Η Πόλη Ζει | τ.95 Σεπτέμβριος 2022

STREET

PRESS 95//09-22

WWW.BORGIAS-ART.GR

Boργίας , Οδός δημιουργίας

Αν θέλεις να μελετήσεις την καλλιτεχνική σου Δημιουργία, αν αποφάσισες να γνωρίσεις από κοντά τη ζωγραφική, τις τεχνικές της, την ιστορία και φιλοσοφία της, τότε μπορείς να απευθυνθείς με εμπιστοσύνη στο «ΒΟRGIAS» Fine Art. Με πολύχρονη εμπειρία, βραβεύσεις, συνεχή ερεθίσματα και μελέτη, η σχολή προσφέρει εικαστικές σπουδές υψηλού επιπέδου για κάθε ηλικία και για κάθε επιθυμία σε σχέση με την ενασχόληση με τη ζωγραφική μέσα από ένα προσεκτικά επιλεγμένο πρόγραμμα σπουδών που βασίζεται σε σύγχρονα πανεπιστημιακά προγράμματα.

Represantational Art: Διετές πρόγραμμα. (προσωπογραφία-τοπιογραφία-μελέτη στο γυμνό, Ιστορία & Φιλοσοφία της Τέχνης).

Realism: Ετήσιο πρόγραμμα, όπου δίνεται έμφαση τόσο στο θεωρητικό, όσο και στο πρακτικό μέρος.

Η Σχολή έχοντας απόλυτη εξειδίκευση στο ανώτατο επίπεδο σπουδής των εικαστικών τεχνών, προσφέρει το πρόγραμμα FINE ART.

Κι αν προτιμάς να καλλιεργήσεις το χόμπι σου ή να βρεις το ταλέντο σου, προσφέρονται κι άλλοι κύκλοι σπουδών, καθώς και ειδικά Σεμινάρια.

Το πρόγραμμα είναι ισοδύναμο σε γνώση με κάθε αντίστοιχο πανεπιστημιακό Σχολής Καλών Τεχνών. Αφορά σπουδαστές, οι οποίοι επιθυμούν να σπουδάσουν τη Ζωγραφική ή, γενικότερα, τη σύγχρονη εικαστική δημιουργία, στην ολότητά της, με στόχο την επαγγελματική σταδιοδρομία.

Φυσικά, η μάθηση και η δημιουργία δεν έχει όρια…

Βasic level: Μαθήματα ζωγραφικής αρχαρίων, εφήβων & ενηλίκων Παιδικά: Ζωγραφική –κατασκευές-πηλός, για παιδιά 6-10 ετών. Τμήμα κόμικ: Για παιδιά 7-10 ετών και για εφήβους 11-16 ετών

Η Σχολή διαθέτει όλη την απαραίτητη τεχνογνωσία και υψηλή διδακτική εμπειρία, έχοντας ως υπόβαθρο πρόσφατη 8ετή συνεργασία με κρατικό Πανεπιστήμιο της Μεγάλης Βρετανίας.

Ετήσιο πρόγραμμα, Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Τέχνης. Ειδικό τμήμα προετοιμασίας για εισαγωγή σε Αρχιτεκτονική, Διακόσμηση, Γραφιστική.

Σπουδαστές του προγράμματος FINE ART είναι από πολλά κράτη της Ευρώπης, ΗΠΑ και από κάθε γεωγραφικό διαμέρισμα της Ελλάδος, παρακάμπτοντας τα εθνικά Πανεπιστήμια…

Άλλο ένα επιπλέον στοιχείο που κάνει το «BORGIAS» να διαφέρει, είναι η δυνατότητα που δίνεται στους σπουδαστές να επισκεφθούν Μουσεία, ιστορικές πόλεις και πολιτιστικούς χώρους στο εξωτερικό. Μια επίσκεψη στη σελίδα στο facebook όπου ο κ. Βοργίας κάνει συχνά, διαλέξεις και εκπομπές σχετικά με την εικαστική Tέχνη, θα σας πείσει ότι το «BORGIAS» στο Παλαιό Φάληρο, συνδυάζει την τεχνογνωσία με την καλλιτεχνική έκφραση.

Σήμερα προσφέρει το ίδιο πρόγραμμα, με αρκετές αναβαθμισμένες προσθήκες, ενώ παρέχει τη δυνατότητα για part time παρακολούθηση, ακόμη και για distance learning.

Θέμιδος 9, Παλαιό Φάληρο (Στάση Τραμ «Αμφιθέας») Τ: 210 9323437 | 210 9886778 Fb: @borgiasart YouTube Channel: BORGIAS Fine Art, Culture & Design

ΒΑΛΕ ΣΤΗ ΖΩΗ ΣΟΥ

ΤΟ ΝΕΟ

ΜΕ ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΑΚΟΥΣ ΑΛΛΟΥ

www.galaxy92.gr

H ΠΟΛΗ ΖΕΙ

95//09-22

www,ipolizei.gr

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΡΟΣΠΆΘΕΙΕΣ ΚΎΚΛΩΣΗΣ Σε όλα τα θέματα με τα οποία καταπιανόμαστε, προσπαθούμε να κυκλώνουμε τα ζητήματα και όχι απλά να παραθέτουμε μία οπτική γωνία τους. Αυτό έχει άμεση σχέση και με τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την παιδεία και τη μόρφωση εν γένει. Ως ανοιχτά πεδία δηλαδή που έρχονται κόντρα με την υπερ-εξειδίκευση των εποχών μας και τα όρια στο πλάτος και το βάθος της γνώσης. Βέβαια αναγνωρίζουμε ότι πολλά από τα προβλήματα στον τομέα της παιδείας προέρχονται από την πίεση που ασκεί η σύνδεση αγοράς-εργασίας-επαγγελματικής αποκατάστασης. Η καλλιέργεια του ανθρώπου ξεκινάει από τα πρώτα του βήματα και συνεχίζεται –με διαφορετικές προφανώς δυναμικές– μέχρι και το τέλος της ζωής του. Αυτή η καλλιέργεια δε θα έπρεπε να καλουπώνεται, να περιορίζεται, να στριμώχνεται αποκλειστικά και μόνο ανάμεσα σε βαθμούς, πτυχία, χαρτιά και άγχος. Ενάντια, λοιπόν, στον κανόνα των εποχών που επιβάλλει κατακερματισμένη γνώση, τεμαχισμένη πληροφορία και μονόπλευρη αφήγηση. Που απορρίπτει το συναίσθημα, το βίωμα και τη δημιουργία ως σοβαρά κομμάτια της παιδείας και της μόρφωσης, τα θεωρεί υποδεέστερα και ζητά αποκλειστικά όλο και περισσότερες τεχνικές γνώσεις, αποφασίσαμε να δημιουργήσουμε ένα τεύχος όπου μνήμες, αφηγήσεις, επιστημονικά δεδομένα, χιούμορ και κριτική μπλέκονται για να φτιάξουν ένα μεγάλο κάδρο. Έτσι, σε αυτό το αφιέρωμα θα βρείτε κείμενα που αφορούν τα εκπαιδευτικά συστήματα άλλων χωρών, τη μορφωτική αξία των παραμυθιών, την αποτύπωση της εκπαίδευσης και του σχολείου στην ελληνική λογοτεχνία, καθώς και το ρόλο των τεχνών και των δημιουργικών ασχολιών (μουσική, αθλητισμό, ρομποτική, ξένες γλώσσες, δημιουργική απασχόληση) στη μορφωτική/εκπαιδευτική διαδικασία. Ακόμη, θα βρείτε απόψεις απλών ανθρώπων για την εκπαιδευτική διαδικασία, αλλά και αναμνήσεις από τα μαθητικά τους χρόνια. Τι σημαίνουν τελικά όλοι αυτοί οι όροι που σχετίζονται με τις γνώσεις και τη δημιουργία ενός γενικότερου συστήματος αξιών; Πώς μπορούμε να τους προσεγγίσουμε καλύτερα, διερωτώμενοι, χωρίς κόμπλεξ, πάνω στα σημεία τους; Από το Η ΠΟΛΗ ΖΕΙ ελπίζουμε να βάλουμε ακόμη ένα δημιουργικό ερωτηματικό στα πράγματα και σας ευχόμαστε καλή σχολική χρονιά και καλή δύναμη! ΗΛΕΚΤΡΑ ΤΖΩΡΤΣΟΥ

Ο ιδανικός χρόνος για να αρχίσει η διαμόρφωση του χαρακτήρα ενός παιδιού είναι εκατό χρόνια πριν τη γέννησή του.

William Ralph Inge, 1860-1954, Βρετανός ιερωμένος & ακαδημαϊκός Παιδεία είναι αυτό που επιβιώνει όταν όλα όσα έχουν μαθευτεί ξεχνιούνται.

B.F. Skinner, 1904-1990, Αμερικανός ψυχολόγος Ενώ τα περισσότερα παιδιά είναι έξυπνα, οι περισσότεροι ενήλικες είναι κουτοί. Άρα κάτι πρέπει να μην πάει καλά στην εκπαίδευση. Αλέξανδρος Δουμάς υιός, 1824-1895, Γάλλος συγγραφέας Ο κυριότερος στόχος της εκπαίδευσης δεν είναι η γνώση, αλλά η δράση.

Herbert Spencer, 1820-1903, Βρετανός φιλόσοφος Η εκπαίδευση σήμερα είναι, στο μεγαλύτερο μέρος, μνημειωδώς αναποτελεσματική. Συνήθως δίνουμε στους νέους κομμένα λουλούδια, όταν θα έπρεπε να τους μάθουμε να καλλιεργούν τα δικά τους φυτά.

John W. Gardner, 1912-2002, Αμερικανός πολιτικός

www. ipolizei. gr [ΕΚΔΟΣΗ]

Λογότυπο Γραφικές Τέχνες / www.logotypo.com.gr Θήρας 19, Κυψέλη / Τ.: 210 82 29 040, 210 82 29 604 ISSN: 2623-4068

H ΠΟΛΗ ΖΕΙ

95//09-22

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

www.ipolizei.gr

Love & Hate E LOV

ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΗΛΙΚΙΩΝ ΜΙΛΟΥΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΙ ΑΓΑΠΟΥΝ ΚΑΙ ΤΙ ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

HATE

ΗΛΙΆΝΑ / 32 ΧΡΟΝΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΉ ΦΟΙΤΉΤΡΙΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΉΣ ΕΜΠ

...που η χρηματοδότηση είναι ελλιπής και, συνεπώς, οι υποδομές και οι παροχές προς τους φοιτητές είναι συχνά απαρχαιωμένες ή και ανύπαρκτες, που δεν γίνονται προσλήψεις καθηγητών και τα τμήματα ασφυκτιούν και φυσικά η προοπτική της πανεπιστημιακής αστυνομίας.

...που η εκπαίδευση είναι δωρεάν και δημόσια, που έχουν πρόσβαση εν δυνάμει όλοι, που το επίπεδο σπουδών στην Ελλάδα είναι υψηλό, το ότι οι περισσότεροι καθηγητές που έχω συναντήσει αντιμετωπίζουν τη δουλειά τους ως λειτούργημα.

HATE

LOVE

ΚΑΤΕΡΊΝΑ / 16 ΧΡΟΝΏΝ ΜΑΘΉΤΡΙΑ ΛΥΚΕΊΟΥ

....τα αστεία με τον καθηγητή των οικονομικών, το κυλικείο, το μάθημα της βιολογίας, η ανακοίνωση των κενών, χαβαλές με καθηγητές, το βόλεϊ με όλο το σχολείο μαζί, το παλιό πιάνο και τα graffiti στους τοίχους.

...το πρωινό ξύπνημα. Τα 40 σκαλιά που ανεβαίνω κάθε μέρα, ο καθηγητής των μαθηματικών μου (και τα μαθηματικά), μερικά παιδάκια, πιεστικό πρόγραμμα και οι αναπληρώσεις που βάζουν… Γενικά μου αρέσει πάντως το σχολείο!

LOVE

ΜΑΤΊΛΝΤΑ / 9ΟΤΧΡΙΚΟΎ ΜΑΘΉΤΡΙΑ ΔΗΜ

...που μαθαίνω καινούργια πράγματα και κάθε χρόνο κι άλλα. Μ’αρέσει επίσης γιατί στο σχολείο βλέπω τους φίλους μου βασικά και παίζουμε και περνάμε ωραία.

TE A H

ΟΝΏΝ

HATE ...που καμιά φορά το μάθημα γίνεται κουραστικό, σαν να μην περνάει η ώρα και αργεί να έρθει το διάλειμμα και κουραζόμαστε. Και δεν μπορώ πολύ που ξυπνάμε πρωί. Δεν μου αρέσει τόσο πρωί.

ΑΠΟΣΤΌΛΗΣ / 22 ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΌΣ ΦΟΙΤΗΤΉΣ, ΤΜΉΜΑ ΨΗΦΙΑΚΏΝ ΣΥΣΤΗΜΆΤΩΝ

... το ότι υπάρχουν καθηγητές και καθηγήτριες, οι οποίοι μας ωθούν, μας βοηθούν να αναπτύξουμε αυτό που είμαστε. Όπως επίσης και μαθήματα τα οποία μας ανοίγουν ορίζοντες και μας βοηθούν να επιλέξουμε μια πορεία για μετέπειτα.

LOVE

...το ότι υπάρχουν καθηγητές που απλά δεν θέλουν να κάνουν την δουλειά τους. Πολλή πίεση κατά την διάρκεια των πανελλαδικών, με αποτέλεσμα τα παιδιά να αγχώνονται σε υπερβολικό βαθμό. Υπάρχει ελλιπής έλεγχος του συστήματος γενικότερα.

Για πολλούς από εμάς, το να γράψουμε τι μας άρεσε και τι όχι στην εκπαίδευση θα ήταν ένα ταξίδι ανάμεσα σε αναμνήσεις και θύμησες. Γι’ αυτό βρήκαμε τέσσερις ανθρώπους που βρίσκονται μες στην εκπαιδευτική διαδικασία, σε διάφορες βαθμίδες για να εκφράσουν τα καλώς και τα κακώς «καμωμένα» του πανεπιστημίου ή του σχολείου. Δεν ξέρω για εσάς, αλλά εμείς, μετά τη συζήτηση μαζί τους, όσα κι αν είναι τα άσχημα ή τα καλά, μια νοσταλγία την ένιωσα. Θα θέλαμε πάρα πολύ να ξαναβρεθούμε σε τάξεις και αμφιθέατρα. Και γιατί να μην τοπ προσπαθήσουμε; Η μάθηση, η μόρφωση, η παιδεία, η εκπαίδευση δεν έχουν ηλικία.

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ ΕΝΑ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΗ ΓΝΩΣΗ Σοφία Αργύρη

άλλες

Τα εκπαιδευτικά συστήματα είναι σα μια χρωματική παλέτα. Τα χρώματα είναι πολλά και διαφορετικά, μα κάπου κάπου το ένα συναντά το άλλο δημιουργώντας καινούριες αποχρώσεις. Έτσι και τα εκπαιδευτικά συστήματα ανά τον κόσμο. Με τις ομοιότητες αλλά και τις διαφορές τους, τα θετικά και τα αρνητικά τους στοιχεία, όλα έχουν κάτι να μας δείξουν για την κουλτούρα, για τον πολιτισμό της κάθε χώρας. Αν και τα περισσότερα εκπαιδευτικά συστήματα συγκλίνουν ως προς τον διαχωρισμό τους σε πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση, η κάθε χώρα διαφοροποιείται στα επιμέρους στοιχεία, δίνοντας βάση σε διαφορετικά μαθήματα ανά σχολική βαθμίδα και εφαρμόζοντας ξεχωριστές εκπαιδευτικές μεθόδους. Από τον παραδοσιακό τρόπο εκπαίδευσης, που κέντρο του βάζει τον “παντογνώστη” καθηγητή να μεταλαμπαδεύει τη γνώση, σε πιο προχωρημένες και βιωματικές εκπαιδευτικές πρακτικές, που τοποθετούν καθηγητές και μαθητές ως ισότιμους συνομιλητές και συνοδοιπόρους στα νέα μονοπάτια της γνώσης, παρακάτω κάνουμε τον γύρο του κόσμου της εκπαίδευσης σε 5 σελίδες!

H ΠΟΛΗ ΖΕΙ

95//09-22

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

www.ipolizei.gr

ΔΑΝΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΎΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΠΙΟ ΕΥΤΥΧΙΣΜΈΝΟΥΣ ΑΝΘΡΏΠΟΥΣ

Ένα αφιέρωμα σε διαφορετικά εκπαιδευτικά συστήματα ανά τον κόσμο δεν θα μπορούσε να μην περιλαμβάνει τη Δανία. Οι λόγοι λίγο-πολύ γνωστοί. Η Δανία εμφανίζεται πάντα πολύ ψηλά στους πίνακες κατάταξης με τους πιο ευτυχισμένους ανθρώπους στον κόσμο. Όμως, ένας ευτυχισμένος ενήλικας σημαίνει ότι υπήρξε και χαρούμενο παιδί! Αυτός ο αναλογικός συλλογισμός με οδήγησε στο να αναζητήσω ποιο διαφορετικό εκπαιδευτικό τρόπο διαπαιδαγώγησης -και κατά συνέπεια εκπαιδευτικό σύστημα- ακολουθούν οι Δανοί.

χώρες

ΠΟΙΟ ΕΊΝΑΙ ΛΟΙΠΌΝ ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΌ ΤΗΣ ΕΥΤΥΧΊΑΣ; Η απάντηση βρίσκεται σε κάτι πολύ απλό, αλλά τόσο ουσιαστικό. Η βάση του εκπαιδευτικού συστήματος της Δανίας δεν είναι οι βαθμοί και οι ακαδημαϊκές επιδόσεις. Είναι κάτι πολύ βαθύτερο. Είναι η επαφή με το σώμα, η κατανόηση και έκφραση των συναισθημάτων, η κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη των μαθητών. Τα σχολεία στη Δανία ενθαρρύνουν μια προσωπική αξιολόγηση για κάθε μαθητή, με βάση τις προσωπικές του αξίες και ικανότητες. Για τους Δανούς, ο κάθε άνθρωπος μπορεί να βρει τη θέση του στην κοινωνία βοηθώντας μέσα από τη δουλειά του. Όλα τα παραπάνω ξεκινούν από την πρωτοβάθμια εκπαίδευση, για να μην πούμε ότι εμφυσούνται ήδη από την προσχολική ηλικία. Άλλωστε, η νομοθεσία της Δανίας το αναφέρει ρητά: Το σύστημα πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης πρέπει να παρέχει στους μαθητές όχι μόνο τις βασικές γνώσεις, αλλά και τις απαραίτητες δεξιότητες για την ανάπτυξη της προσωπικότητας του παιδιού.

