ԵՐԵՎԱՆԻ ՄԽԻԹԱՐ ՀԵՐԱՑՈՒ ԱՆՎԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ԲԺՇԿԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ
2016 ԹՎԱԿԱՆ N29-30 (1340-1341) ՀՈԿՏԵՄԲԵՐ
ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี ิป 7
ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี
ี ิฑี ี ิฑี ิฑี ิตี ินี ิฑี ี ิฑี ิฑี ิฝิฑี ี ิฑี ิปี ี ี
ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี ิป 1 ิตี ิฑิบี ี ินี ิฑี ี ี
ยซิตึ ีกีชีทีฟ ีฉีต ีถีจ ีดีกึ ีคีฏีธีกีถึ ึ ีตึ ีง ีฟีกีฌีซีฝ ีกีตีถ ีถ ๏ฌ ีฎ ีฉีต ีถีจ, ีธึ ีจ ีฉีกึ ีถีพีกีฎ ีง ีถึ ีกีถึ ีฐีธีฃ ีด๏ ท ีด : ี ิฑิผี ี ึ ี ิผิดี ิที ิที ิตี ี ี ี ิตึ ีกีชีทีฟ ีฉีต ีถีจ ีนีซ ีฎีฅึ ีกีถ ีด, ีกีตีถ ีถ ีฏีกีบึ ีซ ีกีตีถึ ีกีถ, ีธึ ึ ึ ีกีถ ีฏีกีบึ ีซ ีดีกึ ีคีฏ ีฉีต ีถีจ: ินีฅึ ึ ีฝ ีธีน ๏ฌ ีฏีซ ีดีธีฟ ีฏีกีฝ ีกีฝีฏ ีฏีกีฎ ีกีฎ ีนีซ ีกีผีกีปีกึ ีถีธึ ีด ีกีตีถ ึ ีกีฝ ีก ีฟีจ, ีธึ ีฅึ ีกีชีทีฟีธึ ีฉีตีธึ ีถีจ ีกึ ีคีตีตีธึ ีธึ ีถ ีถีกีพีฅีฟ ีกีฆีคีฅึ ีธึ ีฉีตีธึ ีถ ีง ีฉีธ ีธีฒีถีธ ีถ ึ ีด ีดีกึ ีคีธึ ีฐีธึ ีตีฆีฅึ ีซ ึ ีฟึ ีกีดีก ีดีกีค ีคึ ีธ ึ ีธึ ีฉ ึ ีฉีตีตีกีถ ีก ีพึ ีก: ิตึ ีกีชีทีฟีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถีจ ีทีกีฟ ๏ฌ ีฎ ีคีฅึ ีง ีญีกีฒีธึ ีด ีดีกึ ีคีธ ีธึ ีฏีตีกีถ ีถึ ีธึ ีดี ึ ีฃีถีฅีฌีธีพ ีกีฆีกีฟ ีฟีพีฅ ีพีฅีฌ ีขีกึ ีกีฝีกีฏีกีถ ีงีดีธึ ีซีกีถีฅึ ีซึ : ิดีชีพีกึ ึ ีฃีฟ ีฃีฟีถีพ ีถีพีซ ีซ ๏ฌ ีฏีจ, ีธีพ ีกีถีฟีกึ ีกึ ีขีฅึ ีฌีซีถีซ ีซ ีฅึ ีก ึ ีชีทีฟีธึ ีฉีตีกีถ ีถีฏีกีฟีดีกีดีข: ี ีกีฝีถีก ีกีฃ ีฃีฅีฟ ีฅีฟีถ ีถีฅึ ีจ ีจ ีบีถีคีธึ ีด ีด ีฅีถ, ีธึ ีฅึ ีกีชีทีฟีธึ ีฉีตีธึ ีถีจ ีฏีกึ ีฅีฌีซ ีง ึ ีฃีฟีกีฃีธึ ีฎีฅีฌ ีธึ ึ ีบ ีบีฅีฝ ีฝ ีกึ ีคีตีธึ ีถีกีพีฅีฟ ีฉีฅึ ีกีบึ ีฟีซีฏ ๏ฌ ีปีธึ : ิฟีกึ ึ ีธึ ีจ ีฅึ ีกีชีทีฟีธึ ีฉีตีกีถ ีถ ีณีซ ีณีซีทีฟ ีทีฟ ีจีถีฟึ ีธึ ีฉีตีธึ ีถีถ ีง: ิฒีกีตึ ีกีตีฝีบีฅีฝ ีฉีฅ ีกีตีถีบีฅีฝ, ีฅึ ีกีชีทีฟีกีฉีฅึ ีก ีกีบีซ ีบีซีกีตีธึ ีด ีฐีกีฏีกึ ีธึ ึ ีธึ ีด ีฃีธีตีธึ ีฉีตีธึ ีถ ีนีธึ ีถีซ: 1975-ีซีถ ี ี ี ี ิตี ิฟี -ีซ ีธึ ีธีทีดีก ีกีดีข ีดีข ีฐีธ ีธีฏ ีฏีฟีฅ ีฟีฅีด ีดีข ีขีฅึ ีฅ ีซ 1-ีจ ีจ ีถีท ีถีทีก ีกีถีก ีถีกีฏ ีฏีพีฅ ีพีฅึ ีฅึ ีกีชีทีฟีธึ ีฉีตีกีถ ๏ฌ ีปีกีฆีฃีกีตีซีถ ีถ ึ ึ ึ ึ :
ิฑีตีฝ ึ ึ ีจ ีถีทีพีธึ ีด ีด ีง 19 1985-ีซ 85-ีซึ , 85 -ีซ ีซึ ึ ,, ีธึ ีจ ีฝีกีฐีดีกีถีพีฅีฌีฌ ีง ีณีกึ ึ ีฟีกึ ีกีบีฅีฟีถีฅ ีฅึ ีซ ๏ฌ ีปีปีกีฆ ีกีฆ ีฆีฃีกีตีตีซ ีซีถ ๏ฌ ีธึ ีซีถ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีต ีถ ีฏีธีฒ๏ฌ ึ : ิป ีฝีฏีฆ ีฆีขีก ีข ีถีฅี ๏ฌ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีธึ ึ ีถีธึ ีธึ ีด ีด ีฏีก ีกีฆีด ีดีก ีกีฏ ีฏีฅึ ึ ีบีพีกีฎ ึ ีถีถีกึ ีฏีด ีดีกีถ ีชีกีดีกีถีก ีกีฏ ีฏ ีธึ ีธ ีธีทีทีพีฅ ีฅีฌีฌ ีงึ ึ ึ ึ ีจ ีจ ีถีทีฅ ีท ีฌ ีฐีธึ ีฌีซีฝีซ 1-ีซีถ: ิฑีตีคีธึ ีฐีกีถ ีกีถ ีถีคีฅึ ีฅึ ีฑ, ีฑ, ีณีกึ ึ ีฟ ีฟีก ีกึ ึ ีก ีกีบีฅีฟ ีฅีฟีถีฅึ ีซ ึ ๏ฌ ีปีกีฆีฃีกีตีซีถ ๏ฌ ีธึ ีฉีตีธึ ึ ีถีจ ีจ 199 996 6--ีซีถ ีซีถ ิฒีก ีกึ ึ ีฝีฅีฌีธ ีธีถ ีถีก ีกีตีธ ีตีธึ ีด ีฏีกีตีกึ ีกีฎ ีฎ ีซึ 20-ึ ีค ึ ีค ิณีฌีญีก ีกีพีธ ีธึ ึ ีกีฝีกีด ีก ีขีฌีฅ ีฅีกีตีซ ีตีซ ีชีก ีก-ีดีกีถีกีฏ ีจีถีคีธึ ีถีธึ ีด ีง ีฟีธีถีซ ึ ึ ีจ ึ ีธ ึ ีธึ ีธีญ ีญีฅ ีฅีฌีธึ ึ ีดีกีฝีซ ีซีถ ีขีกีถีกีฑึ : ึ : ิฑีตีค ีชีกีดีก ีกีถ ีถีกีฏ ีก ีพีก ีกีถีซ ีถีซึ ีณีก ีณีกึ ีกึ ีฟีก ีกึ ีกีบีฅ ีบีฅีฟ ีฟ-ีถีฅึ ีซ ีดีกีฝ ีฝีถีกีฃีซีฟีก ีกีฏ ีฏีกีถ ีถ ีฟีธีถีจ ีจ ีถีทีพ ีพีธ ีธึ ึ ีด ีง ีฐีธ ีฐีธีฏีฟีฅ ีฟีฅีดีด ีขีฅึ ีซีถ: ี ีก ี ีกึ ีฟีกึ ีกีบีฅ ีบีฅีฟีถีฅึ ีซ ๏ฌ ีปีปีกีฆ ีฆีฃีกีตีตีซ ีซีถ ๏ฌ ีธึ ีธึ ีฉีตีธึ ีถีจ ีฝีฟ ีฟีฅีฒีฎีพีฅีฌ ีง ิตึ ีฏึ ีธึ ีค ีฐีก ีกีดีก ีด ีทีญีก ีญีกึ ีฐีกีตีตีซีถ ีซีถ ีซีถ ีบีกีฟีฅึ ีกีฆ ีฆ๏ฌ ึ ีฐีฅีฟีธ:: ิฑีตีค ีชีกีดีกีถีกีฏ ๏ฌ ีธึ ีฉ ึ ีฉีตีกีถ ีก ีถีบีกีฟีกีฏีถ ีถ ีงึ ีถีบีกีฝีฟีฅีฌ ีกีพีฅึ ีพีกีฎ ีฎ ึ ีกีฒีกึ ีถีฅ ีฅึ ีซ ีซ,, ีขีถีกีฏีกีพีกีตึ ีฅึ ีซ ีพีฅึ ีก ีกีฏีกีถีฃีถีดีกีถีจ ีจ: ี ีฅึ ึ ึ ีฅึ ีธึ ีธึ ีด ีฐ ีฟีฏีกีบีฅีฝ ีฐีก ีฝ ีฏีกึ ึ ีธึ ีถีทีกีถีกีฏีธึ ีฉ ึ ีฉีตีธึ ีถ ีง ีฟึ ีพีธึ ึ ีด ีณีกึ ีฟีกึ ีกีบีฅีฟีกีฏีกีถ ีฐีซีถ ีทีฅีถึ ีฅึ ีซ ึ ีทีซีถีธึ ีฉีตีธ ีณีก ีตีธึ ีถ ึ ีถ-ีถีฅึ ีซ ีบีกีฐีบีก ีกีถีดีกีถีจ, ีซีถีนีจ, ึ ีกีพีธึ ึ , ีนีงีซีถึ ีกีฝีซ ๏ฌ ึ ีฅึ ึ ีฏ ีฏึ ีซ ีฐีกีดีก ีดีกึ : ึ
ี ี ิฟี ิตี ิฒ ิฒิตี ิป 9 ี ี ี ี ี ิป ี ิฑี ิฑี ิฝิฑี ี ิฑี ิปี ี ี
ี ี ิฟี ิตี ิฒิต ิตี ิป 5 ี ี ี ี ิป ี ี
1992-ีซึ ี ีกีตีกีฝ ีกีฝีฟีกีถ ีถีจ ีจ ีฐีก ีกีดีกีท ีดีกีทีญีก ีญีกึ ีฐีกีตีซีถ ึ ีธีฝีฟีกีตีซีถ ๏ฌ ีธึ ีฉีตีกีถ ีกีถีคีกีด ีง: ี ึ ีพีก ีจีถีฟึ ีธึ ีฉีตีธึ ีถีจ ีบีกีฟีกีฐีกีฏีกีถ ีนีง. 18 8774-ีซ ีกีตีค ึ ึ ีจ ี ีพีฅีตึ ีกึ ีซีก ีกีตีซ ีซ ีดีกีตึ ีกึ ีกีฒีกึ ิฒีฅีผีถีธ ีธึ ึ ีด ีด ีฝีฟีฅ ีฟ ีฒีฎ ีฎีพ ีพีฅีฌ ีฅ ีง ีฐีก ีฅีฌ ีกีดีก ีดีกีทีทีญีกึ ีฐีกีตีซีถ ีตีซ ีถ ึ ีธ ึ ีธีฝ ีฝีฟีกีตีซีถ ีซ ๏ฌ ีธึ ีฉ ีฉีตีตีธึ ีธึ ึ ีถีจ ีธ ีจ:: ี ีธีถีซ ีดีกีฝีซ ีฝีซีถ ีถ ีธ ีธึ ีธ ึ ีทีธึ ึ ีธ ีธึ ีด ีดีจ ีฏีกีตีกึ ีก ีพีฅีฌ ีง 19 969-ีซีถ, ี ีธีฏีซีธ ีซ ีตีธึ ีดี ีด ึ ีธีฝ ีธีฝีฟ ีฟีกีฟ ีฟีก ีกึ ึ ีถีฅ ีถีฅึ ึ ีซ ีฐีกีดีกีทีญีกึ ีฐีกีตีซ ีซีถ ๏ฌ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีกีถ ีฏีธ ีฏีธีถีฃ ีฏีธีถีฃ ีถ ึ ีฅีฝีซ ีชีก ีกีดีก ีด ีถ ีดีก ีถีกีฏ ีกีฏ ีกีฏ: ีฏ: ิฑีทีญีกึ ีฐีธึ ีด ีกีผีกีปีปีซีถ ีซ ึ ีธีฝีฟ ีฟีก ีกีตีซ ีตีซีถ ีถ ีถีกีด ีดีก ีกีฏีก ีฏ ีถ ีฏีก ีถีซ ีซีทีทีฅ ีฅึ ึ ีจ ีจีซ ีฐีกีตีฟ ีฅีถ ีฅีฏีฅีฌ 1840 40-ีซีถ, ีซีถ, ิฑีถีฃีฌีซีกีตีธึ ีด: ิฟีตีกีถึ ีซ ีกีผีกีปีจีถีฉ ีฉีกึ ีกึ ีซ ีฐีฅีฟ ีฏีกีบีพีกีฎ ีกีฎี ๏ฌ ึ ึ ึ ีฅึ ึ ีธึ ีด ีด ึ ีธ ึ ีธีฝีฟ ีฝีฟีซ ีซ ีขีถีธึ ีตีฉีจ ีจ ๏ฌ ึ ีธึ ึ ีกีตีฌ ีง ีคีกึ ีฑ ีฑีฅีฌ ีฅีฌ, ึ ีฐีก ีกีฒีธึ ีค ึ ีคีกีฏ ึ ีค ีฏึ ีดีกีถ ีกีถ ีฉีฒีฉีกีตีซีถ ีถ ีฟีกึ ีขีฅึ ีกีฏีถ ีซึ ีฟีฅีฒีจ ีฆีซีปีฅ ีปีฅีฌีฌ ีง ีงีฌ ีงีฌีฅีฏ ีฅีฏีฟึ ีธีถ ีฅีฏ ีธีถีกีตีซีถ ีฟีกึ ึ ีขีฅ ีข ึ ีกีฏีซีถ, ีฝีกีฏ ีฏีกีต ีก ีถ ีคีก ีงีฌีฌ ีซึ ีธึ ึ ีธ ึ ึ ีต ึ ีตีถ ีถ ีซีด ีซ ีกีฝีฟีถ ีธึ ีถีซ:
ี ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี ี ิป 8 ิที ิติฒ ี ิปโ ิตี ิต ิตี ิฑี ี ิฑีตีตีฝ ีฟีธีถ ีถีจ ีธึ ีถีซ ีถีซ ีซ ีถีกึ ึ ีกีตีฌีฌ ีกีถีพ ีถีพีกีถ ีกีถ ีถีธึ ีธึ ๏ฌ ๏ฌ ีฅึ ึ ี ยซิตึ ึ ึ ีกีถีซ ีฟีธ ีธีถ๏ ท, ยซิต ิตึ ีฅ ึ ีฅีพ ีพีก ีกีถ ีถีซ ึ ึ ๏ ท, ีธึ ีจ 1 83 19 8 -ีซึ ึ ีคีก ีคีกึ ีฑีฅ ีฅีฌ ีง ีกีพีก ีพีกีถีคีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถ ีถ (ีนีนีซ ีซ ีถีทีพ ีท ีฅีฌ ีฅีฌ ๏ฌ ีกีตีตีถ 119 991 91โ 9 โ 98 8 ีฉีฉ.) .): ี ีธีถีกีฏีก ีฏีกีฟ ีฟีก ีกึ ีก ึ ีธึ ีฉ ีฉีตีตีก ีกีถ ีขีกึ ีกีถ ีกึ ีด ีดีกีถ ีกีถ ีถ ีบีกีทีฟีธีถีก ีกีฏีก ีฏีก ีกีถ ีฐีกีถ ีฐีกีถีคีซ ีฐีก ีซีฝ ีฝีธึ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถ ึ ีถีถีฅึ ีจ ีฐีซ๏ฌ ีก ีก-ีฏ ีถีธึ ีด ีฟีฅีฒ ีฏีก ีฒีซ ีซ ีงีซีถ ีธึ ีถีฅ ีถีฅีถ ีถีธึ ีธึ ีด ีด ิต ิตึ ึ ึ ึ ีกีถีซ ีซ ึ ีบีฅ ีบ ึ ีก ีกีตีซ ีตีซ ีซ ึ ีขีก ีกีฌีฌีฅ ีฅีฟ ีฟีซ ีซ ีกีฏีก ีฏีกีค ีคีฅ ีฅ๏ฌ ๏ฌ ีกีฏีกีถ ีฉีกีฟึ ีธ ีฉีก ึ ีธีถ ีถีธึ ีธึ ีด, ีด ึ ีก ีกีฏีธ ีฏ ึ ีดีจี ี ยซี ยซี ึ ี ึ ึ ีกีฆ ีกีฆ ีฆีคีกีถ๏ ท ีดีกึ ีฆีกีคีกีทีฟีธึ ีด: ี ีถ ี ีธ ีถีซ ีทึ ีปีกีถีกีฏีถีฅ ีฅึ ีธ ีฅ ึ ีธ ึ ีธึ ีด ีฏีกีฆีดีก ีกีฏ ีฏีฅ ีฅึ ีบีพีธึ ีด ีฅีถ ิตึ ึ ีกีถีซีถ ีถีพ ีพีซึ ีพีกีฎ ีฃีฅีฒีกีถ ีถีฏีก ีฏีกึ ีถีฅึ ีซ ึ ีธึ ึ ีก ีกีฐีกีถ ีกีถีคีฅีฝีถีฅ ีฅึ ึ ๏ฌ ีฎ ีฐีก ึ , ีก๏ฌ ึ ีฃีถีฅึ ` ี ีกีถึ ีกีบีฅ ีบีฅีฟีธึ ีฉีตีตีก ีกีถ ๏ฌ ีฎ ีธึ ึ ีธึ ีธึ ึ ีฐึ ีกีบีก ีกึ ึ ีกีฏ ีกีฏ ีก ีฏีถ ีถีฅ ีฅึ ีธ ีฅ ึ ีธึ ีด ึ ีธ ึ ีด, ึ ีด ีบ ึ ึ ีกีฏีถีฅึ ีธ ีบีธ ีธึ ึ ีด, ีด ีฉีกีฟีฅึ ีก ึ ีฏีกีถ ีถีก ีกึ ีพ ีพีก ีกีฎ ีถีฅ ีถ ีฅึ ีฏีกีตีกึ ีธ ีธึ ีดี ิทึ ีฅ ึ ีฅีขีธึ ีธึ ีถีซ ีกีด ีกีด ีดึ ึ ีธึ ึ ีซ ีซ ีฐีซ ีซ๏ฌ ๏ฌ ีก ีกีคีซ ีคีซ ีซึ ิฑึ ิฑ ีฃีซีทีฟีซ ีกึ ีก ึ ึ ีกีตีซ ีซ ยซีด ีดีก ีกีฝีถีก ีถีกีฏึ ีธ ึ ีธึ ีฉ ีฉีตีตีกีด ีกีดีข๏ ที ิทึ ีฅ ีกีด ึ ีขีธึ ึ ีถีซ ีฉีกีถีฃ ีฉีก ีฃีก ีกึ ีกีถีซ ีถีซ ๏ฌ ึ ีฑีกีฏีก ีฏีก ีฐึ ีก ีกีบีกึ ีก ึ ีกีฏ ีกีฏีธ ีธึ ึ ีด: ีด ี ีธีถีกีฏีกีฟีกึ ีธึ ีฉ ึ ีฉ ีฉีตีกีถีจ ีถีจ ีดีกีฝ ีกีฝีถีกีฏ ีกีฏึ ีธึ ีด ีด ีฅีถ ีถ ิตึ ึ ีกีถีซ ีขีถีกีฏีนีธ ีธึ ึ ีฉ ีฉีตีกีถ ีก ๏ฌ ีฎ ีดีกีฝีจ ีฝีจ, ีฐีต ีฐีตีธึ ีธึ ีธึ ึ ีฅึ ี ีฐีกีถึ ีกีบีฅีฟีธึ ีธึ ีฉีตีก ีตีกีถ ีฟีก ีกึ ีขีฅ ีฅึ ีดีก ีดีกึ ึ -
ีฆีฅ ีฅึ ึ ีซ ีซึ ีซ ึ , ีซีถ ีถีนีบีฅีฝ ีฅ ีถ ีถีกึ ึ ีกึ ีฟีฅึ ีฏ ีฅ ีฏึ ีซึ ีซ ึ ิต ิตึ ึ ีฅ ีฅ-ีพีกีถีซ ึ ีธ ึ ีธึ ีตีตึ ึ ึ ึ ีก ีกีฒีกึ ีกึ ีถีฅึ ีซ ีกึ ีถ ึ ีซึ ีฐ ีฐึ ึ ีกีพีซ ีพีซึ ีพีก ีพีกีฎ ีบีก ีกีฟีพ ีพีซ ีซึ ึ ีก ีกีฏีธึ ีฉ ีฏีธึ ีฉ ีฏีธ ีฉีตีธึ ีธึ ีถีถีฅ ีถีฅึ (ี ีธ ีธีฝีฏ ีฏีพีกีตีซ ีซึ ีธึ ีธึ ี ีธึ ีฝีก ี ีธ ีกีฝ ีฝีฟีก ีฟีก ีกีถ ีถีซ ีซ ีกีต ีก ีฌ ึ ีก ีกีฒีกึ ึ ีถีฅึ ีซ ีซึ ึ ,, ี ีก ีก-ีฆีกีญ ีฆีก ีญีฝีฟีกีถีซึ , ิผีกีฟ ีญีฝ ีก ีพีซีก ีกีตีซึ ีซึ , ี ึ ีก ึ ีกีฝีฟ ีฟีก ีกีถีซึ ีถีซ ึ , ิปึ ีกีถีซ ึ , ีซึ , ี ีธีฌีฌีค ีคีธ ีธีพีก ีกีตีตีซึ ีซ )):: ีซึ ิฑีตีฝ ีฟีธ ิฑีต ีฟีธีถีก ีกีฏีก ีฏีกีฟีกึ ีธ ีธึ ีฉ ึ ีฉีตีกีถ ีกีถ ีฐีกีดีก ีกึ 19 19686868 ีซีถ ีถ ีฐีกีฟีธ ีฟีธึ ีฏ ีฏ ีฃึ ีพีฅีฌีฌ ีง ยซิท ิทึ ีฅีขีธึ ีธึ ีถ ีถีซ ีซ--ิตึ ิตึ ึ ีกีถ๏ ท ีฅึ ีฃีจ (ีญ ีฅึ ีญีธีฝึ ี ี ีกึ ึ ีธ ีธึ ีตีตึ ี ึ ีก ึ ีกีฏ ีกีฏีซ ีซ,, ีฅึ ึ ีกีช ีกีช ีก ีชีทีฟีธึ ีฉ ีฟีธ ึ ีฉีตีธ ีธึ ึ ึ ีถี ีถี ิทีค ีคีฃีก ีฃีก ีฃ ีกึ ี ีธีพีฐีก ีกีถีถีซ ีถีซีฝ ีฝีตีก ีตีตีก ีกีถีซ), ีซ), ีธึ ีจ ีซ) ีจ ีฐีฅีฟ ีฐีฅ ีฟีก ีกีฃ ีฃีก ีกีตีธึ ีธึ ีด ีคีก ีกึ ีฑีฅ ีฅีฌ ีง ิตึ ิตึ ึ ีก ีกีถ ึ ึ ีก ีกีฒีก ีกึ ีซ ึ ีซ ีซ ึ ึ ีฐีถีฅ ีฅึ ีฃีจ:
ิฑีตีค ีฅ ิฑ ีฅึ ีฃีถ ีฅึ ีฃีถ ีถ ีกีผีกีปีซีถ ีปีซีถ ีก ีกีถ ีถีฃีกีด ีด ๏ ถิท ิทึ ิทึ ีฅ ึ ีฅีขีธึ ีถีซ ีถีซีถีซ ิตึ ึ ีก ิตึ ึ ีถีถ 27750-ีซ๏ ท 50 ึ ึ ีฅ ีฅึ ีซ ึ ีถ ีฏีก ีกีฟีกึ ีฅีฌ ีง 2..75 2 7 0 ีฐีธ ีฐ ีฃ ีฃีธึ ึ ีข ีขีก ีกีฒีฏีก ีกึ ีก ีกีฎ ีฅึ ีฃีนีนีกีญีธ ีธึ ีดีขีจ ีจ` ิน ินีก ีกีฉีธึ ีธึ ีฌีฌ ิฑีฌ ิฑีฌีฉ ีฉีธึ ีธึ ีถ ีถีตีก ีต ีถีซ ีฒีฅีฏ ีฒีฅีฏีกีพีกึ ีธึ ึ ีฒีฅ ีฉีตีตีกีด ีฉ ีกีดีข ีข:: ิฑีผีก ีผีกีปีซีถ ีซีถ ีฟีธีถีก ีถีกีฏีกีฟีกึ ีธึ ีธึ ีฉีตีก ีกีถ ีชีก ีชีกีด ีชีกีด ีดีกีกีถีก ีถ ีกีฏ ี ีก ีกีถ ีถึ ีกีบีฅ ีบ ีฟีธึ ีธึ ีฉีตีก ีกีถ ีฐึ ีฐึ ีกีบีก ีบีกึ ึ ีก ีกีฏีซ ีฏีซ ๏ฌ ึ ึ ีฑีก ีฑีกีฏีก ีฆีขีธ ีฑีก ีฆีขีธีฝ ีฆีข ีฝีก ีกีตีฃีธึ ึ ีด ึ ีด ีขีกึ ีกึ ีพ ีพีฅีฌ ีง ีถีกึ ึ 2.75 2. 750 ึ ึ ีก ีกีตีฟีก ีกีฒีข ีฒีขีตีธึ ีฒีขีต ีธึ ึ ึ ีถ ีถีฅึ ีซึ ีขีกีฒีฏีกึ ีกีฎ ีฎ ีทีก ีกีฟึ ีฟึ ีพีกีถ ีกีถีถีฅึ ีซ ีกีถีถ ีซ ีฐีกีดีก ีกีฌีฌีซ ีซึ ีจ ีจ:
ี ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี ิป 16 ี ี ี ิด ิดิป ิตี ี ี ิฑี ิตี ิป ี ิฑี ิฑ ิฑี ิฝิฑี ี ี ิฑี ิปี ี ี ี ีซีทีฟ ี ีซ ีท ึ ีกีผีธีฒีป ีฒีปีป ีฝีถีธ ีฒ ีถีธ ีธึ ีถ ึ ีถีคีจ ีจ ีดีกึ ีดีกึ ีคีธึ ีฏีฅ ีฅีถีฝีก ีกีฏ ีฏีฅ ีฅึ ีบีซ ีฅึ ีซ ึ ีถึ ีก ีกีผีธ ีธีฒีปีปีธ ีธึ ีฉ ึ ีฉีตีกีถ ีก ีฃีฌีญ ีฌ ีกีพีธ ีธึ ีถีกีญ ีกีญีก ีกีบีก ีบีก ีกีตีดีก ีดีกีถ ีถีถีฅึ ึ ีซึ ีซึ ๏ฌ ีฏีถ ีงีง:: ี ีกีดีก ีดีกีฑีก ีกีตีถ ีกีถีฟีซีฏ ีซีฏ ีซีดีกีฝ ีซีฏ ีกีฝีฟ ีฟีถีธ ีถีธ ีธึ ีฉ ึ ีฉีต ีฉีตีก ีกีถี ๏ฌ ๏ฌ ีถึ ีถึ ึ ีกีตีถ ีต ีฅีถึ ีถึ , ีซีถีน ีธึ ีฟีธึ ีด ีถึ , ีด ีฅีถ ีถึ : ิฑีผีธีฒีป ีฝีถีถีคีซ ีซ ึ ึ ีฟีธีถีฅ ีถีฅีฌีธึ ีธึ ีถีบีก ีบ ีฟีก ีกีฏีจ ีฐีกีฝ ีฐีกีฝีก ีกึ ีก ีกีฏีธึ ึ ีฉ ีฉีตีก ีตีกีถ ีธึ ีธึ ีทีกีคึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถีจ ีฝีถีถีค ีคีซ ีธีฌีฌีธ ีธึ ีฟีธึ ีด ีกีผีฏีก ีธึ ีก ีชีก ีชีกีด ีดีกีถีก ีถ ีฏีกีฏีซ ีฏีซึ ีญีถ ีญีถีค ีคีซ ีค ีซึ ีถีฅ ีถีฅึ ึ ีซีถ ีซีถ ีธึ ีฒีฒีฅีฌีถ ีง: ิฑีผีธีฒ ีป ีฝีถีธ ีถีธึ ีถ ีถีคีจ ีถีบ ีถีบีกีฝ ีกีฝีฟ ีฟีธึ ีธึ ีด ีด ีง ีฌีกีพ ีฌีก ีกีพ ีซีถ ีถึ ึ ีถ ีถีก ีถ ีกีฆีฃีกึ ีธีฒีธึ ีฉีตีกีถีจ,, ีกีฏ ีฏีฟีซ ีฟีซีพีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีตีก ีกีถีจ, ีจ, ีฆีฃีธ ีฃีธีถ ีถีธึ ีถ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีตีกีถ ีถีจ, ีจ, ีกีทีทีญีธึ ีญีธ ีญ ีธึ ีชีธ ีชีธึ ีฉีตีกีถีจ, ีถีพีกีฆีฅึ ีถ ีถีธึ ีด ีง ีฝึ ึ ีฟีก ีกีถีธ ีธีฉ ีฉีก ีกีตีซ ีตีซีถ ีถ, ีกีฒีฅีฝ ีถ, ีฅ ีฟีกีดีธ ีธึ ีฝีกีตีซีถ ีถ, ีธึ ีธึ ีผีธ ีผ ึ ึ ึ ีกีตีซีถ ีฐีซ ีซีพ ีพีก ีกีถีคีธ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีธึ ีถีถีฅึ ีซ ีซ ีฐีกีพีก ีพ ีถีกีฏีก ีกีถ ีถีธ ีธึ ีฉีตีธ ีธึ ีธึ ีถีจ ีถีจ: ี ีซีทีฟ ีฝีถีพ ีถีพีฅ ีฅีถ ีถึ ึ ีฌีซ ีซีถ ีถีฅีถ ีฅีถึ ีถึ ีกีผีธ ีผ ีฒีปีปโ ฆ
ี ี ิฟี ิตี ิฒิตี ิป 24 ี ิปิฑี ี ี ี ิฑิพ ิฑิถิณิต ิตี ิป ิฟิฑิถี ิฑิฟิตี ี ินี ิฑี ี ิปี ิฑิถิณิฑี ิปี ี ี ี ิฑิฟ-ีจ ๏ฌ ีปีกีฆีฃีกีตีซีถ ีฏีกีฆีดีกีฏ ีฏีฅึ ึ ีบีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถ ึ ีถ ีถ ีง, ีธึ ีจ ึ ีฐีซ๏ฌ ีกีคึ ีกีค ีพีฅีฌ ีง 1945ีซีถี ี ิตึ ีซีถ ิตึ ีฏ ีฏึ ีธ ึ ีธึ ีค ึ ีค ีฐีกีดีก ีกีทีทีญีก ีญีกึ ึ ีฐีก ึ ีฐีกีตีตีซีถ ีบีกีฟีฅึ ีกีฆ๏ฌ ีกีพีก ีฐีก ีพีกึ ีฟีซ ีฟีซึ ึ ีกีถ ีก ๏ฌ ีปีกีบีฅีฝ ีฐีฅีฟีธี ีฐีกีฏีกีฐีซีฟ ีฟีฌีฅ ีฟ ีฌีฅึ ึ ีตีก ีตีกีถ ีถ ีคีก ีค ีทีซีถ ีซ ึ ึ ีซ ีซ ีกีถ ีก ีคีกีด ีบีฅีฟีธึ ีฉ ีฟีธึ ีฉ ีฟีธ ีฉีตีตีธึ ีธีถ ีธึ ีถีถีฅ ีถีฅึ ีซี ีซี ิฝี ี ี ี ี ี ีซ, ิฑี ี -ีซ, ิฑี ีซ, ี ีฅ ีฅีฎ ีฎ ิฒึ ีซีฟีกีถีซีก ีกีตีซ ีถีกีญีกีฑีฅีผ ีฑีฅ ีฅีผีถีธ ีถีธึ ีฉ ึ ีฉ ีฉีตีกีด ีกีดีขี ีดีขี ีข ีชีธ ีธีฒีธ ีฒีธีพีธึ ีฒีธีพ ีฒีธ ีธึ ึ ีค ีคีถ ีถีฅ ีฅึ ีซ ีซ ๏ฌ ีปึ ีญีกีฒีก ีกีฒีธ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีกีถ ีถ ีธึ ีกีถ ีก ีพีฟีก ีกีถีฃีธ ีฃีธึ ีฉีตีกีถ ีกีดึ ีกีบีถ ึ ีก ีกีบีถ ีถีคีดีก ีดีกีถ ึ ีบ ีบีฅ ีฅีฟีธึ ึ ีฉ ีฉีตีธ ีธึ ีถ ึ ีถีถ ีถีฅ ีถ ีฅีฅึ ีซ ีญีกีฒีก ีกีฒ ีฐีกีดีกีฃีธ ีฃีธึ ึ ีฎ ีฎีก ีกีฏึ ีกีฏ ึ ีธ ีธึ ีฉ ึ ีฉีต ีฉีตีกีถ ีกีถ ีฆีกึ ีกึ ีฃ ีฃีกึ ีกึ ีดีกีถ ีกีถ ีถีบ ีบีก ีกีฟ ีฟีก ีกีฏีธ ีก ีฏีธีพ: 200 ีฏีธ 001-ีซีถ ี ิฑ ิฑิฟิฟีถีก ีกึ ึ ีชีก ีชีกีถีก ีกึ ีฅีฌ ึ ีฅ ีฅีฌ ีง ิฝีก ีกีฒีก ีฒีกีฒ ีฒีกีฒีธ ีฒีธ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีตีกีถ ีถีธ ีถีธีข ีขีฅ ีฅีฌีต ีฌ ีตีกีถ ีกีถ ีดึ ึ ึ ึ ีกีถ ีกีถีกีฏ ีกีถีกีฏ ีกีถ ีกีฏีซ: ีซ:
ิฑี ิณิฑ ิฑี ิฑ ิฑ ิฒิบิป ิฒ ี ิฟ ิฒิบ (FUT UT TURE U DO OCTOR) ิณีฌ ีกีพีธ ิณีฌีญ ีพีธึ ึ ีญีดีขีก ีดีขีกีฃีซึ ี ิติด ิดิฑ ิฝิฑี ิฑ ิฑ ี ี ี ี ี ี ิป ี ิป ิป ินี ิน ี ี ี ิฑี ินี ี Edi Ed Edi ditor to SEDA TORO ORO ROSYA RO SYAN ินีฒีฉีกีฏีซ ีฏ ึ ิฑิปิดิฑ ี ิฑิฟี ิฒี ิฑ ิฑี ิฑีถีฃีฌีฅึ ีฅีถ ีถีตีธึ ีฉีฅึ ีซ ีบีกีฟีกีฝ ีฝีญีกีถีกีฟีธึ ิฑี ิฑี ิปี ิดิตี ี ี ี ี ี ิฑ ิฑี ี ีกีดีกีฏีกึ ีฃีนีกีตีซีถ ีฑึ ีกีพ ีพีธึ ีธีฒ ี ิฑี ิดี ี ี ิป ี ิติผิปี ี ิติน ิตินี ิฑี ิผึ ีกีฟีพีกีฏีกีถ ีฃีธึ ีฎีธึ ีถีฅีธึ ีฉีตีธึ ีถ ีซึ ีกีฏีกีถีกึ ีถีธีฒี ีฒี ๏ ถิตึ ึ ีกีถีซ ี ีญีซีฉีกึ ี ีฅึ ีกึ ีธึ ีกีถ ีถีพีกีถ ีบีฅีฟีกีฏีกีถ ีขีชีทีฏีกีฏีกีถ ีฐีกีดีกีฌีฝีกึ ีกีถ๏ ท ีฐีซีดีถีกีคึ ีกีด: ินีฅึ ีฉีจ ีฃึ ีกีถึ ีพีกีฎ ีง ี ี ีกึ ีคีกึ ึ ีกีคีกีฟีธึ ีฉีตีกีถ ีถ ีถีกีญีกึ ีกึ ีธึ ีฉีตีธึ ีถีธ ีถีธึ ีด: ิณึ ีกีถึ ีดีกีถ ีพีฏีกีตีกีฏีก ีกีถี N 299 ี ีบีกีฃึ ีพีธึ ีด ีดีง ๏ ถิผิผีฅีฃีกีฌ ี ีฌีตีธึ ีฝ๏ ท ี ี ิธ ีฐึ ีกีฟีก ีกึ ีกีฏีนีธึ ีฉีตีธึ ีถ ีถีธึ ีด ีธึ ีด:: ี ีกีฝึ ีฅี ิตึ ึ ีกีถ 0025, ิฟีธึ ีตีธึ ีถีซ ึ . 2 ี ีฅีผีกีญีธีฝี (060) 62-12 2-46, 2-46, 2-4 47 E-mail: apagabzhish hk@ysmu.am ิพีกีพีกีฌีจี 48 ีงีป ี ีบีกึ ีกีถีกีฏีจี 300 ึ ึ ีซีถีกีฏ ีฏ ิฑีถีพีณีกึ ึ
ิฑี ี ิฑิณ ิฑิณิฑ ิฑ ิฒิบิปี ี ิฟ ี ีธีฏีฟ ีฟีฅีด ีฅีดีขีฅึ 20 2016 N 29-30 0 (1340-1134 341) 3
ԵՐԵՎԱՆԻ ՊԵՏԱԿԱՆ ԲԺՇԿԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԸ ՇՆՈՐՀԱՎՈՐՈՒՄ Է ԻՐ ՇՐՋԱՆԱՎԱՐՏ ԼԵՎՈՆ ԱԼԹՈՒՆՅԱՆԻՆ՝ ՀՀ ԱՌՈՂՋԱՊԱՀՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐ ՆՇԱՆԱԿՎԵԼՈՒ ԿԱՊԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ Ալ. Սպենդիա արյանի անվան օպերայի ի և բալետի ազգային ակա ադեﬕակա ան թատ տրոնում անցկաց ցված «Հայա աստանի առող ջա ապահութ թյունը` 25 5 տարեկան խորագ գրով տոնական ն ﬕջոց ցառման ընթաց ցքում առողջջապահական հա ամակարգի ներկա այացուցի իչներին իր ր ուղերձը հղեց ՀՀ Հ նախագ գահ Սերժ ժ Սարգսյանը: ՀՀ ան նկախության 25-րդ դ տարեդարձին նվիրված ծ այս ﬕջոցա առման նպատակ կն էր երախտիքի խոսք ուղղել հա ամակարգի նվիրյալներին ն, մարդկանց, ով վքեր իրենց աﬔնօրյա մարդասիրական գործ ծունեութ թյամբ նպաստել են այյդ համա ակարգի ձևավորմանը: «Առո ող ջապահության կազմա ակերպիչների ﬕա ավորում ՀԿ համանախա ագահ Արա Բաբլոյանը շնորհակալություն հայտնեց ց բոլոր այն բոււժաշխատողներին,, ովքեր նշանակա ալի ներդ դրում են ն ունեցելլ անկախ առող ջապահակա ան համա ակարգի կայացմա ան և զարգա ացման գո ործում: Նա ներ րկայացրե եց այն հաջողությո ունները, որոնք գր րանցվելլ են ﬔր երկրի առողջապա ահության ոլորտում մ` ընդգծ ծելով, որ հայ մար րդուն տրված ծ ներուժի շնորհիվ են հաղթահ հարվել շատ մարտա ահրավեր րներ: Միջո ոցառման ընթացք քում ՀՀ Ազգային ն ժողովի ի նախագա ահի պատ տվոգրերով, ՀՀ վարչապետի հո ուշաﬔդալներով և շնորհա ակալագ գրերով, ինչպես նաև «Առող ղ ջապահո ության կազմակ կերպիչնե երի ﬕա ավորում ՀԿ ﬔդալներով վ պարգ գևատրվե եցին հա ամակարգի ի ﬕ շար րք նվիրյալներ: Անկախո ության 25-րդ տարեդարձի առթիվ Երևանի և մարզե երի շուրջ 110 ներկա այացուցիչչներ ար րժանացա ան ՀՀ առող ջա ապահությա ան նախա արարության հոբե ելյանակա ան պատ տվոգրերի: Պարգ գևների արժանա ացան սրտաբան ն, պրոֆեսոր Արամ Չոբանյանը (Ա ԱՄՆ), գրող, հր րապարա ակախոս, հասարակական և քաղա աքական գործիչ Զորի Բալայա անը, բժ ժշկական ն գիտո ությունների դոկտոր, պրոֆե եսոր, հասարակա ական գո ործիչ Լեո ոնիդ Ռո ոշալը (Ռուսա աստան), բժշկական գիտություննե երի դոկտոր, պրոֆե եսոր, վիր րաբույժ Հովհան ննես Սարուխանյանը, բժշկա ական գի իտություն նների դոկտոր, պրոֆե եսոր, մանկա ական վիրաբույժ,, ՀՀ ԱԺ Ժ առող ջա ապահութ թյան, մայրոււթյան և մանկության հարցերի մշտ տական հանձնաժողովի նախագահ Արա Բա աբլոյանը և այլ ան նվանի բժի իշկներ: ՀՀ առող ջապահո ության հա ամակար րգում ներդրմ ման համար պար րգևատր րվեցին նա աև «Կարﬕր խաչի ﬕջազգա ային կո ոﬕտեն , ՄԱԿ-ի ի մանկա ական հիﬓա ադրամը, «Հայաս ստան-Ար րցախ հիﬓադրամը, Հայկա ական բարեգործա ական ընդ դհանուր ﬕություւնը:
4
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմ մբեր 2016 6 N 29-30 (1340-134 41) 4
Լևոն Լև ն Ն Նորա այրի ի Ա Ալթ ն նյա ան նը 197 79 9-85 85 թվ վականներին կ ննե ին սովորել է Երևանի պետական բժ ժշկական ն ինստիտ տ մ: 1986-87 թվականներին եղել է Հրազդա անի կենտրոնական շրջանային հիվա անդանո ոցի շտապ պօգն թյան բժիշկ-օրդինատոր: 1986-89 թվականներին աշխա ատել է Հրազդանի կենտրոնակ կան շրջանային հիվա անդանոց մ՝ որպես բժիշկ-անես սթեզիոլոգ, իսկ 1989 9-95 թվա ականներին՝ Երևանի ﬖա ասվածքաբան թյան ն և օրթոպեդիայի գիտահետազո ոտական ինստ տիտ տ մ՝ կր րկին որպես բժիշկ-անես սթեզիոլոգ: 1995-99 թվականներին եղել է «Արգո ՍՊԸ-ի տնօրեն: 1996-2016 թվականների ին՝ «Էֆես ապահովագրական ՓԲԸ (2004-ից՝ «Ինգո Արﬔնիա ապահովագրական ՓԲԸ) հիﬓադիր, գործադիր ր տնօրեն ն: 2002-06 թվականներին՝ «Ապահ հովագրա ական շ կայի ասոցիացիա ԻԱՄ` հիﬓ ﬓադիր ր նախագահ: 2012-16 թվ վականներին՝ Հայաս ստան մ գյ ղական տարածքնե երի տնտեսական զա արգացմա ման հիﬓադրաﬕ հոգա աբարձ ների խորհրդի անդա ամ: 2014-16 թվ վականներին՝ Հայաս ստանի արդյ նաբերողների և գործարարնե երի (գո ործատ ների) ﬕ թյան նախա ագահ թյան անդամ: 2016 թվա ականի սեպտեմ մբերի 27-ից՝ ՀՀ առող ջապահ թյան ն նախարար:
ԲԱՐՁՐ ՊԱՐԳԵՎՆԵՐ՝ ՄԵՐ ՄԱՍՆԱԳԵՏՆԵՐԻՆ Հայաստանի Հանրապետ թյան անկախ թյան 25-ամյակի առթիվ և առող ջապահ թյան բնագավառ մ ներդրած ավանդի համար ﬕ խ մբ բ ժաշխատողներ Հայաստանի Հանրապետ թյան նախագահի կողﬕց արժանացան պետական բարձր պարգևների։ Մի շարք բ ժհաստատ թյ նների աշխատակիցների շարք մ Մխիթար Հերացի ﬔդալով պարգևատրեցին Երևանի Մ. Հերաց անվան պետական բժշկական համալսարանի «Մ րացան հիվանդանոցային համալիրի նորածնային և մանկական վերակենդանացման բաժանմ նքի բժիշկ-ռեանիմատոլոգ Իգոր Նալչաջյանը, Երևանի Մ. Հերաց անվան պետական բժշկական համալսարանի վիրաբ ժ թյան թիվ 1 ամբիոնի վարիչի պաշտոնակատար, «Արﬔնիա հանրապետական բժշկական կենտրոն ՓԲԸ վիրաբ ժական կլինիկայի ղեկավար Ս րեն Ստեփանյանը, ՀՀ ԱՆ «Վ.Ա. Ֆանարջյանի անվան ռ ցքաբան թյան ազգային կենտրոն ՓԲԸ կլինիկական պաթոմորֆոլոգիայի բաժանմ նքի վարիչ Սվետլանա Դավթյանը, «Էրեբ նի բժշկական կենտրոնի քիթ-կոկորդ-ականջ բան թ ջա թյան բաժանմ նքի վա վ րիչ Ար րթ
թ ր Շ ք ր րյա յ նը։ յա ը։
Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարանի «Հերացի թիվ 1 hիվանդանոցային համալիրը, նպատակ ունենալով ազգաբնակչության համար ապահովել մատչելի և որակյալ բուժօգնություն, հերթական քայլն է կատարում քաղաքացիներին ընդառաջ: Այսուհետ սրտի ստենտավորման համար հիվանդի կողﬕց վճարվող գումարի չափը նվազեցվում է ﬕնչև 1. 100.000 դրամ, իսկ կորոնարոգրաֆիայի արժեքը՝ ﬕնչև 140.000 դրամ: Դեռևս այս տարվա հուլիսի 15-ին ՀՀ առող ջապահության նախարարությունը Հայաստանի բժշկական հաստատություններին կոչ էր արել նվազեցնել սրտի ստենտավորման գները: Բացի այդ՝ 1,5Տ հզորությամբ նորագույն մագնիսառեզոնանսային տոմոգրաֆով իրականացվող հետազոտությունների գինը սահմանվում է 50 հազար դրամ՝ նախկին 80 հազարի դիմաց, իսկ 0,35Տ հզորությամբ տոմոգրաֆով իրականացվող հետազոտությունների համար քաղաքացիները կվճարեն 35 հազար դրամ՝ նախկին 60 հազարի փոխարեն:
ՄԱԿ-ի հայաստանյան գրասենյակում "Mission Possible" ծրագրի շրջանակներում տեղի ունեցավ հանդիպում մասնակից դպրոցների ներկայացուցիչների` ուսուցիչների և համակարգողների, ինչպես նաև ծրագրի շրջանակներում ԱՄՆ-ից, Կորեայից և Հնդկաստանից Հայաստան ժամանած մասնագետների և ուսանող կամավորների հետ: Այնուհետ «Հերացի ավագ դպրոցի 30 աշակերտներ և համակարգողներ մասնակցեցին կոնֆերանսների, որին հաջորդեց դպրոցում համայնքային հիﬓախնդրի ընտրությունն ու լուծումը: Ի դեպ՝ «Հերացին այն 5 դպրոցների շարքում է, որոնց հնարավորություն է տրվել մասնակցելու ՄԱԿ-ի "Mission Possible" ծրագրին:
Ա ԱԳ ԱՊ Ա Ա ԲԺ ԲԺԻՇ ԻՇԿ ԻՇ Կ Հո Հ կտ կ եմ եմբե բ ր 20 բե 2016 16 N 29-30 9-30 (13 1340 40-1 -134 134 341) 1)) 5
Հա այ ժո ողովու ուրդն ու հատկապես հա այոց բանա ն կը գր րեթե աﬔն ﬔ օր պայքարու ում մ են Ադրբեջա ջ նի նորա անո ն ր ոտնձ ձգ գու ությու յ ննե երի դեմ` անա առիկ ի պա ահելո լով վ ﬔր հա այրենիքի քի սահմա մանանն նե եր րը ը: Դժ Դժբախտա աբա բ ր խա աղաղու ութ թյունը հաս յու ստատվում մ է նա նաև ﬔ ﬔր ր դի դիրք պ քա պա ահ զի ին նվո վորների վո ի կյ կյան անքի գնով: գն Հայոց հո ողում աﬔ աﬔն օր ր ծն ծնվու վ մ են նո վու ն ր հերոսներ ե , որո ոն նց ցի իրա րագ րա գոր որ րծած ծ հերոսու ու յամ ութ ամբ ﬔն ﬔնք ք հպա պարտա տ նու ում մ են ենք նք, նորովի ի վե վ ր րապ ապր րու ում մ և վերաի աիմաստ վորու տա ում ու մ ﬔր կյա յան նքը քը: Երբեﬓ եﬓ ﬓ ﬔ ﬔզ զ թվ թվու ում ու մ է, է թե ﬔր երիտա ասար արդ դնե երը բա բավակա կան նա աչչա չափ հայրենա ասե սեր ր չե չեն ն և ցան նկ կու ություն չունեն պաշշտ շտպ պա անել իրենց հայրենիքը ը: Սակայն ն փաս ստերն այլ բան են ն ասում. անհ հրա ր ժե րա եշշտու ութ ու թյա ան դե դեպքու ում ու մ նրանք կարո ող են դա ող առնա ալ առ առյուծներ և իրենց կյա ան նքի ի գնո նով հասնել հաղթանա ակի: Դրա վա առ ապացույցն էր ապրիլյան 4--օրյա պա րի պատ տերազմը: Բայց հոդ դվածի իս հերոսը ը դեռև ևս ևս 20014-ին հե հ րո ոսա սացավ, և նրա ր անունը գր գ րվեց պա պատ տմու մութ թյան ն վառ առ էջերու ում ու մ, ով հակա առակո կոր րդի ր դի կող ո ﬕց վիրավո որոր ված զի ինվոր րին ին ն չեզո զ ք գո ոտու ուց ց դուր դու ուրս հանե ելու հա հանձ նձ ձն նա արա ա րա ար րու ութ թյու յու ունը կա ատա արելի լիս վի լիս վիր րավո որվե վեց՝ ց կորցնելով ց՝ վ եր րկու ոտք տքն ու աջ ձե ձեռ ռքը ք :Չ քը Չնա նա այած ած այդ հան նգաման ա քին ին՝ նա այսօ սօր ր էլ շարունակու ում է ծառ ու ռա այե ել ՀՀ զինված ա ուժերում, ﬔծ հա հաջջողու ություններ րէգ գր րան անցում սպ պորտի ի բնա ագա ավա ա վա առում:: Խոսքս ս հա ատ տու ուկ նշշանա ակու ութ թյան զորքերի ի մա մայո որ Սարգիս Ստեփանոր յանի մասին է, ով ո հյու ուրը ընկա կա վել էր կալ ԵՊ ՊԲՀ Բ -ում՝ ՀՀ անկա կ խու ությա ան 25-րդ
տա արեդարձին ընդառա աջ՝ ջ՝ ԵՊԲ ՊԲՀ «Հերացի ավագ դպրոցի րաց րա ի և ուս սա անողական խորհ կա խո որ րդի նախ խա աձեռ ռնու ությամբ կայաց ցա ած «Ես անկախ Հա այաստանի քաղաքացի ին եմ խոր րա ագր րո ով ﬕջոցառու ում մ-հա ան նդիպմա անը ը: Դ հլ Դա հլիճ իճ ճու ում նս ստ տա ածներ րիս ի հատ հա հատկ տկ կապես հուզեց ց հեր րոսի ի մաս սին ի պատմող վավերագրակ կան ֆի իլմ լմը, որ րի ընթացքու ում ու մ ﬔկ առ ﬔկ թե եր րթվում էին էի ին Սա Ս րգիս ս Ստեփանյյան անի՝ ﬕնչչ վիրա վի րավ րա վորումը արված նկ կար արնե երը: Մի կող ո ﬕց նայում էին նք այդ լ սան լու նկա կարն ր երը, մյու ուս ու ս կող ղﬕց՝ ց դ հլ դա հլիճ իճ ճում նստած հե հերո րոս սին ու հասկ հա կանում էի ին նք ք, ք որ ր թշն շնամ մուն հաջո ջողվել է խեղ ղել ել նրա ր մարﬕնը, բայց ոչ՝ նրա ր րա հոգ գին ն և ժպի իտը: Ժպիտ, որ իր պա պարզ ր ու ությամ ամբ հույս է ամ ներշնչում ﬔ ﬔզ: Մի բան հաստա ատ էր. նա այստե եղ էր՝ ﬔր կո կ ղք քի ին ն, նա՝՝ իր րական ն հերոս սը ու եկելլ էր ր ասելու, որ երբեք չի չ զ ջու զղ ում մա արտա ար ական այդ հր հ ամա ան ա նը կ տա կա ար րե ելու լ հա ամար և եթե նոր րի ր ից հ ար հն արավ ավ վոր որու ությ ու թյու ուն ու ն ու ունենար, կրկին ի ին կգ գնա նար ր առաջ աջին գիծ: Համոզվա ած ա ծ եմ՝ դահ հլիճու ում նստած երիտասա արդ ար տղաներ րի հա ամար հերոս մայո մա յո որ Ստեփ փան ա յանի խ սք խո քեր ե ն ու օրինակն ն իրենց ուրույն ազ զդեցու ցությունը կու կ նենան նրանց ց՝ բանակի բա կի հանդեպ կի պ վերաբերմունքի ի դ սևորման հարց դր րց ցում: Առավել ել հու ուզիչ ստացվ վեց վե հարցու ուպատասխանի ու ժամա անա նակ ﬕ ուս սուցչ ց ուհու հն հնչե չ ցրած հար րցը ցը,, թե ինչ թե ն պես պետք նչ ք է գոտ ո եպ պնդել հայյ մա մ մայր այ եր րի ին ն, ով ովքե քեր ե զի ինվ նվոր որ ր են ուղարկ կե ելլ
բանակ, ն կ որի ին մ մա այո յ ր Ս Ստեփանյանը եփ ն ն ժպի ժպ իտով իտ վ պատ ատա ասխանեց՝ «Իսկ ինչու ին չու՞ գոտեպ եպնդ նդ դել, դուք պե ետ տ է տք հպ հ պար արտ տ լի ինե նեք՝ ք ձեր ե տղա ղ նե ների երի րին ն հայոց բբա անա ակ ու ուղարկելու համ մար ր: Եվ Եվ դա ա ասու աս ում էր 2 որդի ուն նեցո ող հայ ող ա րը ը: Մի բան է աﬔն օր լսե ել, կար արդալ ﬔր հե հերո ր սների մասի րո մա ա ին, ﬔկ այլ բան՝ նր րան անց ց տեսնել ելլ զր ել, րու ուցե ց լ նր ցե նրան ան նց հետ: Այստ Այ տեղ ղ տեղ ղին է «Լա Լավ վէﬔ ﬔկ կ անգա գամ մ տեսն տե եսն սնել ելլ, քան հ հա ազա զար ր ան ա գա ամ լսե ել ել լ ասաց աս աց ցվա ածքը: Այսօ Այ սօր րվա սե երնդին ն նմ ման ն հա անդ դիպուﬓեր երը ը անհրաժ ժեշ եշտ տ են, որպեսզի ﬕշտ տ վառ պահ ահվի վի հայրե ենասիրու ության ան ն կրա րակը կը ը: Շ որհա Շն հա հ ակալ են նք կազ զմակեր զմ րպի պիչն ներ րին ին՝ տոնի նախօր տո րեին հա աճելի ի հու ույզ յյզ զեր եր և հպ պարտ ար րտության ն պահե եր պ պա արգև ևե ևե ևելու հ մա հա մար ր: Մ ջջո Մի ոցառման ըն նթացքու ում ու մ հե երոսին շնոր շն որհվ որ վե եց ԵՊԲՀ Հ ՈւԽ ոսկ կե ե ﬔդ դալ: լ Այս Այ ս աﬔնից ից ց հետո ո ինչպե ե՞ս չհավա-տա աս, որ ﬔ ﬔնք նք փայլուն երիտասարր-դու ություն ունեն ու ենք, ք ով ք, վք քեր հա քե այրենասեր ր են ե ն և գի գ տեն են հայյր րե ենիքի ի ու նրա սահ-մա ման ա նե եր րի ի անառի իկու կու ութ ու թյան ն գինը ը: Ա. ՀԱԿ Ա ՈԲՅԱՆ ՈԲ ՈԲ
Երևանի պետական բժշկական համալսարանը հավատարիմ է ﬓում իր ավանդույթներին՝ հայ առաջադեմ երիտասարդության համար կազմակերպելով տարաբնույթ ﬕջոցառուﬓեր, որոնց շնորհիվ երիտասարդները տեղեկանում և ընդգրկվում են տեխնոլոգիական և գիտական առաջընթացն ապահովող գործընթացներում: Այս անգամ ԵՊԲՀ-ն կազմակերպում է TEDxYSMU ﬕջոցառումը, որը գործում է TED-ի կողﬕց տրված լիցենզիայով: Միջոցառուﬓ իրականացվելու է ԵՊԲՀ հովանու ներքո: TEDxYSMU-ի գլխավոր նպատակն է յուրաքանչյուր տարի TEDxYSMU ﬕջոցառում կազմակերպել և «արժանի գաղափարներ տարածելու ալիք բարձրացնել: Ելույթների, ցուցադրությունների և ներկայացուﬓերի ﬕջոցով կբարձրաձայնվեն աﬔնատարբեր բնագավառների տարաբնույթ հարցեր (գիտությունից ﬕնչև հումանիզմ, արվեստից ﬕնչև ինքնազարգացում և այլն), որոնք բոլորը հիﬓված կլինեն առանձին գաղափարների վրա: TEDxYSMU-ն փայլուն մտածողներին հնարավորություն է տալիս աշխարհին ներկայանալ իրենց նորարարական, տպավորիչ և բացառիկ գաղափարներով: Այդ
գաղափարները, ﬕջգիտակարգային ծրագիրն ու տպավորիչ պատմությունները մասնակիցներին հնարավորություն կտան անմոռանալի TED փորձ ձեռք բերել: TEDxYSMU-ն փոխում է աշխարհը՝ մարդկանց ոգեշնչելով և խրախուսելով, աշխարհին իր ուղերձը հղելով: Միջոցառմանը մասնակցելու համար անհրաժեշտ է նախապես գրանցվել: Դիմուﬕ ձևը կարող եք գտնել պաշտոնական կայքում (tedxysmu.com), իսկ նորություններին ծանոթանալու համար կարող եք հետևել ֆեյսբուքյան էջին (facebook.com/tedxysmu.): Տեղերը սահմանափակ են, իսկ մասնակիցները որոշվելու են ըստ մոտիվացիոն նամակների: TEDxYSMU-ն տեղի կունենա 2016 թվականի հոկտեմբերի 23-ին, Երևանի պետական բժշկական համալսարանի Կարﬕր դահլիճում:
TEDXYSMU
Yerevan State Medical University stays faithful to its tradition that is organizing various events aiming to give an opportunity to the YSMU and Armenian students to be involved in and aware of technological and scientific development processes. Thus, YSMU is organizing unique TEDxYSMU event which comes to reaffirm above mentioned fact. TEDxYSMU is oper-
ated under a license from TED and it is driven by volunteers and supported by Yerevan State Medical University. The main goal of the TEDxYSMU is to organize several annual TEDxYSMU events and create a movement around ‘ideas worth spreading’. We will try to present multiple issues and diversity of voices from various disciplines by carefully prepared talks, demonstrations
and performances, all of which are idea-focused, and cover a wide range of topics (from science to business to art and self-development). TEDxYSMU is giving great thinkers prospects to spread their innovative, mind-blowing and extraordinary ideas over the world. Besides, big and innovative ideas, rich storytelling and a multidisciplinary program will give participants a chance to have an unforgettable TED-like experience TEDxYSMU community is inspiring and encouraging people sending its message to the universe In order to be a part of this marvellous event you should register as a delegate. You can find the application form on our website (tedxysmu.com) and follow us on facebook.com/tedxysmu. Please note that places are limited. The list of attendees will be made based on motivation letter. TEDxYSMU will take place on October 23, 2016, at Yerevan State Medical University in Red Conference Hall.
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341) 7
Փորձաքննությունների ազգային բյուրոյից հայտնում են, որ Բյուրոյում տեղի է ունեցել Երևանի Մխիթար Հերացու անվան բժշկական համալսարանի (ԵՊԲՀ) գիտագործնական բազայի բացումը՝ երկու ամբիոնների գծով (դատական բժշկության և բժշկական գենետիկայի): Հատկանշական է, որ տվյալ բազան բացվել է ԵՊԲՀ ռեկտոր Միքայել Նարիմանյանի և Փորձաքննությունների ազգային բյուրոյի տնօրեն Արտաշես Ջավադյանի ﬕջև 2016-ի ապրիլին ստորագրված պայմանագրի շրջանակներում: Բազայի բացման հիﬓական նպատակներն են գիտական նախագծերի համատեղ իրականացումը, նորարա ր րակա կ ն տեխ խնոլոգի գիաների
ներդրումը, փորձագիտությունների և հետազոտությունների անցկացմանն առնչվող խորհրդատվությունը, ինչը կնպաստի դրանց որակի բարձրացմանը տվյալ մասնագիտություններով: ԵՊԲՀ լավագույն դասախոսներն ու պրոֆեսորները կմասնակցեն այդ աշխատանքներին: Նախատեսվում է ընդլայնել համագործակցությունը նաև թունաբանության և ﬕ շարք այլ բժշկակենսաբանական բնագավառներում: Ի շահ ընդհանուր գործի՝ նախատեսվում է օգտագործել Երեւանի պետական բժշկական համալսարանում և Փորձաքննությունների ազ զգայի յին բյ բյուրոյո յ ւմ առկա կ աﬔնա-
Նոբելյան օրեր Երևանում աննախադեպ ﬕջոցառուﬕց շատ չանցած ԵՊԲՀ-ն հյուրընկալել է բազմաթիվ ﬔծանուն գիտնականների: Սեպտեմբերի 22-ին ԵՊԲՀ կարﬕր դահլիճի պատվավոր հյուրն էր հայտնի պրոֆեսոր, ԱՄՆ-ի Զեներեի գիտահետազոտական կենտրոնի տնoրեն, առաջատար գիտնական Ալան Կալուևը: Նա նեյրոսայենս և կենսաբանական հոգեբուժության բնագավառում ավելի քան 15 աշխատությունների և 12 գրքերի հեղինակ է, ում H-ինդեքսը 47 է` ավելի քան 6.000 ցիտուﬓերով: Նրա զեկուցման թեման զեբրաֆիշ մոդելի կիրառուﬓ էր ուղեղային խանգարուﬓերի և ԿՆՀ նոր դեղաﬕջոցների բացահայտման ոլորտում: Իր զեկուցման վերջում Կալուևը ներկայացրեց, թե ինչպես կարելի է անգամ 160$-ով ստեղծել անհրաժեշտ հարմարություններ զեբրաֆիշ մոդելավորման համար: Զեկուցուﬕց հետո տրվեցին բազմաթիվ հարցեր թե՛ ուսանողների, թե՛ դասախոսական կազﬕ կողﬕց, հնչեցին տարբեր կարծիքներ: Միջոցառման մասնակիցների
գնահատմամբ՝ ﬔծագույն պատիվ էր ﬔր համալսարանում հյուրընկալել նման ﬔծանուն գիտնականին, լսել նրա հիﬓադրած ուղղության մասին հենց իր իսկ ﬔկնաբանությունները:
Այսքանով, սակայն, գիտական շաբաթը չեզրափակվեց: Հաջորդ օրը ԵՊԲՀ ռեկտորատի դահլիճում ՈՒԳԸ նախաձեռնությամբ տեղի ունեցավ հայտնի հայ գիտնական Ալան Սաղաթել յանի դասախոսությունը՝ վերջին տարիներին կենսաբանության նոր ﬔթոդների օգտագործմամբ բացահայտված ինսուլինայի ռեզիստականության պաթոգենետիկ ﬔխանիզﬓերի և լիպիդային
ժ մ ժա ման նակ կակի կից սարքավ վորուﬓ ﬓե երը, ինչը նաև ԵՊԲՀ ուսանողների համար համապատասխան մասնագիտությունների գծով գործնական պարապմունքների կազմակերպման կարևոր օղակ կդառնա:
սպեկտրի սպեցիֆիկ փոփոխությունների մասին։ Ներկա էին համալսարանի գիտական մասի ներկայացուցիչներ, ասպիրանտներ, ուսանողներ։ Ա. Սաղաթելյանն իր ոլորտի առաջջատարներից է. նա ունի ավելի քան 37 H-ինդեքս: Կազմակերպված կլոր սեղանի շուրջ ԵՊԲՀ գիս տության գծով պրոռեկտ տոր Կ.Բ. Ենկոյանը ևս տ ﬔկ անգամ փաստեց թեմայի և բացահայտման մ կարևորությունը, ինպես կ նաև մշակվեցին հետան գա գ համագործակցության տարբերակներ: թ Այս հանդիպումը հնարավոր դարձավ Panarր menian m scientific forrum-ի շրջանակներում Հայաստանում նրա ներկա գտնվելու շնորհիվ: Այս հանդիպմանը հաջորդեց հանդիպումը անոթային հետազոտությունների կենտրոնի տնօրեն, ախտաբանության պրոֆեսոր Լևոն Խաչիկյանի(Նոր հարավային Ուելսի համալսարան, Ավստրալիա) և Վեյն Գռոդի(Ջոն Հոփքինսի համալսարան, ԱՄՆ) հետ:
Բժշկական համալսարանի «Հերացի» թիվ 1 հիվանդանոցային համալիրում ﬔկնարկեց «Նուտրիցիոլոգիայի արդի հարցեր» խորագրով գիտագործնական սեﬕնարը։ Այն անցկացնելու և բանախոսելու համար Հայաստան էր հրավիրվել ֆրանսահայ վաստակաշատ գիտնական, Փարիզի Տրուսո հիվանդանոցի մանկական սնուցման և գաստրոէնտերոլոգիայի բաժանմունքի վարիչ, Պիեր և Մարի Կյուրի համալսարանի ընդհանուր բժշկության ֆակուլտետի մանկաբուժության ամբիոնի պրոֆեսոր Պատրիկ Թունյանը։ «Վերջին տարիներին առող ջապահության համակարգերի առջև ծառացել են նոր մարտահրավերներ, այդ
Էնդոլ յուﬕնալ բուժումը երակների վարիկոզային լայնացման ավելի զգույշ և հիվանդին խնայող բուժում է, քան ավանդական վիրաբուժական բուժումը,- կարծում է անոթային վիրաբույժ Ֆլորիան Նետցերը (Մյունխեն, Գերմանիա): Մասնագետի խոսքով՝ լայնացած երակների ավանդական հեռացումը ստրիպինգի ﬔթոդով նախատեսում է բավական խոշոր գործիքների կիրառում, իսկ այդ ﬕջամտության հետևանքով ոչ ﬕայն սպիներ են ﬓում, այլև հաճախ ﬖասվում են նաև շրջակա հյուսվածքները և ավշային անոթները. վերջիններն օրգանիզﬕ համար անչափ կարևոր են և շատ դանդաղ են վերականգնվում, եթե ﬖասվում են։ Վա Վ արի րիկ կոզի բու ուժ ժմա ման ն այյլըն ը տրա ր ն-
թվում` հանրային առող ջության պահպանումը։ Ճիշտ և առողջ սննդակարգը մարդու առող ջության կարևորագույն գրավականներից ﬔկն է: Երկօրյա սեﬕնարում քննարկվող հարցերը, մասնավորապես՝ երկաթի ու ցինկի դեֆիցիտի հետևանքները, ﬔծերի և փոքրերի շրջանում ճարպակալման պատճառները և այլն, այսօր արդիական են նաև ﬔզ համար: Համոզված եմ, որ այստեղ քննարկվող հարցերը կկիրառվեն և կնպաստեն ﬔր ազգաբնակչության առող ջության պահպանման կարևոր գործին»,-ող ջունելով սեﬕնարի մասնակիցներին` ասաց ՀՀ առող ջապահության նախարարի տեղակալ Գագիկ Միրիջանյանը:
քային ﬕջոց է սկլերոթերապիան։ Մասնագետի խոսքով՝ դա բավական արդյունավետ ﬔթոդ է, սակայն այն սովորաբար հարմար է որպես լրացուցիչ բուժում: Այս ﬕջամտությունն արդեն նորություն չի համարվում. զարգացած երկրների կլինիկաներում այն իրականացվում է արդեն ավելի քան 10 տարի։ Ինքը՝ Ֆլորիան Նետցերը, արդեն ավելի քան 10 հազար այդպիսի վիրահատություններ է կատարել։ Հայաստանում, ճիշտ է, դրանք դեռևս այնքան էլ տարածված չեն, իսկ հայերից շատերը, մասնագետի խոսքով, վիրահատվելու համար Մյունխեն են ﬔկնում։ Ֆլորիան Նետցերը Հայաստան է եկե կ լ բժ բ շկ շկա ակա կ ն հա համ մալ մ ալլսարա ր ն նի ի
Սեպտեմբերի 30-ին ԵՊԲՀ Ուսանողական Գիտական Ընկերության աﬔնաէնտուզիաստ անդաﬓերը պոլիտեխնիկական համալսարանի ուսանողների հետ ﬔկտեղ DigiTec Expo-ում ներկայացրին իրենց կողﬕց մշակված ԷԷԳ-ի մոդելը։ DigiTec Expo-ն ժամանակակից նորարարական տեխնոլոգիաների աﬔնամյա ցուցահանդես է՝ աﬔնաﬔծը տարածաշրջանում, որտեղ տարբեր բնագավառի անձինք հանրությանը կարող են ներկայացնել իրենց կողﬕց ստեղծված սարքերն ու ծրագրերը: Երևանի բժշկական և պոլիտեխնիկական համալսարանների ուսանողները ﬔկտեղ արդեն երկրորդ տարին է, ինչ մասնակցում են ﬕջոցառմանը: Այս անգամ ներկայացվել է Build Your EEG թիﬕ կողﬕց պատրաստված էլեկտրոֆիզիոլոգիական համակարգի առաջին մասը: Այն իրենից ներկայացնում է առնետի ուղեղի տեղային պոտենցիալները (local field potentials) գրանցող սարք: Դրանք արտաբջջային պոտենցիալներ են, որոնք առաջանում են ուղեղում տեղի ունեցող ﬕ շարք գումարային իրադարձությունների արդյունքում և հիﬓականում մատնանշում են սինապտիկ ակտիվությունը: Դրանց գրանցումը լայնորեն կիրառվում է ուղեղի էլեկտրաֆիզիոլոգիական հետազոտություններում:
հ վե հրա վերով, վ որպես ե զի ի երակ կնե ների իվ վարիկոզային լայնացման բուժման ժամանակակից ﬔթոդների մասին դասախոսություն կարդա և ներկայացնի էնդոլ յուﬕնալ բուժման իր մոտ մոտ մո տե եցուﬓ ﬓերը րը։։
Ուկրաինայի առող ջապահության նախարարության, գիտությունների ազգային ակադեﬕայի, գիտության և կրթության նախարարության և համաուկրաինական դեղագործական պալատի հովանու ներքո Խարկովի ազգային դեղագործական համալսարանում տեղի ունեցավ Ուկրաինայի դեղագետների VIII համազգային համագումարը: Համագումարի կազմկոﬕտեի նախագահն էր Ուկրաինայի առող ջապահության փոխնախարար Ռ.Ռ. Իլիկը, համանախագահը՝ Խարկովի դեղագործական համալսարանի ռեկտոր, ԳԱԱ ակադեﬕկոս Վ.Պ. Չեռնիխը: Համագումարին մասնակցում էին Ուկրաինայի 24 մարզերի և աշխարհի 17 երկրների ավելի քան 1.500 դեղագետներ և պատգամավորներ: 1805-ին թագավորական համալսարանի շրջանակներում ձևավորված Խարկովի ազգային դեղագործական համալսարանն իր
գիտական հարուստ ավանդույթների, պատմության, բարձր որակավորմամբ դեղագետների պատրաստման և ոլորտում մրցունակ
գիտական ներդրուﬓերի շնորհիվ առաջիններից ﬔկն է եղել Խորհրդային երկրների 900 բարձրագույն բժշկական ուսուﬓական հաստատությունների շարքում: Այս համալսարանի անվան հետ է կապված խորհրդային ժամանակ-
Ձախից՝ դեղ. գիտ. դոկտորներ Վ. Ն. Կովալյով, Օ. Մ. Կոշևոյ, Ա. Ռ. Գրիցիկ
ների դեղագործական գիտության և արդյունաբերության զարգացումը՝ կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի սինթեզի, թունաբանաքիﬕական և ֆարմակոգնոստիկ կ վերլուծության, բնական և վ սինթետիկ ծագման դեղես րի ստեղծման և արտադր րության տեխնոլոգիայի ր ոլորտներում: Համագումարի աշխատանքներին մասնակցում տ էէին դեղագործության ոլորտի անվանի գիտնականներ, Ուկրաինայի ն ԳԱԱ-ի ակադեﬕկոսներ՝ Գ Վ.Պ. Չեռնիխը, Վ.Ի. ԼիտՎ վինենկոն, Վ.Ն. Կովալ յով վը Վ.Ս. Կիսլիչենկոն, Լ.Ի. վ Կուչերենկոն և այլոք: Կ Համագումարն ընթանում էր 9 սեկցիայով՝ ն սկսած դեղերի սինթեզից ս ﬕնչև կենսատեխնոլոգիան և նանոտեխնոլոգիան դեղագործության ոլորտում, որտեղ ելույթ ունեցան 17 երկրների համալսարանների ճանաչված դեղագետգիտնականներ: Համագումարում զեկուցելու և ﬕաժամանակ Բնական ﬕա-
Մեջտեղում՝ Խարկովի դեղագործական համալսարանի ռեկտոր, Ուկրանիայի ԳԱԱ ակադեﬕկոս Վ.Պ. Չեռնիխ
Ուկրաինայի դե Ուկրաինայի դեղագետների ղագետների VIII համազգային համագումարը ֆարմակոգնոզիայի ամբիոնի վարիչ Ն.Բ. Չիչոյանին շնորհեց հատուկ պարգև՝ համագումարի աշխատանքներին ակտիվորեն մասնակցելու և զեկուցումով հանդես գալու համար:
ցությունների քիﬕա բաժինը համանախագահող խոսնակի հրավեր էր ստացել ԵՊԲՀ ֆարմակոգնոզիայի ամբիոնի վարիչ, դեղ. գիտ. թեկնածու, դոցենտ Ն.Բ. Չիչոյանը: Նա իր՝ Ծիրանենու կաﬔդի ռացիոնալ կիրառման հայեցակարգը Հայաստանի Հանրապետությունում զեկուցման ﬔջ ներկայացրեց դոկտորական ատենախոսության շրջանակներում կատարված հետազոտության արդյունքները և գործնական առաջարկները, այդ թվում՝ ծիրանենու կաﬔդը ստանդարտավորող նորմատիվ փաստաթղթի նախագիծը, որոնք արժանացան ներկաների՝ մասնավորապես դեղագործական և քիﬕական գիտությունների դոկտորների, պրոֆեսորների պատշաճ ուշադրությանը և բարձր գնահատականին: Զեկուցման շուրջ ելույթի խոսքով հանդես եկան դեղ. գիտ. դոկտոր, պրոֆոսոր՝ Վ.Ն. Կովալ յովը, Վ.Ս. Կիսլիչենկոն, քիﬕական գիտ. դոկտոր, ակադեﬕկոս՝ Վ.Ի. Լիտվինենկոն, ովքեր, բարձր գնահատելով Ն. Չիչոյանի կողﬕց կատարված աշխատանքը, նկատեցին, որ էկոլոգիապես մաքուր և տնտեսապես մատչելի բնական հումքի կիրառման տեսանկյունից ծիրանենու կաﬔդի կիրառման հայեցակարգի ստեղծումը ռազմավարական լուրջ նշանակություն կարող է ունենալ:
Ֆարմակոգնոզիա առարկայի ամառային ս ﬓական պրակտիկայով եզրափակեցինք երրորդ ս ﬓական տարին: 5-օրյա դաշտային պրակտիկան Ծաղկաձորի գեղատեսիլ բն թյան պայմաններ մ թողեց իր անմոռանալի հետքը: Իջևանելով Ծաղկաձորի սպորտային համալիր մ՝ ﬔնք՝ դեղագիտական ֆակ լտետի 3-րդ կ րսի սանողներս, ամբիոնի վարիչի (Ն. Բ. Չիչոյան) և դասախոսական կազﬕ (Հ. Մ. Գալստյանը, Ն. Հ. Ղ կասյանը, Վ. Գ. Հովհաննիսյանը, Ա. Վ. Մողրով յանը) ղեկավար թյամբ, ﬕանգաﬕց ձեռնամ խ եղանք շրջակա ﬕջավայրի ս ﬓասիր թյանը: Բնակլիմայական բարենպաստ պայմանները, յ րատիպ և բազմատեսակ բ յսերով հար ստ բն թյ նը ինքնին դրական զգացող թյ ն և հաճելի տրամադր թյ ն հաղորդեցին բոլորիս՝ հետաքրքիր և բովանդակալից դարձնելով ս ﬓական պրակտիկան: Առաջին օրը, ծանոթանալով բն թյան հետ վարվել և թ նավոր բ յսերի նկատմամբ զգ շավոր թյ ն պահպանել կանոններին, որին տեղեկացրեց ամբիոնի դասախոս Ն. Հ. Ղ կասյանը, ստանալով համապատասխան հրահանգներ՝ կատարեցինք տեղանքի զնն թյ ն՝ ﬔզ հետաքրքրող դեղատ տեսակները հայտնաբերել նպատակով: Հաջորդ օրվանից բոլորս ﬕահամ ռ սկսեցինք կատարել ﬔզ տրված հանձնարար թյ նները՝ փնտրել, գտնել և հավաքել դեղաբ յսեր և դեղաբ սական հ մք՝ հերբարի ﬓեր պատրաստել և հ մք հանձնել նպատակով: Կոտայքի մարզի գեղատեսիլ բն թյ նը ﬔզ զարմացրեց իր արժեքավոր բ սատեսակների բազմազան թյամբ: Իհարկե, բոլոր բ յսերի ան նները (օձագալար, առյ ծագի, խնկածաղիկ և այլն) չեմ թվարկի, բայց կասեմ ﬕ զարմանալի բան, որ ﬔնք տեսանք կատվախոտի՝ բոլորիս հայտնի վալերիանայի եզակի նմ շներ, որոնք վայրի բն թյան ﬔջ անհետացման վտանգի տակ են և հայտնվել են «Կարﬕր գրք մ: Դեղաբ սական հ մքերի հավաքի ժամանակ ﬔնք հանդիպեցինք նաև ոչ ֆարմակոպեական բ յսերի, որոնք որոշելիս դիﬔցինք նաև ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառմանը: Վերջինիս կապակց թյամբ կ րս մ կատարվեց խմբային աշխատանք, և յ րաքանչյ ր խմբի կողﬕց պատրաստվեցին և ներկայացվեցին հետաքրքիր և ս ցողական զեկ ց ﬓեր (զեկ ցողներ՝ Ա. Մարգարյան, Գ. Պետրոսյան, Ա. Կյ րեղ յան, Մ. Սահակյան, Մ. Կարապետյան) Ծաղկաձորի սպորտային համալիրի ﬔծ դահլիճ մ կազմակերպված «Հայաստան մ տարածված դեղաբ յսերի, նրանց քիﬕական կազﬕ, կիրառման և նշանակ թյան մասին թեմայով սեﬕնարների ժամանակ: Այս աﬔնի հետ ﬔկտեղ, ﬔնք կարողացանք ﬔր հանգիստը դարձնել անմոռանալի: Դասախոսների հետ ﬕասին խաղ մ էինք զանազան խաղեր՝ թե՛ ինտելեկտ ալ, թե՛ սպորտային: Եվ վերջ մ ավելացնեմ, որ դեղագիտական ֆակ լտետի 3-րդ կ րսի ան նից խորին շնորհակալ թյ ն ենք հայտն մ ԵՊԲՀ-ի ղեկավար թյանը՝ պրակտիկայի պատշաճ կազմակերպման համար, համապատասխան բազա և պայմաններ տրամադրել համար, իսկ ֆարմակոգնոզիայի ամբիոնին՝ ս ﬓական պրակտիկան արդյ նավետ և հետաքրքիր կազմակերպել համար: Վստահ եմ, որ այն գիտելիքները, որոնք ﬔնք ձեռք բերեցինք ֆարմակոգնոզիայի ս ﬓական պրակտիկայի ընթացք մ, կօգնեն որպես դեղագետ ﬔր կայացմանը: ԳԱՌՆԻԿ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ ԵՊԲՀ դեղագիտական ֆակ լտետ, 4-րդ կ րս
Մոսկվայում տեղի ունեցած ուսանողների և երիտասարդ գիտնականների X ﬕջազգային կոնֆերանսը՝ «Հոլոքոստ, հիշողություն և նախազգուշացում խորագրով, կազմակերպվել էր ռուսաստանյան հրեական կոնգրեսի (РЕК) աջակցությամբ՝ «Հոլոքոստ գիտակրթական կենտրոնի կողﬕց, որը ղեկավարում են գրող, հասարակագետ Ա. Գերբերը և պատմաբան Ի.Ալտմանը: Կոնֆերանսի առանցքում Հոլոքոստի վերհիշուﬓ էր, ինչի նպատակն էր փորձել կանխել վերջինիս հնարավոր կրկնությունը, ինչպես նաև՝ ժամանակակից աշխարհի զանազան ագրեսիաների կանխումը: Մինչ այդ՝ թեմատիկ մրցույթներ էին անցկացվել ՌԴ տարբեր երկրամասերում, ինչպես նաև ԱՊՀ և Արևել յան Եվրոպայի երկրներում: Կոնֆերանսին քննարկման համար ընտրվել էին մրցույթին մասնակցած առավել արժանի աշխատանքները: Ընդհանուր առմամբ մրցույթին ներկայացված էր 1.846 աշխատանք` ՌԴ 57 երկրամասերի, Բելառուսի, Ղազախստանի, Հայաստանի (15 ներկայացուցիչ), Մոլդովայի, Ուկրաինայի և Էստոնիայի դպրոցականների, ուսանողների և մանկավարժների կողﬕց: Ընտրված 80 մասնակիցները ելույթ ունեցան և մասնակցեցին տարբեր պաշտոնական ﬕջոցառուﬓերի: Զեկույցները վերաբերում էին Հոլոքոստի պատմության տարբեր շրջաններին: Հայաստանը ներկայացնում էի ես` ԵՊԲՀ ընդհանուր բժշկության ֆակուլտետի V կուրսի ուսանող (ներկայումս շրջանավարտ) Նարեկ Գալստյանս: ԵՊԲՀ հասարակագիտական առարկաների ամբիոնի ավագ դասախոս, պատմական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Արﬔնուհի Ղամբարյանի աջակցությամբ և ղեկավարմամբ պատրաստել էի զեկույց` «Հայերը՝ աշխարհի ժողովուրդների բարեպաշտ "Армяне- праведники народов мира"): «Բարեպաշտը կոչում է, որը սահմանվել է Իսրայելի կառավարության
կ ﬕց 1963 կող 1963-ին ին և տրվ վում մ է այն ն ոչ հրեա մարդկանց, ովքեր վտանգելով սեփական կյանքը, փրկել են հրեաներին աքսորից կամ անﬕջական ոչնչացուﬕց Հոլոքոստի տարիներին: Հոլոքոստի տարիներին հայազգի շատ բարեսիրտ մարդիկ, չկարողանալով անտարբեր ﬓալ այդ վայրագություններին, օգնեցին հրեաներին՝ արժանանալով «բարեպաշտ կոչմանը: Իմ զեկույցում ներկայացված էին 24 հայեր (11 ընտանիքների ներկայացուցիչներ), ովքեր ապրում են 7 տարբեր երկրներում, ովքեր ի թիվս այլ ազգերի ներկայացուցիչների, 2-րդ համաշխարհային պատերազﬕ տարիներին, տարբեր երկրներում փրկել են հրեաներին աքսորից և անﬕջական ոչնչացուﬕց: Նրանցից են Աշխեն Հակոբյանի, Փերուզ յա Բաղդասարյանի, Հարութ Քեշիշյանի և Վարդան Մկրտչյանի ընտանիքները, ովքեր ապրում են Ուկրաինայում, Ալբերտ Ղուկասյանի, Ժորժ Դիլսիզ յանի, Երվանդ Բերկչյանի ընտանիքները՝ Ֆրանսիայում, Արա Երիցյանի ընտանիքը՝ Բուդապեշտում, Հունգարիա, Արամ Թաշչյանի ընտանիքը՝ Ավստրիայում, Գրիգոր Թաշչյանի ընտանիքը՝ Ղրիմում: Իսկ Հարություն Խաչատրյանը (երգչուհի Աննա Խաչատրյանի պապիկը) օգնություն
է ցուցաբե էր երել, ե երբ ե ռազմա մ գե երի ի էր է Բելառուսում: Այս հայերից շատերը եղեռնից մազապուրծ եղածներն ու նրանց սերունդներն են: Կատարվել էր նաև հետազոտություն փաստաթղթերի և նյութերի վերլուծության ﬔթոդով: Կոնֆերանսի ընթացքում Հոլոքոստի հետ ﬔկտեղ այլ կարևոր հարցեր հնչեցին, քննարկուﬓեր եղան Հայոց Ցեղասպանության և Արցախյան պատերազﬕ վերաբերյալ: Իմ ելույթը համարվեց լավագույններից ﬔկը, ինչի արդյունքը եղավ այն, որ արժանացա բարձր պատվի և հնարավորություն ստացա ելույթ ունենալ ևս 4 մասնակիցների հետ Փարիզում՝ ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի գրասենյակում: Նման ﬕջոցառուﬓերին կարևոր եմ համարում ﬔր երկրի յուրաքանչյուր ներկայություն, քանզի իրադարձությունների և պատմական փաստերի մասին իմանալն առաջին դեմքով ավելի տպավորիչ է հանրության համար: Հաջորդ հանդիպումը կայացավ հունիսի 29-ին, Փարիզում, որտեղ Ա. Գերբերի և Ի.Ալտմանի կողﬕց ղեկավարած ﬔր` երիտասարդ գիտնականների և ուսանողների խումբն արժանացավ ջերմ ընդունելության: Հուլիսի 30-ին մասնակիցներս այցելեցինք Փարիզում Հոլոքոստի թան-
գարան, որտեղ եղավ հուշ-երեկո՝ նվիրված Հոլոքոստի զոհերին, դրան հաջորդեցին ելույթներ: Կոնֆերանսը կազմակերպվել էր ՅՈւՆԵՍԿՕ-ում Իսրայելի դեսպան, տիկին Գրացիելա Սամուելսի, Սիմոն Վիզենտալ կենտրոնի նախագահ, պրն. Շիմոն Սամուելսի և Փարիզում Հոլոքոստի հուշահամալիրի և Սինագոգի նախագահ Բարոն Էրիկ դե Ռոթշիլդի նախաձեռնությամբ: Կոնֆերանսին ներկա էին ՅՈւՆԵՍԿՕ-ում Ռուսաստանի, Գերմանիայի, Իսրայելի, ԱՄՆ-ի դեսպանները, ինչպես նաև ﬔր երկրի ներկայացուցիչները` Վահե Վահրամյանը և Օլգա Դավթյանը: Զեկույցների շարքում նույնպես ﬔծ հաջողություն ունեցավ ﬔր կողﬕց պատրաստված, անգլերենով ներկայացված զեկուցումը: Թեման, որը նվիրված էր Ցեղասպանության 100-ամյակին, ﬔծ արձագանք ունեցավ: Բոլոր ներկաներին հետաքրքրեց հայ ազգի ներկայացուցչի հետ շփումը: Կարող եմ նաև ավելացնել, որ հպարտանում էի օտարների կողﬕց դրսևորած հարգանքի տուրքի համար, քանի որ շատերի կրծքին ամրացված էր անմոռուկը (որը ես էի նախօրոք նրանց նվիրել): Վերոնշյալ կոնֆերասներին մասնակցելու, նոր գիտելիքներ ձեռք բերելու, իմ կողﬕց ուսուﬓասիրած տեղեկությունները տարածելու, նոր ծանոթությունների և շփուﬓերի համար խորապես շնորհակալ եմ իմ դասախոս Ա. Ղամբարյանին, ով իր ուժն ու եռանդը չխնայեց ինձ օգնելու համար: ԵՊԲՀ-ում ուսման առաջին տարիներից սկսած՝ հայոց պատմության դասընթացի և բազմաթիվ ﬕջոցառուﬓերի ﬕջոցով Արﬔնուհի Ղամբարյանն իմ և բազմաթիվ այլ ուսանողների ﬔջ սեր և հետաքրքրություն է սերմանել պատմության նկատմամբ: Կարծում եմ՝ պատմությունը նույնպես շատ կարևոր է բժիշկ մասնագետի համար, ով ապագայում կարիք կունենա ներկայացնել իրեն՝ որպես հայ ազգի արժանավոր ժառանգ: Կցանկանայի, որ այն ﬕջոցառուﬓերը, որոնք իրականացվում են ﬔր ուսման տարիներին, շարունակական լինեն, քանզի դրանք ի վերջո տալիս են իրենց պտուղները: Նշեմ, որ ﬕջոցառման և ելույթի մասին հրապարակուﬓեր եղան "The Jerusalem Post" պարբերականում և «Հոլոքոստ գիտակրթական և "Simon Wesental" կենտրոնների կայքերում: ՆԱՐԵԿ ԳԱԼՍՏՅԱՆ ԵՊԲՀ հանրային առող ջապահության ֆակուլտետ, մագիստրատուրա, 1-ին կուրս
25 տարի։ Անկախ, ազատ հայրենիք՝ անկախ Հայաստան։ Փոքրիկ պետություն, որն ունի հսկայական պատմություն։ Յուրաքանչյուր հայ յուրովի է ընկալում, նշում այս տոնը։ ԵՊԲՀ «Հատիս լեռնագնացության ակումբը, ղեկավար Մարտին Մարտիրոսյանի ուղեկցությամբ, չխախտելով երկար տարիների ավանդույթը, տոնը նշեց Արագած լեռան գագաթին։ Մենք կանգուն ենք ﬔր լեռների պես… Սա կարծես կոչ է հանդիսանում խմբի անդաﬓերի համար, ովքեր հանուն նպատակի պատրաստ են հաղթահարել ցանկացած դժվարություն: Ճիշտ է՝ հաﬔմատելն այնքան էլ ճիշտ չէ, սակայն՝ ինչպես անկա-
խությունն է դժվար տրվել հայ ժողովրդին, այնպես էլ ցանկացած լեռ բարձրանալն ունի իր դժվարությունները։ Երկու դեպքում էլ առաջնային դեր է խաղում նպատակասլացությունն ու համախմբվածությունը։ Եվ այս անգամ նույնպես խումբն ապացուցեց, որ ոչ ﬕ դժվարություն, ոչ ﬕ եղանակային փոփոխություն չի կարող խանգարել, ինչպես որ ոչ ﬕ օտար ուժ չի կարող ավերել ﬔր երիտասարդ՝ 25-ամյա անկախ պետությունը, եթե ﬔնք ազգովի լինենք ﬕահամուռ և ﬔր ուժն ու եռանդը ներդնենք հանուն հայրենիքի բարօրության։ ԱՍԹԻՆԵ ՍԱՐԳՍՅԱՆ «Հատիս ակումբի անդամ
ԵՊԲՀ «Հատիս տ րիստական ակ մբը հոկտեմբերի 10-ից կազմակերպ մ է սանողների ընդ նել թյ ն։ Եթե սիր մ եք բն թյ ն, լեռներ, արշաﬖեր և վերելքներ,ապա այս խ մբը ձեզ համար է։ Ցանկացողները կարող են դիﬔլ «Հատիս ակ մբ։
Հոկտեմբերի 7-ը գրադարանավարի օրն է
ՎԵՐՆԱԳԻՐ ՉԻ ԷԼ ԼԻՆԵԼՈՒ Գրադարանավարի օրվա առիթով, նպատակ ունենալով ներկայացնել համալսարանի գրադարանի աշխատակիցների ժրաջան գործունեությունը, խմբագրություն էի հրավիրել գրադարանի վարիչին` Արﬕնե Հարությունյանին, ում հետ ﬔր զրույցը դուրս եկավ տոնականի շրջանակներից, երբ սեղանիս դրվեց գրադարանի հազարավոր գրքերից ﬔկը՝ «Մանկաբարձություն դասագիրքը: Աղբը խրճիթից հանել-չհանելու խնդրով մտահոգ՝ այնուաﬔնայնիվ որոշեցի ընթերցողի դատին հանձնել արգահատելի այս երևույթը: Երկար-բարակ բացատր թյ նների փոխարեն ձեզ եմ ներկայացն մ լ սանկարների շարքը, որն ավելի քան սահմռկեց ցիչ է: Հիմա կասեք՝ ինչ ﬕ սարսափելի երև յթ է եղածը, որ որակ մ եք այդ բառով: Եթե կարող եք, դ ք այլ բառով որակեցեք...
Գաղտնիք չէ, որ դարեր ի վեր ձեռագիր մատյանը, գիրքը ﬔզանում համարվել է սրբություն, և նրա նկատմամբ պաշտամունքը հնարավորություն է տվել վաղ ﬕջնադարից սկսած անխաթար պահպանել ﬔր մատյանները: Շա՜տ հեռվից սկսեցիք՝ կասեն ընթերցողներից հատկապես նրանք, ում դեմ գրված է այս հոդվածը, ում բարբարոսական վերաբերմունքը հնարավորությունից զրկում է գրքի հաջորդ օգտագործողին ուսանել դրանով: «Ի՞նչ վատ բան ենք անում, ﬔր ընդգծուﬓերով օգնում ենք ﬔզանից հետո գիրքը օգտագործողին՝ տարբերել կարևորը անկարևորից,
գլխավորը երկրորդականից, ի վերջո անիմաստ չկարդալ այն, ինչը պետք չէ: Դասագիրք ստեղծող գիտնականներ, անվանի մասնագետներ, գ ցե վերանայե՞ք դասագրքերի արդյ նավետ թյ նը, այլապես «ընկերների համար մտահոգ մտքի տիտանների համար գործ եք ստեղծել՝ գնահատել տվյալ առարկայի դասագիրքը: Տարված լինելով հաջորդ սերնդին օգնելու մորմոք-մարմաջով՝ նրանք գունավոր մարկերներով այնպիսի հյութեղ ընդգծուﬓեր են անում, որոնց տակից տառերը, ինչքան էլ ճիգ անեն՝ չեն երևա: Դեռ լավ է, եթե դասագրքերի այդ վայ-քննադատները աշխատում են մատիտով, հատ-
կապես սովորական սև մատիտով: Այս դեպքը երկու առավելություն ունի. նախ՝ ընդգծված մտքերը հաﬔմատաբար հստակ են երևում, ապա՝ գրադարանում ապականված գիրքը չընդունելու դեպքում ռետիններն առած ջնջում են իրենց վայրագության հետքերը: Այս դեպքում ջանադիր ջնջողները երբեﬓ պատառոտում են գրքի էջերը: Վստահ եմ՝ գրադարանի աշխատակցի չնկատելու դեպքում նրանք հանգիստ կարող են չափից ավելի կեղտոտ էջերը պատռել. գրքերի հանձնման-ստացման այդ թոհուբոհի ﬔջ հո էջ առ էջ չե՞ն ստուգելու... Պարզվեց՝ այսուհետև ստուգելու են էջ առ էջ՝ գիրքը հետ ընդունելու ժամանակ, իսկ ստուգողը պատասխանատվություն է կրելու նման վիճակում գիրքն ընդունելու համար:
Աﬔնից ակնառուն այն խաչուփաչերն են, որոնցով նշվում են թեմայի «ավելորդ, անհարկի հատվածները: Հեղինակներին կրկնակի զգուշացում՝ խորհրդակցեք այսպիսի «տաղանդավոր քննադատների հետ՝ դասագրքերը կազﬔլիս:
«Ինչու՞ չեք պատճենահանում (քսերոքս) գրքի էջերը և դրանց վրա խզբզում… Պատասխանի ցինիկությունը սպասվածից ավելին է՝ «Այդքան ուսման վարձ ենք տալիս, հիմա էլ դասագրքե՞րը քսերոքս անենք: Ինչ խոսք, ուսման վարձը առկա է, բայց այն որևէ ﬔկին իրավունք չի տալիս անտեսել այն պարտավորությունները, որոնք ստանձնել են համալսարան ընդունվելու առաջին իսկ օրը՝ խնամքով վերաբերվել համալսարանի գույքին, իրենց տրամադրվող սարքերին, գրականությանը… Աﬔն տարի ﬔծ գումարների տրամադրմամբ համալսարանը ձեռք է բերում ուսուﬓական գրականություն, որի ﬔծ մասը երկրորդ սերնդի օգտագործման համար այլևս պիտանի չի լինում: Սա է խնդիրը: Եվ ցաﬖ այն է, որ երեվույթը գնալով ոչ թե ավելի քննադատելի կամ արգահատելի է դառնում, այլ վերածվում է սովորության, որը ֆինանսական ﬖասից բացի նաև բարոյական ﬖաս է պատճառում: Ձեզ հերոս համարող, հաջորդ սերնդի համար մտահոգ ուսանողներ, եթե այս վիճակում տրվի գիրքը ձեզ, կարո՞ղ եք այն օգտագործել որպես դասագիրք. մարկերը ձեռքն առնելուց և ընդգծուﬓեր անելուց առաջ մտածեք այս մասին: Տոնական հոդվածի փոխարեն ինքնաբերաբար ստացված այս զրույցի ընթացքում ծագած վերջին հարցը ուղղեցի ԵՊԲՀ գրադարանի վարիչ Արﬕնե Հարությունյանին. «Ի՞նչ է նախատեսվում անել այս անլուծելի թվացող հարցը կարգավորելու նպատակով: - Աﬔն տարի համալսարանը ﬔծ գ մարներ է ծախս մ ձեռնարկների և դասագրքերի ձեռքբերման նպատակով, որոնք, ցավոք, անշնորհք և անփ յթ ընթերցողների կողﬕց կարճ ժաետ մ շարքից դ րս են գալիս, իսկ էլեկտրոնային գրքերից օգտվ մ է սանող թյան
շա՜տ չնչին տոկոսը: Այդ պատճառով այս տարվանից համալսարանի ղեկավար թյան կարգադր թյամբ իրավաբանական բաժնի ներկայացմամբ կազմվել է պարտավորագիր, ըստ որի այս հետև յ րաքանչյ ր նոր հրատարակված գրքի պահպան թյան համար ընթերցողները պետք է պատասխանատվ թյ ն կրեն: Այս առիթով ստեղծված հանձնաժողովը կգնահատի ﬖասը և կներկայացնի սանողին: Անկեղծ ասած, այս ﬔթոդը երևի թե չկարողանա հիﬓովին լուծել հարցը, քանի որ գիրքը փչացնողների ﬔծ մասի առաջին հարցը գրադարանի աշխատակիցներին լինում է՝ ինչքա՞ն պետք է վճարեմ… Պատճառը հավանաբար Խորհրդային տարիներից եկող այն մանկապարտեզային վերաբերմունքն է ուսանողների հանդեպ, որի արդյունքում ըստ կուրսերի և առարկաների կապոցով գրականությունը տրվում է հատկապես երկարաժաետ անվճար օգտագործման: Ինչ խոսք, աշխարհում բժշկական կրթությունը չափազանց թանկ է, այն պահանջում է նաև որակյալ գրականություն, բայց ոչ ﬕ երկրում, առաջատար ոչ ﬕ համալսարանում պար-
տավորված չեն համարում իրենց ուսանողներին գրքեր տրամադրել՝ հատկապես 2-3 տարի ժաետով, ինչպես դա արվում է ﬔզ մոտ: Ընթերցասրահներն այդ ԲՈւՀ-երում աշխատում են 24-ժամյա ժամանակացույցով, և ուսանողներն օգտվում են գրականությունից հիﬓականում ընթերցասրահներում: ՍԵԴԱ ԹՈՐՈՍՅԱՆ
Հ.Գ. Լ սանկար մ պատկերվածը խոս ն վկայ թյ նն է վերը գրվածի. գրքի վրա մատիտով ընդգծ մ կատարողները ռետինով ջնջ մ են մատիտի հետքերը, իսկ սեղանի կենտրոն մ հավաքված մր րը նրանց կրկնակի աշխատանքի արդյ նքն է:
Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիան (ԵԲՀԱ) հիﬓադրվել է 2013-ին՝ համախմբելով բանիմաց և աﬔնակարևորը՝ ստեղծագործ ﬕտք ունեցող անձանց, ովքեր իրենց ներդաշնակ և ﬕասնական աշխատանքի շնորհիվ կկարողանան կյանքի կոչել նախագծեր, որոնք կարևոր նշանակություն կունենան ինչպես երիտասարդ բժիշկների մասնագիտական կյանքում, այնպես էլ հասարակության առավել խոցելի շերտերի համար: Ասոցիացիան համագործակցում է նաև արտասահմանյան տարբեր կազմակերպությունների հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս երիտասարդ հայ բժիշկներին վերապատրաստվել տարբեր երկրներում: Այս առիթով հարցազրույց ունեցա ասոցիացիայի կլինիկական օրդինատորների և ուսանողների բաժնի ղեկավար Եվա Չիչոյանի հետ: - Ներկայացրեք, խնդրեմ, ձեր կազմակերպ թյ նը, նրա նպատակներն անելիքները: - «Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիա ՀԿ-ն, հավատարիմ ﬓալով հիﬓադրման սկզբունքներին, շարունակում է իր բեղուն աշխատանքները՝ իրականացնելով բազմաթիվ ծրագրեր և ընդգրկելով գործունեության նորանոր ոլորտներ: Հաստատելով նոր կապեր և լուծելով առաջադրված խնդիրները՝ ﬔր կազմակերպությունը ձգտում է նպաստել առող ջապահական ոլորտի բարելավմանը: 2015-ից ԵԲՀԱ թիմը ակտիվորեն համագործակցում է ՀՀ առող ջապահության նախարարության հետ: ԵԲՀԱ անդաﬓերը ուղեկցում և օգնում էին Ֆրեզնոյում ՀՀ պատվավոր հյուպատոս Պերճ Ապգարյանի նախաձեռնությամբ Հայաստանում գտվող ԱՄՆ բազմափորձ բժիշկների պատվիրակությանը, ովքեր ﬔր երկիր էին ժամանել ՀՀ նախագահի և առող ջապահության նախարարի հրավերով՝ նպատակ ունենալով կապեր հաստատել հայ գործընկերների
- Բացի Բացի աﬔրիկացի աﬔրիկացի փոր փորձառ ձառ բժիշկ բժիշկների ների հետ հա համա մագործակց թյ նից՝ նե՞ ե ք համագործակց թյան այլ հասցեներ: - ԵԲՀԱ-ն համագործակցում է նաև ԼՂՀ առող ջապահության նախարարության հետ: ԼՂՀ առող ջապահության նախարար Կարինե Աթայանի հետ քննարկման արդյունքում ծնվեց Արցախում ﬔր ասոցիացիայի մասնաճյուղ ունենալու գաղափարը: ԵԲՀԱ-ն ունի ստորագրված փոխըմբռման և համագործակցության հուշագրեր նաև տեղական և արտասահմանյան զանազան բժշկական կազմակերպությունների և մասնագիտական ասոցիացիաների հետ: Դրանց թվում են «Ռադիոլոգների հայկական ասոցիացիան, բժշկագիտության զարգացման «Հերացի հիմնադրամը, իսկ արտերկրյա կազմակերպություններից՝ «Ռուսաստանի երիտասարդ ուրոլոգների ասոցիացիան, «Ռուսաստանի երիտասարդ բժիշկների ﬕավորումը, «Մեծ Բրիտանիայի հայ բժիշկների ասոցիացիան, «Երիտասարդ բժիշկների համաշխարհային կազմակերպությունը:
հետ, նրանց փոխանցել ոլորտի լավագույն և առաջա«Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիան դեմ փորձը, կիսվել իրենց մասնագիտական կարողու- ՀՀ առող ջապահության նախարարի 2016 թվականի թյուններով ու հմտություններով, ինչպես նաև այցի օրե- մայիսի 10-ի թիվ 1390-Ա հրամանով ընդգրկվել է ՀՀ րին տեղի բժիշկների հետ համատեղ մասնագիտական առող ջապահության նախարարին կից հասարակաաշխատանք իրականացնել: Առաքելության ընթացքում կան խորհրդում, իսկ ՀՀ տարածքային կառավարման ԵԲՀԱ անդաﬓերը, մասնակցելով խորհրդատվություն- և զարգացման նախարարի 2016 թվականի հուլիսի 28-ի ներին և վիրահատություններին, կատարել են նաև այլ թիվ 88-Ա հրամանով՝ ՀՀ տարածքային կառավարկազմակերպչական աշխատանքներ: 16 ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341)
ման և զարգացման նախարարին կից հասարակական խորհրդում: - Ձեր կազմակերպ թյ նը զբաղվ ՞մ է գիտակրթական աշխատանքով: - 2015 թվականի նոյեմբերի 6-7-ը Երևանում տեղի ունեցավ ԵԲՀԱ երկրորդ տարեկան համաժողովը ﬕջազգային ընդգրկվածությամբ՝ «Առող ջությամբ պայմանավորված կյանքի որակ. ﬕջգիտակարգային մոտեցում խորագրով, որն առաջինն էր իր տեսակի ﬔջ, քանի որ գիտաժողովի ընթացքում վեր հանվեցին առողջության վրա ազդող բոլոր գործոնները: Գիտաժողովին մասնակցում էին ավելի քան 1.000 բժիշկներ, հրավիրված էին անվանի մասնագետներ Ռուսաստանի Դաշնությունից և Շվեյցարիայից: ԵԲՀԱ-ն մասնակցեց նաև «Թոքի քաղցկեղի արդի խնդիրները խորագրով գիտաժողովին, Հայաստանում ﬔլանոմայի դեմ պայքարի օրվա կապակցությամբ «Հայկական հակաքաղցկեղային լիգայի և պլաստիկ վիրաբույժների հայկական ասոցիացիայի նախաձեռնությամբ անցկացվող «Մելանոմայի վաղ ախտորոշման և կանխարգելման օրեր Հայաստանում ﬕջոցառմանը, հանդիսացավ Եվրասիական թերապևտների ասոցիացիայի 2-րդ գիտաժողովի համակազմակերպիչ՝ մասնակցելով կազմակեպչական աշխատանքներին և
զեկույցներով՝ գիտական ծրագրին: Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիան ﬕ շարք մասնագիտական ասոցիացիաների հետ համատեղ այժմ կազմակերպում է «Ապագայի բժշկություն. համատեղ հայացք
համընդհանուր խնդրին խորագրով և ﬕջազգային մասնակցությամբ 3-րդ գիտաժողովը: - Կա՞ն ﬕջոցառ ﬓեր, որոնք նախատեսված են ﬕայն սանողների համար:
- «Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիան Հայաստանի երիտասարդական հիﬓադրաﬕ հետ համատեղ հայտարարեց կլինիկական դեպքերի մրցույթ՝ ԵՊԲՀ կլինիկական օրդինատորների ք և բարձր կուրսերի ուսանողների համար: Մրցութայյին հանձնաժողովի որոշմամբ՝ լավագույն կլինիկական դեպքերը ներկայացվեցին 2016-ի սեպտեմբերի կ 330-ին և հոկտեմբերի 1-ին ընթացող «Երիտասարդ բժիշկների հայկական ասոցիացիայի՝ «Ապագաբ յյի բժշկություն. համատեղ հայացք համընդհանուր խնդրին խորագրով և ﬕջազգային մասնակցությամբ խ 33-րդ տարեկան գիտաժողովի շրջանակներում: Մրցույթի հաղթողը որոշվեց մասնագիտական ժյուրիի և ց դահլիճի քվեարկությամբ: Նմանատիպ մրցույթներին դ մասնակցության համար ներկայացվող պահանջներն մ են՝ լինել կլինիկական օրդինատոր կամ ավագ կուրսի ե ուսանող ( 5-6-7-րդ կուրսերի), կլինիկական դեպքի ո պատշաճ ներկայացում՝ 7 րոպե տևողությամբ, ներպ կայացնողի անﬕջական մասնակցություն տվյալ կ կլինիկական դեպքին (հետազոտական աշխատանկ քին)՝ սլայդների քանակը 15-20, օգտվել բացառապես ապացուցողական բժշկության կայքերից՝ այս կամ այն դրույթը հիﬓավորելու համար: Մասնակցության հայտն անհրաժեշտ է ներկայացնել հետևյալ հասցեներից որևէ ﬔկով՝ musheghaslanyan@gmail.com g y g , aayy doctors@yahoo.com y : Կամ զա անգահարել 093300662 հեռախոսահամարին: Մանրամասների Մա համար` h t t p : / / w w w. a r m m e d i c s . co om/420110872: Շնորհակալ թյ ն հա արցազր յցի համար: Ձեր ասոցիացիային մաղթ մ եմ ա նո որանոր հաջող թյ ններ և համագործակց թյան նո որ ղիներ: Հարցազր+յցը՝ Ա. Հակոբյանի
