2017 06 11

Ondernemers VOKA - KAMER VAN KOOPHANDEL WEST-VLAANDEREN

9 juni 2017

BLIKVANGER

Jaargang 24 • Prijs 8 euro • Afgiftekantoor Brugge X • Verschijnt tweewekelijks (uitgezonderd juli en augustus)

Telecom-IT opent innovatiecentrum in Beernem

REPORTAGE “Digitalisering zorgt voor beter onderwijs”

DOSSIER Automatisatie en robotica

Elien Pieters - Gediflora

“Unieke genetica, strenge selectie en gedurfde creativiteit”

AG Haven Oostende bestaat 20 jaar Op 1 maart 2017 was het exact 20 jaar geleden dat het Autonoom Gemeentebedrijf Haven Oostende operationeel werd. Naar aanleiding hiervan werd op donderdag 27 april voor een inspirerende avond gezorgd samen met 120 bedrijfsleiders die op of rond de haven gevestigd zijn. Er werd vooruitgekeken naar wat ons te wachten staat in de komende 20 jaar, zonder nostalgisch te doen over wat er geweest is.Toch werd er kort teruggeblikt naar de voorbije 20 jaar die we in twee grote blokken kunnen indelen: de eerste 10 jaar waarbij de Roll-on en Roll-off (kortweg RoRo) vracht het hoofdbestanddeel uitmaakte van de trafiek die er behandeld werd; en de volgende 20 jaar waarbij de nadruk kwam te liggen op de offshore wind industrie en meer uitgebreid op alles wat met de Blue Growth te maken heeft. De haven werd gedwongen om naar nieuwe niches te kijken wegens het

wegvallen van de roro-trafieken door de economische crisis. Een kleine haven, waar er minder diversiteit aanwezig is, wordt zo steeds harder getroffen dan grotere havens.Belangrijk voordeel van de Blue Growth is dat deze business met een lange termijnvisie werkt, wat voordelen geeft voor het economisch weefsel in de regio. Dit wil niet zeggen dat we alle eieren in eenzelfde schaal moeten leggen en dat andere niches niet meer welkom zijn. Zo zien we een gestage opmars van de circulaire economie, vooral in de achterhaven, een groeiende chemische cluster en een standvastige behandeling van bulk goederen. Waarom zou er niet opnieuw een regelmatige roro-lijn naar het UK kunnen opgestart worden? Zo werd er naadloos overgegaan naar enkele algemene toekomstverwachtingen. Deze werden dan vertaald naar een

aantal concrete topics.Een van die concrete topics is wel heel toepasselijk voor de haven van Oostende, die klein is en als enige Vlaamse haven nog in het stadscentrum ligt, met name het letterwoord LATTE, wat staat voor: Local, Authentic, Traceable, Trustworthy, Ethical . Slotsom van deze inspirerende avond is dat als we in de toekomst sterk willen staan er maar ĂŠĂŠn ding is wat we kunnen doen en dat is samenwerken.

Nemos-project Dit najaar komt er op 500 meter voor de oostelijke havendam in Oostende een testplatform voor golfslagenergie op zee. Het project heeft als naam Nemos. Staatssecretaris De Backer zal binnenkort hiervoor de milieuvergunning goedkeuren. De staatssecretaris heeft immers het traject opgestart om een nieuwe Marien Ruimtelijk Plan uit te tekenen, waar het slim omgaan met de ruimte op de Belgische wateren in de Noordzee

centraal staat. Daar wordt ook ruimte voor wetenschappelijke doeleinden in voorzien. Voor dit project echter is er geen herziening nodig zodat er meteen aan de slag kan worden gegaan. Deze zone is een ideale testlocatie om energie op te wekken. De golven op die plaats zijn natuurlijk minder groot dan in vergelijking met de golven van de oceaan, maar ze slijten minder snel. De testzone wordt samen met de UGent en Greenbridge opgezet. Naast de golf- en sleeptank, waar de werken in maart 2017 zijn opgestart op het wetenschapspark in Greenbridge wil men zo een totaalpakket van testmogelijkheden aanbieden aan bedrijven. Het is de ambitie om ook andere bedrijven hun technologie te laten testen in deze zone. Golfslagenergie is de volgende stap na de opwekking van energie op zee uit wind en de getijden. Het is de minst vergevorderde technologie.

AG Haven Oostende - Slijkensesteenweg 2 - 8400 Oostende - Tel: 059/34.07.11 - Fax: 059/34.07.10 - Website: www.portofoostende.be - e-mail: info@portofoostende.be

3

STANDPUNT

Over vette vissen vangen en ze vasthouden…

A

ls u niet een van onze 350 gasten was tijdens het Zomerfeest op 30 mei, denkt u nu wellicht dat ik een slag van een windmolen (op zee) heb gekregen… Wees gerust beste ondernemers, niets is minder waar. Want wat krijgt u als u Philippe Muyters, minister van Werk, Economie, Innovatie en Sport, Petra Dhondt, global hr-manager bij Vyncke, Tom De Wachter, CEO van Insilencio en Jan Denys, director public affairs bij Randstad, samenbrengt in een panelgesprek? Juist. Een no-nonsense en geanimeerd debat over het belang en de kracht van employer branding, ofte: hoe we in West-Vlaanderen vette vissen kunnen vangen én vasthouden. Op de arbeidsmarkt stellen we momenteel een grote contradictie vast: er waren nog nooit zoveel mensen aan het werk, maar tegelijk zijn er nog steeds meer dan 200.000 werkloze werkzoekenden in Vlaanderen. Het draait er dus vooral om dat er een juiste match wordt gevonden. Employer branding kan daarin een belangrijke rol spelen. Niet om uw bedrijf kenbaar te maken bij een zo groot mogelijke groep mensen, maar wel bij de juiste mensen. Onderneming van het Jaar 2016 Vyncke kan meespreken over de meerwaarde van een sterk merk om mensen aan te trekken. Voor de hogeropgeleide ingenieursprofielen liggen de lonen in grootsteden soms tot 20% hoger dan in West-Vlaanderen. Het is dus zaak om als bedrijf op een andere manier het verschil te maken. Heel wat van de ‘Vynckeneers’ hebben bewust voor het bedrijf gekozen op basis van de sterke employer branding, gestuurd door een sterke leidersfiguur. En leiderschap is belangrijk doorheen

het hele proces. Maar het komt er vooral op aan dat de cultuur door het hele bedrijf wordt gedragen. Vraag uw eigen mensen waarom ze voor uw bedrijf gekozen hebben en stimuleer ze om hun verhaal als ambassadeur naar buiten te brengen. En neen, het hoeft geen louter goednieuwsshow te zijn. Ook waarom medewerkers soms eens twijfelen, kan aan bod komen. Zo bouwt u een authentiek verhaal op, dat er ook toe bijdraagt dat de match met de juiste kandidaten sneller kan worden gevonden. In de komende weken en maanden zullen we vanuit Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen initiatieven ontwikkelen die u als ondernemer inspireren en vooral op weg helpen naar een rekruterings- en retentiebeleid dat voortbouwt op de troeven van u als aantrekkelijke werkgever. We zijn er rotsvast van overtuigd dat employer branding één van de krachtige hulpmiddelen kan zijn om de reële arbeidsmarktkrapte in onze provincie aan te pakken. Een mirakeloplossing is het geenszins. Een en-enverhaal des te meer. Net daarom blijven we ook verder inzetten op duaal leren, om de link tussen onderwijs en de bedrijfswereld beter te leggen, op de Welt-trajecten, om werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt beter te bereiken etc. Concrete tips & tricks uit het panelgesprek over hoe u nu zelf met employer branding aan de slag kunt, leest u op onze website www.voka.be/vettevis. Zeker doen!

“Ook waarom medewerkers soms twijfelen, kan aan bod komen. Zo bouwt u een authentiek verhaal op.” Bert Mons - Algemeen directeur Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen

4

INHOUD

10

BEDRIJVEN DUAAL LEREN .................................. 06 RENDIMMO ...................................... 07 WESTLAND ....................................... 08 Q&O ................................................ 13 WVI ................................................. 13

REPORTAGE

Het hoger onderwijs van de eenentwintigste eeuw zal digitaal zijn. Mede dankzij educatieve technologie kan de focus voortaan veel meer liggen op interactief en collaboratief leren en veel minder op loutere kennisoverdracht.

HAVENNIEUWS........................... 17 DOSSIER DYNAMICS........................................ 26 CENTRIC........................................... 29 STEENBAKKERIJEN PLOEGSTEERT......... 31 CRODEON......................................... 32

18

INTERVIEW

West-Vlaams bier en West-Vlaamse chocolade zijn wereldberoemd. Voeg daar ook maar de West-Vlaamse chrysanten ofte de Belgian mums aan toe, met dank aan Gediflora. Het bedrijf is opgericht in 1952 en is als familiebedrijf nu aan de derde generatie toe.

