Issuu

Moshab Rakiin

Tila bansag na lamang ang katagang "JuanSci For Excellence Soar High!”

matapos magkaroon ng isang Drop-Out Student ang San Juan City Science High School (JuanSci) sa nakaraang taong panuruan

Matapos matamo ang karangalang Bronze Award sa Pinaglabanan Seal of Effective School Governance (SESG) noong 2022 at 2023, nabigong mapanatili ng JuanSci ang Zero Drop-Out Rate sa ikatlong pagkakataon

Natanggal ang isang mag-aaral mula sa ika-siyam na baitang sa kadahilanang matagal nang hindi pumapasok ang mag-aaral na naging sanhi ng hindi niya pag-abot sa pamantayan ng paaralan Paulit-ulit na pinaalalahanan ang mga guro na tinatawag itong Science High School kung kaya’t inaasahan na mas paiigtingin ng mga ito ang pagtuturo sa mga magaaral upang maiwasan ang pagtaas ng bilang ng ganitong insidente

BALITANG PAMPAARALAN

JuanSci, Kinapos ng Populasyon

IWattah-Wattah Festival Binatikos

Moshab Rakiin

aliwa’t kanan ang nagsilabasang batikos tungkol sa naganap na

aaral ang tuluyang pag disolba sa pangkat ng 7 - Gauss dahil sa kakulangan sa populasyon

Ayon kay G Melchor Odi, guro sa paaralan, naging dahilan sa kakulangan ng populasyon ay ang mahigpit na pagsunod sa pamantayan na mayroon ang paaralan at ang pagpili ng mga mag-aaral ng mas malapit na paaralan sa kanilang tahanan

Dagdag pa nito, "Isa pa sa mga dahilan ay ang dami ng mga estudyante dahil ang required ay at least 40 students per section kaya ang ginawa ay i-minerge yung isang section sa dalawang section.”

Janica Datuon nilathala noong ika-16 ng Agosto, 2024 sa pagpupulong ng mga magulang at magKaraniwangBilangng d

Dagdag pa ni G Odi ang dating

silid ng 7Gauss ay gagawing pansamantalang ekstensyon ng kantina dahil sa kakapusan ng pwesto at upang maiwasan ang pagsisiksikan ng mga estudyante tuwing oras ng kainan dahil ipinagbabawal na ang pananatili ng mga estudyante sa kani-kanilang silid tuwing hindi oras ng klase

Bagama’t kulang ang populasyon, hindi pa rin sapat ang silid na ito upang matugunan ang nagsisiksikan na mga estudyante

BALITANG PAMPAARALAN

ang kaguluhan na ito Kasabay din nito ang pagpapaliwanag sa iba pang naging problema sa naging selebrasyon

Lubos na nagsisisi si Lexter matapos ang naging pinsala nito sa biktima “Lalong lalo na po sa rider, humihingi po ako ng tawad sa inyo Gusto ko po kayong makita, sa personal, gusto ko po humingi ng paumanhin po," saad ng binata "Sa mga nag-babanta po sa akin nai-stress na rin po [ako] ” dagdag pa niya dahil sa mga bantang natatanggap ng kanilang pamilya mula sa netizens

Bagama t wala namang nagawang paglabag sa batas ang binata ay sinigurado pa rin ng alkalde na hindi na mauulit ang mga ganitong sitwasyon

Ipinangako niya na sa mga susunod na pagdiriwang ay magkakaroon ng isang lugar kung saan gaganapin ang basaan upang maiwasan na maulit ang ganitong klase ng insidente

JuanScians, nagpakitang gilas sa Sipnayan at Agham

Mark Evangelista

Nag-uwi ng samu’t saring gantimpala ang mga mag-aaral ng San Juan City Science High School

(JuanSci) mula sa iba't ibang paligsahan sa naganap na Math and Science Division Fair nitong ika-15 ng Oktubre, 2024

Nasungkit ni Ramon Estrella ang unang gantimpala sa kategoryang DaMath at ikatlong gantimpala naman kay Isaac Eslabra sa kategoryang Sudoku

Walong kalahok naman mula sa ikapito hanggang ika-10 na baitang ang nagpakita ng talino at husay sa Quiz Bee Nakamit ng mga mag-aaral mula ikapito at ikawalong baitang ang ikatlong gantimpala, ikalawang

gantimpala naman kila Dylan Asor at John Milano at unang gantimpala naman ang inuwi nina Gyron Padecio at Marguerith Quintos Nagwagi rin ng iba’t ibang parangal ang mga mag-aaral ng ika-10 baitang na nagpakita ng kani-kanilang talino sa pagsasaliksik kung saan inuwi nina Noel Vicencio, Mark Evangelista, at Anthony Ochavez ang unang gantimpala sa kategoryang Life Science at ikalawang gantimpala naman para sa kategoryang Physical Science ang nakamit nina Elijah Pineda Jarred Noda at Rafael Garcia “It felt great throughout the event Many more events were happening all at

once but still well organized. I was excited about presenting and answering the questions of the panelists I never felt nervous because I know our research topic like the back of my hand It felt fulfilling and great when we found out we had won in our category and would represent the school in the regionals once again ” Ayon kay Vicencio

Dagdag pa ng mga mag-aaral na isang karangalan ang maging kinatawan at makapag-uwi ng dangal at gantimpala sa paaralan Ang mga nagwagi ay naghahanda na muli para sa paparating na Regional Science and Technology Fair (RSTF)

Torrefranca

alaking katanungan pa rin hanggang ngayon ang biglang pagkawala ng mga MiPads sa

kanilang lalagyan matapos itong huling matagpuan noong Setyembre 14 2024 sa lumang silid-aklatan San Juan City Science High School (SJCSHS)

Nakita pa ng mga mag-aaral mula ikasiyam na baitang ang mga MiPads sa

kabinet kung saan ito itinago ni G Marlon

Dalde habang sila’y naglilinis sa dating silid-aklatan

Ngunit, nakumpirma itong nawawala

dahil nawawala dahil sa isinagawang audit

noong ika-23 ng Setyembre

Sa patuloy na pagsa imbestigasyon sa nangy pa rin matukoy kung sin ng pagkuha sa nasabin paano nawala ‘di ko a makapagsabi kung nin na-misplace Siguro ka incharge doon [silid-a kampante ako. Ayon gurong tagapangalaga “Unang-una, bakit m ng bata, bata lang na pinapapasok doon plu ng bata ang isang roo that given time ” Dagd

Ayon sa isang komento,

Yhen

WALANG KALAYAAN KAHIT MAY PINAGLABANAN: Pagbibigay Ayuda sa San Juan, Nilimitahan

Yhen Yorrefranca at Moshab Rakiin

Hindi ba’t lahat ng tulong kailangang agarang tanggapin?” Iyan ang saloobin ng ilang residente sa Lungsod ng San Juan matapos hindi matuwa sa ordinansang ipinatupad ng alkaldeng si Francis Zamora.

Ayon sa City Ordinance No 26 Series of 2024, ang lahat ng magbibigay donasyon ay kailangan munang dumaan sa Office of the Mayor upang ito y mabigyan ng permiso at itinakdang araw ng pamamahagi Kasama rin sa ordinansa na ang lahat ng lalabag dito ay papatawan ng pagbayad ng limang libong piso

Kinondena naman agad ni Senador Joseph Victor “JV” Estrada ang ordinansang pinatupad ni Zamora, nagpasiring ito sa isang

Aktibidad ng mga

Guro sa Labas ng

Paaralan, Mas

Binigyang Atensyon

Yhen Torrefranca

Binigyang atensyon ng ilan sa mga guro ng San Juan City Science High School (SJCSHS)

ang mga aktibidad na kailangan ang kanilang partisipasyon mapa akademiks man o isports na naging dahilan ng pagkaantala sa kanilang mga klase

Nagmamadali at pinagkakasya na lamang ng mga guro ang mga aralin na dapat nilang ituro sa ilang linggong natitira, ngunit pagpasok pa lamang ng Enero 2025 ay may mga guro ng madalang na pumasok upang ihanda ang mga mag-aaral na manlalaro sa Division Meet at mag-aaral na sasabak sa mga kompetisyon tulad ng Brainiacs Gawaing pang-akademiko na lamang ang ginagawang pamalit ng mga guro sa mga araw na sila’y wala sa klase upang magkaroon pa rin sila ng rekord sa kanilang mga grado na nagiging dahilan ng dagdag gawain sa mga mag-aaral

‘Isang

Facebook post na hindi niya kinakailangang dumaan sa alkalde upang magbigay ng tulong sa kaniyang mga kababayan

Aniya, na dapat pa nga sila matuwa dahil marami ang nagnanais na tumulong sa mga nasalanta ng bagyo

Naghayag naman ng p alkalde ng lungsod “Hind tanggap na haluan ng p pagkabenggador ang pa para sa mga taga-San J deserve better " Ipinatupad daw ang or mapanatili ang kaayusan tulong sa mga residente a Zamora bilang depensa tu kumalat

"Kung hindi sila makikipag-ugnayan sa lokal na pamahalaan, paano namin malalaman na 'yang gusto nilang ipamahagi ay ligtas po sa ating mamamayan?" sabi ng alkalde

Hiling ng alkalde na sundin ang batas na

inaluhan ng buong STEM 11 ng San Juan City Science High School ang inilunsad ng Department of Science

and Technology-National Capital Region (DOST-NCR) ang kampanyang

"#Push4Science, Push4Innovation:

Paglikha ng Pagbabago sa pamamagitan ng STEM Education" sa mga lungsod ng Mandaluyong at San Juan nitong ika-21 at 22 ng Nobyembre sa Sy, Sr Innovation Center sa Miriam College, Quezon City sa pamumuno ng mga gurong sila G Virgilio Tenozo, Gng Georgia Aileen Sornel, at G Jabaybay (Student Teacher)

Itinampok ngayong taon ang #Push4Science ang paglagda ng isang kasunduan (Memorandum of Agreement o

MOA) sa Miriam College na magpapalakas sa kampanya at magbibigay ng mga hands-on na aktibidad tungkol sa mga paksa ng Science, Technology, Engineering, at Mathematics (STEM) para sa mga estudyante

Kabilang rin sa kasunduan ang mga Schools

Division Offices ng Mandaluyong at San Juan upang mapabuti ang edukasyon sa

Kaibigan’, Kinuwestiyon sa Budget Hearing

Rheane Solis

Mainit ang naging sagutan sa nangyaring budget hearing noong ika-20 ng Agosto,

2024 nang talakayin ang hinihinging

10 milyong badyet ng Office of the Vice President (OVP) para sa pamamahagi ng librong isinulat ni Bise

Ang librong ‘Isang Kaibigan’ ay tungkol sa isang kuwago na nasiraan ng tahanandahil sa pagdaan ng bagyo kung saan walang kaibigan ang tumulong sa kaniya bukod sa isang loro na tumulong sa muling pagbuo ng kaniyang tahanan Hinarap naman ni Bise Presidente Duterte on at pambabatikos sa ong badyet ng OVP

s ipamahagi sa mga yang isinulat noong 2023 nda, tinutulan ito ni Sen Hontiveros na siya

ng ang magkakaroon ng syo dahil pera ng yan ang gagamitin ai-prodyus ang nasabing

g usapan din sa naganap

ng na mahigit isang

g ibabawas sa badyet ng pot man o hindi sa budget hearing ang te ayon sa House ommittee tungkol sa

teknopreneurship o paggawa ng negosyo gamit ang teknolohiya upang palakasin ang partisipasyon ng mga estudyante sa mga aktibidad ng STEM at tiyakin na masusubaybayan ang kanilang mga pagsali sa mga review class ng DOST, na magbibigay ng mas maraming pagkakataon sa agham at teknolohiya

Kabilang rin sa programa ang mga kilalang Balik-Scientists, mga talakayan tungkol sa DOST S&T Scholarship Programs, at mga kuwento mula sa mga dating DOST S&T Scholars Nagkaroon din ng mga hands-on na aktibidad na inihanda ng DOST-NCR, DOSTMIRDC Advanced Manufacturing Center, making technology, at Miriam College Pinagtibay ng DOST-NCR ang layunin ng kampanyang #Push4Science na hikayatin ang mga kabataan sa agham at teknolohiya sa pamamagitan ngpakikipagtulungan sa mga paaralan at lokal na pamahalaan upang magbigay ng mas maraming oportunidad sa mga estudyante sa STEM education Ang mga hakbang na ito ay magsusulong ng pagbabago at pag-unlad sa lipunan sa pamamagitan ng teknolohiya at inobasyon

BALITANG LOKAL

Guro sa JuanSci, Sangkot sa Scam Incident

agbunga ng malaking usap-usapan ang pagkasangkot ng isang

guro sa San Juan City Science High School sa Online Lending at Multiple Scammer Kumalat ang usapan matapos makita ng ilang estudyante

hanggang

ito nakakabayad

nito Ngunit

isang araw

lahat

ng nasabing maniningil sa post ng paaralan Talamak ang Online Lending Company sa panahon ngayon na mas pinadali ang pangungutang kaya’t siguruhing kapag nanghiram ay matutong ibalik sa napagkasunduang araw upang hindi na umabot sa pahiyaan sa social media Lahat ay marunong mangutang ngunit hindi lahat marunong magbayad

Pagtaas ng Bilang ng mga Nagkakasakit sa JuanSci, Ikinabahala

Yhen Torrefranca

Tumaas ngayon ang porsyento ng hawaan ng sakit dahil mas trumiple ang dami ng mga mag-aaral mula sa

pagsasama ng tatlong paaralan sa iisang lugar Dagdag pa rito ang siksikan sa mga silid-aralan dulot sa kaliitan nito, ngunit ano nga ba ang naging dahilan at puno’t dulo ng pagkakasakit ng mga mag-aaral?

Ngayon na minadali ang taong panuruan, liliban ka pa ba sa klase ngayon na alam mong matatambakan ka sa mga gawain at aralin?

‘Yan ang naging sitwasyon ng mga mag-aaral ng San Juan City Science High School (SJCSHS) sa biglaang pagtaas ng bilang ng mga mag-aaral na nagkasakit magmula ng lumipat sa pansamantalang gusali ng

Technical Vocational and Livelihood Senior High School at Pinaglabanan Elementary School

Mararamdaman ang kagat ng mga lamok na nagsisiliparan sa tabi kung saan tumatambay at kumakain ang mga mag-aaral dahil dito ay maaaring magkaroon ng kaso ng mga dengue Isa sa mga nagpositibo rito ang mag-aaral mula sa ika-10 baitang na si Ellanne Pamintuan na naging dahilan ng hindi niya

pagpasok ng apat na araw Hindi lang sa isyung pangkapaligiran ang maaaring dahilan ng pagkakaroon ng sakit ng mga mag-aaral, maaaring manggaling ito sa kapabayaan ng mga mag-aaral sa kanilang sarili dahil mas naging prayoridad nila ang pag-aaral kesa sa kanilang sarili

Bilang tugon, nagkabit ang paaralan ng mga patibong para sa mga insektong maaaring pumasok sa mga silid-aralan at nitong ika-5 ng Pebrero, 2025 ay isinagawa ang misting upang mapuksa ang mga mikrobyo na kumakalat sa paaralan

Yhen Torrefranca

Janna Recario

BALITANG LOKAL

Peace Rally ng INC, para kay VP Duterte nga ba?

