunto con pan e viño (Condado tinto e branco). Amenizará a festa a ‘Charanga Divertida’ de Salceda. Trala edición deste ano, a Comisión recollerá a documentación precisa para solicitar ante a Xunta a consideración de Festa de Interese Turístico Galego. “Esperamos que o Pleno do Concello de Salvaterra respalde a iniciativa cun acordo plenario que esixe a lei para acadar esta categoría”, explica o presidente da Comisión, Sergio Burgo.
A Comision da Festa do Mexillón de Galicia de Cabreira. De esquerda a dereita: os vogais Rosa García, Marcos Alonso e Sara García, o presidente Sergio Burgo (no centro), Conchi Matilde (secretaria), Jose Daniel Queiruga (vicepresidente) e Joaquín Oliveira, vogal.
SUPLEMENTO
HISTORIA do DEPORTE (XXIV) Xoán Xosé Pérez Labaca historia do fútbol herculino remóntase a 1902, cando José María Abalo importa procedente do Reino Unido este deporte e en 1903 créase o Corunna Football Club, entidade que xoga no interior da Praza de Touros e que pouco despois adquire o nome de Coruña F.C.. En 1906 as discrepancias entre varios dos seus membros orixinan a partida dalgúns deles formándose o C.D. da Sala Calvet de ximnasia, entidade que en 1909 recibe o título de Real e pasa a ser coñecida como Real C.D. da Sala Calvet mentres que nun momento indeterminado a sociedade pionera cumpre igualmente con este requisito e cambia a Real Club Coruña.
A
A rivalidade é notoria entre ambas entidades e as friccións xorden por doquier, sendo as directivas as que máis enconadas se mostran e manténdose os xogadores á marxe ao circular aleatoriamente entre ambas. En 1912 o club ximnástico adopta o nome de Real Club Deportivo da Coruña e en 1914 padece unha escisión que se traduce no Deportivo Auténtico F.C., formado exclusivamente por xogadores do plantel ximnástico en desacordo coa decisión tomada pola directiva de non xogar máis co rival Real Club Coruña. En 1918 as augas volven á súa canle e os xogadores do Deportivo Auténtico F.C. reintégranse na disciplina do Real C.D. da Coruña, chegando esta sociedade ata os nosos días. En 1914 o dono dunha fábrica textil de Catro Camiños funda o Fabril
Historia do fútbol (IV)
A Coruña, nacemento do fútbol
O Deportivo en 1927
A historia do fútbol herculino remóntase a 1902, cando José María Abalo importa procedente do Reino Unido este deporte e en 1903 créase o Corunna Foot-ball Club Foot-ball Club, empregando como cores camisa azulgrana e pantalón negro. Esta sociedade realiza multitude de encontros amistosos fronte a outros clubs coruñeses, disputando o seu primeiro encontro coñecido o 26 de abril fronte ao Hércules F.C. da Coruña, destacando entre o seu xogadores a figura de Ramón González, compoñente da Selección Nacional que compite
DE DEPORTES E CULTURA
Arsenio Iglesias
na Olimpiada de Amberes de 1920. Así mesmo, o club foi inscrito na Federación Galega participando en Segunda Categoría xunto a outros equipos como o conxunto coruñés do Club Oza-Coruña ó o Teis de Vigo. Entre 1920 e 1930 despuntou o fútbol modesto coruñés con torneos organizados por calquera dos clubs existentes, os cales máis tarde se asociarían á marxe da Federación
Galega de Fútbol na denominada Liga de Modestos. No ano 1930 esta confiou a Ponte Patiño, ex xogador do Fabril F.C. nos anos vinte, a organización en serio da federación de todos os clubs galegos, manténdose a sociedade coruñesa competindo nestes campionatos ata a chegada da Guerra Civil en xullo de 1936. Trala conclusión desta en 1939, o Fabril F.C. intégrase na Primeira División de Modestos destacando pola mocidade de todos os seus xogadores e xogando no Campo da Granxa, inaugurado en 1944. En 1941 e en correspondencia á nova Lei que prohibe os estranxeirismos cambia de nome a Fabril Sociedade Deportiva, pasando en 1948 á Serie A de Primeira Categoría Rexional e a empregar como terreo de xogo o Campo de adestramento anexo ao Estadio de Riazor, todo iso baixo a presidencia de Daniel Cháver. Os irmáns Vidal asinan un convenio de filiación co Real C.D. da Coruña por mediación do presidente deste, Daniel Cháver Gómez, e será este momento cando Roberto Manuel Pérez Martínez, directivo do R.C. Deportivo, pasa a presidir o Fabril S.D.. Por contrato, o Real C.D. da Coruña cede xogadores ao Fabril S.D. e garante as achegas económicas necesarias en caso de déficit nas contas do club a fin de ano. As figuras daquel entón eran Arsenio Iglesias e Torres, adestrados polo mítico Chacho e Waldo Botana, os cales non percibían cuantía económica algunha polos seus ensinos aos mozos xogadores do equipo filial.
Vista xeral do Salón de Cartoon Xira
Os artistas Cristina Sampaio, André Carrilho e Antonio Antunes, na mostra
María da Luz Rosinha, alcaldesa de Vila Franca de Xira, e Turcios Inauguración de Cartoon Xira 2013
Francisco Puñal Suárez ortugal, que vive manifestacións a diario nas súas cidades en contra dos recortes e da política de austeridade do goberno portugués, e do seu primeiro ministro o conservador Pedro Passos Coelho, obediente á troika europea, ten nos seus caricaturistas un azoute xusto que expresa o descontento do pobo e a necesidade de cambio.
P
A décimo cuarta edición do Cartoon Xira, evento organizado pola
Cita con Cartoon Xira Cámara Municipal de Vila Franca de Xira, presenta ata o 14 de abril unha exposición cos mellores debuxos orixinais publicados na prensa no ano 2012, polos destacados caricaturistas portugueses: Antonio Antunes, André Carrilho, Augusto Cid, Antonio Jorge Gonçalves, Cristina Sampaio, Antonio Maia e Henrique Monteiro, e ta-
Sem palavras - Debuxo de Antonio Maia
mén, a mostra “Animais, uns e outros”, do colombiano Turcios, artista invitado, composta por caricaturas fisonómicas e debuxos poéticos de animais. María dá Luz Rosinha, Presidenta da Cámara Municipal de Vila Franca de Xiro inaugurou o evento, saudou aos debuxantes portugue-
ses presentes e, en especial, o convidado Turcios, e subliñou que o humor gráfico presenta temas actuais abordados desde un punto de vista crítico nestes momentos de crise co trazo enxeñoso e mordaz dos caricaturistas. Os espectadores poden apreciar como os autores portugueses fustigan as situacións sociais e políticas de Portugal, e do resto do mundo. Deste xeito, o municipio de Vila Franca de Xira, situado a trinta quilómetros de Lisboa, Portugal, realiza unha aposta cultural moi valiosa en defensa do humor gráfico e a caricatura política.
Medio camino andado - Debuxo de Augusto Cid
17
Marzo de 2013 - Humor
Austeridade - Debuxo de Cristina Sampaio
El plano de Merkel - Debuxo de Carrilho
Ayuda - Dibujo de Antonio Jorge Gonテァalves Faena de Rajoy - Dibujo de Antonio Antunes
La cola de Europa - Debuxo de Henrique Monteiro Europa hoy - Debuxo de Antonio Jorge Gonテァalves テ]gela Merkel - Debuxo de Turcios
Fテゥlix caballero
18
Cultura - Marzo de 2013
Ponteareas responde ao chamamento solidario da familia de Izan, o neno de Celeiros que padece esclerosis tuberosa 400 butacas do Auditorio e o acto conseguiu conmover tanto a familiares como ao propio grupo de teatro. A solidariedade e o apoio dos veciños deulle á familia folgos e un pouco de enerxía para seguir camiñando na senda que lles tocou vivir.
o Auditorio Reveriano Soutullo tivo lugar, o pasado domingo 10 de marzo, a representación solidaria da obra de teatro “Os tempos de antes cos tempos de agora”, interpretada polo grupo de Teatro ‘Os 4 de sempre’, de Mouriscados). O obxectivo
N
do evento era recadar fondos para Izan, un neno da parroquia ponteareana de Celeiros, afectado por “esclerosis tuberosa”, tamén coñecida como Síndrome de Bourneville Pringle, unha enfermidade dexenerativa que afecta á mobilidade e á fala.