VOKA-NIEUWS ZOMERFEEST IN BEELD....................... 34 TEAM MEMBER SERVICES.................... 36

PROSIT......................................... 38

26

AUTOMATISATIE & ROBOTICA Automatisatie en robotica maken de productie en distributie in uiteenlopende sectoren vaak heel wat sneller, efficiënter en veiliger.

22 23 24

ONDERNEMERS & CO IMPOSTO Advocaten

SD Worx

Alaska-group

Projecten van assistentiewoningen – fiscale stimuli en juridische aandachtspunten

Aan het stuur van je loopbaan

GKS - na 16 jaar toch nog ingevoerd

Ondernemers verschijnt tweewekelijks en wordt gratis toegestuurd aan alle leden van Voka West-Vlaanderen. ISSN 1378-9511 Verantwoordelijke uitgever: Bert Mons, Pres. Kennedylaan 9A, 8500 Kortrijk, redactie.ondernemerswvl@voka.be, www.voka.be/west-vlaanderen Maatschappelijke zetel: Havenhuis De Caese, Hoogstraat 4, 8000 Brugge, info.wvl@voka.be Hoofdredacteur: Joke Verbeke Redacteurs: Goele Strynck, Pieter Vanderhaeghe - Grafische vormgeving: Pieter Claerhout Mediaregie: Filip Deckmyn, Chris Lens, Marijke Vanthuyne Fotografen: Dries Decorte, Kurt Desplenter, Lieven Gouwy, Patrick Holderbeke, Michel Vanneuville, Els Verhaeghe Journalisten: Karel Cambien, Stef Dehullu, Marc Dejonckheere, Johan Depaepe, Roel Jacobus, Bart Vancauwenberghe - Druk: INNI group Niets uit deze uitgave mag worden verveelvuldigd, opgeslagen of openbaar gemaakt, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

5

BLIKVANGER

Telecomintegrator gelooft sterk in samenwerking

Medezaakvoerder Stefan Danschotter.

Telecom-IT opent innovatiecentrum in Beernem Wie in Beernem van cultuur wil proeven, richt zijn kompas al jaren op O.C. De Kleine Beer. Wie bakens wil verzetten in de tech-wereld, kan voortaan terecht in Innovatiecentrum Grote Beer, een opvallend gebouw in de St-Jorisstraat, naar een ontwerp van architect Stijn Goethals. “Het is een enorme investering voor een kmo, maar we geloven in het samenwerken met anderen, in betere klantbeleving en in innovatie”, vertelt Stefan Danschotter, medezaakvoerder van Telecom-IT.

“B

ij mijn eerste werkgever zag ik heel wat zaken die ik zelf anders wilde doen”, steekt Stefan Danschotter van wal. “Na een jaar hield ik het er voor bekeken. In 1998 richtten Filip Gelaude en ik Telecom-IT op. Van in het begin wilden we vérder gaan dan louter telefooncentrales verkopen. Daarom slaat ‘IT’ in onze bedrijfsnaam niet

op het klassieke ‘information technology’ maar wel op ‘integrated technologies’. Met eigen software hebben we altijd gezocht naar oplossingen die onze klanten vérder helpen dan de standaardtoepassingen. De smartphone stond daarbij – als verlengstuk van de telefooncentrale – altijd centraal. Daarvoor voorzien we ook voor binnengebruik

een optimale dekking zodat je niet meer aan het raam hoeft te gaan staan.” De crisis 10 jaar geleden deed het bedrijf een vertaalslag maken. Stefan Danschotter: “We waren vooral in b2b actief, zoals voor Joris Ide, Centerparcs en Arseus, maar richtten ons omwille van de vergrijzingsgolf vanaf dan ook op de gezondheidszorg. Eén op zes van de rusthuizen in België gebruikt vandaag onze software op maat voor alarmering. We werken vaak in partnerships met grote spelers. In je eentje tegen iedereen in varen, brengt immers niets op. De laatste jaren mikken we ook op ziekenhuizen, met AZ Alma, Zeno en Maas en Kempen als enkele referenties. Healthcare bedraagt nu de helft van onze 8 miljoen euro omzet. Daarnaast speelden we in op de schaalvergroting van de brandweerzones met alarmcentrales waarin diverse telefoonzones samenkomen.” “Met sinds vorig jaar twee extra aandeelhouders aan boord – Tom Messiaen en Karl Neyrinck (EEG) – zijn we nu volop bezig met uu

“Wij willen dat medewerkers naar hiér gezogen worden en echt deel willen uitmaken van het team.” Stefan Danschotter

de ontwikkeling van betere technologie voor de thuiszorg”, vertelt Stefan Danschotter. “Diverse sensoren zullen via wifi en bluetooth op een slimme manier de gewoontes van de bewoner in kaart brengen en bij abnormale afwijkingen daarvan zorgen dat de mantelzorgers sneller kunnen ingrijpen. Het is een uniek zelflerend systeem dat zich voortdurend aanpast en gemoedsrust brengt voor familie en vrienden.”

Levende toonzaal In De Grote Beer komen nu alle evoluties van de voorbije 19 jaar samen. Stefan Danschotter: “We hebben er 2.200 m2 kantoorruimte en vergaderfaciliteiten, 600 m2 logistiek en magazijn en 52 parkeerplaatsen. Het gebouw wordt een levende toonzaal waarin bezoekers onze toepassingen niet enkel zullen zien, maar ook kunnen ondervinden. Daarnaast willen we er ook ruimte, logistieke ondersteuning en advies geven aan startups, ondernemers en kenniscentra die werk willen maken van innovatie, groei en product leadership in de wereld van communicatie en technologische integratie. We mikken op een 7-tal, omdat de Grote Beer 7 sterren telt. Het

Bedrijven uit Brugge en Oostende zorgen voor primeur in hoger onderwijs In het kader van een pilootproject duaal leren in het hoger onderwijs zullen vanaf volgend academiejaar 60 eerstejaarsstudenten uit het hoger onderwijs vaardigheden en competenties opdoen in bedrijven uit de regio Brugge-Oostende.

is het enige sterrenstelsel dat altijd zichtbaar is. Ook wij willen een lichtend voorbeeld zijn, want het is niet altijd makkelijk om talenten naar Beernem aan te trekken. Daarom gaan we ook scholen aantrekken voor studiedagen, themadagen en stages.” Ook voor de eigen medewerkers – vandaag 40 maar er is ruimte voor 100 mensen – belooft IC Grote Beer een fijne werkplek te worden, al wordt de normale invulling van ‘Het Nieuwe Werken’ vervangen door het

Z

o willen initiatiefnemers Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen en hogeschool VIVES de noden van bedrijven, hogeschool en studenten maximaal op elkaar afstemmen. Vanaf september zullen 60 eerstejaarsstudenten elektromechanica op een vaste dag in de week vaardigheden aanleren (én toepassen) op de bedrijfsvloer. 13 West-Vlaamse bedrijven doen mee aan het project, zowel grote als kleinere familiale ondernemingen. Het is de eerste keer in Vlaanderen dat bedrijven en een hogeronderwijsinstelling zo uitgebreid en intensief zullen samenwerken en het is de bedoeling om die samenwerking structureel te verankeren en verder uit te breiden.

cool working-principe. “In thuiswerk hebben we nooit geloofd. Mensen weten vaak niet waaróm ze eigenlijk thuis willen werken, en uit de praktijk blijkt dat ook multinationals op hun stappen terugkeren. Wij willen dat ze naar hiér gezogen worden en echt deel willen uitmaken van het team. Uit een grondige rondvraag bij de medewerkers zijn heel wat goeie ideeën gekomen die we in de nieuwbouw hebben geïntegreerd. Aparte flexplekken en een donkere ruimte om zonder afleiding te kunnen nadenken, een refter waar

Bert Mons, algemeen directeur van Voka West-Vlaanderen, benadrukt het belang van dit pilootproject: “Studenten leren van in een vroeg stadium de bedrijfswereld kennen. Dat schept op termijn opportuniteiten naar rekrutering toe.” Jurgen Schelfaut, CEO van het Zedelgemse Tremec, bevestigt: “Door onze deelname willen we met VIVES samenwerken aan innovatieve engineeringprojecten, worden we als bedrijf meer betrokken bij de opleiding en tegelijk kunnen we studenten vroeger kennis laten maken met ons bedrijf.” Luc Decraemer, CEO van Fitco uit Zandvoorde, ziet nog een ander voordeel: “Studenten zullen veel vroeger leren hoe een aantal bedrijfsprocessen in elkaar zitten”. (JV)

7

BLIKVANGER

Nieuwbouw met ruimte voor groei De nieuwe gebouwen van Telecom-IT bieden 2.200 m2 kantoorruimte en vergaderfaciliteiten, 600 m2 logistiek en magazijn en 52 parkeerplaatsen. Er komt een ‘levende’ toonzaal waarin bezoekers de toepassingen zullen kunnen beleven. Een zevental start-ups, ondernemers en kenniscentra zullen er terechtkunnen voor logistieke ondersteuning en voor advies.