Yhen Torrefranca

Isulong ang kapayapaan at pagkakaisa mula sa tensyon

sa pagitan ng pulitika ang

umano'y mithiin ng Peace Rally ng mga miyembro ng Iglesia Ni Cristo

Kinumpirma ni Iglesia ni Cristo

(INC) spokesperson Edwil Zabala na walang kinalaman sa pulitika ang

naganap na ‘Peace Rally’ sa Quirino

Grandstand nitong ika-13 ng Enero

2025 bilang suporta kay Pangulong

Ferdinand Marcos Jr laban sa Impeachment kay Bise-Presidente

Sara Duterte

Hindi nabahala ang INC na magiging tungkol sa pulitiko ang

naganap na rally matapos

mamataan ang ilang mga senador

tulad nina Francis Tolentino, Ronald dela Rosa, at Bong Go sa rally dahil

wala silang inimbita sa entablado at iniindorso na mga pulitiko upang magsalita

“Whatever the reasons they have for coming, we would like to think the best of everyone We would like to believe that everyone understood that this is a rally for peace We're calling for unity,” ayon kay Zabala

Nagpasalamat naman si VP Sara at naniniwala siyang malaking benepisyo ang pinakitang pagkakaisa at pagtutulungan ng mga miyembro ng INC para sa PIilipinas

Naniniwala’t umaasa ang buong organisasyon na maging dahilan ang naganap na ‘Peace Rally’ upang iudyok ang mga opisyales na wakasan na ang mga alitan sa pulitika

Umilag man sa usaping may pinapanigan, marami pa rin ang may haka-haka na isa ito sa palabas ng UNITEAM upang kuhain ang simpatya ng taumbayan

PROTESTA Nagsagawa ng protesta na tinawag na “Rally For Peace” ang mga kapatiran mula Ig esia n Cristo patungkol sa mpeachment ni B se Presidente Sara Duterte n tong ka-13 ng Enero, 2024

Walang Bagyo sa Mamamahayag

Yhen Torrefranca at Moshab Rakiin

Tuloy pa rin ang pagsasanay ng mga batang dyornalista sa lungsod ng San Juan nitong ika-29 ng Oktubre

hanggang ika-5 ng Nobyembre 2024 sa Multipurpose Hall ng Pinaglabanan Elementary School sa kabila ng naging epekto ng pananalanta ng Bagyong Kristine

Dinaluhan ng mga estudyante mula sa iba’tibang paaralan ng lungsod ang pagsasanay upang mahasa ang abilidad at galing ng bawat batang dyornalista sa pagsusulat at pag-uulat para sa paparating na Division School Press Conference (DSPC) Dumalo rin ang mga tanyag na dyornalista mula sa iba’t-ibang pahayagan ng Metro Manila katulad nina Ramil Magno Johannes Chua Michael Jugado at Aram Lascano na nagbahagi ng kanilang kaalaman pagdating sa iba’t-ibang larangan sa dyornalismo

Sa kabila ng pagkawala ng kuryente dahil sa pananalanta ng Bagyong Kristine at pagpasok ng Bagyong Leon sa Pilipinas ay naisagawa pa rin ng Dibisyon ng San Juan ang naudlot na pagsasanay

Malaking tulong ito lalo na t sa ibang dyornalistang gusto pang paigtingin ang kanilang galing sa mundo ng dyornalismo

“Masaya tsiyaka solid naman marami akong natutunan lalo na sa kategoryang Sci-Tech [na] ginawa namin, nag lecture muna tapos nag pa write siya about sa isang research kaya mas lalong dumami yung alam namin lalo na't hindi ako Sci-Tech writer " Ayon kay Dylan Asor, Executive Officer ng pahayagang The Luminare Tumagal ang pagsasanay ng limang araw bago sumabak ang mga ito sa DSPC sa darating na Disyembre

BJMP, Nakatanggap ng Pamasko

Nagbigay pasasalamat ang Bureau of Jail Management and Penology (BJMP) San Juan City

sa mga donasyong handog ng mga magaaral ng San Juan City Science High School (JuanSci) at San Juan National High School (SJNHS) noong ika-13 at ika-14 ng Disyembre 2024

Sa pamumuno ni Acting Warden Jail Chief Inspector (JCINSP) Ronnie G Padua, nagbigay ng lubos na pasasalamat ang BJMP sa mga guro ng JuanSci at kay Mr Demie S Atienza, Principal III, at sa SJNHS-Araling

San Juan, Wagi sa SGLG 2024

Pinarangalan ng Department of the Interior and Local Government (DILG) ang ang Lungsod ng San Juan noong Disyembre 11, 2024, matapos nitong makamit ang Seal of Good Local Governance (SGLG), ang pinakamataas na pagkilalang iginagawad sa mga lokal na pamahalaan na nagpapakita ng epektibong pamamahala at patuloy na pag-unlad

Itinuring na back-to-back awardee ang Lungsod ng San Juan matapos nitong makuha ang parehong pagkilala noong 2023 Ayon kay Mayor Francis Zamora,

“This back-to-back recognition is a testament to our unwavering commitment to exemplary governance and genuine public service ” Dagdag pa niya,

Itong pagkilala na ito ay inaalay po natin sa ating minamahal na Lungsod ng San Juan at sa bawat San Juaneño.

Pinasalamatan din ni Zamora ang mga San Juaneñong patuloy na nagtitiwala at sumusuporta sa kanyang pamumuno Ang pagkapanalo ng San Juan sa SGLG 2024 ay bunga ng mahusay na pangangasiw

Mataas na Marka, Mababang

Moral Yhen Torrefranca

Binatikos ng mga hindi pinangalanang mag-aaral mula sa Jose Rizal University (JRU) at Manila Science High School (MaSci) ang mga mag-aaral ng San Juan City Science High School (JuanSci) dahil sa kanilang mga asal sa loob at labas ng paaralan

Makikita ang ilang pamumuna sa reviews page ng paaralan ang mga komentong nagsisiwalat ng mga hindi kaaya-aya at bastos na pag-uugali ng mga mag-aaral mula sa JuanSci na kinabibilangan ng mga nasa ika-pitong baitang

Pumaibabaw ang ilang salita tulad ng disrespectful snitch at nanlalait na

sinabi sa review page ng JuanSci

Nagsimula ito noong ika-21 ng Setyembre nang mabuo ang group chat ng mga magaaral mula sa ika-pitong baitang ng JuanSci at isinama ang iba pang mga mag-aaral mula sa iba t ibang paaralan upang magkakilanlan

Ayon sa isang kasali sa group chat, nagsimula ang initan sa group chat ng punahin ang mga mag-aaral ng JuanSci mula sa hindi magagandang salita na kanilang ginagamit katulad na lamang ng pagbitaw ng mga salita patungkol sa racial slur

Tinanggal na ang mga negatibong komento na natatanggap ng paaralan mula

umano sa mga hindi kaaya-ayang kilos ng mga mag-aaral

pangangasiwa sa iba’t ibang pangunahing larangan na sinusuri ng DILG Kabilang dito ang epektibong pamamahala sa pananalapi, kahandaan sa pagtugon sa mga sakuna at pagiging sensitibo sa pangangalaga sa sektor ng lipunan Mahigpit din nilang ipinatutupad ang mga pamantayan sa kalusugan at kaligtasan at nagbibigaypansin sa pangmatagalang edukasyon na tumutugon sa pangangailangan ng mga mamamayan

Bukod dito binigyang-diin ng lungsod ang pagiging bukas sa mga negosyo, na nagbigay-daan sa mas maayos na daloy ng kalakalan at mas maraming oportunidad sa kabuhayan Kasabay nito, pinanatili ang kapayapaan at kaayusan sa mga komunidad

BALITANG LOKAL

Panlipunan Department Campus Integrity Crusaders (CIC) dahil sa wagas na pamamahagi ng tulong sa mga benepisyaryo

Nabuhayan sa saya at pag-asa ang mahigit 162 PDL (Persons Deprived of Liberty) dahil sa mga natanggap na regalo mula sa mga paaralan

Inihayag ng BJMP na ang proyekto na ito ay makakatulong sa ating mga PDL na magkaroon ng pag-asa at magbigay-daan sa pagbabago tungo sa magandang kinabukasan dahil sa pamamalasakit, kabutihan, at walangsawang suporta ng ating mga San Juaneño

at pinaigting ang pangangalaga sa sa pamamagitan ng mga programang pangkapaligiran Hindi rin nila pinabayaan ang pag-usbong ng turismo, pagpapahalaga sa kultura at sining at paghubog sa mga kabataan upang maging handa sa kanilang kinabukasan Lahat ng mga inisyatibang ito ay nagsilbing matibay na pundasyon upang makamit ng Lungsod ng San Juan ang kilalang Seal of Good Local Governance sa ikalawang pagkakataon Ang tagumpay na ito ay hindi lamang isang gantimpala kundi isang patunay ng dedikasyon at patuloy na pagsusumikap ng pamahalaang lokal upang maihatid ang dekalidad na serbisyo publiko sa kanilang mga nasasakupan

2025 badyet, Pinagtibay ng Senado

Paul Dicen

Ikinatuwa ni Senate President Chiz Escudero ang pag-apruba sa 2025 General Appropriations Act (GAA)

Reflection of people s needs and aspirations ” sa kabila ng mga batikos ukol sa mga prayoridad sa alokasyon

Binigyang-diin ni Escudero ang kahalagahan ng maingat na deliberasyon at ang pangangailangan ng kontribusyon mula sa publiko, senado, at mga kinatawan ng kamara upang matiyak na ang bawat piso ay nagagamit nang tama

Ayon pa sa kaniya, mahalaga ang pakikipagtulungan at paggalang sa pagitan ng iba’t ibang sangay ng gobyerno sa proseso ng paglalaan ng pondo habang kinikilala ang hamon ng pagbabalanse sa walang pangangailangan at limitadong mapagkukunan

“The General Appropriations Act is not only the most important legislation, but also the longest and most complicated bill that congress is expected to pass every year It should therefore no longer come as a surprise that the process is more prolonged and controversial compared to other bills and laws.” dagdag pa niya

Sinang-ayunan din ni Senate Committee on Finance Chairperson Sen Grace Poe ang mga pananaw ni Escudero at binansagan ang badyet bilang simbolo ng pakikipagtulungan

Ayon din kay Poe, nakatuon ang pondo ng gobyerno sa mga pangunahing proyektong handa nang simulan

Sa pagpapatupad ng badyet hinimok ni Escudero ang ehekutibong sangay na kumilos nang maagap upang matiyak na makakarating sa mga mamamayan ang mga serbisyong inaasahan mula sa pondong ito

Mark Evangelista

BALITANG LOKAL

Paul Dicen

aghahanap ka ba ng sanggol? Tara na sa Pilipinas!

Laganap ang maagang pagbubuntis sa murang pag-iisip Bagamat napakarami na ng batas na pinapatupad para sa sex education ay hindi ito tumutugma sa mga lumalabas na porsyento ng kabataang nabubuntis ng maaga Kaya’t malaking palaisipan kung ano pa ba ang kulang sa edukasyon ng Pilipinas para masugpo na ang ganitong problema?

Mainit na usap-usapan ngayon ang Prevention of Adolescent Pregnancy Bill Act of 2023 o ang Comprehensive Sexuality Education na kasalukuyang ginagawa ang ikalawang pagbasa sa senado Marami ang umapela sa panukalang-batas na ito kasama si Pangulong Ferdinand Marcos Jr dahil umano tuturuan lamang nito ang mga kabataan ng maaga sa mga sensitibong usapin tulad ng sex isa pa ay wala umanong maliwanag na basehan ang batas na ito Sa nilalaman ng batas ay magiging isang sapilitang bahagi ito ng edukasyon na isasama sa lahat ng antas na may layuning maging normal ang mga talakayan tungkol sa sekswalidad ng kabataan at kalusugang reproduktibo at alisin ang stigma sa lahat ng antas Sino nga ba ang hindi pa handa sa pag-aaral nito kabataan o ang mga matatanda? Tutal inaaral naman ang lahat kesa sa kung sa impluwensiya ng iba at social media ang kuhaan ng impormasyon bakit hindi ito pahintulutan sa paaralan?

Buksan na ang isipan ng kabataan sa mga ganitong usapin dahil taontaon na lamang tumataas ang porsyento ng kaso ng mga kabataang nabubuntis ng maaga kasabay pa nito ay pabata ng pabata Sa datos ng Philippine Statistics Authority (PSA) sa 2 97 milyong kabataang hindi

nakakapag-aral ang 61 9% nito ay nagkapamilya ng maaga kaya’t hindi na tinuloy pa ang kanilang pag-aaral Malaking problema ito ng bansa dahil tila hindi na napipigilan ang ganitong mga kaso sa bansa dahil ngayong taon ay 10 taong-gulang ang naitalang pinakabatang nabuntis sa bansa paano pa kaya sa mga susunod na taon kung magpapatuloy lamang ang paglilimita sa kaalaman ng kabataan tungkol sa sex education?

Hindi naman sapat ang pagtuturo sa asignaturang agham tungkol sa mga parte ng katawan upang mapigilan ang pagtaas nito Aminin man o hindi ay malaki pa rin ang kakulangan ng Pilipinas sa pagpla-plano upang matugunan ang usapin na ito Itikom ang bibig sa pagrarason na masyadong maaga upang ituro sa kabataan ang ganitong usapin tila tipikal na lamang na ang nabubuntis ay 10 taong-gulang

Dulot ng teenage pregnancy ay paunti ng paunti na rin ang mga kabataang nagpapatuloy ng pag-aaral at hindi na tumutuloy sa senior high o kolehiyo Paano pa matatawag na pag-

asa ng bayan ang kabataan kung maaga pa lang ay nawala na ang pangarap na meron sila at napalitan ng isang sanggol Isa pa sa mga naaapektuhan ng ganitong problema ay ang mga sanggol, dahil wala namang sapat na kaalaman ang kabataan sa pag-aalaga ng bata dahil hindi ito itinuturo sa paaralan Bagaman tunay naman

talaga ang sinasabi ng ibang

Senador tulad ni G Joel Villanueva na masyadong

maaga para ituro ito sa elementarya Dahil baka imbis na matuto sila ay baka maging interesado lamang sila na subukan ang mga ito Lalo’t ang mga kabataan ay kakaiba kung maging interesado ngayon, hindi mapakali hanggang hindi nasusubukan Ngunit sa nangyayari ngayon ay tila ito ang kailangan ng kabataan

Mas mainam na lantad na sila sa sex education, hindi naman porket sinabing ituturo ay hihikayatin silang subukan ito Bagkus ay ituturo sa kanila ang kung bakit ito dapat iwasan at ang masamang epekto nito sa kanila Lalo t sila ang pinakaunang maaapektuhan sa oras na sila ay mabuntis, dahil lahat ng kanilang pangarap ay mawawala Baka kapag hindi ito maagapan ngayon ay baka sa mga susunod na taon ay mas mataas pa ang porsyento ng kabataang na nanganganak kaysa sa kabataang pumapasok sa paaralan

Panahon na upang ang pagiging konserbatibo ng ating bansa ay isantabi at harapin ang panahon kasabay ng tamang solusyon

Ang Amoy ng Polisiya

Moshab Rakiin

Habang patuloy ang paghanga ng ibang magaaral sa San Juan City Science High School patuloy rinang pagpapatupad ng mga polisiya na nagpapahirap lang sa aming mga estudyante ika nga sa ikakaganda ito ng paaralan

Maingay, mabaho, masikip, madumi at mainit na palengke kung maihahalintulad ang kalagayan naming mga estudyante sa unang palapag ng paaralan tuwing oras ng breaktime Ang napakasikip na pasilyo ng paaralan ay pilit pang pinupuno ng mga estudyante para lamang sa patakarang nais masunod Ngunit kahit na ipinatupad na ito ay may mga masangsang na amoy pa rin ang kumakalat na parang bang pinaghalo-halong isda sa palengke ang amoy hindi lamang sa mga silid kundi pati na rin sa pasilyo ng paaralan Isa lamang ang sigurado, ang masangsang na amoy na dahil sa sobrang init Dagdag pa rito ang limitadong “electricfan” na mayroon ang paaralan sa unang palapag Ang paghinga sa oras ng lunchbreak ay isang parusa sa ilong

Sa lapag ang nagsisilbing kainan ng karamihan na walang kasiguraduhan kung nahahaluhan ng dumi ang kanilang mga pagkain o hindi May iilang paikot-ikot na para bang naghahanap ng paraan upang makatakas sa mala-palengkeng kalagayan may nakatapat sa “electric-fan”, at may naghihintay na matapos ang oras ng “breaktime” upang makaayat na at makalanghap ng mabangong amoy Dagdag pa rito ang napakaingay na paligid mula sa mga sigaw sa iba’t ibang mag-aaral na parang sa palengke at nagkakagulo Ano ang binebenta? Magandang pwesto para sa kanilang mga magkakaibigan

Sa kabilang dako ay mabuti ang adhikain na mapanatiling malinis at kaaya-aya ang amoy ng bawat silidaralan ngunit tila ang mabango nilang plano ay napalitan ng masangsang na polisiya Dahil imbis na magmula ang mabahong amoy sa mga pagkain ay napalitan ito ng amoy pawis na dala ng mga estudyante

Ano pa ang silbi ng paglabas ng silid kung pagpasok naman ay makukulong ang mabahong amoy na nagmula sa labas?

Mas mainam kung mas aayusin ang nilalaman ng polisiyang ito ipagamit ang ibang silid sa unang palapag na may “aircon” kaysa nakatambak lamang upang maiwasan ang pagpapawis habang breaktime

Dito ay makasisigurado na hindi kakalat ang amoy ng mga pagkain sa silid at hindi ito mapapalitan ng mga amoy ng estudyantegaling sa nagtatagaktak nilang pawis dulot ng kasikipan at kainitan At lalo upang hindi ito magmistulang palengke na ang bawat isa ay hahanap ng pwesto at mag-aalok ng ingay sa mga kaklase

BPANHUNAB

PinagkasyangPagkukulang

Kristelle Ocampo

ahagi na ng ating buhay ang pagkain, lalo na’t isa ito sa mga pangunahing pangangailangan sa pang araw-araw Ika nga nila,

“Tipirin mo na ang lahat, huwag lang ang pagkain ” Ngunit sa hirap ng buhay ngayon ay tila sa pagkain nalang talaga natin kaya magtipid kaysa sa ibang bagay Sa sobrang mahal ng mga bilihin ngayon kaya pa ba nga natin ito pagkasyahin?