ΠΏΣ ΠΕΡΝΟΎΝ ΛΟΙΠΌΝ ΤΗ ΜΈΡΑ ΤΟΥΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΈΣ ΤΩΝ ΜΙΚΡΌΤΕΡΩΝ ΤΆΞΕΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΎ; Εδώ, το παιχνίδι συνδυάζεται με τη μάθηση. Τα πρωτάκια και τα δευτεράκια ξεκινούν τη μέρα τους στο σχολείο καθισμένα κάτω με χνουδωτά αρκουδάκια και μαξιλαράκια αγκαλιά. Η δασκάλα τους διαβάζει ένα παραμύθι. Με αυτόν τον τρόπο, οι Δανοί εκπαιδευτικοί ενεργοποιούν τα αισθητήρια όργανα των μικρών, που θα τα βοηθήσουν στη συνέχεια να απορροφήσουν καλύτερα τα νέα ερεθίσματα, δηλαδή τη νέα γνώση! Έπειτα, σειρά έχει η Γλώσσα. Η διδακτική ώρα δεν διαρκεί ένα ατελείωτο δίωρο, όπως συνηθίζεται στα ελληνικά σχολεία, αλλά πολύ γρήγορα τη μάθηση διαδέχεται το παιχνίδι. Η προσπάθεια των μικρών μαθητών να κατακτήσουν τις νέες πληροφορίες επιβραβεύεται με διάλειμμα χαλάρωσης. ΤΟ 10 ΤΆΞΙΟ ΒΑΣΙΚΌ ΣΧΟΛΕΊΟ Η για ένα χρόνο φοίτηση στο νηπιαγωγείο, για έξι χρόνια στο Δημοτικό και για τρία χρόνια στο Γυμνάσιο είναι υποχρεωτική και γίνεται στο ίδιο εκπαιδευτικό ίδρυμα. Δηλαδή, οι μαθητές δεν αλλάζουν σχολείο από το Νηπιαγωγείο στο Δημοτικό, ούτε όταν έρχεται η ώρα της εισαγωγής τους στο Γυμνάσιο. Γι’ αυτό, στη Δανία χρησιμοποιείται μια κοινή ονομασία για το σχολείο αυτό, στο οποίο πρέπει να φοιτήσουν όλοι οι μαθητές από τα 6 μέχρι τα 16 τους χρόνια (folkeskole). Ο ενδέκατος χρόνος, σα να λέμε η Α’ Λυκείου, είναι προαιρετικός, αλλά γίνεται και πάλι στο ίδιο σχολείο. Η ιδέα πίσω από το folkeskole είναι να δημιουργηθεί μια μαθητική κοινότητα που θα παραμείνει ίδια για 10 ή 11 χρόνια, ώστε οι μαθητές να μοιράζονται ίδιες εμπειρίες σε όλα τα μαθήματα με τους συνομηλίκους τους.

01 02 03

ΕΥΗΜΕΡΊΑ (TRIVSEL): Έννοια που συμπυκνώνει τη βασική αρχή του εκπαιδευτικού συστήματος της Δανίας. Η ακαδημαϊκή επιτυχία προϋποθέτει την προσωπική ευτυχία, καθώς σύμφωνα με τους Δανούς όταν νιώθουμε καλά, μαθαίνουμε ευκολότερα. Γι’ αυτόν τον λόγο, στη Δανία το να έχουν οι μαθητές υψηλό trivsel, είναι πολύ πιο σημαντικό από τις υψηλές βαθμολογίες στις εξετάσεις. ΜΟΝΑΔΙΚΌΤΗΤΑ (DIFFERENTIERE): Οι Δανοί μαθητές αντιμετωπίζονται ως μοναδικά άτομα, με διαφορετικά δυνατά σημεία και αδυναμίες. Σε αντίθεση με τα παραδοσιακά εκπαιδευτικά συστήματα που προάγουν τη “συγκλίνουσα σκέψη”, αυτή δηλαδή που κρίνει και αξιολογεί, στη Δανία έχουν υιοθετήσει την “αποκλίνουσα σκέψη”, που προωθεί τη φαντασία και τις νέες ιδέες. Η ΆΠΟΨΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΎ (BARNESYN): Barnesyn σημαίνει να βλέπουμε τη ζωή μέσα από τα μάτια ενός παιδιού. Με όρους παιδαγωγικούς, είναι η κατανόηση από τη μεριά των ενηλίκων αυτών που θέλουν να μαθαίνουν τα παιδιά. Εκείνα δείχνουν τον δρόμο για το τι είναι σημαντικό και ενδιαφέρον στη μάθηση.

ΝΟΤΙΑ ΚΟΡΕΑ

01 02 03

ΟΙ ΣΧΟΛΙΚΈΣ “ΠΑΝΤΌΦΛΕΣ”: Οι μαθητές της Νότιας Κορέας δεν μπορούν να εισέλθουν στον χώρο του σχολείου με τα παπούτσια τους! Για την ακρίβεια, πριν μπουν στο σχολείο βγάζουν τα παπούτσια που φορούν εκτός σχολικού χώρου, για να φορέσουν “παντόφλες”! Το κάθε σχολείο αποφασίζει ποιο μοντέλο παπουτσιών εσωτερικού χώρου θα φορούν οι μαθητές του. ΤΟ ΎΨΟΣ ΜΕΤΡΆΕΙ: Δυστυχώς, οι Νοτιοκορεάτες μαθητές δεν μπορούν να κάτσουν στο ίδιο θρανίο με τον καλύτερό τους φίλο, γιατί κάθονται με βάση το ύψος τους! Οι πιο ψηλοί είναι οι τυχεροί που πιάνουν πάντα τις πίσω θέσεις, αφήνοντας τα μπροστινά θρανία για τους κοντύτερους συμμαθητές τους! ΑΠΑΓΟΡΕΎΟΝΤΑΙ ΟΙ ΠΟΛΎ ΣΤΕΝΈΣ ΣΧΈΣΕΙΣ: Όποιος νομίζει ότι στα διαλείμματα μπορεί να χαλαρώσει φλερτάροντας με κάποιον συμμαθητή ή συμμαθήτριά του είναι πολύ γελασμένος! Το να βγαίνεις ραντεβού με συμμαθητή σου μπορεί να οδηγήσει σε αποβολή! Μάλιστα, όποιος “δώσει” συμμαθητές του που διατηρούν κρυφή σχέση επιβραβεύεται, γι’ αυτό προσοχή στους χαφιέδες!

ΜΙΑ ΘΕΣΜΟΘΕΤΗΜΈΝΗ ΚΑΚΟΜΕΤΑΧΕΊΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΎ Στην άλλη άκρη της υδρογείου υπάρχει ένα εκπαιδευτικό σύστημα εκ διαμέτρου αντίθετο από αυτό των Δανών. Ο λόγος για την Νότια Κορέα. Εδώ η κουλτούρα δεν στηρίζεται στο ταλέντο και τις ιδιαίτερες κλίσεις του κάθε ατόμου, παρά μόνο στην σκληρή δουλειά και την εργατικότητα. Δεν είναι τυχαίο που οι μαθητές της Νότιας Κορέας κατέχουν κορυφαίες θέσεις στον διεθνή διαγωνισμο PISA, έναν διαγωνισμό που μετράει κατά κάποιο τρόπο τις επιδόσεις των μαθητών από όλο τον κόσμο. Η πρωτιές όμως δεν έρχονται αβίαστα. Η Νότια Κορέα έχει τη φήμη της χώρας με το σκληρότερο εκπαιδευτικό σύστημα, που αντιμετωπίζει τη σχολική επιτυχία ως διαβατήριο για επαγγελματική καταξίωση και κοινωνική διάκριση. Η ΓΕΝΝΑΙΟΔΩΡΊΑ ΤΟΥ ΚΡΆΤΟΥΣ Ο εξαντλητικός ανταγωνισμός είναι βέβαια πρακτική που πηγάζει πρωτίστως από το κράτος, το οποίο δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην εκπαίδευση. Η γενναία κρατική χρηματοδότηση φτάνει έως και το 75% των εκπαιδευτικών αναγκών -πράγμα που μας κάνει να τρίβουμε τα μάτια μας. Η ευρεία αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών πληροφορίας και επικοινωνίας δεν είναι είδος πολυτελείας στα νοτιοκορεάτικα σχολεία. Οι μαθητές χρησιμοποιούν ψηφιακά βιβλία, ασύρματο δίκτυο και δικό τους υπολογιστή! ΣΧΟΛΕΊΟ-ΦΡΟΝΤΙΣΤΉΡΙΟ ΚΑΙ ΤΟΎΜΠΑΛΙΝ Το εβδομαδιαίο πρόγραμμα περιλαμβάνει εκτός από τα κλασικά μαθήματα κορεάτικης γλώσσας, μαθηματικών, φυσικής, αγγλικών και το μάθημα της ηθικής εκπαίδευσης, ώστε να γαλουχηθούν πολίτες με αξίες και -υπέρμετρο θα έλεγα!- σεβασμό. Αφού χτυπήσει το κουδούνι για

το σχόλασμα, οι μαθητές καθαρίζουν την τάξη τους -ναι, καλά είδατε, οι μαθητές είναι υποχρεωμένοι να συμμετέχουν στον καθαρισμό της τάξης τα απογεύματα- και μετά τρέχουν στα φροντιστήρια, τα οποία τελικά δεν είναι μόνο ελληνικό συνήθειο! Τα cram schools -έτσι λέγονται αυτά τα φροντιστήρια- μπορούν να χαρακτηριστούν ως άψυχα ιδρύματα που αποτελούνται από δωμάτια το ένα δίπλα στο άλλο, χωρισμένα με λεπτούς τοίχους, φωτισμένα με δυνατές λάμπες και γεμάτα από μαθητές που αποστηθίζουν αγγλικό λεξιλόγιο, κορεάτικη γραμματική και μαθηματικούς τύπους. Οι μαθητές πηγαίνουν εκεί μετά το σχολείο και κάθονται μέχρι τις 10 το βράδυ ή ίσως και παραπάνω! Ακόμα και το Σάββατο δεν αποτελεί ημέρα διασκέδασης, καθώς οι μαθητές μπορεί να μην πηγαίνουν σχολείο, αλλά συνηθίζουν να παρακολουθούν προγράμματα αυτο-διδασκαλίας σε ήσυχες αίθουσες. ΜΑΜΆΔΕΣ-ΝΤΕΤΈΚΤΙΒΣ Αν πιστεύετε ότι οι Ελληνίδες μαμάδες είναι αυστηρές με το διάβασμα των παιδιών τους, τότε πρέπει να γνωρίσετε μια Νοτιοκορεάτισσα και θα αλλάξετε αμέσως γνώμη! Οι μητέρες στη Νότια Κορέα έχουν τον ρόλο του επιστάτη, γι’ αυτό και συνηθίζουν να τις αποκαλούν “educational agents”, αφού επιβλέπουν κάθε λεπτό τα παιδιά τους για να εξασφαλίσουν ότι διαβάζουν.

H ΠΟΛΗ ΖΕΙ

95//09-22

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

www.ipolizei.gr

01 02 03 ΝΟΤΙΟΣ ΑΦΡΙΚΗ

ΈΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΌ ΣΎΣΤΗΜΑ ΠΟΥ ΚΑΤΑΡΡΈΕΙ

Το οδοιπορικό στη γνώση συνεχίζεται στη μαύρη ήπειρο. Σειρά έχει η Νότιος Αφρική. «Η εκπαίδευση είναι η μεγάλη μηχανή της προσωπικής ανάπτυξης. Είναι το πιο ισχυρό όπλο για να αλλάξεις τον κόσμο», είπε ο Νοτιοαφρικανός Νέλσον Μαντέλα, θερμός πολέμιος του Απαρτχάιντ. Όμως, η τωρινή πραγματικότητα απέχει πολύ από αυτό που είχε ονειρευτεί. Σε μια χώρα που κατέχει τη δεύτερη θέση στην αφρικανική οικονομία, μετά τη Νιγηρία, η εκπαίδευση φαίνεται να παραμένει προνόμιο των ευπορότερων. Στο νότιο άκρο της μαύρης ηπείρου μένουν ακόμα άσβηστα τα σημάδια του απαρτχάιντ ακόμα και στον τομέα της εκπαίδευσης. ΠΟΙΑ ΕΊΝΑΙ Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΌΤΗΤΑ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΊΩΝ ΣΤΗ ΝΌΤΙΟ ΑΦΡΙΚΉ; Υποδομές που καταρρέουν, υπερπλήρεις αίθουσες διδασκαλίας και φτωχά εκπαιδευτικά αποτελέσματα είναι η κληρονομιά που άφησε το απαρτχάιντ. Για την ακρίβεια, πολλά σχολεία συνεχίζουν να επωμίζονται τις πολιτικές και οικονομικές συνέπειες μιας πολιτικής που χώριζε τους ανθρώπους με βάση το χρώμα του δέρματος. Πού γεννήσατε το παιδί σας; Πόσο πλούσιοι είστε; Να δω καλύτερα το χρώμα σας! Τρία κριτήρια από τα οποία εξαρτάται η ένταξη των παιδιών στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Ωστόσο, η καταγωγή δεν διασφαλίζει την ποιότητα της εκπαίδευσης, αφού υποδομές και εγκαταστάσεις παραμένουν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα. Η ΦΟΊΤΗΣΗ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΊΟ Τα σχολεία στη Νότιο Αφρική έχουν δίδακτρα, τα οποία καθορίζονται

Η ΓΛΏΣΣΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΊΑΣ: Πριν το 2009, τα σχολεία έπρεπε να διδάσκουν αγγλικά από την 3η τάξη, ενώ από την επόμενη τάξη όλα τα μαθήματα γίνονταν στα αγγλικά. Από το 2009, τα σχολεία διδάσκουν τα αγγλικά από την 1η τάξη, με εξαίρεση ορισμένα σχολεία που κάνουν όλα τα μαθήματα στην αφρικανική γλώσσα. ΒΊΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΊΟ: Η Νοτιοαφρικανική Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων διαπίστωσε ότι το 40% των παιδιών έχουν υπάρξει θύματα εγκληματικότητας στο σχολείο, ενώ πάνω από το ένα πέμπτο των σεξουαλικών επιθέσεων σε παιδιά της Νότιας Αφρικής διαπιστώθηκε ότι έγινε σε σχολεία. Οι συμμορίες και τα επικίνδυνα όπλα συνθέτουν τη σχολική πραγματικότητα του Κέιπ Τάουν, πρωτεύουσας της Νότιας Αφρικής. ΣΧΟΛΙΚΉ ΑΠΟΤΥΧΊΑ: Η υποχρεωτική εκπαίδευση στη Νότιο Αφρική διαρκεί από τα 7 έως τα 15 χρόνια του παιδιού, με το ποσοστό συμμετοχής να ανέρχεται στο 96,6%. Δυστυχώς, όταν πρόκειται για το Λύκειο, το ποσοστό των μαθητών πέφτει κατακόρυφα στο 64,3%. Η δυσκολία των μαθητών να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις των μαθημάτων είναι ιδιαίτερα εμφανής, καθώς το 24,3% του συνόλου των μαθητών είναι 20άρηδες που βρίσκονται ακόμα στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.

στις ετήσιες δημόσιες συνεδριάσεις των διοικητικών οργάνων των σχολείων. Σε αυτές, οι γονείς ψηφίζουν για το ποσό που θα καταβληθεί. Οι γονείς που δεν έχουν τη δυνατότητα να πληρώσουν τα σχολικά δίδακτρα μπορούν να υποβάλουν αίτηση στα διοικητικά όργανα του σχολείου που θα φοιτήσει το παιδί τους για μερική ή πλήρη απαλλαγή από την πληρωμή των σχολικών διδάκτρων. Ένας κανονισμός που ισχύει επίσης είναι ότι τα σχολεία δεν πρέπει να χρεώνουν δίδακτρα για τα ορφανά. Μέχρι το 2019 υπήρχε ένας κανονισμός που απαγόρευε να εγγράφονται στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση παιδιά χωρίς πιστοποιητικό γέννησης, κάτι που καταργήθηκε, όταν το Ανώτατο Δικαστήριο της Νότιας Αφρικής αποφάνθηκε ότι η καθολική συμμετοχή των παιδιών στην εκπαίδευση είναι ένα σημαντικό κοινωνικοοικονομικό δικαίωμα, που στοχεύει στην προώθηση και ανάπτυξη της προσωπικότητας, των ταλέντων και των πνευματικών και σωματικών ικανοτήτων του παιδιού. Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΊΑ ΤΟΥ ΧΟΡΟΎ Τι γίνεται με τις κλασικές τέχνες όπως το μπαλέτο; Είναι ευρέως αποδεκτό ότι το να μαθαίνει κανείς να χορεύει δίνει στον άνθρωπο πολλά οφέλη εκτός από το να κινείται με χάρη. Στο Γιοχάνεσμπουργκ πολλά παιδιά μη προνομιούχων οικογενειών επενδύουν στην εκπαίδευσή τους στο μπαλέτο. Το να χορεύει κανείς στο θέατρο είναι σημαντικό για πολλούς Νοτιοαφρικανούς χορευτές. Τρανό παράδειγμα η σχολή χορού Joburg, μία από τις μεγαλύτερες και πιο επιτυχημένες της χώρας, που δίνει την υπόσχεση στους μαθητές για επαγγελματική αποκατάσταση τόσο στο κλασικό μπαλέτο όσο και στον μοντέρνο χορό.

ΜΠΑΡΜΠΑΝΤΟΣ

01 02 03

ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΌ ΣΤΟ ΜΠΑΡΜΠΆΝΤΟΣ: Διαρκεί 6 χρόνια, όπως και στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα, με τη διαφορά ότι εδώ τα παιδιά ξεκινούν στην ηλικία των 5 ετών. Μάλιστα, για να διασφαλιστεί η συμμετοχή όλων των παιδιών στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση ανεξαρτήτως οικονομικής κατάστασης της οικογένειας, η πολιτεία παρέχει σχολικά γεύματα σε όλους τους μικρούς μαθητές. ΕΞΕΤΆΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΙΣΑΓΩΓΉ ΣΤΟ ΓΥΜΝΆΣΙΟ: Στην ηλικία των 11 ετών τα παιδιά περνούν από εξετάσεις, το Common Entrance Examination, ώστε να μπορέσουν να ξεκινήσουν τη φοίτησή τους στο Γυμνάσιο, η οποία διαρκεί 5 χρόνια. Στα 16 τους μπορούν να φοιτήσουν στο Λύκειο ή να εισαχθούν σε κάποια Τεχνική Σχολή. Η ΤΡΙΤΟΒΆΘΜΙΑ ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗ: Η φοίτηση είναι δωρεάν και διαρκεί τρία χρόνια σε προπτυχιακό επίπεδο. Η πολιτεία θεωρεί πολύ σημαντική την εισαγωγή των μαθητών στο Πανεπιστήμιο για τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής του συνόλου, καθώς πιστεύει ότι οι απόφοιτοι μπορούν να συμβάλλουν στην ευημερία του κράτους με τις αποκτηθείσες γνώσεις.