Buitenlands investeringsvastgoed in trek dankzij Rendimmo Sommige bedrijven durven resoluut een koers te varen waarbij ze oplossingen op vrij onontgonnen terrein kunnen aanbieden. Rendimmo is daar een goed voorbeeld van. Vorig jaar richtte zaakvoerder Pieter De Clerck samen met enkele investeerders Rendimmo op. De focus ligt op investeringsvastgoed in Duitsland en Frankrijk, met gegarandeerde huuropbrengsten.

het hele team in kan zodat er geen kliekjes worden gevormd en snel en staand vergaderen bij de koffiezet… Bij ons klinkt het allemaal logisch, maar in veel kmo’s is dat nog niet aan de orde”, besluit Stefan Danschotter. (SD - Foto’s Kurt)

www.telecom-it.be www.icgrotebeer.be

M

Zoveeel nieuwe ondernemingen kwamen er vorig jaar bij in ons land, blijkt uit cijfers van Graydon. Het aantal is een absoluut record en betekent een toename van 9% tegenover 2015. Vooral de dienstensector scoorde goed: daar startten 34.000 nieuwe ondernemingen. De nettogroei bedroeg wel maar 2,1% - er waren dus heel wat ondernemingen die er vorig jaar mee stopten.

et zijn activiteiten is Rendimmo geen concurrent van de traditionele vastgoedmakelaars, integendeel, zegt Pieter De Clerck: “Wij zijn makelaar voor solide projectontwikkelaars in Duitsland en Frankrijk en bieden Belgische klanten aankoopbemiddeling aan in die landen. We stellen onze expertise ook ter beschikking van de Belgische vastgoedmakelaar. Zeker de Duitse vastgoedmarkt is in België nog relatief onbekend. Nochtans heeft het interessante mogelijkheden, want het is van nature vooral een huurmarkt: circa 70 procent van de mensen is huurder. Ons aanbod bevat goedkope, maar degelijk gerenoveerde appartementen met een gegarandeerd huurcontract van minimaal 4 jaar. De belegger heeft er geen zorgen aan, maar is wel zeker van een huurrendement dat varieert van 5 tot 6 procent.”

“Zeker de Duitse vastgoedmarkt is in België nog relatief onbekend.” Pieter De Clerck

Verder bevat de portefeuille van Rendimmo naast hotelkamers, assistentiewoningen en studentenkamers voornamelijk vakantiewoningen in bekende Franse toeristische gebieden. “Die zorgen voor een huuropbrengst van 4,5 à 5 procent. Daarbij is de meerwaarde van het pand bij eventuele verkoop dus niet meegerekend.” (BVC - Foto Hol)

www.rendimmo.be

8

BEDRIJVEN

Bedrijf uit Lo-Reninge thuis in niche van logistieke containers

Westland produceert 1.500 car body racks voor Volvo V60 Het orderboek van metaalconstructiebedrijf Westland nv is tot eind dit jaar goed gevuld. Naast de productie van paardenboxen en moeilijker staalstructuren in LoReninge, werkt de Slovaakse dochteronderneming Westmetal sk momenteel een order af van 1.500 car body racks voor de Volvo V60.

T

oen Karel Louwagie in 1995 metaalconstructiebedrijf Westland van zijn vader Roger overnam, zette hij de landbouwgerelateerde activiteiten stop. Vandaag vormen paardenstallen, speciale metaalconstructie en logistieke containers de drie pijlers van

“In Slovakije produceren we met onze dochteronderneming racks en containers in een hal van 6.500 m².” Karel Louwagie

Sophie Lodewyckx, Chloé Louwagie en Karel Louwagie.

het familiebedrijf. Voor horse housing en de moeilijkere metalworks beschikt Westland in Lo-Reninge over een aangepast productieapparaat. Het bedrijf investeerde onlangs nog in een buizenlaser. In de vestiging in LoReninge zijn naast administratie, fabricage en montage ook een afdeling engineering en prototyping gevestigd. Die laatste werkt ook voor de logistieke containers die in de dochteronderneming Westmetal sk in Slovakije geproduceerd worden. “In 1995 kregen we een opportuniteit om voor Renault containers te bouwen”, blikt Karel Louwagie terug op het begin van de activiteit die inmiddels 65% van zijn omzet uitmaakt.

“Gaandeweg bouwden we referenties op en konden we het vertrouwen van meerdere autoconstructeurs winnen voor de constructie van automotive racks, stack containers, dollies en roll containers, mede door te voldoen aan ISO 14001, ISO 9001 en EN 1090. Die ergonomisch verantwoorde, vlot laad- en verplaatsbare logistieke containers laten toe om halffabrikaten efficiënt en schadevrij te verplaatsen en tot bij de assemblagelijn te brengen. Voor elk auto-onderdeel ontwerpen en fabriceren wij modellen op maat. Maar voor het zover was, moesten we een hele weg afleggen”, vertelt Karel Louwagie.

Productie hal van 6.500 m2 “Begin de jaren 2000 begonnen we in België de prijsdruk te voelen vanuit Midden- en Oost-Europa. Daarom richtten we in Sahy in Slovakije de dochteronderneming Westmetal sk op om er racks en containers te produceren in een hal van 6.500 m². We hebben er geïnvesteerd in moderne machines, zoals een plaat- en een buizenlaser, en een lasrobot die stukken aankan van 6,2 bij 2,2 m en het productieproces aanzienlijk versnelt.” Westmetal sk wordt beschouwd als een tweede atelier van Westland, aangestuurd vanuit Lo-Reninge, en is enkel gericht op seriewerk. Het voordeel is dat in de regio van Sahy nog voldoende geschoolde metaalarbeiders te vinden zijn. Doordat de toelevering en assemblage ook naar Midden- en Oost-Europa delokaliseerden, kan Westmetal sk nu bovendien op transportkosten besparen. Tot de afnemers van de automotive containers behoren merken als Renault, Peugeot, Citroën, Audi, Volkswagen, Toyota en Volvo. Westmetal sk werkt momenteel een order af van 1.500 car body racks voor het Volvo break-model V60, dat in Gent geassembleerd wordt. Later volgen nog 400 dollies (te laden met onderdelen) en 30 i-frames (die de onderdelen rondbrengen tot de juiste plek aan de band) voor Volvo Gent. Ook voor de nieuwe XC40 worden containers gemaakt. (MD - Foto DD)

www.westland.be

Woodstoxx brengt de warmte van hout op een innovatieve manier in uw project. Vanuit onze passie inspireren wij u om de juiste houten vloer- of muurbekleding te kiezen. Dit doen we met het grootste respect voor de natuur.

instagram.com/woodstoxxbe

10

REPORTAGE

Edulab van Kulak gooit grote ogen Het hoger onderwijs van de eenentwintigste eeuw zal digitaal zijn. Mede dankzij educatieve technologie kan de focus voortaan veel meer liggen op interactief en collaboratief leren en veel minder op loutere kennisoverdracht. Kulak mag zichzelf daarbij uitroepen tot hét proeflabo, of beter nog: hét rolmodel van Vlaanderen. Een rondetafelgesprek met de drie protagonisten: professor Piet Desmet van Kulak en CEO’s Jan De Witte van Barco en Lieven Danneels van Televic.