González Solla nega que o Conservatorio estea en perigo
Goberno Local de Ponteareas desmente que a continuidade do Conservatorio Municipal corra perigo, tal como afirmaba Galiza Nova, e asegura que a pesar do seu elevado déficit seguirá traballando para que poida continuar aberto.
O
Nembargantes o Goberno recoñece que existen actualmente problemas internos no propio Centro de índole puramente persoal, dada a existencia de diferenzas entre o profesorado, que curiosamente segue a ser prácticamente o mesmo dende hai mais de 8 anos. A pesar de que o Goberno ten potestade para nomear directamente o director do Centro, dada a autonomía que ten a administración local para contratar ao seu persoal, este optou por convocar un concurso.
Cada día, os seus pais deben realizar un enorme esforzo en tódolos ámbitos. Tanto a adaptación da vivenda, que os obriga levar a cabo reformas moi necesarias, así como outras necesidades, como unha cadeira ortopédica, requiren un gran desembolso económico que os leva a solicitar toda a axuda posible, petando no corazón solidario dos veciños e veciñas de Ponteareas. Ponteareas respondeu a este chamamento. Non chegaron as máis de
Agradecementos Tanto os familiares de Izan como o propio grupo de teatro queren facer chegar o seu agradecemento a todas as persoas que aportaron o seu gran de area, así como ao Concello, que cedeu as instalacións para realizar este acto, e que, á través da concellería de Servizos Sociais-Atención Temperá, se puxo á disposición da familia para colaborar, na medida do posible, na cobertura das necesidades básicas de Izan.
A Asociación de Nais e Pais Tea solicita a reforma integral do CEIP Fermín Bouza Brey Asociación de Nais e Pais Tea solicitou, mediante rexistro de entrada no Concello de Ponteareas, a reforma integral do CEIP Fermín Bouza Brey. O colectivo remitiu copia do escrito á Consellería de Educación, á Deputación de Pontevedra e á Xefatura Territorial.
A
Apoio dos diferentes colectivos Deste xeito, a asociación pula para que se cumpran os compromisos adquiridos pola Xunta coas nais e pais de alumnos deste centro para comezar a reforma do edificio principal despois de rematado o aulario. A reivindicación conta co apoio dos diferentes colectivos da comunidade educativa da vila representados no Consello Escolar Municipal.
Lembremos que este centro leva moitos anos en condicións deplorables para unha boa impartición da ensinanza. Nestes anos, a ANPA Tea acadou moitas melloras como a cuberta que protexe ás nenas e nenos cando saen ao ximnasio, o cambio de canalóns, o arranxo de beirarrúas e xardíns, o novo parque infantil, a limpeza xeral de interiores e exteriores, e o arranxo da cuberta, chan e baños do ximnasio. Pero todo isto debeuse á mobilización de nais e pais que tiveron que presionar desta forma extrema ás administracións para que fixeran estes arranxos pequenos pero moi necesarios.
A Biblioteca Municipal de Ponteareas recibiu máis de 48.000 visitas durante o ano 2012 Biblioteca Pública Municipal de Ponteareas contabilizou no pasado ano 2012 un total de 48.360 usuarios. As cifras supoñen unha media mensual de máis de 4.030 persoas e unha media diaria de 155 usuarios. A biblioteca abre 71,5 horas á semana (diariamente 13,5 horas e os sábados 3 horas).
A
Durante 2012 aumentaron os préstamos de obras a domicilio, cun total de 5.856 volumes prestados. A colección bibliográfica incrementouse con 381 novas publicacións, co que a Biblioteca ponteareana conta con 25.345 libros.
Marzo de 2013 - O
19
Porriño
SOS Porriño recibe dúas toneladas de alimentos da Interrunning Piñeiro asta, arroz, galletas, cacao, azucre, aceite, leite, conservas, legumes, fariña e sopas entre outros alimentos foron os que a organización da Interrunning Piñeiro recadou para doar a SOS Porriño. O reto fixado o pasado ano de superar a cantidade de alimentos recollidos cumpriuse e o pasado 26 de febreiro fíxose efectiva a recepción de dúas toneladas de alimentos nas instalacións de SOS Porriño. Fredy Velasco e outros responsables do evento fixeron a entrega ao grupo de voluntarios encabezado pola concelleira de Servizos Sociais, Teresa Veloso quen agradeceu "enormemente" este xesto solida-
P
rio "que beneficiará a moitas familias porriñesas que acoden periódicamente a recoller o seu lote de víveres", desexando que iniciativas como esta continúen desenvolvéndose.
Desde SOS Porriño fan un chamamento a toda a sociedade, empresas e particulares, a que colaboren coas persoas máis necesitadas aportando alimentos. Para iso poden dirixirse directamente ás súas instalacións, na rúa Domingo Bueno, no barrio da Pontenova, os mércores e venres de 16 a 18 horas ou depositar a súa contribución nos puntos repartidos por todo o municipio, localizados en diferentes supermercados.
Concello de Porriño e Xunta melloran dous camiños rurais en Abelenda e A Gulpilleira Concello de Porriño anuncia a finalización de dous proxectos en materia de infraestruturas viarias enmarcados no Programa Estratéxico de Infraestruturas de Medio Rural (PEIM), da Consellería do Medio Rural e do Mar. Trátase da mellora e o acondicionamiento de dous camiños rurais no barrio de Abelenda, na parroquia de Pontellas e na Gulpilleira (Porriño).
O
O alcalde Nelson Santos e a delegada da Xunta, María José Bravo Bosch, acompañados tamén do xefe territorial de Medio Rural, Gerardo Zugasti, e de concelleiros do equipo de Goberno local, visitaron esta mañá as obras xa finalizadas e que supuxeron un investimento duns 100.000 euros aproximadamente, cofinanciado pola Administración local e o Executivo Autonómico.
En ambos casos procedeuse á construción da capa de rodaxe, acondicionando os diferentes accesos a leiras e casas, roce e limpeza, movemento de terra, recollida de augas pluviais e, finalmente, pintado e sinalización dos viales
Escolares do CPI Ribeira de porriño visitan o parque de bombeiros
O alcalde de Porriño, Nelson Santos, visitou ao alumnado de cuarto curso de Primaria do CPI Ribeira na exposición e entrega de traballos realizados sobre a visita que este grupo de 30 escolares fixo ao parque de bombeiros. Os nenos presentaron debuxos, murais e textos sobre o que para eles significou dita visita, unha actividade escolar organizada pola Concellería de Educación.
Abre o prazo para solicitar participar nos campamentos da Lanzada Durante 6 días, entre o día 23 de xuño e o 7 de setembro, os nenos porriñeses terán a oportunidade de convivir nos campamentos da Lanzada (O Grove). O prazo de solicitude finaliza o 3 de abril. Toda a documentación e información xa está dispoñible nas dependencias da OMIX, no centro cultural municipal.
20
O Porriño - Marzo de 2013
27 porriñeses conseguiron un contrato indefinido a través de Porremprego en 2012 ase 400 (379) foi o número de insercións totais conseguidas no ano 2012 a través do servizo municipal Porremprego. Destas, 27 finalizaron nun contrato indefinido, máis de dous ao mes, "un dato moi positivo e importante tendo en conta que actualmente a estabilidade no posto de traballo é moi pouco común e o que se busca ademais do fomento do emprego é que este sexa estable", sinala o alcalde Nelson Santos. Administrativo, teleoperador, camareiro, axudante de cociña, enxeñeiro, operario de produción e de mantemento, peón, recepcionista, comercial e deseñador gráfico foron algúns dos postos ocupados.
méntanse coas destinadas a emprendedores porriñeses, cunha partida de 400.000 euros.
C
Ademais, gran parte destas insercións suporá unha bonificación de 2.000 euros para a em-
presa contratante. Pois aquela empresa que contratase a un usuario de Porremprego durante 2012 poderá realizar a solicitude de dita bonificación unha vez se publiquen, este mes de marzo, as bases de devandita subvención podendo así beneficiarse da mesma por concorrencia competitiva, concedéndose en relación a un baremo establecido nas bases. Estas bonificacións á contratación comple-
379 insercións que responden a máis de 3000 ofertas tramitadas. Lorenzo asegura que "ante a oferta dun posto de traballo, nós enviámoslles unha selección daqueles curriculums co perfil que mellor responden ás expectativas para poder ser cuberto e logo é a empresa quen decide, se non hai máis remedio, a contratación". Por outra banda, é a destacar tamén as 72 altas de autónomos xestionadas mediante o asesoramento do equipo de profesionais de Porremprego.