Η ΕΥΗΜΕΡΊΑ ΤΟΥ ΚΡΆΤΟΥΣ ΠΕΡΝΆ ΑΠΌ ΤΗΝ ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗ

Στην αναζήτηση “ιδιαίτερων” εκπαιδευτικών συστημάτων ανά τον κόσμο -με τα καλά τους, αλλά και τα κακά τους- σίγουρα δεν περίμενα να δω ένα νησί της Καραϊβικής, που μετρά μετά βίας 300 χιλιάδες κατοίκους, να προέχει ως κράτος με ένα από τα πιο οργανωμένα εκπαιδευτικά συστήματα. Ο λόγος γίνεται για το Μπαρμπάντος (αγγλικά: Barbados) -ένα νησί γνωστό σε αρκετούς ως γενέτειρα της ποπ τραγουδίστριας Ριάνα- που αποτελεί ανεξάρτητο κράτος από το 1966, όταν και έλαβε την ανεξαρτησία του από τη Βρετανία, ενώ μόλις το 2021 άφησε πίσω τους δεσμούς του με την αγγλική μοναρχία, με το πολίτευμα να μεταβάλλεται σε Κοινοβουλευτική Δημοκρατία. ΛΊΓΑ ΙΣΤΟΡΙΚΆ ΣΤΟΙΧΕΊΑ Το Μπαρμπάντος δεν είναι απλά ένα γνωστό τουριστικό θέρετρο και ένας αγαπημένος προορισμός διακοπών για την πλειοψηφία των Αμερικάνων. Πρόκειται για μια αναπτυγμένη και ειρηνική χώρα, που κατάφερε να εξασφαλίσει ένα υψηλό βιοτικό επίπεδο, επενδύοντας πρωτίστως στην εκπαίδευση των μόνιμων κατοίκων της. Έτσι, αν και η απαρχή της επίσημης εκπαίδευσης στο νησί πηγαίνει πίσω στο 1680, το Μπαρμπάντος μετά την Ανεξαρτησία του το 1966 ξόδεψε 15 δις δολάρια στην εκπαίδευση, ένα ποσό αστρονομικό για μια τόσο μικρή χώρα, κάνοντας φανερό πόσο σημαντική είναι η οργάνωση αυτού του τομέα για την άνθιση ενός κράτους. Παρόλο που η εκπαίδευση βασίζεται στο βρετανικό μοντέλο, το κράτος φρόντισε για την ανάπτυξη ενός παιδαγωγικού συστήματος που να ανταποκρίνεται πλήρως στην κοινωνική πραγματικότητα και στις ανάγκες του

Μπαρμπάντος. Το αποτέλεσμα κρίνεται κάτι παραπάνω από επιτυχημένο: από το 1960 κιόλας η πρόσβαση στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση έγινε εφικτή για όλα τα παιδιά, ρίχνοντας τον αναλφαβητισμό σε ποσοστό μικρότερο του 1%! Μάλιστα, το 2009 δαπανήθηκαν 290 εκατομμύρια δολάρια για να αναβαθμιστούν όλα τα σχολεία με νέες τεχνολογίες. ΚΑΙ ΠΏΣ ΟΡΓΑΝΏΝΕΤΑΙ ΤΟ ΣΧΟΛΕΊΟ ΣΤΟ ΜΠΑΡΜΠΆΝΤΟΣ; Αρχικά, η πολιτεία έχει μεριμνήσει να υιοθετηθούν μαθητοκεντρικές μεθοδολογίες εκπαίδευσης σε όλα τα σχολεία, θέτοντας την εκπαιδευτική διαδικασία κομμένη και ραμμένη στις ανάγκες των μαθητών. Μάλιστα, το κράτος δίνει την ευκαιρία και για homeschooling έπειτα από αίτηση των γονιών. Επιπλέον, η εκπαίδευση των δασκάλων αποτελεί μια δια βίου διαδικασία: Οι δάσκαλοι καταρτίζονται συνεχώς παρακολουθώντας σεμινάρια που αφορούν αποτελεσματικότερες μεθόδους διδασκαλίας και εκπαιδεύονται στη χρήση νέων τεχνολογιών. Το κράτος του Μπαρμπάντος έχει κατανοήσει ότι η εκπαίδευση είναι ένας ζωντανός οργανισμός, όπως και οι μαθητές στους οποίους απευθύνεται, που συνεχώς εξελίσσεται και γι’ αυτό έχει ανάγκη από ενημέρωση και εκσυγχρονισμό.

H ΠΟΛΗ ΖΕΙ

95//09-22

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

www.ipolizei.gr

01 02 03 ΗΝΩΜΈΝΑ ΑΡΑΒΙΚΆ ΕΜΙΡΆΤΑ Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είναι ένα ομοσπονδιακό κράτος αποτελούμενο από 7 εμιράτα. Μπορεί εμείς να τα έχουμε συνδέσει με το Ντουμπάι και το Άμπου Ντάμπι, αλλά στην πραγματικότητα πρόκειται για δύο μόνο πρωτεύουσες από τις 7 συνολικά. Σε όλα τα εμιράτα επίσημη θρησκεία είναι ο ισλαμισμός, ενώ επίσημη γλώσσα τα αραβικά. Αυτό που κάνει όμως ιδιαίτερη εντύπωση είναι πως στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα συνυπάρχουν 100 διαφορετικές εθνικότητες, με τους γηγενείς να αποτελούν μόνο το 20% του πληθυσμού. Τι εθνικότητες απαρτίζουν το υπόλοιπο 80%; Η μεγαλύτερη ομάδα μεταναστών στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα προέρχεται από την Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές. Αυτή η ιδιαιτερότητα της χώρας αντικατοπτρίζεται σε όλες τις πτυχές της κοινωνίας, καθώς η κυβέρνηση εφαρμόζει πολιτική ανοχής σε άλλα θρησκεύματα. Η πολιτική συμπερίληψης δεν θα μπορούσε να λείπει από την εκπαίδευση. Η ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗ ΣΕ ΈΝΑ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΌ ΠΕΡΙΒΆΛΛΟΝ Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα άρχισαν να επικεντρώνονται στην οικοδόμηση ενός σύγχρονου εκπαιδευτικού συστήματος μαζικής κλίμακας μετά την ανεξαρτησία τους από τη Βρετανία το 1971. Τα τελευταία 50 χρόνια, η χώρα έφερε επανάσταση στο εκπαιδευτικό της σύστημα ευθυγραμμίζοντάς το τόσο με τη σύγχρονη όσο και με τη δυτική προσέγγιση. Το εκπαιδευτικό σύστημα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατέστησε την εκπαίδευση υποχρεωτική για όλα τα παιδιά ηλικίας πέντε ετών και άνω, συμπεριλαμβανομένων των κατοίκων των ομογενών. Η πρωτοβάθμια και η δευτεροβάθμια εκπαίδευση σε ιδρύματα παρέχονται δωρεάν για κάθε υπήκοο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων έως την ηλικία των 18 ετών. Από την τρυφερή ηλικία των 18 μηνών τα παιδιά γίνονται δεκτά στους

Η ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗ ΕΊΝΑΙ ΤΟ ΚΛΕΙΔΊ ΣΤΗΝ ΑΝΆΠΤΥΞΗ: Τα Εμιράτα γνωρίζουν ότι τα αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου δεν θα διαρκέσουν για πάντα. Για τον λόγο αυτό ακολουθούν μια συστηματική στρατηγική οικονομικής διαφοροποίησης, με αφετηρία την ενίσχυση της εκπαίδευσης. Βασική αποστολή η ανάπτυξη ενός εκπαιδευτικού συστήματος που θα δημιουργήσει μια ανταγωνιστική οικονομία υψηλής ειδίκευσης, βασισμένη στη γνώση. ΤΟ ΜΟΝΤΈΛΟ ΤΟΥ ΝΈΟΥ ΣΧΟΛΕΊΟΥ: Τον Σεπτέμβριο του 2010 υιοθετήθηκε το Μοντέλο του Νέου Σχολείου (New School Model), βασισμένο σε αυτό της Νέας Νότιας Ουαλίας, που βρίσκεται στην Αυστραλία. Ένα πρόγραμμα σπουδών βασισμένο στην κριτική σκέψη, που παραγκωνίζει την παθητική αποστήθιση, καλώντας τον μαθητή σε ενεργό συμμετοχή. ΤΟ ΙΣΧΥΡΌ ΙΝΔΙΚΌ ΣΤΟΙΧΕΊΟ: Με ένα σημαντικό ποσοστό Ινδών ομογενών να κατοικούν στο Ντουμπάι, υπάρχουν αρκετά ινδικά σχολεία. Ένα εξαιρετικό παράδειγμα είναι το Ινδικό Γυμνάσιο, το οποίο ξεκίνησε το 1961 ως το πρώτο σχολείο που ενσωμάτωσε το ινδικό πρόγραμμα σπουδών.

ΕΚΕΊ ΠΟΥ Η ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗ ΣΥΝΑΝΤΆ ΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΌΤΗΤΑ

παιδικούς σταθμούς. Λόγω της πολυπολιτισμικότητας του περιβάλλοντος διδάσκονται από τόσο μικρά βασικές δεξιότητες ομιλίας στην αγγλική γλώσσα. Στη συνέχεια, τα παιδιά ηλικίας 4 έως 5 ετών γίνονται δεκτά στο Νηπιαγωγείο, όπου διδάσκονται διάφορα μαθήματα όπως Αγγλικά, Αραβικά, Μαθηματικά, Μουσική και Τέχνη. Τα Θρησκευτικά είναι επίσης μέρος του προγράμματος σπουδών και οι μαθητές διδάσκονται την αντίστοιχη θρησκεία τους. Οι μαθητές γίνονται δεκτοί στο δημοτικό σχολείο στα 6 τους έτη. Τα αραβικά είναι η πρώτη γλώσσα διδασκαλίας, με τα αγγλικά να διδάσκονται ως πρώτη ξένη γλώσσα. Λόγω όμως του μεγάλου ποσοστού μεταναστών στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, υπάρχει πληθώρα ιδιωτικών σχολείων, όπου η κύρια γλώσσα διδασκαλίας είναι τα Αγγλικά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Ντουμπάι, όπου πάνω από το 90% των σχολείων ανήκει στον ιδιωτικό τομέα. Ωστόσο, πολλά σχολεία διδάσκουν στα Αραβικά, και μερικά σε άλλες ξένες γλώσσες όπως Χίντι, Γαλλικά καθώς και Ρωσικά. Μετά την ολοκλήρωση του δημοτικού, οι μαθητές συνεχίζουν τη φοίτησή τους στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Υπάρχουν δύο είδη γυμνασίων, τα κλασικά σχολεία που εστιάζουν σε ακαδημαϊκά μαθήματα και τα τεχνικά σχολεία που επικεντρώνονται στην παροχή συγκεκριμένων δεξιοτήτων στους μαθητές. Η τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι δωρεάν στα δημόσια ιδρύματα. Ωστόσο, υπάρχει μια πληθώρα ιδιωτικών Πανεπιστημίων που απευθύνονται κυρίως στους μετανάστες, και έχουν προκύψει από τη συνεργασία του εκπαιδευτικού συστήματος των Εμιράτων με Πανεπιστήμια του εξωτερικού.

ΤΟ ΣΧΟΛΕΊΟ ΣΤΗ ΣΎΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ: ΕΠΤΆ ΙΔΙΑΊΤΕΡΕΣ ΜΑΤΙΈΣ ΔΗΜΟΣΊΕΥΣΗ ΤΟΥ ΚΏΣΤΑ ΚΑΡΑΒΊΔΑ, ΜΈΛΟΥΣ Ε.ΔΙ.Π. ΣΤΟ ΤΜΉΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΊΑΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΊΟΥ ΙΩΑΝΝΊΝΩΝ ΣΤΟ NEAPAIDEIA-GLOSSA.GR ΣΤΙΣ 07/07/2022

απαλές λέξεις Το σχολείο δεν έπαψε ποτέ να αποτελεί πεδίο αφηγηματικής ανάπλασης για τη νεοελληνική πεζογραφία. Από την εποχή του Ιωάννη Κονδυλάκη (Όταν ήμουν δάσκαλος, 1916) και του Ζαχαρία Παπαντωνίου (Τα ψηλά βουνά, 1918) μέχρι τους δεκάδες νεότερους εκπαιδευτικούς-συγγραφείς που θεματοποίησαν μνήμες και βιώματα της σχολικής τάξης στα αφηγηματικά τους έργα (Ιωάννου, Μηλιώνης, Γιατρομανωλάκης, Γρηγοριάδης, Μήτσου, Νικολαΐδου, Ακρίβος κ.ά.) η σχολική πραγματικότητα ενδιαφέρει για δύο, βασικά, λόγους την πεζογραφία μας: αφενός ως διερεύνηση της μύχιας και ιδιωτικής «πατρίδας» των παιδικών και εφηβικών χρόνων της διαμόρφωσης των συγγραφέων, αφετέρου ως μικρογραφία της κοινωνίας, τόπος γέννησης αλλά και συχνά ακύρωσης κάθε ελπίδας για το μέλλον. Σε κάθε περίπτωση, η ζωή στη σχολική κοινότητα αναπαραστάθηκε πολλαπλώς στη νεοελληνική πεζογραφία ως μακρινός για τους ενήλικες τόπος μιας χαμένης αθωότητας, αλλά και ως πεδίο διαμόρφωσης της υποκειμενικότητας και της σχέσης με τους άλλους και τον κόσμο, μαθητείας σε πρόσωπα, αναγνώσματα και καταστάσεις. Για μια χώρα όπως η Ελλάδα, που για πολλές δεκαετίες το σχολείο και η εκπαίδευση αποτέλεσαν (είναι άραγε ακόμη;) τον βασικό μοχλό κοινωνικής κινητικότητας και ανέλιξης και τον πιο αποφασιστικό παράγοντα των κοινωνικών και πολιτισμικών μετασχηματισμών, είναι απολύτως φυσικό οι αναπαραστάσεις του σχολείου στη νεοελληνική λογοτεχνία να είναι άπειρες και εξόχως ενδιαφέρουσες. Η εντυπωσιακή ανθολογία που επιμελήθηκε ο συγγραφέας και εκπαιδευτικός Κώστας Ακρίβος πριν μερικά χρόνια (Να μαθαίνω γράμματα… Το σχολείο στη Νεοελληνική Λογοτεχνία, Μεταίχμιο, 2004) είναι ενδεικτική της ευρύτητας των θεματικών, των προσεγγίσεων και της πλη-

θώρας των Ελλήνων συγγραφέων που επιχείρησαν να αποτυπώσουν λογοτεχνικά μνήμες, εμπειρίες και σκέψεις γύρω από τη σχολική ζωή. Επισκοπώντας τη σύγχρονη πεζογραφική παραγωγή, βρίσκουμε πολλά έργα που αναφέρονται εν μέρει ή εξ ολοκλήρου στο σχολείο, τους δασκάλους και τη μαθητική εμπειρία. Ξεχωρίζω για διαφορετικούς λόγους κάποια από τα κείμενα αυτά που καλύπτουν χρονικά τη σχολική πραγματικότητα από τη δεκαετία του ’40 μέχρι σήμερα. Ο Θανάσης Βαλτινός στο τελευταίο του αφηγηματικό έργο, Νέα Σελήνη. Ημέρα πρώτη (Εστία 2022), μας μεταφέρει στα προσωπικά του βιώματα ως μαθητή στην Τρίπολη το 1948, περίοδο έξαρσης του εμφυλίου πολέμου, κατά την οποία διαμορφώθηκε ο ίδιος ψυχοσυναισθηματικά. Ο Κοσμάς, ο Νίκος και οι συμμαθητές τους στο Γυμνάσιο Αρρένων της πόλης ζουν σε νοικιασμένα δωμάτια με λίγα έπιπλα, μακριά από τις οικογένειές τους που είναι στα χωριά, και βιώνουν με παράλληλη ένταση τη φρίκη των εικόνων του εμφυλίου και την ερωτική ενόρμηση της εφηβείας. Η λαγνεία και ο θάνατος δένονται σ’ ένα αξεδιάλυτο κουβάρι. Ορισμένες από τις εναργέστερες σκηνές του βιβλίου τοποθετούνται στις αίθουσες διδασκαλίας με τη νεαρή Γαλλίδα καθηγήτρια να μετατρέπεται σε σκοτεινό ερωτικό αντικείμενο του πόθου και άπιαστη ονειρική φαντασίωση για τους μαθητές, τον φιλόλογο Βόγαρι να ανοίγει μαζί τους υπαρξιακές συζητήσεις και τον εθνικόφρονα γυμνασιάρχη να γελοιοποιείται μαζί με τον φαιδρό, αν όχι αποτρόπαιο, ιδεολογικό κόσμο που αντιπροσωπεύει. Με το μυθιστόρημα του Γιώργου Συμπάρδη Αδέλφια (Μεταίχμιο 2018) περνάμε στη μετεμφυλιακή πραγματικότητα, τη βραδυπορούσα δεκαετία του ’50 και την ορμητικά ερχόμενη δεκαετία του ’60. Στο βιβλίο περιγράφεται η δύσκολη σχέση δύο αδελφών με απολύτως διαφορετικούς χαρακτήρες στην Ελευσίνα εκείνης της μεταιχμιακής εποχής. Ο αφηγητής και ο τρία χρόνια μεγαλύτερος αδελφός του Θανάσης ενηλικιώνονται μέσα από τις διαφορές τους. Ενδιαφέ-

ρουσες είναι οι σελίδες του βιβλίου που αναφέρονται στην εγκατάλειψη του σχολείου από τον Θανάση μετά την αποφοίτησή του από το Δημοτικό και αργότερα την εγγραφή του στη Σιβιτανίδειο Σχολή της Καλλιθέας, ως οικότροφος στα δεκατέσσερα, όπου σπουδάζει ατελέσφορα την τέχνη του μπετόν, καθώς ξαφνικά εγκαταλείπει τη Σχολή. Από την άλλη, ο μικρός αδελφός, επιμελής και διαβαστερός, αγαπά την άλγεβρα και τους αριθμούς, φοβάται τους νταήδες μεγαλύτερους και αποφεύγει τους βαρετούς μικρότερους μαθητές σ’ ένα σχολείο με ανόρεχτους καθηγητές και αίθουσες των εξήντα ατόμων. «Αγαπούσα την πλήξη του σχολείου», μονολογεί ο αφηγητής εξομολογητικά, «γιατί σήμαινε λιγότερο χρόνο κάτω από το μεγάλο άγρυπνο μάτι και λιγότερη δουλειά» (στο καφενείο του πατέρα του). Ίσως η πιο περιεκτική σύγχρονη λογοτεχνική αναπαράσταση της μαθητικής εμπειρίας περιλαμβάνεται στο μυθιστόρημα ενηλικίωσης του Κώστα Ακρίβου Γάλα Μαγνησίας (Μεταίχμιο 2018), όπου μια παρέα ανήσυχων εφήβων (Μικ, Ζερβής, Μπράσκας, Αχιλλάκος) ενηλικιώνεται βίαια στο Εκκλησιαστικό Οικοτροφείο Βόλου, το σχολικό έτος 1974-75, αμέσως μετά την πτώση της Χούντας. Στο βιβλίο παρουσιάζεται γλαφυρά και με νευρώδη αφήγηση ο κόσμος των εκκλησιαστικών σχολείων με τον βαθύ συντηρητισμό, τη χριστιανική αγωγή και την ηθικολογία και η αντίδραση των μαθητών στον αναχρονισμό του θεσμοποιημένου εκπαιδευτικού αυταρχισμού και της στρατιωτικοποιημένης εκπαίδευσης. Ένας κόσμος τρυφερής σκληρότητας και σκληρής τρυφερότητας σ’ ένα μυθιστόρημα που εξελίσσεται παράλληλα σε θρίλερ, καθώς η παρέα κατηγορείται ότι έπνιξε στη θάλασσα έναν σπασίκλα συμμαθητή. Μια εφηβεία που εξεγείρεται, αλλά κι ένα σπαρταριστό πορτρέτο του νέου, τότε, μητροπολίτη Δημητριάδος και μετέπειτα Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου. Κατά τ’ άλλα, όλο το μαθητικό ρεπερτόριο της εποχής: αποβολές, τσιγάρα, ζαβολιές και αταξίες, βίαιες πλάκες, πολιτικοποίηση, καρφώματα, ποδόσφαιρο, νεανικοί έρωτες, περιοδικά, κινηματογραφικές προβολές, συναυλίες και ανταγωνιστικές σχέσεις με άλλα σχολεία. Ένα βιβλίο που γεννά γλυκόπικρα συναισθήματα και οπωσδήποτε έπρεπε να το γράψει ο συγγραφέας, άριστος γνώστης της σχολικής πραγματικότητας. Με το μυθιστόρημα του Κώστα Κατσουλάρη Στο στήθος μέσα χάλκινη καρδιά (Μεταίχμιο 2018) η σύγχρονη ελληνική πεζογραφία κάνει ένα χρονικό άλμα στο παρόν και προσγειώνεται στο 2010 της κρίσης και των μνημονίων, αλλά και στο 2015 των μεταναστευτικών ροών στο Αιγαίο. Το βιβλίο έχει ως θέμα την αμφιλεγόμενη έως παρεξηγήσιμη σχέση ενός έκκεντρου καθηγητή με έναν ιδιαίτερο ως προς τις μαθησιακές και συναισθηματικές του δεξιότητες μαθητή αλβανικής καταγωγής. Η παρά-