“Digitalisering zorgt voor beter onderwijs.” Wat is Edulab met zijn zogenaamde learning spaces nu precies? Piet Desmet: “Edulab wil de hedendaagse technologie maximaal integreren in het zogenaamde contactonderwijs. Kulak maakt zo haar rol als onderwijskundig onderzoekslabo voor de ganse KU Leuven waar. Tot op vandaag zijn de digitale mogelijkheden te weinig ingezet, terwijl iedereen weet dat ze in de hedendaagse maatschappij een cruciale rol spelen. Er was dus een inhaalbeweging nodig en Kulak speelt daarin een absolute voortrekkersrol. Noem ons maar een pionier. We beperken ons niet langer tot leerplatformen die vooral rond en naast het contactonderwijs worden ingezet, maar willen technologie in het kloppende hart van het leren brengen.” Lieven Danneels: “Het is een objectieve vaststelling: het onderwijs is nog niet helemaal mee met de technologische evolutie en revolutie. Zeg maar dat er nog te veel ex cathedra aan te pas komt. De bedrijfswereld staat wat dat betreft veel verder. Edulab zorgt voor een passende inhaalbeweging.” Jan De Witte: “In feite heeft de onderwijswereld geen keuze meer. Ze moet volgen. Als ik kijk naar mijn kinderen of naar mijn medewerkers bij Barco, dan stel ik vast dat de technologie alom aanwezig is en gebruikt wordt. Dus waarom ook niet in het onderwijs?” Piet Desmet: “We moeten daarin eerlijk zijn. Als technologie aanwezig was binnen de colleges, dan ging het om het gebruik van presentatiesoftware of het opnemen van een les die dan nadien kon herbekeken

“Toponderzoek is de voedingsbodem voor échte innovatie.” Lieven Danneels

worden. En dat was het dan. Kulak verzet nu als eerste en op grote schaal de bakens met Edulab, waarbij de technologie van Barco (schermen en connectiviteit) en van Televic (interactieve en collaboratieve platformen) radicaal geïntegreerd wordt in het leerproces. Meteen maken we ook veel meer plaats voor werkvormen waarin de student een veel actievere rol opneemt en waarbij bijvoorbeeld casussen kritisch worden geanalyseerd of complexe vaardigheden worden getraind.” Was het niet aan de overheid om op dat vlak het voortouw te nemen? Piet Desmet: “Het mooie is dat we voor dit project op zich geen groen licht van een minister nodig hadden. We zijn zelf met drie partijen rond de tafel gaan zitten, bekeken de mogelijkheden en gingen prompt tot de actie over. Maar tegelijk is dit de aanzet geweest voor de Vlaamse regering om overtuigd in

te zetten op het onderzoek naar educatieve technologie en onze regio in deze als voortrekker te positioneren.” Lieven Danneels: “Mochten we voor dit project gewacht hebben op de overheid, dan zouden we allicht gewacht hebben op een studie die waarschijnlijk zou gerealiseerd worden door dezelfde professoren die het nu in de praktijk omzetten. Als wij met het bedrijfsleven samenzitten met de onderwijswereld, proberen we zeer concreet te werken en operationeel het verschil te maken. Jan De Witte: “Dat alles met één groot doel voor ogen: wat kon het voordeel van de student zijn?” In het buitenland bestaan er allicht lichtende voorbeelden die tonen hoe digitale technologie vlekkeloos geïntegreerd wordt in het hoger onderwijs? Piet Desmet: “Natuurlijk hangen er rond dat thema overal ideeën in de lucht over hoe je

“Het mooie is dat we voor dit project geen groen licht van een minister nodig hadden.”

“Dat dit in West-Vlaanderen gebeurt, daar moeten we fier op zijn.”

Piet Desmet

Jan De Witte

socio- constructief en interactief kennis kan opbouwen. Maar ik durf te zeggen dat we met onze proeftuinen een stuk vooroplopen. We hebben vijf van die proeftuinen gedefinieerd waarbij technologie wordt geïntegreerd in het leerproces: interactieve hoorcolleges, collaboratieve leerruimtes, open learning spaces in onze bib, remote classrooms en finaal de virtuele klaslokalen, waarbij tot 20 individuele (werk)studenten vanop afstand écht participeren aan het lesgebeuren.. Jan De Witte: “Bij Barco zijn we momenteel een strategische denkoefening aan het maken over de sectoren waar technologie in de toekomst meer en meer zal doorbreken. Het onderwijs is daar zeker één van. En om op uw vraag te antwoorden: ik ben vertrouwd met wat er gebeurt bij Harvard Business School met het HBX-platform. Ook daar wordt al technologie geïntegreerd in het leerproces. Maar ik kan u verzekeren dat

Kulak zich geenszins hoeft te schamen over de wijze waarop technologie deel uitmaakt van het systeem. Ik overdrijf niet als ik zeg dat het zelfs vooroploopt in die evolutie en dat er elders in de wereld niet meteen een geïntegreerd platform bestaat met zoveel proeftuinen. Dat dit in West-Vlaanderen gebeurt, daar moeten we fier op zijn. WestVlaanderen is nu zelfs een echte trekker. Zowel in het bedrijfsleven als in het onderwijs én in educatief technologisch onderzoek gaat het nu razendsnel.” Lieven Danneels: “Het grote probleem van het onderwijs, hier of elders in Europa, is dat er amper ruimte is voor investering in technologie. Nu groeit langzaam het besef dat er meer geld moet vrijgemaakt worden voor technologie in het onderwijs. Digitalisering kan écht het verschil maken. Ik weet ook hoe het eraan toegaat in Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk of in de VS. Als ik zie hoe grondig

Kulak zijn huiswerk heeft gemaakt, dan kan ik enkel dit zeggen: dit is uniek en ook nog eens wetenschappelijk onderbouwd.” Piet Desmet: “Weet je wat ons écht uniek maakt? Het feit dat er aan de basis een kruisbestuiving plaatsvond tussen onderzoekers, het bedrijfsleven en het onderwijs. Lieven Danneels: “Het feit dat je met echte professionele vorsers samenwerkt, geeft dit initiatief zoveel meer draagkracht en sérieux. Het is een perfect voorbeeld van de triple helix.” Jan De Witte: “Daarbij ging het niet meer zozeer om hardware oplossingen. Het was anno 2017 vooral zaak om software in die mate in te schakelen dat de gebruikers inzien dat ze naar veel meerwaarde leidt. Elk ecosysteem begint met het zaaien van één zaadje. Dat gevoel hebben we hier echt wel en dan nog zo dicht bij huis. Mooi is dat.” uu

12

REPORTAGE

Alles draait om het gebruik van technologische hulpmiddelen. Gaat het om meer dan om de klassieke PC, tablet, iPad of iPhone? Piet Desmet: “Disruptie draait meer om de meerwaarde die je al doende realiseert, dan wel om de setting zelf. De technologie moet in de eerste plaats draaien om functionaliteit en zo het onderwijs beter maken. Concreet: de software-oplossingen zorgen voor meer interconnectiviteit. Net dat laatste is het belangrijkste. Als de studenten tijdens het college voortaan silent questions kunnen stellen, de proffen via polls & quizzen of schermovername beter zicht krijgen op de vooruitgang van hun studenten en die nadien op het platform via kernwoorden kunnen zoeken naar de passages uit het college die ze nog niet helemaal begrepen hadden, dan mag je spreken over een grote vooruitgang, misschien zelfs over een revolutie.” Jan De Witte: “Dat is precies wat je mag verwachten van technologie. Dat ze slim samenwerken bevordert en leidt tot beter leren. Het hoeft niet altijd rocket science te zijn hoor.” Lieven Danneels: “Weet je nog? Vroeger vonden leraars de zogenaamde PC-klassen maar niets, onder meer omdat de technologie vaak te wensen overliet. Hoe anders gaat het er nu aan toe. Technologie en digitalisering helpen bruggen slaan die men tot voor kort nog niet eens kon vermoeden.” Moet de ultieme doelstelling niet zijn dat de technologie het onderwijs naar een hoger niveau tilt? Is dat ook het geval? Piet Desmet: “Daar voeren we nu volop wetenschappelijk onderzoek naar. We baseren ons daarbij op drie criteria: de gepercipieerde meerwaarde, het effectief gebruik van de technologische oplossingen en finaal de te verwachten leerwinst. De gepercipieerde meerwaarde is alvast zeer hoog. Binnen Edulab zien we dat de meeste van onze docenten en studenten meer dan positief staan ten opzichte van de geboden oplossingen. Het effectief gebruik is ook hoog. Al onze faculteiten en ook ons postuniversitair centrum doen stevig mee. De studenten zijn enthousiast en meer dan ooit gemotiveerd. Wil dat zeggen dat niemand aarzelt? Uiteraard niet. Een aantal zeer gedreven docenten blijven vasthouden aan het klassieke hoorcollege en aarzelen om studenten met hun eigen laptop of tablet in de les aan de slag te laten gaan. Laat ons vooral die diversiteit aan aanpakken koesteren trouwens. Anderzijds lijken me er geen richtingen denkbaar waarin Edulab niet op één of andere manier nuttig inzetbaar is.” Wordt, afgezien van het puur commerciële, ook het bedrijfsleven daar beter van? Jan De Witte: “Als werkgever kan ik alleen