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341) 17
Շնորհավոր ծն նդդ, Վերնատ ն
«ՎԵՐՆԱՏՈՒՆԸ» 15 ՏԱՐԵԿԱՆ Է 15 տարի առաջ ԵՊԲՀ հայոց լեզվի ամբիոնի վարիչ Հենրիետա Սուքիասյանի ջանքերով հիմնադրվեց «Վերնատուն» գիտամշակութային կենտրոնը, որը ﬔծ հաջողությամբ գործում է ﬕնչ օրս: Կենտրոնը հիﬓադրվեց ﬕ առաքելությամբ՝ տեղացի և օտարերկրացի ուսանողներին՝ ապագա բժիշկներին ներգրավել համալսարանական մշակութային ﬕջոցառուﬓերին: Կենտրոնի սաները՝ հնդիկ, արաբ, պարսիկ, սփյուռքահայեր, արդեն այնքան ճանաչված են իրենց կատարուﬓերով, որ հանրապետությունում տեղի ունեցող բազմապիսի ﬕջոցառուﬓերին նրանց մասնակցությունը դարձել է ոչ ﬕայն սովորական, այլև ցանկալի: Ականատես եմ եղել սփյուռքի նախարարության այս կամ այն ﬕջոցառման կազմակերպական խորհրդակցություններին, որոնց ընթացքում հաﬔրգային ծրագրերի կազմման, մասնակիցների ցուցակների հաստատման ընթացքում հաճախ է նշվում բժշկականի Վերնատուն երգչախմբի անունը: 15 տարի է, ինչ կենտրոնը անﬓացորդ սիրով կատարում է իր հայրենանվեր գործը, բազմաբնույթ հետաքրքիր ու բովանդակալից հոբել յանական ﬕջոցառուﬓերով հարստացնում ուսանողական առօրյան: Ի պա պ տասխան ան այն ան ն հարցին, թե ինչպե ե՞ս ծնվ ն եց «Վե Վեր րնատ ն» ստեղծել գաղափարը, Հ. Ս քիաս ա յա անը պ տա պա տ սխանեց. Ինձ և ամբիոնի դասախո խոսնե երին ﬕշտ էլ զբաղեցրել է այն ﬕտքը ը, որ ﬔր ուսանողներին՝ ապագա բժիշկներին, բացի բժշկագիտական, մասնագիտական տերﬕնաբանության գի լիք ր տալուց, գիտելիքներ լ ց, պետք պ ք է նաև հաղոր ղ րդ դակից դարձդ ր նել հոգևոր-մշակութային կյանքին: Սկզբում, որպես բանավոր խոսքի զարգացում՝ դասագործընթացում ընդգրկում էինք հայ երախտավորներին, ինչպես նաև Հայաստանի ու Երևանի ճարտարապետական կոթողներին նվիրված զրույցներ: Օտարերկրացի ուսանողների դեպքում այս աշխատանքը առավելապես կարևոր էր: Մեր նպատակն էր օտարերկրացի, ԱՊՀ ուսանողնե-
րին ին հա հ ղորդակից կի դարձ ձնե նել հայ հ կա կ կան կ ն մշա մ կույ կ թին: ին Եթե ե առաջինների դեպքում Հայաստանը անծա ծ նոթ երկիր էր, ապա պ ԱՊՀ ու սփյուռքահայ ուսանողների մոտ առկա է վերագ ագ գտած ած հայր այրենիքի անափ կարոտ: Հա այ այ մշակույթի անսպա առ գանձերին հաղորդակից դարձնե ելու ﬓայուն ճանապա պ րհը հայ այկական ազգային երգ ու տաղիկ սո ովորեցնելն էր, Հա այաստանի մասին ֆիլﬔրի ի դի դ տումը... Եվ վ ծնվ վեց «Վեր երնատան» գաղա ղ փարը ը. ստ ստեղ եղ ղծ ծել կենտրոն, ն, որը կհ համա ախ խմ մբի համալլսարանի տա տար րբե եր ազգությա ան ուսանողներին՝ նրանց ան ց ներգրավելո լով ﬔծ ﬕջոցառուﬓերում, քանի որ բեﬕց ար արտա ասա սան նվա վ ծ յուրաքանչյուր բանաստեղծություն, ն, երգ ն, գա ած խաղիկ ու երգ դա առնում է հույզ, ապրում, զգ գացմու ո նք ք, հե հետա տ գա տա գայո յում մ՝ հիշողություն այն երկրի մասին, մասին որտեղ իր ուսանողական կյանքն է ապրել օտարերկրացի ուսանողը: - «Վերնատ նը» արդեն 15 տարեկան է. որո՞նք են աﬔնահիշարժան ﬕջոցառ ﬓերը: - Մեր ﬕջոցառուﬓերը տարիներ շարունակ բազմաբնույթ ու բազմաբովանդակ են եղել և պահպանել են «Վերնատան» ավանդույթները: Հենց առաջին ﬕջոցառումը նվիրված էր Հ. Թումանյանին. բեմականացրինք
«Անուշը», որը ﬔծ սիրով ընդոււն «Ա նվե վ ց համալսարանի ղեկավարության և ուսանողության ն կող ողﬕց: Դրան հաջորդե ջո եցին կիթառի ի ե երե րե ր եկոն ո , «Բարեկամո ոււթ ւ յան կամուրջը Համո ջը ջը», մ Սահ հյանի նի 900-ամ ամյակի կին ն նվ վիր ի ված ա ﬕջոցառումը, ու մը ուխտագնացոււթյո յուն ւնը ը դեպի ի Արցա ախ խ, գրերի գյուտի 1 60 1. 600- ամյակին ին նվի վիրվա ած գիտաժո ողովում զեկոււցո ց ւմ ու հա աﬔրգային ծր րա ագի գ ր տեղ տեղացի և օտա տե տ րերկ կրա րաց ցի ուսան ղնե նո ների մասնա ակ կցությամբ, որը նե երկայացրին ինք ին նք ն նա աև Գա անձասարում ու Ամարասում, Թումանյանի 12 1255--ամ5 յա ակին ի նվիրված և «Առեղծված, անունդ կին է» ﬕջո ոցառ ւﬓերը: Իսկ անցյալ տարի հայոց լեզվի ռո ի ամբ բիո ոն հաճախող բոլոր խմբերը մասնակցեցին Եղեռ եռ ռն նի ի 100-ամյա տարելիցին նվիրված ﬕջոցառուﬓերին: Յուրաքանչյուր խումբ հանդես եկավ կա՛մ ներլսարանային ﬕջոցառմամբ, կա՛մ ՛ պաստառներ հրատարակելով: Այնպես որ՝ «Վերնատուն» կենտրոնի մշակութային կյանքը բուռն վերելք է ապրում: - Ի՞նչ մասնակց թյ ն նեն օտարերկրացի սանողները «Վերնատան» ﬕջոցառ ﬓերին: - Ինչպես արդեն նշեցի, կենտրոնը հատկապես կարևորում է օտարերկրացիների մասնակցությունը մշակութային ﬕջոցառուﬓերին. նպատակը ﬔկն է՝ նրանց հաղորդակից դարձնել հայկական մշակույթին, ծանոթացնել հայկական ճարտարապետությանը, երգին, ոգուն, որպեսզի օտարազգի ﬔր ուսանողները հնարավորինս լավ ճանաչեն հայկական արվեստն ու արվեստի ﬕջոցով յուրովի բացահայտեն հայ ժողովրդի բարի, աշխատասեր, խաղաղասեր ու ստեղծագործ էությունը:
Անցյալ տարի «Վերնատուն» կենտրոնի հայրենանվեր գործունեության շրջանակներում հիﬓվեց օտարերկրացիների «Վեր րնատուն» երգչախումբ բը, ը որի գեղարվեստա ակ կան ան ն ղեկա կավարը ընդհանուր բժշկո ության ֆակուլտետի ի 33-րդ րդ կու ուր ւրսի գերազանցիկ ուսանո ն ղ Ասատուր Չաքմա անյանն է,, երիտասարդ, ում խորապե պ ս հուզեցին ի հատկա կ պես օտա արերկրացի ուսանողների ի երգած հայկական ան ազգային ին ն երգերը, խաղիկները: Նա ա սի ս րով և ոգևորոււթ թյամբ մբ բ ստա անձ նձնեց «Վեր ե նատո տ ւն ն» եր րգչախմբի գե եղար ղա րվե վեստա ական ա ղեկա կ վարի ի պարտակա անո ությունը: ութ
- Ի դե եպ՝ մայի յիսի ին ն ներ րկա կա էի «Արամ ամ Խաչատրյան ﬔծ հաﬔրգա գասրա րահ մ տեղի նեցա ց ծ ՀՀ վաստակա ավոր գո որ րծ րծիչ իչ,, «Կո Կոﬕ ﬕտա տ ս» շքանշանի ասպետ շանի ասպետ Գևորգ Գևորգ Չաքմանյանի(Ասատ րի Չաքմանյանի(Ասատ րի հոր) և նրա ղեկավարած «Կանթեղ» երգչախմբի՝ փառապանծ հայ զինվորին նվիրված հաﬔրգին, որի ընթացք մ հանդիսատեսին իրենց ներկայ թյամբ պատվեցին «Վերնատ ն» երգչախմբի օտարերկրացի ﬔր սանողները: Հաﬔրգին հայ երգարվեստ մ հայտնի ﬕ քանի երգերով ել յթ նեցավ նաև «Վերնատ ն» երգչախմբի հիﬓադիրը՝ Ասատ ր Չաքմանյանը, մ հնչեղ հ զիչ կատար մը հիացմ նքի հրաշալի րոպեներ պարգևեց հանդիսատեսին՝ նրան արժանացնելով չդադարող ծափող ջ յնների, իսկ հաﬔրգին ներկա «Միջազգային անվտանգ թյան ասպետաց ակադեﬕայի» նախագահ, գեներալ-լեյտենանտ Ա. Ֆիդանյանը Ասատ րին պարգևատրեց «Ասպետաց Մեծն Տիգրան» շքանշանով: Օտարերկրացի սանողներից կազմված «Վերնատ ն» երգչախմբի հայերենով գեղեցիկ կատար մը ցնցեց հանդիսատեսին, որը հոտնկայս տևական ծափահար թյ ններով և հիացմ նքով ընդ նեց երգչախմբի ել յթը: Բարի երթ ցանկանք «Վերնատ ն» մշակ թային կենտրոնին, նոր խիզախ ﬓեր նվաճ ﬓեր՝ հայրենանվեր ազգանվեր գործ նե թյան ﬔջ: Հարցազր յցը՝ Ս. ԹՈՐՈՍՅԱՆԻ
65 5 ան անգամ գամ մե երջանիկ ﬕ օ երջանիկ երջա օր, որ աﬔն տարի գալիս է Ձեզ հյուր ր… Օր, որով այնքան շատ ենք ուրախ ու այնքան շնոր որհակալ, որ դուք կաք ﬔր կողքին: Այս տարի լրացա ավ ﬔր ամբիոնի հարգելի և բոլորիս կողﬕց անչափ փ սիրելի վարիչի՝ պրն. Բալաբանյանի 65-ամյակը, մարդ, ում բնութագրելիս քիչ է անվանել լոկ ամբիոնի մա վարիչ, ով այդ երկար ու ձիգ տարիներին չդավաճավ նեց իր տեսակին, որը ձևավորվել է իր մուսալեռցի ծնողների, ապուպապերի մաքրամաքուր ժառանգական արյունով, ում ﬔծագույն կոչումը Մարդ լինելն կ է: Ճշ Ճ մարիտ ﬕ հայ, ում շնորհիվ ամբիոնը վերածվեց ﬕ հաﬔրաշխ ընտանիքի, որն իր ուժերի ներածին չափով բարեխղճորեն աշխատում է սիրով և ﬔծ նվիրվածութ թյա յամբ: Համաձայնե նեք՝ դժվար է ղեկավարել բացառապես կանանց կ կոլեկտիվ, որտեղ, ի զարմանս շատերի, տիրում մ է անդորր և աշխատանքային խաղաղ մթնոլորտ:: Պա Պ տեհ առիթով նա հետևյալ ձևակերպումը տվեց եց ամբիոնին. Ամբիոնը ժամացույցի ﬔխանիզմ է,, որտեղ յուրաքանչյուր ոք դետալի իր պարտականությունն ու աշխատանքն է կատարում, և առանց ն դետալներից ﬔկի՝ կխաթարվի այդ ժամացույցի ﬔխանիզմը: Ղեկավար ծնվում են. այդ շնորհն ի վերուստ է Ղ տրվու վում: Աշակերտելով նրան՝ բոլորս ձեռք բերեցինք փորձ, գիտելիքներ և, աﬔնակարևորը, մարդու հետ բարձրագույն ույն վարվեցողություն: Այս երկար տարիների ընթացքում ում ակնառու հաջողությունների հասած ﬔր ղեկա ավարը բազﬕցս արժանի գնահատանք է ստացել: Ս Սիրել, հարգել, գնահատել… աﬔնատարբեր, բա այց ﬕևնույն ժամանակ աﬔնադրական զգացմունք քն ներն են խառնվում, երբ խոսում կամ մտածում ենք նք այն մարդու մասին, ով իր օրինակով սովորեցրել է ճիշտ ճ ապրել, աշխատել, ճիշտ ընկերություն անել ու ճիշտ գնահատել ունեցածը: Մենք փորձում ենք փոքրիշատե նմանվել նրան, սովորել նրանից: Նրա հաջողության ու առաջընթացի գրավականը կայանում է նրանում, որ նա ցանկանում է հասկանալ իր նո ուսա ան նողներին, աշխատակիցներին, դասախոսներին, հասկ ասկանալ ոչ ﬕայն նրանց խոսքը, այլև լռությունը և հան անդ դես գալ բարոյախոսի դերում: Աﬔնքի նկատ նկա մամբ ցուցաբերել պատշաճ մոտեցում՝ ոչ բոլորին է տրվում: Ամբիոնի աﬔն ﬕ աշխատակցի հ հոգսը դարձնելով սեփականը՝ դրսևորում է մարդ դկ կային գերհատկանիշներ: Նա՝ ով բազում սաներ ր է տվել, լավ բժիշկներ և հիմա շարունակում է իր փառահեղ գործը: Յուրաքանչյուր օր նա պատասխանատվության ﬔծ գիտակցումով է մոտենում իր խ գործին՝ դասախոսի բարձր կոչմանը: Իր գիտելիքները, ստեղծագործական ողջ ներուժն ու հոգու ջերմությունն ամբող ջությամբ նվիրելով ուսանողների կրթության գործին՝ նրանց ﬔջ սերմանելով սեր դեկրթ պի լատիներեն լեզուն, դեպի կրթությունը: Ասում մ ե են՝ երջանկությունը հավերժ չի լինում, սակայն ﬕնչ օր օրս ﬔնք վայելում ենք ﬔր բաժին երջանկություւն նը: Մեզ հետ է հարգարժան, սիրելի պրն. Բալաբանյ նյանը, ով իր իրականության սահմանագլխից այն յն կողմ դեռևս ունի երազների իր ուրույն ու բազմախորհուրդ աշխարհը: Նրա երազներն անցյալի ու ներկայի բազմագույն ներդաշնակությունն 20 2 0
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341)
են: ն Ո Որքան ն խո խ հե հեմ մություն ն ու ի իմ մաստություն նկ կա ավելի ի քան 6 տասնամյակ հատիկ առ հատիկ կուտակած ոսկու կարասի ﬔջ՝ ﬕտք, գիտելիք, փորձ, իմաստություն… Եվ, ահավասիկ, բացեց նա կարասն ու աﬔնքիս բուռ-բուռ բաժանեց այդ ոսկիներից, շռայլորեն նվիրեց շտեմարանն այդ գիտելիքների՝ գուցե բարկությամբ կամ գովասանքով, գուցե խրատով կամ հանդիմանանքով: Գոռոզությունն ու ամբարտավանությունը խորթ են նրան, նրա իմաստության հիմքում ընկած են բարությունն ու անվերապահ նվիրումը: Սիրելի պրն. Բալաբանյան, գուցե ﬔնք ճակատագրի սիրելին ենք, որ ﬔզ բախտ վիճակվեց Ձեզ հետ աշխատել: Ազատություն տալով ﬔր զսպված մտքերին, չկարողացանք հաղթահարել ﬔր ﬔջ եղած երախտագիտության զգացումը: Դուք ﬕշտ հավատարիմ ﬓացիք Ձեր վեհ կոչմանը: Այսօր Ձեր հոգին լի է ինքնաբավ թրթիռներով, գուցե հիմա հոգու խորքում ասում եք. Կանգ առ, ակնթարթ: Ամբիոնում երկար տարիներ ներդրած ավանդի ﬔջ այնքան սեր ու երախտիք կա, այնքան ջանք ու ներդրում, այնքան ավանդ ու այնքան վաստակ, որի առհավատչյան այսօրվա ջերմագին ու անկեղծ խոսքերն են, տարիներ, որոնք այնքան բան սովորեցրին ﬔզ, որոնց արդյունքում ունեցանք ավելի ﬔծ փորձ, ջանք ու եռանդ: Սիրելի մագիստր, ﬔր հոգին օծված է անցյալի ու ներկայի ոսկեփոշի հուշերով, որոնք ﬔզ տվել են ապրելու տենչ, մաքառման կորով… Այսօր առիթը համարելով տոնական՝ խույս տվեցինք անդրադառնալու անցյալում կատարած Ձեր ﬔծ աշխատանքին, ձեռքբերուﬓերին, ավանդին, որոշակի կենսագրական տվյալներին: Քչերին կարելի է բնութագրել որպես պայծառ ու լուսավոր մարդ, հրաշալի դասախոս, ով սերունդներ է կրթում ու դաստիարակում, տալիս անսպառ գիտելիքներ, սերմանում հայրենասիրություն և մարդկային բարձր արժեքներ: Աննկատ սահեցին այդ տարիները, որոնց ﬔջ այնքան պատիվ ու փառք կա: Որքան բան ունենք Ձեզանից աննկատ գողանալու, ակամայից նկատելի է դառնում ճիշտ կառուցած ընտանիքի մոդել, լավ
ընկեր, լավ գործընկեր, դասախոս ու բարեկամ: Այլևս հետևում ﬓացած 65 տարիները Ձեզ տվել են իրենց պտուղները: Սիրելի մագիստր, ուրախ ենք, որ ﬔր կյանքում ունեցել և ունենք Ձեզ: Մեզ այնքան բան եք տվել ու շարունակում եք տալ: Երբ փորձում ենք հիշել անցած տարիները՝ աﬔնաուրախ, աﬔնատխուր ու աﬔնաանմոռանալի պահերին ﬕշտ ﬔր կողքին եք եղել, ﬕշտ ﬕասին ենք ստեղծել այն աշխարհը, ուր ﬔզ հաճելի է աշխատել: Հարգելի Վարդգես Մովսեսի, սիրում ենք Ձեզ շատ, սիրում ենք այս օրը, որը կրում է Պրն. Բալաբանյանի ծննդյան օր խորագիրը, թերևս առիթ, որն այնքան ազատություն է ﬔզ ընձեռում շռայլելու անկեղծ խոսքեր Ձեր հասցեին՝ սրտի մաղթանք, երախտիքի ջերմ բառեր, այսօր ուզում ենք բարձրաձայնել խոսքեր՝ ի խորոց սրտի: Ծնունդդ շնորհավոր, Վարդգես Մովսեսի, ﬔր բարի, բանիմաց, հումորով և առաքինի ուսուցիչ, պարկեշտ մարդ: Թող Ձեր անցյալի վառ հուշերը իմաստավորեն առանց այն էլ արագ ընթացող կյանքի աﬔն ﬕ վայրկյանը, ներկան ու ապագան, և կյանքի հորձանուտում Ձեր դեմքին տեսնենք ապրած տարիների նկատմամբ գոհունակության և բերկրանքի ժպիտ: Շարունակեք ﬔզ տալ ավ յուն ու կորով, կանգնեք սյունի պես, սերունդներ ապրեցրեք: Շարունակեք Ձեր հայրական վերաբերմունքը ﬔր հանդեպ՝ անել աﬔն բան՝ ի փառս ﬔր բարօրության: Մենք ﬕշտ լսել ենք Ձեզ, հետևել Ձեր իմաստնացած խորհրդին, որի առհավատչյան Ձեր նախընթաց տարիներն են: Սիրելի Վարդգես Մովսեսի, այսօր ազատություն ենք տվել ﬔր զեղուﬓերի ﬔծ շղթային, բայց աﬔնաբաղձալի երազանքը Ձեզ առողջ տեսնելն է, իսկ նվիրական երազանքը՝ Ձեզ ﬕշտ ﬔր կողքին տեսնելը: Կրկին շնորհավորում ենք Ձեզ և ﬕևնույն ժամանակ ասում. Դուք ուրիշ եք, այն ինչ ﬔզ համար ուրիշ է, հետևաբար ուրիշ է ﬔր՝ Ձեր նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը: Ճակատագիրը ﬔզ՝ աշխատակիցներիս, արծաթյա սկուտեղով մատուցեց հանդիպում Ձեզ հետ, ձեր վառվող մոﬕ ﬔջ կանք նաև ﬔնք, այդ մոﬕ լույսից ﬔզ էլ բաժին հասավ, այդ լույսը ﬔնք էլ տեսանք, և այսօր բոլորս ﬕաձայն ասում ենք. Շնորհակալ ենք Ձեզ: “ Aliis inserviendo ipse consumer”.
Վերջերս Երևանի Անդրանիկ Մարգարյանի անվան թիվ 29 9 ավագ դպրոցի 10-12-րդ դասարանների աշակերտների ﬕ խումբ բ այյցելեց բժշկական համալսարան: Այցի նպատակն էր ծանոթա-նա ալ Հայաստանի բժշկության պատմության և անատոﬕայի ի թա անգարաններին՝ դպրոցում սովորած տեսական գիտելիքները ը հի իﬓավորելու իրական նմուշների օգնությամբ: Էքսկուրսիան կազմակերպել էր կենսաբանության ուսուցչու-հի ի Ալլա Թորոսյանը: Նրա կարծիքով՝ արտադասարանային ն նմ մանօրինակ ﬕջոցառուﬓերն ուսուցողական ﬔծ դեր ունեն ն աշակերտների համար: Նախ ընդլայնվում է աշակերտների ի աշշխարհայացքը, նրանք հարստացնում են իրենց գիտելիքնե-րը ը: Աշակերտները ﬔծ հետաքրքրությամբ լսում էին այն բո-լոր ր տեղեկությունները թանգարանների նմուշների վերաբեր-յա ալ, որոնք ներկայացվում էին իրենց անատոﬕայի ամբիոնի ի աշշխատակիցների և թանգարանի տնօրենի կողﬕց: Շատ աշակերտներ թանգարաններ այցելելուց հետո ավելի լավ վ են ն կողﬓորոշվում մասնագիտության ընտրության հարցում: Այս ս ան նգամ էլ նրանց ﬔծ մասը հաստատապես որոշեց ընդունվելլ բժ ժշկական համալսարան և դառնալ լավ մասնագետ, նվիրվելլ այյն դժվարին գործին, որն ունի բժշկություն անունը:
ԵՊԲՀ ՕՏԱՐ ԼԵԶՈՒՆԵՐԻ ԱՄԲԻՈՆ ԱՊԱԳ ԱՊ ԱԳԱ ԱԳ Ա ԲԺ ԲԺԻՇ ԻՇԿ ԻՇ Կ Հոկ Հոկտեմ կտեմբե բեր եր 20 2016 16 N 29-30 (13 1340 40-1134 341) 1) 211
ՀՀ առող ջապահության նախկին նախարար Արﬔն Մուրադյանի նախաձեռնությամբ իրականացվող Կոչումով բժիշկ նախագծի այս անդրադարձը նվիրված է Աբրահամյանների ընտանիքին:
Ռազﬕ ﬕկ Աբ բրա ր համյանը նը ծնվ վելլ է 19433ին, Ախա ին, խալլքալա աքի շրջջանի Սուլդա գյոււղում ղո ւմ: Ն Նա ա ոս սկե ﬔդալով ավարտել է տեղ ղի ի ﬕջնա նակար րգ դպ դպրո պրո րոցը, որ րից ից հետո՝ տո ո 1967-ին, գերա ազանցու ո թյան դիպլոմով վ՝ Երևանի պետական բժշշկական ինստի իտոււտը տո տը:: Այնուհետ ետև և ուսանողա ակա կան ն տա արիները փո ոխա արինելով ով աշխատանքայի ինի՝ անﬕջա ապես անցե ել է աշխատանքի ի՝ ﬕնչ ﬕ նչև և 19 1971 71-ը -ը աշխա խատ տելով լո ով Վե եդի դիի ի բո բուժ ւժժ ﬕավորումում: մ 1971-75 5 թթ. Ռ. Աբրահամ մյանը սովո որել և աշխա խ տել է Մոսկվայի մ նկա մա կ բար րձու ութ ւ յան ն և գի ինե նեկոլոգիա ի յի ի համաﬕութենա ն կան, գիտահետա ազոտական ին ի ստի իտուտում՝ աշխար րհահռչակ գիտ ի նակա ան,, Սով վե ետական ն Միության աշխատան անք քա այի յին ն հերոս ս, ակա կ դեﬕ ﬕկոս Լ. Պեր եր րսիա ի ն նի ինովի ղ ի ղե եկավարութ թյամ մբ, որտե տ ղ ուս սման 2-րդ դ տարվա վե երջի ին՝ 1973--ին ն, հաջողո ղութ ւթյյա ամ ամբ պ շտ պա շ պանե նելլ է թե թեկ կնա նած ծո ծ ուա ակ կան ան թեզը ը, հան հա նդե դես ս եկելլ մանկա աբարձ--գինեկո ոլոգ գների 7-րդ դ ﬕջազգա այի ին կո կ նգրեսո ս ւմ մ, այնուհետ ետև և նո նույ ույ ւ ն ին ինս ստի տիտոււտու ում մ 19 1992 92 922 ին պաշ աշտ տպանել դոկ կտորական ա թեզը զ և ստացել ե պր րոֆեսորի կո կ չում: 1975 19 75-ի 75-ի ին Ռազ զﬕկ Աբրա րահամյ ամ մյյա անը նը, վեվե ե րադառ ռնալով Հայա աստան, առող ղ ջա ապահոււթյան ն նա ն խարա ար, ակադեﬕկոս Էﬕլ Գաբ բրիե իե ել յան նի ն ի հրամա մանով, վ այդ դ տարինե ն րի ի ՀՀ Հ ԱՆ Ն գլխա ավոր ման նկ բար կա րձ-գի գի ինե եկոլոգ գ Մար արգարի իտա ա Մարտի իկյա անի հետ համա մ տեղ ե հիﬓ ﬓադ դրել է Հանրապե պ տակա ան հիվ վան անդ դա անո նոց ցի ման մա նկա կ բար րձ ձա ագի ա գ ն գի նե եկո կոլոգիա գիակ գի կա ան բա բ աժանմո ունքը ը: Շե Շենքը կա արի րիք ք ուն ներ եր վերա ակա առ ռու ուց ցմա ման ն, հարմա արեց րեցմա ման, ն բաժա ն, ժանմո ունք քին ին անհ ին հր րա աժե ժեշտ շտ տ ստ տո որ րա աբա աժ ժաա նո ուﬓերի րի ստե եղծման ն և ձև ևափոխմա ման ման:
22 22
Այդ օրվանից Ռազﬕկ Աբրահամ մյանը անﬓացորդ նվիրումով զինվո որագրրվել է աﬔնադժվարին ու պատասխա անատու ոլորտներից ﬔկի՝ ման նկա աբար րձության և գինեկոլոգիայի զարգա ացմա անը: Աբրահամյանն այժմ ղեկ կա ավա ա վա արոււմ է հանրապետության աﬔնախոշո որ ծննդօգնության ն հի հիﬓ ﬓարկների ից ﬔկը ը՝ Վերա րար րտադրողա ակա կան ն առո ա ռող ղ ջո ջոււթ ւթյան ն, պերինա ատալոգիայի, մանկաբա արձո ութ ան և գի թյ գին նե ն եկոլոգիայի հանրապե ետական տա տակ ն ինստիտուտը, որ որն ն իր ր գործո ուն ութ նե թյամբ յա ա չի զիջու ում մ եվրոպա ական ն չա աափ նիշերին: փա ԵՊ ԵՊԲՀ ասի իստեն իս ենտի ից ից ﬕնչև ամբիոնի ղեկավա վար ր, գիտա ակա ան ան հ տազոտողի հե ղից ց ﬕնչև բժշկա ակա կան ն գի իտ ւթ տո թյու ո նների դո դոկ կտո տորր-պր պրո ոֆե եսոր ր, ՀՀ ԳԱԱ ԳԱ Ա թղ թղթա թ կից ան նդա դամ՝ մ լայ մ՝ այն ն է Ռազﬕկ Ա րահա Աբ ամ մյա յանի գիտագո գործ ր նական րծ ն հետ քր տա քրք քրություն նների շրջանա ակը կը: Դեռև ևս ո սանողական տարինե ու ներին՝ սկսած ծ 3-րդ րդ կուրսից ց ﬕնչև և բուհական կրթության ավա վար րտը, ֆար րմա մ կ կո ոլոգիա իայ այյի ի ամբիոնում ակադեﬕկոս Վիլեն են ն Հակոբյանի ի ղեկա ավ րութ վա թյամբ նա ա շն ների մոտ տ ուսուﬓ ﬓասիրել է գանգ րե րել գա ա լերո ոնի և քվատե երո րո ոնի ազդեց ւթյունը ստա ցո ամոքսի ի մոտորիկայի ի վրա և տպա ագրել առաջին գի իտ տական աշխատան տա նքը քը:: քը Ռազﬕկ Աբ բրա ահամյա անի բժշկա ակա ան գ րծունեությա գո անը բնորոշշ է բա արձր մա ասնա ն ագ գի իտա ական մակա արդա դ կը, արագ կող ղմմ ն րոշվե նո ելու, վստ ստ տահորե են ն գործելու, սե եփ կան փա ն օրի ինա նակ կով գոր րծընկեր րներին աշխատաս սի իր րու ութ թյա ան կոչե ելո ու գե երբ բնակա ան կ րողո կա ությու ուն ննե նե երը, որոն նց շնոր որհիվ վ օրվ ցան վա նկացա ց ծ ժաﬕն, տա ար րվա ցա անկաա աց ծ եղանակին ցա ն նրա ղե ղ կավա ար րած ա ինստ տուտը տի բա արձր մ աս մա ս նա ագ գի ի տա կ ան բ ւժօգնություն բո է ց ւցաբե ցո երում ոչ ﬕայ այն ն Երևանի նից, ց, ա լև մա այ արզերից ց դի դի-մ ծ ծա մա անր ախ խտա տա-բ ա ն ու բա ութ թ յո յուն ւն ն ե րո րով վ հ իների հղ ին, գինեկոլ գիակա լո ան հիվա անդներ նե րին ին: ին Երկար ր տարի իներ Ռ. Աբ բրահամ մյանն առողջապահութ ան թյ նախա արար ւթ րո թյան ն գլխ լխա խավո վ ր մ ն կա մա ա բ արձ-գի գի նե-
Ա Ա ԱՊ ԱԳ ԳԱ ԲԺԻՇ Ի Կ Հո Հոկտ ոկտ կտեմ ե բե եմ բ ր 20 016 1 N 29 9- (134 9-30 40-1341))
կոլոգն է. «Իմ կեսդարյա աշխատանքային փորձը խոսում է այն մասին, որ բժիշկ լինելն իսկապես կոչում է և առաքելություն: Բժիշկն իր էությամբ պետք է նվիրված լինի իր մասնագիտությանը և ոչինչ չխնայի պացիենտի համար: Աշխ տում եմ ուղիղ կես դա խա դ ր, իմ մա մասնագիտութ թյո ուն ւնն ն այ այն նպի պիս իսին ին ն է, որ գիշեր-ցե ց րեկ աշխատե րե րեկ տելլ եմ, եմ, որ եմ որպես եսզի ին ինձ դիմած ա հի իվ վան անդնե անդ ներ րը, ծննդկան ա նե երը,, ծննդաա բերները և գի բե ինե ի նեկոլոգիա նե ի կան ն հիվանդ նդնե երը լինեն առողջջ և իրեն ենց ց բալիկի հետ ե դուրս գա դո ան այստեղից : Ռ. Աբրա ր համ ա յանը 197 975 97 5-ին հիﬓադ ադրե րել ել է հա ան նրա րապ րա պետա տ կան հի իվա վանդանոցի ման մա նկաբ բար արձ ձագի ինեկոլոգիա գի իակ կա ան բա աժան ժա նմ մուն ւն նքը և ղ ղեկավա ար ա րել այ այն ն: 1988-ին ի վերան վե նվանե ն լ և հիﬓ ﬓադ ա րել ել է ՀՀ ԱՆ Ա հան հա նրա ր պետական ն ծննդա դ տունը՝ աշխա ատելով որպե տե ես գլ գլխա լխ վոր ր բժի իշկ շկ: 1990-ի -ին կազմա ավոր որվ վել ել է ՀՀ ԱՆ Ն ման անկ կա աբարձա ագի գին ինեկոլո ոգիակա ան ուսուﬓ ﬓագիտաբու ոժակ կան ան համա մալլիրը րը,, ա այյս յս բազ զա այի վրա ր կազմավոր րվ վել ե է նոր ամբիոն ն: 1993-ի -ին վեր վե րան ա վանել և հիﬓադ ա րել է պերի ր նատ նա տալոգիա այի, ի մանկաբար բա արձո ձությյան ան և գինեկոլոգ լո ոգիայի կենտրոնը ը, որն որն այն նու ու-հետև տև և վե երածվե ել է վե վ րա արտադ դր րո ողա ղական առող ղ ջո ջութ ւթյան ան, պերի ինա նա ատա ալո լոգ գիայի, ի մա անկաբարձ ձու ո թյան և գի ինեկոլոգիայի հա հ ան նր րապետա ական ա ինստիտուտի: Ռազﬕկ Աբրա րահամ մյյան ան նն այս յս բժշկ բժշկա ակա կան ն հաստա տատ տությունը ն ղեկա ավա արո ում է ﬕնչ օրս: օր ս «Բժշ ժշկ ժշ կու կ ոււթյան նﬔ ﬔջ ման նկ ն կաբար կա րձությունն նն ու գինեկոլոգիա ան, աﬔնա նածան նր և աﬔնապ նա պա ատա տա ասխա խ նատու մա մասնագ գի իտութ թյո յու ուններն ն են: Գոր րծ ունեն նք ոչ ﬕայն մոր և