O Porriño rebaixa nun 6% a taxa de criminalidade redución nun 6% da taxa de criminalidade, respecto á rexistrada no ano 2011, e os altos índices de seguridade, grazas á efectividade e coordinación dos diferentes corpos e forzas de seguridade, foron os datos máis relevantes expostos na Xunta Local de Seguridade do Concello de Porriño celebrada o pasdo 7 de marzo.
forzas e corpos de seguridade", subliñaba Santos.
A
Na xuntanza expúxose o balance de criminalidade de 2012, "do que se extraeu un dato moi positivo", indica o alcalde, e é que a taxa de criminalidade en
2012 reduciuse un 6% respecto da rexistrada en 2011, onde xa tamén baixara, polo que aínda tendo en conta o importante crecemento da poboación, o número de delictos e faltas diminuíu. "Uns resultados positivos conseguidos grazas á boa coordinación entre as diferentes
Puri del Palacio trae a Porriño a súa exposición Divertimentos de Academia inauguración da mostra pictórica Divertimentos de academia de Puri del Palacio foi un dos actos celebrados en Porriño con motivo do Día Internacional da Muller. O alcalde Nelson Santos e a concelleira de Igualdade e Cultura Teresa Veloso asistiron á apertura desta exposición no Círculo Recreativo Cultural onde se reuniron ademais numerosos veciños e amigos desta artista.
A
Nada en Madrid, Puri del Palacio plasma parte das súas experiencias vitais que ten lugar na súa cidade de adopción, Vigo, desde fai máis de 40 anos.
O subdelegado do Goberno deu conta do balance positivo do Plan Operativo de Resposta Policial ao Tráfico Minorista e Consumo de Drogas en lugares de lecer a través do cal se persegue o consumo de drogas, sobre todo polas noites, prestando especial atención aos establecementos aos que acoden os mozos a divertirse, e tamén nos recreos e ás saídas dos institutos. A primeira fase xa concluíu e foi valorada; no entanto, o Plan estará activo todo o ano 2013 xa que é de carácter permanente.
A artista mostra desde evocadoras paisaxes ata fermosos bodegóns. A propia Puri recoñece que esta colección "ata para a miña é atípica", cuxo título, Divertimentos de academia, "é o fío condutor que une todos os cadros, nos que se resume o amor pola academia, pola forma, polo debuxo, a luz... e o divertimento, o xogo persoal, a parte lúdica da pintura, a experimentación... Disciplina e xogo, simbiosis coa que realiza un guiño ao espectador, á seriedade, ao pop e á mensaxe", recoñece a artista.
O Concello de Porriño, elixido como a mellor entidade pública amiga do deporte feminino
A Asociación Mulleres Deportistas Galegas (MUDEGA) celebrou o pasado 9 de marzo a II Gala do Deporte Feminino de Galicia, na cal o Concello de Porriño foi elixido como a mellor entidade pública pola súa aposta polo deporte feminino. Ao acto, que tivo lugar no municipio de Ames, asistiron o alcalde Nelson Santos, o concelleiro de Deportes M. Alejandro Lorenzo e a concelleira Ana Martínez, que foi a encargada de recoller o galardón.
A Policía Local detén a dúas persoas por roubar roupa nuns grandes almacéns A Policía Local de Porriño deteu o pasado sábado 9 de marzo a dúas persoas de nacionalidade rumana por presunto furto. Os axentes explican que, ás 13.35 horas, procederon a deter a G.A.L.M. de 34 anos de idade e a C.V. de 71 anos por presuntamente furtar diversas pezas de roupa nuns grandes almacéns situados no polígono das Gándaras.
Os nenos porriñeses poden inscribirse xa no campamento do polideportivo Príncipe Felipe A OMIX de Porriño informa da celebración do campamento polideportivo na Cidade Infantil Príncipe Felipe, en Pontevedra. Os nenos e nenas nacidos entre 1999 e 2006 (ambos incluídos) poderán participar desta actividade organizada pola Deputación. Estableceranse seis quendas, de cinco días cada un, dando comezo o 8 de xullo e finalizando o 24 de agosto. As persoas interesadas poden obter máis información e tramitar xa a solicitude ata o día 17 de abril, nas dependencias da OMIX, no centro cultural municipal.
21
Marzo de 2013 - Salceda
Salceda é o único concello da zona no que as cifras de paro diminúen A Concellería de Emprego e Formación analizou os últimos datos de desemprego, no que se reflexa unha leve diminución das cifras de paro Concellería aposta por poñer todos os medios posibles a disposición dos desempregados e desempregadas, a pesares de que as competencias nesta área a teñen outras administracións, pero queren incidir en que a Xunta debería mirar aos concellos da mesma forma, “no ano 2012 ao noso Concello non se lle concedeu ningunha Acción Formativa para Desempregados, recibindo unha comunicación fai uns días na que se nos indicaba que o motivo é a falta de crédito orzamentario”.
Rematou a segunda edición do curso de Manexo de Carretilla elevadora, que se celebrou no CDL de O Torrón e no que participaron 20 alumnos que recibiron as clases teóricas e prácticas no mesmo centro.
A
Reparto igualitario Marina Cabaleiro sinalou que “non é de recibo que nos estemos poñendo todos os esforzos na área que máis preocupa os veciños e veciñas, a proba está nas cifras de desemprego, e que a Xunta lle dea a outros concellos máis dunha AFD,
Remata a segunda edición do curso de Manexo de Carretilla elevadora
Remata o segundo curso de Busca de Emprego por Internet O Técnico Local de Emprego e a concelleira de emprego e formación fixeron entrega dos diplomas correspondentes ao 2º curso de busca de emprego por internet. Un total de 15 alumnos, veciños e veciñas de Salceda, rementres que a nós non nos concede ningunha por falla de crédito. A administración autonómica ten a obriga de repartir os recursos entre todos de manei-
cibiron o correspondente certificado de asistencia. Estes cursos estanse a levar a cabo no CDL do Torrón, e terán continuidade durante os seguintes meses ata formar o total dos solicitantes. ra igualitaria, entendemos que hai recurtes, pero estes teñen que ser asumidos por todos os concellos da mesma maneira, non só por algúns”.
O curso inscribíase no primeiro ciclo do Plan de Formación Municipal que ten en marcha a Concellería de Emprego e Formación do Concello de Salceda.
Comeza o 2º taller de recuperación da memoria en Salceda Deu comenzo o novo taller de recuperación de memoria para a terceira idade. Nesta ocasión 30 veciños e veciñas, maiores de 60 anos, serán as que reciban estas clases, en dous grupos de 15 persoas. Trátase de diferentes actividades encamiñadas a potenciar a memoria como recurso para mellorar a calidade de vida.
22
Salceda - Marzo de 2013
Os recortes da Xunta deixan o concello de Salceda de Caselas sen GRUMIR pasado 28 de febreiro finalizou o contrato do Grupo de Intervención Rápida (GRUMI) no concello de Salceda de Caselas, despois dunha cobertura do servizo de 6 meses onde densenvolveron unha laboura primordial e de elevada importancia dentro do Concello, estando as 24 horas do día dispoñibles ante a posibilidade de intervir en calquera emerxencia.
danía, o Goberno de Salceda de Caselas, lamenta a súa desaparición que ven vencellada ao sistema de recurtes do Goberno Central e Autonómico.
O
Este grupo destaca pola súa versatilidade ante diversos traballos a desenvolver entre os que, ademáis de atención a inundacións, intervención en extición de incendios, labouras silvícolas de emerxencia, asistencia en accidentes, así coma as labou-
ras silvícolas de prevención de incendios, de control de seguridade cidadán en actos lúdicos e sociais, control do tráfico para determinados actos, entre outros. Despois de 25 anos de existencia dos grupos do GRUMIR, cunha laboura de gran eficacia nos servizos que brindan á cida-
Coñece o teu Entorno percorre Soutelo
Fortunato Álvarez, concelleiro de vías e obras "lamenta que os veciños de Salceda non poidan ter unha cobertura plena ante calquer incidente, quedando o servizo de emerxencia á cidadanía deficitario, crítico cando a vida das persoas depende deste tipo de servizo. É un recorte máis de cara aos servizos prioritarios e importantes que se deberían de manter, se hai que recortar hai campos abertos que non inciden directamente no benestar e na atención das persoas".
