interview
Eerst ruimte, dan verandering In dit gesprek met Linsey Berkhout verkennen we waar verandering werkelijk begint: niet bij harder werken of jezelf verbeteren, maar bij ruimte maken in het lichaam. Over adem, veiligheid en het leren kennen van je eigen gebruiksaanwijzing.
E I L A N D P O S T • ACT4LIFE
Linsey Berkhout
is coach en trainer, gespecialiseerd in neurodiversiteit, vitaliteit en ademwerk. Met een stevige achtergrond in coaching, lichaamsgerichte methoden en ademtechnieken begeleidt zij mensen in hun persoonlijke en professionele ontwikkeling. Haar missie is helder: mensen helpen hun eigen gebruiksaanwijzing te ontdekken – inclusief talenten, drijfveren en innerlijke kracht. Of het nu gaat om stressklachten, gezondheidsproblemen, loopbaanvragen of het verlangen naar meer zelfverbinding, Linsey brengt hoofd, hart en lijf weer in balans. Ze combineert een open, nieuwsgierige houding met gedegen vakkennis en ruime praktijkervaring, en werkt ervaringsgericht: niet door te fixen, maar door ruimte te maken waarin mensen leren voelen wat voor hen werkt.
Wat gebeurt er wanneer je blijft doorgaan, terwijl alles in jou vraagt om ruimte? Veel professionals in onderwijs, zorg en hulpverlening kennen dit gevoel. Je weet wat nodig is, je staat klaar voor anderen, je schakelt snel. En ondertussen raak je jezelf langzaam kwijt. Niet omdat je je werk niet goed doet – maar omdat je te lang ‘aan’ staat. Er is werk te doen. Er zijn mensen die op je rekenen. Alert zijn, beschikbaar blijven, doorgaan – ook als het eigenlijk te veel is. Het lichaam leert dat dit normaal is. En raakt gaandeweg het vermogen kwijt om echt te ontspannen. Volgens Linsey Berkhout begint daar een hardnekkig misverstand. “Veel mensen die bij mij komen, hebben hun hele leven al hard gewerkt.” Niet omdat ze niet willen voelen. Maar omdat ze hebben geleerd dat dit is wat nodig is. Wat werkt. Wat verwacht wordt. “We denken vaak dat we onszelf moeten veranderen,” zegt ze. “Dat we sterker moeten worden, slimmer, weerbaarder. Terwijl de echte vraag veel eenvoudiger is: hoe werkt dit lijf van mij eigenlijk?” Van aanpassen naar afstemmen Linsey weet waar ze over spreekt. Lange tijd functioneerde ze zoals zovelen: hard werken, doorgaan, voldoen aan verwachtingen. “Ik deed wat logisch leek. Wat anderen deden.
Wat hoorde. En ondertussen voelde het leven als knokken en stond ik vaak met één been in een burn-out.” Van jongs af aan werd ze omschreven als gevoelig, een denker. Iemand die veel in haar hoofd zat. Ze redde zich prima, maar liep steeds opnieuw tegen grenzen aan: vermoeidheid, overbelasting, het gevoel steeds nét overeind te blijven.
diepen in neurodiversiteit, het zenuwstelsel en ademwerk. Niet om zichzelf te ‘fixen’, maar om te begrijpen hoe haar systeem werkte.
“De grootste verandering kwam toen ik besefte: ik ben oké zoals ik ben. Het probleem zat niet in wie ik ben, maar in het idee dat ik me voortdurend moest aanpassen.” Die overtuiging herkent ze nu bij veel mensen die ze begeleidt. Professionals die alles weten, alles dragen, alles proPas toen het echt niet meer ging beren – maar zichzelf onderweg en ze zichzelf moest stilzetten zijn kwijtgeraakt. kwam er ruimte voor een andere vraag. Niet: wat moet ik anders Verandering gaat voor haar dan doen? Maar: wie ben ik eigenlijk, ook niet over beter worden, maar en wat heb ík nodig? over het schrijven van je eigen gebruiksaanwijzing. Ontdekken Die zoektocht werd verdiept wat jouw lichaam nodig heeft toen ook haar zoon vastliep en om gezond en veerkrachtig te een traject inging rond AD(H)D. blijven. Wat helpt je om alert te “Wat ik voor hem wilde begrijpen zijn – en wat om te herstellen? en verzachten, bleek uiteindelijk Waar ligt jouw natuurlijke ritme? ook over mij te gaan. Toen viel er veel op zijn plek.” Niet als label, Het lichaam als startpunt maar als inzicht. Niet als pro- Centraal in Linsey’s werk staat bleem, maar als richting. het autonome zenuwstelsel. Dat systeem bepaalt voortdurend of Niet jezelf veranderen, je lichaam zich veilig voelt, of in maar jezelf leren kennen de stand van overleven schiet. En Dat moment markeerde een ver- dat gebeurt sneller dan je hoofd schuiving. Linsey ging zich ver- kan bijhouden. “In stress kun je E I L A N D P O S T • ACT4LIFE