Ayon sa inilabas na pahayag ng National

Economic and Development Authority

(NEDA) sapat na raw ang ₱21 kada kain o ₱64 na badyet ng isang tao upang hindi ito matawag na “Food Poor ” Ngunit saan ba nagmula ang basehan na ito? Dahil sa sobrang mahal ng mga bilihin ngayon ay kahit kakarampot na karne ay hindi kaya bilhin ng ₱21 o ₱64 Hindi na maipagkakaila na taon-taon, sa halip na bumaba ang porsyento ng mga mahihirap dito sa Pilipinas ay lalo pa itong tumataas Kaya’t malabo at imposibleng mangyari ang sinasabi ng NEDA na sapat na ang ₱21 o ₱64 upang hindi matawag na “Food Poor ang isang indibidwal Lalo na’t kada taon ay halos buwan-buwan na lamang tumataas ang presyo ng mga bilihin

Malaking problema ito na kailangan nila tugunan, dahil habang tumatagal ay lumalala lamang ito Hihintayin pa ba nilang dumating sa puntong hindi na nila mapigilan

ang mga problema?

Mabuti na lamang kung kasabay ng pagtaas ng mga bilihin ay ang pagtaas rin ng suweldo ng mga Pilipino Ngunit ang nangyayari nalang palagi ay tuwing tumataas ang sweldo ng mga tao ay tumataas rin ang presyo ng mga bilihin kaya wala rin itong saysay Paano na lamang babangon sa hirap ang mga Pilipino kung ang mismong pamahalaan ang humihila pababa sa kanilang nasasakupan?

Nakababahala na tila kung ano-ano na lamang ang lumalabas sa bibig ng mga tao sa pamahalaan Alam ba talaga nila kung anong uri ng pamumuhay ang nararanasan ng mga Pilipino araw-araw? Anong uri ng pagsubok ang nararanasan para lang mabuhay, may makain at may maipakain sa pamilya Sa hirap ng buhay ngayon ay ang hirap na kumita ng pera, dagdag pa na wala nang halaga ang isang daan sa mundo Dahil tila nagsisilbing piso na lamang ito sa sobrang mahal ng mga

bilihin sa kasalukuyan Ngayon, sabihin nila paano pa pagkakasyahin ang sinasabi nilang ₱21 at₱64?

Sa kabilang dako ay binawi naman nila ang pahayag na kanilang nilabas Nilinaw ni Arsenio Balisacan, sekretarya ng NEDA, na hindi ito kailangan sundin kundi sukatan lamang ito kung magkano ang magagastos ng isang pamilya Ngunit nakababahala na ang sukat na kanilang nakuha ay ₱21 o ₱64

Imposibleng hindi nila alam kung gaano kataas ang presyo ng mga bilihin sa Pilipinas Maging praktikal naman sila sa kung ano ba talaga ang totoong nangyayari sa bansa Dahil hindi makatotohanan ang mga sinasabi nilang sukat ng perang magagastos ng bawat tao Kung hindi dahil sa taas ng presyo ng mga bilihin tulad ng nakaraan, maaaring naging epektibo ang sinasabi nilang ₱21 kada pagkain araw-araw

Color Games sa Eleksyon

Narito na sila, ang mga bait-baitang kandidato amoy na rin ang papalapit na mid-term election Kaniya-kaniyang pagbabalat kayo na naman sila para makuha ang loob at boto ng taong bayan Ano pa nga bang bago? Paulit-ulit nalang na ganiyan ngunit hindi na nagtatanda ang taong bayan

Eleksyon na naman kaya’t hindi lang basura ang kalat sa Pilipinas ngunit pati na rin ang mga basurang pagmumukha ng mga tumatakbong kandidato kasama ang kanilang mga platapormang panigurado namang hindi rin nila maipapatupad

Mapapa “Ganito pala sa Pilipinas maingay, mausok, puro billboard ng mga kurakot” ka nalang talaga Uso na naman ang pagdirikit ng mga karatula sa mga poste at pamimigay na kung ano-anong papel dahil sa isasagawang mid-term election sa Mayo Kaya’t lahat ng mga kumakandidato ay todo sikap magpasikat sa taong bayan upang sila ang iboto

Todo bigay na naman sila ng mga ayudang nakaukit ang kanilang mga pagmumukha at todo pagbati sa aming mga magsisipagtapos Amoy na amoy naman ang mga mababaho nilang balakin kahit ano pang pagpapabango ang gawin nila sa kanilang mga pangalan

Nakakarindi na ang mga pangako nilang palagi naman napapako

Malamang sa malamang pagkatapos nilang makuha ang mga posisyon na kanilang pinaglalawayan ay mawawala na naman sila na mas mabilis pa sa bula

Todo tago na naman silasa mga respondibilidad na kanilang pinangakuan at magpapakita na lamang muli kapag patapos na ang kanilang termino

Patuloy naman na

nagpapauto ang mga Pilipino sa matatamis na salitang binibitawan ng mga kumakandidato Kahit na subok na nila ang pamumuno nila ay aba, todo boto pa rin sila Kahit na may record na ito ng korapsyon katulad na lamang nina JV Ejercito at Jinggoy Estrada na kabilang pa rin ngayon sa kongreso pero may mga record na tulad ng Anti-Graft and Corrupt Practices Act nakalusot yern? Pagkatapos naman ng eleksyon ay todo reklamo at hanap sa mga binoto nila kahit na sila naman ang dahilan kung bakit nanalo ang mga yon Para na talagang isang malaking perya ang gobyerno ng Pilipinas na punong-puno ng mga nakakatawang namumuno? Kailan kaya matatapos ang ganitong sitwasyon sa Pilipinas? Dahil habang

tumatagal ay mas palala ng palala ang nangyayari Ngayon ay kahit ang mga may kaso katulad ni Quiboloy ay pinayagan pang tumakbo bilang senador sa darating na eleksyon, ano ba tingin nila sa eleksyon joke time? Hindi naman sila ang nakakaranas ng paghihirap kundi ang mga nasa laylayan Dapat talaga ay taasan na ang pamantayan sa mga tumatakbong kandidato sa Pilipinas Paano ba naman ang kailangan mo lang ay dapat marunong ka magsulat, magbasa, at pinanganak sa Pilipinas ay pasok ka na sa kuwalipikasyon ng pagiging senador o kahit sa pagiging presidente pa ng Pilipinas Kahit pa man uto-uto ang mga Pilipino ay karapatdapat pa rin nilang matamasa ang tunay maganda at walang bakas ng korapsyon na gobyerno

TINIG NG BULAGA

Moshab Rakiin

TINIG NG BULAGA

Hago sa atin ang marinig ang pista ng Wattah-Wattah Sino ba aaman kasi ang hindi nakakaalam sa isa sa pinakamasayang selebrasyon sa Lungsod ng San Juan? Punong-puno ng basaan makukulay na damit ng mga kalahok na sumasayaw, at dinadayo pa ng iba’t ibang artista Ngunit paano kung ang dating kinikilala bilang pista ng basaan

Sa nakaraang Wattah-Wattah Festival ngayong taon ay naglabasan ang samotsaring bidyo at pangbabatikos tungkol sa mga pambabastos na ginawa ng mga San Juanenos habang isinasagawa ang selebrasyon Iba t ibang pambabastos sa mga dumaraan, isa na rito ang ginawa ni Lexter Castro na binansagan pang alyas “Boy Dila” dahil sa pambabasa niya sa isang motorista habang nakalabas ang dila nito

Nakapagtataka kung bakit ganito ang nagaganap sa pista na ipinagdiriwang naman para sa ngalan ng santo na si San Juan Bautista Nagiging sekular na ito dahil sa pagperwisyo at pamamaraan ng mamamayan ng San Juan

Sa halip na sa relihiyosong pamamaraan nila ito ipagdiwang, ginagawa nilang kabastos-bastos ang selebrasyon para sa santo.

Tila wala nang silbi ang mga pamantayan na ipinapatupad ng pamahalaan ng San Juan dahilmarami pa ring lumalabag kaysa sa sumusunod sa mga pamantayan Ano pa ang silbi ng mga guwardiya at opisyal na nagbabantay habang isinasagawa ang selebrasyon kung wala rin namang silang nagagawa upang maiwasan at matigil ang mga kabastusan at kalokohan na ginagawa ng mga tao? Sandamukal pa ang pinagbabantay ngunit sandamakmak pa rin naman ang problema na dumating Ano na lamang ang maiisip ng ibang tao?

Masakit sa damdamin na ang tingin sa atin ng ibang Pilipino ay mga mangmang walang asal o sa madaling salita ay "squammy"

Karamihan pa sa mga batikos ay ang Mayor

Francis Zamora ang sumasalo kahit dapat

naman ay isisi ito sa mga mamamayan ng San

Juan Ngunit sa kabila ng hindi matapostapos na pamumuna ng mga tao ay bakit ngayon lang napansin ng publiko ang walang asal na pag-uugaling ipina-pakita ng mga mamamayan ng San Juan tuwing Wattah-Wattah? Sa damina rin ng nakikisali sa isyung ito ay mahirap na malaman kung totoo pa ba ang mga ito Dahil ang iba ay nakikisali na lang at nagbibigay ng opinyon

dahil ito ang uso

Ngunit hindi pa rin maipagkakaila na mali naman talaga ang nangyari sa Wattah-Wattah lalo na ang naging kilos ng mga tao Sino ba naman kasi ang matutuwa kung sasabuyan ka ng tubig kahit nagmakaawa kanang huwag ituloy Nakaperwisyo pa tuloy ang selebrasyon na dapat ay nakalaan para sa pagdiriwang ng isa sa pinakamahalagang araw ng lungsod

Panahon na siguro upang limitahan ang pagsasaya ng lungsod sa mga ganitong okasyon Upang mabawasan rin ang perwisyong naihahatid nito sa lungsod Isa pa ay tama na rin na nilimitahan lamang ang lugar kung saan maaaring isagawa ang basaan upang hindi na ito makagambala sa mga taong hindi naman kasali

SRakiin

a napakasikip na pasilyo ng San Juan City Science High School ay ito kaming mga

mamamahayag na pilit rin sinisiksik ang aming mga sarili sa iba’t ibang silid ng paaralan Ilang taon na mula nang simulan sa JuanSci ang pagkakaroon ng asignaturang pamamahayag ngunit hanggang ngayon ay hindi pa rin ito nabibigyan ng halaga at pansin

NHumatawsaPlanongHilaw

agmistulang sirko ang sistema ng edukasyon sa bansa, bago rito, tanggal doon Imbes na sumailalim sa masusing pag-aaral ay nakailang beses nang nirebisa ang kurikulum na siyang nagiging mitya sa pagkahilaw ng mga mag-aaral na mayroon ngayon Guinea pig, ang peg sa mga estudyante at guro na kada taon may panibagong pag-iikot na gagamayin lalo at pumasa na sa

ikalawang pagbasa ng House of Representatives ang House Bill 11213, Education Pathways na pinahihintulutan ang mga estudyante ng ika-sampung baitang na laktawan ang Senior High School (SHS) Paano naman ang mga maiiwan at hindi nakapasa? Hindi ba’t lumalabag ito sa No Student Left Behind?

Pampalubag ng loob ay nagbigay ng dalawang alternatibong paraan na maaring piliin ng mga mag-aaral ng Grade 10 upang makapasok ng direkta sa kolehiyo Ang mga estudyante ay maaring dumiretso sa pagpasok sa kolehiyo kapag naipasa nila ang mga Honors Exam o mag-enroll sa mga programa ng TESDA na Technical-Vocational Livelihood kung sila ay hindi makapasa sa eksaminasyon Layunin nito magbigay ng mas madaming oportunidad at para mas gumaan ang mga gastusing pinapasan ng mga pamilya Hindi ba nila naiisip ang mga gurong mawawalan ng trabaho, kung saan sila isisingit kapag isinibatas ito?

Matatandaan na binabatikos ng publiko ang pagdagdag ng Senior High School simula pa lamang na ipanukala ni dating presidente Benigno “Ninoy” Aquino Jr sa sistema ng edukasyon Magandang balita ang hatid nito sa parte ng isang magulang at estudyante di umano mababawasan ang magiging problemang pinansyal na pasanin Tataas rin ang employment rate sa bansa kung tuluyang patutupad ang nasabing House Bill Ngunit mas pinipili pa rin ng mga kumpanya ang mga dumaan sa Senior High School na aplikante

Hindi lahat ng Pilipino ay kayang paghandaan ng maayos ang Honors Exam kaya mapipilitan ang ibang estudyante sa pag-enroll sa SHS, inaakala rin nila na lahat ng Pinoy ay may kaya At kinakailangan din ng striktong pagbantay sa mga kabilang ng Honors Exam upang masiguro na kwalipikado ang mga estudyante na didiretso sa Kolehiyo Binabatikos din ng iba na hindi handa ang mga estudyante ng Grade 10 sa kolehiyo dahil sa murang edad nila Di rin

napakinabangan ng maayos ang K-12 Curriculum

dahil palaging binabago ang sistema ng edukasyon kaya naman patuloy na nagiging kulelat ang edukasyon sa bansa, nagiging sirang kompas ang sistema ng edukasyon

Panahon na upang ang mga edukador ang gumawa ng

Hindi ba nila napapansin na ang pinapabayaan nilang aspeto ay ito pa ang nagbibigay karangalan sa aming paaralan

Hindi lamang isa ngunit maraming beses na nag-uwi ng sandamakmak na panalo ang mga estudyanteng mamamahayag katulad na lamang nila Martina Doroteo at Samantha Oga na umabot sa National School Press Conference (NSPC) noong 2023 Samantalang ngayong taon ay dinala ng Ang Dúyog at The Luminaire ang kanikanilang mga dyaryo sa Cebu para sa NSPC Patunay lamang na malaki ang nagiging ambag nito sa mga parangal

Moshab Rakiin

SIPHAYO

Kyle Hernandez

ay mapalitan ng pista ng kamangmangan?

TI GA

MAnak ng Guro, Kapatid ng Mag-aaral

Moshab Rakiin

alaking sagabal hindi lang sa mga guro ngunit pati na rin sa mga estudyante

ang pagdadala ng mga guro ng isang paslit sa tuwing sila ay may klase Dahil imbis na makapagturo at maituon nito ang kaniyang buong atensyon sa kaniyang mga estudyante ay nahahati pa ito dahil sa pagdadala ng paslit sa dapat na hindi naman pinagdadalhan Ano ba ang tingin nila sa paaralan? Lugar kung saan nila puwede dalhin ang kanilang mga anak? Silid-aralan at minsan naman daycare?

Itinayo ang paaralan para sa mga mag-aaral at hindi para sa mga anak ng guro.

Nakalaan ito para sa mga estudyanteng nais matuto at mga gurong kailangang ibahagi ang kanilang kaalaman sa kanilang mga magaaral

NRakiin

ta ka na ba ng paaralan na punong-puno ng mga establisyemento ang paligid nito at nasa tabi ng daan? Iyan ang sumpang mayroon ang San Juan City Science High School (JuanSci) Tila lahat ng mga nakakagambalang tunog ay rito mo na maririnig: busina ng iba’t-ibang kotse at mga naglalaglagang materyales galing sa mga itinatayong establisyemento Paano pa

kami makakapag-pokus kung mas malalakas pa ang tunog ng mga ito kaysa sa boses ng aming guro?