ξενη αυτή σχέση οδηγεί τον καθηγητή σε πειθαρχικό έλεγχο για τη συμπεριφορά του, όταν ο άριστος μαθητής ξαφνικά κατακρημνίζεται στις επιδόσεις του και εντέλει εγκαταλείπει το σχολείο πριν την Α’ Λυκείου εξαφανιζόμενος μυστηριωδώς. Η σχέση του μαθητή με τον φιλόλογό του αναπτύσσεται κυρίως κατά τη διάρκεια της Β’ Γυμνασίου, όταν και διδάσκεται το μάθημα της Ομήρου Ιλιάδας, στο σχολείο μιας επιβαρυμένης περιοχής της Αθήνας όπως ο Κολωνός. Γύρω από το μάθημα οι δύο ήρωες αναπτύσσουν πλούσια ηλεκτρονική αλληλογραφία με κειμενικές αναλύσεις και ερμηνεία του έργου αλλά και των προσλήψεών του από τη νεότερη ελληνική ποίηση (Ρίτσος). Το βιβλίο, που ο συγγραφέας χαρακτηρίζει στον επίλογο «φόρο τιμής» στον Δ. Ν. Μαρωνίτη, διερευνά το δύσκολο θέμα της αντιμετώπισης των χαρισματικών ή εξαιρετικά ευφυών παιδιών από ένα στενόχωρο και υποταγμένο στη μαζοποίηση εκπαιδευτικό σύστημα, αλλά και το τι συμβαίνει με τραυματισμένους ή ψυχικά κατεστραμμένους εκπαιδευτικούς που χρήζουν θεραπευτικής υποστήριξης. Ο Κατσουλάρης βρίσκει την ευκαιρία και ανατέμνει τη σύγχρονη εκπαιδευτική και κοινωνική πραγματικότητα της Ελλάδας των πρόσφατων χρόνων, της κρίσης, του χρυσαυγιτισμού, της αντιφασιστικής κουλτούρας, της βίας και της ισοπέδωσης. Είναι εντυπωσιακό πόσο καλός γνώστης της σχολικής πραγματικότητας αναδεικνύεται ο συγγραφέας, αν και δεν είναι εκπαιδευτικός. Τέλος, από την ιδιαίτερη κατηγορία αφηγηματικών έργων αποστρατευμένων εκπαιδευτικών ξεχωρίζω τρία βιβλία αναφοράς. Στο Κυρία με θυμάστε; (Κίχλη 2010) η Μαρία Στασινοπούλου σε εικοσιεννέα αυτοβιογραφικά στη βάση τους αφηγήματα κάνει τον απολογισμό της ευδόκιμης θητείας της στην εκπαιδευτική πράξη και μυθιστοριοποιεί τη μαρτυρία της ως δασκάλα Έλλη Μερτζάνη. Πρόκειται για ανθρωποκεντρικές ιστορίες με πολύ ζωντανή την παρουσία των μαθητών, αλλά και ζωηρές περιγραφές συμβάντων και επεισοδίων της σχολικής καθημερινότητας, δοσμένων με ευαισθησία, χιούμορ και αποδραματοποιημένη νοσταλγία. Με την αντίληψη ότι «αν κάτι μπορεί να σώσει την εκπαίδευση σήμερα, είναι μόνον οι διαπροσωπικές σχέσεις μαθητών και δασκάλων, σχέσεις αγάπης και αμοιβαίας παραδοχής» η συγγραφέας προβαίνει στη γενναία παραδοχή ότι δεν είναι μόνο οι δάσκαλοι που διαμορφώνουν τους μαθητές τους, αλλά και το αντίστροφο. Διδάσκω σημαίνει πάνω απ’ όλα μαθαίνω. Πολύ κοντινό στον πυρήνα των ιδεών της Στασινοπούλου είναι και το βιβλίο του Αντώνη Καρτσάκη Στον ανήσυχο μαθητή μου (Εστία 2015), μια μακρά και εκ βαθέων επιστολή προς όλους όσοι εμπλέκονται με την εκπαιδευτική διαδικασία: μαθητές, δασκάλους, στελέχη εκπαίδευσης, γονείς. Ο Καρτσάκης υπηρέτησε τη Μέση Εκπαίδευση από διαφορετικά μετερίζια (καθηγητής, διευθυντής, σχολικός σύμβουλος), αλλά

παρέμεινε πάντα, όπως φαίνεται στο βιβλίο, μαχόμενος εκπαιδευτικός της τάξης με αγωνία για την εκπαίδευση και τον μαθητή από το πρώτο μέχρι το τελευταίο θρανίο. Οι σκέψεις απολογισμού της εκπαιδευτικής διαδρομής, με αίσθηση του χρέους και του καθήκοντος αλλά και με αυτοκριτική ματιά, δείχνουν τη ροπή του συγγραφέα προς τη δοκιμιακή στοχαστικότητα. Χωρίς να λείπει το χιούμορ και η αφηγηματική χάρη, ο Καρτσάκης αποτίει φόρο τιμής και στους δικούς του δασκάλους στην Κρήτη, που τον μύησαν στον Ερωτόκριτο και τον Παπαδιαμάντη. Τέλος, περνώντας από τους μαθητές στους δασκάλους, ο Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλος, «πατριάρχης των παπαδιαμαντικών σπουδών», που υπηρέτησε με μοναδική φιλολογική λογιοσύνη και οίστρο τη Μέση Εκπαίδευση από το 1959 έως το 1990, στο βιβλίο του Ποιος φοβάται τον κύριο επιθεωρητή; Επτά και μια ιστορίες (Κουκούτσι 2018), παραφράζοντας τον γνωστό τίτλο του θεατρικού έργου του Άλμπι, θέτει στην εκπαιδευτική κοινότητα ένα ερώτημα-πρόκληση γύρω από το φάντασμα της αξιολόγησης. Η γραφή του Τριανταφυλλόπουλου είναι οριακή μεταξύ μαρτυρίας και λογοτεχνικού αφηγήματος. Τις ιδιαίτερες, «αναρχικές» και αιρετικές απόψεις του για τη διδασκαλία της λογοτεχνίας τις αναπτύσσει στο πρώτο, δοκιμιακού χαρακτήρα, αφήγημα του βιβλίου. Τα περισσότερα κείμενα είναι πρωτοδημοσιευμένα στη Νέα Εστία του Σταύρου Ζουμπουλάκη, ενός ακόμη συγγραφέα με θητεία στην εκπαίδευση που επίσης συγκέντρωσε πολύ ενδιαφέροντα και ερεθιστικά κείμενά του για την εκπαίδευση σε βιβλίο (Για το σχολείο, Πόλις 2017). Ο Τριανταφυλλόπουλος, φυσικά, δεν οραματίζεται την επιστροφή του, αλήστου μνήμης στους παλαιότερους, Γενικού Επιθεωρητή, θεσμού που καταργήθηκε το 1982, καθώς ο ίδιος όπως περιγράφει στο βιβλίο, έχει υποστεί την αδικία και την στενομυαλιά τινών εξ αυτών. Θέτει όμως στο επίκεντρο την πολύπαθη έννοια της αξιολόγησης, που στη σκέψη του συγγραφέα είναι αποφασιστικής σημασίας για τη βελτίωση της παιδείας στη χώρα μας, υπερασπιζόμενος την ουσιαστική θεσμοποίησή της. Ο κατάλογος θα μπορούσε να περιέχει πολλά ακόμη σχετικά έργα και συγγραφείς που ο αναγνώστης, εκπαιδευτικός ή μη, αξίζει να αναζητήσει. Το σχολείο, άλλωστε, παραμένει καθρέφτης της κοινωνίας και διαμορφωτικός παράγοντας των νεανικών συνειδήσεων.

Herakleidon Museum

Το πλήρως ανανεωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Μουσείου Ηρακλειδών είναι εδώ! Απευθύνεται σε σχολεία και μαθητές όλων των εκπαιδευτικών βαθμίδων. Ακολουθεί τις επιταγές της STEM & ART πολυθεματικής εκπαιδευτικής διαδικασίας. Στηρίζεται και προωθεί τις νέες τεχνολογίες με τη χρήση tablets και σύγχρονου λογισμικού, όπως 3D printing 3D σχεδίαση, εικονική περιήγηση. Χρησιμοποιεί τα video games για εκπαιδευτικούς σκοπούς Εισάγει σύγχρονες έννοιες και μεθόδους, στηρίζοντας και δρώντας συμπληρωματικά στο έργο της εκπαιδευτικής κοινότητας.

www.herakleidon.org κτΙριο Ηρακλειδων 16 | 118 51 Θησείο τ.: 210 34 61 981 | e: info@herakleidon.org κτΙριο Απ. Παυλου 37 | 118 51 Θησείο τ.: 211 01 26 486 | e: museum@herakleidon.org

ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ ΤΑ ΕΧΟΥΝ ΑΝΑΓΚΗ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΝΗΛΙΚΕΣ Του Χρύσανθου Ξάνθη

Τι γίνεται με τα παραμύθια σήμερα; Τι θέση έχουν σε μία καθημερινότητα όπου ο γονιός κατάκοπος το βράδυ προτιμά τη λύση του τάμπλετ και της εικόνας, αντί να κάθεται να διαβάζει για μία ακόμα φορά το αγαπημένο παραμύθι του παιδιού; Όμως ο συνδυασμός της φωνής, του ξεφυλλίσματος του χαρτιού σε ένα ήρεμο περιβάλλον, της σπιτικής-ανθρώπινης μυρωδιάς, δημιουργεί έναν φανταστικό, μη άμεσα εικονοποιημένο κόσμο, που τοποθετεί το παιδί στη θέση του οδηγού και του δημιουργού, για το πώς θα πλάσει τη δράση. Εξαιρετικό είναι ακόμα το γεγονός πως τα παιδιά αγαπούν να ακούν το ίδιο και το ίδιο παραμύθι κάθε βράδυ. Μία μητέρα αναρωτιόταν αν έκρυβε κάτι ανησυχητικό αυτή η συνήθεια του παιδιού της. Δεν μπορούσε να αντιληφθεί πόση ανάγκη από σταθερότητα και σιγουριά έχουν τα παιδιά. Κάποιο παιδί εκμυστηρεύτηκε πως του άρεσε να ακούει το ίδιο παραμύθι για να είναι σίγουρο πως στο τέλος η καμηλοπάρδαλη γλίτωνε από το λιοντάρι! Υπάρχουν διαφορετικές απόψεις για την καταγωγή και την εξέλιξη των παραμυθιών. Στην αρχαιότητα δεν αφορούσαν τους ανήλικους, μα τους ενήλικες. Υπήρχε η διάσταση της συμβουλής, της παρηγοριάς και λίγο αργότερα και της ψυχαγωγίας. Έτσι, η νουθεσία γινόταν πιο αποτελεσματική, με ωμό και βίαιο χαρακτήρα, με ρητά, απαγορευμένες πράξεις - τόπους - αντιλήψεις. Σιγά σιγά τα παραμύθια απόκτησαν έναν καθαρά διαπαιδαγωγικό και μορφωτικό χαρακτήρα στην προσπάθεια να δημιουργηθούν ταυτότητες, έννοιες, πρότυπα συμπεριφοράς, ειδικά για τα νέα μέλη των κοινωνιών και της οικογένειας. Τα βίαια χαρακτηριστικά δεν αμβλύνθηκαν ολοκληρωτικά. Ο Θάνατος, το κακό που παραμονεύει, η απώλεια δημιουργούσαν ένα καθαρό πλαίσιο στα μυαλά των ανθρώπων. Και αν σκεφτεί κανείς τη ζωή στα χρονιά του 16ου και 17ου αιώνα, πολλά από αυτά ερμηνεύονται.

Η «ντισνεοποίηση» των κλασικών παραμυθιών, μέσω του κινηματογράφου, ωραιοποίησε, άμβλυνε, εκλέπτυνε, όχι μόνο το περιεχόμενο, αλλά και τη μορφή. Ο Δυτικός άνθρωπος έπρεπε να «προφυλαχτεί» από ακρότητες, την ώρα βέβαια που η παραγωγή παιχνιδιών αναπαράγει τη βία στο έπακρο. Μία ακόμη αντίφαση... Φτάνουμε έτσι, κάπως γρήγορα και εξαιρετικά αφαιρετικά, στο σήμερα. Νομίζω πως ελάχιστοι πια θα διαβάζουν στα παιδιά τους τη Χιονάτη, Τα εφτά κατσικάκια και την Κοκκινοσκουφίτσα. Όποιος βέβαια τα καταγγείλει ως στερεοτυπικά αδυνατεί να συλλάβει την εξέλιξη. Τα στερεότυπα δεν ήταν πάντα στερεότυπα. Ύστερα από μερικά χρόνια, ορισμένες ιδέες που σήμερα φαντάζουν πρωτότυπες στην καλύτερη περίπτωση θα μετασχηματιστούν σε στερεότυπα. Στη χειρότερη, δε θα τις θυμάται κανείς, ούτε αυτές ούτε τους δημιουργούς τους. Στην Ελλάδα υπάρχουν εξαιρετικοί συγγραφείς και εκδοτικοί οίκοι που ανοίγουν δρόμους και δημιουργούν. Το παραμύθι εξελίσσεται, πλαταίνει σαν μόρφωμα για να μπορέσει να ανταποκριθεί στα σύγχρονα προβλήματα, σεβόμενο την παιδική ψυχή και τις πολύπλευρες ανάγκες της. Το να περιγράφεις δύσκολες καταστάσεις χωρίς να καταφεύγεις σε βία και ωμότητα είναι κάτι εξαιρετικά πολύτιμο στις μέρες μας. Δύο επισημάνσεις για το τέλος: 1. Διαβάστε παραμύθια στα παιδιά. Μάθετέ τα να ταξιδεύουν. Δοκιμάστε να αφήσετε για μια δυο φορές έξω την εικονογράφηση, όσο όμορφη κι αν είναι. Εντάξτε τη λίγο λίγο. Το διάβασμα ή η αφήγηση ενός παραμυθιού είναι δημιουργικός-ποιοτικός χρόνος.

2. Ακούστε το παραμύθι που διαβάζετε, τις πιο πολλές φορές απευθύνεται και στον ενήλικα.

ΧΡΕΙΑΖΌΜΑΣΤΕ. ΑΦΉΝΩ ΕΔΏ ΝΑ ΥΠΆΡΧΕΙ ΜΊΑ ΠΡΟΣΈΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΑΡΩΤΗΘΟΎΜΕ ΑΝ ΑΥΤΌ ΕΊΝΑΙ ΤΟ «ΝΈΟ» ΠΟΥ ΓΡΑΦΙΚΌ; ΤΟ ΤΟ ΣΤΕΡΕΟΤΥΠΙΚΌ ΚΆΠΟΤΕ ΕΊΧΕ ΜΊΑ ΑΞΊΑ.

Όταν ο λύκος τρώει την γιαγιά αναφέρεται ότι «απαλλαγμένος από άκαμπτες, παραδοσιακές αντιλήψεις περί αρρενωπότητας και θηλυκότητας, φόρεσε το νυχτικό της γιαγιάς και χώθηκε στο κρεβάτι».

γυναίκα και ένας λύκος δεν μπορούν να λύσουν τα δικά τους προβλήματα χωρίς τη βοήθεια ενός άνδρα!” Όταν άκουσε την παθιασμένη ομιλία της εγγονής της, η γιαγιά πήδηξε από το στόμα του λύκου, πήρε το τσεκούρι του ξυλοκόπου και απέκοψε το κεφάλι του».

Όταν ο ξυλοκόπος σπεύδει να βοηθήσει «“Και τι νομίζεις ότι κάνεις;” ρώτησε η Κοκκινοσκουφίτσα. Τα μάτια του ξυλοκόπου ανοιγόκλεισαν και προσπάθησε να απαντήσει, αλλά δεν του ήρθε καμία λέξη. “Ορμάς εδώ σαν Νεάντερταλ, αναθέτοντας στο όπλο σου να σκεφτεί για σένα!” φώναξε. “Σεξιστή! Ρατσιστή! Πώς τολμάς να υποθέσεις ότι μια

Και στο τέλος του παραμυθιού: «Μετά από αυτή τη δοκιμασία, η Κοκκινοσκουφίτσα, η γιαγιά και ο λύκος αισθάνθηκαν δεμένοι με έναν κοινό σκοπό. Αποφάσισαν να δημιουργήσουν ένα εναλλακτικό νοικοκυριό με βάση τον αμοιβαίο σεβασμό και τη συνεργασία, και έζησαν μαζί στο δάσος ευτυχισμένοι για πάντα».

των προγραμμάτων δεξιοτήτων, σύμφωνα Τα παραπάνω αποσπάσματα είναι μία εναλλακτική θεώρηση της Κοκκινοσκουφίτσας στο πλαίσιο υ Παιδείας και Θρησκευμάτων. με εκπαιδευτικό υλικό που έχει εγκριθεί από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής του υπουργείο

H ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΔΕΙΝΟΣΑΥΡΩΝ ΚΑΙ ΟΜΩΣ ΥΠΗΡΧΑΝ

Άντα Κουγιά, Ηλέκτρα Τζώρτσου Τι θα καταλάβει ένα παιδί τού σήμερα με τη λέξη «σάκα»; Τι θα συμβεί αν του πεις ότι κάποτε η έδρα ήταν μισό μέτρο πάνω από το έδαφος και ότι ο δάσκαλος είχε και μία βέργα παραμάσχαλα; Πού θα πάει το μυαλό τους με τον όρο «γυμναστικές επιδείξεις»; Κι όμως, όλα αυτά, και τόσα άλλα, ήταν κάποτε η πραγματικότητα παρόλο που σήμερα μοιάζουν να ξεπήδησαν από ταινία με δεινόσαυρους.

ΚΟΥΔΟΎΝΑ

Ποιο ηλεκτρικό κουδούνι; Παλαιότερα, υπήρχε ο επιστάτης που έβγαινε στο προαύλιο και βαρούσε μια χαλκόχρωμη κουδούνα για να βγουν τα παιδιά έξω να γλιτώσουν. Αν τον έπαιρνε κάνας ύπνος, το μάθημα συνεχιζόταν στο διηνεκές.

ΣΑΚΑ Οι σχολικές τσάντες έχουν περάσει από πολλά κύματα. Ξεκίνησαν παραλληλόγραμμες (σαν φάκελοι), δερμάτινες, με ένα ή δύο λουριά στο μπροστινό μέρος και το χαρακτηριστικό κούμπωμα που έκανε κλακ. Αυτές ήταν οι κλασικές σάκες που βλέπουμε στις ασπρόμαυρες φωτογραφίες και ταινίες. Στα επόμενα χρόνια επικράτησε το σακίδιο πλάτης που άλλοτε έφτανε μέχρι τις γάμπες, άλλοτε σχεδόν σου έκοβε τις μασχάλες, ήταν γεμάτο κονκάρδες, φουλάρια στη χειρολαβή, ατάκες γραμμένες με μπλάνκο. Στο εσωτερικό δεν μπορούμε να ξέρουμε τι περιέχουν – και πολύ καλά κάνουμε.

ΒΕΡΓΑ

Ιδανική τιμωρία για τον Μεσαίωνα. Μία ξύλινη βέργα αρκετά λεπτή ήταν το εργαλείο του δασκάλου για να επιβάλλει την τάξη. Φώναζε τα παιδάκια, τους ζητούσε να ανοίξουν την παλάμη κι έδινε ένα δυνατό και γρήγορο χτύπημα αλά Τσάκι Τσαν. Ο πόνος ήταν ασύλληπτος λένε οι φήμες. Άλλες φήμες λένε ότι η βέργα έμπαινε σε εφαρμογή πριν καν γίνει η αταξία.