Edulab: ontstaan uit samenwerking maar positief staan tegenover al die nieuwe tendensen. Zoals: studenten die met de hulp van technologie beter leren samenwerken of studenten die technologische toepassingen volledig onder de knie hebben. Dat soort mensen zoeken wij continu.” Tot slot: wat is er binnen het onderwijs of binnen de bedrijfswereld, nog allemaal denkbaar op technologisch vlak? Piet Desmet: “Niet voor niets zet nu ook imec sterk in op educatieve technologie vanuit de vertical smart education, die we trouwens vanuit Kulak trekken met onze onderzoeksploeg ITEC, waardoor imec ook in onze regio actief wordt. Met stevige steun van de Vlaamse regering die zo een maximale hefboom wil creëren naar het onderwijs in al zijn geledingen! De uitdagingen zijn legio. Learning analytics en adaptieve leersystemen, virtual & augmented reality, complexe vaardigheidstraining, noem maar op…” Lieven Danneels: “Voor onze streek is het cruciaal dat imec hier ook bij betrokken is. Toponderzoek is de voedingsbodem voor échte innovatie. Waar ik bijvoorbeeld sterk in geloof zijn de scan brains- toepassingen. Als we weten hoe het brein echt werkt, met zijn mogelijkheden en zijn beperkingen, dan gaat er nog een hele wereld open en kunnen we de mensen echt adaptief en gepersonaliseerd onderwijs geven.” Jan De Witte: “Ik hoop dat de digitale technologie ons zal helpen om meer te meten hoe we leren. Want wie meet, die weet. Ik geef een concreet voorbeeld: in een vergadering

De Edulab learning spaces zijn gegroeid uit het TECOL-project waarmee KU Leuven samen met Barco en Televic kiest voor technologie-ondersteund contactonderwijs. Ook imec bouwt zijn activiteiten met betrekking tot educatie verder uit via onderzoek naar educatieve technologie. Dat wordt getrokken door de onderzoeksgroep imec-ITEC-KU Leuven Campus Kulak Kortrijk in samenwerking met de andere Vlaamse universiteiten.

zijn mensen soms tien tot vijftien minuten totaal afwezig met hun gedachten. Als we kunnen achterhalen waarom dat zo is, dan zijn er met dank aan nieuwe toepassingen allicht nog flink wat productiviteitswinsten te verwachten.” Piet Desmet: “De hoeveelheid data waarover we beschikken wordt alsmaar indrukwekkender. Gebruikersdata, eye tracking, fysiologische en neurologische metingen. Ze helpen ons elk op hun manier om méér te weten te komen over hoe we leren. Mede op basis van die resultaten kunnen we beter inschatten welke leerprocessen écht renderen. Tussen nu en vijf jaar verwacht ik nog heel wat doorbraken op dat vlak.” (KC - Foto’s Kurt)

www.kuleuven.be/itec

13

BEDRIJVEN

Nicheproducten dragen bij tot groei verzekeringskantoor Q&O Onafhankelijk advies krijgen over risicobeheersing, verzekeringen en schaderegeling: het is één van de troeven die klanten oprecht waarderen bij Q&O Verzekeringen. Het kantoor beleeft een mooie groei. Met een vrij recent product als verzekeringen tegen cyberaanvallen anticipeert het op hedendaagse uitdagingen waarmee ondernemers te maken krijgen.

Stefaan Desimpel, Lieven Valcke, Stefanie Clement en Ludo Orens.

E

dmond Quintin en Ludo Orens hielden Q &O in 1989 boven de doopvont en namen toen vrij snel verzekeringskantoor Vanhoutte in Waregem over. Nu telt de zaak vier vennoten: Stefanie Clement, Lieven Valcke en Ludo Orens kregen begin dit jaar versterking van Stefaan Desimpel. Zij sturen een team van 37 hoogopgeleide medewerkers aan.

“Wij zetten heel sterk in op ‘schade’”, leggen Ludo Orens en Stefanie Clement uit. “Meer nog: we vinden het belangrijk om zelf schadedossiers aan te sturen, omdat wij als makelaar beter dan wie ook de voorwaarden van de verzekering kennen. Dat we voor onze klanten graag telkens een tandje bijsteken, illustreert zich ook door de ruimere en vaak gepersonaliseerde voorwaarden die we bij de verzekeringsmaatschappijen onderhandelen.”

Verzekeringen voor paarden Circa twintig jaar geleden was Q&O een pionier in verzekeringen rond bestuurdersaanspra-

kelijkheid. Vandaag heeft het kantoor onder meer ook oplossingen tegen cyberaanvallen in de portfolio. “We vinden het belangrijk om tijdig in te spelen op nieuwe risico’s waaraan ondernemingen worden blootgesteld. Bedrijven die bij ons klant zijn voor een verzekering tegen cybercriminaliteit, krijgen van ons een uitgebreid stappenplan dat vertelt wat te doen als ze het slachtoffer van hackers zijn geworden. Een IT-dienst en gespecialiseerde juristen staan hen dan bij. Na de recente wereldwijde cyberaanval merken we dat de interesse in die oplossing begint te groeien.” Onder impuls van nieuwe vennoot Stefaan Desimpel pakt Q&O ook uit met allerlei verzekeringen voor paarden. “Een verzekering voor het paard zelf, aansprakelijkheid van het paard, de stallen, de vrachtwagen voor transport… er is heel veel mogelijk.”

WVI verkoopt D Industriepark Oost in Beernem uit In Beernem bouwen 27 bedrijven op de uitbreiding van het lokale bedrijventerrein Industriepark Oost. Straks zullen op het totale Industriepark bijna 100 ondernemingen, goed voor 800 mensen, werken. “We kunnen overal de vraag naar ruimte niet volgen”, zegt Geert Sanders van WVI.

e intercommunale WVI ontwikkelt ruimte voor wonen en werken in 54 West-Vlaamse gemeenten. “In 2016 verkochten we 42 hectare bedrijfsgronden, 40% meer dan het jaar daarvoor”, zegt algemeen directeur Geert Sanders. “De vraag is zeer groot. De economie trekt aan en veel bedrijfsleiders willen investeren. In Beernem, Wingene en Ruiselede is onze beschikbare ruimte uitverkocht. We ontwikkelen nu meer dan 100 hectare bijkomend in West-Vlaanderen.” Sinds in de jaren 80 langs de Sint-Jorisstraat in Beernem het eerste deeel van het industriepark ontwikkeld werd, zullen er na deze

“Na de recente wereldwijde cyberaanval merken we dat de interesse in onze verzekering groeit.” Ludo Orens

Q&O blijft normaalgezien ook de komende jaren gevestigd aan de Westerlaan in Waregem. “We kunnen hier nog uitbreiden tot 55 mensen en zitten dus ideaal op deze locatie. Intussen staan we open voor alle opportuniteiten die ons toelaten om verder te groeien”, besluiten Ludo Orens en Stefanie Clement. (BVC – Foto Hol)

www.qeno.be

zoveelste uitbreiding bijna 100 ondernemingen en samen zo’n 800 mensen werken. In overleg met het gemeentebestuur wezen we de extra 8 hectare toe voor herlokalisering of uitbreiding van lokale kmo’s. “In plaats van één multinational die makkelijk kan vertrekken, zien we liever een stabiele diversiteit van activiteiten. We kijken ook al vooruit naar verdere uitbreiding”, stelt burgemeester Johan De Rycke. “Daarbij adviseren we kandidaat-kopers over bouwplannen, we stellen een bedrijvenparkmanager aan en besteden aandacht aan bewegwijzering”, besluit Geert Sanders (RJ)

www.wvi.be

In 2016 beheerden we een behoorlijke som spaargeld van onze trouwe klanten. Van elke 100 euro investeerden we 78 euro opnieuw in de economie: 67 euro via kredieten aan particulieren, bedrijven en projecten van de overheid, en nog eens 11 euro in Belgische staatsobligaties.

Wie van hier is, investeert in hier.

100 euro spaargeld

28 euro kredieten aan particulieren

5 euro werkingsmiddelen en interbancaire geldmarkt

78 euro

12 euro

vloeit terug naar de samenleving

financiering van eigen bedrijfsactiviteiten KBC-groep

33 euro

5 euro

kredieten aan zelfstandigen, vrije beroepen en ondernemingen

financiering overheid d.m.v. buitenlandse staatsobligaties

11 euro

6 euro

financiering overheid d.m.v. Belgische staatsobligaties

kredieten aan overheidsprojecten

Als bank-verzekeraar dragen we zorg voor wat u dierbaar is. Zo kunnen we samen uw dromen realiseren en beschermen. Ontdek er meer over in de cijfers hieronder of op www.kbc.be/laatdetoekomstmaarkomen

99 278

verzekerde bedrijven, vrije beroepen en welzijnsinstellingen

729 666

690 745

verzekerde woningen en bedrijfsgebouwen

verzekerde wagens van particulieren, zelfstandigen en (kleine) ondernemingen

17

HAVENNIEUWS

In samenwerking met

www.apzi.be Association Port of Zeebrugge Interests

ECS en 2XL versmelten tot Europese speler De overname van 2XL door ECS European Containers verankert de rol van Zeebrugge als bruggenhoofd naar het VK. Door het akkoord ontstaat een transport- en logistieke groep met meer dan 1.000 medewerkers. “Dit is geen overname om te besparen, maar net om verder te groeien. Beide bedrijven zijn complementair en hebben tientallen vacatures”, zeggen Pieter Balcaen en Jean Van den Poel.