2022 noong makalipat sa bagong establisyemento ang JuanSci mula sa dati nitong establisyemento na tabi ng gusali ng

SDO San Juan Sa pangunguna ng dating alkalde ng San Juan, Gng Guia G Gomez, nagkaroon ng mas malawak at magandang mga silid ang mga estudyante na maaari nilang magamit sa pagpapalawak ng kanilang mga kaalaman Ayon pa sa dating alkalde

The Science High School is a dream come true not only for the officials of DepEd and the LGU but also for the people of San Juan

Ngunit sa pagtupad ng panagarap ay hindi na maiiwasan ang mga problema na kakaharapin natin Ngunit ang problema na mayroon ang JuanSci ay kailan man ay hindi na matatapos hanggang walang bago at malawak na establisyemento ang paaralan

ngayon ay tila mas lumala lamang ang sumpang mayroon ito dahil ang dating tunog ng mga busina ay nadagdagan pa ng ingay mula sa iba t ibang establisyemento na nakapaligid dito Hindi man lang ba nila isinaalang-alang ang mga gusaling nakapaligid rito na maaaring maging sagabal lamang sa mga mag-aaral Kung minsan pa ay mas malakas ang mga ingay na nanggagaling sa labas kaysa sa boses ng mga gurong nagtuturo

Maliban sa ingay na nagmumula sa mga kotse sa labas ay nagdadala pa ng panganib ang mga gusaling nakapaligid sa JuanSci Noong Hulyo 2023 may mga bato na bumagsak na naging sanhi nang pagkabasag ng isang bintana Paano na lamang kung may nasaktan dito? Hindi man lang nila inisip ang kapakanan ng mga taong nasa loob ng paaralan Kahit pa man nilagyan ng harang at proteksyon ang ibang parte ng paaralan ay gaano sila makaksiguro na ligtas ito? Lalo’t may mga malalaki pang materyales na mayroon ang mga ginagawang gusali na maaaring malaglag sa JuanSci at magdulot ng mas malalang aksidente

Ngunit imbes na matutukan ang mga estudyante ay makikita mo na lamang ang ibang guro na imbes na turuan ang kanilang mga estudyante ay nakatuon ang kaniyang atensyon sa anak na ginawang palaru paaralan

Dumadating pa sa pun suliranin ng isang magula ay ipinapasa nito sa kaniy estudyante Maraming gu malalakas ang loob na ma paslit sa paaralan at ipap kaniyang mga estudyant imbes na makapagral ng iba pa ang natututunan n Imbes na maaral ang kan ay pag-aalaga ng bata p kaniyang aatupagin na d niya responsibildad

Totoo naman na nakak isang paslit Mahirap rin s magulang ang iwanan an anak Ngunit parte ito ng

Lalo na t guro sila hindi d talikuran ang trabahong sa kanila Yun ang turuan kanilang mga estudyante sa kanilang kailangan ma hindi kung ano-ano katul aalaga ng bata Dagdag peligro na maaaring mara paslit paano na lamang k makasira ito hindi ba’t pa problema lamang iyon?

Siguro naman ay may na naaayon para sa mga saan wala silang nadi-dis ibang tao O kaya’y kung isama ay siguraduhing hi makakagambala sa mga

Dahil kung minsan ang pa nagdadala ligaya sa atin sa iba

Sa dating gusali pa lamang ng JuanSci ay tila may sumpa na ito, dahil pugad ng ingay lalo’t katabi rin nito ang daanan ng mga kotse Ngunit sa gusaling mayroon ito

AALON

Bagama t hindi na talaga maiiwasan ang pagdaan ng maiingay na kotse at paglaglag ng mga materyales na ginagamit sa mga gusaling ginagawa ay paano na ang proteksyon ng mga estudyante, tauhan, at mga guro sa JuanSci? Paano na lamang ang pag-aaral ng mga estudyante? Isasakripisyo na lamang ba nila ito hanggang matapos ang

WorstLinkCollegeofthePhilippines

mga gusali? Ngunit kahit matapos pa man ang mga gusalingnakapaligid dito ay paniguradong magdudulot at magdadala lamang ito ng ingay ng mga taong magtutungo rito Tila wala nang hangganan at solusyon ang sumpang nakapugad sa JuanSci Sa kabilang banda ay parte na rin ito ng pagyabong ng maliit na lungsod ng San Juan Bagaman maliit na ito ay wala na ring lugar kung saan puwede magtayo pa ng mga establisyemento kundi sa likod at tabi na lamang ng JuanSci Ngunit paano na lamang ang JuanSci na habang buhay na maaapektuhan ng mga bagong establisyentong ginagawa sa lungsod Mas mainam kung sa simula pa lamang ay itinayo na ang JuanSci sa lugar kung saan hindi ito napapaligiran ng gusali at nasa tabi ng mga daanan ng iba’t ibang kotse Matagal na itong problema mula pa lamang sa dating gusali Ngunit sa paglipat ng JuanSci ay mas lumala lamang ito at hindi na naibsan ang problemang dati pang kalbaryo ng mga estudyante Mas mainam kung inayos at pinalawak na lamang ang dating gusali ng JuanSci dahil kahit papaano ay hindi ganoon kaingay at mas ligtas Hindi na lamang sila nagbigay ng bagong gusali kung maghahatid lang naman pala ito ng panganib, pangamba, at distorbo sa pag-aaral namin Dahil imbes na mas mapabuti ang aming pag-aaral sa bagong gusali ay nagdulot lamang ito ng distorbo

ng paaralan ang siyang tumutulong sa pagpapaunlad ng pagkatao ng isang estudyante responsable sa pangangalaga ng kalusugan, ngunit paano kung ito pa ang nagiging sanhi ng panganib at trahedya sa buhay ng isang mag-aaral? Nararapat lamang na kasuhan ang BCP at ang mga nangasiwa sa naganap na field trip noong ika-dalawampu’t anim ng Enero sa Hermosa Bataan

Kalunos-lunos ang naging kalagayan ng mga estudyante ng

iniisip ang maaring mangyari sa mga estudyante ang mga pananagutan nila sa

alam na kahit gaano karaming pera pa iyan hindi nila maibabalik ang buhay ng namatay na estudyante! At ang trauma na tumatak sa sana’y isang magandang gunita Saan kumukuha ng lakas ng loob na itanggi ang lahat na nangyari sa naganap na field trip kahit may mga litrato na kumalat online mula sa mga estudyanteng naglalakad sa dilim ng gabi makabalik lamang sa bus Hindi rin nila nagawan agad ng paraan ang nasiraan na bus para hindi na sila mamerwisyo pa ng mga estudyante Paano na lamang kung hindi ito nakuhanan ng bidyo?

Paparatangan ang mga biktima na gumagawa ng storya?

Dapat ipatigil na ang operasyon ng BCP masyado nang marami ang kanilang atraso na tinatapalan lamang ng salapi Kailangan mabigyan ng hustisya ang mga estudyante at ang kanilang mga pamilya, eskwelahan para sa kabutihan hindi para sa kapahamakan

Nagagawan nila ng paraan matakpan ang mga dati nilang pagkasala gamit ang pera Hindi nila

Aidan Abdul Latip

Apat na sulok, isang layunin

Isang layunin, sandamakmak na JuanScians na nagsusunog ng

BINIBIGTING

kilay ngunit tila naguumapoy sa samu’t saring mga kuwentong paghihirap para sa layuning makapag “Soar high!” “Edukasyon ang magpapayaman sa ating bansa”, edukasyon nga ba ang sagot, o ang magpapahirap sa sinasabing “Pag-asa ng bayan”? Paanong ito ang magpapayaman sa bansa kung mismo ang sistema ng edukasyon pa ay lagapak na?

AYOKO NA

Salitang paulit-ulit na bumubulong at sumasatsat sa isipan ng mga mag-aaral sa pasilyo ng paaralan ng San Juan City Science High School(SJCSHS) “Juansci, for Excellence Soar High!” iyan ang kataga ng paaralan ng SJCSHS, ngunit lahat ba ay kailangan isasaalang alang para sa “excellence” na hinahangad ng paaralan?

Papasok ng paaralan mag-aaral gagawa ng mga takdang aralin, matutulog, at papasok muli mula sa pagod at puyat Hindi lahat ng mag-aaral ay pare-pareho, ang iba ay mahusay sa Matematika sa Agham sa Kasaysayan, at iba pa Ngunit sa sistema ng paaralan na ito, kinakailangan na sa lahat ng larangan ay magaling ka upang matawag kang mag-aaral ng isang Science High School May hustisya pa ba ang sistema para sa mga estudyanteng ito? Sinasabing oo ngunit hindi naman ito ramdam dahil sa patong-patong na gawaing nagmukha ng bundok sa sobrang dami

MEDALYANG WALANG SAYSAY

Lahat ng mga sakripisyo pagod puyat at luha, sapat na ba ang medalya bilang kapalit nito? Aminin na sa masa at mag mulat na Lahat ng mga paghihirap para makamit ang karangalang sa paaralan ay para lamang sa medalyang kaya namang bilhin sa Recto Mga medalyang nagkakahalaga ng 20 pesos lamang Bakit pa mag-aral ng mabuti at maayos kung kaya naman palang bilhin sa mga tindahan? Ang mga estudyante ay tila ba nasa hawla at nagpupumiglas mula sa pagkakulong sa mga gawaing walang naidulot kundi pagod at pagkaubos para sa medalya Hindi ito patas at kailan man ay hindi ito magiging patas

BUHAY NGUNIT PATAY

Ang bawat sertipiko’t medalya ay may istorya, maging madugo man o marahas Isang siklo sa mundong paikot-ikot ang arawaraw na gawain ng mga estudyante Ang mga araling itinuturo ay hindi sa kukote napupunta bagkus sa isang papel na lamang Sa bawat sandali at bawat patak ng oras ay naghuhumiyaw ang pagnanasa ng kapahingahan Pagsali sa mga kompetisyon ay hindi na lamang para sa sarili kundi para sa

masa Masang mga mata’y nakamasid sa bawat galaw ng mga estudyante na tila ba hinihintay na magkamali ang mga ito Inaantay magkamali upang makritika ang buong paaralan sa paraang nais nila Tao pa ba kayo sa inyong mga ginagawa at binibigkas na salita? Panahon na ng pagbabago ngunit ang mga isip at kukote ninyo ay naiwan at nakabaon na sa nakaraan o ‘di kaya, nakabaon sa lupa at nabubulok na

Dala ng Dala ng

Sa gitna ng maingay na lungsod ng Pasay, mayroong isang gusaling nakakubli ang sikreto sa likod ng mga kongkretong pader Isang enigma na nababalutan ng mga kuwento ng tagumpay at pagkasawi, ng sinig at pagkawasak Tila ba isang lumang parol na nawalan ng ningning, ngunit ang mga kuwento nito, ang mga bulong at kuro-kuro ay patuloy na sumisigaw upang marinig Naglalaman ng mga alaalang nakakulong sa malamig at madilim nitong mga silid ay handang ibunyad sa mga handang makinig

Ang mga katawan ay nabaon na sa mismong imprastruktura ngunit ang mga kaluluwa y sumisigaw at gumagala pa rin Ang gusali ng Manila Film Center na sana’y magsisilbi bilang First Manila International Film Festival na dinisenyo ni Froilan Hong ay biglang gumuho noong Nobyembre 17, 1981 Tinatayang 169 na manggagawa ang hindi nakawala sa pagguho ng scaffolding at natabunan ng quick-dry cement Subalit imbis na tulungan, pinautos ni First Lady Imelda Marcos na tabunan na lamang sila dahil

Ika nga sa lirikong isinisigaw na “Panahon na ng Pagbabago” mula sa bagong nationalistic song na “Bagong Pilipinas ” Sana’y magbago na ang sistema ng paaralan, kaugalian ng masang nagmamatyag, at ang pagiging hindi patas ng bawat isa Ang magandang kinabukasan ng bansang ito ay hindi lamang nakasalalay sa pag-asa ng bayan bagkus sa lahat dahil ang bawat isa sa bansang ito ay isang beses ding naging “Pag-asa ng bayan ” dahil oras na para panindigan ang sinasabing Bagong Pilipinas” minamadali na ang pagpapagawa nito Matapos ang trahediyang ito ay binayaran ng salapi ang mga pamilya ng nasawi upang silang tumahimik Subalit, mayroong hindi natahimik at kailan man ay hindi mananahimik Ayon sa panayam kasama si Parim April Faye isang sekyu sa Manila Film Center hindi na bago sa kaniya na makaramdam at makakita ng mga kaluluwang hindi makamit ang hustisya Ngunit ang pinakatumatak sa kaniyang isipan ay ang pagpaparamdam sa kaniya ng dalawang bata Ang dalawang bata raw ay naglalaro ng bola sa tapat ng nasabing imprastruktura, tapos ang bola raw ay biglaang napunta sa harap niya kahit na pakalayo ng mga bata sa kaniya Pagtingin a raw sa mga bata ay nakatitig na ito sa iya na tila ba humihingi ng saklolo Nang mikit siya’y naglaho naman ang mga bata abay ng paglaho ng bola sang ebidensiya ng hindi matahimik na uluwa na kahit ilang dekada na ang alipas ay nakatatak pa rin sa kanila ang di makatarungang pagpapapatay sa kanila kahit

Eunice Medina

ToRo Family Season 3 Episode 7 na pinamagatang ‘Excuse’ dito nabuo ang iconic line ng isang Toni Fowler o mas kilala bilang Mommy Oni Sila kasi ay nasa finedining restaurant nang mahulog ni Papi (miyembro ng ToRo Family) ang tinapay na inaabot sa anak-anakan ni Mommy Oni na si Mikay Dahil dito, nagbuga ng hindi magandang salita si Papi na naging sanhi ng pagkagalit ni Mommy Oni at ayan ang alamat ng Iconic line ni Mommy Oni Pinagpyestahan ito sa ilang mga social media lalo na sa tiktok sa puntong ito’y dinudub pa ineedit at kung papaniwalaan mo, pati sa mga proyekto ng mga bata ginagamit ang mga salita niya gaya na lamang ng “tayo ay nasa fine-dining retaurant pero law student ka” Ngunit paano nga ba dapat umasta kapag ika’y nasa hapag kainan bilang Pilipino?

Unang-una, ang mga pagkain sa hapagkainan ay dapat nakalatag na munang lahat bago magsimulang kumain

Kapag ito’y nahiain na’y ang mga kakain ay dapat kumpleto muna bago galawin ang kahit anumang pagkain Sabay-sabay na magdarasal kapag kumpleto na’t tyaka magsisimulang kumain Habang kumakain naman ay ipinagbabawal ang pagpapatong ng siko sa lamesa dahil ito’y simbolo ng pambabastos sa pagkain At ang koneksyon sa isyu nina Mommy Oni ay mahalagang huwag magsasabi ng masasamang salita sa harap ng mga pagkain Sinasabi ring masama ang paguusap tungkol sa pera kapag kumakain

Kapag tapos ng kumain ay oras na upang magligpit at maghugas ng mga plato at iba pa Mainam na ring mag iwan ng pagkain sa lamesa dahil baka mayroon pang magutom at kumain Nakakatuwa kung iisip na sa katuwaan pala na iyon ay mayroon pa ring koneksyon sa ating mabuting asal Isa ito sa mga naglalarawan sa atin kung paano tayo bilang tao sa pamamagitan ng mga kilos at aksyon maging sa hapag man o sa iba pang lugar

Mga batang nagsisiwalat ng katotohanan ngunit pilit na ibinababa ng sinasabing “ikalawang magulang” Magulang nga ba o magulang?