նո որածնի հետ, այլ այնպիսի ան անս սպ պասեե լի երևո ույ ւյթ թնե ներ են լի ինո ն ւմ, մ որ ոչ ﬕ բժիշկ շկ կա անխա արգելել չի կարող: Շատ դասագր րքե երում գր գրվա վ ծ է, որ մանկա կ բարձոււթյու ո նը ամպրոպ է կապույտ երկն նքում մ: Չնայյա ած այդ դ բոլո լոր րին ին,, եթե նորից սկսե եի աշխ խա ատե տել՝ լ կաշշխատե տեի ի մա ման նկաբար արձ-գի ինեկոլոգ: 197755 ից առ այ ա սօր օր իմ ձեռքերով ով այս ինստիտ տուտում ծն նվել են 1330.000 00 երեխ խա աներ: 1997-ին նա ա հիﬓ ﬓադրելլ է մա անկաբարձ ձգինեկոլոգնե երի և նե եոնա ատոլոգ գների ասո ա սոցիացիան՝ իա ան դառնալո լով վ ա ասո սոցիա ացիա ցի այի ա յի նախագահ ա , ապա պ ստե տեղ ղծել է մանկաբար արձ ար ձոււթյո յուն, ո գի ինեկոլո ոգի գի իա և նեոնատոլոգիա գիտա ագո ա գո ործնակա կան ն հանն դեսը՝ դառնալով վ գլ գլխ խավո որ խմբա ագիր: Պրոֆ. Ռա ազﬕկ Աբրահա հ մյանի ի գիտաա մանկա ավար արժ ժական գո ործունե եութ թյուն թ նն ըստ ար րժան ա վույն ան ն է գնահատվել տարբեր եր եր րկրնե երի ի գիտ ի ն նա ակա կ ննե երի և գի իտ տական ան ու ﬕջա ազգա գ յին կազ ա մակե երպո ութ թյյուն նների կողﬕց: Նա Նա գիտո տ ւթյյու ոււնների ﬕ շար րք ﬕջազ զգային յին ակա յի կադե եﬕ ﬕա ﬕ անե ներ րի և ասոո ցիա ցի ացի ցիա անե ների ի, մասն նավորա ապե ես, ս ման նկաբ բար ար րձ-գի գ նեկոլոգների ի ﬕջա ազգային ին ասո ա սոցիա ացիա այի անդամ է, հան հա ան նդե դե ես է եկե ել ոչ ﬕայյն ելոււյթնե եր ե րով, այլ յլ ղե յլև եկա ավա արել է ﬕջազգայի յ ն կոն նֆերանս սներ ր, հա ամա մագու ու-մար մա րնե ներ ր, նիս ստեր ր և տարինե ներ ր շա արու ուն նակ ակ Ժն Ժնև նևում մ եղել է ԱՀ Ա Կ-ում մ վերար րտա ադր ադ րոողա ական առո ող ջու ության քաղ ղաքականությու թյ ո ն մշ ու մշա ակո կող կո կող կոﬕ ﬕտե տեի ի ան ա դ դա ամ: ամ Ռ Աբրա Ռ. ահամյա անը հա ամագ գոր րծակցում է ար ա տերկ կրի ի բազ ազմաթիվ վ մա ասնա ագիտական կլի կա ինի ի նի իկաների հե հետ և նրա րան նց փորձ նց ձը նե երդնում ﬔր հանրա ապետո տութ ւթ թյյո ունում: Նրա ր շնոր րհի ր հի իվ 20 013-ի ին Եր րևա անո ում ւմ առաջի ին ան նգ գամ ամ կազ ամ ազմակերպ ր վեց եց առաջին ﬕջազգային ն կոնգ ն րեսը՝՝ նվիրված ծ պերի րին ին նա ատա տալլ բժ բժշկ շկու շկ ութ ու ւթյա յան նը: ն ը:: Պր րոֆ ոֆ. ոֆ ֆ. Աբր Աբրաա հա ամյանի գիտա աբուժա ամանկա ավա արժակա ան գոր գործու ծունեոււթյունն արտացո ց լվել է մո մոտ ոտ 425 42 25 գի գիտ տակա կան ն աշշխատո տութ ւթյյո ուն ւննե նե-րո ում, այդ դ թվում՝ մ՝՝ 8 ﬔնա ն գրութ թյա ան, 28 ﬔթոդա ական ցոււցման և 6 ձե եռնարկի, բժշկ բժ ժշկա շկակա շկ կան համալսարա անի ու ուսանո նողղ նե երի և բժիշկնե երի համա մ ր հա այերենով գի ինեկո ոլոգի գ այի և մանկա աբարձու ո թյան 5 դա դաս ասագ գրքե քեր րի, ր ի 20 նոր նոր նո րա արար րար րա րա ակա կան նա առա ռա աջա արկի կի,, 6 գիտա ական հա այտնագո գ րծո ծութ ւթյուն ւն նների և բազմա աթիվ ստանդա արտ տների և ուղեց եցոււյցն նե ն երի ի մշակ կմա ման ու ներ երդրմ ման ն ձև ձևո ևով: ով: Պրո րոֆեսոր ր Աբրահա հ մյանը ԵՊԲՀ ԵՊԲՀ Հ ատե տ ն նա ախո խո խ ոսութ թյյա ան պ պա աշտ շ պանո նութ թյան մա աս սնա նագի իտական ն խորհր րդի նախագահն հն է, նրա անﬕջակա կ ն ղե եկավարութ թյամբ մբ պաշտ պա աշտպ պան ան նվելլ է 9 դոկ կտ տո որա րակ կան ան, 25 և ան, ան ավե վ լի թե եկ կնածուա ւական ատենա ախո ոսութ թյուն ւն ն: Ռ. Աբրա Ռ. ահամյանն անն ակ ան կտիվ մաս սնակակ կ ցո ություն և ներդրո ր ւմ է ունեցել Արցախխ յա ան պատե երազﬕ տարի իներին, նա ա եղե ել է «Սա Սաս սու ս ուն ու ւնցի Դա ավիթ ջոկատ կա ատ տի ի բժ ժիշ իշկ կը՝ ը ապա պ հովե ելով բոլո լ ր անհ հրաժեշտ տ դեղաա ﬕջոցները ը և բո ուժպարա ագաները: Պրոո ֆես ֆե եսո որը ը 2000000 ին արժա 00 ժանացե ել է հա հ նրա ապե ետությա ան բարձ ձրագո գույ ւյյն պարգ գևի ի՝ «Մ. ի՝ Մ. Հե երացի ﬔդալլի, 20 002 2-ին՝ «Մա Մալթյան ան ան խաչ 21-րդ խա 211 դ դարի ի առա աջնորդ շքա անշա անի ի, իսկ կե ենտրոնը ն ՝ «21-ր րդ դար րի լա լավ վա ա-
գույն հիﬓ հի ﬓարկ, 2002 20 02 և 200 008 8թթ. արժանացել է ՀՀ կա ռա վա վ ր ութ թ յա յ ն «Որակի ապահովման մրցանակի, 2003-ի 20 ին՝ ՀՀ նախագահի մրցանակի, 2004-ին Կահիրեում կ յյա կա ացա ց ծ ՄԱԿՄԱ Կի ժող ժո ղո ովո վում ւ ճանաչվել է որ ո պե ես աշխարհ հի ազգա գաբ բնա նակկ կչո թյան չութ ն ցուց ցա անի նիշերի բա արե ելավմա ան նը նպ պաստող ղ լիդեր:: Ռ. Աբրահամ ամյյյա անը ա նը պար րգևա ևատր տրվ տր վել է ՀՀ կրթ թու ո թյա յ ն և գիտոււթյան նա ախարա-րութ ւթ թյան ոսկե հու ուշաﬔդալով, Երևանի ի պե պ ետական ետ ն բժ ժշկա կական ն համ ամ մալսարան նի ն ի 1-ին ն աստի իճանի շքանշա անով, 20 2 07-ին՝՝ ՀՀ վար րչապե պ տի ի հուշշա աﬔդա դ լով ով, ՀՀ Հ ՊՆ «Ծովա վակալ Իսակո ովի և զի զ նված ծ ուժե երի 20 տարի հո հ բել յա անական ն ﬔդալլն րով նե վ: 20 009 09-ի ին արժանա ացել է վաս աստ տա-կավ վոր բժշ ժշկի կոչ ոչմանն ն ու բազ զմաթիվ վ այլ պարգև ևների ու ո շնոր րհ ր հակալլա ագրե ր րի ի:: 2013 20 13-ի 13 3-ի ին «Հա Համազ ազգ գա այի յին յի ն վստա վստահ վս հու ությո ու ութ յուն ւն ւն կազմակեր րպությա ան կո ողﬕ ﬕց ց շն նոր որհ հվե վելլ է մրցա մրցան մր նակ կ՝ որպես ե տար արվա լավագույն ն բ իշկ բժ իշկ ու իշ ու տար արվա լավագույ ույ ւյն ծն ծննդ նդա նդ դատո տուն ւն ն և ԱՆ Ա «Տա արվա բժիշկ հանրա ապ ա պետա-կան մր կան մրց ցույյթի մրցա ց նակ կ՝ մարդո ու կյանք ք փրկ փր կած բ կած կա բա ացառի իկ վի վիր րահատ հատ հա տու ութ ու թյո ուն կաատա արելո ու համ հա ամար ար:: Այյսօր էլ Ռ. Ռ Աբրա ահամ մյանն աշխատում մ է նո նույն ն եռա անդով վ, աշխա խատասի իրու ո թյամ մբ մբ ու նվիրվա ածու ութ թյա յամբ մբ:: Ն Նա ա ընդգծու ո մ է, որ ր մաս սնագիտա տ կան ու աշշխատա անքա ք յի ին ն հաջջողո ությյո ուններ ուն րը ը պա այմանավո վ րված ծ են եղել իր հա հ նդ դե ե ըն եպ նտանիքի ի հոգա-տա ար րու ութ ու թյա յամ ամբ մբ, կն մբ, կնո նոջ ոջ նվի վիր իրվա ված ծու ութ թյա յամբ մբ:: մբ «Երեք դուստ ս րերս ս իմ հպա պա արտութ թյյուն են,, ովք քեր երբ բևէ ինձ հոգս չե են պատ տճառել:: Նրա րանք անք այսօ սօր ր կա այյա ացա ցած ած բժ բժիշ իշկ իշ կներ ներ են նե են,, ունեն մաս սնագիտական ն ու մար րդկային ն բար րձր հա ատկանիշ ի ներ,, որոնք լավա-գույ գո ույ ւյնս նս դրս րսև սևո ևորու ում մ են իրեն նց աշխատա տանննքում ւմ ւմ: մ Բժ ժշկի մասնագիտոււթյուն ունի ի նաև Ռազ նա զﬕկ Աբրահամ ամյյյա անի կինը նը`` Սոււսաննա ա Ֆիլջյա անը, ով վ 1963-69թ 9թթ. գե-9թ րազ զանցոււթյամբ ավար րտել է ԵԲԻ Բ բու-ժակ կան ն ֆակուլտե ետը, ստ ստացել ե է բժ ժշկի կի որա ո ակավոր րում: 19770-71 թթ. թ. մասնա թ. ագիտա-ց լ է Ս.Խ. Ավդա ցե դ լբե բ կյա յ նի անվան ն Առող ղջապահութ թյան ազգայի ին ինստի ին իտուտի ի «Ման ա կաբա արձություն և գինեկո ոլոգիա ամբիո ամբ ի ն նու ում` ու մ ստա տան տան նա ալով վ մանկա կ բարձձ գինեեկոլոգի որակավ վորում մ: 1972 19 72-7 2-775թ 5թթ. թ.. նպատակակա ա յին ասպի իրանտո ուրա է անց ցել Մո ոսկվայի ի համաﬕ մա ﬕութենակա կան ն գիգի իտահետազոտական Ման անկաբա արձության ա և գինե նեկոլո լոգ ոգիա իայյի ի ին ինստիինս տի ի տուտում, մասնա ագիտացելլ որպես ես ս գինե եկոլոգէէն նդոկ կրի ինո նոլոգ, ոգ, ռեպ ե րոդ ւկ դո ւկտոլոգ: գ:: 197 9775-ին ին նույն
ին տիտուտում ինս մ պա աշտպա անե ել է թե թեկն կնա ածուա ակա կան կա ն ատեն տե են նա ախո խոս սու ս ութ ու թյո յուն ւն,, ստ ւն ստացե ցելլ է բժ ժշկա շկակա կան ն գիտություն նների ի թեկնա ածուի ի գիտա ակա կ ն աս ստիճան: ն Հե եղի ինակ և համա ահե եղի ղի ինակ է բազմաթի թիվ վ թե թեզիսնեե րի, հո ոդված ծնե ծ ն րի, ձեռնարկ կների ի: Բժշկո ուհու մա ասնա ագիտական ա գոր րծունե եութ ւ յունը սկսե ել է 19 1969 69-7 69 -71թ 71թ 1թթ թ.` Գյո յում ւմրիի ծնն նդատտ տնից,, որտեղ ղ աշխատե տ լ է որ րպես ս մանկա աաբարձ րձ-գինեկոլո ոգ, 1971-1972 7 թթ.. Վեդի իի կենտ տր րո ոնա նական շրջ րջա անա նայյյին ին հիվան ին իվա դաանոցի ի ման նկաբար րձագինեկոլո ոգի իակա ան բաժանմուն նքո ք ւմ` որ ո պես ման նկա աբար րձգինե եկո կոլոգ, 1975 19 975 75-90 -9 90թթ. ՎԱՊ Ա ՄԳ Մ ՀԻ Իում` որպե ես, ս ման նկաբարձ ր -գի ինե եկոլո ոգ, 1990 0-2008թ 8թ թթ. ՎԱՊ ԱՊՄԳՀԻ Ի-ում` որպե ես գինե եկ կոլոգ-էէն նդ դոկրի ինոլոգ, 2008-ի ից ՎԱՊՄ ՊՄԳՀԻԻ-ու Իում մ ղե եկ կավար րում է լա աբորա ատոր ր ախ ախտ տո տ որո րոշշիչ իչ ծառայյու ութ ու թյո յոււնը նը: Աբ բրահամ մյա յան ննե ներ րի բժ բժշկ շկ կակա ան ճյուղ ղն ընտ տրեցին նաև և բժի ժ շկ ծնո ն ղնե երի ի երե եք զավակները րը` ը` Լոււսինե նեն, ն, Գոհ ն, հա արը և Ռուզաննան ն: Լոււսինե Աբրա ահ համ ամյյա ամ անը բժշ ժշկա կա ակ կան ան գիտութ ւթյու ուն նների դո դոկ կտո տոր, ր պրո րոֆ ֆեսո սոր է, գի ի-նեկ նե կոլոգ, լո ՀՀ ԱՆ Պերինա ատա ալոգիայի, ման մա նկ կաբար րձութ թյան ն և գինեկոլոգիա այի հան հա նրա րապետա րա տ կան ն կեն ենտ տրո տ րոնի «Մ «Մա ան ան անկաբա արձու արձ ութ թյո յո ն և գի յուն գ նեկոլոգիա ա թիվ վ 2 ամբի իոն նի ի դո դոցե ենտ: 1995-ին ի գերազա անցությամ ամբ մ ավա վա տե վար տել ե է ԵՊ ԵՊԲՀ ԲՀ բուժ ԲՀ ժական ֆակո ուլտետը: ը 19955 99թթ. կլինիկակա ան օր րդինատոււրա է ան անցելլ ԵՊԲ Պ Հ «Մանկաբարձո ություն ն և գի ին ի նեկոլոգ գիա ամբի իոնում՝ «մանկաբարձ ձ-գինեկ կոլոգ մասնա ագիտ գի տու ութ ւթ թյա յ մբ յա բ: Երի րիտ իտ տա ասա սարդ րդ բժշ րդ ժշկո կոււհին հի ին հասցրել է ձե եռք բերել մասնագիտա ական հարոււստ փոր րձ: 19999 200 02թթ. աշխատել է ԵՊԲ ՊԲՀ ԲՀ «Մա Ման նկաբար արձ ձու ութ թյա յան ան և գի ինեկոլո ոգիա ամբիո ոնում մ՝ որպե ես ավագ գ լաբորա րանտ: 2002-0 07թթ թ. աշխա ատելլ է նո տե նույ ւյն ւյ ն ամ ամբիո ի նու ում՝ մ որպես պե ես ասիսսի իս տենտ տ, իսկ կ 20 007-ի ից աշխատո ում է ամբիո բի ոնո ում՝ որ րպես դո ոցենտ: 1999 9-200 0 2թ թթ.
աշխատել է «ՊՄԳ ԳԿ ԲԲԸ-ի օպ պերատի իվ գինեկո կ լոգիա այի բաժա ժ ն նմո մ ւնքում՝ որպես բժի իշկ ման նկա աբարձ-գինեկոլոգ: 2008-ից ց հա ամատեղ ղութ թյա յան ն կա կար րգով գո ո ղեկավարում է ՎԱՊՄԳ ՄԳՀԻ ՀԻ-ի -ի մանկ նկաբարձութ ձո ւթյյան ան ն գի գ նեկոլոգի իայի ծառայյո ությունը ը, հեղ ղինա ակ է բա ազմաթիվ իվ գի իտ տական աշխ խա ատ ա տանք քների: 20 2 02-ին ն պաշտ շտպ շտ պանել է թե եկնածուական ատենա ախոսություն և ստաց ցե ել է բժշկական ն գիտությունների թեկնածուի գի իտա տակ կան աստիճան: 2007ին պաշտպանել է դոկտորական ատենա ախ խո ոսություն՝ ստանալով բժշկական ո գիտությունների դոկտորի աստիճան: 2011-ին ստացել է բժշկական գիտությունների պրոֆեսորի գիտական կոչում: Բժշկուհին 1 դասագրքի, 12 հոդվածի, 15 թեզիսի, 5 ձեռնարկի հեղինակ է: Էնդոսկոպիկ վիրաբուժության հայկակա ան ասոցիացիայի, ինչպես նաև էնդ սկո դո կոպ պիկ իկ վի իրաբուժության եվրոպական կա ն ասոցիա ացիայի ի իս սկակա կ ն անդամ է, բժշկ կական հա հ մալսարանի ի դասախոս: Գոհա Գո հա Ռա հար հա Ռազﬕկի ի Աբ Աբրա րահա րա ամյ մյան ան անը ն ՀՀ
ԱՆ Պերինատալոգիա այի, մանկա աբարձութ ձո ւթ թյյան ան ն և գի գին նե եկոլլո ոգիա իայյի ի հան անր րապետական ն կենտրոնի մանկաբարձ ձ-գինեկոլոգ գ է, ռեպրոդուկտոլոգ գ, բժշկ կական գիտու ությո յուն ւննե երի րի թեկ կնած ծո ու: 1993-ին ընդու ո նվել , իսկ 1999 9-ին գերազա անցությամ մբ ավարտել է ԵՊԲՀ Բ բուժ ժական ֆակու ուլտե տետ տը՝ ը ստան նա ալո լով վ բժ բժշկ շկի շկ ի որակավորո ում ւմ:: Գ. Աբրա ահամ ամյանը 199920033թթ. կլլինիկակա կան ն օրդինատուրա է ան անց ցել ԵՊԲ ՊԲՀ Հ «Մա անկա կաբ աբ բար արձո ոււթյո յուն ւն և գինեկ կոլո ոգիա իա ամբիո ոնում՝ որպե որպես ս մանկաբար րձ-գինեկո կ լոգ: 2003-ից ց համատեղության ան կար արգով աշխատում մ է ՎԱՊՄ Պ ԳՀԻՊՄ Ի-ի արհեստակա Իկ ն սե երﬓավ րմա վո մ ն և բեղ ղﬓավոր րման ն բաժա անմունքում մ՝ որպես ս բժիշկ կ մանկաբարձ ձ-գինեկոլոգ գ: 20033-06թթ. աշշխա ատել է ԵՊԲՀ «Ման «Մ անկ ան կա աբա բար րձո ձութ ւթյյու ուն ու ն և գ գի ինեկոլո լոգ ոգիա իա ամբի իոն նում՝ որպես ս ավագ գ լաբորանտ: 2006 6-077թթ. մասնակ ա ցել է ԳՀԿ բազային յի ն ֆի ինան նսավո վոր րման ման ծր մա րագրու ում մ՝ գիտաշշխատողի ղ պաշ ա տոնո ում: 20 006-ից աշխատում է ԵՊԲ ԲՀ «Մ Ման ա կաբա արձությու թյ ուն ու ն և գինե նեկոլոգիա իա ա թիվ ի 2 ամ մբի բիոո նում մ՝ որպ որպես ս ասիս իս ստենտ, 2008-ի ից համատեղութ ղության ա կար րգով ղե եկավարում է ՎԱՊՄ ՎԱ ՊՄԳՀ ՊՄ ԳՀԻԳՀ Ի ի ըն Ինդ դու ունարա անի բա աժ ժի ինը նը:: Երիտ տասա սարդ րդ բժշ ժշկո կո ուհ հի ին 20 2001-ին վերապատ տրա աս ստո տո ում է անցել Ֆրանսի իայում, 2010 20 10-ի -ին՝ ն՝ Ռո Ռո սաստա Ռու տանում՝ մ՝ ռե մ՝ եպրոդուկկ տոլոգ ո որ րակավո որմամ որ ա բ: Պրա ակտիկ
24
բժշկու ո թյանը ը զուգա գահ հեռ հ ե ՝ նա զբաղվո վ ւմ է նաև գի գ տակա ան գործունե նեու ո թյամ ու մբ: 20 2009 09ին պաշ ա տպանել է թեկնածո ոււական ատենախո ոսութ թյյուն, ստացել է բժշշկա կ կան գիտու ություն նների թեկնածուի ի գիտական աստի իճան: Վերջին 5 տա արիների ընթաց թա ցքո քում հեղինակել է 3 հո հոդ դվա վ ծ,, 11 թե թե-զիս, 2 ձեռնար արկ, կ, դասա ախ խո ոսում մ է բժշկական մայր ԲՈւ ՈււՀՀ-ո ում: «Ծ Ծնո ողնե երս եղել են իմ աﬔնա աﬔծ ուսուցի իչնե եր րը: ը: Նախ տեսել եմ իր րեն ենց ց աշխատասի իրութ թյունը, որ որ բժի ժիշշկը պետք ք է անշ անշահախն նդիր նվի վիր րվի վի իր ր գո որ րծի ծին, ծի ն լինի ազնիվ, բար րի, լավ հատկանի իշե շեր ր ու ուն նե ն ենա: Վեր երջին ին ն տարիներին օժանդա ակ տե տ խնոլոգիաների կիրառ ռման,, տարածվածության շնոր որհիվ, ինչպես ամբողջ աշխար արհ ար հո հ ում, այն նպ պես էլ ﬔզ մոտ, զգա ալիորեն կրճա ատվել է անպտղու ութ ու թյա թ յ ն ցոււցանի իշը շը,շը նշում է Գոհար Աբ բրահամյա յանը: ը:: Ռու ուզ զան զ աննա Ռա ազﬕ ﬕկի Աբր համ րա ամյանը ծնվ նվե ել է 197 9799 ին ին:: Մասնագիտո ությա ամբ մա անկաան բարձ-գինեկոլոգ է, սոնոգ նո ո րաֆիստ: 19 1995 95-2 95 -2 200 001թ 1թ 1թթ. թ գերա ազ զան անան ցութ ւթյյյամբ ավարտել է ԵՊ ւթ ԵՊԲՀ բուժական ֆա ակո կոււլտե ետը տը:: 20 2 0105թթ 05 թթ. կլ կլի ինի նի իկական օր րդինա ն տուրա է անցել ցել ԵՊԲՀ-ո ում մ՝ ստանա նալով վ ման մա նկա կաբ բար արձձ-գի - ինեկոլլոգ որ րա ակա կավորո րոււմը:: 20 մը 2006 06-ի 06 -ի ին ավա վար ա տել տել է ակա կադ դե դ եﬕկոս Ս.Խ. Ավդա դալլբեկյա անի ի ան նվ վան ան Առող ջապահությա ան ազ զգային ին ինստիտուտի ի ճառագայթային ճ ն ախտորոշման ամբի բ ոնի «Ս ն Սո ոնո նոգ գրաֆիա մասնա ագիտա ացումը ը: 20 2 10 0-ի -ին ն պաշտպանել է թե թ կնա ն ծուա ակ կան ան ատենախ խոսո ություն, և ԵՊԲ Պ Հ մ սնագի մա իտա ական խո որհր րդի որոշմամբ մբ բ շն շնորհ ն վե ել է բժ բժշկ շկա ակա ան գի իտու ութ թյունների ի թե եկնածուի գիտա ական ան աստիճան: Երիտասար արդ բժշկուհին ունի մասնագի արդ ար իտակա ան հարուստ պրա ր կտիկա: 2005-07 07թթ 07 7թթ թ . աշխատե տելլ է ՎԱ ԱՊՄ ՄԳՀ ՀԻԻ-ու ում` մ որպե մ` ես մ նկաբ մա բար ա ձձ-գ գինե եկոլլոգ: 20 007 07-08թթ թ.՝ ՎԱՊՄԳՀ ՎԱ ՀԻԻ-ի ֆուն Ի-ի նկ կցի ցի իոնա նալ ախ խտոորոշմա ան բաժան ան նմուն նքի բժիշկ շկ-ս շկ -սո -ս ոնոգրաֆիս իստ, 200 0 8-09թթ. իրա ականաց ցրել է հետ հե տա տ ազո ա զոտակա կան ն աշ ա խատանք:: 20 2008 08-ի 08 ին Ռուսաս ա տանո ում մ անցել է «ՈւՁՀ Հ ունակությու ո ննե ներ 11-114 շաբա աթ թակ թա կան տեսական ն դասըն ընթա ացը, 2009-ի ին Երև ևա և անում` մ` «Հղիո ության ան ն արհե հ ստական ան ընդ դհատման հետ հե հե կա կ ապվա վ ծ հա հ մապ պա արփա ար փ կ խնամ խն ամ մք ք համաշշխա արհա ային ի ծրա ագրի դասըն ընթացը ը: 20 009 9-ին Կաո աուււն նա ն ասում մաս մա սնա նակ կցե ց լ է «Վե Վեր րար արտ ար տադ տ դրողա ակ կան ան ն առո ռող ղ ջութ ջությյան ան ն օպ պերատիվ իվ վ հետա տ զոտութ տո ւթյյու ուն ն թեմա մ յյով վ սեﬕնարին,, իսկ 2010 20 10-ի 10 -ին -ի ին Հաա աագ ագայո ում 111-րդ րդ դ ԿԵԿ «Մշա շակույթ,, հաղո ղորդակցո ությու ուն ն, կոն նտրացեպցի իա թեմայով վ հա ամ ա մագումա արին: 2010 20 10-ի 10 -ի ին Ու Ուզ զբե զ բեկստանում բե ւմ մ մասնակ ակց ցել ե է «Թ Թվերից դո դուրս անվ նվ վտանգ հղ հ իություն ապա ահ հովելու ու շրջ ր անա ակում գի իտաժող ժո ղո ղ ովի վին Նույն վին: ն թվա թվ վակ կա ան նին Պր րա ահա հ յյո ում ում մասնակ նա ցե նա ել է ման նկա աբարձոււթյունո ում և գինեկոլոգի իայյու իա ո մ ուլտրա ու աձա այնային ն ախտորոշ ոշման ոշմ ն ﬕջա ազգ գա ային ասոցիա իացիաի յի 20--րդ հա ամաշ աշխար րհայի յին ն կոնգրեսին:
ԱՊԱԳ ԱԳԱ ԲԺ ԱԳԱ ԱԳ ԺԻՇ ՇԿ Հոկտե եմբեր 20 016 N 29-30 (13 1 40-134 341) 1)
Ուկրաինա այում մ մասնա ակցե ել է «Ա «Անվ նվտանգ հ իության հղ ան ընդ նդհատման հայե եցակա կար րգ, իսկ Տոկի իոյում մ` «Մայյրական առո ող ջության բարե ելավում վե երապատրաս ստման ծր րագ գրեր րի ին: Առող ջա ապահական գի իտաժող ժո ղոﬖ ոﬖերի և կոնգրես ե նե երի է մաս ասն նակ ակցելլ նա ցե նաև և Շվեդիայու ում, Իսպա պ նիա իայյու ում, մ, Գերմանի նիայում ւմ, ԱՄ ՄՆ-ոււմ, Մեծ Բրիտանիայում մ և ﬕ շարք ր այլ երկրներում: Անդամակցել է «Հ Հա ան նուն ն ընտ տա անիք քի ի և
առող ջուււթ թյան համա ահա այկա ական ն ասոցիացի իայի ին, եղել է «Հղիո ութ թյան ար րհեստական ան ընդ նդհ հատ հ ա ման ն հետ տ կապված համա ապար արփ փակ խնամք հա ամա աշխարհա ային ծրագր րի համա ակարգո ողը: 20110-14թթ թ. ղեկավ վար րե ել է ՎԱ Վ ՊՄԳՀ ՀԻ-ի ի հղի հղի ինե ների ախ ախխ տաբա անոււթ ւթյա ան և կո ան ոնսեր րվա ատ տիվ իվ գի ինեկ լոգիա կո գի ի յի ի բաժանմուն ւնքը:: Նա ա 2012-13 133թթ թթ. կատա արե ր լ է հետա ազո զ տակա կան աշշխատանք տա արբե եր թեմա եր աներով րով և ոլլո որտներում րո ւմ:: 2014 ւմ 2014-ի 20 14 4 ից ղեկավարոււմ է ՎԱ ՎԱՊՄԳՀ ՎԱՊ ՊՄԳՀԻ Ի -ի ֆոււնկցիոնալ ախտորոշման ծա առայություւնը: Հե եղ ղի ինա նակ կ և համա ահեղի ինակ ա է բազ բա զմա աթիվ իվ թե եզի զիս սնե ներ րի, հոդ ոդվ վա ածների ած րի,, ձեռնա արկների ի: Մանկաբար րձութ թյոււնում և գի ինե ն կոլոգ գիայում ոււլտրաձա այնա ային ախտորո րոշշմա ման ն հա հայյկական ն ասոցի իացիացիացի յի իսկակա ան անդամ, ինչպ պես ս նաև և մանկաբար րձո ությո ունում և գի ինեկո կ լոգիա այում ուլտ ու լտր լտ րա ր աձա ա ձայնա ձայ ձա նայյին ին ախ խտո տոր րոշման ն ﬕջա ջազ զգային ն ասոցի իացիայի իսկական անդամ դամ է: Բժշշկոււհին ն վերապատ տրա ասվելլ է թե՛ Հայաս Հ ստա ան նոււմ, և թե՛ ե՛ արտ տա ասա ս հման նյան ն ն ﬕ շար րք երկր րներում: Աբ բրահա ամյյա անների բժ բ շկա շկ կ կա կ ն ը ըն նտանիքի կր կ տսեր տսեր ր անդաﬓեր րը՝ Լո Լ ւսի ին նե ե Աբ Աբ-րահամ մյա անի որդին՝ կրտ տսեր ր Ռազﬕկը, սովորո րում ում է Մի Միաց ացյյալ ալ Նա Նահ Նահ հա անգնե անգ ան ներ րու ում, ու մ, նա կշա շ րուն նա ակի ծնո նող ղնե երի մարդա ասիրական ն առ ռա աքե քելու ութ թյո յոււնը նը: Գոհար ար Աբրա րահամյա անի նի ի երկու կո կ ու զավակ ակներից Նատա ալ յան ն ավ վար ար րտել ե է բժշ ժշշկական հա հ մալսարանի ի բա ակա ալավրիա ատը և անցե ցելլ մա մագ գիս իստ իս տրատու ուր րա: Նատա տալլլյա յան յա ն ևս, հա ավանա աբար կըն ընտրի մանկաբա բ րձությու ու ունն ու գի գ նեկոլոգիան՝ այդպի իսով ոչ ﬕայն ն շարո րոււնա ն կե ելո լով, վ այլ նաև և զար արր գացնե ելով բժ ժշշկական ա գեր ե դաստանի ստեղծած հա արո րուստ տա ավան նդո ույթները: ը
ՌԵԿՏՈՐԱՏԻ ՓՈՍՏԻՑ
Ես՝ Արաքս Խալաթյանս, Ստեփանավան քաղաքի բնակիչ եմ: 2016-ի հուլիսի 5-ին հաստոցով աշխատելիս լրջորեն ﬖասել եմ աջ ձեռքս: Անﬕջապես դիﬔլ եմ Ստեփանավան քաղաքի հիվանդանոց, որտեղ ցուցաբերել են անհրաժեշտ առաջին օգնությունն ու ասել, որ պետք է տեղափոխվեմ Երևան՝ ձեռքս վիրահատելու նպատակով: Այնտեղից դիﬔլ եմ ԵՊԲՀ թիվ 1 հիվանդանոց, որտեղ ինձ ընդունել են, և ես անցել եմ բոլոր անհրաժեշտ հետազոտությունները: Դրանց արդյունքում պարզվել է, որ ﬖասված են աջ ձեռքիս մատները, դաստակից վերև կտրված են անները, անոթներն ու նյարդաթելերը: Հիվանդանոցի բուժանձնակազմը արագորեն արձագանքել է իրավիճակին և նպաստել կարճ ժամանակում վիրահատական ﬕջամտության կազմակերպմանը: Հաջողությամբ կատարվել է վիրահատություն, և սահմանվել է հետվիրահատական հսկողություն: Սույնով հայտնում եմ երախտիքս ԵՊԲՀ թիվ 1 հիվանդանոցի բուժանձնակազﬕն՝ արագ արձագանքելու, մատուցած մասնագիտական ծառայությունների և հոգատար վերաբերմունքի համար: Առանձնակի շնորհակալություն եմ ցանկանում հայտնել բժշկուհի Թ.Հ. Ասատրյանին՝ սրտացավ մոտեցման և բուժման ողջ ընթացքում ուշադիր վերաբերմունքի համար:
Հարգարժան պարոն ռեկտոր, hայտնում եմ ձեզ խորին երախտագիտությունս և շնորհակալությունս ցուցաբերած անգնահատելի աջակցության համար՝ կապված մայրիկիս ծանր առող ջական վիճակի հետ: Առանձնակի շնորհակալ եմ նաև համալսարանի թիվ 1 կլինիկական հիվանդանոցի նյարդաբուժության և գլխուղեղի կաթվածների բուժման մասնագիտացված վիրաբուժական կենտրոնի (ի դեմս պրոֆեսոր Ռուբեն Ֆանարջյանի), ինչպես նաև վերակենդանացման բաժնի ողջ բուժանձնակազﬕն (ի դեմս Արթուր Առաքել յանի)՝ բարձր մասնագիտական և մարդկային որակների դրսևորման համար:
Ա. ԽԱԼԱԹՅԱՆ
Ա. ՍԵՄԵՐՋՅԱՆ Բժշկական կենսաբանության ամբիոնի դոցենտ
Օրդինատուրայի պրակտիկան անցնում եմ Հերացի թիվ 1 համալիրի պոլիկլինկայում: Ուզում եմ իմ խորին երախտագիտությունը հայտնել պոլիկլինիկայի ողջ անձնակազﬕն և, հատկապես, պոլիկլինիկայի ղեկավար Ա. Բալ յանին՝ անսահման հոգատարության և մասնագիտական հմտությունները լիարժեք փոխանցելու համար: Ինչպես նաև ընտանեկան բժշկության ամբիոնի աշխատակազﬕն՝ դասընթացները բարեխիղճ կազմակերպելու համար: ՆԱՐԻՆԵ ՆՈՒԲԱՐԻ ՍԻՄՈՆՅԱՆ ԵՊԲՀ ընտանեկան բժշկության ամբիոնի օրդինատոր