T

ransportbedrijf ECS European Containers van de familie De Dijcker neemt de logistieke behandelaar 2XL van Jean Van den Poel over. Daardoor ontstaat een brede combinatie voor intermodaal transport, warehousing en logistieke oplossingen voor geïntegreerde supply chains. De groep telt 1.000 medewerkers en 400 miljoen euro omzet. “Schaalvergroting maakt ons sterker. Europa telt 600.000 transportbedrijven en dat zijn er enkele honderdduizenden te veel. Daardoor nemen de competitiviteit en concentratie toe”, zegt CEO Pieter Balcaen van ECS. “Aangezien mijn twee zonen professioneel een andere weg insloegen, lag het voor de hand dat ik tegen mijn pensioen binnen enkele jaren 2XL zou verkopen. Ik blijf nog enkele jaren aan boord en beide bedrijfs-

namen blijven voorlopig nog bestaan”, zegt CEO van 2XL Jean Van den Poel. De overname maakt voor hem de cirkel rond. Hij was in 1988 de oprichter van Challenge International, gespecialiseerd in containervervoer van en naar Engeland. Nadat hij in 1995 zijn Franse vennoot uitkocht, veranderde hij de naam in ECS. In 1995 verkocht hij een gedeelte van de aandelen en in 1998 de rest aan de familie De Dijcker.

“Brexit of niet, Zeebrugge is de meest centrale plaats van het Verenigd Koninkrijk.” Pieter Balcaen en Jean Van den Poel

ECS European Containers focust op intermodaal transport van paletten in optimaal gevulde 45-voetcontainers van en naar de Britse eilanden en op het Europese vasteland. Het kent 300 miljoen euro omzet en heeft 750 medewerkers, waarvan de helft in de Benelux. Zij werken in de hoofdzetel op de Transportzone in Zeebrugge, Venlo (Nederland), Dublin en Waterford (Ierland) en Novara (Italië).

Stevig doorgroeien 2XL werd groot als distributiepunt van Europese consumentengoederen naar Britse winkels. Het beschikt over grote, geautomatiseerde, opslag- en distributiecentra met een rechtstreekse spooraansluiting. De omzet van 100 miljoen euro wordt gehaald met 250 medewerkers, waarvan het merendeel langs de Baron de Maerelaan in Zeebrugge. “Sinds de start in 1999 werden tal van Europese voedingsproducenten en de vijf grootste Britse retailketens klant. We hebben kantoren in België, Engeland, Frankrijk en Bulgarije. We hebben magazijnen in Zeebrugge en Brugge, huren in Oostende en bouwen in Dourges nabij Rijsel. In de overname zit ook ons Bulgaars transportbedrijf A2B, met 100 chauffeurs en een autonome directie en administratie in Sofia”, zegt Van den Poel. Een overnameprijs werd niet bekendgemaakt. Het versterkte ECS wil stevig doorgroeien. “Ons motto is dat één plus één drie wordt en niet een kostenbesparende anderhalf. We hebben tientallen vacatures voor zowel chauffeurs, magazijniers als hoger geschoolde profielen”, zegt Balcaen. “De brexit neemt niet weg dat de Britse markt altijd bevoorraad zal moeten worden. Wij zijn daarvoor het best gelegen: Jean Van den Poel noemt Zeebrugge steevast de meest centrale plaats van het Verenigd Koninkrijk”, besluit Balcaen. (RJ - Foto MVN)

18

INTERVIEW

Elien Pieters — Gediflora

“Unieke genetica, strenge selectie en gedurfde creativiteit”

19

INTERVIEW

West-Vlaams bier en West-Vlaamse chocolade zijn wereldberoemd. Voeg daar ook maar de West-Vlaamse chrysanten ofte de Belgian mums aan toe, met dank aan Gediflora. Het bedrijf is opgericht in 1952 en is als familiebedrijf nu aan de derde generatie toe. Voor Elien Pieters en haar man David Daenens is het gezegde “de wereld mijn thuis” helemaal van toepassing. Vanuit Oostnieuwkerke, in hartje West-Vlaanderen, worden elk jaar 70 miljoen chrysantenstekjes naar meer dan 30 landen verscheept.

Vatten we de geschiedenis van dit bedrijf goed samen met de boodschap: alles begon bij diversificatie en bij flexibiliteit? “Ja en neen. Ik zou het eerder zo samenvatten: we hebben over de generaties heen altijd datgene gedaan waarvan we dachten dat we er de beste konden in zijn. Voor mijn grootvader lag de focus op de productie van chrysanten. In 1982 besloot mijn vader met eigen R&D te starten, eigen chrysantenvariëten die qua genetica het verschil konden maken. Hij zette Gediflora daarmee wereldwijd op de kaart en werd ook marktleider. Nummer één blijven is nu mijn doel, maar met een toevoeging: meer communicatie met de klant van onze klant. Ik ben actief in het bedrijf sinds 2006 en in 2013 nam ik de zaak over. Mijn man David, die voordien aan de slag was in de Roeselaarse horeca, kwam in 2011 ons team versterken als operationeel manager. Ik denk dat ik het vuur en de passie voor deze zaak bij hem wist over te brengen, zoals mijn vader destijds ook deed met mij.”

Elien Pieters met haar man David Daenens.

Geef ons eens een inkijk in het bedrijf? Wat vormt de basis? “Twee zaken zijn essentieel. Niveau één: de genetica, het wordingsproces. Wij hebben hier een R&D- team aan boord met drie mensen die permanent op zoek gaan naar nieuwe variëteiten. Elk jaar komen daar om en bij de tien innovaties uit. Belgian mums zijn vooral een gouden combinatie van unieke genetica, strenge selectie en gedurfde creativiteit. Niveau twee is de productie. Onze corebusiness bestaat in de verkoop van zelfgekweekte stekjes aan duizenden kwekers over de hele wereld. Alleen al voor de Europese markt produceert Gediflora zo’n 35 miljoen stekjes per jaar. Op de Amerikaanse en Canadese markt mag je er daar nog eens evenveel aan toevoegen. Ons bedrijf in Oostnieuwkerke dient als een soort van logistiek centrum en laboratorium van moederplanten. De stekjes zelf worden in onderaanneming gecultiveerd bij drie partnerbedrijven waarmee we al sinds jaar en dag samenwerken: één in Kenia, één in Brazilië en één in de VS. Via Schiphol worden die stekjes aangevoerd tot in Oostnieuwkerke, van waaruit ze geleverd worden

aan kwekers of invoerders over de hele wereld. Wat in de VS geproduceerd wordt, blijft daar. Als je in eigen land of in Nederland chrysanten te koop ziet staan bij bloemenzaken, dan is de kans vrij groot dat ze van bij ons komen.”

“Dat zogenaamde sollicitatiegesprek met mijn vader vergeet ik nooit meer. Dat gaf de doorslag.” In de ondernemerswereld draait alles om het realiseren van meerwaarde. Waar bieden jullie de grootste toegevoegde waarde vergeleken met pakweg de Nederlandse bloementelers? “We zijn best fier op ons researchprogramma. Daarmee maken we nog altijd het verschil in een nichemarkt met pakweg tien spelers die hetzelfde doen als wij, met focus dus op één product. Onze ambitie is en blijft altijd dezelfde. We willen op alle vlakken de beste zijn: unieke genetica, topkwaliteit en service. Het beste is net goed genoeg. We willen een betrouwbare partner zijn voor ons klanten, doen wat we beloven. Ik weet: anderen zeggen dat ook, maar of ze het ook effectief doen? Als klanten een probleem hebben, dan help je ze toch zeven dagen op zeven. Het heeft ook te maken met de passie die ik in de loop der jaren ontwikkeld heb voor ons prachtige product. Maar je hebt een topteam nodig om service van het hoogste niveau te bieden. De komende jaren willen we onze klanten ondersteunen door met hun klanten aan tafel te zitten. Kijken hoe we het samen beter kunnen doen, door met alle schakels in de keten te communiceren.” Het valt in dit bedrijf meteen op dat er over marketing wordt nagedacht. Alles is netjes en de gele kleuren van het bedrijfslogo duiken overal op. Merkwaardig toch voor een landbouwbedrijf? “U noemt dat merkwaardig, ik vind dat normaal. Je moet anno 2017 met alles mee zijn, uu

20

INTERVIEW

huis kunnen halen. Een goed veredelingsprogramma blijft altijd de basis van alles. Ook in deze sector is innovatie een cruciaal gegeven en een continue zoektocht.”