Lagi ka bang tambay sa tiktok? Kaya ka siguro napaparinggan ng tao na hindi mo kilala “Shoutout

sa mga abataan jan, ma anong ulam?”Neneng B, 2025

Pamilyar ka noh? Tiyak na alam mo yan dahil isa kang dakilang tsismosa! Mangiyakngiyak na ang kabataan sa katatawa sa kakapanuod ng bidyo ni Neneng B sa Tiktok

Laptrip lalo na at siya ang spotlight para sa unang buwan ng taon Nasa kalendaryo na nga agad ng mga meme sa epbi

Kasabay ng pagputok ng bidyong ito ang pag-init ng ulo ng masa Ginawa ba namang katatawanan ang bagay na sensitibo Paano naman yung mga taong walang makain kaya hindi masagot kung anong ulam? Hindi na nga makapagtatanong kung anong ulam dahil sa una pa lamang ay wala namang ulam

Minu-minutong kumakalap ng mga balitang isisiwalat sa nakararami upang magmulat ang lahat ngunit segu-segundo ring ginagambala at minumulto ng mga salitang matatabas at tumutusok sa puso mula sa sariling magulang

“Wala kayo? oh edi zero kayo” Hindi na bago sa pandinig ng mga dyornalista tuwing maririnig nila ang mga salitang ito Walang saysay ang mga excuse letter sa mga gurong magulang kahit pa sila’y hindi naman major subject Basta t nakatatak sa utak nila na kapag wala ka sa klase nila’y wala ka ng puntos sa mga aktibidad at pagsusulit Walang ibang naririnig sa mga rason kung bakit wala bagkus ang tanging naririnig na lamang ay ang salitang “wala po kami noon sir/maam”

“Hindi naman kayo nanalo, may patraing-training pa kayo” Mga salitang tusok damdamin na halos araw-araw naririnig ng mga batang dyorno simula ng ilan sa kanila ay nabigong manalo Ang lahat ng mga paghihirap at sakripisyo ay binabalewala na lang sapagkat hindi naibigay ang kagustuhang manalo sa patimpalak

Araw-araw namomroblema kung paano makakakuha ng pagkaing makakain Minsan ang ibang tao ay sobrang hirap sa puntong ang mayroon na lamang sila ay pera Perang hindi sapat upang makakain ng tatlong beses sa isang araw Ang bawat araw ay isang laban para sa mga taong walang makain Ang pagtahak mga basurang tambakan upang humanap pagkain, ang pagtitiis ng gutom at paghihirap ng sikmura, at ang pagtitiis sa hirap na dulot ng kawalan ng sustansya, it ang pang-araw-araw na realidad ng mga taong hindi nabiyayaan ng sapat na pagka

“Pagpag” kung tawagin, ito ang tanging paraan upang malampasan at mapawi ang gutom ito ang tawag sa mga tira-tirang

pagkain Isa sa mga tao na kumakain ng pagpag ay sina Marie

Joy Carbajasa at kaniyang apat na anak

Ang pagkaing bumubuhay sa kanila na nagmula sa mga hinugasan na mga naaksayang pagkain na kadalasang

Eunice M

Eunice Medina

ad n upang ang Mapapa wd, in d, I don’t ka talaga

Kung sa Wowowin may limang libong piso at jacket ka, kay Mayor may sapatos ka! Basta’t may litrato ka na ipopost na nakahubad kasama ng pangalan barangay, at paboritong imprastraktura at ang dahilan kung bakit ito ang paborito mo Kapag ito’y naipost na ay itag

ung saan-saang lupalop ng San Juan City makikita ang mga mag aaral na walang permanenteng tirahan na akala mo’y mga tutang iniwan na lamang sa daanan at kung saan-saan na lamang dinadala basta’t may masilungan lang

sila’y lilipat na naman ng bagong masisilungan

Walang masasabing permanenteng tirahan dahil sa bawat taon at pagkakataon ay nagiging mga ampon na lamang sa iba’t ibang lugar na nagiging bahay ampunan kung saan ang mga ampon ay lilikas muli at maghahanap ng bagong aampon sa kanila nang mayroon silang matirhan Lipat dito hakot dito - ito ang naging sitwasyon ng mga estudyante ng San Juan City Science High Sc (SJCSHS) o mga

Juanscians pagkaka

Hindi na alam kung saan lulugar at naghihintay na lamang mayroong umampon sa kanila at patirahin na magsisilbing panandaliang tahanan

Aral saglit lipat na ulit Isang taon sa puder ng Division Office dahil ginawang quarantine facility ang San Juan City Science High School (SJCSHS) dalawang taon sa sariling tahanan (SJCSHS), tapos lipat na ulit ngayon para sa huling taon sa Technical, Vocational and Livelihood Senior High School (TVL) dahil nasa ilalim ng renobasyon ang sariling tahanan na dapat ay noon pa pinagtuunan ng pansin

Paldo sa pag aaral dahil

katalinuhan ngunit talunan kung bahay na ang pag-uusapan sapagkat inaampon lang naman ng iba t-ibang mga paaralan

Hanggang kailan pa kaya magtitiis hangga’t pagtuunan ng pansin ng namamahala sa lungsod na PAARALAN ang unahin hindi ang BASKETBOL kort na proyekto tila mas malaki pa ang espasyong mayroon ang kort kumpara sa mismong paaralan na pandayan ng mga kaalaman

Eunice Medina

heat ir -

atagang pagkabata palang ay itinuro na at ipinaskil pa sa paaralan Ngunit sa lahat ng propesyon, ang pinaka hindi inaasahang lalabag sa katagang ito ay ang mga guro subalit mayroon pa rin palang iilang mga guro ang unang lalabag dito

Mga gurong inaasahang magtuturo ng tamang asal at magsilbing gabay upang maging isang mabuting bata ang tinuturuan

Ang mga dapat na nangunguna sa pagiimpluwensiya ng magandang imahe sa mga estudyante Matalino at mataas ang moral ang mga katangiang kilala kapag ika’y isang guro Datapwa’t ang dalawang guro na ito ang maglalagay at mag-iiwan ng marka at bahid ng dungis sa imahe ng mga guro

IMatalino at mataas ang mo

katangiang kilala kapag ika’y

Datapwa’t ang dalawang gur maglalagay at mag-iiwan ng ng dungis sa imahe ng mga g

Ayaw daw sa mga bata na subalit sila rin pala ang mismo

Sarili mo lamang ang niloloko

mandaraya subalit sa kanila, niloko nila Taong handang ib sa ngalan ng pag-ibig

Ang mga tao na gagawin a lamang manatili sa piling ng m

Isang malaking panloloko ang isang guro na si Nathaniel Titu kasintahan sa loob ng pitong

Abigail Sobreo, isang Sanggu Kabataan sa Barangay Banic

Medina

sang tao na kung ituring sumbungan ng bayan na gumawa ng bagong justice system sa Pilipinas Nakikinig,

lumalaban umaaksyon sa lahat ng sumbong ng masa Ngunit sa tamang paraan nga ba?

Nawalan ng silbi ang justice system ng Pilipinas sapagkat ang mga tao at mga isyu nila ay sa kaniya dinudulog Bumuo ng sariling justice system na umaagrabyado sa sariling batas at hustisya ng bansa Para bang Devil in disguise dahil sa harap ng kamera ay isa siyang anghel na tumutugon sa lahat pangangailangan ng bawat taong nagsusumbong sa kaniya Inaayos ang mga isyu na kinakaharap ng nagsumbong at humingi ng saklolo sa kaniya

IEunice Medina

bagong jus

Datapwa t isa pala siyang mapaglinlang na nilalang Pinagkakakitaan ang mga kinalulugmukan ng mga taong nangangailangan ng lubos na tulong ginagawang katatawanan ang mga problema at suliranin na ikinukuwento at sinusumbong sa kaniya, at ang pinaka mabigat nilalabag ang karapatang pantao Naglalabas sa publiko ng mga impormasyong dapat ay hindi inilalantad dahil sa Data Privacy Act of 2012 subalit para sakaniya ay wala lamang ito Ang mga proweba na ipinasa ng nagreklamo ay ipakita sa buong bansa kahit na wala itong

sang kantang tumatak sa utak ng nakararami Kantang mayroong dilim na dala kasama ang liwanag na nagbibigay katotohanan Ito ang “ Spolarium” ng

Eraserheads

Eunice Medina

Araw-araw namomroblema kung paano kala mo ba ikaw lang ang backburner at wala ng iba? Akala mo lang wala pero, meron, meron, meron! “Siri, play backburner by Niki” pero ikaw din pala ay mayroong ginagawang backburner nang hindi mo man lang nalalaman

mo lang naman ito kapag ika y wala nang maisip at wala ng iba pang maaaring gawin Binibigyan mo

ng oras kapag may kailangan ka ngunit kapag tapos mo nang gamitin ay wala na Ganito mo pala tratuhin ang Artificial Intelligence (AI) Kapag wala nang maisip na isasagot o isusulat

pahintulot mula sa inireklamo Nagbibigay pa ng 24 oras na panahon upang sumagot ang inireklamo at kapag hindi ito sumagot ay ipapahiya sa kamera na kesyo wala raw balak na humarap Walang saysay ang batas para sa kaniya dahil mayroon siyang sariling batas

Naturang pa namang isa sa mga senado na gumagawa ng batas ngunit siya rin ang lumalabag sa batas Sa presenya ng naglilipanang kamera bumibilis ang aksyon kahit ito ay hindi dumaan sa masusing proseso

sariling kaalaman Wala nang natirang orihinalidad sapagkat lahat ay nakuha na sa AI Ang sariling pagsisikap na dapat gawin ng isang magaaral ay wala na, ang tanging pagsisikap na lamang nila ay ang pagtatyaga na magtanong at humingi ng kasagutan sa AI Pagkatapos magtanong ay hindi pa makukuntento at uutusan pa ang AI na pagmukhain itong gawa nito o tinatawag na pag huhumanify

Niyapos sa pusikit ng kadiliman ang dating mga ngiting mula sa ginhawa na ipinapalabas sa mga telebisyon upang magbigay saya ngunit sa huli, ang tao na nagbibigay saya pala ang tunay na nakakaramdam ng kalungkutan dahil pilit niya itong niyakap dahil siya’y hindi maakap-akap ng hustisya

Ayaw daw na nagiging backburner pero ginagawa namang backburner si AI. AI-naku.

“Delia Dueñas Smith” kilala mo ba siya? Isang sikat na aktres at mananayaw noong dekada nobenta na kumalat sa iba’t-ibang telebisyon dahil sa iba’t-ibang mga palabas ang biglang kinuha ng kadiliman at namatay kasama na ng kaniyang pangalan na naibaon na kasama sa kaniyang hukay Nagsimula siya sa industriya ng pag-arte sa palabas na ‘Brown Emannuelle’ bilang bida at pinangalanang “Pepsi Paloma Sa paglipas ng panahon ay patuloy na mas nakikilala si Pepsi dahil sa kaniyang mahusay na pagarte at pagsasayaw, ngunit ang hindi niya alam, mayroon palang hahatak sa kaniya papunta sa kaniyang hukay Hindi alam kung sino man ang may pakana, hindi mo alam, hindi rin alam ng nakararami Ngunit mayroong hinala na hindi mapatunayan kahit na ilang dekada na ang nakalilipas, subalit ang karahasan ay mananatiling nakayapos sa katawan at isipan ni Pepsi

Umiyak ang umaga nang isang balita ang sumiwalat si Pepsi ginahasa Ang sigaw ng nakararami? Si Enteng Ngunit tila hindi siya nag-iisa Tatlo sila nina Richie D’ Horsie at Joey De Leon Ito lamang siguro ang panahon kung saan mapapaisip ka na “bakit?” Talamak ang mga kaso ng panggagahasa ngunit ang paggahasa ng tatlong tao sa iisang babae? Ito’y hindi ordinaryo at kailan man ay hindi magiging ordinaryo Sa kasalukuyan, muling hinuhukay ang kaso ni Pepsi upang maisuwalat ang katotohanan Ngunit tila mayroong sagabal, mga kilalang personalidad ang pilit na pinipigilang mailantad ang katotohanan sa masa sa pamamagitan ng pagsampa ng kaso sa direktor ng palabas na “The Rapist of Pepsi Paloma” Isang hadlang sa pagpapakalap ng katotohanang dapat malaman ng lahat lalo na’t ang mga kabilang sa krimen ay mga tao na mayroong malaking impluwensiya sa bansa dahil sa kanilang mga pagkakakilanlan Ang impluwensiyang maaaring gamitin sa hindi kanais-nais na pamamaraan gaya ng pagtakip ng katotohanan sa loob ng ilang dekada at ngayon naman na mayroon ng tyansiya na mailantad harap-harapan ang katotohanan ay pilit na ipinagkakaila

Kailangan ng malaman ng lahat ang katotohanan sa kaso ni Pepsi Dapat na malaman

Katotohanan ang despensa sa lahat ng katanungan Puwede bang tumigil na muna ang mundo upang hindi tuluyang tumilapon ang spolarium sa paligid ni Pepsi? Upang hindi na tuluyang dumilim ang paligid sa hustisya ng Pilipinas Tuluyang patunayan na mayroon pang liwanag sa bandera ng Pilipinas

Eunice Medina

Eunice

Sa mundong ito, hindi na bago ang mga problema na ating kinakaharap sa kapaligiran Kaliwa’t kanan ang polusyon na nagaganap at minsan ay hindi na alam kung paano ito masosolusyunan. Ngunit, sa yumayabong na teknolohiya ay hindi na mahirap mag-imbento ng mga bagong kagamitan na makakatulong sa buong komunidad

Mayroong iba’t ibang paraan upang matugunan ang mga problema sa enerhiya Maliit man o malaki ay may ambag upang makapatipid Isang estudyante mula sa San Juan City Science High School o JuanSci na si Kristine Laurel ng 11-Leeuwenhoek ang nakagawa ng isang Handcrafted Solar Cells na ginagamitan ng solar panel na may solar energy na magdadaloy sa solar cell regulator na maaaring pagkuhanan ng enerhiya ng mga appliances at cellular phone

Patunay ito na kahit sa murang edad pa lamang ay may galing na ibubuga sa siyensya kalakip ang pangangalaga sa kalikasan Bida ang imbensyong may pagmamahal sa bayan at kapaligiran

Ka-

Buwis na Ipinataw sa era-giran

IJermaine Oliveros

sa ang New Generation Currency (NGC) sa mga pinag-uusapang proyekto ng Bangko Sentral ng Pilipinas (BSP), kung saan ito ay may layuning mapaunlad ang mga banknote ng ating bansa. Ngunit maski sa mabuti nitong intensyon, ito ay sumiklab dahil sa naging kontrobersyal na pagbabago ukol dito

Ang mga bagong banknote ay gawa sa polymer, isang plastik na sangkap na mas malinis at matibay kumpara sa papel Gayunpaman, kinukuwestiyon ng mga eksperto ang paggamit ng BSP sa materyal na ito marahil sa mga maaaring maging banta nito sa ating kapaligiran Ayon sa Philippine Fiber Industry Development Authority (PhilFIDA) mas nakapipinsala sa ating kapaligiran ang produksyon ng mga polymer banknote dahil mahigit doble ang emisyon nito kumpara sa papel na banknote Kalakip pa rito, ang malaking gastos sa pagyari ng polymer, at ang integrasyon ng mga karagdagang seguridad Tinatayang Php 4 98 bilyon ang naging badyet ng BSP para sa mga bagong banknote Sa kabilang dako, nakabubuti rin naman para sa ating kalusugan ang paggamit ng polymer sa mga banknote Ito ay mayroong makinis na katangian, kaya’t ito ay waterproof at hindi agarang nadarapuan ng dumi Ayon sa isang saliksik na isiniyasat ng Department of Health (DOH), mga kumakapit na bayrus tulad na lamang ng COVID-19 mas maikli ang kanilang buhay sa mga makinis na bag

‘Di

IIto ay lubos na mabisa upang maiwasan natin ang mga nauusong sakit ngayon Datapwa't, hindi pa rin natin maililihim ang maaaring maging epekto nito sa mg lokal na magsasaka ng abaka Sa kadahilanang isa ang abaka sa mga ginagamit sa paggawa ng lumang banknote, kung saan ito ang karaniwang sumusuporta sa kanila Sa pag-iral ngayon ng mga bagong banknote ay lubos na nakakaapekto ito sa kanila, sapagkat maaaring bumaba ang demand ng abaka Bagkus itinataguyod din naman ng PhilFIDA ang pagpapanatili sa paggamit nito, marahil nakapagdadala ng mga benepisyo ang pagtatanim ng abaka para sa ating kapaligiran

Maganda man ang naging hangarin ng BSP para sa mga polymer banknote ngunit hindi ito naging maganda para sa ating kapaligiran Maski sa mas malinis, matatag, at maunlad na seguridad ng mga ito, marapat pa rin nating isaalangalang ang kapakanan ng ating kapaligiran sapagkat maaaring mas malaki ang mga balakid na ating maharap kung hindi natin ito pagtutuunan ng pansin

Ang Astigmatism

sang kondisyon sa mata na madalas na hindi napapansin Tila isang makapal na ulap na humaharang sa maliwanag na araw, at nawawalan ng linaw ang mundo ito ang kondisyong astigmatism

Ano nga ba ang astigmatism? Ito ay isang kondisyon sa mata kung saan ang kurbada ng cornea o lens ng mata ay hindi pantay Bunga nito, hindi nagiging wasto ang pagkalat ng liwanag na pumapasok sa mata, kaya lumalabo ang paningin Ito ay maaaring magsimula sa pagkabata at magpatuloy habang tumatanda Ito ay kadalasan nakukuha sa labis na pagkalantad sa radyasyon mula sa mga gadyets, subalit ito rin ay namamana sa lahi ng iyong pamilya ANG HAMON NA MALABO

Ang astigmatism ay nagdudulot ng mga hamon sa pang-araw-araw nating pamumuhay, tulad na lamang sa pagaaral ng mga mag-aaral Maaari silang lubos na mahirapan sa pagbasa sa mga leksyon na nakasulat sa pisara, kung saan nagreresulta ito sa hindi pagkasabay sa mga talakayan Dagdag pa rito, maaari rin itong magbunga sa pagkapagod ng mga mata at pagsakit ng ulo

Sa kasalukuyang panahon, ang kondisyong ito ay mas igting sa mga kabataan, karaniwang mula sa kanilang mga maling gawi tulad ng pagbabad sa selpon lalo na sa madidilim na lugar

Bukod dito, hindi lamang dehado ang pisikal na aspeto, bagkus pati na rin ang emosyonal na aspeto Maaaring magdulot ito ng balisa at gipit dahil sa pag-iisip kung papaano haharapin ang isang gawain sa kabila ng kondisyon Ang hindi maayos o komportable na pakiramdam ay maaaring magpalala ng nalulugmok nang kalusugan at kaisipan

SOLUSYON SA KALINAWAN

Ang astigmatism ay may ilang solusyon: ang paggamit ng salamin at contact lenses ay ilan sa mga mas ligtas na paraan May mga permanenteng lunas din tulad ng LASIK o laser eye surgery, ngunit hindi ito itinataguyod para sa mga bata marahil sa potensyal nitong panganib Bukod pa rito, ang 20-20-20 rule ay isa ring payak na paraan upang mapangalagaan ang iyong mga mata Sa bawat 20 minuto, tumingin sa layo ng 20 talampakan sa loob ng 20 segundo Sa pagkakaroon ng tamang kaalaman at gabay ay maaari nilang malagpasan ang hirap ng kondisyon na ito