niet leren. Als je zenuwstelsel mag er adem aan geven.” Daar zit geen veiligheid ervaart, staat je volgens haar de kern: niet forcesysteem simpelweg niet open.” ren, maar verzachten. Niet harder werken, maar zachter worden. Juist voor mensen die anderen Juist dan ontstaat beweging. begeleiden is dat cruciaal. Want wie zelf langdurig onder span- Geven zonder jezelf ning staat, kan moeilijk ruimte te verliezen bieden aan een ander. “Dan ben Voor Linsey is dit niet alleen je er wel,” zegt Linsey, “maar persoonlijk werk. Het raakt diniet echt aanwezig.” rect aan hoe professionals hun rol vervullen. “Als je je aandacht Adem speelt daarin een sleutel- steeds bij de ander laat en niet rol. Niet als techniek, maar als bij jezelf, zorg je eigenlijk niet directe ingang tot het lichaam. goed voor jezelf.” “De adem is eigenlijk de afstandsbediening van je ze- Ze gebruikt vaak het beeld van nuwstelsel. Met adem kun je het zuurstofmasker in het vliegschakelen tussen alertheid en tuig: eerst bij jezelf, dan bij de ontspanning. En die afwisseling ander. Niet als cliché, maar als hebben we nodig.” realiteit van het zenuwstelsel. “Als jij meer ontspannen bent en Waarom ontspanning je veiliger voelt in je lichaam, soms spannend voelt is dat een groot cadeau voor de Opvallend genoeg is ontspanning mensen met wie je werkt.” Niet voor veel mensen niet vanzelf- omdat je dan méér doet. Maar sprekend prettig. Zeker wie lang omdat je er écht bent. heeft gefunctioneerd op doorzettingsvermogen, kan onrust voe- Van weten naar ervaren len zodra het tempo zakt. Wat Linsey steeds opnieuw ziet: inzicht alleen is niet genoeg. “Ik “Als je altijd ‘aan’ staat, kan ont- werk met mensen die precies spanning zelfs onveilig voelen.” kunnen uitleggen hoe stress In haar begeleiding nodigt Linsey werkt. Maar pas als ze voelen mensen uit om ook dát te erva- wat rust doet – in hun lijf – verren – zonder oordeel. Onrust, andert er echt iets.” weerstand, spanning: het zijn geen obstakels, maar informatie. Die ervaring brengt vaak meer “Alles wat zich aandient, vertelt dan ontspanning alleen. Mensen iets over jouw staat van zijn. Je voelen zich gegrond, aanwezig, hoeft het niet weg te duwen. Je helderder. En vaak ook milder naar zichzelf. “Dan ontstaat er E I L A N D P O S T • ACT4LIFE
ruimte om keuzes te maken die beter passen. Niet omdat het moet, maar omdat je voelt: dit werkt voor mij.” Ademruimte voor verandering Precies daarom nodigt Linsey deelnemers op ACTIVAL uit om dit zelf te beleven in haar workshop ‘Ademruimte voor verandering’. Een ervaringsgerichte sessie waarin adem, lichaamsbewustzijn en veiligheid samenkomen. Geen diepgravende processen, geen overprikkeling, maar een veilige, zachte onderbreking in een wereld die vaak doordendert. Een moment van vertraging waarin ruimte ontstaat. “Dit is niet iets wat je uit een boekje leert. Je moet het ervaren. Je hebt de adem altijd bij je. Het is een tool die je elke seconde van de dag kunt gebruiken.” En misschien is dat wel de essentie van haar werk en van verandering zelf: niet jezelf forceren, maar thuiskomen. In je lichaam. In je ritme. In wat voor jou werkt. “Je hoeft jezelf niet te veranderen. Je mag ontdekken hoe jij werkt.” Voor wie dagelijks anderen begeleidt, is dat misschien wel de meest wezenlijke vorm van verandering die er is. Door Maaike Elisa de Vries
“Ruimte maken voor wat zich aandient.” Voor iedereen die met mensen werkt en voelt dat vertragen, afstemmen en werkelijk aanwezig zijn essentieel is. Voor wie wil onderzoeken wat helpt om open te blijven – ook als het spannend wordt. Tijdens ACTIVAL nodigt Linsey je uit om dit niet alleen te lezen, maar ook te ervaren. In haar workshop staat het werken met wat zich aandient centraal – in jezelf én in contact met de ander. Ontmoet Linsey op ACTIVAL, 13 maart 2026 DeFabrique, Utrecht • actival.nl E I L A N D P O S T • ACT4LIFE