ΜΑΥΡΟΠΙΝΑΚΑΣ Κάποτε μαύρος, πιο μετά πράσινος, χιλιοχαραγμένος από τις κιμωλίες που αρχικά ήταν άσπρες, μετά υπήρξε μια πολυχρωμία για να δοθεί το απαραίτητο στυλ. Το χέρι σου γέμιζε σκόνη, ενώ το πανβρόμικο σφουγγάρι ήταν το απαραίτητο συνοδευτικό. Σήμερα, στις σχολικές αίθουσες βρίσκουμε τον ξενέρωτο «διαδραστικό πίνακα» με μαρκαδόρους που σβήνουν.

ΤΑ... ΚΡΕΜΑΣΜΈΝΑ Παλιότερα στις αίθουσες μπορούσες να βρεις κρεμασμένους χάρτες (μπορούσαμε τότε τουλάχιστον να έχουμε μία ιδέα πώς είναι το σχήμα της Ελλάδας και κατά πού πέφτει ο κάθε νομός), τον Χριστό να σε παρακολουθεί σε όποιο θρανίο κι αν κάθεσαι (κάτι σαν τη Τζοκόντα, αλλά στο πιο θρησκευτικό), σε κάποια σχολεία υπήρχε και το τρίπτυχο Κολοκοτρώνης-Καραϊσκάκης-Διάκος (καλύτερα από τον Χριστό, εκατό τοις εκατό), κάτι πλαστικοποιημένες αφίσες από τοπία με καταπράσινα δέντρα, ποτάμια, λίμνες και καταρράκτες που δεν είχες ιδέα πού βρίσκονται αλλά σίγουρα αν σε έπιανε κατούρημα δε βοηθούσαν καθόλου.

ΛΕΎΚΩΜΑ «Τι εστί ανήρ» και «τι εστί γυνή» και «τι εστί έρως» σε ένα τετράδιο που αποκάλυπτε την αισθητική του ιδιοκτήτη. Δεν ξέρω αν υπάρχουν ακόμη. Σίγουρα όμως τα τσιτάτα τα οποία έδιναν την απάντηση στο εκάστοτε ερώτημα, υπάρχουν στο Google. Βέβαια, ας μην κρυβόμαστε. Όλο το θέμα ήταν να μάθεις τα κουτσομπολιά της τάξης.

ΠΟΔΙΆ Κι όμως, δε χρειαζόταν πάντα να ψάχνεις από την προηγούμενη μέρα το βράδυ ή με την τσίμπλα στο μάτι να βρεις τι θα φορέσεις την επόμενη μέρα στο σχολείο. Ο λόγος; Ποδιά. Με μικρές διαφοροποιήσεις στα σχέδια, όλα τα αγοράκια φορούσαν κοντό μπλε παντελονάκι και πουκαμισάκι, και όλα τα κοριτσάκια μπλε φουστανάκι με λευκό γιακά. Πολλές φορές ήταν υποχρεωτική για τα κορίτσια και μία λευκή κορδέλα στα μαλλιά, η οποία γνωρίζω από αφηγήσεις πως αν δεν είχαν προλάβει να την πλύνουν από την προηγούμενη μέρα, τρώγανε κι ένα χέρι ξύλο από το δάσκαλο. Αν και υπάρχει μεγάλη κουβέντα γύρω απ’ αυτή την ομοιομορφία και το αν βοηθάει στη φαινομενική εξάλειψη των ταξικών διαφορών, όχι, παιδιά. Καλύτερα να φοράει ο καθένας ό,τι θέλει. Τα παιδιά θα τη βρουν την άκρη τους. Ούτως ή άλλως ο κόσμος εκεί έξω είναι γεμάτος δύσκολες αντιθέσεις.

ΈΔΡΑ, Η ΥΠΕΡΥΨΩΜΈΝΗ Δεν είμαστε όλοι ίσα κι όμοια: Ο δάσκαλος και η δασκάλα παλαιότερα έπρεπε να ξεχωρίζουν, να φαίνονται ψηλότεροι, πιο επιβλητικοί, να έχουν προφανώς την εποπτεία όλων των μαθητών, να μην τους ξεφεύγει τίποτα. Όλα αυτά προφανώς είχαν να κάνουν με την εξουσία που ο/η δάσκαλος/δασκάλα έπρεπε να έχει μέσα στην τάξη και αυτό έπρεπε κάπως να φανεί. Ευτυχώς αυτές οι... διαφορές ύψους που μόνο άγχος προκαλούσαν, μας άφησαν χρόνους.

ΚΟΥΛΟΎΡΙ, ΛΟΥΚΟΥΜΆΣ, ΤΥΡΌΠΙΤΑ Το τρίπτυχο της χοληστερίνης (εντάξει, όχι το κουλούρι, αλλά σιγά τη λιχουδιά). Αυτά τα τρία ήταν και οι μόνες επιλογές στο «κυλικείο» του σχολείου. Πολλές φορές δεν ήταν καν κυλικείο, αλλά πάγκος. Και πολλές φορές δεν ήταν καν πάγκος, αλλά δίσκος που έδενε στο λαιμό του αρμόδιου.

ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΈΣ ΕΠΙΔΕΊΞΕΙΣ Καλοκαιρινός θεσμός που σήμαινε τη λήξη του σχολικού έτους. Αμφιβόλου ποιότητας και αισθητικής, προσέφεραν κυρίως στιγμές γέλιου στους γονείς και ανάγκη ηρεμιστικών στους δασκάλους. Σήμερα, οι γυμναστικές επιδείξεις έχουν αντικατασταθεί από το γενικό τίτλο «Γιορτή».

ΕΝΙΑΊΟ ΘΡΑΝΊΟ Τώρα δεν το λες και θρανίο αυτό, αλλά φυλακή, αφού η θέση με το τραπέζι ενώνονταν και δεν μπορούσες να βολευτείς με κανένα τρόπο. Αγαλματάκι ακούνητο. Έξτρα αηδία: ο χώρος κάτω από την επιφάνεια που έγραφες που γέμιζε κάθε λογής βρόμα και σκουπίδια.

ΣΑΐΤΑ

Το αστείο το παλιό το καλό το κρύο ήταν η δημιουργία σαΐτας και το πέταγμά της προς τον καθηγητή. Δεν προκαλούσε καν γέλιο από ένα σημείο και μετά. Ήταν απλά μια συνήθεια που έπρεπε να διατηρηθεί. Σήμερα, δύσκολο να ξέρει κάποιο νέο παιδί να φτιάχνει σαΐτες.

ΤΕΤΡΆΓΩΝΕΣ ΚΑΣΕΤΊΝΕΣ Η χαρά του ψυχαναγκαστικού αφού το κάθε τι είχε τη θέση του. Έπιαναν όμως πάρα πολύ χώρο στη σάκα και σιγά σιγά άρχισαν να καταργούνται. Καλά, όχι, τελείως, κάπου θα βρεις, αλλά έχει περάσει στη φάση «παρωχημένο».

ΚΙ ΌΜΩΣ ΔΕΝ ΥΠΉΡΧΑΝ Κάποτε, αγαπητοί μας φίλοι, δεν υπήρχαν κινητά να βαράνε μες στην αίθουσα, να σε απασχολούν από το μάθημα ή –για να είμαστε ειλικρινείς– να αντικαθιστούν τη διάδραση ανάμεσα στους συμμαθητές, έστω και κατά τη διάρκεια του μαθήματος! Υπήρχαν χαρτάκια για ανταλλαγή απόψεων και κοινωνικού σχολιασμού – ήτοι κουτσομπολιό. Υπήρχαν τα στυλό που χρησίμευαν κυρίως για να κάνεις «πλατούλα» στον μπροστινό. Υπήρχε το κολατσιό σε αλουμινόχαρτο ή διαφάνεια, υπήρχε το νερό από αμφιβόλου ποιότητας βρύσες και ψύκτες. Κάποτε στο μεταξύ, δεν υπήρχαν και μάσκες και αντισηπτικά επίσης. Πόσο άλλαξε ο κόσμος… Σαν ένα παράλληλο σύμπαν τόσο κοντινό και τόσο μακρινό ταυτόχρονα.

ΤΟ ΠΟΛΥΠΛΕΥΡΟ ΣΤΗΝ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Σοφία Αργύρη | Άντα Κουγιά | Ηλέκτρα Τζώρτσου

Πολλές συζητήσεις έχουν γίνει σχετικά με τα πλαίσια που θέτει το σχολείο στην εκπαιδευτική διαδικασία, όπως και γενικότερα για τον ίδιο τον όρο «εκπαιδευτική διαδικασία». Ο τρόπος μετάδοσης γνώσεων και μόρφωσης σε ένα ευρύτερο εννοιολογικό πεδίο καθιερώθηκε με γνώμονα συγκεκριμένες ανάγκες μιας εποχής. Πάντα υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης ενός οποιουδήποτε συστήματος, ακανθώδεις πτυχές και κακώς κείμενα. Και η εκπαίδευση είναι τρανό παράδειγμα. Πολλά σημεία που θα βοηθούσαν μαθητές κάθε ηλικίας να βρουν την κλίση τους ή έναν πιο εύκολο τρόπο να μαθαίνουν, έχουν παραληφθεί ή παραγκωνιστεί από το σύστημα που επικρατεί. Οι επόμενες σελίδες είναι αφιερωμένες σε αυτά τα «σημεία»· εκμάθηση ξένων γλωσσών, δημιουργία, μουσική, αθλητισμός και ρομποτική σε έναν κόσμο που (ευτυχώς) αλλάζει και αγκαλιάζει δυσκολίες, διαφορετικότητες και εκσυγχρονισμούς.

...ΌΠΩΣ OI ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΠΟΥ ΑΦΗΓΟΎΝΤΑΝ ΟΙ ΓΙΑΓΙΆΔΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΠΠΟΎΔΕΣ ΜΑΣ Μέσα στα δέντρα και το πράσινο, τα παιδιά γνωρίζουν από πρώτο χέρι τη ζωή στο παραδοσιακό χωριό μιας άλλης εποχής, διασκεδάζουν με τα ζώα, μαθαίνουν πώς να ζουν σε αρμονία με τη φύση. Στο αθλητικό κέντρο «The Greeks» που βρίσκεται εντός του πάρκου, έχουν την ευκαιρία να κάνουν με ασφάλεια τα σπορ που τους αρέσουν.

Αν βαρέθηκες τα ίδια και τα ίδια… στο «Μια φορά κι έναν καιρό» μπορείς να οργανώσεις: ΚΟΙΝΩΝΙΚΈΣ ΕΚΔΗΛΏΣΕΙΣ | ΕΤΑΙΡΙΚΆ EVENTS | ΠΑΙΔΙΚΆ ΠΆΡΤΙ | ΤΑ ΓΛΈΝΤΙΑ ΒΑΦΤΊΣΕΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΈΣ ΣΧΟΛΙΚΈΣ ΕΚΔΡΟΜΈΣ

www.miaforakienankairo.com

Το πρόγραμμα της εκδρομής στο «Μια φορά κι έναν καιρό» έχει καταρτιστεί από εξειδικευμένη ομάδα παιδαγωγών. Ανοιχτά καθημερινά & Σαββατοκύριακα

ΠΑΝΑΓΊΑΣ ΓΡΗΓΟΡΟΎΣΗΣ, ΑΥΛΏΝΑΣ ΑΤΤΙΚΉΣ Τ: 22950-29933, 6977-656028 FB: ΜΙΑ ΦΟΡΆ ΚΙ ΈΝΑΝ ΚΑΙΡΌ

ΞΕΝΕΣ ΓΛΩΣΣΕΣ

ΕΝΑ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ «Διάβαζε παιδί μου να πάρεις το λόουερ!» «Ε, μια ξένη γλώσσα παντού χρειάζεται!»

ΠΊΣΩ ΣΤΟΝ ΧΡΌΝΟ…..

01 02 03

Ελλάδα και γλωσσομάθεια: Αν και ως επίσημη έναρξη της ξενόγλωσσης εκπαίδευσης στην Ελλάδα ορίζεται το έτος 1833, ουσιαστική παρουσία της αγγλικής γλώσσας στα προγράμματα των σχολείων έχουμε από το 1961, καθώς μέχρι τότε η Γαλλική τύχαινε ευρύτερης διάδοσης.

Αγγλικά vs Γαλλικά: Νόμος σχετικός με τη διδασκαλία των αγγλικών ως υποχρεωτικό μάθημα στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση απαντάται πρώτη φορά το 1945. Ωστόσο, αυτό δεν επιτυγχάνεται στα Γυμνάσια όλης της χώρας εξαιτίας της έλλειψης διδακτικού προσωπικού. Το 1961 η τρίωρη εβδομαδιαία διδασκαλία ξένων γλωσσών αποτελεί μέρος του «ωρολογίου προγράμματος των Γυμνασίων της πρώτης βαθμίδος», όπου ως ξένες γλώσσες νοούνται η γαλλική ή η αγγλική. Η καθιέρωση των Αγγλικών: Από το 1993 το περιεχόμενο του μαθήματος «Ξένες Γλώσσες» δεν αναφέρεται πια στην απλή επιλογή μεταξύ αγγλικών ή γαλλικών, αλλά σε «Αγγλικά και Γαλλικά ή Γερμανικά». Μάλιστα, η εβδομαδιαία διδασκαλία των Αγγλικών αυξάνεται σε πέντε ώρες.

Μα πόσες φορές αντήχησαν οι φράσεις αυτές στα παιδικά μας αυτιά; Και πόσες φορές νιώσαμε μεγαλώνοντας την αλήθεια που ήταν κρυμμένη πίσω από αυτές τις φράσεις! Η γλώσσα είναι το στοιχείο που μας ενώνει, αλλά και που μας χωρίζει. Η σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα το έχει κατανοήσει και μας δείχνει τον δρόμο. Η κινητικότητα των λαών, εκούσια ή υποκινούμενη από πιέσεις –με τρανό παράδειγμα την εισροή μεγάλου αριθμού προσφύγων στον ελλαδικό χώρο– έχει επηρεάσει την εκπαιδευτική διαδικασία, όπως και την άποψη περί γλωσσομάθειας. Κάποτε, τα Αγγλικά διδάσκονταν στα σχολεία για πρώτη φορά στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Στη συνέχεια, θες επειδή το βιοτικό επίπεδο ανέβηκε, θες επειδή το ίδιο έγινε και με τις απαιτήσεις στη ζωή και την εκπαίδευση, να που τα Αγγλικά εντάχθηκαν στο πρόγραμμα των Δημοτικών σχολείων. Στο Γυμνάσιο δε, τα παιδιά ήταν έτοιμα πλέον και για μια δεύτερη ξένη γλώσσα, επιλέγοντας ανάμεσα σε Γαλλικά ή Γερμανικά. Έπειτα, ούτε κι αυτό ήταν αρκετό. Η δεύτερη ξένη γλώσσα έγινε μάθημα υποχρεωτικό για τα πεμπτάκια του Δημοτικού. Και για του λόγου το αληθές, πολύ πριν μπει η δεύτερη ξένη γλώσσα στο εβδομαδιαίο

πρόγραμμα της Πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, ουκ ολίγοι μαθητές κατέφευγαν στα φροντιστήρια ξένων γλωσσών για να μάθουν Γαλλικά ή Γερμανικά από τα 10 ή τα 12 τους χρόνια. Και γιατί τα λέμε όλα αυτά; Γιατί, προφανώς, ο σύγχρονος άνθρωπος έχει κατανοήσει ότι η συνέχιση της ύπαρξής του στον κόσμο τούτο εξαρτάται άμεσα από το ευρύτερο περιβάλλον του, που είναι παγκοσμιοποιημένο. Η εκμάθηση ξένων γλωσσών φαίνεται η μόνη λύση μπροστά στη θέα ενός σύγχρονου πύργου της Βαβέλ, ο οποίος δεν είναι κατ’ αποκλειστικότητα γλωσσικός, αλλά κυρίως πολιτιστικός. Σε αυτό το σημείο έρχεται η εκπαίδευση να παίξει τον ρόλο της, καθώς η διδασκαλία μιας ξένης γλώσσας προσφέρει στον μαθητή αυτή τη σύνδεση με τον υπόλοιπο κόσμο. Αν και γενικά η γλωσσομάθεια αντιμετωπίζεται ως στοιχείο χρησιμοθηρίας για μια θέση στην αγορά εργασίας, η εκμάθηση ξένων γλωσσών κρύβει πολλά παραπάνω. Είναι η ανακάλυψη ενός νέου πολιτισμού, καθώς υπεισερχόμαστε σε έναν κόσμο ανθρώπων με διαφορετικό τρόπο σκέψης. Ανακαλύπτουμε νέες συμπεριφορές, παύουμε να έχουμε προκαταλήψεις, επαναπροσδιορίζουμε τη στάση μας απέναντι στην κοινωνία. Μα τι πιο όμορφο απ όλα αυτά;!

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ

ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΑΡΟΝΤΟΣ

Η ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ

01 02 03

Περισσότερα από 177.000 σετ ρομποτικής προορίζονται για παιδιά νηπιαγωγείου, δημοτικού και γυμνασίου, προσαρμοσμένα ανά ηλικιακή ομάδα και μαθησιακές ανάγκες, με σκοπό τον ψηφιακό μετασχηματισμό της εκπαίδευσης, δίνοντας τη δυνατότητα στους μαθητές να εγκύψουν ομαδοσυνεργατικά στην κατασκευή και τον προγραμματισμό νέων προγραμμάτων ρομποτικής.

Τα τελευταία χρόνια ακούω πολύ συχνά τον όρο «Ρομποτική». Κι όταν λέω τα τελευταία χρόνια, εννοώ τα πολύ τελευταία, μιας και μια δεκαετία έχει περάσει πάνω κάτω από τότε που τελείωσα κι εγώ το σχολείο, αλλά αυτά τα «πράγματα» δεν τα ξέραμε. Γονείς στέλνουν τα παιδιά τους για Ρομποτική ως εξωσχολική δραστηριότητα και απορώ με αυτή την καινούρια μόδα. Είμαι τόσο μεγάλη;! Και τι είναι επιτέλους η Ρομποτική;

Κεντρικός στόχος της διδασκαλίας STEM είναι η απόκτηση αυτοπεποίθησης μέσα από τη γνώση. Αυτός ο στόχος υπακούει στις νέες επιταγές που θα επικρατήσουν στο χώρο εργασίας στα επόμενα χρόνια, δεδομένου ότι το 65% των σημερινών μαθητών δεν γνωρίζει τι επάγγελμα θα κάνει, αφού αυτό δεν έχει ανακαλυφθεί ακόμη!

Έκατσα λοιπόν κι έψαξα! Για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή, πρόκειται για κλάδο της μηχανοηλεκτρικής επιστήμης, που καθορίζει και ελέγχει τη λειτουργία διαφόρων μηχανικών εξαρτημάτων. Με πιο απλά λόγια, ο κλάδος της Ρομποτικής μελετά τις μηχανές εκείνες που μπορούν να αντικαταστήσουν τον άνθρωπο στην εκτέλεση μιας εργασίας, η οποία συνδυάζει την εμπλοκή του ανθρώπου μέσω της φυσικής δραστηριότητας και της λήψης αποφάσεων. Η βιομηχανία και η ιατρική είναι δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα ωφελούμενων τομέων από τα επιτεύγματα της ρομποτικής.

Η εκπαίδευση στο STEM αποτελεί πλέον οικονομική επιταγή για την Αμερική, διότι σχεδόν όλα τα αναπτυσσόμενα επαγγέλματα μέσα στην επόμενη δεκαετία θα απαιτήσουν κάποιο υπόβαθρο σε γνώσεις τεχνολογίας, μηχανικής και μαθηματικών. Σύμφωνα με έρευνες του U.S Department Commerce, τα επαγγέλματα STEM αυξάνονται κατά 17% συγκριτικά με άλλα επαγγέλματα, τα οποία αυξάνονται με ρυθμό 9.8 %.