Samakatuwid, ang astigmatism ay hindi isang balakid sa ating mga pangarap sa halip ito ay nagsisilbing paalala na dapat pahalagahan natin ang ating mga mata sapagkat ito ang pinto tungo sa magandang kinabukasan

Tiffany Manansala

Kim Glori

Malambot na lupa ang yumayakap sa bawat patak ng ulap na muha Ang kalikasan ang sumasalo

hagupit ng alon ng langit. Ang pagbabago ay patuloy na namamayagpag na hindi lamang nakaaapekto sa pamumuhay ng isang indibidwal ngunit pati na rin ng mundong ating ginagalawan.

sa mga napinsala ngunit ang simpleng pagtatanim ng kapalit sa punong iyong pinutol ay may malaki nang ambag sa pagbabago ng takbo ng buhay ng kalikasan

Hindi mahirap ang magtanim isang puno dahil ito ang maaa makapagligtas sa iyo sa oras panganib Iyong damdamin a kagandahan ng kapaligiran a pagmasdan ang kulay ng kala Ito ang patunay na ang mga may proprotektahan hanggang sa kanilang kamatayan

Bawat puno ay may buhay ngunit hindi lahat ng puno ay binibigyang halaga dahil karamihan sa kanila ay pinapatay para sa sariling interes Ang puno ang isa sa mga pinagkukuhanan ng pangunahing materyal para makagawa ng isang produkto Ngunit, patuloy na nauubos ang mga ito dahil sa mga taong ignorante at walang pakialam sa kalagayan ng mundong kanilang kinabibilangan Ayon sa Philippine Forestry Statistic noong 2022, tinatayang 7 2 milyong ektarya o 24 07% ng kabuuan ng lupa ng Pilipinas ang naapektuhan ng deforestation na lubos na nakaagrabyado sa ekonomiya at agrikultura ng bansa Aabutin ng matagal na panahon ang pagsasaayos

Ang bawat Pilipino ay may responsibildad sa pagsasaayos ng Pilipinas, hindi lamang sa lipunan kundi pati na rin sa kalikasan Ang pagkaubos ng mga puno ay magdadala ng malaking problema sa bawat isa lalo na kung ito ay hindi masosolusyunan ng agaran Isinaad ng GREENPEACE USA na ang pagpigil at pagsugpo sa deforestation ay makaliligtas ng kahayupan at makakapagpatigil sa patuloy na pagbabago ng klima ng mundo Ang pakikisangkot sa mga proyekto ng pamahalaan ay makakatulong upang mapabuti ang ating kapaligiran Ang pagbabago ay magsisimula sa mga taong naghahangad ng kaayusan at kapayapaan Hindi lahat ay permanente, iyong pahalagahan kung ano ang mayroon ka

Panganib ng Bubwit sa Komunidad na Tahimik

Matulin at maliksi Ilan lang iyan sa mga katangian ng maliit ngunit mapanganib na hayop na ito ng pusa ang kadalasang kalaban nito ngunit kapag ito ay gumanti, tiyak na maramj ang maaapektuhan Madalas itong maminsala tuwing may bagyo at ang lason na dala nito ay maaaring maging dahilan upang lumaganap ang isang sakit na tinatawag na Leptospirosis Ang sakit na nakakamatay at mag-iiwan ng marka ng pagkahirap sa iyong isip at puso Ang Leptospirosis ay isang sakit na mula sa bakterya na tinatawag na Leptospira na nakukuha sa mga nahawaan na hayop tulad ng daga, aso pusa at iba pa Ayon sa Centers for Disease Control and Prevention, umaabot sa isang milyon ang nahahawaan ng sakit na ito at umaabot naman sa 60,000 na libo ang mga namamatay kada taon Likas

mga dam sa ulan t ng kapote, guwantes at bota tuwing lalabas ng iyong bahay

na mapanganib ang sakit na ito dahil ito ay maaaring makuha sa maruming kapaligiran at hindi mapipigilan kung hindi aaksyunan Mataas ang tyansa na lumaganap ang sakit na ito lalo na kapag panahon na ng tag-ulan Ang paraan ng pagtukoy sa sakit na ito ay inaabot ng ilang araw o buwan dahil ang sintomas nito ay katulad sa trangkaso Ayon sa

hugasan agkatapo lumusong sa baha

National Library of Medicine, hindi nagpapakita ang mga sintomas sa loob ng isa o dalawang linggo tulad ng sipon, lagnat, masakit na ulo, at pagsusuka Hindi maitatanggi ang hirap at pasakit na madadala nito sa bawat buhay ng mga biktima Ngunit, ano nga ba ang maaaring gawin upang ito ay hindi lumaganap?

Hindi maiiwasan ang pagbabago sa lipunan Dalawa lamang ang maaaring patunguhan kabutihan o kasamaan. Sa patuloy na pag-inog ng mundo, ang inobasyon ay hindi titigil Sa tunay na buhay at sa mundo ng teknolohiya Ang pamumuhay ng tao ay dumedepende sa kung ano ang mas nakakapagpagaan at nakakabuti sa buhay nito Umuunlad na Pamumuhay

Ang Pilipinas ang isa sa mga bansang nakikisabay sa pagyabong ng mundo Simula sa mga makinaryang ginagamit sa paggawa, iba't ibang uri ng software application upang mapadali ang paghahanap ng mga impormasyon at pagbuo ng mga bagong produkto upang tugunan ang pangangailangan ng mga Pilipino Sa kasalukuyan, maraming establisyemento na ang binibigyang-pansin dahil sa samu't sari nitong dalang magandang benepisyo sa pagpapaunlad ng pamumuhay ng isang tao Ang teknolohiya noon ay isa lamang pangarap ngunit ngayon ay ito na ang batayan upang sukatin ang galing ng isang produkto o serbisyo Hindi maiisasantabi ang ganda ng mga bagong imbensyon Tulad ng mga makinaryang ginagamit sa agrikultura at sa pagbibigay ng serbisyo sa mga mamamayan at pagbibigay-buhay sa mga litrato sa pamamagitan ng Artificial Intelligence o AI Patuloy ang pag-ikot ng mundo at patuloy din ang pagbabago sa lipunan, ating ingatan at gamitin sa tama ang lahat ng bagay na ating ginagawa at gagawin pa

Sumisikip na Mundo Ngunit, sa kabila ng dinadala nitong kagandahan, nagbibitbit din ito ng malaking kapahamakan sa buhay ng isang tao

Ang hindi tamang

umangoy sa na ang mga madudumi at may mga basura.

paggamit sa mga produkto at serbisyo ay maaaring maging sanhi ng iba't ibang klase ng sakit

Tandaan!

Ang buhay ng tao ay isa lamang, bawat aksiyon ay may kapalit Dapat ingatan at alagaan upang humaba ang buhay Maiiwasan ang pagkalat ng sakit kung ang sambayanan ay magtutulungan na sugpuin ito

Ang sobrang paggamit ng teknolohiya ay maaaring magresulta sa magulong pag-iisip at pagbagsak ng kalusugan Ayon sa artikulo ng Embark Behavioral Health tungkol sa teknolohiya, marami sa populasyon ang dumedepende sa teknolohiya, trabaho, pag-aaral, at komunikasyon Ngunit, hindi pa rin maiiwasan na mangamba dahil maaaring mangibabaw ang teknolohiya kung dito nakapokus ang lahat ng mga tao

Kim Glori

Utak ng Kaa

Dr. Fe del M hinahangaang babaeng doktor, siya ang kauna-unahang nagtayo ng ospital para sa mga bata ng Pilipinas at naghulma ng sistema para sa tamang pangangalaga sa mga ito. Siya ay kilala mula sa kaniyang inobasyong “incubator” na gawa sa kawayan na nagligtas sa buhay ng maraming batang may problema sa kalusugan. Ang layunin niya na makatulong ang nagtulak sa kaniya upang ipagpatuloy ang kaniyang mga misyon para tugunan ang mga medisinang kinakailangan ng mga mamamayan

Engr Gregorio Ynciong Zara - Isang Pilipinong inhinyero na gumawa ng two-way videophone. Ang imbensyon na tumulong sa pagpapalawak at pagpapalinaw ng komunikasyon Samu't saring inobasyon ang nagawa na nagbigay-buhay sa lipunan at ekonomiya. Ang bawat ambag ang nagpapatunay na umuusbong at nagkakaroon ng pagbabago sa pamumuhay

a panahon ng patuloy na pag-unlad at paggamit ng teknolohiya sa mga an, isa ang San Juan City e High School (JuanSci) sa akikinabang dito Noong o 13, 2024, ipinatupad ang wag na PROJECT DAGITAB amagitan ng mapagkaloob na tulong ng Schools Divisions Office Learning Resources Management System o SDO LRMS Kamanghamanghang pakinggan ang inobasyon sa proyektong ito, ngunit ano nga ba ang naidudulot nitong tulong sa mga mag-aaral?

Inilunsad ang integrasyon ng proyektong ito sa paglalagay ng mga MiPad isang tablet na gawa ng kompanyang Xiaomi, sa silid aklatan ng paaralan Nilagyan ito ng mga elemento ng augmented reality (AR), isang teknolohiyang naglalagay ng mga digital na impormasyon sa totoong mundo mula sa isang kamera, upang mas makatulong sa mga estudyante Pinapagana ang

kagamitang ito ng Vibal, kilalang tagapaglimbag na naglalathala ng aklat sa Pilipinas Ayon kay G Hae Jae, isang dating Project Development Officer (P D O ) ng DepEd na nagpatupad ng PROJECT DAGITAB, lubos na makakatulong ito upang malinang ang iba’t-ibang talino ng mga magaaral dahil hindi lahat sa kanila ay mahusay na matuto sa libro lamang Sa teknolohiyang AR, mas maiintindihan nila ang mga aralin sa pamamagitan ng imahe o bidyu na maaari nilang mapakinggan o mainterak

“Aminin naman natin na napakaboring ng mga textbooks Para bang napipilitan na lamang ang mga kabataan gamitin at basahin ito para sa eskwela Subalit sa paggamit nito kasama ng mga Smart TV, mas nagkakaroon ng buhay ang mga libro at maaaring magamit ito ng mga guro sa mas masayang pagtuturo.” Ani ni G Jae Dagdag pa niya, hindi rin mahirap matutunan ang paggamit nitong teknolohiya, kung ituturo ito

ng mga guro ng tama Ito’y kanyang inirerekomenda sa iba pang dibisyon dahil tunay na may potensyal ito upang makatulong sa pagbibigay buhay sa pag-aaral at mas maayos na pagkatuto ng mga estudyante sa loob ng silid-aklatan Samakatuwid ay siguradong makakamtam nila ang tagumpay sa kanilang buhay, at panindigan ang motto ng JuanSci na “JuanSci for Excellence, Soar High!”

Ang pagbabago ay hindi titigil, sa totoong buhay o sa mundo ng teknolohiya Hindi

malilimutan ang bawat imbensyon dahil ito ay naging daan upang matupad ang mga pangarap

Pagtibayin, tatagan, at galingan, iyan ang laging tandaan sa bawat inobasyong gagawin dahil ang kagandahan ng buhay ay nakasalalay sa kung ano ang alaman ng isip at mithiin g gumagawa nito

Jermaine Oliveros

Sa bawat pagbabagong

umiiral sa mga paaralan, ito ay nagsisilbing tipak para sa mga mag-aaral tungo sa kanilang pag-unlad Subalit paano kung ang mga itinuturing pagbabagong ito ay tumutulay lamang sa kabiguan at pangangalawang ng pag-asa ng mga estudyante?

Ipinatupad ang integrasyon ng mga b gong kompyuter sa San Juan City

ience High School (JuanSci) noong a-10 ng Oktubre, taong 2024 Sa ngunguna ng mga patnugot sa rang Creative Tech, s ang mga ito sa silid ng yong panger ng paaralan mga tampok na n ng kompyuter ang kakayahan ahiwalay sa CPU Processing Unit), n maaari itong magamit sa mga mas gar Ito ay ang karagntaryo ng agkat sa

pamamagitan nito ay maaari maging mas lantad ang mga estudyante sa mga ganitong kagamitan, at mapapabuti rin nito ang kanilang pagaaral

Datapwa't maski sa mga potensyal na maging mabuting dulot nito, hindi ito pinapagamit sa mga estudyante sapagkat hindi raw naman ito konektado sa mga asignaturang agham at sipnayan Bilang resulta, marami ang nagsasaad na sayang ang mga ito marahil hindi ito napahahalagahan ng mga mag-aaral

“Ano pang sense ng mga iyon kung

nakakulong lang sila roon, tapos bawal gamitin kahit Creative Tech ang asignatura o kapag may online quizzes? Nilagay lang nila roon para masabing may sapat na pasilidad ang JuanSci at kayang magbigay ng mga laboratoryo para sa mga estudyante pero wala ring kwenta,” ani ni Kyle Hernandez, isang mag-aaral mula sa ika-10 na baitang Sa kasalukuyan, nakatiwangwang na lamang ang mga ito at tila nabaon sa alikabok ang mga oportunidad ng mga estudyante

Ito ay isa sa mga suliraning kadalasang nararanasan ng mga mag-aaral, kung saan hindi nila napapakinabangan ang mga pagbabagong isinasagawa ng paaralan Dapat natin itong bigyang pansin sapagkat dito rin nakasalalay ang kanilang kinabukasan

Imp INfluenza

Kim Glori

‘Di hamak na mas delikado ang mga sakit na ating nalalaman kung ito ay malala na Maraming pagkakataon na ang mga sakit na ito ay maaaring humantong sa kamatayan na hindi natin ninanais. Mahirap gawin ang mga gawain kung ang natamaan ay ang ating isipan at katawan.

Isa sa mga pinag-uusapang sakit ngayon ay ang Influenza o flu Ito ay dulot ng influenza virus na nakakahawa sa ibang tao at tinatamaan nito ang respiratory system Ilan sa sintomas nito ay lagnat, ubo, masakit na lalamunan, at pananakit ng katawan Isa itong patunay na hindi dapat natin pinapabayaan ang

Ngunit, may mga paraan upang ito’y sugpuin tulad ng pagpapahinga, paginom ng tubig at mga pain relievers tulad ng acetaminophen (Tylenol) o ibuprofen (Advil, Motrin IB) na makatutulong upang sugpuin ang lagnat at pananakit ng ulo Tandaan na ang Influenza ay maaaring humantong sa kamatayan at malalang pneumonia

Sa panahon ngayon, patuloy na kumakalat ang mga sakit sa ating kapaligiran Ugaliin natin na maging maingat at siguraduhing maayos ang ating kalusugan Ito ay mapipigilan lalo na kung ang lahat ng tao ay may pakialam sa kanilang katawan

Lakas, karangalan, kagitingan, mga tampok na katangian kung ihalintulad man ng iba

Tila sumusunod ang hangin sa pamamayagpag ng mga pakpak nito Ang reyna ng mga ibon tila siya ang pinakamataas lumipad Masisilayan natin mula sa lupa ang kislap ng ginintuang korona nito Sa paghiyaw ng kanyang tinig, tumatabi ang mga ulap upang linawin ang landas nito. Ang Philippine Eagle, o kilala rin bilang ang monkey-eating eagle, ay isang uri ng agila na kasalukuyang sangkot sa mga kritikal na nanganganib na hayop Ayon sa International Union for Conservation of Nature, mayroong higit 400 pares na lamang ang natitira sa kalikasan Tinagurian ito bilang ang pambansang ibon ng ating bansa mula noong 1995 Mula sa bayan ng Compostela, Valley ay matutunghayan ang isang pamilyang mailalarawan natin na “mataas ang lipad” Sina Cecil at Agustin ay isang mag-asawang nakatira sa maliit na paupahang bahay Sa kabila ng kakapusan na kanilang dinadanas, nagsusumikap pa rin sila upang suportahan ang kanilang anak na si Kath Si Agustin ay nagtatrabaho bilang manggagawa sa isang konstruksyon Mapanganib, kung ipahayag man ng iba, ngunit kahit magtuos siya sa malubhang tirik ng araw, hanggang sa masulyapan ang pagsapit ng takipsilim at gaano man karami ang mga balakid na kanyang hinaharap, palagi niyang isinasapuso na ang lahat ng ito ay para sa kanyang pamilya