O Concello organizou unha charla sobre producción ecolóxica concello de Salceda inicia unha nova etapa na que fará charlas que dean as pautas básicas para cultivar de xeito ecolóxico para o autoconsumo.
O concellaría de Medio Ambiente do Concello de Salceda deu a coñecer a parroquia de Soutelo a través da VI Andaina de Coñece o teu Entorno, o pasado sábado 2 de marzo. A camiñata, dun total de 13,8 quilómetros, comezou e rematou no Centro Cultural do Borralliño.
A
Neste sentido, tivo lugar o pasado venres 8 de marzo unha conferencia na que se contou coa presenza de membros da Fundación Desarrollo Producto Ecolóxico de Galicia, como Óscar
Rancaño, que departiu sobre os beneficios para a saúde do consumo de produtos ecolóxicos, e Nicolás Andión e Alfonso Uzal, que falaron sobre os seus proxectos de producción ecolóxica. Rematou o acto cunha mesa redonda con productores e comercializadores de productos ecolóxicos da zona.
Salceda tivo o seu stand na Feira Xantar de Ourense
s Concellarías de Turismo e Cultura de nSalceda foron as encargadas de acudir, por terceiro ano consecutivo, á Feira Xantar Expourense que se celebrou en Ourense entre os días 6 e 10 de marzo.
A
Dende o Concello quíxose salientar principalmente o Entroido salcedense, que conta con máis de 130 anos de historia, espazos naturais para visitar, a Festa da Camelia, este mesmo mes, e a Festa Gastronómica dos Callos, que se celebra anualmente o primeiro domingo do mes de setembro. O venres foi o día adicado ao concello, entre outros, e ofreceuse unha degustación gratuíta de callos a todos e todas as pre sen tes. Este produto gastro nó mi co ofreceuse a través da empresa Frigolouro a todas aquelas persoas que desexasen probalo. Xa pola tarde ofreceuse unha actuación do Rancho de Reis representado polos membros da agrupación de O Serán.
23
Marzo de 2013 - Tomiño
O Concello de Tomiño mobilízase para loitar contra o fracaso escolar voluntarias da OMIX con formación específica), nas diferentes parroquias do municipio.
Concello de Tomiño pon en marcha este mes, a través da Concellaría de Educación e a Oficina Municipal de Información Xuvenil (OMIX), o programa “É Aprender”; unha iniciativa dirixida ao alumnado
O
de ESO do IES de Tomiño, que pretende contribuír a mellorar o rendemento académico. A acción ofrecerá ao alumnado de ESO espazos de estudo con persoal de apoio (voluntarios e
e participar na vida pública do municipio.
Continúa a campaña ‘O Concello escoita’ polas parroquias goberno local continúa a desenvolver a campaña “O Concello Escoita”, iniciativa que consiste nunha rolda de xuntanzas informativas polas parroquias do municipio do Baixo Miño.
O
A iniciativa pretende, ademais de informar sobre os orzamentos e os proxectos contemplados
O programa será totalmente gratuíto para os estudantes, e o horario previsto é de dúas veces por semana. A técnica de Xuventude, Elisabet Pérez de Santiago, coordinadora do proxecto, aclarou que os voluntarios non darán clases, senón que exercerán labores de apoio, reforzo e guía. Por unha parte, se desenvolverán accións orientadas a mellorar a comprensión lectora; por outra, tentarase dar técnicas de estudo (ensinar a facer resumos, esquemas, etc.) e por outra, haberá unha parte lúdica, con dinámicas de grupos.
para o presente ano, escoitar as necesidades de cada parroquia, de boca dos propios veciños, e tomar nota das propostas que queiran facer. Ata o momento, nas reunións houbo unha media de 30 persoas por parroquia. A maioría dos e das asistentes amosaron o seu interese por estaren informados
Algunhas peticións que fan os veciños nas xuntanzas teñen que ver con competencias do Concello, e outras coas do goberno autonómico. Porén, todas son recollidas para tentar darlles unha solución. Ás xuntanzas acoden habitualmente a alcaldesa de Tomiño, Sandra González; o tenente de alcalde e concelleiro de Facenda, Uxío Benítez e os edís de Obras e Medio Rural.
A OMIX presenta un amplo programa de cursos e actividades para esta primavera Oficina Municipal de Información Xuvenil de Tomiño(OMIX), presentou a súa oferta de actividades e cursos para esta primavera.
A
Francés Básico O alumnado iniciaráse nos coñecementos da lingua, na lectura, escritura e conversa, durante 25 horas. A data de inicio é o 20 de marzo. O prezo é de 15 euros e o prazo de inscrición remata o 15 de marzo. Fotografía Dixital O obxectivo desta acción é coñecer as posibilidades que teñen as cámaras dixitais, para sacarlles o máximo partido. Dura 15 horas e comeza o 5 de abril. O prezo é de 12 euros e o prazo de inscrición, ata o 25 de marzo. Monitor de Tempo Libre O curso, de 350 horas e que comeza en abril, dá acceso á titulación oficial homologada de monitor/a de actividades de tempo libre. O prezo é de 180 euros para as persoas empadroadas en Tomiño, e de 200 euros, para os doutros concellos. O prazo de inscrición remata o 28 de marzo. En abril impartiranse cursos de Técnicas de Venda; Formador de Formadores e Elaboración de Xabón-Ecocosmética e Ecolimpeza do Fogar. Ademais hai outros de balde, coma os de Bioenerxética, obradoiros de inglés e charlas sobre o Servizo de Voluntariado Europeo.
24
Tomiño - Marzo de 2013
Oitocentos nenos e nenas de Tomiño “correron” pola paz na fortaleza de Goián ase 800 nenos e nenas dos centros educativos de primaria e infantil de Tomiño, fixeron o pasado 28 de febreiro unha carreira solidaria co fin de recadar fondos para o programa “Vacacións en Paz” , grazas ao cal cada verán veñen a Galicia e tamén a Tomiño nenos e nenas saharauis.
C
Os colexios tomiñeses (Barrantes, Pedro Caselles, Goián, Sobrada e Tebra) organizaron esta carreira pola paz, coa colaboración do Concello, da Asociación de Comerciantes (Adeto) e da ONG Solidariedade Galega co Pobo Saharauí. A actividade estaba prevista inicialmente para o pasado 30 de xaneiro, pero tivo que suspenderse por mor da chuvia. O circuíto preparado, duns 300 metros de extensión, transcorreu ao lado da Fortaleza de San Lourenzo de Goián, habendo outro máis curto para o alumnado de infantil. Antes de cada carreira, o alumnado leu un texto ou poema a favor da paz. Cada neno o nena fixo o maior número de voltas posible, co que sumou “metros de solidariedade”. En cada volta, os pequenos collían un garavanzo, que logo se sumaban á hora de entregarlles o diploma. Ade-
Tomiño organiza obradoiros de ilustración para fomentar a lectura entre o alumnado de Primaria
Con motivo da celebración do Día do Libro o vindeiro 23 de abril, o Concello de Tomiño organiza unha serie de obradoiros de ilustración dirixidos a alumnado de 1º curso de Primaria de todos os colexios da localidade. mais, o alumnado buscou patrocinadores entre familiares, amigos ou veciños, que se comprometeron a pagar un diñeiro por cada volta. Cada participante tiña un carné, onde figuraba o patrocinador e o número de voltas efectuadas. Ás dez e media da mañá, iniciouse o acto cunha breve presentación e ás 10.40 horas comezaron as carreiras seguindo unha orde preestablecida. Sobre as doce foi o peche do acto coa interpretación dunha
A actividade, que se iniciou no CEP Pedro Caselles Beltrán, ten como finalidade fomentar a lectura entre os máis pequenos e pequenas. Con este obxectivo, o Concello tenta por en valor o libro e os seus creadores, encargados de amosar ao alumnado as súas técnicas de traballo durante o proceso de elaboración e edición dun texto. canción conxunta (“Fuxan os ventos”, de Celso Emilio Ferreiro, nunha versión do grupo “Irmaus”).
Os talleres son impartidos por Pablo Martínez,“Orballo”, licenciado en Belas Artes e ilustrador de contos coma “Pulguiña”, de Editorial Kalandraka, ou “Boris” e “Boris e Compañía”, de Galaxia.
Os organizadores agradeceron a participación do alumnado e as súas familias, así coma o apoio do Concello de Tomiño, Adeto e demais colaboradores.
Os nenos e nenas que participen nos obradoiros obterán unha entrada para a obra teatral “O libro máxico”, da compañía Migallas, que se representará ese mesmo día ás 18.30 horas.