Όταν όμως μιλάμε για μάθημα Ρομποτικής σε παιδιά, η μάθηση και η δημιουργικότητα συναντούν το παιχνίδι και τη φαντασία μέσα από τον σχεδιασμό, την κατασκευή και τη χρήση ρομπότ. Πώς επιτυγχάνεται αυτό; Η επιστήμη της Ρομποτικής έρχεται πιο κοντά στο εκπαιδευτικό περιβάλλον ακολουθώντας ένα συγκεκριμένο μοντέλο εκπαίδευσης,

που ακούει στο όνομα STEM. Πρόκειται για το ακρωνύμιο των λέξεων Science, Technology, Engineering, Mathematics, που μαρτυρά ότι οι μαθητές έρχονται σε επαφή με στοιχεία Φυσικής, Προγραμματισμού, Μηχανικής και Μαθηματικών, προσαρμοσμένων σε ένα περιβάλλον που σε προκαλεί να επιλύσεις προβλήματα μέσα από την ομαδική εργασία. Τι περιλαμβάνει ένα μάθημα Ρομποτικής; Ανάλογα με τις ηλικίες στις οποίες απευθύνεται, η Ρομποτική προσαρμόζεται στις γνωστικές ικανότητες των παιδιών. Η κατασκευή απλών ρομποτικών συστημάτων και αυτοματισμών μπορεί να αποτελεί το περιεχόμενο μιας πρώτης επαφής με το αντικείμενο. Προχωρώντας, τα παιδιά μπορούν να δοκιμάσουν τις δυνατότητές τους στην κατασκευή μιας σειράς εφαρμογών, όπως έξυπνα σπίτια, έξυπνες πόλεις ή αυτόνομα οχήματα προγραμματίζοντας με μικροελεγκτές, αισθητήρες και ενεργοποιητές. Σε μεγαλύτερη ηλικία, στις τάξεις του Γυμνασίου περίπου, τα παιδιά καλούνται να οργανώσουν projects με χρήση τεχνολογιών αιχμής, όπως να σχεδιάσουν και να πραγματοποιήσουν μια τρισδιάστατη εκτύπωση, να κατανοήσουν τη μηχανική όραση και να ανακαλύψουν πώς οι αισθητήρες «κυβερνούν» αυτά τα μοτέρ -αυτούς τους διαόλους που θα λεγε ένας μεγαλύτερος σαν κι εμένα!- μέσω του προγραμματισμού.

Αξιοπιστία Κατάρτιση Τεχνογνωσία Ικανότητες Στόχοι Η πολύχρονη πείρα των διδασκόντων καθηγητών μας, εξασφαλίζει στους σπουδαστές του φροντιστηρίου ΑΚΤΙΣ την επίτευξη των στόχων τους, στις πιο συμφέρουσες τιμές της αγοράς.

O Εκπαιδευτικός Οργανισμός ΑΚΤΙΣ δραστηριοποιείται από το 2002, εστιάζοντας στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Πανεπιστημιακά μαθήματα, για την

ΑΘΉΝΑ: ΑΚΑΔΗΜΊΑΣ 85 Τ. 210 3833 353 ΘΕΣΣΑΛΟΝΊΚΗ: ΤΣΙΜΙΣΚΉ 135 Τ. 2310 231 100

WWW.AKTIS.EDU.GR

επιτυχία στο εξάμηνο & στις κατατακτήριες εξετάσεις. Κατευθυντήριες γραμμές στην εκπόνηση εργασιών και στατιστικών μελετών. Η διδασκαλία γίνεται δια ζώσης στις αίθουσες μας, ενώ υπάρχει και η επιλογή για

ΑΚΤΊΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΌ

online μαθήματα.

Φροντιστηριακά μαθήματα για φοιτητές: • ΕΚΠΑ : Ιατρικής, Οδοντιατρικής, Φαρμακευτικής, Βιολογικού, Χημικού, Φυσικού, Μαθηματικού, Γεωλογικού, Νομικής, Φιλοσοφικής.

• Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ο.Π.Α) • Παντείου Πανεπιστημίου • Γεωπονικής Σχολής • Πανεπιστημίου Πειραιά (ΠΑΠΕΙ) • Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (Ε.Μ.Π) • Ανοικτού Πανεπιστημίου (Ε.Α.Π) & (ΑΠΚΥ)

Για υποψηφίους κατατακτήριων εξετάσεων των Σχολών: Ιατρικής, Οδοντιατρικής, Φαρμακευτικής, Κτηνιατρικής Διατροφής - Διαιτολογίας, Φυσικοθεραπείας, Εργοθεραπείας, Ψυχολογίας, ΤΕΦΑΑ, Παιδαγωγικού, Νομικής Πολιτικών, Χημικών Μηχανικών, Αρχιτεκτόνων, Μεταλλειολόγων

Υπεύθυνη υποστήριξη εκπόνησης εργασιών Α.Ε.Ι., Ε.Α.Π-ΑΠΚΥ, Ξένων Πανεπιστημίων & Κολλεγίων

ΚΕΝΤΡΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΠΑΙΔΙΏΝ (ΚΔΑΠ) ΌΤΑΝ ΤΟ ΠΑΙΔΊ ΑΠΑΣΧΟΛΕΊΤΑΙ… ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΆ

01 02 03

Τα ΚΔΑΠ είναι ιδιωτικά ή δημόσια, ενώ απασχολούν παιδιά από 5-12 ετών κατά κύριο λόγο. Σιγά σιγά υπάρχουν και ιδιωτικά ΚΔΑΠ τα οποία απασχολούν και μικρότερα παιδιά. Οι έφηβοι είναι πλέον συνηθισμένοι στο να επικεντρώνονται σε μία ασχολία εκτός προγράμματος, χωρίς φυσικά την επιλογή για δωρεάν παροχή της εκμάθησης. Μήπως θα έπρεπε να υπάρχει μέριμνα και για αυτή την ηλικιακή ομάδα, με μια μορφή που να αντιστοιχεί στην ηλικία τους; Υπάρχουν Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης και για ΑμΕΑ. Σκοπός των Κέντρων Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών με Αναπηρία (ΚΔΑΠ-ΜΕΑ) είναι η δημιουργική απασχόληση των παιδιών μέσω προγραμμάτων έκφρασης και ψυχαγωγίας, άσκησης λόγου, ανάπτυξης ατομικών και κοινωνικών δεξιοτήτων, άθλησης και σωματικής αγωγής. Επίσης η συμμετοχή των παιδιών σε προγράμματα προ-επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης καθώς και η παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών προς τα ίδια και το οικογενειακό - συγγενικό τους περιβάλλον. Σιγά σιγά, έχει αρχίσει να αναδεικνύεται η τάση για χρήση θεατρικών τεχνικών για την καλύτερη παράδοση του μαθήματος από τον δάσκαλο. Αυτές οι τεχνικές μπορεί να έχουν εφαρμογή σε κάθε μάθημα/διδακτέα ύλη αρκεί ο δάσκαλος να συνδυάσει τη γνώση για το μάθημα με τη γνώση θεατρικών τεχνικών. Έτσι, παιχνίδια ρόλων, κατασκευές, ομαδικά παιχνίδια μπαίνουν στην καθημερινή διδασκαλία αποδεικνύοντας ότι τα παιδιά και μαθαίνουν και ψυχαγωγούνται.

Ο τομέας που πάντα βρισκόταν στο περιθώριο του ωρολογίου σχολικού προγράμματος είναι ο τομέας της Τέχνης: καλλιτεχνικά, θεατρική αγωγή, μουσική, χειροτεχνίες είναι από εκείνες τις ώρες που ακόμη κι αν επιβάλλονται στο πρόγραμμα, έστω σε πολύ μικρό ποσοστό, συνήθως «θυσιάζονται» στο βωμό της μελέτης και του κυνηγητού ενός καλύτερου βαθμού με τη στείρα αποστήθιση. Θα ήταν, δε, εξαιρετικά κουραστικό να αναλυθούν πάλι τα «θετικά» που προσφέρει σε παιδιά και εφήβους η επαφή με τον τομέα του πολιτισμού, τη στιγμή που έχουν χυθεί πολλά μελάνια και έχουν γίνει πολυάριθμες μελέτες που το αποδεικνύουν. Το σημαντικό είναι ότι, αν μη τι άλλο, υπάρχουν επιλογές ώστε να φέρουμε τους μαθητές, ειδικά τους μικρότερους, ένα βήμα πιο κοντά στην Τέχνη. Από το 1996 υπάρχουν στην Ελλάδα τα Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών (ΚΔΑΠ). Οι ειδικοί δίνουν ως ορισμό στον όρο «δημιουργική απασχόληση» την ενεργή και αμέριστη συμμετοχή του παιδιού στην εμπειρική μάθηση, τη διασκέδαση και την κοινωνικοποίηση μέσω πνευματικών και σωματικών δραστηριοτήτων που ωφελούν το παιδί ολιστικά. Έτσι, τα ΚΔΑΠ είναι παιδαγωγικοί χώροι οι οποίοι έχουν φτιαχτεί για να προσφέρουν χαρά και διασκέδαση μέσω της μάθησης. Σκοπός τους είναι να παρέχουν δραστηριότητες ποιοτικές και δημιουργικές, ατομικές ή ομαδικές, να γεμίσουν

τον ελεύθερο χρόνο ενός παιδιού και να καλλιεργήσουν την κοινωνικοποίησή του. Παράλληλα, τα παιδιά κάνουν φιλίες, δυναμώνουν τις ήδη υπάρχουσες, εξελίσσουν τα ταλέντα τους και τις δεξιότητες τους, δοκιμάζουν διάφορα πράγματα για να ανακαλύψουν τι είναι αυτό που τους αρέσει. Κάποιες από τις δραστηριότητες που συνήθως περιλαμβάνουν ή προτείνουν τα ΚΔΑΠ είναι καλλιτεχνικά εργαστήρια, κατασκευές και κουκλοθέατρο, μουσικοκινητική αγωγή, μοντέρνος χορός, γυμναστική, θεατρικό παιχνίδι, εργαστήρια πληροφορικής, αφήγηση παραμυθιών, μικροί σεφ, πηλοτεχνίες, εργαστήρια αρχιτεκτονικής, origami, εργαστήρι κόμικς, εργαστήρι κουκλοθεάτρου, δραστηριότητες φιλαναγνωσίας, κατασκευές με ανακυκλώσιμα υλικά, εργαστήρι πειραμάτων, επιτραπέζια παιχνίδια, ελεύθερη ώρα παιχνιδιού, θεματικά πάρτι, δανειστική βιβλιοθήκη, ρομποτική κ.ά. Το πρόγραμμα των ΚΔΑΠ είναι απογευματινό, απασχολούν παιδιά από 5-12 ετών συνήθως, ενώ υπάρχουν προγράμματα ΕΣΠΑ τα οποία δύναται να δώσουν vouchers εισόδου κατόπιν κάποιων προϋποθέσεων ώστε να μην επιβαρύνονται οικονομικά οι οικογένειες. Ίσως αξίζει να δώσουμε ευκαιρία σε ιδιωτικά ή δημόσια ΚΔΑΠ της γειτονιάς μας. Μια δοκιμή μπορεί να ανοίξει καινούργια παράθυρα γνώσεων και ψυχαγωγίας στα παιδιά.

ΜΟΥΣΙΚΗ

ΑΞΊΕΣ ΠΆΝΩ ΣΕ ΠΕΝΤΆΓΡΑΜΜΟ

01 02 03

Σκέψου πόσα πράγματα έμαθες ως παιδί τραγουδώντας τα. Πόση χαρά ένιωθες όταν μάθαινες ένα καινούριο τραγούδι. Με πόση λαχτάρα γυρνούσες στο σπίτι για να τραγουδήσεις στην οικογένειά σου το τραγούδι που έμαθες στο σχολείο. Η μουσική «τσιγκλάει» το σώμα και το πνεύμα μας. Μας ενεργοποιεί, μας κάνει πιο χαρούμενους. Πόσω μάλλον εάν είμαστε οι ίδιοι δημιουργοί της και ακόμη περισσότερο εάν είμαστε σε ηλικία που ακόμη γνωρίζουμε τον εαυτό μας και τον κόσμο και χρειαζόμαστε όσο το δυνατόν πιο πολλά δημιουργικά εργαλεία για να το καταφέρουμε. Η ενασχόληση με τη μουσική είναι ευκαιρία να ξεφύγουμε από τη βαρεμάρα. Αν και όλα τα παραπάνω σε σχέση με τα επιστημονικά αποδεδειγμένα πράγματα για τη λειτουργία της μουσικής είναι σημαντικά, έχουμε δικαίωμα και μόνο να ακούμε ή να παίζουμε μουσική επειδή απλά μας αρέσει, επειδή ξεχνιόμαστε, επειδή δεν έχουν μείνει και πολλά στην καθημερινότητα που να μας ομορφαίνουν. Ας αφεθούμε στη μουσική!

Είναι ιστορικά καταγεγραμμένο πως ο λαός μας διδασκόταν μουσική και χορό από τα αρχαία χρόνια και θεωρούσε την εκμάθηση τραγουδιού και μουσικών οργάνων ως τη βάση της εκπαίδευσης των ελευθέρων πολιτών, με σκοπό την καλλιέργεια της ψυχής και τους ήθους. Από την αρχαιότητα έως και σήμερα η μουσική υπήρξε πάντοτε άρρηκτα συνδεδεμένη με τον πολιτισμό και την κοινωνική ζωή. Νευροβιολογικές έρευνες έχουν δείξει πως ακόμα και η απλή έκθεση σε μουσικά ερεθίσματα βοηθά στην τόνωση των περιοχών του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνες για την μνημονική λειτουργία, την επεξεργασία ακουστικών πληροφοριών, την ανάγνωση, ακόμη και τον έλεγχο της προσοχής. Η δε παραγωγή μουσικής εξασκεί και ενισχύει τις λεπτές κινητικές δεξιότητες, τη γλωσσική και μαθηματική ακρίβεια, καθώς και τη συνδυαστική σκέψη. Μία εξίσου σημαντική συνεισφορά της μουσικής είναι η διευκόλυνση της έκφρασης των εσωτερικών σκέψεων και συναισθημάτων των παιδιών. Δίνεται έτσι σε γονείς και δασκάλους η δυνατότητα να αντιληφθούν τα προβλήματα και να βοηθήσουν να ξεπεραστούν αποτελεσματικά. Μάλιστα, έχει παρατηρηθεί ότι τα παιδιά που παίζουν μουσική έχουν λιγότερο άγχος, σκέφτονται πιο δημιουργικά, είναι λιγότερο εσωστρεφή κι έχουν περισσότερη εμπιστοσύνη στον εαυτό τους.

Η μουσική, λοιπόν, μπορεί να αποτελέσει μία ψυχαγωγική δραστηριότητα, η οποία συμβάλλει ουσιαστικά στην πνευματική ανάπτυξη των παιδιών, λειτουργεί ως ισχυρό μέσο συναισθηματικής έκφρασης και διαπροσωπικής επικοινωνίας και εφοδιάζει τα παιδιά με κοινωνικές δεξιότητες, οι οποίες θα είναι απαραίτητες στη ζωή τους ως ενήλικες. Επιπλέον, η μουσική βοηθάει στη δημιουργία δεσμών μέσω του ήχου, του τραγουδιού, της κίνησης και του χορού. Μέσα από τη συμμετοχή τους σε μία μουσική ομάδα, τα παιδιά ψυχαγωγούνται ενώ παράλληλα μαθαίνουν να επικοινωνούν με τους ανθρώπους και να εργάζονται ομαδικά, να θέτουν στόχους, να αγωνίζονται και να συναγωνίζονται, να εκτιμούν την προσπάθεια και να αναγνωρίζουν τα επιτεύγματα. Για όλους τους παραπάνω λόγους και για πολλούς ακόμα, προσωπική μου άποψη είναι ότι το μάθημα της μουσικής θα έπρεπε να υπάρχει σε όλα τα σχολεία και σε όλες τις τάξεις, από το νηπιαγωγείο μέχρι και την τρίτη λυκείου, να υπάρχουν ειδικές αίθουσες στις οποίες θα λαμβάνει χώρα, καθώς και καθηγητές και δάσκαλοι διαφορετικών οργάνων ούτως ώστε τα παιδιά να έρχονται σε επαφή με μία ποικιλία οργάνων. Αν όλα αυτά συνέβαιναν σοβαρά στα σχολεία μας, θα ήμασταν περισσότερο ευτυχισμένοι άνθρωποι, με λιγότερο άγχος και νεύρα.

ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΝΟΥΣ ΥΓΙΗΣ ΕΝ ΣΩΜΑΤΙ ΥΓΙΕΙ

Η ΣΧΟΛΙΚΗ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ ΜΕΣΑ ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ

01 02 03

1833-1900: Η πρώτη σοβαρή οργάνωση συντελέστηκε επί Όθωνος (1833-1862), με τη γυμναστική να προσανατολίζεται προς το γερμανικό σύστημα και τις στρατιωτικές σωματικές ασκήσεις, με βάση τα γυμναστικά όργανα, όπως μονόζυγο, δίζυγο, σχοινιά και την ακροβατική γυμναστική. Στόχος η σωματική ενδυνάμωση του παιδιού.

1900-1950: Στις αρχές του 19ου αιώνα το γερμανικό σύστημα γυμναστικής αντικαθίσταται από ένα νέο, το σουηδικό. Το σουηδικό σύστημα προσιδιάζει στο αρχαιοελληνικό μοντέλο, σύμφωνα με το οποίο η σωματική άσκηση γινόταν κυρίως μέσα από τα διάφορα αθλήματα και τις σχολικές δραστηριότητες, και όχι αποκλειστικά από τις αμιγώς γυμναστικές ασκήσεις.

1950-2000: Την περίοδο από το 1950 μέχρι το 1977 δοκιμάζεται η παιδαγωγική γυμναστική, που αποτελεί μια παραλλαγή του σουηδικού μοντέλου. Από το 1977 μάλιστα, η γυμναστική αλλάζει και όνομα: μετονομάζεται σε Φυσική Αγωγή, ως μετάφραση του αγγλικού Physical Education, ενώ εισάγονται και τα αθλήματα στο πρόγραμμα.

Στη θεσμοθετημένη εκπαιδευτική διαδικασία το μάθημα της Φυσικής Αγωγής κατέχει τη δική του θέση. Διδάσκεται σε όλες τις τάξεις της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και οι μαθητές βαθμολογούνται στο τέλος του κάθε τετραμήνου, όπως συμβαίνει και στα υπόλοιπα μαθήματα. Ίσως, όμως, δεν έχουμε δώσει στη γυμναστική την αξία που της αρμόζει μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα, καθώς η επικρατούσα νοοτροπία -που δυστυχώς ασπάζονται εκπαιδευτικοί, γονείς, αλλά και παιδιάθεωρούσε και θεωρεί «εκπαίδευση» την απόκτηση γνώσεων. Ο ΑΘΛΗΤΙΣΜΌΣ ΠΑΡΏΝ ΑΠΌ ΤΑ ΠΡΏΤΑ ΧΡΌΝΙΑ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΜΈΝΗΣ ΕΚΠΑΊΔΕΥΣΗΣ Ταξιδεύοντας πίσω στη σύσταση του ελληνικού κράτους ως ανεξάρτητου κράτους, το μάθημα της γυμναστικής έχει τη δική του ιδιαίτερη παρουσία στο σχολείο. Αν και καθιερώθηκε το 1862 ως σχολικό μάθημα, ήδη από το 1834 θεσπίζεται στα Δημοτικά σχολεία με μια δίωρη διδασκαλία την εβδομάδα. Στα Γυμνάσια δε, γίνεται με το πέρας των άλλων μαθημάτων, εκτός σχολικού προγράμματος δηλαδή, και κατά τους θερινούς μήνες επίσης. Το 1878 φαίνεται να αναγνωρίζεται έμπρακτα η αξία του αθλητισμού στη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου παιδιού και εφήβου, με την εισαγωγή της γυμναστικής ως υποχρεωτικού μαθήματος και στα Γυμνάσια, καταλαμβάνοντας ένα τρίωρο στο εβδομαδιαίο σχολικό πρόγραμμα.