RRoboti

obot Limang letra ngunit nakapagpapabago ng buhay ng isang tao Hindi lang ito

obot Limang letra ngunit nakapagpapabago ng buhay ng isang tao Hindi lang ito nakapagpapagaan ng pamumuhay ng isang tao bagkus nakapagbibigay ng kaalaman. Iilan lang ito sa mga paraan upang ipakita ang talino at kasanayan ng mga Pilipino sa larangan ng Robotics Hindi nagpapahuli ang San Juan City Science High School o JuanSci sa tinatawag na Science at Robotics Club na ang mga miyembro nito ay gumagawa ng iba’t ibang klase ng robot na kanilang inilalahok sa iba’t ibang kompetisyon Noong 2023, unang sumali ang JuanSci sa kompetisyong Tagisang Robotics Competition 3 0: Girls and Gears kung saan ito ay dinaluhan ng apat na estudyanteng babae ipinakita ang kanilang galing sa pag-cocoding para sa isang mobot na maaaring lumiko, dumiretso, o umatras Kahit na ito ang unang pagkakataon na sila ay sumali sa

Ngayong 2025, patuloy pa rin na namamayagpag ang mga mag-aaral ng JuanSci sila ay muling lalahok sa Tagisang Robotics Competition 4 0: Girl and Gears na naglalayong gagawa ng isang mobot o moving robot na kung saan ito ay makapaglalaro ng mga larong Pinoy tulad ng basketbol, tumbang preso, at iba pa Makikita rito ang paggalaw ng kamay, paa, pag-ikot, at pag-shoot ng mga bola na kinokontrol sa pamamagitan ng controllers Ang laban ay magaganap sa Marso 2025 kaya kanilang pinaghahandaan ang kanilang mobot Sa mundong ito, kay ganda ng mga inobasyon na gawa ng mga likhang kamay ng tao Bawat lilok dito ay tila pag-asa Ito pa rin ay patunay na ang kaalaman ay umuunlad sa maganda at tamang paraan

Habang ginugugol ni Agustin ang karamihan ng kanyang oras sa pagtatrabaho, si Cecil naman ang naglilingkod sa bahay, at ang nagaalaga kay Kath Tanging prayoridad lamang ni Cecil si Kath Sa kabila ng mga umaapaw niyang tungkulin sa tahanan mas binibigyang oras ni Cecil si Kath upang maihandog ang mga pangangailan at kagustuhan niya Tila isang munting hiyas si Kath sa mga mata ni Cecil, na lubos niyang iniingatan upang hindi ito mabasag

Mula sa kwento ng mag-asawang sina

Cecil at Agustin, maaari nating ihalintulad ang kanilang buhay sa isang Philippine Eagle Tulad ng dakilang agila, tampok natin ang mga katangiang kagitingan kalakasan at katatagan

Gaano man kalubha ang mga pagsubok na ating hinaharap, sa pagsiklab ng apoy ng ating paghahangad at pagpupursigi tila ang mga ito ay liliyab

Para naman sa isang ina, angkin nila ang mga katangiang kasipagan, katiyagaan, at lubos na pagmamahal para sa kanilang mga anak Walang kalbaryo na malabis, walang pangarap ang hindi matutupad, isang tanglaw na mayroong pakpak man o wala, tanging nadiyan sila upang paglingkuran ang kanilang anak, at walang materyal o rami man ng salapi ang nakalalamang sa halaga ng pagmamahal na kanilang binibigay

Hindi man tumpak ang pagkakatulad nating mga tao sa isang Philippine Eagle, ngunit mayroong isang bagay na angking

magkapareho tayo ang pagkakaroon ng kalayaang lumipad

Hindi man tayo kawangis pagdating sa pisikal na anyo, pag-iisip, at paraan ng pamumuhay ngunit kahit tayong mga tao ay mayroong kakayahang

makalipad

Sa taglay nating karangalan at matinding pagnanais, nakakaabot tayo hanggang sa dulo ng mga tala

Kyle Hernandez at Kian Bardaluza

Opisyal nang binuksan ang Interschool Competition sa Elementarya at Sekondarya sa larangan ng Basketball, Volleyball, at Cheerdance sa FilOil EcoOil Centre

Unang nagpakitang-gilas ang bawat

paaralan ng kanilang galing sa larangan ng cheerdance na nilahukan ng mga mag-aaral sa elementarya na agad namang sinundan ng mga nasa sekondarya

Ayon kay Zamora, ikinagagalak niya ang pagdalo ng mga magulang mag-aaral at mga guro upang matuloy ang programang matagal na taon nang natigil

"Ang Makabagong

San Juan ay para sa kabataan,"

dagdag pa niya

Nilahukan ito ng 12 ng mga lokal na pampublikong paaralan sa San Juan

Umarangkada ang San Juan Juan City

Science High School kontra Salapan

Integrated School sa Interschool Competition, 29-24 sa FilOil EcoOil Centre

Nangibabaw si Claude Bernas nang magpaulan siya ng puntos sa ikatlong kwarter na agad namang sinundan ni Tyrone Santos at Yniego Dasig, ngunit agad din itong napipigilan ng mga manlalaro ng Salapan

Sinamantala naman ng Salapan ang mga kapos na tira, hindi magandang komunikasyon, at sunod sunod na foul ng JuanSci kaya't nangunguna sila ng ilang puntos

Inilahad ni Dasig na hindi sila kinabahan sa loob ng court dahil mga kaibigan naman nila ang kanilang kalaban na madalas nilang nakakalaro sa mga ensayo

"Nape-pressure lang ako kasi, Pero sanay naman ako sa ganun na crowd, pero first time ko kasing maglaro sa Arena" Aniya

Buti nga magaganda naman yung pasa ko kay Tyrone, Kahit kapos yung mga pasa namin buti nanalo pa rin" dagdag pa niya

Hirap ang JuanSci na magdepensa at makahabol sa iskor ng Salapan dahil sa mga kapos na pasa tira ng bola, at sunod-sunod na mga foul

Patuloy pa rin namang bumabawi ang kanilang koponan kaya't nalamangan na nila ang Salapan sa ikaapat na kwarter sa iskor na 29-24

Inaasahan naman ng kanilang koponan na magiging mahirap sa kanilang suaunod na laban pero sila'y nangangakong makakabawing muli Sa isang kapanapanabik na laban ang Basketball team ng San Juan City High School (JuanSci) ay nagpakita ng kanilang galing at determinasyon kontra sa Salapan Integrated School (SIS) sa pag-uwi ng ikatlong parangal sa kamakailang Inter-Public School Tournament

Nagpakita ng kanilang husay at galing sa larangan ang mga star players na sina Kian Bardaluza, James Tyrone Santos, at Claude Bernas Si Bardaluza ay kilala sa kaniyang matatalas na tira at mabilis na pag-dribble, habang si Santos naman ay nagbibigay ng solidong depensa at mahahalagang rebound

Samantala si Bernas ay nagsisilbing utak ng koponan sa pamamagitan ng kanyang magagandang pasa at paggawa ng mga estratehiya sa laro Ang kanilang kombinasyon ay naging susi sa tagumpay ng koponan Sa unang quarter ng laro, tila nag-iinit pa lamang ang mga manlalaro ng JuanSci at nagawang makuha ang lamang

Gayunpaman, sa ikalawang kwarter ay nagawang bumalik ang kanilang kalaban at kinuha ang lamang

Ngunit hindi nagpatalo ang JuanSci, sa huling dalawang kwarter ng laro nagpakita sila ng masusi na paghahanda at mas pinagbuti ang kanilang laro Ang kanilang determinasyon na makuha ang kampeonato ay kitang-kita sa bawat pag-atake at depensa

Sa huli, nanaig ang JUANSCI na may karangalang ikatlong parangal ng InterPublic School Tournament

Kyle Hernandez

Gigising, papasok, at magsasanay. Iyan ang nagiging Ikot ng araw ng mag-aaral na gymnast na si Moira Bayaoa ng ika-10 baitang sa San Juan City Science High School

Unang sumabak ng kompetisyon si Bayaoa sa Artistic Gymnastics noong siya ay walong taong gulang pa lamang Naging pangalawang tahanan na rin niya ang St Paul Gymnastics dahil sa pitong taon na niyang pagsasanay rito Hindi madali ang naging paglalakbay niya sa pagiging atletang-estudyante lalo na't nag-aaral ito sa hindi regular na paaralan–isang Science High School, mula sa eskuwela ay diretso ito sa kaniyang pagsasanay at pagkatapos ay gagawa ng mga gawaing pampaaralan Bilang isang estudyante, hindi maiiwasan na makaramdam ng pagod o mapanghinaan ng loob si Bayaoa, nagkakaroon din ng mga suliraning tinatahak na nakakaapekto sa kanyang pagsasanay Dagdag pa niya na limitado na lamang din ang oras ng pakikipag-usap at pagsama sa kaniyang mga kaibigan

Nakararanas ng hirap ngayon si Bayaoa dahil isang beses sa kaniyang pagsasanay, bigla siyang nakaramdam ng panginginig sa kaniyang kaliwang braso na naging sanhi ng kaniyang Osteochondritis

“Naghahand stand kami tapos bigla na lang nanginig yung arm ko then nakita kong bumaliko na siya, left tendon near elbow ” Ayon pa sa kaniya Patuloy pa rin siyang nagsasanay, ngunit kinakailangan sumailalim ni Bayaoa sa

therapy hanggang sa mawala ang sakit sa kaniyang braso

Ngunit sa kabila ng mga pagsubok na ito, wala na ang salitang “suko” para sa kaniya Ang kanilang team mula sa SPG na naging kasama niya sa laban ay isa rin sa naging dahilan ni Bayaoa upang ipagpatuloy ang kaniyang hilig at determinasyon sa larangan ng gymnastics Hindi naging madali ito para sa dalaga ngunit ayon sa kaniya, dito niya nailalabas ang kaniyang emosyon at napapabuti pa ang kaniyang kakayahan

Inaasahan ni Bayaoa sa darating na Oktubre na magkakaroon siya ng internasyonal na kompetisyon kaya’t siyang nagsasanay at pinag- bubutihan ito

Hinihintay na rin niya ang kapanapanabik na Palarong Pambansa para sa susunod na taon, kaya’t masigasig siyang nagsasanay

Pinatunayan ni Bayaoa na kahit anumang unos ang dumating sa kaniyang buhay, papatunayan niya ang kaniyang kakayahan upang masungkit ang karangalan

BALITANG ISPORTS

Kamaong Alanganin, Suntok sa Hangin

Nabalot ng swerte ang kamao ng San Juan City Science High School na ngayo'y irerepresenta

ang dibisyon ng San Juan sa paligsahang panrehiyonal matapos makalusot sa Division Meet 2025

Hindi na kulob ang kinatawan ng JuanSci na si Shawn Lucas Alcober o mas kilala bilang Kidlat , ngunit, lalahok sa darating na kompetisyong pang-rehiyonal matapos manalo nang hindi man lamang dumaan sa butas ng karayom at hindi naghirap na makamit ang posisyon

Kapwa estudyante ng JuanSci ay nagaalinlangan at hindi nagtitiwala lalo na't wala pa siyang naiuuwing panalo sa bawat paligsahan Dagdag pa rito ang pag-aalala tungkol sa kaniyang kaligtasan at pangangamba sa kaniyang kakayahan Sa kabila ng mga ito nangibabaw sa

BALITANG ISPORTS

kaniya ang paniniwala sa kaniyang sarili Gayunpaman patuloy pa rin siya sa pagsasanay para sa paparating niyang laban Sa bawat ensayo, lalong lumalakas ang kaniyang loob na lumaban sa tulong ng kaniyang coach na si G Melchor Odi Ngunit, dumagdag sa hamong kaniyang kinakaharap ang malaking posibilidad na diskwalipikahin si Kidlat dahil sa kakulangan ng dokumentong nararapat niyang ipasa upang makalaban sa sa Regional Meet Mabigat man ang responsibilidad na nakapatong sa kaniyang mga balikat pinipili ni Kidlat na harapin ang lahat ng ito nang may ngiti at determinasyon Habang patuloy siyang nagsasanay at nag-aaral, handa na rin niyang ipagmalaki ang kaniyang paaralan sa magaganap na Palarong Panrehiyon

Paralympics na tinipid, inabonohan ng PES

Matagumpay na iniraos ang taunang kompetisyon ng Paralympics para sa Special Needs Education (SNED) Students na dinaluhan ng mga mag-aaral mula sa San Juan National High School (SJNHS), Kabayanan Integrated School (KIS), at Pinaglabanan Elementary School (PES) nitong ika-21 hanggang 22 ng Enero sa Pinaglabanan Multipurpose Hall, San Juan City

Pinangasiwaan ng mga guro ng PES na sina

Gng Jean Cezar, Gng Mary Ann Daliwag, G Jerome Kalaw at iba pang guro ng mga estudyanteng may “Special Needs” ang pagtampok sa mga laro tulad ng 100 meters, 200 meters, 300 meters, 400 meters, relay, boccia, at running long jump Isa sa mga kontrobersyal na isyu na napagusapan sa naturang palarong paralympics ay ang pagsasagawa ng IQ test sa mga kalahok na isinagawa ng isang propesor mula sa University of the Philippines (UP)

Ayon sa mga alituntunin, kung mataas ang IQ ng isang atleta, maaari itong hindi makasali sa magaganap na paligsahan dahil may sapat

lamang na IQ level na sinusundan Dahil dito mahigit 10 mag-aaral ang hindi nakapasa sa nasabing pagsusulit

Isa sa mga kontrobersyal na isyu na napag-usapan sa naturang palarong paralympics ay ang pagsasagawa ng IQ test sa mga kalahok na isinagawa ng isang propesor mula sa University of the Philippines (UP)

Ayon sa mga alituntunin, kung mataas ang IQ ng isang atleta, maaari itong hindi makasali sa magaganap na paligsahan dahil may sapat lamang na IQ level na sinusundan Dahil dito, mahigit 10 mag-aaral ang hindi nakapasa sa nasabing pagsusulit Ngunit, ang mga gastos para sa transportasyon at pagkain ay pinasan ng mga guro ng SNED sa PES Nagambag din naman sa transportasyon ang punong guro ng PES na si G Vito Mengote at punong guro ng SJNHS na si G Llyod Tulaylay Dahil sa kakulangan ng pondo, hindi na nagkaroon ng pagkakataon ang mga guro ng PES na magbigay ng “token of appreciation sa propesor na nagsagawa ng IQ test

Kyle Hernandez

Kian Bardaluza

ISPORTS LATHALAIN

SCI-Yang: Sagun Minalas, Cabrera Sinuwerte

MSchool

Umiinit

inalas

BALITANG ISPORTS

Estratehiyang Liyamado, JuanSci pinaiyak Central sa Game 1

Kyle Hernandez

Nagpalamas ng dibdibang labanan ang San Juan City Science High School (JuanSci) at San Juan Integrated School (Central) 44-38, noong ika-13 ng Nobyembre sa kanilang Game 1 sa Mayor’s Cup Inter-School Competition sa San Perfecto Elementary School

Covered Court, San Juan City

Nagpakitang gilas si James Santos, manlalaro ng JuanSci nang birahin nito ang manlalaro ng San Juan Integrated at magtala ng 11 puntos sa pagtatapos ng laro

Nagpaulan din ng dalawang puntos ang manlalaro ng JuanSci na sina Kian

Bardaluza na nagkamit ng siyam na puntos at Claude Bernas na nagtala ng walong puntos

Sinamantala naman ng Central ang kanilang maliliit na players dahil sa liksi ng mga manlalarong ito na nagdulot ng pagkasira ng depensa ng JuanSci

Bagama't nagkapikunan sa kalagitnaan ng laro, liyamado pa rin ang JuanSci dahil sa determinasyong ipinamamalas ng mga manlalaro nito

"Masaya ko kasi nanalo kami , tapos

syempre dahil din sa communication din namin sa court saad ni Santos

Dagdag pa niya, nababalanse naman ng bawat manlalaro ng kanilang koponan ang kanilang pag-aaral kasabay ng pagiging atleta

Tuloy-tuloy ang pag-supalpal ng JuanSci sa Central na nagresulta ng 4438 sa talaan

Nakadalawa man matimtiman pa rin ang pagsasanay ng koponan ng JuanSci upang paghandaan ang kanilang mga

susunod na laro

Ayon sa kaniyang Coach na si G Eduardo Tungul III, pinayuhan niya ang manlalaro na tantyahin at sipatin ang kaniyang mga tira at huwag magmadali ngunit dala ng kaniyang kaba ay nabigo si Sagun

Kayang kaya ko talagang manalo, kasi nahihirapan siya eh. Kaso malas talaga ako pagdating sa last shot,

Bumawi si Sagun sa ikalawang round at hindi hinayaang makakamit siya ng “bad shot” Bagaman magaganda ang tira bigo pa rin si Sagun dahil sa patuloy na malas sa kaniyang “last shot” at naging malaking pabor ito para kay Cabrera

pahayagan ni Sagun

Malas man, hindi tumigil si Sagun na magsanay at umasang makakamit ang kaniyang pangarap na umarangkada patungo sa Regionals

ISPORTS KOLUM

Angara, Itutulak ang Pagsali ng NAS Scholars sa Internationals

Kylhaine Hipolito

Ang plano ng Department of Education (DepEd) Secretary Sonny Angara na bigyan ng mas maraming oportunidad ang mga estudyanteng atleta ng National Academy of Sports (NAS) na makilahok sa mga pandaigdigang kompetisyon ay isang positibong hakbang Tama si Angara na mahalaga ang global exposure upang mahasa ang mga atleta, ngunit sapat ba ang kasalukuyang suporta para sila ay magtagumpay?