OConcello entrega composteiros a un grupo de veciños
Ciclo de cine sobre muller e igualdade de xénero para o mes de marzo dade, do cal o municipio e socio. O vindeiro 3 de marzo proxectarase ‘Auga’ ás 17 horas, ‘O sorriso de Mona Lisa’ será o filme do día 7 ás 11 horas, mentres que o día 10 pasarase ‘Iron jawed angels’ ás 17 horas e o 14 de marzo pecharase a actividade co visionado de ‘Princesas’ ás 11 horas.
Concellaría de Medio Ambientede Tomiño fixo entrega de quince composteiros a veciñas e veciños interesados na reciclaxe de residuos orgánicos na propia casa.
A
A actividade constitúe unha experiencia piloto de autocompostaxe doméstica, que forma parte da campaña de sensibilización que leva a cabo o Concello para lograr unha maior reciclaxe e a conseguinte redución dos gastos actuais de recollida e tratamento do lixo. Antes de entregar os composteiros aos veciños interesados que resultaron agraciados nun sorteo, dous técnicos da consultora medio ambiental Lagares Oca, S.L.,
de Vigo, explicaron as técnicas para iniciarse na compostaxe de residuos orgánicos, falando tamén das súas vantaxes e secretos. Para elo, entregaron tamén un manual básico sobre o manexo dos residuos e explicaron que a iniciativa inclúe ademais un seguimento do proceso, polo que os técnicos visitarán periodicamente cada un dos domicilios, co fin de comprobar a evolución da reciclaxe.
Concello de Tomiño desenvolve ao longo do mes de marzo un Ciclo de Cine con Fondo sobre as desigualdades de xénero, no marco da conmemoración do Día Internacional das Mulleres, que se celebra o día 8. As proxeccións, con entrada de balde, terán lugar os domingos pola tarde e os xoves pola mañá no auditorio de Goián.
O
Trátase dunha das actividades audiovisuais promovidas polo Fondo Galego de Cooperación e Solidarie-
Este ciclo cinematográfico ofrece unha visión crítica dos roles de xénero asignados nas sociedades nas que vivimos, o conxunto de expectativas diferentes para mulleres e homes que marcan a diferenza respecto de como ser, como sentir e como actuar. Un concepto que é fundamental comprender para entender tamén as inxustizas que xenera. As películas propostas son ademais un chamamento á desestruturación destes papeis para acadar a equidade.
25
Marzo de 2013 - A Guarda
Primeira andaina A Guarda 2013 actividade Andainas A Guarda 2013 organizada pola Concellería de Deporte comeza no concello de Oia da man de ACAMO (Asociación Cultural Amigos do Mosteiro de Oia) cun percorrido guiado duns 17 quilómetros.
A
Iniciase na casa forestal da Valga onde o grupo de aproximadamente 100 participantes dirixiranse cara o castelo de Chavella, emprazamento fortificado con espectaculares vistas sobre a costa oceánica de Oia e continuando en dirección aos recintos do curro e ao Barazal, outra elevación que ofrece unha paisaxe atlántica conmovedora. Desde aquí seguirase ata o cortafogos que serve de límite aos montes de Oia cos do Rosal onde agarda a coñecida ermida de San Martiño. Xunto a un grupo de muíños no curso do río da Cal pararase a xantar. A andaina retomarase polos muíños do Calán ata chegar ós núcleos de Santa Comba e Mavia, continuando de volta ata a casa forestal.
En Semana Santa, do 28 ao 31 de marzo, lévase a cabo no Recreo Artístico Gardes, organizado pola Sociedade Filatélica e Numismática Guardesa, a primeira Feira do Coleccionismo e Exposición.
A hora da saída está prevista ás 9.30 horas da explanada do CEIP A Sangriña e no que se disporán dous autocares para o traslado dos participantes. Nesta ocasión dispoñemos dalgunha prazas vacantes polo que se houbera algún interesado aínda está a tempo de informarse no Concello (tel. 986.614.546 ou turismo@aguarda.es). Así mesmo rogase que aqueles participantes inscritos que non realicen esta andaina o notifiquen
para ter un correcto control do número de participantes. Recoméndase levar: - Mochila con menos de 5 kg. - Sempre provisto de auga. - Bocadillo ou comida. - Chocolate ou froitos secos. - Bastón. - Calzado cómodo e elástico (recomendable non utilizar un calzado novo) - Gafas de sol e crema protectora solar. - Impermeable.
A canle de pago Historia, declarada Mellor Canle Temática pola Academia da Televisión, estreou este mes a serie documental ‘La raya’ unha das súas grandes apostas para 2013.
C
Este documental mostra a dous viaxeiros, o español Miguel Ángel Tobías e o portugués Pedro Pernas, que percorrerán a raia, a fronteira entre España e Portugal, amosando os pobos e xentes das terras fronteirizas, así como as tradicións e costumes que unen a españois e portugueses. Hai uns meses o equipo de rodaxe estivo no Concello da Guarda comezando a gravación do docu-
Contarán con exposición filatélica, de calendarios de peto, fotos e postais antigas, chisqueiros, maquetas de barcos, lotaría, dedais, barallas de cartas, etc, ademais de feira de intercambio, compra ou venda. A participación é aberta a todo aquel que queira participar. Máis información: sfilatelicaguardesa@gmail.com ou chamando ao teléfono 653 80 75 67.
Aprazamento da nova barferencia A próxima barferencia, anunciada según os programas de man para o 7 de marzo, foi aprazada para o vindeiro venres 22 de marzo. Tal e como estaba previsto, mantéñense a tématica e o lugar (a cafetería Arrua).
Canal Historia estrea o documental ‘La raya’
mental que amosará a longo de seis capítulos os máis de 3.000 quilómetros da fronteira.
Os arqueólogos Víctor Bejega e Eduardo González falarán sobre ‘Os concheiros do Trega na Idade do Ferro galega’.
O domingo 10 de marzo emitiuse o primeiro capítulo, que comeza coa viaxe no ferry que une as localidades da Guarda e Caminha, espazo escollido onde os protagonista se atopan e coñecen. O percorrido iníciase na Guarda, na desembocadura do Miño, e rematará no río Guadiana.
Curso ‘Pais e nais eficaces’
Nova etapa da carreira solidaria ‘1 Euro por km SOS’ próximo 26 de maio os organizadores de ‘1 Euro por km SOS’ retoman a iniciativa solidaria coa 13ª etapa Lalin-Santiago de Compostela, de 50 quilómetros polo camiño Sanabrés. A saída será ás nove da mañá desde Laxe (Lalín).
O
Como noutras edicións, non se trata dunha competición, polo que todos os participantes irán en grupo, correndo, andando ou prestando asistencias, e seguindo a dinámica que orixinou
A Sociedade Filatélica Guardesa organiza a primeira Feira do Coleccionismo
esta iniciativa, cada quilómetro solidario trocarase por un euro que irá destinado ao proxecto ‘Deporte e arte solidaria’ que traballa directamente,
sen intermediarios, loitando contra a escravitude infantil no Chad, un dos paises máis pobres e corruptos do mundo e no que, sinalan desde o colectivo organizador, hai máis de 40 anos sofren as consecuencias dunha guerra interminable e onde as petroleiras occidentais fan negocio cos seus recursos naturais pechando os ollos á infinita miseria que deixan tras o seu paso. As inscricións formalizaranse en www.reunalia.com/5920611
Os departamentos da OMIX, CIM e PEF informan da próxima realización dun curso para Nais e Pais a cargo do psicólogo Esteban Figueirido para traballar a solución de conflitos na infancia e adolescencia. Este curso para Pais e Nais eficaces dará comezo o próximo luns 4 de marzo, cunha duración de 4 luns consecutivos ata o 25 de marzo, en horario de 20.30 a 22 horas. Este obradoiro vaise levar a cabo nas dependencias do CIM( ao lado do Xulgado de Paz). Dende os departamentos da OMIX, PEF e CIM do concello animávosvos a participar! Inscricións no IES A Sangriña ou nos departamentos da OMIX, CIM ou PEF do concello ata o 4 de marzo.
26
A Guarda - Marzo de 2013
A Guarda promociónase en Xantar 2013
Todas as películas serán proxectadas no Salón de Actos do Centro Cultural ás 20.30 horas.
Concello da Guarda estivo presente un ano máis no Salón Galego de Gastronomía e Turismo Xantar que se celebrou do 6 ao 10 de marzo no recinto feiral de Ourense.