Վերջերս առիթ եմ ունեցել օգտվելու բժշկական համալսարանի թիվ 3 ստոմատոլոգիական պոլիկլինիկայի ծառայություններից: Ասեմ, որ անչափ գոհ եմ ﬓացել և իմ խորին շնորհակալությունն եմ հայտնում սկսնակ բժշկուհի Անի Մուրադյանին: Ես արդեն երրորդ անգամ եմ պրոթեզավորվում (տարբեր կլինիկաներում), բայց ոչ ﬕ անգամ այսպիսի մարդկային վերաբերմունք, այսպիսի գրագետ մո-
տեցում, մաքրություն ոչ ﬕ կլինիկայում չտեսա: Խնդրում եմ երախտիքիս խոսքերը Ապագա բժիշկ թերթի ﬕջոցով հասցնեք բժշկուհուն և տեխնիկին: Հավատացած եմ՝ չեք ﬔրժի խնդրանքս: Նախապես շնորհակալություն: ՍՈՖԻԿ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ թոշակառու
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341) 25
ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾՈՒՄ ԵՆ ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾՈՒՄ ԵՆ ՄԵՐ ՄԵՐ ՈՒՍԱՆՈՂՆԵՐԸ ՈՒՍԱՆՈՂՆԵՐԸ Թ յլ տվեք ներկայանալ Ես՝ Գեղանուշ Հեքիմյանս, ծնվել եմ 1993ին, Սպիտակ քաղաքում: Սովորել եմ Սպիտակի Ս. Ավետիսյանի անվան թիվ 3 ավագ դպրոցում: 2010-ին ընդունվել եմ Երևանի Մ. Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարանի ընդհանուր բժշկության ֆակուլտետ: Այժմ սովորում եմ 7-րդ կուրսում: Շատ եմ սիրում ասմունքել, պարել և ստեղծագործել: Սիրում եմ աշունը: Սիրում եմ նաև իմ մասնագիտությունը, քանի որ այն համարում եմ դինաﬕկ գիտություն, որը փոխվում և նոր իմաստ է ստանում յուրաքանչյուր հիվանդի հետ: Որոշել եմ սրտաբան դառնալ:
ԱՇՆԱՆ ՄԵՂԵԴԻՆ Հոգիս Հո իս լց ցվ վել է աշշնա նան հե նա հ քիա իաթ թով ով,, Սիրտ Սի րտ տս առե ռ լ է գո գողտ ղտ տրիկ ի շողե երով վ, Գ րվա Գե ված ծ եմ եմ նր րա ա գո ոււն նեղ եղ ղ շորե ր ր րով ով վ: Կար Կա րծ ծե ես նո որահա հ ր րս ս լին նի ի ամոթ ոթխած ած`` Շքե եղ զգ զ ես ստով վ խորա անին ի հակ կված: ված: վա ծ: Իս սկ շքե քեղաշո շուք ճյյո ուղերի ﬕջից Ա ևն Ար ն է նայում յո ում ւմ հո ոգ գնած ած աչք քե երով վ, Հո ոգնա նած ու ան նզո զո զ որ շո որ ոււր րջտա տար րյա ա եր րթի թի թ ից Հա ազի իվ վ են շողո ուււմ մց ցո ոլքե ք րը նր նրա: ա: Երկին նքն ն էլ խա խաղաղ ա , կա կապոււյտ յ աչչք քերով քե Նայու Նա ոմէն նե ե երք րք քև՝ և՝ զմա այյլլված ծ շո ոււք քով ով վ Գ ււն Գո նա ն ագեղ եղ հար րսի ու ու աշնա նան ն եր րգո ով վ: Մե Մ եղմա աշու ո նչ ն , անո նուշ ուշշ քաﬕն է փչ փչու ում. մ մ. Սի Ս իրտ րտս է այ այր րվա վ ծ կա արծե ես հովաց ա նո ոււմ: մ Անո նուշ է այն յնպես ս ﬔղե ղեդի ին ն աշն նա ան, ն Կա ար րծե ծես շն ծե շնչո ոււմ մ ես ոււ ապր րո ում ւ այն նժամ ա , Երբ որ Եր որ լսո ոււմ մ ես եր երգն ն այս ս դյյո ութ թա ական ան:: Հուզվ Հո ւզ զվու ում ւմ է հի իմ մա ա եր երկին ի քը կ կա արծ ծե ես Չքնաղ աղ դիցո ցուհ հո ու ﬔղմա մանու ուշ եր երգ րգի ից ց, Ու արցո Ու ցուն ւնքն նե եր րն ն են գ գլլոր որվո ոււմ ﬔղﬕկ, կ, Հե Հ եկեկ կո ում ւմ է նա ա`` ին նչչպես ես ﬕ մա անկիկ: կիկ կի կ:: Եվ Ե վ արց ցո ուն ւնք քնե ները կ նե կա աթ թ--կ կա աթ գլոր գլլոր գ որվո որվ ոււմ մ,, Նո Ն որ շո շուն ւնչ ե են ն տալի լիս ﬔղեդո լիս դուն ն աշնա նա ան: ն:: ն Եթ թե ե գար րո ուն նը ը ծնո նուն ուն նդ դն ն է կյյա անքի, քի, քի Աշշո ունը ու նը ասե ես ս ավար րտը լլի ինի. ի Աﬔն ﬕ աշուն ուն վ ու վե երած ածնու ունդ ւն նդ դն է նո դն նոր հրա հր հ րաժեշ ժեշտ ժե տի ի: Մի տեսա Մի սակ լլո ույ ւյս կ կա ա այս յս խոր որհր հրդավո վոր հր րաժ ժե եշտ տի ի ﬔջ, Վե Վ երա ած ծնն ննդի հույ հույ հո ւյս կ կա ա այյս ս դյյո ութ թի իչ ﬔղեդ դո ու նե ներ րս սու ում: մ: Լցվել Լց ել է ներ երսս սս պայ այծառ առ, լո լոււսա սավոր սա որ Աշշնա Ա ան ն արևո ևով այս այյս խո ա խորհ րհրդ դա ավո որ ր: ր: Հե Հ եքիա իաթ է պա պատմո մոււմ մում մ աշո ոււնն նն աշշխա խարհի խա հին` ն` Այն զ Այն Այ զա արդա դարելլո ով գ գո ույ ւյներո րով ա ան նգին ն: Ան Ան նզ զու ուգակ կա ան է աշո շուն ւն նն ն այ այս գ գե երող ող, Գրկո Գր ոււմ է ա ամո մո մ ուր ւր հոգ գի իդ մոլո լորվա ված Ոււ շշն Ո շնջո նջջո ում ւմ է ակա ան նջիդ իդ կամա մաց ց.. -Մի՛ Մի Մ ի՛ տխ տխրիր, րի ր իր ր,, հոգ գի իս ս,, ես սի սիրու ում ե եմ մ քե եզ զ: Հե Հեք եքի իա աթ է պա պատմ մո ում ւմ աշու ուն նն ն աշխա խարհի հին ն,, Ոււ հան Ո անդար արտ րտվո վում ւմ է նրա րա խեն ենթ հոգ հոգի հո ին ն:
ԿՈՐՑՐԱԾ ԵՐԱԶ Ես Ե ս քե քեզ ս սի իրու ում եմ ում մ, Կա Կ ամ էլ էլ ատո ոււմ եմ եմ, Մեկ բ Մե բո ողոքո քոււմ մ եմ մ,, Մե Մ եկ էլ էլ գո ովո վում վո ւմ եմ, մ, Դու Դո ու ի իմ մ անհա հատ տնո նոււմ մ Իրա րական ան երազ ազ` Հո Հ ույ ւյզերիս րի իս ﬕջի ից ց Ասե սես դ դո ոււր րս եկա րս կած… ած… ծ… Թռչո Թռ ոււմ ես ես անվ վե եր րջջ Իմ երա Իմ ազ զներո րով վ.. Ի՞նչ նչ ես եր րա ազո ոււմ, մ, Ի՞ն նչչ ես բ բո ողո ոք քո ք ում մ, Եվ ոււ՞՞մ ես Եվ ես ուզ զո ում ւմ Կամ ի՞նչ Կա նչ ես ո ոււզո ոււմ ւմ մ:: Ոււնե Ո ես ս աﬔն բան ան, Բայց Բա Բայց յց ոչին ինչ չու ունես ես: Դու խ Դո խե ելացի ցի ես, ս, Բա Բ այց յց անﬕտ ա այյնպ պե ես, ս, Չե Չ ես էէլլ հա աս սկանո նում մ, Թե ինչ Թե նչ ես ո ոււզու ում, մ, Ինչ ե Ին ես ս երազո զում զում մ: Կար Կա ար ﬕ ժամա ման անա ակ կ, Երբ դ Երբ Եր դո ու գ գի իտեի եիր, ր, Թե ինչ Թե նչ ես ո ոււզո ոււմ, մ, Ին Ի նչ ե ես ս երազո զոււմ մ Ոււ ինչի Ո չի ձգտ գտո ոււմ: ւմ մ:: Այդ ու Այ ու՞ր ւ՞ր ՞ր կորա րար ար դ դո ոււ… … Ոււր հի Ո հիմա նս նստ տա ած Կո Կ որու ուստ ւստ տդ ե ես ս լալի իս ս,, Լալիս Լա ս ես ս,, լա ալի լլի իս, ս, Բայյց Բա ց արց ցո ուն ւնք չչկ կա ա:: Ու՞ր Ու ր են ա ար րցո ոււնք նքներ երն Այյն մա Ա մաքր քրամ ամաք աքու ուր, ր, Որ Ո ր դու ու թափ փե եցիր իր Հա Հ ասնե նելո ոււ համ մա ար Շատ ու Շա ու շատ ատ բանի նի, նի, Բա Բ այց յց կոր որցրե րեցի իր ր Քո Ք ո երազա զան անքը ը:
ԳgՆԱԳԵՂ ԴԻՑgՀԻ
ՉԳԻՏԵՍ Քեզ Քե եզ թվ թ ու ում մ է, է թե գիտես ես,, Բա այց յ դու ու ոչին ինչչ չգի չգ գիտե ես Չես էլ Չե էլ կարո րող ղ իմա ման նալ ալ… … Գ տե՞ս Գի ՞ս ին ի չու չգիտես ս, Որո ր վհե ետև տ դու ու այն յն չես ե , Ին Ի նչ որ որ իրո րոք ք կլ կլի լինե նես, ս ս, Ինչ ես Ին ես ու ինչ ինչ կդ ին կդառ կդառ ա ն նաս աս:: աս Ա՞յն Ա՞ յն ես ս,, արդյյոք ո , դո ոք դ ւ հի իմա, ա Ի՞նչ նչ կլի ինես ես դոււ հետո տ : Եր Եր րկ կար ար ու ձի ձիգ տա տար րինե ն ր Գալիս Գա իս ու անց անց են ան են կենո ն ւմ ւմ,, Փո Փ ոխվո վոււմ մ ես դ դո ու ա անը նը ընդ նդհ հատ ատ, Նո Ն ո ույ ււյյնի իս սկ չե չես էլ էլ նկա ատ տո ում, ու Քանզի Քա զի ըն նթա թա թ աց ցք քն է դա անդա դ ղ Ժամ Ժա ամանա նակի հա հարա ահո հ ս: Ով դու Ով ու անﬕտ ար րա արած ա , Խա Խ ամա աճի ճիկ ճի կն ն ես անո ողոր որմ մ Ճա Ճ ակատ տա ագրի ագ րի դու անդարձ դա արձ ձ: Գի Գ իտե՞ս իտ ս,, չես ես էլ նկ կատի տ , Թե ինչ Թե նչպես ես կխո խ ր րտա տա ակ կվե վ ս վե Հս Հ սկայա ական ան ան նդո դուն ւ դում Կյա անք քի իդ ցամ ցա ց ամքա ք ծ ջր ջրհո հ րի: ի Գիտե՞ս Գի ս,, ի՞ն ՞նչ գի գիտես ե , Ո՜վ դ Ո՜ դո ու ﬕաﬕ ﬕտ տ:: տ Քեզ թ Քե թվ վոււմ է, է, թե ﬕ օր Շահե Շա եր րդ պ պա աշշտ տպանե նեցիր իր, Կա Կ ամ կ կա անգ անգ նգնե եց ցի ց իր դեմ դե դ եմ առ առ դե եմ մ Ճշմար Ճշմ Ճշ արտու ությյա ան դ դա ահի իճի ճի, ճի, ճի Դժ Դ ժգու ույյն ն դեմ եմքի ին ն նա այյյե եցի իր ր, Կամ թե Կա Կամ թե ﬔկ կի ին դ դո ու ﬕ օր Նեղո Նե ոււթյո յունի նից փ փր րկ կե եցի իր ր, Կամ էլ Կա էլ ﬕ օր օր ին նչչ որ մ մա ար րդ դ Քե Քե եզ զ հա հանդ նդգնե նեց համոզե զելլ,, Որ կյա Որ յանք նքն քն ա ան նհո ոււն բե բերկ րկրան անք էէ,, Դո Դ ու պի պիտ զգ զգաս աս քեզ եզ հզո զոր, ր, Կամ էլ Կամ Կա էլ հսկ սկա ﬕ ահեղ եղ, ղ, Որ աշխա Որ խարհ ար րհ հ է շուռ ուռ տա ու տալիս իս, Կա Կամ ամ էլ էլ գիտ տո ուն նﬕա ան նհատ ատ, Որ պատ Որ տա ասխ խա անն նն ուն նի ի աﬔնի նի, Ինչ կա Ինչ Ին կատա ար ր րվ վու ում է շո շոււր րջը ա աշշխար արհի:: Չէէ,, դո Չէ դու ոչի ին նչչ չգի գիտես, ես, ես Քանզի Քա զի ին նք քդ ես ես առեղ եղծվ վա ած ծ:: Իսկ ﬕ երև Իսկ Իս ևո ույ ւյթ ան անբացա ցահայ այտ Չի Չ ի կարո րող բ բա ացա ահա հայ հա այտե տել ﬔկ ա այյլ եր րևո ոււյյթ թ: Կյա անք նքն ու ու մար արդը հա հավեր երժ առե երժ ռեղծ ղծվա ած ծներ եր են… ն…
Մեղեդի դի աշնա ան` ն Մեղ Մե ղմա մաշշու ունչ նչ,, անո նչ ուշ ւշ:: Հե եքիաթ իա աթ ան ա նմա մ ն`` Իր ր տես սա ակի ﬔջ, ջ Գոււցե Գո ց երբ ր և ևէ, է, Եվ վ ոչ ﬕ դեպ պքու ո մ, մ, Եվ ոչ ﬕ տարի Եվ րի Դե Դ Դեռ եռ չկ չկրկ րկնվ րկ կնվ ն ած ա : Ակա կանջջ շոյո յող ղ շր շրշյ շյյու ուն, ն ն, Հաճելի Հա ի արև րև`` հո հոգ գի ջե եր րմա մ ցնո մա նող, ղ, Հ քի Հե իա աթ դյ դյու ութ ու թա ակա կա ան` ն Գոււնե Գո նեղ նե ղ երա րազ զն նե եր րի ի Փ քրի Փո իկ պա պ տառի ռիկ կնե եր րից ից ից Ծնված ծ, ան ա ն նմա ման: մա Աշո շուն ւն նն է… Քա անց ﬕ չք չ նա նաղ աղ դի դ ց ցու ուհ ւհի, ի, Գ ււնե Գո նեղ նե ղ հագ գու ուստո ու տով՝ վ՝ Ծ ծկե Ծա կ լ մա մ րﬕնը Ո վեհ Ու եհ կան անգ գնե գ ն լէ նե Եվ հրճ րճվո վ ւմ է վո Իրե են եր րկր կրպ պա պ ագ ա գող ո մա մարդ րդկ կան ան նցով վ: Աշու շունը կարծես ﬕ ա շո ավա վարտ ր լինի ն Կյա յան նքի ի ﬔջ մար րդու,, Գե եղեցի իկ ավա վ րտ րտ` Գոււնե Գո նեղ ու նե ու դյութի թ չ: չ Ավ վա արտ րտ է նա աև և Երե րեկոն` ոն ն` օր օրվա ա,, Կյյա անք քի ի ﬔջ` մա մահը ը:: Թախի Թա իծ ծն է պա պատո ոււմ Հոգիդ Հո իդ անն ննկ կատ ատ ա տ. Եվս ﬕ աշո Եվ ոււն ն,, Եվս ﬕ ավար Եվ Եվս արտ տ:: Հր րա աշշք ք դից ցո ուհի հի, թ թե ե տգ գե եղ կ կա ախար րդ, դ, Մե Մ եկ է՝ է՝ ավար արտ էէ,, Մի բանի Մի նի ավար արտ տ:: Ավ վա արտ րտվող ղ հինը նը Ծնո նում ւմ է նոր րը ը: Բա Բ այց ց նո որ րն էլ րն էլլ,, ﬔկ է, է, Իր ավա Իր ար րտ տն ն ուն նի ի: Եվս ﬕ աշո Եվս Եվ ոււն ն,, Եվ Ե վս ﬕ ավար արտ տ:: Ոււ աﬔն աշո Ո ոււն Ավ վե ելի ց ցա ավո ոտ տ Ավա վարտ րտ է էլի` ի` Նմա մ նխ խո որաց ցո ող Հս սկա ﬕ վեր երքի ի,, Որ ր չի լա լավանո նոււմ մ, Այլև Այ լև ավելի ի ցավո վոտ է դա դառնո նում մ: Աﬔն ﬕ աշո ոււն ի իր ր հե ետ տ տանո նո ոււմ ւմ է Հո Հ ոգո ոււդ ﬕ պատա տառ ռ`` թո ոււյլ յլ կպ պա ած հ հի իմքի քին, ն, Կամ վ Կա վե երած ածնու ունդ դի ի գարո րուն նի ից ﬕնչ նչ այյդ դ Կեղ Կե ղեք եքվա եք ած ծ սր րտ տի իդ դ թու ուլաց ցա ած ﬕ լա ած ար ր, Որ Ո ր չի դի դիման նո ում մ շո ոււրջ րջտար րյա եր երթի ին ն` Դեպ երա Դեպ Դե ազան անքդ քդ ու հ հո ո ույ ւյսդ ւյ դ ան նկա կատա կա ար ր, Դի Դ իցո ոււհի ա ան նզու ուգակա կան ն,, Գո Գ ուցե ցե դո ոււ՞ ւ՞ գիտե տես, ես ս,, Թե Թ ե քա քանի լլա ար կ կա ա, ո որ ր դե եռ ռ կպո պոկ ոկե ես ս… Ավ վա ար րտ տ է նաև աև կյյա անք քի ի ﬔջ՝ մ մա ահը: ը:
Հոկտեմբերի 1-ը տարեցների ﬕջազգային օրն է
Ավանդաբար հայ իրականության ﬔջ տարեցները ﬔծարվել են, ապրել առանձնակի ուշադրության ու հարգանքի մթնոլորտում: Այն, ինչ պահանջում են ﬔծահասակները, ընդաﬔնը ուշադրությունն է, որի կարիքը նրանք ունեն ոչ ﬕայն տոնական օրերին, այլև ամբողջ տարվա ընթացքում: Դա են վկայում նրանց գոհունակ ժպիտները, երբ ստանում են այդքան սպասված ուշադրությունը, ստացած փոքրիկ նվերից առաջացած խանդավառությունն ու թեկուզ իրենց հետ արված ﬔկ լուսանկարից` իրենց այնքան կարևորելու զգացումը: Երիտասարդ սերունդը պետք է հիշի, որ տարեցների աﬔնաﬔծ հարստությունը իրենց զավակներն են, ինչպես նաև կենսափորձը: Մաղթում ենք, որ ﬔր ավագ սերունդը ﬕշտ շրջապատված լինի որդիական սիրով և վայելի իր փորձը զավակներին փոխանցելու բերկրանքը: Այս առիթով ձեզ ենք ներկայացնում ծեր մոր նամակից ﬕ հատված, որը նամակագիրն ուղղել է իր դստերը: Հուսով ենք սա խթան կլինի՝ ծնողներին ավելի գնահատելու համար…
«Իմ սիրելի աղջիկ… Կգա օրը, որ ես կծերանամ և դու կլինես համբերատար և կփորձես հասկանալ ինձ: Եթե կեղտոտվեմ ճաշից, եթե չկարողանամ հագնվել առանց քո օգնության՝ եղիր համբերատար: Հիշի՛ր՝ ինչքան երկար ժամանակ եմ ծախսել, երբ այդքանը քեզ եմ սովորեցրել: Եթե քեզ հետ զրուցելուց նույն բանը հազար անգամ կրկնեմ, ﬕ ընդհատիր, լսիր ինձ: Երբ դու փոքր էիր, ես հազար անգամ նույն հեքիաթը հե քիաթը կար կարդացել դացել եմ, որպեսզի որպեսզի դու քնես: Երբ տեսնես, տեսնես, որ ոչինչ ոչինչ չեմ հասկանում հասկա կ նում նոր ր տեխնոլոգիանետեխ խնոլոգի գիանե րից րի ից, ց, տու ուր ր ին ի ձ ժա ժամանա ժամ նակ կ և ինձ ﬕ նա նայյյիր իր ծաղ աղր րա ր ակա կան ն ժպ ժպի իտո տով: վ: Ես այյդպե պես ս քե քեզ զ շա շատ տ բա բան ն եմ սո ով վորեց վո եցր եցր րե ել՝ ել՝ ի չպե ին պես ես ճի ճիշտ շտ ուտե տել ել, լ, ինչ նչպես նչպ ես գեղե եցի իկ կ հագ ագն նվե վել, լ, ինչպ նչպես դիմա մակ կայել կյ կյան անք քի ի դժ դժվա վար րու ութ թյո յուն ւնն ների ին: ն: Եթ թե ե ինչին չ որ պահի ես ին չինչչ որ չոր բան ն մո ոռա ռան նամ ամ, մ, կորց կորց րցն նեմ զրո րույ ւյց ցի շա ար րանը,, տո տուր ւր ժա ամա մ նակ ակ, որ րպես եսզ զի հի իշեմ ե : Իս Իսկ եթե ե ինձ մոտ տ այդ դպես էլ չս չստա ացվի վի, ﬕ ան նհա հա անգ գստա տացիր իր: Ի վեր վե երջջո ո, ա աﬔ ﬔն նակա կարևոր րը, ը, ինչ նչ-ո -ո -որ որ ես ս քեզ ասու ում մ եմ եմ, կա կարող է պատահել նա րո աև քեզ հե հետ: տ: Եթե ես ս ախոր րժակ ակ չոււնե չո նենա ամ մ, չստիպես ինձ ուտել: տել: Ես ին տե ի քս գիտե տ մ, մ, երբ պե պ ետք ք է ոււտեմ, իսկ կ երբ՝ ոչ ոչ:: Եթե հոգ ոգն գնած ա ոտքե երս ս հրա հր աժա ա ժա ժ արվե վեն ն ինձ ծա առ ռա այե ել, տու ուր ր ինձ ձե ձեռք ռք ռքդ, քդ, դ ինչ ն պես ես տվեցի տվե տվ ի իմը, ը, երբ դոււ առ ռա աջի ա ջի ին ք քա այյլլե լեր րդ դ էիր անոււմ: մ Եվ վ եթե ﬕ օր ես ս քեզ եզ ասեմ եմ, որ այլ եմ, յլևս ս չեմ մ ուզո զ ւմ ապրել ապ ել, այ այլլ ուզ ոււզու ում մ եմ ﬔռնել ել՝՝ նե ներիր ինձ նձ իմ խո խ ս սքե ք քե րի ի համա մ ր ր:: Մի ի օր դո ու ինձ նձ կհ կհաս կհա ասկանա նաս: Տե Տես սնե նելլո ով իմ ի մ ծերո րությյու ո նը՝ ու ը՝ ﬕ՛ տխր խրիր րիր ր, ﬕ՛ խե խելագա գար րվիր, ﬕ՛ զգ զգա գա քե քեզ զ ան անզ զոր ր: Ե Եղի ղի իր ին ինձ հետ, ինձ հետ, փորձիր իր ինձ հա ասկան կա անալ և օգ օգն նի՛ր, ր, ինչ նչպ պես ես եմ քեզ եզ օգ գնել, նե ել, լ երբ բ դոււ նո դո ն ր էի էիր ր սկսե սկ կսելլ քո քո կյա յան նքը քը:: Օգ գնիր ի ինձ նձ շար արժժվելլ առա վե աջ, ջ, օգ գնի նի իր ին ինձ ձ ավա ար րտ տել իմ տել իմ ոււղի ղի ին ս սի իրով վ ու հա ամբե եր րու ո թյա ու յ մբ բ: Ես Ես կհատ հատու հա ո ցեմ քեզ զ իմ ժպ ժպի իտո ի տով և տո անսահ ան ահմ ման ն սիրո րով վ, որը երբ վ, բեք եք չի խո խուււնա նանա: ա: Ես սի Ես իրո րում րո ւմ եմ քե քեզ, զ,, իմ սիրելի դուստր… ր… Աստ Աս տվա վ ծ քե քեզ զ օր րհ հնի նի»: նի »::
ี ีธีฏีฟีฅีดีขีฅึ ีซ 10-ีจ ี ึ ีซีฟีตีธึ ี ีกีถีฝีฅีถีซ 155-ีกีดีตีกีฏีซ ึ ึ ีถ ีง
ี ิฑี ิดิฑี ิป ี ิฑี ี ี ิฑี ิธ ิตี ิฑี ิฝิฑี ี ิป ิฝิปี ี ิธ ยซี ีธ ี ีธึ ึ ีพีฅ ีพีฅีฃ ีฃีซีก ีกีถ ีฎีถ ีฎีถีฅึ ีฅึ ๏ฌ ๏ฌ ีฎ ีฎีกึ ีกึ ึ ีฅึ ีถึ ีกีถ ีถึ ีกีถ ีถ, ีซีฝ ีซ ีฏ ีกีทีญ ีญีกึ ีกึ ีฐ ีกึ ีฐีจ` ีจ ีฏีธึ ึ ึ ึ ึ ีฅ ึ ีฅ ีฅึ ๏ ท: ี ึ ีซ ีซีฟีตีธ ีธึ ี ีกีถีฝีฅ ีฅีถีซ ีถีซ ีดีกีฐ ีฐีพ ีพีกีถ ีกีถ ีถ ีฏีกีกีบีกีฏ ีบีก ีฏึ ีธ ึ ึ ีฉีตีกีด ีก ีข ีฐีถ ีฐีถีนีก ีนีก ีกีฎ ีกีต ีกีตีฝ ีฝ ีญีธ ีญีธีฝ ีฝึ ีฅ ึ ีฅ-ึ ีจ ีพีก ีกีฒีธ ีฒีธ ีฒีธึ ึ ีธึ ึ ึ ีฅีถ ีฐีถ ีถีนีธ ีนีธึ ีด ีธึ ีด ีดีกึ ีก ีค ีคีฏีธ ีฏีธึ ีฉ ีฏีธ ึ ีฉ ีฉีตีก ีตีกีถ ีกีถ ีทีธ ีทีธึ ึ ึ ึ ีฉ ีฉีฅ ีฅึ ีซ ีฅ ึ ีซึ : ี ี ีพ ึ ีซ ีพ ีงึ ีขีก ีข ึ ึ ีก ีกีผีซ ีก ีผีซ ีซีฏ ีฐีถีก ีฐีถ ีกึ ีกีพ ีพีธ ีธึ ีธ ีธึ ีฉีตีธึ ีธึ ีถ ีถีถีฅ ีถีฅึ ึ ีธีพ ีพ ึ ีชีฟ ีฟีพีกีฎ ีก ีกีตีค ีกีต ีค ีกีถ ีกีถีฑ ีฑีถีก ีฑ ีถีกีพ ีพีธ ีธึ ีธ ึ ึ ีฉีตีธึ ีธีถ ีถีจ, ีจ ีธึ ีด ีฉีธีฒีกีฎ ีฒีก ีฎ ีฐีฝ ีฐีฝีฏีก ีฏีก ีชีก ีกีผีก ีผ ีถ ีผีก ีถีฃีธ ีฃีธึ ีฉ ึ ีฉีตีตีธึ ีธึ ีถีจ ีพีฅ ีพีฅ-ึ ีกีข ึ ีก ีขีฅึ ีธ ึ ีธึ ีด ึ ีด ีง ีฃีซ ีซีฟีก ีฟีกีฏีกีถ ีถ ีขีกีฆ ีฆีดีกีก ีฉีซีพ ีฉีซ ีพ ีถีพ ีพีกีณีธ ีณีธึ ๏ฌ ึ ๏ฌ ีฅ ีฅึ ีซ ึ ีซ,, ีกีท ึ ีซ ีก ีญีกึ ีฐ ีฐีซ ีซ ีพึ ีพึ ีก ีก ีญีกีฒ ีฒีก ีกีฒีธ ีฒีธึ ีฉ ึ ีฉีตีตีกีถ ีกีถ ีฐีกีฝีฟีกีฟ ีก ีดีกีถ ีถ ีถีกีก ีญีกีฑ ีฑีฅีผ ีฅีผีถ ีถีธึ ีธึ ีฉ ีธึ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถ ึ ีถ ีถีถ ีถีฅ ีฅึ ีซ ึ , ีดีก ีดีกึ ีค ึ ีคีฏีก ีกีตีซ ีตีซ ีซีถ ีขีกึ ีขีก ึ ีธีตีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถ ีขีกึ ีกึ ีฑ ีฑึ ีก ีฑ ึ ีกึ ึ ีก ึ ีชีฅ ีชีฅึ ึ ีถีธ ีธึ ึ ๏ฌ ๏ฌ ึ ีฐีกีฝ ึ ีซ ีกีฝีฟีกีฟ ีกีฟีดีกีถีจ ีถ , ึ ีธ ึ ีธึ ึ ึ ึ ีกีฆีฃีฅ ีฅึ ีซ ีซีถ ีณีกีฏีก ีกีฟีก ีฟ ีฃ ีฟีก ีฃึ ีก ึ ีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถ ีบีก ีกีฐีฅ ีฐีฅ ีฅึ ีซีถ ีฝีกีฟ ีฝีก ีฟีกึ ีฅีฌีธึ ีธึ ีถ: ีถ: ี ีธ ีธึ ีพีฅีฃีก ีกึ ีซ ึ ีซ ีขึ ีฅ ึ ีผีกีญีธ ีธึ ีต ึ ีตีฆ, ีฆ, ีฃีซีฟ ีฃีซ ีฟีถีก ีฟ ีถีกีฏ ีถีก ีฏีกีถ ีกีถ,, 19 1 06 06-0 -08ีฉ -0 8ีฉีฉ. 8ีฉ ีฉ. ี ีฅีฎ ิฒึ ีซีฟ ิฒึ ีซีฟีกีถ ีซีฟ ีกีถีซีก ีกีถ ีซีก ีกีตีธ ีต ึ ีด ี ีธึ ึ ีพีฅ ีพ ีฃีซ ีซีกีต ีกีตีซ ีซ ีคีฅีฝีบ ีคีฅ ีฝีบีกีถ ีฝีบ ีกีถ ึ , ีพีฅ ีพีฅึ ีป ึ ีปีกีบ ึ ีป ีก ีฅีฝ ีกีบ ีฅีฝ,, ีฐีก ีฐีกีตีต ีชีธ ีชีธ-ีฒีธีพึ ีฒีธ ีพึ ีค ีพึ ีคีซ ๏ฌ ๏ฌ ีฎ ีฎ ีขีกึ ึ ีฅ ีฅีฏีก ีฏีกีด ีด ี ึ ีซ ึ ีซีฟ ีฟีตีธ ีตีธึ ึ ี ีกีถ ี ีกีถีฝ ีฝีฅ ีฅีถีจ ีฅ ีถีจ 192 9222 ีซีถ ิฑีฆีฃีฅึ 2ึ ีซ ีซ ีฌีซ ีซีฃีก ีกีตีซ ีตีซ ีฏีธีฒ ีฏีธ ีฒ๏ฌ ๏ฌ ึ ึ ีถีท ีถีทีก ีกีถีก ีก ีถีกีฏ ีถีก ีฏีพีธ ีพ ึ ีด ีง ึ ีกีญ ีกีญีฝ ีฝีฟีก ีฝ ีฟีก-ีฏีกีถ ีฏีก ีถีถีฅ ีถ ีถีฅึ ึ ีซ ีซ ีฐีก ีฐ ึ ึ ีฅ ึ ึ ีธีพ ีฃีฅึ ีก ึ ีกีฃ ีฃีธึ ึ ีตีถ ีต ีฐีกีถีฑ ีฐีก ีถีฑีถีกีฏีกีฟ ีฟีกึ ีกึ :: ี ีฅีถ ีกึ ีฅ ึ ีกีต ีก ีฝ ีบีก ีบีกีทีท ีทีฟีธีถีธึ ึ ีด ีงีฌ ีถีก ีซ ีซึ ีก ึ ีกีฏีกีถีก ีถ ึ ีถีธ ีถ ึ ีด ีด ีง ีซึ ีกีผีก ีกึ ีฅีฌีธ ีฌีธึ ีฉ ึ ีฉีตีตีธึ ีธึ ีถ ีถีจ ีจ ี ีก ีกีตีก ีต ีฝีฟีก ีตีก ีกีถีธ ีถีธึ ีด ึ ึ ีด ึ ีกีถีฃีถ ีถีก ีกีฐีก ีก ีฐีกีฟีฅีฌีซ ีซ ีถีบีก ีกีฝีฟ ีขีฅึ ีธึ ีด ึ ีธ ึ ีด ึ ีฅ ีฅีฒีก ีฒ ีฝีบีกีถีธึ ีฒีก ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีธึ ีถีซ ีถีซึ ึ ีดีก ีกีฆีกีบีธึ ึ ีบีธ ึ ึ ีฎ ีฎ ีฐีก ีฐีกีตีต ีขีถ ีขีถีกีฏ ีกีฏีนีนีธึ ีกีฏ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีฉ ีตีก ีกีถ ีฃีธีตีตีกีฟ ีกีฟ ีฟึ -ีดีกีถ ีดีก ีถ ีฃีธ ีฃีธึ ึ ีฎีซ ีซีถ: ี ีซ ี ีซีถีน ีถีนึ ีถีน ึ ิฑีผีกีปีซีถ ีถ ีฐีกีด ีฐีก ีดีกีท ีก ีญีกึ ีฐีก ีกีตีซ ีตีซีถ ีถ ีบีก ีบีกีฟ ีฟีฅึ ีก ีกีฆ๏ฌ ีกีพีก ีพีกึ ึ ีฟีจ ีฐีกีต ีชีธ ีธีฒีธ ีฒีธ ีธีพีธึ ีธึ ึ ึ ีคีจ ึ ีค ีคีจ ีทีก-ีทีก ึ ีธึ ึ ีถีก ึ ีธ ีถีกีฏีธึ ีธึ ีด ีด ีงึ ึ ีบีกีต ีก ึ ีก ีกึ ีฅ ึ ีฅีฌีฌ ีกีถ ึ ีฅ ีถีฏีกีญ ีก ีบีฅีฟ ีบีฅ ีฟีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถ ึ ีถ ีธึ ีถีฅ ีฅีถีก ีกีฌีธ ีฌ ึ ีฐีก ีฌีธ ีกีด ีดีกึ ีกึ :: ีกึ ิฑีตีค ิฑีต ีค ีชีก ีชีกีด ีดีก ีกีถีก ีถีกีฏ ีฏ ี ีก ีกีตีก ีตีกีฝ ีตีก ีฝีฟีก ีกีถีจ ีคีซ ีคีซ-ีดีกีฏ ีดีก ีฏีกีตีธ ีตีธึ ีด ีด ีงึ ีฅึ ีก ีกีทีทีฟีซ ีฟีซ,, ีดีก ีฟีซ ีด ีฌีกึ ีซ ึ ีซีกีกีกีตีซ,, ีฟีธ ีตีซ ีฟีธึ ึ ีขีฅ ีขีฅึ ึ ีฏีธ ีฏ ึ ีฌ ีฏีธ ึ ีฌีธ ีธีฆีซ ีซ ีขีผีถ ีผีถีฏีธ ีฏ ึ ๏ฌ ีฅึ ีซ ีฏีธ ึ ีซีถ ีถ ึ ีฉ ีฉีธึ ีธึ ึ ึ ึ ีก ึ ีกีฏีกีถ ีฝีกีฐีดีก ีกีถีซ ีถีซึ ึ ีฅ ีฅีฏีธ ีฏ ีฒ ีฏีธ ีกีตีฌีฌ ีกีต ีฝีบีก ีบีกีผ ีผีถีก ีถีกีฌีฌีซึ ีซ ีถีฅ ีซึ ีฅึ ีซ ึ ีซีถ, ึ ีซ ีถ, ีซีถีนีนีถ ีกีพีฅีฌีฌีซ ีซ ีงึ ีคีชีพ ีชีพีก ีกึ ีก ึ ีกึ ึ ีถีธ ีถีธึ ีด ึ ีด ีด ีกีถีจีถ ีจ ีคีฐีกีฟ ีฐีก ีฟ ีก ีกีณีธ ีณีธีฒ ีณีธ ีฒ ึ ีกีญ ีก ีฝีฟีกีฏีกีถ ีก ีถีฅึ ีซีถ ึ ีซ ีถ ีกีปีกีฏ ีก ึ ีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีก ีกีถ ีกีบีก ีกีฐีธีพีธ ีพีธึ ึ ีดีจ ีดีจ ีจ: ี ีกีญ ีกีญีฝ ีฝีฟีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถีถ ีถีฅ ีฅึ ีซ ีณีฃีถ ีฃีถีก ีกีชีก ีก ีชีกีดีจ ีฏีธึ ีฏีธ ึ ีฎีก ีฎ ีถีกึ ีก ีฅีฒีกีพ ี ีกีตีตีกีฝ ีกีฝ ีฝีฟีก ีกีถีซ ีถีซ ีฐีกีด ีฐีก ีดีกึ ีกึ `` ีดีธ ีธีฟ 1, 1,5 5 ๏ฌ ีฌีซีธ ีซีธีถ ีถ ีดีก ีดีกึ ีค ึ ีคีฏีกีก ีตีซีถ ีตีซ ีถ ีฏีธ ีฏีธึ ึ ีธึ ีธ ีฝีฟ ีฝ , ีฐีก ีกีฆ ีฆีก ีกึ ีก ีกีพีธึ ีฟีฅ ีฅีฒีก ีฒีก-ีฒีก ีฐีกีถ ีฐีก ีถีพีก ีกีฎีถีฅ ีถ ึ ึ ึ ีกีฒีกึ ีกึ ีซ ีซีธึ ึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีถ ีตีธ ึ ีถ ีถ ีนีธึ ึ ีถีฅึ ีธีฒ ีนีธ ึ ีกีญ ีกีญีฝ ีฝีฟีกีฏีกีถ ีก ีถีฅึ ึ , ีธีพึ ึ ีฅึ ีฅ ีฅึ ีกีบึ ีธ ึ ีธึ ีด ึ ีด ีงีซีถ ึ ีกีญีฝ ึ ีก ีญีฝ-ีญีฝ ีฟีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถีถ ีถีฅ ีฅึ ีซ ีฅ ึ ีซ ีซ ีณีกีด ีกีดีข ีขีกึ ีถีฅึ ีธ ึ ีธึ ีด ึ ีด ีด ึ ีดีกีถีฏ ีฏีกีฟ ีกีฟีถ ีถีฅ ีฅึ ีธ ึ ึ ีด ึ ีด:: ี ึ ีค ีคีธีพ ีธีพีพีกีฎ ีฎ ๏ฌ ีปีก ีกีฆีฃีกีตีตีซีถ ีซีถ ีฐีกีถ ีกีถ-ึ ีธึ ีฉ ึ ีธ ึ ีฉ ีฉีตีตีกีถ ีกีถ ีกีถ ีถีฟีก ีฟีก ีกึ ึ ีขีฅ ีขีฅึ ีขีฅ ึ ีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ึ ีถีซ ีถีซ ีซึ ี ี ีกีถ ี ีกีถ ีถีฝ ีฝีฅ ีฅีถีถ ีกีถีฑีก ีฑีกีดีข ีดีข ีฏีก ีฏีกีฆ ีฆีดีก ีฆ ีดีกีฏีฅึ ีฅ ีบีฅึ ีบีฅ ึ ึ ีฃีถีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ึ ีถีจ ีถ ีฐีกีต ีชีธีฒีธ ีฒีธีพึ ีพ ีคีซ ีพึ ีฐีกีดีก ีฐีก ีดีกึ : ีดีก ึ : ี ีก ีก ีถีบีก ีบีกีฟ ีฟีกีฏ ีฏ ีธึ ีถีฅ ีถีฅึ ึ ๏ฌ ีฒีฒ๏ฌ ีฌ ึ ีก ึ ีกีญีฝ ีญีฝ ีฝีฟีก ีกีฏีก ีฏีก ีกีถ ีถีถีฅ ีถีฅึ ีซ ีญีถ ีญ ีคีซ ีค ึ --