ΠΟΛΛΆ ΟΝΌΜΑΤΑ-ΜΊΑ Η ΈΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΎ Στην αρχαιότητα η έννοια της Φυσικής Αγωγής αποδιδόταν με τη λέξη Γυμναστική, με την ονομασία αυτή να χρησιμοποιείται και για το σχετικό σχολικό μάθημα. Ο όρος Φυσική Αγωγή, που χρησιμοποιείται από το 1977 μέχρι σήμερα στα σχολεία, προέκυψε από τη μετάφραση του “Physical Education”. Η μετονομασία αυτή έγινε προκειμένου να αντικατασταθούν από άποψη περιεχομένου οι δύο επικρατούσες ονομασίες: Γυμναστική και Σωματική Αγωγή, οι οποίες χρησιμοποιούνταν στο σχολικό περιβάλλον από το 1900. Ίσως για τους κοινούς θνητούς η αλλαγή στην ορολογία να μένει κενή περιεχομένου, ωστόσο γυμναστές και παιδαγωγοί μάς λένε ότι με τον όρο Φυσική Αγωγή εννοούμε όλες τις γυμναστικές, αθλητικές, χορευτικές και άλλες σωματικές δραστηριότητες. ΚΑΙ ΤΙ ΆΘΛΗΜΑ ΝΑ ΕΠΙΛΈΞΩ; Ένα ερώτημα που απασχολεί τους γονείς, καθώς είναι αυτοί που θα δώσουν τα πρώτα ερεθίσματα στο παιδί τους για να ασχοληθεί με τον αθλητισμό. Ήδη από την προσχολική ηλικία το παιδί είναι έτοιμο να αρχίσει μια αθλητική δραστηριότητα, οπότε γονείς, βουρ στον αθλητισμό! Η αλήθεια είναι ότι μόνο με τη δοκιμή θα γίνει η κατάλληλη επιλογή αθλήματος, ενώ οι γονείς αφουγκράζονται παράλληλα τις προτιμήσεις των παιδιών. Και μην ξεχνάμε, ο αθλητισμός χρειάζεται να είναι διασκεδαστικός!

ΚΙ ΟΜΩΣ ΘΥΜΑΜΑΙ ΟΙ ΔΑΣΚΑΛΟΙ ΠΟΥ ΜΑΣ ΚΑΘΟΡΙΣΑΝ

Όσα χρόνια κι αν περάσουν από την τελευταία ημέρα στα θρανία, κάποιες στιγμές μένουν ανεξίτηλες στη μνήμη. Το δράμα του διπλανού μας για τη χυλόπιτα που έφαγε από τη Μαιρούλα του Β1, και που τον έπιανε κάθε πρωί το παράπονο. Το σούσουρο για κατάληψη του σχολείου, που γινόταν συνήθως γύρω στα μέσα του φθινοπώρου, γιατί εκείνη την περίοδο έβγαινε κάπως μαγικά στους μαθητές των περισσότερων σχολείων μια επαναστατική διάθεση. Από το μπασκετάκι την ώρα της Γυμναστικής, μέχρι το μπουγέλο την τελευταία ημέρα πριν πούμε αντίο ή στο επανιδείν. Εκεί, ανάμεσα σε χαχανητά και τρεχαλητά στο προαύλιο του σχολείου, χωρούν και κάποιοι εκπαιδευτικοί που έχουν ριζωθεί στη μνήμη μας. Άλλωστε, είναι από τα πρώτα πρόσωπα που ερχόμαστε σε επαφή από μικρή ηλικία, μετά την οικογένεια. Μπορεί να είναι νηπιαγωγοί, δάσκαλοι ή καθηγητές. Παιδαγωγοί που “απλώνονται” σε όλο το φάσμα της εκπαίδευσης κι ήρθαν κάποια στιγμή στη ζωή μας για να μας διδάξουν, να μας εμπνεύσουν ή ακόμα και να μας απογοητεύσουν. Γιατί και αυτά είναι μέσα στο παιχνίδι της εκπαίδευσης, που αποτελεί μέρος ενός μεγαλύτερου παιχνιδιού, αυτού της ζωής.

Ο ΚΎΡΙΟΣ “ΔΙΣ ΙΖ ΓΙΟΡ ΦΙΟΎΤΣΕΡ!” ΌΝΟΜΑ: ΜΑΡΊΑ ΤΏΡΑ: 27 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: Γ’ ΓΥΜΝΑΣΊΟΥ ΘΥΜΆΜΑΙ: ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΉ ΑΓΓΛΙΚΏΝ

Ο κύριος Μπίλης -όνομα που βγαίνει από το Μπιλ, που βγαίνει από το Βασίλης- ήταν κάτι σαν καθηγητής-φιλόσοφος. Δεν ξέρω αν προσιδιάζει στα πρότυπα του Σωκράτη, αλλά σίγουρα κάθε μάθημα μαζί του δεν περιελάμβανε μόνο την ύλη των Αγγλικών, αλλά και διδάγματα για τη ζωή, την αγορά εργασίας, το δυσοίωνο μέλλον των νέων. Στα μάτια των μαθητών του, τα δικά μας δηλαδή, έβλεπε το νέο αίμα της κοινωνίας και προσπαθούσε να το τροφοδοτήσει με καθετί απαραίτητο, είτε αυτό ήταν ένα πτυχίο Proficiency, είτε ένα μάθημα ζωής, για να βγούμε αργότερα στη ζούγκλα των ενηλίκων. Με τον πεσιμισμό που τον χαρακτήριζε, ένα απόγευμα στο φροντιστήριο Αγγλικών, κι ενώ μας έλεγε πόσο σημαντικό είναι να διαβάζουμε για να βρούμε τη θέση μας σε μια κοινωνία που κυνηγά τα προσόντα και την εξειδίκευση, ένα απορριμματοφόρο πέρασε από τον δρόμο στον οποίο έβλεπε το παράθυρο της αίθουσας. Και σαν ένας άλλος Σοπενχάουερ, ο κύριος Μπίλης υψώνει το δάχτυλο προς το απορριμματοφόρο φωνάζοντας “Δις ιζ γιορ φιούτσερ!”.

Η ΔΑΣΚΆΛΑ ΜΕ ΤΑ ΛΟΥΚΟΎΜΙΑ ΌΝΟΜΑ: ΤΖΈΝΗ ΤΏΡΑ: 57 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: Α’ ΔΗΜΟΤΙΚΟΎ ΘΥΜΆΜΑΙ: ΤΗ ΔΑΣΚΆΛΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΎ

Στο διθέσιο Δημοτικό του Φλόκα, το σχολείο είχε δύο βάρδιες, μια πρωινή και μια απογευματινή. Χώρος άπλετος δεν υπήρχε, ούτε και διδακτικό προσωπικό. Η απογευματινή βάρδια δε μου άρεσε καθόλου, γι’ αυτό αποφάσισα να την παραλείπω. Άσε που η ξαδέρφη μου, που είχε μόνο πρωινά μαθήματα, με καλούσε σπίτι της να παίξουμε. Μετά από πολλές απογευματινές απουσίες, η δασκάλα έδωσε παραγγελία με ένα γειτονόπουλο μεγαλύτερης τάξης να πει στη μάνα μου να πάμε σπίτι της. Τηλέφωνο τότε δεν υπήρχε, ενώ οι γονείς μου, αγρότες στο επάγγελμα, έλειπαν όλη μέρα από το σπίτι. Εκείνη την εποχή, οι δάσκαλοι ήταν πολύ αυστηροί και το ξύλο ήταν συνηθισμένη πρακτική συμμόρφωσης των απείθαρχων μαθητών. Σε συνδυασμό με την αγριεμένη μάνα μου, για το τι μπορεί να ήθελε να της πει η δασκάλα, με έλουσε κρύος ιδρώτας. Όταν μπήκαμε στο σπίτι της δασκάλας, εκείνη με κέρασε λουκούμι και με πήρε αγκαλιά στα πόδια της για να με καλοπιάσει και να με πείσει να πηγαίνω στο σχολείο και τα απογεύματα. Αυτή η καλοσύνη της με εντυπωσίασε. Έκτοτε δεν έχασα κανένα απογευματινό μάθημα.

“ΚΑΛΌΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΛΟΎΣ, ΚΑΚΌΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΚΟΎΣ” ΌΝΟΜΑ: ΑΠΟΣΤΌΛΗΣ ΤΏΡΑ: 22 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: ΣΤ’ ΔΗΜΟΤΙΚΟΎ ΘΥΜΆΜΑΙ: ΤΟΝ ΔΆΣΚΑΛΟ ΤΗΣ ΈΚΤΗΣ ΤΆΞΗΣ

Στο μεγάλο διάλειμμα που είχαμε μετά το πρώτο δίωρο Γλώσσα-Γλώσσα βρίσκαμε την ευκαιρία να παίξουμε με κάθε λογής μπιχλιμπίδια που φέρναμε από το σπίτι μας. Σε ένα τέτοιο διάλειμμα παίζαμε με μια γυάλινη σβούρα που είχε φέρει ένας φίλος μου από το σπίτι του. Η σβούρα πήγαινε από χέρι σε χέρι και όποιος κατάφερνε να την κρατήσει όρθια για περισσότερη ώρα ήταν ο νικητής. Μετά από πολλές περιστροφές, η σβούρα έφτασε στα χέρια μου. Θες λίγο η κακιά η ώρα, λίγο η αγωνία μου να κερδίσω, η σβούρα έφυγε από τα χέρια μου για να προσγειωθεί στο έδαφος σε χίλια κομμάτια. Τότε φάνηκε μπροστά μας ο δάσκαλός μας, ο οποίος ήταν από τους καλύτερους που είχαμε σε όλες τις τάξεις του Δημοτικού, και ρωτούσε ποιος έσπασε τη γυάλινη σβούρα. Όταν ήρθε η σειρά μου, του είπα πως δεν ήμουν εγώ, αλλά εκείνος με πολύ σοβαρό ύφος απάντησε “Είμαι καλός με τους καλούς, αλλά κακός με τους κακούς”. Αν και δεν κατάλαβα ακριβώς τι εννοούσε εκείνη τη στιγμή, η φράση αυτή χαράχτηκε στη μνήμη μου.

ΜΈΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΊΑΣ, "ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑΚΟΊ"

Ο ΜΟΝΑΔΙΚΌΣ ΔΆΣΚΑΛΟΣ

ΌΝΟΜΑ: ΑΘΗΝΆ ΤΏΡΑ: 62 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: 7 ΕΤΏΝ ΘΥΜΆΤΑΙ: ΤΟΝ ΠΡΏΤΟ ΤΗΣ ΔΆΣΚΑΛΟ

ΌΝΟΜΑ: ΟΛΥΜΠΊΑ ΤΏΡΑ: 67 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: 10 ΕΤΏΝ ΘΥΜΆΤΑΙ: ΤΟΝ ΔΆΣΚΑΛΌ ΤΗΣ

Ξεκίνησα το σχολείο το 1967. Ναι, καλά καταλάβατε… Όλα τα χρόνια

Έτος 1965. Μόλις είχαμε επιστρέψει με την οικογένειά μου από

του δημοτικού, μέσα στη Χούντα. Μικρή ήμουν, δεν καταλάβαινα τις

την Αθήνα στον τόπο καταγωγής μας και θα πηγαίναμε στο καινού-

τραγικές συνθήκες που επικρατούσαν στην κοινωνία. Αλλά στο σχο-

ριο μου σχολείο. Το μονοτάξιο σχολείο Μεσοχωρίου-Παρανεστίου

λείο, δυστυχώς, κατάλαβα τι σημαίνει αυταρχισμός, υπακοή, εξουσία.

Δράμας. Μια αίθουσα όλη κι όλη με τριάντα παιδιά και μ’ έναν και

Είχα την «τύχη» να έχω τον ίδιο δάσκαλο από την πρώτη μέχρι και την

μοναδικό –στην κυριολεξία– δάσκαλο. Τα παιδιά χωρισμένα σε τά-

τετάρτη τάξη του δημοτικού. Θα έχετε ακούσει για το Summerhill. Ε,

ξεις ανάλογα με την ηλικία μας και ο μοναδικός δάσκαλος δίδα-

καμία σχέση! Μέθοδοι διδασκαλίας «πρωτοποριακοί». Δύο κατηγορίες

σκε και συντόνιζε, μέσα στον ίδιο χώρο, παιδιά από την πρώτη έως

μαθητών, οι καλοί που πάντα είχαν την εύνοια, τα μπράβο, τους καλούς

και την έκτη δημοτικού, με τρόπο μαγικό, ανεπανάληπτο. Με τα

βαθμούς, και οι «κακοί», αλίμονο, τιμωρίες με… φαντασία: τράβηγμα

πρωτάκια ο τόνος της φωνής του γινόταν τόσο γλυκός και ενθαρ-

αυτιών μέχρι να αιωρείται το σώμα από το πάτωμα, στήσιμο στη γω-

ρυντικός! Με τα μεγαλύτερα παιδιά πάλι, γινόταν τόσο παραστα-

νία, περίγελος όλων, ξύλο με τη βέργα, προσβολές. Πού να βρεις το

τικός και περιγραφικός όταν παρέδιδε το παρακάτω μάθημα, που

δίκιο σου; Το ʼλεγες στους γονείς και σου απαντούσαν «Κάτι θα ʼκανες, ο

μας έλυνε κάθε απορία. Μ’ ένα χαμόγελο εγκάρδιο μας εμψύχωνε

δάσκαλος ξέρει». Είχα την «ατυχία» να είμαι και αριστερόχειρας. Αυτό

και μας έδινε το θάρρος να εκφράζουμε τη γνώμη μας ελεύθερα.

ήταν μεγάλο αμάρτημα. Έπρεπε να συμμορφωθώ. Άρα… ξύλο! Δε συμ-

Ακόμη, εκπαίδευσε εμάς, τα παιδιά της μεθορίου, ν’ αγαπάμε την

μορφώθηκα όμως, έμεινα με την αριστερά!... Μετά από χρόνια τον συ-

ανάγνωση βιβλίων, δημιουργώντας μία απίθανη σχολική βιβλιοθή-

νάντησα, συνταξιούχο πια, στο χώρο του σχολείου, μέρα εκλογών. Με

κη. Μα πάνω απ’ όλα, αυτός ο μοναδικός δάσκαλος, ο Στέφανος

είδε. Στο βλέμμα του κατάλαβα ότι με αναγνώρισε. Δεν τον χαιρέτησα.

Στεφανίδης, μας δίδαξε ότι: «Όταν το μεράκι περισσεύει, τίποτα δεν είναι ανέφικτο».

Η ΑΡΧΉ ΕΊΝΑΙ ΤΟ ΉΜΙΣΥ ΤΟΥ ΠΑΝΤΌΣ

ΌΝΟΜΑ: ΣΎΛΒΙΑ ΤΏΡΑ: 31 ΕΤΏΝ ΤΌΤΕ: 7 ΕΤΏΝ ΘΥΜΆΤΑΙ ΤΗΝ ΠΡΏΤΗ ΤΗΣ ΔΑΣΚΆΛΑ

Δεν τα πήγαινα καλά με το σχολείο. Ούτε έχω πολύ καλές αναμνήσεις από τα σχολικά μου χρόνια. Αν όμως πρέπει να ξεχωρίσω έναν άνθρωπο, αυτός είναι η κυρία Ουρανία. Η κυρία Ουρανία ήταν δασκάλα μου από την πρώτη έως και την τετάρτη δημοτικού. Τη θυμάμαι για πολλούς λόγους, αλλά ο βασικότερος είναι ότι επέμενε να μάθουμε καλή ορθογραφία. Είχε βρει πολλούς ενδιαφέροντες τρόπους για να μας κινήσει το ενδιαφέρον και η επιμονή της αυτή έπιασε τόπο. Και όντως έμαθα αρκετά καλή ορθογραφία και επίσης έμαθα να σκέφτομαι πάνω στο πώς γράφονται οι λέξεις ακόμη κι όταν δεν γνωρίζω την ορθογραφία τους. Μεγαλώνοντας αγάπησα τις λέξεις πάρα πολύ και νομίζω ότι και σε αυτό έπαιξε ρόλο ο τρόπος που τις διδάχθηκα από τόσο νωρίς. Την ευχαριστώ βαθιά την κυρία Ουρανία.

ΚΙ ΟΜΩΣ ΣΥΝΕΧΙΖΩ

«ΓΗΡΆΣΚΩ ΑΕΊ ΔΙΔΑΣΚΌΜΕΝΟΣ» Η Παιδεία είναι μία διαδικασία που δε σταματά ποτέ. Οι ατομικές ανάγκες αλλάζουν, αλλά επίσης, αλλάζει και το κοινωνικό περιβάλλον. Έτσι, δεν θα έπρεπε να αφεθούμε στα ήδη γνωστά. Θα έπρεπε να κάνουμε τη χάρη στον εαυτό μας και να μην επαναπαυθούμε ποτέ, όσον αφορά τη γνώση που μπορούμε να απορροφήσουμε. Ποτέ δεν είναι αργά να ξεκινάς κάτι καινούργιο είτε στο επίπεδο κάποιας δραστηριότητας είτε στο επίπεδο της σπουδής. Όλο και περισσότεροι άνθρωποι –ειδικά γυναίκες που νωρίς ηλικιακά έπρεπε να αφοσιωθούν στην μητρότητα– ακούς ότι αποφασίζουν να τελειώσουν το σχολείο ή να σπουδάσουν στο Πανεπιστήμιο. Το να μεγαλώνεις σε ηλικία, μπορεί να σε θλίβει, αλλά το να απασχολείσαι και να είσαι σε εγρήγορση, σου δίνει όρεξη για ζωή και σε επιστρέφει σε εποχές νεό-

ΜΙΑ ΜΗΤΕΡΑ ΤΡΙΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΞΑΝΑΠΙΑΝΕΙ ΤΟ ΝΗΜΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΠΟ ΕΚΕΙ ΠΟΥ ΤΟ ΑΦΗΣΕ ΟΝΟΜΑ: ΒΑΣΩ ΤΣΕΚΟΥΡΑ

τητας. Το να ανοίγεις τις παρωπίδες σε ήδη διαμορφωμένες και πάγιες απόψεις,

Αποφάσισα να ξαναρχίσω το σχολείο γιατί η δίψα για

είναι κάτι που μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε ηλικία. Επίλεξε κάτι που να έχεις

μάθηση και η προσωπική εξέλιξη υπάρχει ακόμα μέσα

απωθημένο ή που να θεωρείς ότι σε ολοκληρώνει. Κάτι που πάντα ήθελες να κά-

μου. Με δυσκολεύουν κάποια μαθήματα, κυρίως μαθη-

νεις, αλλά δεν είχες το χρόνο.

ματικής φύσης. Θα ήθελα να συνεχίσω και στο Πανεπιστήμιο. Θα ήταν μεγάλη χαρά και ικανοποίηση για εμέ-

Η εκπαίδευση σε μεγάλο βαθμό εξαρτάται από εμάς τους ίδιους, από δική μας

να και για την οικογένεια μου που με στηρίζει. Έχω ως

ενασχόληση και ατομική προσπάθεια. Η ενασχόληση με ποικίλα γνωστικά αντικεί-

στόχο την Ψυχολογία, γιατί από μικρό παιδί μου άρεσε

μενα (όσο σημαντικά ή μη σημαντικά κι αν «θεωρούνται») ανοίγουν πάντα παρά-

να ακούω τα προβλήματα των άλλων και να προσπαθώ

θυρα γνώσεων.