Kailangan ng malalim na paghahanda at mas matibay na suporta mula sa gobyerno at pribadong sektor Bagama’t may potensyal ang mga atleta ng NAS kapansin-pansin na kulang ang mga pasilidad at pondo para ihanda sila sa mga prestihiyosong kompetisyon Hindi ba dapat unahin ang pagpapalakas ng lokal na imprastraktura ng isports bago sumabak sa internasyonal? Ang “international exposure” ay hindi magiging solusyon kung hindi ito sinusuportahan ng tamang kagamitan at sapat na ensayo Mahalaga rin ang pagpapalakas ng “grassroots programs” at ang pagtataguyod ng mas pangmatagalang plano para sa isports sa bansa Dapat itong samahan ng kongkretong aksyon, hindi lamang ambisyon

Suportahan natin ang plano pero siguraduhin natin na may sapat na paghahanda at suporta Ang tagumpay ng mga atleta ng NAS ay tagumpay ng buong bansa; hindi ito dapat pabayaan

ISPORTS LATHALAIN

Bigo sa kampeonato, ngunit Pangatlo

Kyle Hernandez

Nangalabaw sa huling pagkakataon ang San Juan City Science High School dahil sa ipinamalas nilang pambihirang depensa upang makamit ang ikatlong puwesto

Naging mainit ang pagtutuos ng

JuanSci laban sa San Juan Integrated School sa Interschool Battle for 3rd sa larangan ng Balibol, 23-25, 25-19, 15-7 nitong ika-15 ng Disyembre sa Unang set pa lamang ay nag-alab na ang laban dahil sa determinasyon ng magkabilang koponan

Lamang ang SJCIS ng walong puntos sa unang set na ikinabahala ng manlalaro ng JuanSci Bagaman muntik nang makahabol ang JuanSci sa iskor na 24-23 nanaig pa rin ang SJCIS sa iskor na 25-23

Bumawi ang JuanSci sa ikalawang set sa pamamagitan ng matibay na depensa ng kanilang mga manlalaro at dagdag pa rito ang pag-ambag ng outside hitter na si Janna Azur dahil sa kaniyang mga matitinding atake sa tulong ng mga sakto at magandang performance ng kanilang setter at team captain na si Samantha Nokom

Hindi na nabigyan pa ng pagkakataon ang SJCIS na makabawi sa ikalawang set dahil sa pagpapaulan ng service ace ng opposite spiker na si Jeanelle

Deapera at magagandang receive ni

Gerymae Malana

Dahil sa determinasyon na makuha ang tropeo, hindi nagpadaig ang koponan ng JuanSci at mabilis na nakakuha ng momentum kaya t naging malaki ang lamang ng mga ito

Ayon kay Nokom, Ikinagalak niya ito dahil sa wakas ay nasuklian na ang dugo’t pawis na kanilang ibinuhos sa bawat pagsasanay at pagsasabay ng pagaaral sa pagiging isang atleta “Nakatulong sa amin ang pagtutulungan ng bawat isa, pagkakaroon ng komunikasyon kahit papaano at pagpapagaan ng loob ng isa't isa, patungo sa inaasam na panalo at nagampanan namin iyan kahit papaano” Dagdag pa niya Bagaman nahirapan dahil sa hindi madalas na pagkakaintindihan matagumpay pa rin na naiuwi ng JuanSci ang ikatlong puwesto at pinakita nila ang kanilang katatagan at determinasyon upang makamit ang panalo

Mula sa mga salitang“Napapagod na ako, ayaw ko na” hanggang sa

“Atin ito! Deserve natin ito!”

– tunay na ipinakita ng JuanSci ang kanilang di-matatawarang dedikasyon sa laro

SIPATNASIPAT

Sa mundong puno ng natatanging kakayahan at oportunidad, pinatunayan ni G Catalino

Camayra ang kaniyang dedikasyon at pagmamahal sa ibat-ibang larangan ng pampalakasan

Mahigit sa kalahating takbo ng 52 taong nabubuhay si G Camayra ay ginugol niya sa paglalaro ng Sepak Takraw Ngunit, higit sa sepak ay pinasok din niya ang ibat-ibang larangan tulad na lamang Basketball, Baseball, Football, Chess, Volleyball, at iba pa Naranasan niya ang ibat-ibang hirap sa pagsasanay at maging sa aktwal na laro, lalo na sa Sepak na kaniyang unang minahal noong siya ay 11 taong gulang Sa patuloy niyang pagsasanay hanggang sa kolehiyo natuto siya ng mga bagong kaalaman tulad ng mga basic attacks at natuto ibat-ibang uri ng techniques sa bawat isports kaya't mas napabuti ang kaniyang kakayahan Gayunpaman, hindi maikakaila na sa pagdaan ng panahon ay unti-unti na ring sumusuko ang kaniyang katawan at kalaunan ay hindi na magawa ang kaniyang magagandang depensa na ipinapamalas sa loob ng court

BALITANG ISPORTS

Dobol Trobol

Kian Barda uza

Nangibabaw ang lukso ng dugo ng kambal na sina Eunice at Ellyse Uy mula sa Immaculate Conception Academy upang kontrahin ang tambalang Ashley Mandapat at Kristine Laurel na kinatawan ng San Juan City Science High School

Sa pamamagitan ng pagiging bihasa sa koordinasyon at lakas ng “smashes”, walang kahirap-hirap na tinambakan nina Uy ang dalawang kaawa-awang kuting sa Division Meet Women’s Badminton Double Match noong ika-17 ng Enero sa Xavier School, San Juan

Sa simula pa lang ng unang set agarang umarangkada ang Uy twins at pinaulanan ang JuanSci ng mga “smashes” at “dropshots” Mas pinagtibay pa ng Uy twins ang kanilang koordinasyon na nagbigay sa kanila nang kalamangan

Ngunit hindi pumayag ang JuanSci at nakapuntos sa tulong ng kanilang depensa Sa magkasabay na pag-atake at depensa

ISPORTS LATHALAIN

Dagdag pa rito ang pagiging parte niya ng Kagawaran ng Edukasyon kaya't nawalan ng panahon sa pagsasanay at hindi na napagtutuunan ng pansin ang mga ito

Hindi siya sumuko sa kabila ng mga hamong ito Ayon pa sa kaniya, hindi siya magdadalawang isip na turuan ang mga kabataan na nais matuto at pasukin ang mundo ng isports at magsilbing inspirasyon sa kanila Ngunit para sa kaniya, mas mahalaga pa rin na unahin ang pag-aaral at gawing libangan lamang ang paglalaro Yung student ko dati ayaw na mag-aral tapos nalaman kong sepak takraw at puro laro nalang inaatupag Ayan kong ganun kaya pinatigil ko [sa pag lalaro] " saad niya

Sa ilang taon ng kaniyang pagpupursigi, nasuklian ito ng magagandang karangalan tulad na lamang ng pagiging National Player parte ng Officials, pagco-coach, kasabay ng kaniyang pagiging tagapangasiwang guro sa Sipnayan sa San Juan City Science High School at pagiging National Referee sa ibatibang larangan

Nitong kamakailan lamang ay sumabak ang kaniyang manlalaro ng Chess mula sa JuanSci na si Karl Gabriel Taopa sa Division Meet 2025 kung nasungkit nito ang gintong medalya

LIGANG LATA

Kian Bardaluza

MBiglaan sa pagsulpot ang isang l liga sa ating mga telebisyon Sinubaybayan ng maraming tao, at kahit na PBA players na nagretiro ay muling naglaro at sumiklab sa ligang ito Ngunit paano kung agad din itong lumagapak at pinasukan nalang ng iba’t ibang manlalaro na tila ba’y nakikipagpustahan lang ng softdrinks sa kalye?

Iyan ang naging ganap ng Pilipinas Super League (PSL) kung saan sila y nasa malalim na sitwasyon Matapos ang isang nagniningas na simula at halos walang bahid na paligsahan sila y agad na sinundan ng itim na pusa at tila ba hindi na sila pinakawalan Nagsimula ang problema ng PSL noong Abril 2024 nang patigilin ang kanilang pagbabayad sa mga prodyuser ng telebisyon, na nagdulot ng pagkaantala sa kompensasyon, maging sa mga “commentators” at production staff para

sa mga laro Noong Hulyo naging maliwanag na maging ang mga empleyado ng liga mismo ay hindi nababayaran sa oras, o hindi man lang Maging ang mga manlalaro ng PBA na nangasiwa sa mga torneo sa buong bansa ay hindi rin pinalampas

Ito ay nagtaas ng mga katanungan tungkol sa kanilang liga Una, naglunsad nga ba ng liga ang PSL na walang sapat na pondo? Kung hindi saan napunta ang mga pera? Alam ba ng mga namamahala kung ano ang nangyari at gaano kalubha ang kanilang sitwasyon?

Pinakamahalaga, kailan babayaran ang kanilang mga tao? Dahil kung tutuusin nagpapatuloy sila sa pagbibigay ng serbisyo kahit na hindi sila nababayaran Ang paulit-ulit na pagtatangka upang makakuha ng kasagutan ay sinalubong ng napakalamig na katahimikan

ng Uy twins, mabilis nilang naitala ang isang malaking lamang at natapos ang unang set sa iskor na 21-4

Sa ikalawang set, muling nagpakita ng magandang laro ang Uy twins Kahit na nagsikap ang pares ng JuanSci na makabawi, hindi nila nagawang mapantayan ang bilis at husay ng magkapatid Sa huli, natapos ang ikalawang set sa iskor na 21-7, na nagpatunay sa kanilang dominasyon sa laro

Ayon sa Uy twins The pros of being twins and at the same time teammates is coordination and building connecti the two of us and the cons is that we fight especially on the court

Sa kanilang dominanteng panalo lalong nag-alab ang pangarap ng maabot ang kanilang mga layunin ng badminton Pinangako ng Uy Tw kanila pagtitibayin ang kanilang pa sa paparating na Palarong Pangre buong ipagmamalaki ang San Juan hanggang sa Palarong Pambansa

Pascual, Kinapos sa Se Manila Series 2024, Ika

sang pangarap, naging makatotohanan sa isang kurap Sipag, galing, husay at tiyaga, iyan ang ipinamalas ng isang

atletang mag-aaral

Bata pa lamang si Danielle "Dani" Pascual ay hilig na niya ang mag roller skates, isang bata na dati'y nangangarap lamang at ngayo y nagsusumikap

Walang takot na hinaharap ni Pascual ang mga balakid na kaniyang dinadaanan noong siya ay nagsisimula pa lamang mag-aral ng ice skating hanggang natutunan at ipinagpatuloy niya ito

Noong nagsimula siya ay marami na siyang problemang kinaharap tulad na lamang ng pagkakaroon ng pagdududa sa kaniyang kakayahan

Nangangamba siyang matutumba at kadalasan ay siya ay nawawalan ng tiwala sa kaniyang sarili Ngunit, hindi ito naging hadlang upang matapos ang kaniyang kuwento sa larangan ng ice skating Nais niya itong ipagpatuloy sa mga susunod na panahon upang mapatunayan ang kaniyang kagalingan at siya ay makalaban sa mga kompetisyon na may mas mataas na lebel

mapatunayan ang kaniyang kaga siya ay makalaban sa mga kompe may mas mataas na lebel

Huwag kang matakot na buma kahit nga mga propesyonal ay tum rin Matutong magtiyaga at harap mga problema nang nakatingala "

Madulas man ang dadaanan b ka man sa iyong kinatatayuan, hin sabihin non ay hindi ka na maaarin magantimpalaan "Laging tandaa hindi palaging sagot ang pagsuko kay Pascual

Dahil sa kaniyang pagpupursigi pagsasanay para sa kaniyang mg kompetisyon, nasungkit ni Pascua tatlong tansong medalya sa Sea T Manila Series 2024 Nakamit niya unang tanso sa 13 laps 1500m sa dalawang minuto at 16 segundo

Ayon kay Pascual, muntik na s mawalan ng malay dahil ito ang u beses na sinubukan niya ang gano karami na laps

Kahit naghahabol ng hininga kaniya pa ring nasungkit u

Xyza Alcantara

Kyle Hernandez

PLATHALAIN

Academic Senior High School, San Juan City TVL Senior High School, San Juan

National High School San Juan City Science High School, at San Juan

Integrated School sa 8 Ball at 9 Ball round sa larangan ng Billiards sa Division Meet 2025 noong ika-20 ng Enero sa Brgy Onse, San Juan City

Nagpalitan ng magagandang shot ang bawat manlalaro kahit matinding hamon na kanilang ikinaharap Nawala sa pokus ang mga ito dahil sa sikip, init, at umaalingasaw na amoy ng sigarilyo na naging dahilan upang hindi nila mapagtuunan ng pansin ang laro

Sa dinami-raming bilyaran sa San Juan, bakit hindi man lamang pumili ng maayos at malinis na pasilidad kung saan gaganapin ang laro? Kung oobserbahan isa itong pandibisyong laro na dadaluhan ng mga opisyal at mga guro pagkatapos ay hindi pumili ng kaaya-ayang lugar at para lamang itong pinagpupukyutan ng mga lasinggero at mga basag ulo sa kanto

Salitan lamang ang manlalaro ng 8 ball at 9 ball dahil isa lamang ang mesa at iilan lamang ang tako sa bilyaran, Dagdag pa rito ang hirap na humanap ng magandang anggulo dahil sa masikip na lugar

Sino nga ba ang punong-abala sa pagoorganisa ng laro? Bakit bigla na lamang nagdesisyon nang hindi pa nakikita at inoobserbahan ang lugar? Parang hindi pandibisyong laro ang naganap kuindi isang pustahan magbabarkada

Binigyang pansin ang mga ibang larangan ng pampalakasan ngunit napagiwanan ang Billiards kung saan tinipid at hindi man lamang ito pinag-isipan Sa kabila ng mga pagsubok, mayroon pa ring mga manlalarong umarangkada at naguwi ng medalya sa kanilang paaralan Mainam na pag-isipang mabuti ang

KalmadoatDisiplinado: Taopa, Nasungkit ang Gintong Medalya

Sa apat na sulok ng 64 parisukat na tabla umikot ang pitong taong takbo ang buhay ng isang batang biniyayaan ng paambihirang talento at nais patunayan ang kaniyang kakayahan sa larangan ng Chess Anim na taong gulang pa lamang si Karl Gabriel Taopa nang unang umikot sa kaniyang mga palad ang bawat piyesa ng chess board na kaniya lamang nakikita sa kaniyang ama na kalaunan ay naging inspirasyon niya sa paglalaro

Nagpatuloy ang pagpupursigi ni Taopa sa larangan ng Chess at tinutupad ang kaniyang pangarap na sumabak sa mga patimpalak Pinatunayan niya ang kaniyang kakayahan kaya't kalaunan ay naging pambato siya ng San Juan City Science High School upang makipagtuos sa kinatawan ng Xavier School na si Ryan Taguba sa Division Meet 2025 kung saan nasungkit niya ang gintong medalya noong ika-18 ng Enero sa Xavier School, San Juan City

Matatag na sumabak si Taopa sa laro kung saan gumamit ito ng control strategies, tulad ng pagkuha ng gitnang bahagi ng chessboard, at maingat na pagpapalakas ng kaniyang pag-atake habang inaaral ang mga posibleng counterplay moves

Nakamit ni Taopa ang medalya dahil sa kaniyang umaatikabong force queen exchange winning move na nagsanhi ng kaniyang paghahari sa laro kaya't siya'y tuluyang nanalo

Ayon kay Taopa, nanatili siyang kalmado at disiplinado kahit sa mahihirap na sitwasyon na naging malaking pabor sa kaniyang pagpopokus sa laro at pigilan ang mga atake ni Taguba

"Napansin kong hindi siya masyadong umatake at nag-focus lamang sa depensa

Dahil dito nagkaroon ako ng pagkakataong kontrolin ang laro at magkaroon ng advantage," dagdag pa niya Wagi man sa Division, nangangamba pa rin si Taopa dahil inaasahan nito ang mas matinding kompetisyon, kaya't mas lalo pang magsasanay upang maging bihasa sa iba't ibang advanced techniques

Kyle Hernandez

ng pambihirang angle shots at good shots ang tinumbok ng mga kinatawan ng San Juan