ีถีฅึ ีถ ีซึ ีกีถีฑ ีถีฅ ีถีฑีถีกีฏีก ีถีฑีถ ีกีถ ีถีก ีกีญีก ีญีกีฑีฅีผ ีญีก ีฅีผ-ีถีธึ ีฉ ีถีธ ึ ีฉีตีตีธึ ึ ีฉ ีธ ีถีถีฅ ีธึ ีถีฅึ ีฅึ ีซ ๏ฌ ีปีธึ ีธ ึ ีธีพ: ีพ:: ิฑีตีค ีพ ีคีบ ีบีซ ีซีฝีซ ีซ ีฝีซ ีซ ึ ึ ีฑ ีงึ ี ีก ึ ีธ ีกีตีก ีตีก ีกีฝ ีฝีฟีก ีฟีกีถีซ ีฃ ีฟีก ีฃีตีตีธึ ีตีธึ ีธ ีฒีกีฟ ีก ีถ-ีฟ ีฝีธึ ึ ีฉีตีก ีฟีฅ ีตีกีถีถ ีกีถีถ ีถีถ ีธึ ีฝีธ ีธึ ีซีก ีกีฌีกีฏีก ีกีถ ีฆีกึ ีฆีก ึ ีฃีก ีฃีกึ ึ ีดีก ีดีกีถีถ ีถีถ ีถ ีธึ ีฒ ีฒีฒีพีก ีกีฎ ึ ีฃีถีธึ ีธึ ีฉีตีธึ ึ ีถีจ ีตีธ ีถ ` ี ีกีตีก ีตีก ีกีฝ ีฝีฟีกีถ ีถีธึ ีธ ีด ีฝีฟ ีธึ ีฝีฟีฅีฒ ีฅีฒ ีฒีฎ ีฎีฅ ีฅีฌีธ ีฌ ึ ีฎีก ีกีพีกีฌีธ ีธึ ีถ ีถ ีธีผีธีฃ ีธีฃีดีกีถ ีฐีกีดีกีฏีกึ ีก ีฃ: ิผีซ ีซีถีฅีฌีธ ีฌ ีพ 119 925 25-ีซ -ีซ ีซีถ ี ีกีตีก ีต ีฝีฟีก ีกีถ ีถีธึ ีธึ ึ ีด ีฟีฅ ีฅีฒีซ ีธึ ีถ ีถีฅ ีฅึ ีธ ีธีฒ ีกีพีฅ ีพ ึ ีกีฎีธ ีธึ ีฉีตีตีธึ ีธ ีถ-ีธึ ีถีฅึ ีซ ีก ีกีฏีก ีฏีก ีกีถีกีฟ ีฟีฅ ีฅีฝีจี ีจี ี ีก ี ีถีฝีฅ ีฝ ีถีจ ีฐ ีฟีกีฃีก ีฐีฅ ีกีตีตีธึ ีธึ ึ ีด ีฃึ ีฃึ ีฅึ ีฅึ ีฅ ึ ีกีฆีคีฅ ีค ึ ีซีฏ ีซีฏ ๏ฌ ีฃีซ ีซึ ึ ึ ` ๏ ถี ีกีตีกีฝ ีฝีฟีกีถีจ ึ ี ีฅ ีฅึ ีฑีก ีกีพีธึ ึ ิฑึ ึ ึ ีฅีฌ ีฅึ ีฅีฌ ึ ีจ ีจ๏ ท: ี ึ ีซ ี ึ ีฟีตีธ ึ ีซ ีตีธึ ึ ี ีกีถ ีก ีฝ ีฝีฅ ีฅีถีถ ีถ ีกีถีฑีก ีกีดีข ีฏีกีฆ ีฏีก ีฆีดีก ีกีฏ ีฏีฅึ ีฅึ ีบีฅึ ีกีพ ีพีฅ ีฅีฌีซ ีซ ึ ีกีถ ีถ 7.0 000 ึ ีกีญีฝ ึ ีก ีญ ีฟีกีฏีก ีญีฝ ีฏ ีถีถีฅึ ึ ีซ ีซ ีพีฅ ีฅึ ีกีค ีคีก ีกึ ีฑีจ ีจ ี ีกีตีกีฝ ีก ีฟ ีฟีกีถ ีกีถ ีถ ๏ฌ ีถีนึ 192 92828--ีจ: ีจ ี ีกีถีฝีฅีถ ีฅ ีตีตีกีถ ีก ีกีถ ๏ ถีณีก ีณีกีด ีดึ ีธ ึ ีธึ ึ ีคีกีฏ ีฏีกีถ ีกีถ ึ ีกีฝีฟีก ึ ีก ึ ีกีฝ ีฟ ีฉีฒ ีฉ ีฉีซ๏ ท ีฝีฟีฅ ีฅีฒีฎีธ ีธึ ีดีจ ีด , ีธึ ึ ีถ ีซึ ึ ีกีถ ีถีธึ ีธึ ีถีธีพ ีพ ีฏีธีนีพีฅึ ีฅ ๏ ถี ี ีกีถ ีกีถ ีถีฝีฅีถ ีฅีถีตีกีถ ีกีถ ีกีถีฑ ีกีถ ีฑีถีก ีถีกีฃ ีฃีซึ ีซ ๏ ท, ีฆ ีกีฌีซ ีฆีฃ ีซีธึ ีฅ ีฅีถ ึ ีฃ ีฃีถีฅึ ีถีฅ ึ ีฐีก ีกีตีฏีก ีฏ ีฏีกีถ ีถ ี ึ ึ ีตีธ ีตีธึ ีผ ีตีธ ึ ึ ีซีถ ึ ีผ ีถ: ๏ ถี ีกีถ ีก ีฝีฅีถ ีฅีถีตีตีกีถ ีกีถ ีถ ีกีถีฑ ีฑีถีกีฃ ีฃึ ีฅึ ีฅึ ๏ ท ๏ ท ีฝีฟ ีฟีก ีกึ ีกีถ ึ ีก ีถ ีทีธ ีธึ ึ ึ ึ ีปีป 32 20. 0 00 0 0 ีฐีก ีฐ ีตีฅ ีตีฅึ : ึ ึ : ี ีฅีฎ ีขีกึ ีกึ ีฅึ ีฅึ ีกึ ีฅึ ีก ีจ ีฐีธ ีกึ ีธึ ีตีตีฝ ีงึ ีง ีถีฅึ ีฅ ีทีถีทีถีทีถ ีนีธึ ีด ีนีธ ึ ีด ีด ีกีถีฐีก ีฐ ีบีกีฒ ีฒ ึ ีฃีถีธ ีธึ ีฉ ึ ีตีตีกีถ ีก ีฏีกึ ีซ ีกีถ ีซึ ีธึ ีถ ีถีฅ ีฅึ ีธ ีฅ ึ ีธ ีธีฒ ีฐีก ีกีฆ ีฆีก ีกึ ีก ีกีพ ีพีธึ ีธึ ึ ีฐีกีตีฅ ีตีฅึ ึ ีซีถ ีถ: ี ีก ีถีฅ ีถีฅึ ีค ึ ีคึ ีฅึ ีซึ ีธีฒ ีฒ ีป ีฅีผีก ีผีกีถีค ีถ ีถ ีธึ ีถีค ีธ ีปีก ีกีถ ีถึ ีฅ ึ ีฅ ีฅึ ึ ีจ ีจ ีฐีก ีฐีกีตีต ีชีธีฒีธีพ ีพึ ีคีซ ีซีถ ึ ีฃีฃ ีถ ีฌีธึ ีถีฅ ีธ ีฃีธึ ึ ีฎีซีถ ีซีถ`` ีฐีก ีฐีกีฝึ ีฝึ ีถ ีถีฅ ีฅีฌีธ ีธีพ ีซึ ีฅีถ ึ ีฅีถ ึ ีฅ ึ ีซีฆีซ ีซีฏีก ีฏีกีฏีกีถ ีฐีตีธ ีธึ ีฎีดีกีถ ีกีถ,, ีธึ ึ ีซ ีก ีคีต ีกึ ีคีตีธึ ีธึ ีถึ ีธึ ีถึ ีธึ ีถึ ีธึ ีด ีดีก ีธึ ีด ีกีฐีกึ ีก ึ ีกีพ ีพ 19 1930 3 -ีซ ีซีถี ีถี ีฝึ ีฟีซ ีฝึ ีฟ ีฏีกีฉ ีฟีซ ีกีฉีพ ีพีก ีกีฎีซ ีซึ : ึ ี ีก ีกีต ีฐีก ีกีฝีกึ ีก ีกีฏีธึ ีธ ีฉีตีธ ีตีธึ ึ ีถีจ ีถีจ ึ ี ึ ึ ีตีธึ ีผ ีตีธ ึ ีผึ ีจ ีนีฅ ีนีฅีถ ีถ ีดีธีผีกึ ีฅ ึ ีฌ ี ีกีถ ีถีฝีฅีถีซ ีถ ีป ีถ ีปีก ีถึ ีฅ ึ ีฅึ ีจี ึ ึ ีฏ ีฏีฅ ีฅีฌีธ ีฌีธ ีฌีธึ ีธึ ีฐีก ีกีฆีกึ ีก ีกีพีธึ ีธึ ีฐีก ีกีตีฅ ีฅึ ีซ ึ ีซ ีฏีตีก ึ ีซ ีกีถ ีถึ ีจ ึ ีจ ีจ ึ ีฃีซ ีฃ ีฟีกีฏ ีกีฏึ ึ ีธึ ีธีด ีฅีถ ีกีตีถ ีฏีกึ ึ ึ ีธึ ีธ ีคีฅึ ีจ ีจ, ีธึ ึ ีถีก ีธีถ ีธึ ีถีฅ ีฅึ ีฅ ึ ีฅีฌีฌ ีง ีฅึ ีฅึ ีฏ ีฏึ ีซ ีบีกีฟีดีธึ ึ ีฉีตีก ีกีถ ๏ฌ ีป ีกีตีค ีกีต ีค ึ ึ ีฐีก ีกีฝีก ีฝ ีฏ ีฝีก ีฏีกีถ ีกีถ ีถ ีบีกีฐีซ ีซีถ: ีถ ี ึ ีก ีก ีญีก ีกีฒีก ีฒ ีฒีกีฝีซ ีฒีก ีซึ ึ ีก ีกีฏ ีฏีก ีกีถ, ีถ ีดีกึ ึ ีคีก ีกีฝีซึ ีก ีกีฏีกีถ ีถ ีกีผ ีผีก ีกึ ีฅ ีฅีฌีฌีธึ ีธึ ึ ีฉีตีธ ีธึ ีฉ ีตีธึ ึ ีถีจ ีกีถ ีถีถ ีถีฏีก ีฏีกีฟ ีฏีก ีฟ ีนีซ ีน ๏ฌ ีธึ ีด ีด, ึ 19 922 2-ีซ ีซีถ ีถีก ีก ีกึ ีช ีกึ ีชีกีถีกีถีธึ ีธ ีด ีง ี ีธีขีฅ ีฅีฌีฌีตีก ีตีก ีกีถ ีดึ ึ ึ ีก ึ ีกีถีก ีกีฏีซ` ีกีถึ ีฃ ีฃีถ ีถีก ีกีฏีก ีฏ ีถ ีด ีดีก ีกึ ีค ีคีฏ ีฏีกีถ ีกีถ ีก ีถึ ึ ีชีก ีชีกีถ ีถีคีก ีกีฏีฅีฌีธ ีธึ ีปีปีก ีกีถึ ีฅ ึ ีฅึ ีซ ีฐีก ีกีดีกึ ีกึ : 1 38 19 8-ีซ -ีซีถ ีถ ิณีก ิณ ีฒีฉีก ีกีฏีกีถ ีถีถีฅึ ีซ ีซ ๏ฌ ีปีก ีปีกีฆีฆีฃ ีตีตีซีถ ีฃีก ีซีถ ีถ ีถึ ีก ีฃึ ึ ีก ีกีฝีฅีถ ีถีตีตีก ีกีฏีจ ีถีธึ ีธ ีตีถ ีต ีบ ีฝ ีกึ ีบีฅ ีกึ ีช ีชีกีถีก ีกึ ีฅีฌ ีฅีฌ ีง ี ีธ ีธีขีฅีฌ ีฅีฌ ีตีก ีกีถ ีถ ีดึ ึ ีก ีดึ ึ ีกีถ ีถีก ีกีฏีซ ีฏ ี ยซี ีก ีกีถีฝีฅ ีฅีถีตีตีก ีกีถ ีกีถ ีกีถีฑีฑ-ีฑ ีถ ีฃึ ีฅ ีถีก ึ ีฅึ ึ ีซ๏ ท ีฝีฟีฅ ีฟีฅีฒีฎ ีฒ ีดีกีถ ีกีถ ีฐีกีดีก ีกึ : ึ : ี ึ ีซ ึ ีฟีตีธ ีธึ ี ีกีถ ีถีฝีฅีถีซ ีธีฃีซีถ ีซ ีกีบีบึ ีธึ ีด ึ ีธ ึ ีด ีด ีง ิตึ ึ ีกีถีซ ึ ี ีฝ ีฝีฌีธีตีซ ีซ ๏ฌ ีปึ ีฐีก ีกีฝีฟีก ีฟ ีฟีพีก ีกีฎ ีกีผีกีถ ีถีฑีถีก ีกีฐีกีฟ ีฟีธ ีธึ ีฏ ีฏ ีฐีก ีกึ ีก ีกีขีฅ ีขีฅ ีฅึ ีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีฉ ีตีธ ีธึ ีถ ึ ีถ ีถีฅ ีฅึ ีธึ ีด ึ ีธึ ีด ึ ีธ ีด, ีซีถ ีซ ีถีนีซ ีพีฏีก ีพีฏ ีกีตีธ ีตีธึ ีฉ ึ ีฉีตีตีธึ ีธ ีถีถ ีง ีถึ ีก ีธึ ีก ีกีถีธึ ีธึ ีถีจ ีฏึ ึ ีธีฒ ีธีฒ ีขีก ีกีฆีดีก ีด ีฉีซีพ ีพ ีฐีธึ ีธึ ีทีกึ ึ ีฑีกีถ ีถีถีฅึ ีซ ึ ีซ ึ ีฐีกีถ ีก ึ ีกีตีซ ีตีซีถ ีถ ีพีก ีพีกีตีตึ ีฅ ีฅึ ึ ีซ ีซ ีฃีธ ีธีตีธึ ีธึ ีฉ ีฉีตีธ ีตีธึ ีธึ ีถีจ ีถีจ ี ีกีตีก ีกีฝีฟีกีถีธึ ึ ีด: ีด
๏ ถี ีกึ ีซ ีซึ ีถ ึ ีขีผ ีผ ีถีธ ีถ ึ ีฉ ีตีธึ ีถีถีฅึ ีจ ีนีฅีถ ีฅ ีฏีกึ ีธ ีธีฒีกึ ีฅีฌ ีจีถีฏ ีฏีณีฅีฌีฌ ีฐีกีต ีชีธีฒีธีพึ ึ ีคีซีถ ีซ . ีก๏ฌ ีถ ีกีถีฃีกีด ีธึ ึ ึ ีง ีฟีฅ ีฅีฒีซึ ีฎีกีฃีก ีฃ ีฎ ีฌ ีตีฝีซ ีถีท ีถ ีตีฌีฌีถ ีกีถีฃีกีด ีด ีฝีถีฅีฌ ีถีฅ ีฅีฌ ีง ีกีฆีกีฟ ีฉีตีก ีกีถ ีถึ ีถึ ีก ีฅึ ีก ึ ีก-ีฆีกีถึ ีจ๏ ทึ ึ ี ี ิป ี ิปี ี ี ี ี ี ี ี ิฑี ิฑี ิฑ ี ี ิต ิตี ี
ี ี ิปี ี ี ี ี ิฑี ี ิตี ิป ี ี ิฑี ี ิฑี ิธ ิตี ิตี ิฑี ี ิฑีตีถ ิฑีต ีถ ีข ีขีก ีกึ ีพีฅ ีพีฅีฌีฌ ีง ี ีกีถ ีกีถีฝีฅีถ ีถีซ ีซ 115 500ีก ีกีด ีดีตีกีฏีซ ีซีถ ีถีพ ีพีซ ีซึ ึ ีพีกีฎ ึ ีพ ีกีฎ ีฐีธีขีฅ ีขีฅีฌีฅีฌีฌ-ีตีก ีกีถีกีฏีก ีฏีกีถ ๏ฌ ีปีธึ ีก ึ ีกีผ ๏ฌ ๏ฌ ีฅึ ึ ีซ ีซ ีทึ ึ ีปีกีถ ีปีก ีกีถีกีฏ ีฏ ีด: ิฒีกึ ีกึ ีดีกีถ ีกีถ ีกึ ีกึ ึ ีธ ีธีฒ ีฉ ีฉีตีก ีตีก ีตีกีถ ีกีถีจ ีดีกีฝ ีดีก ีกีฝีถีกีฏ ีถีก ีกีฏึ ีฅ ึ ีฅีฌ ีฅีฌ ีฅ ีฅีถ ีถ ีถีกึ ีกึ ี ีธึ ีธึ ีพีฅีฅีฃีซ ีซีกีตีซ ีต ิน ินีก ีกีฃีกีพีธ ีธึ ีฉีตีตีก ีกีถ ีกึ ึ ีฟีก ีกึ ีซีถ ีถ ีฃีธึ ึ ีฎีฅ ีฅึ ีซ ึ ีซ ีถีกีญ ึ ีซ ีญีก ีกึ ีกึ ีกึ ี ีธีถีก ีถีกีฝ ีฝ ิณีกีฐ ีฐึ ี ี ีฟ ีฟีตีธึ ีฅ ึ ีฅีถ ึ ี ี ีก ีกีถีถีฝีฅีถีซ ีฉ ีฝีฅ ีฉีธ ีธีผีถ ีถ ีฐ ีฐีซ ีซ ี ีก ี ีกึ ีซีฟ ีซีฟ ิณึ ึ ีจ: ี ีฅีฟ ีฟึ ีธีตีซ ีตีซ ิตึ ีซีฟ ีฟีก ีกีฝีกึ ีค ีกึ ีคีกีฏ ีกึ ีฏีก ีกีถ ีฏีกีตีก ีฏีก ีกึ ีก ึ ีก ึ ีกีถีซ ึ ิฑีข ีขีธ ีธีพ ีพีตีก ีตีก ีกีถ ึ ึ ีธ ีธีฒีธึ ีซ ีซ ีขีกึ ีฅีฏีก ีขีก ีฏีกึ ีฃ ึ ีฃ ีฃีฅีฟ ีฟีถีกีถ ีกีถึ ึ ๏ฌ ีด ีดีธ ีธีฟ ีฟีฅ ีฅีฒีกีค ีคึ ีพีก ีพีกีฎ ีถึ ีถึ ีก ีกึ ีกึ ีฑีกีถ ีถีซ ีซ ๏ฌ ึ ีฑีก ีฑีกีฏีก ีฟีก ีฟีกึ ีก ีกีฎ ีฎึ ีจ ีชีก ีกีดีกีค ีกีคึ ีก ึ ีกีพีกีตึ ีกีตีตึ ีง ีทีทีก ีก ีกีฟีฅึ ึ ีซ ีซ ีฐีกีดีก ีดีกึ ึ ::
Հոկտեմբերի 12-ը բժիշկ և բնագետ Ֆրիդրիխ Պարրոտի 225-ամյակի օրն է
ՄԵԾ ՎԵՐԵԼՔ Միջնադարյան եվրոպական երկրներում այն կարծիքն էր տարածված, թե համաշխարհային ﬔծ ջրհեղեղից հետո սուրբ լեռան՝ Արարատի գագաթին է հանգրվանել Նոյան տապանը։ Սակայն սնոտիապաշտությունն ու խավա վարն րն այն յնպ պես էին մթա թագ գնե նելլ մա մարդ րդկ կան անց ց ﬕտքը քը, որ վերելքի մասին մտածելն անգամ սրբապղծություն էր համարվում։ Բայց գիտության բուռն առաջընթացը ստիպեց տարբեր երկրների գիտնականներին ուսուﬓասիրություններ կատարել լեռնային շատ շրջաններում, այդ թվում՝ նաև Հայաստանում։ Տապանը տեսնելու հետաքրքրությունը և այն ուսուﬓասիրելու ցանկությունը պատճառ դարձավ, որ Հայաստան գան բազմաթիվ անվանի գիտնականներ ու ճանապարհորդներ։ Հայտնի է, որ դեռևս 1254-ին Մասիս լեռան ստորոտ է եկել ֆլամանդացի ճանապարհորդ Վիլեմ Ռույսբրոքը։ Իսկ 13-ր րդ դարի 70-ակա կ ն թվ թվակա կ ններին ի Հայյկակա կ ն լե լ ռնաշխարհով անցնելիս ﬔծ վենետիկցի Մարկո Պոլոն հիշեցնում է Նոյան տապանի մասին և նկարագրում Արարատի անմատչելիությունը։ Ֆրանսիացի ճանապարհորդ Շաբդենը 1671-ին Թբիլիսիից Պարսկաստան ուղևորվելիս նշում է, որ Երևանից 12 մղոն հեռավորության վրա է գտնվում հանրաճանաչ Արարատ լեռը։ 13-րդ դարի ֆրանսիացի ճանապարհորդ Ռուբրուկը վկայում է, որ հայերն Արարատ չեն բարձրանում ոչ այնքան վերելքի դժվարության պատճառով, որքան սրբությունը չպղծելու համար։ Առա ռաջջի ինը նը,, ով խախ ախտ տեց եց Ար րա արա րատ տի վե վեր րաբե բեր րյա յալլ շր շրջա ջանառվող լուրերը, Դորպատի՝ այժմ Տարտու (Էստոնիա) համալսարանի բնագետ, բժիշկ, պրոֆեսոր Ֆրիդրիխ Պարրոտն էր, ով Եվրոպայում ﬕ շարք վերելքներ էր կատարել և լեռնագնացության ﬔջ նորեկ չէր։ Ահա թե ինչ է գրում նա. «20 տարի առաջ ես կանգնած էի Կազբեկի գագաթին և հեռավոր հարավում նշմարեցի բարձր, կլոր, ﬕայնակ ﬕ գագաթ՝ աﬔնայն հավանականությամբ Արարատի արծաթե գագաթը։ 1829-ին Պարրոտի արշավախումբը գալիս է Էջﬕա-
30 30
ծին, որտեղ նրանց է ﬕանում Խաչատուր Աբով յանը՝ որպես ուղեկից-թարգմանիչ։ Արշավախումբը Էջﬕածնից ճանապարհվում է դեպի Արարատի ստորոտը և հանգրվանում սուրբ Հակոբի վանքում։ Վերելքի առաջին ջի ն փո փոր րձի ձին ն, բացի Ֆ. Պա Պար րրո րոտ տից ից, մա մաս սնա նակ կցե ցելլ են Ակ կոո ռի գյուղից որսորդ Սահակը, ﬕ կազակ և Տարտուի համալսարանի ուսանող Շիմանը։ Վերելքը կատարվել է արևմտյան կողﬕց՝ սառցալանջին կացիններով աստիճաններ փորելով։ Համոզվելով, որ հոգնածությունը թույլ չի տա բարձրանալ գագաթ, որոշում են հետ վերադառնալ։ Մ. Շիմանն անզգույշ քայլ է կատարում, սայթաքում սառցակալած լանջին, և Պարրոտը շտապում է օգնել նրան։ Սակայն, նրան օգնելիս, իր կոշիկների տակ ամրացված խաչաձև չորսատամ կատվիկների թելը կտրվում է, որի պատճառով ինքն է սայթաքում, լ նջո լա ջ վ մոտ 500 մ գ գլո լ ր րվո վ ւմ ցած և կա կ նգ գ առնում լավայի բեկորներից ﬕ փոքր վեր, սառցադաշտի սահմաններից ոչ հեռու։ Բարեբախտաբար լուրջ ﬖասվածք չի ստանում, և խումբը հաջողությամբ իջնում է վանք։ Պարրոտը որոշում է իրենց վայր ընկնելը գյուղացիներից թաքցնել, քանի որ դրա ﬔջ կտեսնեին Աստծո պատիժը՝ գագաթը մագլցելու անխոհեմ փորձի համար։ Երկրորդ փորձին մասնակցում է 11 մարդ, սակայն ուժեղ բուքը խանգարում է վերելքը։ Երրորդ փորձը հաջող էր, արշավախումբն արդեն գագաթին էր։ Աբով յանը, կրոնապաշտի եռանդով գագաթին փայտե խաչ կանգնեցրեց, րե ց, որ րը ը բե բեր րել ել էր Էջ Էջﬕ ﬕա ածնի նից։ ց։ Լեռան գագաթին եղած ժամանակ Պարրոտը տեղեկանում է պատանի Խաչատուրի սրտի թաքուն բաղձանքին` ուսումը շարունակել Եվրոպայի որևէ ուսուﬓական հաստատությունում։ Պրոֆեսորը հենց այնտեղ էլ երդվում է աﬔն գնով աջակցել նրան։ Խաչատուրն Արարատի գագաթից շորի ﬔջ փաթաթած սառցի ﬕ կտոր է բերում Էջﬕածնի վանք և հալեցնում։ Կաթողիկոսն ու բոլոր վանականները ﬕ-ﬕ կում խմում են ջուրը` որպես սուրբ վայրից բերված օրհնանք։
ԱՊԱԳ ԱՊ ԱԳ Ա Գ ԳԱ Ա ԲԺ ԲԺԻՇ ԻՇԿ Հ Հո ոկտ կտե եմ մբե բեր 20 բեր 2016 6 N 299-30 0 (13 1340 40-11334 41) 1)
Հոկտեմբերի 16-ը սանիտարական ծառայ թյան սպա Արﬕն Վեգների 130-ամյակի օրն է
ՃԱՄՓԱՆ՝ ԱՌԱՆՑ ՏՈՒՆԴԱՐՁԻ Նա անմահացրեց հայ ազգի ցավը, նա ց յց տվեց աշխարհին ցեղասպան թյան իրական արհավիրքը… Գերմանացի բանաստեղծ, լրագրող, իրավագետ, հրապարակախոս, Հայոց ցեղասպանության ականատես Արﬕն Վեգները ողջ կյանքի ընթացքում խաղաղարար և մարդու իրավունքների պաշտպան է եղել: Նրան նշանակել էին Սիրիայում և Միջագետքում տեղակայված գերմանական ստորաբաժանուﬓերում ծառայելու՝ որպես սանիտարական ծառայության սպա: Այնտեղ ականատեսը դառնալով հայերի նկատմամբ կատարվող վայրագություններին՝ Ա. Վեգները բավականին շատ լուսանկարներ է արել, որոնք կարող են ծառայել որպես ապացույց կատարվածի: Նա ձերբակալվել և տեղափոխվել է Գերմանիա, որտեղ հրապարակայնորեն դատապարտել է Հայոց ցեղասպանությունն ու նամակ գրել ԱՄՆ նախագահ Վուդրո Վիլսոնին: «Սա քիչ հայտնի ցեղասպանություն է, որի ﬕջով անցել է հայ ժողովուրդը 1915-23 թվականներին: Հայերը կոտորածների ենթարկվեցին թուրքերի կողﬕց` որպես ստորադաս խավ: Հայերին տեղահանեցին և անապատի ﬕջով հասցրին համակենտրոնացման ճամբարներ: Շատերը մահացան սովից: Նոր Թուրքիայում
տեղ չունեին այլ ժողովուրդները, որոնք այլ կրոն էին դավանում, ինչպես եղավ քրիստոնյա հայերի դեպքում: Հյուծված երեխաների, սովահար դիակների լուսանկարներն ահազանգ են ուշադրության և մոռացության մատնված իրողության` ﬔկուկես ﬕլիոն հայի սպանության: Վեգները գրի է առել իր տեսածն ու ապրածը և լուսանկարների հետ ﬔկտեղ ուղարկել Գերմանիա՝ առանձին մարդկանց ու մամուլին, սակայն դրանք չեն հրապարակվել: Հետագայում այդ նամակները և նույն շրջանում գրած այլ նյութեր ամփոփվել են նրա «Անվերադարձ ճանապարհ գրքում:
«Խիղճս ինձ վկա է դարձրել, ես ձայնն եմ բոլոր աքսորյալների, որ գոռ մ են անապատ մ մ : ԱՐՄԻՆ ՎԵԳՆԵՐ
Հոկտեմբերի 10-ը հոգեկան առող ջ թյան համաշխարհային օրն է
Այս Այ ս օրը նշվ շվու ում ու մ է 19 1992 992-ի ից ց՝՝ հոգե գեկան առ գեկ ռող ող ղ ջու ութ թյա յ ն հահա մաշխարհային մաշ խարհային համադաշնության համադաշնության նախաձեռնությամբ: նախաձեռնությամբ: Ոչ ոք ապահովագրված չէ հոգեկան խանգարուﬓերից։ Ցանկացած մարդ՝ անկախ տարիքից, սեռից, սոցիալտնտեսական կարգավիճակից, հասարակության ﬔջ գրաված դիրքից, կարող է ունենալ հոգեկան առողջության տարաբնույթ խնդիրներ: Այդ իսկ պատճառով ավելի ու ավելի է կարևորվում հասարակության բոլոր շերտերի իրազեկվածությունն այդ երևույթի վերաբերյալ: Օրվա խորհուրդն է հասարակության ուշադրությունը հրավիրել հոգեկան առող ջության հիﬓախնդիրների վրա, որպեսզի հոգեկան առող ջության խնդրի մասին մտածեն ոչ ﬕայն խանգարուﬓեր ունեցողներն ու նրանց ընտանիքի անդաﬓերն ու բուժանձնակազմը, այլև ողջ հասարակությունը: Հոգեկան խանգարումներով մարդիկ խարանման են ենթարկվում աշխարհի շատ երկրներում. յուրաքանչյուր երրորդ երկրում նրանց թույլ չեն տալիս ամուսնանալ, երեխաներ որդեգրել, պայմանագրեր ստորագրել և մասնակցել ընտրություններին: Առող ջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը (ԱՀԿ) առանձնացրել է հոգեկան առող ջությունը բնորոշող հետևյալ չափանիշերը` ա) սեփական ֆիզիկական և հոգեկան Ես-ի ﬕասնության մշտական գիտակցումը, բ) հաստատուն ապրուﬓեր ﬕանման իրավիճակներում, գ)սեփական հոգեկան գործունեությունը, նրա արդյունքները և ինքն իրեն համապատասխան գնահատելու կարողություն (ինքնաքննադատություն), դ) հոգեկան հակազդեցությունների համապատասխանությունը արտաքին ազդակների և իրավիճակների ուժին, ե) սեփական գործունեության պլանավորման և իրականացման կա նացման ըն ընդունակություն դունակություն: Ըստ ԱՀԿ-ի՝ ի հոգեկան խանգարուﬓերը սահմանվում են որպե պես ս զգ զգա այա յ կան իմացո ցութ ւթյյյան ւթ ան (հի իշողո ղութ ւթյյու ուն, ն, ռացիո ցի ոնա ո նալլ ի նա իմ մացութ մաց մա թյո թ յ ւն յո ւն, ն հո հույ ւյյզեր եր, կա կամք ք, ուշադ ադր րու ութ թյո յուն)) առա անձ նձն նահա հատ տկո կ ւթ թյյու ո ննե ներ ր, որոնք ր, ոն ո նք դո դ ւրս են ﬓում մ համապ մապ մա պա ատա տ սխա խան ն սոց սոցի սո իա ալլ-մշ մշա մշ ակո կոււթա թայյին ին ն ﬕջավ ջա ավ վայ այր րի ի սա սահհմաննե ման մա ներ րից կա կամ մ իրե րեն նցի ցից նե ցից ցի ն րկա կայյաց աց ցն նու ում մ են ե հո ոգե գ կ գե կան ան գործո գո ծոււնե նեու ոթ ու թյա յան ան նո ոմ մա ալիա լի իանե ներ ր:: Հո Հ ոգեկա կան խ խա անգա գ րու ում մ ու ուն նե ն եցո ե ց ղ ան ցո նհ հատ ատն ատ նե երը ը ինք քն նաա32 32
տի իպ կե կեր րպո պ վ են կող ողﬓորոշշվոււմ ար ողﬓ րտաքի քին և ն նե երքի եր ին ն իրականության խնդիր իրականության ի ն նե երում րում և մտածո տած ծողության ղության ն ձև ձևա ձ ավորման ﬔջ, փոփոխված են անհատական, կենսական և իդեալական պատկերների համամասնությունները: Հոգեկան առող ջությունը ենթադրում է հոգեբանական բարեկեցության դրական զգացուﬓեր, սեփական արժանապատվության զգացում, համոզվածություն սեփական անձի և այլ մարդկանց արժեքների վերաբերյալ, ներդաշնակ ներաշխարհ, կենսական դժվարությունների հետ վարվելու և գիտակցաբար ռիսկի դիﬔլու կարողություն, փոխադարձ բավարարող ﬕջանձնային հարաբերություններ հաստատելու կարողություն, ինչպես նաև ապրած սթրեսից հետո ապաքինման կարողություն: Հոգեկան առող ջությունն ավելի հաճախ դիտում են որպես աﬔնօրյա կենսական դժվարություններին դիմակայելու կարողություն, որն ինքներդ ձեզ ընդունելու և սիրելու կարողությունն է: Հոգեպես առողջ մարդը չի վախենում առօրյա դժվարությունից, հուսահատությունից, կարողանում է հասկանալ և արտահայտել սեփական հույզերը, ընդունում է քննադատությունը, հանգիստ և ինքնավստահ է զգում մարդկանց շրջապատում և ﬔծ մասամբ իրեն համարում է երջանիկ: Հոգեպես առողջ մարդը գոհ է ինքն իրենից, հանգիստ է զգում մարդկանց շրջապատում, ինչպես նաև ի վիճակի է ղեկավարել սեփական կյանքը և բավարարել հիմնական պահանջմունքները: Ըստ ԱՀԿ-ի` ներկայումս աշխարհում ծանրության տարբեր աստիճանի հոգեկան հիվանդություններով տառապող մարդկանց թիվը կազմում է 160 հոգի՝ յուրաքանչյուր 1.000 բնակչի հաշվով: Ամբողջ աշխարհում 10 խնդրահարույց հիվանդություններից 5-ը բաժին է ընկնում հոգեկան հիվանդություններին: Մարդկության մոտ 5%-ը տառապում է դեպրեսիվ խանգարուﬓերով, ավելին՝ կանխատեսվում է, որ հաջորդ 20 տա տարիների րիների ըն ընթացքում թացքում 10 ա աﬔնատարածված ﬔնատարածված հի հիվան վանդությունների շարքում տագնապային-դեպրեսիվ խանգ րուﬓերը կգրավեն չորրորդ տեղը: Չնայած դեպրե գա րեսի իան ավելի տարածված է ﬕջին տարիքի մարդ րդկ կանց ց շրջա շր ջ ն ջա նում՝՝ վե վ րջին տարիների ուսուﬓասիրութ ւթյուն ննե ներ րը ը ց ւյց ցո ց են տալի իս, ս որ աստիճանաբար ավելա անո ն ւմ մ է դեպ պրեսիայյով ո տա ով առա ռա ապող պատանիների թիվ վը, որոն ոնց ցից ից 1520%20 %-ը ը դի դիմ մու ոււմ են ին նք քնասպանության:
ԱՊԱԳ ԱՊ ԱԳԱ Ա ԲԺ ԲԺԻՇ ԺԻՇ ԻՇԿ Կ Հո Հոկտ Հոկտ կտեմ եմբե բեր 20 բե 016 6 N 299-30 30 (13 1 40 40-1 -134 134 341) 41))
OCTOBER 5 TEACHERS՛ INTERNATIONAL DAY
OCTOBER OCTOBER 1 INTERNATIONAL MUSIC DAY
International Music Day or Wor orld ld Music Day is a concept too good to believe e and the best part is that it actually exists. Yes, International Music day or the IMD was initiat ate ed on the 1st of October in 1975 by Lord rd Yeh ehudi Menuhin. It was first organized d by the International Music Council on 1st off Oc Octo tobe ber. r. The International Mu Music Council encouragess and fosters musical di divers rsit ity, y, access to cul ultu ture re for everyone and unites organiza zation ns in some 150 countries worldwide in build lding g peace and understanding among people cutting across class, culture and heritage. On International Music Day,, th the e de essiire red ed ai am is to create a global atmosp sp phere of mu mussiic, c, a platform for people to com me toge eth ther er witth their diversities and mi min ngle to make e one n uni nified whole. In various countries th he day ay is the pe errffec e to op pportunity to organ an niz i e gr gran and d concerts by ropro opping in the greates esst m mu usi sic ica cal ar arti tist stes stes es of ou ur. r. Alsso common n arre e ra an nd do om m mu usi s ca al ev even ntss and d tal alent shows tto o see eek out eek out tth ou he he new ne ew a an nd em emer mer erg erg giing ng musical arti tist stes ess- to esto bui uild ld up a tr trea ea easu asu sury ry of th the old and ne n w in the he e wor orlld d of mu mussiic. c. Music usic us ic afftte err all is the he greatest unifi ifi fie fi er in in hum u an niitty an and al al signifi ificcant soci cial ci al eve vent ntss h ha ave ve mus usicca all pieces dedi de dicated to it. t No ev eve en nt iiss be etttte er re reccognized or defined than by mus usic ic whi hich ch h defines and completes a perfect human so soccial cial and n aesthetic experience. 34
World Teacche h rs’ Day, held annually on October 5 since 1994, co ommemorates teacher organizations worldwide. Its aim is to mobilize sup ppo port for teac ach hers rs and d to en ensu sure that the needs of fu futture generations will con onti tin nue e to be met by tea eacchers. According g to UNESCO, World Teach ch he errss’’ Day a represents a signifficant toke ken of the awareness, und derssta tand ndin ing, g and appreciatio on disp di spllayed for the vital contributionss tth ha att tea eacch he errs ma m ke to educ ucat on and development. ti Education In nte ternat atio ional (EI) I) (th the e gl g ob ba all un niion on fed eder der erat atio ion which represen nts education professionals wor orld or ldw ld wiide d ) st stro rong ro ong ngly ly be elllie iie eve ves that Wor orld ld Teachers’ Day should be interrna attiio on nal allyy rec ecog cog ogni gn niize ed a an nd celebrated aro roun u d the world. d. EI allso bel elie ieve vve es th th hat at the at h pri rinc ncip ple es of the 1966 and d 1997 Recom mmendations sho houl ulld be uld b co on nsi side derre ed fo or implementation on in all nation ns. s Over 100 count ntri ries es observe e World Tea eacher ers’ Day ay. Th The ef effo effo ortts of of Education Intern rnational and its 401 me emb ber organ anizat attio ionss hav ave contributed to this widely spread reco cogn gnition. Evvery yea ar, r, EI launches a publicc awareness campaign to highlight the contriibu butions of the teachin ng professio on.