O
A finalidade desta feira é a promoción do turismo e da gastronomía galega que nesta XIV edición ofreceu máis de 30 menús e diferentes actividades nos 12.000 metros cadrados do recinto. Nesta ocasión o país convidado foi Perú.
Este escenario é un importante escaparate onde se achegan milleiros de visitantes procedentes de Ourense, Lugo, Portugal e, incluso, de Castilla y León. Por iso, representa unha interesante oportunidade de promoción turística.
Costas farase cargo da reparación da Senda Litoral tornado que o pasado sábado 9 de marzo pola mañá azoutou a costa guardesa provocou un importante destrozo na Senda Litoral, á altura do Seixal. Arrancou arredor de 30 metros da mesma (é de madeira nesta zona) e danou algúns metros máis. Algunhas travesas de madeira apareceron a máis de 50 metros de distancia.
O
Na mañá do domingo, o Alcalde púxose en contacto co Servizo Provincial de Costas, dependente do Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio Ambiente, para comunicarlle estes feitos e solicitarlle a reposición da pasare-
Ciclo de cinema dedicado á muller
la de madeira. Un responsable do Servizo Provincial aseguroulle que vai ser reparada coa maior urxencia posible. En tanto non se repare, só resta solicitarlle ás moitísimas persoas que a diario a percorren que, nesta zona do Seixal, extremen as precaucións a fin de evitar calquera posible accidente.
8 DE MARZO DÍA INTERNACIONAL DA MULLER La source des femmes (A FONTE DAS MULLERES) A historia desenvólvese nun pequeno pobo de Oriente Medio, onde a falla de recursos e tecnoloxía manteñen ao pobo atado a costumes e mecanismos arcaicos como o subministro de auga por medio de fontes . Unha das súas tradicións reza que as mulleres deben ser as encargadas de recoller a auga nunhas condicións adversas. Esta película, que trata de reivindicar o poder e a posición feminina, desenvólvese cando Leila, unha das mulleres que vai a por auga, propón unha folga de amor ata conseguir que os homes colaboren e canalicen a auga corrente ata a aldea 21 DE MARZO CLEOPATRA Una mestra xubilada e
unha famosísima actriz, fartas das súas rutinas, lánzanse a vivir unha fin de semana diferente, dando o primeiro paso para torcer a dirección dos seus destinos 4 DE ABRIL NI DIOS, NI PATRÓN, NI MARIDO Baseada na vida de Virgina Bolten, unha coñecida anarquista que no ano 1896, chega a Bos Aires e xunto cun grupo de obreiras textís e a estrela de canto lírico nacional Lucía Boldoni, únense en pos dun obxectivo: a edición dun xornal “ La Voz de la Mujer” feito por mulleres para mulleres que acercará a miles de traballadoras a loita pola construcción dunha identidade autónoma dentro e fora do fogar
18 DE ABRIL MULLERES DA RAIA A Raia, como popularmente é coñecida a fronteira, garda unha historia de loita diaria pola supervivencia e as súas mulleres son testemuñas e protagonistas.
27
Marzo de 2013 - Cultura
Pan de ánimas Xoán Abeleira
Inma Otero Varela oán Abeleira acóllese, de entre todas, á consideración da poesía como ferramenta útil para achegarse ao inefable. A denuncia social e as emocións son secundarias ante a necesidade de pescudar nas esencias. Cómpre reparar no miúdo para entender o grande. E nesta angueira todos os
X
(Xerais, 2012)
instrumentos son válidos. Nun mundo global, onde as relixións tamén son moda que tranpasan fronteiras, o orientalismo conxúgase coa nosa tradición para perfeccionar resultados, cando menos estéticos.
pois, o alento da materia escura, fundamentalmente dos mortos, os ocos da vida. A interxección entre os dous mundos é xa unha presencia: “ Xusto aí, / No escuro alumeado / Agroma o poema” (p. 129).
A contradición, a oposición de dualidades, trascende e unifica: a luz e a sombra, a morte e a vida, a dor e o equilibrio ou a consciencia e o soño cobran sentido na mestura de budismo e atlantismo. Unha paisaxe “zencéltica” onde os pequenos traballos coa materia dotan de significado a existencia. De aí o afiador, e sobre todo o muiñeiro.
Neste universo textual todo está relacionado. Todo xira. As dúas partes na que se divide (outra vez
Íspense os rituais ata baleirarse. O que queda é, primeiro, a pel do que estaba; aire, terra, lume, auga, xardín, raíces e pólas. Des-
Sabías que...
A “Apalabrados” tamén lle gusta o galego
Manuel Rosende
“Apalabrados”, un dos xogos máis populares para móbiles vén de interesarse polo noso idioma. A empresa que xestiona esta aplicación chámase Etermax e vén de anunciar o seu interese por facer unha versión galega. Polo momento están a ofrecelo en inglés, alemán, portugués, holandés e francés así coma nas linguas oficiais de España agás a nosa.
a
s “pistolas” disparan en checo? Ou o que case é o mesmo; esta palabra ten orixe naquela lingua; Pistal, desde onde pasou ao alemán pistole, por onde chegou ao galego. Logo de tanto moverse aínda mantén o seu significado orixinal de arma de fogo recortada.
é
tempo de “poda”? O que ao mellor xa non sabes é a relación desta forma con “amputar”. As dúas veñen de PUTARE (latín) que significa limpar e, por extensión, cortar. Polo tanto, a “poda” vén sendo unha “amputación” ou corte.
T
o dimorfismo), “Fariña viva” e “Fariña muda”, son a substancia que conforma ese pan de ánimas, ofrenda precristiá asociada ao Samaín como ben explica nas notas finais, que constitúe o alimento do alén. Para transformalo, a roda, o muíño, un elemento da nosa tradición que trascende o folclore para converterse nun cosmos particular e completo, nunha metáfora da totalidade. Para moer tanto símbolo tamén as palabras se depuran. Non hai pretensións sublimes na construción do verso. Ao cerne chégase por vieiros sinxelos. O equilibrio é sempre intelixible.
elmo vén do grego? Controla; en grego ÉRASMOS, en italiano Éramo>Ermo-Elmo. Ao popularizarse o nome do santo; SANT ELMO facendo unha falsa segmentación derivou en San Telmo. O santo tudense viviu no S.XIII e foi o evanxelizador de boa parte de Galicia e Portugal. Évos avogoso contra os terremotos e patrón dos mariñeiros, o significado do nome era “mimoso” ou “neno favorito”.
é
un “Sangradoiro”? Non temas, a cousa non é tan cruel como pinta a pregunta. Hai un en Xermade e trátase dun topónimo que fai referencia a un terreo moi húmido ao que se lle fan cortes (sangrados) para liberarlle auga. Tamén o encontramos referido ás canles que lle liberan a auga da chuvia aos camiños ou no “sanguiño” arbusto de cor morada que está detrás de topónimos como Sanguiñeda, Sanguiñeira ou Sanguiñedo.
A “versión galega” vai sair da Universidade de Santiago de Compostela, onde se atopa Cilenis, un departamento de innovación tecnolóxica e que xa desenvolveu numerosos produtos relacionados coa enxeñaría lingüística. O seu funcionamento é moi doado pois deriva do outrora popular “esecrable” enredo dedicado á construción de palabras sobre un taboleiro e unha mesa, motivo polo cal aumentan sen parar as súas descargas. Os afeccionados galegos a este enredo xa viñan demandando unha versión no noso idioma desde hai tempo, facéndose visibles grazas ás redes sociais.
28
Alén Minho - Marzo de 2013
Antiga Escola de São Julião Ganha Nova Vida espólio deste emblemático agrupamento folclórico valenciano.
edifício da Escola Básica de São Julião, em Valença, devoluta há 10 anos, está a ser recuperada para acolher um polo dinamizador da cultura da parte sul do concelho, a cargo do Rancho Folclórico de São Julião.
O
Para João Sousa, Presidente do Rancho Folclórico de São Julião, “Este espaço vai-nos ser muito útil e permitir ao agrupamento as condições necessárias para uma maior dinamização e projeção da cultura local e um espaço de acolhimento das ricas tradições desta freguesia”.