να δίνω λύσεις. Αυτός είναι ο κύριος λόγος που θα προσπαθήσω να συνεχίσω και στο Πανεπιστήμιο. Από το πε-

Φτιάξε κοσμήματα ή μάθε να βάφεις, ζωγράφισε ή διάβασε ιστορία από διαφο-

ριβάλλον μου, έχω ακούσει μόνο ενθαρρυντικά σχόλια

ρετικές πηγές. Έλα σε επαφή με τη φύση, επιλέγοντας εκδρομές που θα σε βοη-

που μου δίνουν δύναμη και κουράγιο για να συνεχίσω. Το

θήσουν σε αυτό ή γενικώς θα σε κάνουν να γνωρίσεις μέρη μοναδικά και απίθανα.

κυριότερο είναι ότι αυτή η ενθάρρυνση έρχεται πρώτα

Έλα σε επαφή με ομάδες, για να βρεις την αξία της ανθρώπινης επικοινωνίας.

από την οικογένεια μου.

Τόλμησε να πας για δραματοθεραπεία ή μουσικοθεραπεία. Βρες ό,τι πιο απίθανο προσφέρει αυτή η Πόλη και όρμα με όρεξη κατά πάνω του. Απαλλαγμένος από δουλειές και άγχη, είσαι στην καλύτερη ηλικία, για να ζήσεις όσα δεν έζησες. Ποτέ δεν είναι αργά να ξεκινήσεις κάτι καινούργιο…Ποτέ δεν είναι αργά να δώσεις βάση στα θέλω σου…Ποτέ δεν είναι αργά να αφιερωθείς στον εαυτό σου! Αν δεν έχετε χρήματα, κάντε το μόνοι σας: Στο youtube μπορείς να βρεις διάφορα tutorials σχετικά με διάφορα γνωστικά αντικείμενα. Σίγουρα δεν αντικαθιστά την

ΕΝΑΣ ΑΥΤΟΔΙΔΑΚΤΟΣ ΖΩΓΡΑΦΟΣ ΕΞΕΛΙΣΣΕΙ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ

ανθρώπινη επαφή με κάποιον ειδικό, αλλά σε βοηθάει να αποκτήσεις μία αρχική

ΟΝΟΜΑ: ΤΑΚΗΣ ΤΣΕΚΟΥΡΑΣ

γνώση πάνω σε κάτι και στην πορεία να το «ψάξεις» περισσότερο.

Από μικρό παιδί ανακάλυψα την κλίση μου προς την ζω-

Όταν ο πολιτισμός και η παιδεία είναι ο προορισμός, η εκπαίδευση, η ουσιαστική εκπαίδευση, γίνεται το καλύτερο μέσον για να φτάσεις. Αλλά δεν εξαρτάται μόνο από την οικογένεια, το σχολείο ή άλλους εξωτερικούς παράγοντες. Εξαρτάται κυρίως από εμάς τους ίδιους. Αν διψάτε για μάθηση, σίγουρα θα βρείτε τον τρόπο να ικανοποιήσετε αυτή τη δίψα σ’αυτήν την Πόλη που ζει Ακόμη!

γραφική. Σε ηλικία 10 χρονών μπορούσα να ζωγραφίζω πρόσωπα και να αναγνωρίζονται. Είμαι αυτοδίδακτος, είναι όμως λάθος μου που δεν πήγα σε κάποια σχολή. Τα τελευταία 7 περίπου χρόνια παρακολουθώ στο διαδίκτυο και συνομιλώ με παγκοσμίου φήμης καλλιτέχνες. Μαθαίνω πολλά πράγματα από αυτούς όπως τεχνικές, υλικά που πρέπει να χρησιμοποιώ και διάφορα άλλα πολύ σημαντικά tips. Είμαι πολύ περήφανος που έχω κερδίσει τη 2η θέση σε έναν παγκόσμιο διαγωνισμό πορτραίτου με γραφίτη και κάρβουνο το 2018 στις ΗΠΑ που διοργάνωσε η American Art Award. Τα πιο όμορφα σχόλια που έχω ακούσει είναι ότι δεν μπορούν να διακρίνουν εάν είναι φωτογραφία ή ζωγραφιά. Όμως ακούω πολλές όμορφες κουβέντες συχνά που με χαροποιούν και με ενθαρρύνουν να συνεχίσω.

ΚΑΚΩΣ ΚΕΙΜΕΝΑ

ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΑΣ ΑΡΕΣΟΥΝ

του Χρύσανθου Ξάνθη

01

Η κάθε κυβέρνηση αλλάζει τη δομή, την κατεύθυνση, την ύλη, τον τρόπο εισαγωγής, ακόμα και την ονομασία του Υπουργείου.

02

Η αύξηση της ύλης, η οποία συνδυάζεται με την επιβολή της παλιάς δοκιμασμένης παπαγαλίας, και που δημιουργεί ένα ασφυκτικό πλαίσιο στους μαθητές.

03

Τα βιβλία που στις πρώτες τάξεις του δημοτικού θυμίζουν στη μορφή Μπομπ Σφουγγαράκη (δεν κερδίζεται έτσι το ενδιαφέρον του μαθητή-τριας). Τα πολυσέλιδα βιβλία, στις μεγαλύτερες τάξεις, που δεν προλαβαίνει κανείς να τα διδάξει και να τα διδαχτεί. Κοινώς, σπατάλη.

04

Το χαντάκωμα του μαθήματος της Έκθεσης που έχει μετεξελιχθεί πια σε καθοδήγηση της σκέψης, πατρονάρισμα και ακύρωση της φαντασίας του μαθητή.

05 06

Η υπέρμετρη χρήση των εικόνων στο όνομα της εναρμόνισης με το διαδίκτυο, την οθόνη του κινητού και του ίνσταγκραμ Η διαιώνιση του θεσμού των αναπληρωτών, της μετακίνησης των εκπαιδευτικών από σχολείο σε σχολείο, από πόλη σε πόλη.

07

Η διόγκωση της φροντιστηριακής υποστήριξης, όχι μόνο στα δύο τελευταία χρόνια του λυκείου αλλά και στις κατώτερες βαθμίδες της εκπαίδευσης. Δηλαδή αν δεν είχαμε δωρεάν δημόσια εκπαίδευση, τι θα γινόταν;

08

Η υποτίμηση, από ένα τμήμα των εκπαιδευτικών, του παιδαγωγικού και μορφωτικού ρόλου τους, ο οποίος ξεπερνά τα στενά πλαίσια της μεταφοράς άνευρης και ξερής γνώσης.

09

Η αποφυγή παρέμβασης των διευθυντών και των καθηγητών, όταν παρουσιάζονται προβλήματα βίαιης συμπεριφοράς, ρατσιστικών και επιθετικών αντιλήψεων και πρακτικών.

10

Η υπέρμετρη χρήση κινητών μέσα στην τάξη, ακόμα και εν ώρα μαθήματος, το μπούλινγκ και η αύξηση των συμμοριών-χουλιγκανισμών ανάμεσα στους μαθητές-τριες.

11

Ο στείρος συνδικαλισμός που αρνείται να παίξει έναν θετικό ρόλο στην καθημερινότητα, που αδυνατεί να πάει πέρα από τα στερεότυπα και τα κατεστημένα.

Το κάθε ένα από αυτά και άλλα τόσα σηκώνουν πολλή συζήτηση, ερμηνείες και προβληματισμό. Η κοινωνία καθρεφτίζεται στα σχολεία και αυτά με τη σειρά τους επιδρούν στην κοινωνία. Όπως και σε άλλα θέματα, αδυνατούμε να συζητήσουμε, να κυκλώσουμε, να προβληματιστούμε έτσι ώστε να μπορούμε να αποφασίσουμε, να διαφωνήσουμε, να συμφωνήσουμε. Οπότε η ζωή προχωρά και εμείς μαζί ακολουθούμε όπως μπορεί ο καθένας. Απλά, αυτό το μέλλον δεν αξίζει στις νέες γενιές.

ΚΈΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΟΡΝΕΡΆΚΗΣ Θήρας 19, Πλ. Αμερικής Τ: 210-8665611 E: ornerakisart@gmail.com ​ ρες λειτουργίας: Καθημερινές 9:00-21:00, Ώ Σάββατο: 10:30-14:30

www.ornerakis.com

ΠΟΙΟΣ ΓΡΆΦΕΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΊΑ; ΈΝΑ ΠΑΡΆΞΕΝΟ ΦΟΥΤΟΥΡΙΣΤΙΚΌ ΠΑΡΑΜΎΘΙ… ΧΩΡΊΣ ΒΙΒΛΊΟ

της Άντας Κουγιά Ξύπνησε στην ώρα του καθώς η δουλειά τον περίμενε. Χιλιάδες αρχεία έπρεπε να ταξινομηθούν άλλη μια μέρα που έμοιαζε ίδια με τις άλλες. Καλοντύθηκε με το κολαριστό κοστούμι, φόρεσε τη μάσκα οξυγόνου και βγήκε από το σπίτι οδεύοντας προς το αμάξι. Εκείνη τη στιγμή χτύπησε ο μετεωρίτης κι ένα εκτυφλωτικό φως τα κάλυψε όλα. Μια φορά κι έναν καιρό ήταν πλούσιος, εργασιομανής, με ακριβό αμάξι και έχαιρε εκτίμησης από συναδέλφους και το σύνολο του κοινωνικού περιγύρου. Σήμερα, σκουπίζει τα χώματα από πάνω του, περπατάει ξυπόλητος και ψάχνει φαγητό σε μια έρημη γη. Όλα τα σίριαλ του Νέτφλιξ είχαν προειδοποιήσει για την επικείμενη καταστροφή, αλλά κανείς δεν το πίστευε ουσιαστικά. Η επιβίωσή του είναι αμφίβολη. Είναι ήδη θαύμα που είναι ζωντανός. Αλλά όχι για πολύ. Φαγητό και νερό δε βρίσκει κάθε μέρα. Θα του στρίψει.

Ο Λάμπρος, το φίδι που είχε πέσει για χειμερία νάρκη κάτω από την κου-

τρύπα. Κοιτάει από ψηλά προς τα μέσα, στο χώμα και τι να δει; Ένα σωρό

φάλα του δέντρου, άνοιξε τα μάτια του απορημένος. Κάτι περίεργο είχε

σπόροι και μπολάκια με νερό κι ένα σωρό χρήσιμα σκουπίδια σαν παλιές

συμβεί. Άνθρωποι, ζώα, δέντρα κανείς πουθενά. Μια απέραντη μοναξιά

κουβέρτες και βρόμικα μαξιλάρια, μαζεμένα και καμουφλαρισμένα κάτω

σε όλη την πλάση – ό,τι θεωρούσε δική του πλάση. Τι να έγινε εδώ;

από τη γη. Έμεινε άναυδος. Και ξαφνικά το ακούει: «Ψιτ, κύριος».

Κάπως έτσι, ξεπρόβαλε από τους άλλοτε υπονόμους και η Τίνα, η πο-

Γυρνάει και βλέπει το ποντίκι και το φίδι να του χαμογελούν. «Κύριε,

ντικοκοπέλα της γειτονιάς που την είχε γλιτώσει από φάρμακα που της

εδώ», ακούει ξανά. Κοιτάει γύρω του ερευνητικά. Κανείς. «Καλέ, κύριε,

έδιναν οι άνθρωποι, τροχαία και αρρώστιες. Τώρα επιβίωσε και από την

εδώ». Γουρλώνοντας τα μάτια, απευθύνεται τραυλίζοντας στα δύο ζώα.

καταστροφή· ο θόρυβος από την έκρηξη της είχε χαλάσει λίγο την ακοή,

«Εσείς μου μιλάτε;»

η σκόνη της είχε θαμπώσει το τρίχωμα, τα έβλεπε όλα λίγο πιο λαμπερά,

«Αχ, κύριε, μας ακούς; Καλά έλεγα εγώ ότι η φύση άλλαξε τους κανόνες.

αλλά όλα εντάξει, θα τα κατάφερνε. Είχε ακούσει από ιστορίες ότι πρέπει

Εσύ μας ακούς, εγώ δεν πέφτω σε χειμερία νάρκη και η Τίνα δε φοβάται

να βρει νερό και φαγητό. Κάποτε εκεί κοντά βρισκόταν ένα δάσος. Ίσως

μην τη φάω. Εγώ είμαι ο Λάμπρος, η χαριτωμένη ροζομυτούλα είναι η Τίνα

να μην είχε καταστραφεί ολοσχερώς.

που προανέφερα και είμαστε φίλοι. Εσάς πώς σας λένε;» Δεν πίστευε ότι θα ξεστόμιζε ποτέ ξανά το όνομά του. Αλλά πήρε μια βα-

Ο Λάμπρος ξεκίνησε για την –άλλοτε– πόλη κι η Τίνα για το –άλλοτε– δά-

θιά ανάσα και το είπε. «Γιάννης». Τόσο απλό και τόσο δύσκολο να ειπωθεί.

σος. Όταν ήρθαν αντιμέτωποι ο ένας με τον άλλον, πάγωσαν. Η Τίνα είχε ακούσει ότι τα φίδια τρώνε τα ποντίκια κι ο Λάμπρος χάρηκε τόσο που

Από τότε, η ιδιότυπη τριάδα έγινε αχώριστη. Έτρωγαν, έπιναν, φιλοσο-

συνάντησε ένα άλλο έμβιο ον που ξέχασε και πείνα και δίψα. Σαν σε σα-

φούσαν για τη νέα ζωή και τη φύση, μάθαιναν ο ένας στον άλλον δύσκο-

λούν, κοιτούσαν ο ένας τον άλλον, χωρίς να μπορούν να αποφασίσουν τι

λες λέξεις και θυμούνταν ιστορίες από τα παλιά, αν και τους άρεσαν πιο

θα κάνουν και χωρίς να μπορούν να ερμηνεύσουν τις προθέσεις ο ένας

πολύ τα καινούργια. Είχαν φτιάξει κι ένα σπιτάκι αφού ο Λάμπρος και η

του αλλουνού.

Τίνα βοήθησαν τον Γιάννη να αποβάλει από μέσα του τη «χαρτογιακαδία-

Τελικά η Τίνα, με μια τσαχπινιά άλλων εποχών κάνει ένα βήμα μπρος. Ο Λάμπρος ανοιγοκλείνει τα μάτια και σέρνεται προς εκείνη. «Γεια! Είμαι η Τίνα». «Εγώ ο Λάμπρος. Ήμουν σε χειμερία νάρκη. Τι έγινε εδώ;»

ση» όπως συνήθιζε να λέει και τα χέρια του είχαν αρχίσει να πιάνουν. Μια καλύβα λιτή, αλλά πεντάμορφη γιατί ήταν δική τους. Σιγά σιγά απέκτησαν ένα τραπέζι από λάστιχα, ένα κρεβάτι από λαμαρίνες, ένα ράφι από πλαστικό και στόλισαν τον –άλλοτε– άδειο χώρο. Ο Γιάννης όμως, ξαφνικά, άρχισε να δείχνει κουρασμένος, στεναχωρημέ-

Από εκείνη τη μέρα, έγιναν αχώριστοι. Πρώτ’ απ’ όλα, χρειάζονταν ο ένας

νος, μόνος.

τον άλλον για να βρίσκουν τα προς το ζην. Όμως, ο Λάμπρος λάτρευε

«Τι έπαθες;» ρώτησε ο Λάμπρος.

τα νάζια της Τίνας και τη ροζ μύτη της, ενώ η Τίνα αισθανόταν ξεχωριστή

«Δεν είσαι καθόλου στα καλά σου τις τελευταίες μέρες», πετάχτηκε η Τίνα

που ο Λάμπρος την προστάτευε και της έδινε πάντα την πρώτη μπουκιά.

και τον κοίταξε βαθιά μέσα στα μάτια.

Κάποια στιγμή του το είπε: «Το ξέρεις, Λάμπρο, ότι παλιά τα φίδια έτρωγαν

«Θα σας πω. Κάποτε, φίλοι μου, υπήρχαν βιβλία, πώς να το πω, χαρτιά και

τα ποντίκια;». «Ναι, τι βλακείες! Κι εγώ έπεφτα σε χειμερία νάρκη, αλλά

μολύβια και μπορούσες να χαράξεις λέξεις σε χαρτί, να πεις μια ιστορία.

ξύπνησα. Τίνα μου, η φύση έφτιαξε νέους κανόνες, γιατί δε λειτουργού-

Όμως, όλα αντικαταστάθηκαν από υπολογιστές και δεν έμαθα ποτέ να

σαν οι παλιότεροι. Κι εμείς θα ακολουθήσουμε. Είμαστε προσαρμοστικοί

γράφω με το χέρι. Τώρα, που όλα καταστράφηκαν, πώς θα γράψω την

και θα ζήσουμε παρέα πολλά πολλά χρόνια».

ιστορία της φιλίας μας, έτσι ώστε αν βρεθούν άλλοι άνθρωποι ζωντανοί,

Κι έτσι κυλούσαν οι μέρες, οι μήνες, τα λεπτά. Ο χειμώνας είχε έρθει κι

να μάθουν ότι οι κανόνες της φύσης άλλαξαν;»

ο Λάμπρος ήταν ακόμη ξύπνιος. Κι η Τίνα χαιρόταν να αράζει στο ζεστό κορμί του που έβγαζε μια ευχάριστη στιλπνάδα και βοηθούσε το τρίχωμά

Κρύο τσουχτερό έπεφτε εκείνη τη μέρα που μία ορδή ανθρώπων έκαψαν

της να ξαναγίνει λαμπερό. Το είπε φωναχτά και το εννοούσε: «Λάμπρο, σ’

μια καλύβα που είχε μέσα έναν άνθρωπο, ένα φίδι κι ένα ποντίκι. Ο άν-

αγαπώ. Είσαι ο καλύτερός μου φίλος, όχι γιατί είσαι ο μόνος στη γη, αλλά

θρωπος λίγο πριν ξεψυχήσει, προσπάθησε να σώσει τα δύο αηδιαστικά

γιατί είσαι εσύ».

ζώα. Και τα τελευταία του λόγια ήταν: «Ένα χαρτί κι ένα μολύβι… Την ιστορία… Θέλω να σας πω την ιστορία… Να μείνει για πάντα στους...»

Εκείνη τη μέρα, όπως είχαν ξεκινήσει την καθημερινή τους εξόρμηση για σπόρους και σταγόνες νερού, η Τίνα ένιωσε κάτι που είχε να νιώσει πολύ καιρό· κάποιον να τους ακολουθεί. «Λάμπρο… Ένας… άνθρωπος. Θα μας σκοτώσει!» του ψιθύρισε. «Τίνα, τι είπαμε; Οι κανόνες άλλαξαν. Πάμε να τον βοηθήσουμε. Είναι κοκαλιάρης. Θα έχει να φάει πολύ καιρό». Οι δυνάμεις του τον είχαν εγκαταλείψει. Σίγουρα μετράει τις τελευταίες του μέρες. Νερό βρήκε χθες, αλλά σήμερα, τίποτα. Μέχρι που τους είδε. Ένα φίδι κι ένα κακοσχηματισμένο ποντίκι να έχουν πάρει μια πορεία προς τα κάπου. «Θα τους ακολουθήσω για να φάω αυτούς. Ήρθε η ώρα να γίνω κυνηγός». Παραμόνευε σε απόσταση ασφαλείας για να μη φοβηθούν και κρυφτούν. Και ξαφνικά, τους βλέπει να χώνονται σε μία

Τώρα, θα είχαν να φάνε για μέρες.