OCTOBER 7 WORLD ARCHIT TECT TURE DAY W rld Wo Architecture re Da ay is celebrated on the e firs r t Monday of October. Thi hiss ye year ar it is celebrated on Oct ctob ober e 7. In 1946 there wass an a international conferen ence of arc rchi hite tect ctss in Lon ondo do on. Duri Du ring ng the h conferenc ncce it was decided to fou und n a n w or ne orga gani niza zati t on n, wh w ich wa called Int wa was nter errn na ati tion on-all Union of A a Arrch chitects (U UIA). Now wad da ayys International Un nio on of Arc rch hite hit hi tect ctss ha hass mo more re tha h n on ne hu und dre red sections in differentt co oun untrriess. s. Mor ore e than one milil-liio on n arrcchitects are the members of th he e Union n. In 198 85 du d ring th he conference of International Union off Arrchi co rc ite rc ecctts it was decided d to o c le ce lebrate World d Architecture Day on tth he fi firsst da day off Jul uly, y, th hen in 196 966 in the e 20t 0th h su summit it of Internat atiio on na al Un Unio on o off Arc r hi hite tectss held in Ba Barc rcelona, it was decide ded to celeb eleb el ebra rate te the dayy on the th first Monday of October. World Arc r hitect ctur ure Da ay al alre re ead a y ha hass it itss customs. On this day various sym mpo posi s ums, conferences es are e orr ganized, where many architects take pa part and share theirr experience and knowledge, tr tryy to sol olve v some pr problems connected d wit ith h the construction off builildi diing ding n s an nd organize ze discussions. On this day various exhibi bitiion ns an and d excu c rs rsions are organized as we w ll.
ԱՊԱԳ ԳԱ ԲԺ ԲԺԻ ԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29ԻՇԿ 9 30 (1340-1341)
OCTO OBER 7
OC TOBE ER 9
INTERN NATION NAL DAY OF REDUCIING C ATACLYSMS
INTERNAT TIONAL POST T DAY On Occttob On o er 9,187 874 4 In In Be ern n, capi pital off Swittzerlan zerl ze nd d,, the int nter terrna-tiion onal al Pos ostt Un Unio Unio on wa was fo oun u de ded d, the birthda d, dayy o wh of hich is celebrat hich ated ed as Wor orld ld d Post Day Day al alll over the worrld ov d.
OC TOBE E R 24 UNITED NATIONS՛՛ DAY The in Th intte ter ern rna rnat attio ona nal n al Da Day of of red educing ca catta cat acl clys cl lys ysm mss wiillll he help hel lp to o form fo m cul ultu ultu ture for or red educ ucin ing th the da dan dang ng gerr of na natu tura ral dis isasterrs, s, includ udin in ng th the prrev even enti tio on of na on n tu ura ral disaster ral stterrs and be ein ing ready for confro ont ntin ng tth hem m.
OC TOBER 16 WORLD FOOD DAY
It is cel eleb ebrated everry ye yearr aroun un nd th he worlld on 16 Octoberr iin n hon o orr of the date off the th he fo foundiing of the e Food and d Ag grriiccul ulture Org gan aniz izatio tion n of the Un niite ted d Na ati tionss in 1945. The day iss celebrated wi widely by ma any other organ nisations ns co onc n erned with food security ty, in incl clud uding the World Fo Food o Pro rogram gr amme and the International Fund for Agriculttur am ural al Dev evelopment.. W rld Food Day (WFD) was estab Wo ablilish hed by FA FAO’ss Me emb mber ber e Coun Co untries at the Org rgan aniizat atio ion’s 20th Gener eral er al Co on nfere re enc nce e in Nov ove ember 19 1979 79. Th he Hungarian Delega gati tion on n, le led d b byy the former Hun ung garian Minister of Agricultu ture re and Foo od Dr Dr. Páll Romány, play ayed an active role at the 20th Sesssio ion n of of the FAO Conference and suggest sted ed the h idea of cel eleb eb brati ting g the WFD worldwide. It ha WF hass si sinc nce e been observe ed evverry year arr in more than n 15 150 0 co countries, raising awareness ss of tth he is issu sues su es behind poverty and hunger. Since 1981, World Foo ood d Da Dayy ha hass adopted a different theme each year in order er to highlight areas needed for action and provide a comm mon focuss.
Unitted Un d Natio ati tio ions ns Dayy iis dev evot oted ted d to ma maki king kkno nown to peopl ples of th ple the e wo orld rld th rl the ai a ms ms an nd d achieve emen nts of o the United Na Nati Nati tion tion ons Or Orga ga g an niiza z ti t on o . Unit ited ed Natio onss Day is partt of of Uni n te ted ed Na Nati t on ns We Week ek, wh w icch run ru ns fro ns rom 20 to 26 6 Octob ober ber er.. In 1948, In 948, the Uni niite ted N ted Na atiion ons Ge ons G n ne eral era ra al As Asse se em mb blyy dee clared clar d 24 Occto obe er, r, the he an nn niivver ersa ers saryy of the th he C Ch harte t r of the Uniite ted N Na ati tion ns, s, as wh hicch “ssha hallll be de d voted t makkin to ng kkn now own to t th he e peo op plles es of th t e world the aims ai ims and nd ach c ie eve veme m nts ntts o off th he e Uni n ted Na Nations and to gai aini ning ni ng the eiirr su up ppo p rtt fo orr” its itts wo w rk. In n 1971 th he Unit nited ed d Nat atiio onss Gen ener neral al Assem mbly adopte op ted a fu further reso oluti tion ti on (Un on Uniiitted e Natio ons Ressolut ol utiion 2782) declaring th hat Un niite t d Natio ons Da Dayy shall be an international holiday and d reco omme end dded that it should be observe ed as a public holiida ay by all United Nations member er statess. U.N. Day has traditionally be een ma marked th hrou ug gh hout the world with meetings,, disscu cussions and exx hibits biits t about the achievement ntss and goals of the e orga or gani ga n za z tion. In 1971, the Gen e eral Assem embly reco re com omm mm mmended that member sttat ates observe e it as a pu ubl blicc holiday. Sevveral iin nte t rnational schoolss throughout the e world alsso al so celebra rate t the diverrsi sitty of their studen entt body on Uniitte ed Na Nations Dayy (al (although the eve ent is not nece ne cesssa ce ssarili y celebrat ate ed on 24 October). Celebration ti ns of ofte en in incl clud ude a sho ow of cultural perfformances in the e ev eve ening and d a food fair, where e food is availa l bl b e from all ove verr the world.
ԱՊ ՊԱԳ ԱԳԱ Ա ԲԺԻՇ ՇԿ Հոկտ տեմ եմբեր 20 2016 N 29-30 0 (1340-1134 341) 35
Armenian people, especially the army struggle against Azerbaijan harassment almost every day trying to keep the borders of our country impregnable. Unfortunately, the peace is confirmed also at the cost of the lives of our army soldiers. Every day new heroes are born in our motherland, whose heroic actions arouse pride in us and we newly reflect and review our lives. Sometimes we think that our young people are not enough patriots and have no desire to defend their homeland. But the facts speak different. If necessary, they can become lions, and achieve victory at the cost of their lives. Striking proof of this was the April 4-day war, but my today’s article refers to a hero, a man who lost his both legs and the right hand in 2014 trying to take out the wounded soldier from the neutral zone. Despite this fact, he continues today to serve in the RA armed forces, and achieves much success in the field of sports. I am speaking about major of special troops Sargis Stepanyan who paid a visit to YSMU on the 25th anniversary of Armenia’s independence. The audience was especially touched by the short documentary film about the hero. Watching the film the people realized that the enemy was able to hurt his body but not his soul, and his smile: a Smile that in its simplicity gives us hope. One thing was certain. He was here, next to us and he came here to state that he didn’t regret a single moment for what he had done and if he had a chance he would do the same again. The most touching happened during the meeting. One teacher voiced the question about how to support Armenian mothers and major Stepanian’s replied with a smile ”and why to support Armenian mothers? They should be proud of their boys while sending them to the army”. And this is saying a person, a father who has two sons Today’s generation needs such meetings to keep the fire of patriotism bright in their minds. We thank the organizers of the event to give us excitement and pride on the eve of the Indeopendance Day. During the event, the hero was awarded a Gold Medal of YSMU Student Council. After all these how not to believe that we have brilliant youth who are patriots and know the value of the keeping the country’s borders protected. A. HAKOBYAN
The international Conference of students and young scientists was held In January 25-28-th 2016, in Moscow, called “Holocaust, Memory and Prevention”. The conference was organized by the Russian Jewish Congress (RJC) with the assistance of the writer A. Gerber and historian Altman under the leadership of “Holocaust” scientific and educational center. Conference core was the recalling of Holocaust as well as the prevention of its possible recurrence, and also for the prevention of the aggression of the modern world. In total, the competition featured 1.846 works in Russia. The selected 80 participants took part in the conference and participated in various official events. The reports were related to the variouse parts of the history of the Holocaust. Armenia was represented by student (now a graduate) of General Medicine faculty Narek Galstyan with the support of Armenuhi Ghambaryan, Department of Social Studies, senior lecturer, candidate of historical Sciences, associate Professor. During the conference along with other important issues the topic of Holocost was discussed. The discussion was about the Armenian Genocide and Artsakh war. My performance was recognized as one of the best ones, which resulted in that I received great honor and had the opportunity to make a speech with 4 more participants in Paris UNESCO office.
Young doctors of Armenian Association was created in 2013 for combining knowledgeable and, most importantly, creative thinkers who could harmoniously and unanimously implement and realize projects which will be of outstanding importance both for the professional career of young doctors and the most vulnerable layers of the society. The Association cooperates with various foreign organizations, that gives an opportunity for young Armenian doctors to be trained in different countries. On this occasion we had an interview with the head of clinical residents and students head of department Yeva Chichoyan. We asked her to represent the organization, its aims and further activities. She stated that Armenian Association of Young Doctors is loyal to its principles and continues its prosperous works realizing numerous projects and involving new fields trying to contribute to the solution of healthcare
At such events I consider it important for our country country, the presence of each of us, as events and historical facts become more impressive for others when hearing from us. Among the reports in UNESCO office ours also had great success. The topic was such one that it had wide feedback connected to the centennial of the Genocide. I would state that I am really proud because a lot of present people had the forget-me-nots on their chests. I am totally grateful to my lecturer Armenuhi Ghambaryan for all of these. I think History is also very important for a doctor, who in the future will need to present himself as Armenian people’s real offspring. Nar arek ek Gal alst stya st y n ya
problems. The Association also collaborates with the Ministry of Health of the Republic of Nagorno Kharabakh and as a result the branch of Association is to be organized in the Republic. AAYD has a number of contracts and memorandums with local as well as foreign medical organizations and professional associations. The head of the students department also stated that the Association also deals with the scientific field having organized and taken part in various scientific conferences. What concerns the students Yeva Chichoyan stated that the Association together with the Armenian Youth Foundation announces a competition
off clinical li i l events t for f YSMU clinical li i l residents and students of higher grades. The winners of the competition will be decided by the professional jury and by the votes of the audience. Certainly there are certain requirements which you can find out here: http:// www.armmedics.com/420110872:
OCTOBER THE 7TH IS THE LIBRARIAN'S DAY
I AM SURE YOU DON'T TREAT THE BOOKS LIKE THIS On the occasion of the Day of the Librarian in order to introduce the activities of library employees the head of the library of YSMU was invited to the our publishing house. The formal conversation flowed out when the tutorial “Obstetrics”, one of the thousands of the books of the library, was put on my table. Instead of long and tough explanations I am introducing you photos which are more than terrifying.You’ll now say what a terrible phenomenon it is that you are describing it by such a word. It’s not a secret that the book was considered to be holly and its worship gave the opportunity to preserve our manuscripts. I started from afar especially for those who my article is addressed, whose barbarian attitude deprives the next user to study.
“What is so bad in it when we underline the lines thus helping others to distinguish the important from the unimportant, the main ideas from the secondary ones and finally not to read what is not needed?”. Dear scientists creating books, dear prominent specialist why don’t you review the efficiency of the textbooks? Otherwise you’ve created much work for the barbarians to evaluate the textbooks of the subjects. Marking the lines with thick and juicy lines they disguise the letters in a way that it is impossible to tell the letters. It's certainly better when those textbook criticizers work by a black pencil and this has two advantages: first, the stressed thoughts are relatively visible, and the second ,when library doesn’t take back the book they start erasing their ruined books. In this case, they sometimes tear the pages. I am sure if the librarian doesn’t notice they can easily tear the pages. During that book take-and –give process they physically can’t check the books page by page. “Why don’t they copy the book pages and then make notes? “ The cynicism of the answer is astonishing “ We are giving that much tuition and now we are supposed to copy the books?” of course there is the tuition but it doesn’t give the right to anyone to ignore the duties that the student has to 38
realize right the first day of the admission: the care of the University property, the devices, literature that they are provided with. Every year the University acquires new educational literature which is not usable for the second generation. This is the problem. And the worst thing is that the phenomenon is becoming a tradition instead of being criticized. -Dear students, considering yourselves heroes and caring ones for the next generation, if you are given the book in such a condition can you use it? Before taking the marker in your hand, think about it. Instead of a celebratory article, at the end of the conversation that arose automatically, I addressed the last question to the library head Armine Harutyunyan. “What is being planned for solving this insolvably seeming issue? -Each year the University spends huge sums of money on acquiring on textbooks and books which unfortunately get out of order in a short period of time by our clumsy and careless students. For this reason, this year, the management of University has created a code according to which each reader should take the responsibility for newly published books. On this occasion the committees will evaluate the harm and address it to the student. Honestly, this method probably will not be able to fundamentally
ԱՊԱԳԱ ԲԺԻՇԿ Հոկտեմբեր 2016 N 29-30 (1340-1341)
solve the issue, because the first question of the students to the librarian is "how much should be paid for the book?" What to say.. medical education is rather expensive in the world and it also requires high quality literature ,but no leading University in any country considers its duty to give the books to the students for 2-3 years as we do. The libraries there are 24 hour and students mostly use the reading halls. S. TOROSYAN
OCTOBER THE 1ST IS THE OLDS' INTERNATIONAL DAY
Traditionally, in Armenian reality the old have been worshiped, and have lived in the atmosphere of special attention and respect. What the old demand is simply attention, which they need not only during the holidays but throughout the year. Their happy smiles are the evidenced when they receive the expected attention, the rejoice from the little gi¾, and even the feeling of being important from the photo taken with them. The young generation should remember that for older people the greatest wealth is their children, as well as life experience. We wish that our older generation is always surrounded by the filial love and enjoys the happiness of transferring their experience to the younger generation. In this regard, we present you an excerpt from a letter that the old mother addressed to her daughter. I hope this will serve as a motivation to value our parents more.
“My dear daughter, there will come a time when you’ll be more patents and will try to understand me. If I get dirty while eating or if I won’t be able to get dressed without your help be patient. Remember how much time I have spent to teach you all these. If I may repeat the same thing for thousands of times while talking to you, don’t get annoyed and interrupt me.When you were a kid I have read to you the same story for thousands times for you to sleep. When you see that I don’t get anything in new technologies, give me some time and don’t look at me with an ironic smile. I have taught you many thing like that: how to eat properly, how to dress decently how to face life problems: If I forget anything at a certain time, give me time to re-
call it. And if I still can’t make out, don’t worry. If I don’t have appetite, don’t force me to eat. I know when to eat when not. If my tired legs refuse to serve me, give me your hand as I gave it to you when you were making your first steps..And if one day I tell you I don’t want to live and I want to die, forgive me for my words.One day you’ll understand me. Watching my oldness don’t get upset, don’t lose your mind, don’t feel desperate. Be with me, try to understand me and help me as I have helped you when you just began your life. Help me to go forward, help me to finish my way with love and patience. I’ll give you back my smile and endless love which never fades away. I love you my lovely daughter….God bless you… ”
The Armenian kingdom of Van - Urartu, or Biainili, was formed in the 9th century B.C. in the basin of Lake Van in the Armenian Highlands. The king Arameh was the founder of the state. The kingdom of Van was one of the most developed states of its age. Erebuni-Yerevan is 2795. In the 5th year of his reign the king Argishti the First built it as a town-fortress. Soldiers, 6600 in number, were the first dwellers of the town. Cuneiform record le by Argishti the First tell the following: “In the greatness of the god Khald, Argishti, Menua’s son, has built this impregnable fortress and called it Erebuni for the power of the country of Biaini and to enemies’ horror. Argisti says... The land was unpopulated, and here I have done great work. In the greatness of the god Khald, Argishti, Menua’s son, powerful king, the king of the country of Biaini, the ruler of the city of Tushpa”. This remained historical record gave an opportunity to
scientists to make more accurate the date of birth of Yerevan - 782 B.C. Erebuni-Yerevan was founded 29 years earlier than Rome and has about the same age as Babylon, Nineveh and Persepolis, but unlike them it has become one of prosperous cities of the 21st century. During the course of centuries the town had an important role in the economic, social and political life of Armenia. Many caravan routes passed trough that big trade center. Archeological excavations indicate that Erebuni was a big administrative center most powerful in Ararat valley. During centuries the town stayed firm though it underwent many trials and tribulations. The city endured numerous raids of Assyrians, Romans, Byzantines, Persians, Arabs, Seljuks, Mongols and Turks, but the people continued to create resisting all miseries. A culture was created with valuable culture and developed sciences. On May 28, 1918 Yerevan was declared as the capital of
the Republic of Armenia, and on November 29, 1920 - as the capital of Soviet Armenia. The first official celebration of “Erebuni-Yerevan” was held in October of 1968. The jubilee celebrations last about a week. Lots of various and interesting measures are taken: new books representing the history of Yerevan were published, new films reflecting the everyday life of Yerevan were launched, exhibitions were opened, new songs about Yerevan were created, various jubilee souvenirs were issues which still remind us of that luxurious celebration. Among beautiful events have always been The Flowers’ Holiday, The Song Festival, during which a choir of 2750 singers perform the hymn “Erebuni-Yerevan” . Another outstanding event on those days was the opening of the Museum of Yerevan foundation at the foot of Arin Berd hill. The street adjacent to the Museum was called “Erebuni”, a park with 2750 fountains was opened, a memorial drinking wa-
ter fountain was place in Republic square, the “Erebuni” carpet was designed, 2750 trees were planted at the foot of Arin Berd hill and the festive measures were completed in the Republican stadium with a great concert program. The concerts of art groups are going on for some days on the stages placed in the squares, parks, streets and gardens of the capital. This holiday which has become traditional is becoming more various, more popular year a er year. Together with traditional celebrations new ones appeared: The Friendсhip Holiday, The Newly-weds Holiday, The Housewarming Holiday, The Poetry Holiday, The Working Glory Holiday, The Young Yerevan Residents Holiday, carnivals, festivals, national games, sport competitions, “Golden Autumn” annual performance and so on. Many residents of Yerevan are witnesses of those unforgettable days and celebrations.
15 yea ears rs ago rs go,, wi w th th he efffor he o ts of the he h ad of the Ch C hai a r of Ar A me eni nia nian an n Langu guag guag age, e, ass ssoc ss o iate oc te Professor te He H enr nrieta nrie ta Sukkia iasy syyan "V Ver e na natun"" sci cien entific-cultural centter was creat ce atted , which ope a era ates su succ c ess esssfullyy unt n il now. It It was founded for one mission on n: to t invo v lve local and foreign startup students, fu futu t re re d ct do c ors, in the University’s cultural life, intrroduccing in g them Armenian traditional culture. Itt ha has be een e 15 years since then that the centre realiz izzess its patriotic work with a variety of interesting and informative events,, and enriches the busyy everyday y y life of the University. In the interview Mrs. Sukiasyan speaks about t e creation of the idea of foun th nding “Vernatoun” about the various events, meetin ngs g and traditional pe p erf rfor orma or m nccess tha ma at it has a organizzed d and n most import po ra an ntl tlyy ho how w th the fo ore r ig ign stud stu en st nts get involved in the in he eve vent ntss off “Ve nt Vern rnto oun n” whi hich ch h is th the greatest acchi a hievem men ent. t W wish furthe We h r devvelo he lopm pmen ent an and fu f rtthe er p prros osp rro pe ous life in the he realization off itts very ry pattriiot otic tiicc acctivites.
Պաշտոնական տեղեկատու
№4
ն ցի» արհեստակցակա րա Հե « ր նե րտ կե շա ա ր և արվա կաակիցներ, սանողնե /2017 ս ﬓական տ 16 20 զ ձե ԵՊԲՀ սիրելի աշխատ է մ ր վո րավոր թյ ններ նոր թիմը սրտանց շնորհա նա ջ հ ող և ն եր յա թ ﬓ ր պ ր բե կե ռք մա ձե կազ թյ ններ, մ մայր ն մ ենք նոր հաջող շխատանքի արդյ նք ա ռ մա հա եղ տ պակց թյամբ։ Ցանկա մա Համոզված ենք, որ հա լի։ ս ﬓական տար մ։ ատելը՝ էլ ավելի հաճե շխ ա եղ յնտ ա կ իս , վը վելի լա Բ+Հ-ը կդարձնենք ա պ թյ ն ակցական կազմակեր տ ս հե ր ա » ցի րա Հե « Սիրով՝
Այս համար մ Ողջունում է ուսումնական աշխատանքների գծով պրոռեկտոր Սամվել Արծրունի Ավետիսյանը
Հաճելի անակնկալ մեր նորապսակ աշխատակիցներին
«Մեր թիմը» ԵՊԲՀ քոլեջի տնօրեն, ֆարմակոլոգիայի ամբիոնի ասիստենտ Կարեն Համլետի Դիլբարյանի հետ
Մենք արդեն մեկ տարեկան ենք, ՇՆՈՐՀԱՎՈՐ
ԵՊԲՀ հարգելի աշխատակիցներ, ցանկանում ենք տեղեկացնել, որ հոկտեմբեր ամսից վերսկսվում են անգլերենի մասնագիտացված դասընթացները։ Բոլոր մասնակցել ցանկացողները կարող են դիմել «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպություն։ Շտապե՛ք, տեղերը սահմանափակ են։
Հատուկ ԵՊԲՀ աշխատակիցներին «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպությունը առաջարկում է մասնակցել ֆրանսերենի մասնագիտացված դասընթացների։ Բոլոր ցանկացողները պետք է դիմեն «Հերացի» արհեստակացական կազմակերպություն։ Տեղերը սահմանափակ են։
«Հերացի» արհեստակցական կազմակերպությունը, ցանկանալով միավորել ԵՊԲՀ տաղանդաշատ աշխատակիցներին, կազմակերպում է «Բժշկականի շունչը» մրցույթցուցահանդես։ Եթե զբաղվում եք գեղանկարչությամբ, լուսանկարչությամբ, քանդակագործությամբ, գորգագործությամբ, ասեղնագործությամբ կամ կիրառական արվեստի այլ յուրօրինակ ուղղություններով, ապա դիմեք մեզ՝ ձեր աշխատանքները հանրությանը ներկայացնելու համար։
«Հերացի» արհեստակցական կազմակերպությունը պլանավորում է տպագրել ժողովածու, որի մեջ կզետեղվեն մեր աշխատակիցների ստեղծագործությունները։ Եթե ցանկանում եք տպագրել ձեր արձակ կամ չափածո ստեղծագործությունները, ապա դիմեք մեզ։
ԵՊԲՀ ամբիոններին. վերսկսվում է միջամբիոնային համագործակցության ծրագրերի ֆինանսավորումը։ Եթե ցանկանում եք այլ ամբիոնների հետ քննարկել ուսմնական ծրագրերի, գիտության և այլ համագործակցության ծրագրեր և միաժամանակ վայելել Ծաղկաձորի գեղատեսիլ բնությունն ու ազատ ժամանցը, ապա ճիշտ ժամանակն է դիմելու մեզ։ Բոլոր հավանության արժանացած ծրագրերը կֆինանսավորվեն։
Հարգելի աշխատակիցներ, եթե ունեք հար ցեր, խնդիրներ կամ առաջարկություններ, դիմեք մեզ յուրաքանչյուր աշխատանքա յին օր։ «Հերացի» արհեստակցական կազ մակերպությունը միշտ պատրաստ է աջակ ցելու ձեզ։
Վերջին մի քանի տարիները Երևանի պետական բժշկական համալսարանի համար բավականին բարդ և բազմաբաղադրյալ փոփոխությունների տարիներ էին։ Փոխվում են ուսումնական ծրագրերը, դասավանդման մոդելները, քննական պրոցեսները և այլն. ԲՈՒՀ-ը ինքն է փոփոխվում։ Այս ամենի հետ մեկ տարի առաջ փոխվեց նաև մեր աշխատակիցներին համախմբող, նրանց շահերն ու իրավունքները պաշտպանող կառույցը՝ վերակազմավորվելով «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպության։ Ինքս այդքան էլ մեծ ուշադրությամբ չեմ հետևել կազմակերպության գործունեությանը, սակայն նկատել եմ, որ ավելի շատ է սկսել շոշափվել «արհեստակցական կազմակերպություն» տերմինը։ Գտնում եմ, որ այս դժվարին իրավիճակում ռեալ գործող և իր ֆունկցիան լիակատար իրականացնող նմանատիպ կազմակերպության գոյությունը միմիայն կհզորացնի մեր համալսարանը։ Շնորհավորում եմ «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպությանը մեկամյա գործունեության առիթով, մաղթում եմ նորանոր հաջողություններ և անխափան աշխատանք։
Ս.Ա. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
ԵՊԲՀ ուսումնական աշխատանքների գծով պրոռեկտոր
Նվերներ նորապսակներին Հաճ Հաճելի անակնկալ «Հերացի» արհեստակցակ կան կազմակերպությյան ա կողմից։ Այսուհետ Ե ԵՊԲՀ յուրաքանչ յուր ն նորապսակ աշխատակից կստանա հարսակ կի ն նե եկան նվեր մեր կողմից՝ եռօրյա եռօրյա ուղեգիր դեպի Ծաղկաձոր կամ Սևան։ Ծրագին կարող եք դիմել ամուսնության պետական գրանցման օրվանից սկսած երեք ամսվա ընթացքում՝ ներկայացնելով համապատասխան փաստաթղթեր։
Ողջույն հարգելի ընթերցող։ «Մեր թիմը» խորագրի այսօրվա մեր հյուրն է ֆարմակոլոգիայի ամբիոնի ասիստենտ, ԵՊԲՀ քոլեջի տնօրեն դ.գ.թ. Կարեն Համլետի Դիլբարյանը։ - Բարև Ձեզ պարոն Դիլբարյան։ Դուք հանդիսանում եք «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպության հիմնադիրներից մեկը։ Կպատմեք կազմակերպության ստեղծման Ձեր պատմությունը։ Ի՞նչը խթան հանդիսացավ Ձեր այդ մտքին։ - Կազմակերպության ստեղծման պատմությունը բոլորի մոտ միևնույն է: Նախկինում գործող արհեստակցական միության գործունեության պասիվությունը և առաջացող ռեսուրսների ոչ արդյունավետ օգտագործումը դրդեցին ստեղծել նոր կազմակերպություն, որը ինչպես տեսնում ենք մեծ առաջընթաց է արձանագրում: Կազմակերպությունը նոր շունչ ստացավ և իր արձանագրած արդյունքներով ապացուցեց իր գոյության արդյունավետությունը: - Ի՞նչ գործունեություն եք ծավալում կամ կցանկանայիք ծավալել կազմակերպության շրջանակներում։ - Իմ աշխատանքը «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպության շրջանակներում այս պահին առավելապես խորհրդատվական բնույթ է կրում, այլ ոչ թե կազմակերպչական: Պատրաստ եմ մասնակցել ցանկացած ծրագրի, որը կլինի իմ ուժերի սահմաններում: - Անձամբ մասնակցե՞լ եք կազմակերպության ծրագրերից որևէ մեկին։ Եթե այո, ապա ի՞նչ ծրագիր էր դա և ինչպիսի՞ն էին տպավորությունները, որպես մասնակցի։ - Օգտվել եմ անգլերենի դասընթացից։ Դրանք բավա-
կանին արդյունավետ էին և օգտակար։ Այդ դասընթացները հիանալի հնարավորություն էին վերհիշելու արդեն մոռացվածը և առաջ շարժվելու։ Չէ՞ որ լեզուն էլ ինչպես մարդը, մշտապես զարգացող և փոփոխվող օրգանիզմ է։ Պետք է միշտ լինել ժամանակին համահունչ։ Հուսով եմ ծրագիրը շարունակական կլինի և ես անպայման կմասնակցեմ դրան։ - Ձեր կարծիքով ո՞րն է մեր համալսարանի աշխատակիցներին հուզող ամենամեծ խնդիրը։ Ի՞նչ լուծում կառաջարկեք դրա համար։ - Աշխատակիցներին հուզող թերևս շատ խնդիրներ կան, դժվար է ասել որն է դրանցից ամենամեծը: Կարելի է առանձնացնել առաջնային և երկրորդային խնդիրներ: Արհեստակցական կազմակերպության շրջանակները սահմանափակ են և ոչ բոլոր խնդիրները կարող են լուծվել: Մեր խնդիրն է, որպեսզի հնարավորինս շատ աշխատակից կարողանա ընդգրկվել ծրագրերում, որոնք կազմակերպվում են հիմա և հետագայում: Անելիքներ շատ կան: - Դուք՝ որպես ակտիվ գիտաշխատող, ի՞նչ խորհուրդներ կտաք Ձեր կոլեգաներին։ - Պետք է խոստովանեմ, որ վերջին տարիներին իմ գիտական գործունեությունն այդքան էլ ակտիվ չէ, առավել շատ զբաղվում եմ ադմինիստրատիվ գործունեությամբ, սակայն նպատակ ունեմ վերականգնել կորցրած տարիներս: Գիտությունը սահմաններ չճանաչող գործունեություն է: ԲՈՒՀ-ի սահմանափակ հնարավորությունները խոչընդոտ են գիտության զարգացման համար: Իմ խորհուրդը կոլեգաներիս. օգտվել գործող հնարավորություններից և համատեղ ջանքերով փորձել ընդլայնել այս առկա ուղղությունները, մասնակից լինել գիտական միջոցառումներին:
ե երբեք չի կրկնվում: Ձգտումը, մասնագիտական աճը, նվիրական աշխան տ տանքը, աշխատասիրությունը. սա է հ հիմնական գրավականը: - Ի՞նչ խորհուրդներ կտաք բոլլոր նրանց, ովքեր մտածում են դ դառնալ բժիշկ-տեսաբան։ - Պետք չէ առաջնորդվել գործող կ կարծրատիպերով, դրանք ժամանակ կի ընթացքում փոփոխվում են: Անհրաժեշտ է առաջ շարժվել: ր - Որտե՞ղ առավել շատ կցանկա կ նայիք աշխատել, եթե ոչ բժշկա բ կանում: - Բժշկական ոլորտում մնալը առաջնահերթություն է ինձ համար:
- Կ Կա՞ն ՞ն արդյոք մտքեր, մ ե որոնք ն կցան կ նկ կանայիք տեսնել «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպության ծրագրերում։ - Իմ առաջարկությունները ես պարբերաբար հնչեցնում եմ մեր նիստերի ժամանակ: Մտքեր շատ կան: Մեր խմբի անդամների նման պատրաստ եմ ներդնել իմ մասնագիտական և ոչ մասնագիտական ունակությունները տարատեսակ ծրագրեի իրականացման գործում: Ուրախալի է այն փաստը, որ կազմակերպության մնացած հիմնադիր անդամները ևս սրտացավորեն են վերաբերում բուհին, նրա աշխատակիցներին: Բոլոր խնդիրները, որոնք առաջ են քաշվում, բխում են աշխատակիցների շահերից: - Դուք ԵՊԲՀ քոլեջի տնօրենն եք։ Ինչպիսի՞ն է տպավորությունը արդեն մեկ տարվա գործունեությունից հետո։ Արդյո՞ք այն արդարացնում է իր հիմնադիրների սպասելիքները։ - Գտնում եմ, որ հիմնադիրների սպասելիքները պետք է ուղղված լինեն կրթության որակի բարձրացմանը և որակյալ կադրերի պատրաստմանը: Այս առումով կարելի է արձանագրել առաջընթաց: Ընդունվողների թիվը եռապատկվել է: Կնքվել են նոր պայմանագրեր լաբորատորիաների հետ, որտեղ ուսանողները հնարավորություն ունեն գործնական հմտություններ ստանալու: - Դուք դասավանդո՞ւմ եք։ Ինչպես եք համատեղում այս ամենը, որն է Ձեր գաղտնիքը։ - Այո՛, դասավանդում եմ ֆարմակոլոգիայի ամբիոնում: Այստեղ գաղտնիք չկա: Շատերն են համատեղում ադմինիստրատիվ աշխատանքը դասավանդման հետ: Բուհում ընդունված տարբերակ է: Ինձ համար յուրաքանչյուր ուսումնական տարի յուրահատուկ է, այն
- Մի փոքր պատ մեք Ձեր մասին, ս ինչ պի սի՞ն եք Դուք համալ սա րա նի պա տե րից դուրս, ա ռօր յան կյան քում։ - Գերադասում եմ ակտիվ կենսակերպը, պետք է անընդհատ սովորել, կյանքում լինել պահանջատեր խնդիրների լուծման հարցում: Համալսարանի պատերի ներսում և դրսում գրեթե նույնն եմ, այն տարբերությամբ, որ ներսում առավել պաշտոնական եմ կոլեգաներիս և ուսանողներիս հետ: - Ի՞նչ հոբբիներ ու նախասիրություններ ունեք։ - Հոբբին այն է, ինչով հագեցնում ես քո ազատ ժամանակը, որը միշտ կարելի է գտնել ցանկության դեպքում: Կա մի քանի բան, որ ձգտում եմ պահել իմ կյանքում. սպորտ, որն արդեն կյանքիս անբաժանելի մասն է դարձել, մշակութային տարատեսակ միջոցառումների մասնակցություն, ընկերներիս հետ հավաքույթներ, ճանապարհորդություններ և այլն:
- Փոքրիկ ողջույն նոր ուսումնական տարվա առիթով։ - Շնորհավորում եմ նոր ուսումնական տարվա կապակցությամբ: Առանձնակի ջերմությամբ շնորհավորում եմ առաջին կուրսեցիներին, ովքեր բուհում գիտելիք ստանալու իրենց առաջին քայլերն են անելու, այդ խանդավառությունն իրենց մեջ կրելու են ողջ կյանքի ընթացքում: Նոր ուսումնական տարվա մեկնարկով պրոֆեսորադասախոսական անձնակազմի համար սկսվում է աշխատանքային նոր պատասխանատու շրջան, որի ընթացքում բոլորի գերագույն նպատակն է լինելու` կրթել և դաստիարակել գիտելիքներով հարուստ, առողջ ու արժանապատիվ սերունդ: Որակյալ մասնագետ լինելն արդեն դարձել է ժամանակի պահանջ, օրվա հրամայական: - Շնորհակալություն պարոն Դիլբարյան ժամանակ հատկացնելու համար։
1 տարի ձեր կողքին Մենք մեկ տա տար րեկան ենք։ Այո՛, «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպու պութ ւթյյունը մեկ տարեկան է։ Սա շատ լավ առիթ է վերհիշելու ան անցյալը և լրջորեն մտածելու ապագայի մասին։ Մեկ տարի րի՝՝ լի փոձություններով, հաղթանակներով և վերելքներո րով։ վ։ Մենք կարողացանք վերականգնել պրոֆմիության բարի իհ համբավը, կարողացանք ձեռք բերել մեր աշխատակիցն ներ րի վստահությունն ու հարգանքը։ Համագործակց ցո ցութ ւթ թյո յունը ԲՈՒՀ-ի ղեկավարության հետ հնարավորություն տվե տվեց եց բազմաթիվ խնդրահարույց հարցերի լուծումներ գտնել։ գտն նել Այժմ մենք կարող ենք վստահորեն ասել, որ ունենք ք կա կ յուն, հաստատուն և վստահելի արհեստակցական կազմա մ կերպություն։ Իսկ ի՞նչ է մեզ սպասվում ապագայում՝ դ դժվար է ասել։ Սակայն մի բան հստակ է, մենք ջանք դժվ ու եռանդ ռա անդ չենք խնայելու մեր ակտիվ գործունեությունը շարունակելու, աշխատակիցների սոցիալ-իրավական ր շշահերը պաշտպանելու, աշխատանքային պրոցեսը հ հետաքրքիր և հաճելի դարձնելու համար։ Շն նորհավոր տոնդ «Հերացի» արհեստակցական կազմակերպություն։ կ
Հետևեք մեզ Facebook-ում - www.heratsi.org (սպասարկվում է www.doctors.am կայքի կողմից) Պաշտոնական տեղեկատվություն ԵՊԲՀ կայքում - www.ysmu.am Գրեք էլ-փոստով - trade@heratsi.org Այցելեք մեզ - ՀՀ ք. Երևան, Կորյունի 2, գլխավոր մասնաշենք, 3-րդ հարկ Զանգահարեք - (060) 62 13 13
Կազմեց Գարիկ Եգանյանը - yeggarik@heratsi.org