Câmara Municipal de Valença estabeleceu um protocolo de cedência do imóvel, com o Rancho Folclórico de São Julião entidade que ficará responsável pela dinamização do espaço. A intervenção de requalificação da antiga escola decorre, a bom ritmo, ao nível dos telhados, da reordenação do espaço interior, bem como da desmatação de toda a área envolvente, recuperação de muros e
acessos. A intervenção conta com o apoio da Câmara Municipal e da Junta de Freguesia de São Julião.
Após recuperado o edifício vai servir de sede ao Rancho Folclórico de São Julião e acolher o rico e vasto
Para Jorge Salgueiro Mendes “A escola de São Julião que já prestou um grande serviço a esta freguesia e era um dever da Câmara encontrar uma nova utilidade para o espaço. Com grande satisfação cedese ao Rancho Folclórico para que possa perpetuar as memórias e a cultura desta freguesia”
Marzo de 2013 - Publicidade
29
30
Marzo de 2013
Abandona a Presidencia da RAG e marcha da institución tras insistir nas “forzas externas e internas que atentan contra el”
Ferrín cumpre coa súa palabra F
oi un pleno tenso. Xosé Luís Méndez Ferrín decidiu cumprir a súa palabra e marcha da Real Academia Galega (RAG). A pesares das numerosas voces que pedían a súa continuidade,incluído os numerarios críticos coa súa xestión.
Presidencia da academia. Nas xuntanzas que se mantivo ao máximo nivel entre dirixentes da Xunta e académicos da RAG deixouse a posibilidade de retirar os recursos "se se chegaba a algunha solución que satisfaga a todas as partes", confirman a GC as fontes consultadas.
"Marcho porque hai forzas internas e externas que atentan contra min", dixo ao saír dunha xuntanza que se prolongou durante máis de dúas horas e na que se falou, sobre todo, dos motivos alegados polo xa ex presidente para marchar da RAG.
Recurso O conselleiro de Educación, Jesús Vázquez Abad, admitiu este mércores que "aínda" non decidiu se recorrerá ao Supremo a sentenza do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG) que declara nula unha parte do decreto que regula a utilización do galego no ensino.
E é que Ferrín volveu a insistir nos argumentos que xa expuxo cando anunciou a súa marcha. Hai grupos que pretenden "desvirtuar" a razón de ser da academia e, mesmo, "a defensa do idioma". Argumentos Nestes mesmos argumentos insistiron diferentes membros da Academia durante a asemblea extraordinario para pedirlle que continúe. Así, lembraronlle que, precisamente, todos eles apoiaron por unanimidade recorrer ante o Tribunal Supremo o decreto do galego da Xunta. "Si, está recorrido, pero agora quen vaia de presidente pode non insistir no recurso", comenta a GC un destacado filólogo consultado. E é que, no entorno de Ferrín crese que -tal e como adiantara o secretario da RAG- hai un grupo de destacados membros da RAG vinculados ao ILG e ao Consello da Cultura Galega que están dispostos a "pactar unha saída dialogada" coa Xunta. Diálogo Precisamente, e tal e como informou GC a pasada semana, hai meses que destacados dirixentes do Goberno galego, incluído o propio Núñez Fei-
jóo, estaban tentando buscar unha solución "pacífica" á xudicialización do decreto do galego. A ofensiva de denuncias contra este decreto e, sobre todo, que a xustiza decidira admitir algúns deles, provocou unha reflexión na cúpula do Goberno galego e, principalmente, na Consellería de Cultura. Por iso, altos cargos da Xunta mantiveron conversas con representantes do mundo da cultura en Galicia, nomeadamente, de entidades representativas como a RAG e o CCG para tentar buscar unha postura "consensuada" e evitar a xudicialización do decreto. E é que, tanto na Xunta, como na RAG hai quen conserva aínda esperanzas de que a situación se poida reconducir tras a marcha de Ferrín da
Díxoo ante o pleno da Cámara, en resposta a unha interpelación do deputado socialista Francisco Caamaño, quen concedeu ao actual Executivo autonómico o "mérito" de ser a primeira administración "mesmo desde a época predemocrática" que levou a lingua propia aos xulgados. "Onde a lingua xamais debeu estar", remarcou. Tamén o secretario xeral de Política Lingüística, Valentín García, confirmaba a pasada semana que a Xunta acudiu ao TS para presentar un "posible" recurso de casación polas sentenzas contrarias ao decreto emitidas polo TSXG. En todo caso, deixaba claro que, polo momento "non hai nada decidido" e que, aínda que o presentaran, tamén o poden retirar "en calquera momento".
Aymerich volverá á base do BNG tras a renuncia ao escano arlos Aymerich, viceportavoz parlamentario do BNG e líder da corrente crítica Abrente no seo da formación nacionalista, quedará como militante de base unha vez que decidiu deixar o escano por desconformidade coa liña política do Bloque, xa que entende que non debe "molestar máis".
C
Aymerich compareceu ante os xornalistas nos corredores do Parlamento despois de que transcendese que comunicou á dirección que deixará o escano na Cámara e que se reincorporará ao seu posto de profesor de Dereito na Universidade da Coruña. O dirixente nacionalista
explicou que tiña pensado comunicar publicamente a súa renuncia un día despois da asemblea do BNG que ratificará como portavoz ao economista Xavier Vence, e indicou que non quería que se filtrase a noticia. "Creo que é o que debo de facer; dixen que non estaba de acordo con esta liña política" mantida polo BNG, polo que "penso que non debo molestar máis", subliñou Aymerich, que indicou que proximamente ofrecerá máis explicacións. "Hai máis vida despois da política; sei que hai outros políticos que ameazan con irse; eu diñeiro na con-
os compañeiros do BNG, e lembrou que foi deputado no Congreso e portavoz no Parlamento galego por esta formación. A este respecto, afirmou tamén o seu agradecemento ao actual portavoz parlamentario, Francisco Jorquera, con quen, a pesar das diferenzas políticas, soubo manter unha amizade.
ta non teño, pero durmo tranquilo, non teño ningún tipo de sobre" nin nada que ocultar, apostilou. Aymerich subliñou que só ten "máis que palabras de agradecemento" para
Aymerich indicou que non deixará o partido, senón que, a partir de agora seguirá "como militante de base" e indicou que se pode traballar polo nacionalismo "desde moitos lugares". "A min tócame ser un militante e traballar polas miñas ideas", dixo.
31
Marzo de 2013
O BNG de Ponteareas dá luz verde á moción de censura e PSOE e ACIP advirten de que "haberá que ‘volver falar’” BNG de Ponteareas deu luz verde á posibilidade de que se presente unha moción de censura, xunto co PSOE e Alternativa Ciudadana de Ponteareas (ACIP), para desbancar o PP da alcaldía, tras celebrar unha asemblea o pasado luns 11 de marzo.
reunións, os tres grupos da oposición chegaran a un acordo para que, de presentarse a moción de censura, Represas fose alcalde. Tamén se acordara a composición da Xunta de Goberno, con 3 representantes do BNG, 2 do PSOE e 2 de ACIP.
O
Segundo confirmou o voceiro nacionalista, Xosé Represas, en declaracións a Europa Press, a militancia apoiou, cun 85 por cento de votos favorables e sen votos en contra, a presentación dunha moción de censura contra o actual alcalde, Salvador González Solla. Así, o BNG, que ten 5 concelleiros, xunto co apoio dos 3 edís do PSOE e os 4 de ACIP, arrebataría a alcaldía ao PP de González Solla, que goberna cunha minoría de 9 concelleiros. Represas mostrou a súa confianza en que "en cuestión de días ou semanas" se pechen os flocos pen-
dentes do acordo cos outros partidos da oposición -por exemplo, a repartición de área-, para iniciar "unha nova etapa" en Ponteareas. "Sei que se aveciñan tempos difíficiles pola situación económica do Concello, ao bordo da intervención, pero é mellor dar o cambio e iniciar a saída, que ter un goberno paralizado e incapaz de acordos", sinalou. Nos últimos dous meses, tras varias
PSOE e ACIP Non obstante, nin socialistas nin independentes o ven agora tan claro. Despois de meses de negociacións e de "contínuos cambios de postura" por parte os nacionalistas, PSOE e ACIP queren agora "tomar tempo" e "volver falar", aínda que tampouco se pechan á moción de censura. O vicesecretario local do PSOE, José Manuel Sebastián, cualificou de
"sorprendente" que, "despois de que o BNG rompese a negociación", agora "faga plans xa como alcalde". Nese sentido, recordou que foron os nacionalistas os que, nun determinado momento, renunciaran á moción de censura, porque "se vían incapaces de asumir o goberno local coa situación económica do Concello". Así, Sebastián evitou dar un prazo para concretar a moción de censura e sinalou que "agora tamén deben falar as bases do PSOE e se tomar o seu tempo". "Teremos que decidir se son fiables, porque estiveron a cambiar de opinión todo o tempo e hai que ser serios". Pola súa banda, a voceiro de ACIP, Raquel Bautista, pronunciouse nesa mesma liña. "Paréceme ben que o BNG consulte ao seu militancia, pero levamos meses negociando e, suponse que cando sentaron á mesa xa o facían co respaldo das bases".
Xoán Bascuas: “ Canto máis poder teñamos, mellor viviremos”
O catedrático de Económicas Xavier Vence será o líder do BNG
pasado 5 de marzo tivo lugar en Compostela o acto “Galeusca, configurando unha nova Europa”, organizado pola Mocidade Nacionalista Galega como parte das IV Xornadas da Mocidade Galega, baixo o título “Máis Galiza, Máis Europa”. Ao acto acudiron os deputados no Congreso Jon Iñarritu de AMAIUR e Carles Campuzano de CiU, que logo de facer unha ofrenda floral a Castelao na Igrexa de Santo Domingos de Bonaval, participaron xunto coa Decana da Facultade de Ciencias Políticas e Sociais, Maria Antonia Arias, e os secretarios xerais de MNG e Compromiso, Paulo Carlos López e Xoán Bascuas, nunha charla posterior.
pasado sábado 9 de marzo, o Consello Nacional do Bloque Nacionalista Galego (BNG) presentou a lista de persoas que compoñen a única proposta do máximo órgano entre asembleas da organización frontista. 50 persoas que representan unha importante renovación respecto da súa composición anterior e que conta co apoio da “inmensa maioría” dos membros do consello, segundo afirmou o aínda portavoz nacional Guillerme Vázquez. Xunto ao catedrático de Económicas encabezan a lista Goretti Sanmartín Rei, profesora da UDC e responsable até agora da Comisión de Acción feminista da organización frontista e Francisco Jorquera, portavoz nacionalista no Parlamento galego. Ademais, destaca a presenza da eurodeputada do BNG Ana Miranda e do ex-deputado Bieito Lobeira.
O
Na mesma, os deputados vascos e cataláns deron a súa particular visión sobre os procesos de autoderminación das súas nacións. Jon Iñarritu institiu en que en Euskadi logo da desaparición de ETA “estamos ante unha nova realidade”, realidade que tras 30 anos “nin sequera se cumpriu o Estado de Gernika”, ao que engadiu e que neste momento é preciso abordar a cuestión nacional “mediante a democracia e o diálogo”. Nos mesmo termos de diálogo se manifestou o catalán Carles Campuzano e sobre o proceso aberto en Cataluña do dereito a decidir: “o que non se pode negar é que a cidadanía opine”,
O
ao que engadiu que do PSC á CUP, ICV, EU, ERC ou CiU, “todas están a favor do dereito a decidir, e constitúen unha maioría social amplísima”. Para finalizar, o líder de CxG, Xoán Bascuas, apuntou que a situación no país é diferente, “estamos noutra fase”, pero cómpre “non deslindar a crise económica da cuestión nacional, que en Galicia van da man”. De igual modo, Xoán Bascuas manifesta como moi positivo esta xuntanza, “para unha primeira toma de contacto con formacións nacionalistas”, para tecer pontes “e buscar fórmulas de colaboración futuras dende o recoñecemento mutuo”. Pola súa banda, a MNG comunica que están en xestión para outra actividade con PNV e Compromís.
A proposta para conformar a Executiva, que se compón de 15 membros, dos que permanecen só tres nomees da anterior etapa, complétase con Montse Prado, deputada e actual secretaria de Organización; Rafael Vilar, concelleiro do BNG en Santiago e dirixente do Movimento Galego ao Socialismo; Rosana Pérez, deputada da organización frontista no Congreso; Néstor Arroio, secreta-
rio xeral da UPG; Ximena González, Xabier Campos, María del Mar Vila, Xosé Antonio Rubal, Saleta Chao e Hadrián Diós Vicente, estes últimos militantes de Galiza Nova, organización xuvenil do BNG. A proposta contempla unha renovación sen precedentes na dirección executiva. 12 caras novas. Guillerme Vázquez, que deixará a portavocía nacional do BNG, asegurou que o catedrático Xavier Vence “desenvolverá un importante papel político”. Neste sentido, dixo non crer “un obstáculo” que Xavier Vence mantéñase como profesor da USC e combine a súa actividade profesional coa portavocía da organización frontista, tal e como el puxera como condición para aceptar o cargo.
Director: Guillermo Rodríguez. Edita, maqueta e imprime: Publicaciones Tameiga, S.L. Enderezo: Avenida do Aeroporto, 83, Tameiga, Mos. Pontevedra. Delegación Ponteareas: Avda Sarmiento Rivera, 4, 4º. 36860, Ponteareas. Enderezo electrónico: redaccion@apeneiradixital.com
publicidade@apeneiradixital.com director@apeneiradixital.com Teléfonos: 986487480/658585049
Juan Louzán (Madrid), Coki (Nova Iorque), Mero, Isidoro Gracia, Nemesio Barxa, etc. Fotografía: Arquivo, Hernández, Guillermo
Coordinador: Carlos Rey Bárcenas. Colaboradores: X. A. Pérez Lema, Pablo Glez Mariñas, Emilio Ínsua, Anxo S. Porto Ucha, Xoan Xosé Pérez Labaca, Manuel Rosende, Inma Otero,
Publicidade: Guillermo Rodríguez e departamento propio Depósito Legal: VG175-2012
O COTSG presenta os actos do seu XXX aniversario e do Día Mundial do Traballo Social Aos mesmos acudirá a Presidenta do Consello Xeral do Traballo Social, Ana Lima pasado 13 de marzo tivo lugar na sede do Colexio Oficial de Traballo Social de Galicia un almorzo informativo no que se presentaron os actos organizados para celebrar o XXX aniversario do COTSG e o Día Mundial do Traballo Social. Este último conmemórase o terceiro martes de marzo, e este ano enmárcase na Axenda Global, xa que como profesión “avogamos pola igualdade social e económica dos países e das sociedades”. Os actos terán lugar no Salón Auditorio do Hostal dos Reis Católicos de Santiago de Compostela, e darán comezo ás 18:15 horas coa benvida de Juana Mª Tubío, Presidenta do Colexio.
O
Posteriormente haberá unha conferencia onde falarán Julia García e Ana Lima, ex-presidenta e presidenta do Consello Xeral de Traballo Social, respectivamente. De igual modo, dende o COTSG homenaxearase ás persoas colexiadas que forman parte da organización dende hai 25 anos. Segundo a presidenta do Colexio, Juana Mª Tubío Ordóñez, o traballo da organización ao longo destes trinta anos é continuador da asociación de traballadores e traballadoras sociais nacido en 1963 e que xa naquel tempo “traballou para a implantación dunha rede pública de servizos sociais de carácter municipal”. Neste sentido, a máxima representante do COTSG reivindica este acto como “un recoñecemento de todas as persoas que de forma voluntaria traballaron polos servizos sociais”. A día de hoxe, e grazas ao traballo de todas esas persoas, “somos as profesionais de referencia nos servizos sociais comunitarios”. Colaboración coas administracións No Colexio Oficial de Traballo Social de Galicia, asegura Tubío Ordóñez, “non miramos gobernos, senón servizos prestados e políticas implementadas”, e a día de hoxe “colaboramos coas diferentes Administracións, entre elas coa Consellería de Traballo e Benestar en diversas iniciativas e estudos”, como foi a proposta dunha rede de
O traballo da organización ao longo destes trinta anos é continuador da asociación de traballadores e traballadoras sociais nacido en 1963 e que xa naquel tempo “traballou para a implantación dunha rede pública de servizos sociais de carácter municipal” oficinas para prever os desafiuzamentos, presentada a semana pasada, ademais de mostrar “a non conformidade” con certos aspectos do novo proxecto da reforma da Lei de Bases de Réxime Local, ”que retira a proximidade, a atención directa e non ten en conta as peculariedades do sistema territorial e demográfico galego”. Igualmente dende o colexio apúntase que a crise provoca unha nova tipoloxía de cidadanía que utiliza os servizos sociais, “unha capa de sociedade que antes non acudía para atender as súas necesidades”.
Este xornal imprímese en papel reciclado