toch? Ik ben ambitieus op dat vlak. Chrysanten worden in de West-Europese landen met een katholieke grondslag steevast geassocieerd met 1 november. Is prima, maar er zijn zo veel meer mogelijkheden. In de rest van de wereld word anders gekeken naar deze bloem. Chrysanten worden in Japan zelfs gezien als een keizerlijk symbool. Elders in de wereld worden chrysanten geassocieerd met lifestyle. Ik wil aan de perceptie in onze contreien graag iets veranderen, al weet ik dat dat dieptewerk van jaren is. Tot hiertoe hebben we altijd unilateraal b2b gecommuniceerd, met de kwekers zeg maar. Nu wil ik ook de b2c-toer op. We willen ook aan de tuincentra en retailers van deze wereld ons verhaal vertellen, zeggen voor wat we staan. Zopas hebben we een eigen luxemagazine gemaakt dat de Belgian mums en de unieke agrocultuur, wil helpen promoten. De bloem verdient een beter en ander imago, want ze is best hip en trendy. Als de bolchrysanten hier in september-oktober tot bloei komen, dan beleef je hier een feeëriek en uniek spektakel voor het oog.” Was u voorbestemd om dit bedrijf te leiden? “Niet echt, ook al staken we hier als kind tijdens elke vakantie een handje toe ‘omdat het nu eenmaal zo hoorde’. Enfin, voor mijn studies handelswetenschappen trok ik naar Gent. Toen ik afstudeerde, was het zonneklaar: ik wilde iets doen met een leuk product en daarmee de internationale toer opgaan. Thuis aan de slag gaan? Neen, daar stond ik zelfs met mijn diploma op zak echt niet voor te trappelen. Tot mijn vader me uitnodigde voor een gesprek. Hij had een sales support-functie open, en hij stelde me voor om toch maar even wat sales uit te proberen in landen als Duitsland, Zwitserland en Oostenrijk. Ik hapte toe. Dat zogenaamde sollicitatiegesprek met mijn vader - vreemde ervaring hoor - vergeet ik nooit meer. Dat gaf de doorslag. Hij praatte ronduit over alle aspecten van het bedrijf. Het was als een wereld die voor me openging. Dat Gediflora zo’n mooi en gevarieerd bedrijf was, bleek nooit tot mij te zijn doorgedrongen. Toen dacht ik weer aan mijn uitgangspunt: een mooi product en internationaal aan de slag kunnen. Waarom het nog elders zoeken als het thuis toch maar mooi voor het rapen lag? Maar het was de passie van mijn vader die de doorslag gaf. Hij gaf me ook vanaf dag één het vertrouwen, en dat kan elke beginnende ondernemer best gebruiken.” Welke principes waren nog heilig? “Hij zweert bij de zogenaamde 5 d’s: dromen, denken, durven, doen en doorzetten ofte deure doen, zoals ze in West-Vlaanderen zeggen. Het zijn ook mijn principes. Al heb ik er nog een zesde principe aan toegevoegd: elke dag

Doen jullie dat zelf of in samenwerking met derden? “Niemand moet zichzelf wijsmaken dat hij of zij alles alleen aankan. We werken daarom zeer intens en met veel voldoening samen met externe experts. Ik denk hier onder meer aan het dieptewerk inzake in vitro-veredelingstechniek.”

“Soms moet je durven zeggen dat je goed bent, zonder dat je naast je schoenen loopt.” proberen beter te doen dan gisteren. Alleen wie denkt in termen van kwaliteit, overleeft. Dat is mijn diepste overtuiging en drijfveer.” Groei is de grootste gemene deler in jullie verhaal. Hoe wil u verder groter worden? “De voorbije jaren zijn we elk jaar wat groter geworden. Ik denk dat dat bewijst dat we elk jaar ook beter zijn geworden. Wat me vooral geruststelt, is dat alle parameters in dezelfde richting mee evolueren: omzet, brutomarge, rendabiliteit, interne organisatie én het hele team. Ook geografisch komen er telkens nieuwe landen bij. Er zijn nog blinde vlekken. In Latijns-Amerika is er nog wel een en ander te doen. In Azië, waar we al goed ingeburgerd zijn, wordt China nu met stip aangeduid. Het kan moeilijk anders of daar ligt een enorm potentieel voor ons product. Ook Viëtnam en India spreken me aan voor prospectie.” Wilt u verder groeien via de endogene weg of eerder via overnames? “Als de kans zich voordeed om één van onze tegenspelers over te nemen, zouden we die kans niet laten liggen. Maar alleen als we supplementaire knowhow inzake genetica in

Duurzaamheid is een buzzword bij uitstek. Wat betekent dat in een bedrijf als dit? “Op onze daken zal u zonnepanelen vinden. Gediflora werkt met een volledig gesloten watercircuit, waarbij gebruikt water dus wordt opgevangen en gerecycleerd volgens de geldende normen. Met de verbrandingsoven even verderop hebben we een akkoord om een deel van hun restwarmte aan te kopen. De internationale en onafhankelijke milieuorganisatie Benefit of Nature heeft ons erkend als een voorbeeldbedrijf.” U vertegenwoordigt de derde generatie in een typisch familiebedrijf. Hoe voelt die verantwoordelijkheid aan? “Daar mag je niet veel aan denken zeker? Ik heb die verantwoordelijkheid nooit aangevoeld als een juk dat op je schouder weegt. Het was mijn eigen beslissing om in te stappen, dus dan moet je niet klagen. Zich bescheiden opstellen, heeft altijd diep in onze familiegenen gezeten. We zijn niet het type ondernemers dat permanent met selfies wil uitpakken (lacht). Anderzijds besef ik ook wel dat je van tijd tot tijd eens uit je eigen comfortzone moet treden. Of anders gezegd: soms moet je durven zeggen dat je goed bent, zonder dat je naast je schoenen loopt en in het besef dat men zich elke dag opnieuw moet bewijzen. Misschien doen WestVlaamse ondernemers in het algemeen dat te weinig. Nederlanders of Amerikanen zijn wat dat betreft wel een stuk mondiger, nietwaar?” Welke afspraken gelden er tussen u en uw meewerkende man? “Met een boutade zou je kunnen zeggen: hij binnenlandse zaken (interne operations), ik buitenlandse zaken (sales en R&D). Ik ben heel veel onderweg, naar beurzen of op bezoek bij grote telers.” Hoe belangrijk is netwerken in uw geval? “Ik vind dat zéér belangrijk, omdat je van anderen zoveel kan opsteken. Alleen: ik heb er naar mijn gevoel te weinig tijd voor. Het leven is, net als ondernemen, keuzes maken zeker?” (Karel Cambien - Foto’s Dries Decorte)

www.skinn.be

We are located in the city of Bruges so we speak West Flemish too ;)

This is why we currently employ more than 25 brand specialists in the fields of strategy, design, consumer experience, architecture, photography, content management and digital development.

Whether it's a startup, market launch or repositioning, we see our creative responsibility in the strategic development of simple, intelligent and emotionally appealing solutions to complex tasks.

We are skinn branding agency. We have been developing corporate and product brands with our clients for more than 10 years now. Brands that live, breathe and grow.

Hello

22

ONDERNEMERS & CO

IMPOSTO Advocaten

Projecten van assistentiewoningen – fiscale stimuli en juridische aandachtspunten Projecten van assistentiewoningen werken in de praktijk vaak als volgt: een promotor/bouwheer bouwt assistentiewoningen en verkoopt deze (eventueel op plan) aan private investeerders; deze stellen deze assistentiewoningen ter beschikking van een beheersinstantie (bv. een vzw die ouderenzorg verricht) en deze beheersinstantie verhuurt deze assistentiewoningen aan gebruikers (ouderen) alsmede stelt de beheersinstantie deze gebruikers bepaalde diensten (bv. alarm- en oproepsystemen, crisiszorgen, ...) ter beschikking. De gebruiker betaalt een verblijfsvergoeding (door te storten aan de investeerder/eigenaar) alsmede een dienstenvergoeding (die uiteindelijk toekomt aan de beheersinstantie). Een centrale voorwaarde voor fiscale stimuli is wel dat het gaat om erkende assistentiewoningen. Dit veronderstelt dat de assistentiewoningen aan een aantal erkenningsvoorwaarden voldoen. Het Vlaamse woonzorgdecreet van 13 maart 2009, de verschillende uitvoeringsbesluiten en vooral het Besluit van 12 oktober 2012 van de Vlaamse regering betreffende groepen van assistentiewoningen voorzien sinds 2012 in een transparanter systeem van programmatie, erkenningsvoorwaarden en subsidieregeling. Deze voorwaarden situeren zich enerzijds rond een aantal praktische aspecten zoals dienstverlening, omkadering en infrastructuur (die de levenskwaliteit en het comfort van de ouderen moet garanderen). Anderzijds dienen diverse contracten de standvastigheid en kwaliteit van de dienstverlening en het belang van de ouderen ook vanuit juridisch oogpunt te garanderen. Het Agentschap Zorg & Gezondheid bij de Vlaamse Overheid zal bij het toekennen of behouden van de erkenning in belangrijke mate rekening houden met de situatie ter plekke alsmede met deze contracten. Het betreft in feite volgende contracten:

•

•

•

•

•

de basisakte inzake het gebouw waarin de verschillende assistentiewoningen zijn ondergebracht een exploitatieovereenkomst tussen de vereniging van mede-eigenaars van het gebouw en de beheersinstantie de overeenkomst van terbeschikkingstelling van de assistentiewoning door de eigenaar en de beheersinstantie de overeenkomst voor genotsrecht van de assistentiewoning en de zorg- en dienstverlening tussen de beheersinstantie en de gebruiker (ook wel de verblijfsovereenkomst genoemd) een interne afsprakennota

De opmaak van deze contracten dient gezien het belang met de grootste zorg te gebeuren. In de contracten wordt best ook vastgeklikt dat de bestemming en organisatie als assistentiewoning voor lange termijn vastligt. Dit kan onder meer door ook in de basisakte op te nemen dat zowel de gemene als privatieve delen ter beschikking gesteld worden aan de betrokken beheersinstantie met oog op exploitatie van de assistentiewoning; in de basisakte kan de onveranderlijkheid van deze bestemming overigens rechtsgeldig worden vastgeklikt. Dit is evenzeer in het belang van de beheersinstantie als van de investeerders. Voor verkoop van nieuwe op voornoemde wijze erkende assistentiewoningen is een 12% btw-tarief voorzien. Belangrijk is wel dat de assistentiewoning blijvend deel moet uitmaken van een erkende groep van assistentiewoningen, dit is minstens 15 jaar, en dat de eigenaars de assistentiewoning aan de beheersinstantie ter beschikking stellen voor een zelfde periode en dat dit alles uit voldoende stukken (waaronder de basisakte) blijkt. Uiteraard scheelt dit (verschil in tarief) een slok op de borrel zowel voor de bouwheer/ promotor (die zijn marge ziet vergroten) als de investeerder/eigenaar (die zijn kostprijs ziet verlagen). Voor de investeerder/eigenaar is dit overigens sowieso vaak een goede investering doordat in een goed gerunde assistentiewoning geen tot weinig leegstand is en het lan-

getermijnrendement daardoor verzekerd is. Doordat de assistentiewoning wordt gebruikt door de beheersinstantie in het kader van de exploitatie van de assistentiewoningen zijn vaak minder kosten dan gebruikelijk ten laste van de eigenaar/investeerder. Er is voor de investeerder ook de mogelijkheid om een vrijstelling van onroerende voorheffing te verkrijgen, op voorwaarde opnieuw dat het om een erkende groep van assistentiewoningen gaat; daartoe dient wel telkens een aanvraag te worden ingediend. Kern ook van de fiscale zaak is met andere woorden het bekomen van een erkenning van de groep van assistentiewoningen. De promotie rond assistentiewoningen is mede door de fiscale stimuli een absolute opportuniteit, zowel voor promotor als koper. De uitbouw van een goed dossier, onder meer door aan de regelgeving beantwoordende contracten, is een must maar lang niet onoverkomelijk met het oog op het bekomen van de nodige erkenning. Jan Sandra en Stijn Lamote

FISCALITEIT VERMOGEN ONDERNEMEN

PR. KENNEDYPARK 41 | 8500 KORTRIJK + 32 56 24 13 13 | INFO@IMPOSTO.BE WWW.IMPOSTO.BE

23

ONDERNEMERS & CO

SD Worx

Aan het stuur van je loopbaan Loopbaansparen kwam al eerder aan bod in deze bijdrage. Eind 2016 zaten de plannen van minister Peeters voor werkbaar en wendbaar werk nog in ontwerpfase. Met een aantal maatregelen wil hij ons arbeidsrecht moderniseren en innoveren. EĂŠn daarvan is het loopbaansparen, waarmee de werknemer de mogelijkheid krijgt om tijd op te sparen. Later kan hij dan extra betaald verlof nemen. En zo de loopbaan voor een stuk zelf sturen.

Nog even wachten De ontwerpplannen zijn ondertussen wet geworden. Het concept van loopbaansparen heeft het daglicht gezien. Maar de toepassing ervan is nog niet mogelijk. De maatregel zal pas op 1 augustus 2017 in werking treden, met een mogelijk uitstel tot volgend jaar. Nadien is er nog een sectorale regeling nodig. Tegelijk krijgen de sociale partners de mogelijkheid om zelf een cao af te sluiten. Ze kunnen binnen de Nationale Arbeidsraad een eigen invulling aan het loopbaansparen geven. Met het antwoord op een aantal belangrijke vragen. Welke dagen of uren kan een werknemer sparen? Hoe waarderen we de gespaarde tijd? Wie beheert het spaartegoed? Welke garanties zijn er voor de werknemer? En wat gebeurt er bij het einde van het contract? Kortom: veel vragen, weinig antwoorden. En nog even wachten op het resultaat van het sociaal overleg.

Of toch niet? Is het toch al mogelijk om loopbaansparen in uw bedrijf op te starten? De vraag duikt meer en meer op. De afschaffing van het tijdskrediet zonder motief scherpt de nood nog aan. Het antwoord op de vraag zal u misschien verbazen: ja, loopbaansparen is nu al mogelijk. Weliswaar binnen de grenzen van de huidige wetgeving, met een aantal beperkingen. SD Worx start dit jaar met loopbaansparen. Enkele andere bedrijven wachten evenmin op de wetgever. De rode draad is telkens de onderhandelingsvrijheid tussen werkgever en werknemer of vakbond. Wat wettelijk of sectoraal vastligt, kunnen partijen niet wijzigen. Wettelijke vakantiedagen komen nooit in aanmerking voor tijdsparen. Ook overuren opsparen is voor de meeste werknemers niet mogelijk. De wetgeving rond arbeidsduur laat dat niet toe. Een regeling op niveau van het bedrijf of van het individu kan natuurlijk wel wijzigen. Waar de wet of de sector niets bepaalt, is er ruimte.

Creatief en juridisch correct Sommige dagen of uren kunnen gespaard worden om er later vrije tijd mee te betalen. Ook sommige geldpremies kunnen in aanmerking komen. Uiteraard moeten we bepalen welke rechtsbron het voordeel aanstuurt. Is dat een ondernemingscao, het arbeidsreglement, de arbeidsovereenkomst of een gebruik? Die rechtsbronnen kunnen we wijzigen, maar telkens op een andere manier. Ook de al eerder vermelde vragen vergen een antwoord. Bovendien moeten we knopen

doorhakken over de verschuldigde sociale bijdragen en bedrijfsvoorheffing. Overdracht tussen verschillende werkgevers zal vermoedelijk te hoog gegrepen zijn, al is het wel mogelijk. En wat wanneer binnenkort toch een wettelijk stelsel van loopbaansparen in werking treedt? Dat hoeft evenmin een probleem te zijn. Vermoedelijk wordt het aanvullend op het systeem dat u al hanteert. Indien niet, zal het wettelijk stelsel primeren. Dat kunnen we vandaag ook al expliciet voorzien. U merkt het, creatief en juridisch correct omgaan met arbeidsrecht is mogelijk. Het vergt wel wat maatwerk. En een pioniersmentaliteit. Laat dat u vooral niet tegenhouden.

Sofie Verbrugghe, Regiodirecteur West- en Oost-Vlaanderen SD Worx

24

ONDERNEMERS & CO

Alaska-group

GKS - na 16 jaar toch nog ingevoerd In de vorige bijdrage hadden we het over de fratsen van de fiscale wetgever, meerbepaald op het vlak van de regeling van de facturatie van voorschotten. Na diverse wetgevende initiatieven werd de regeling gewoon weer afgevoerd, tot grote tevredenheid van iedereen, maar ook tot grote frustratie. Er was onrust gecreeërd, er waren kosten gemaakt en achteraf bleek dat allemaal voor niks te zijn geweest. We hadden U een tweede voorbeeld beloofd en dat is zo mogelijk nog frappanter: het geregistreerd kassasysteem, in de volksmond “de witte kassa”. Het is een publiek geheim dat zwarte omzet en horeca een goed huwelijk vormen. Niet alle horecazaken bezondigen zich daaraan, maar toch een aardig aantal spelers. De sector was al jaren vragende partij om het btw-tarief te verlagen van 21% naar 12%. De wetgever zag zijn kans schoon om eindelijk eens schoon schip te maken met de zwarte omzet in de sector, door die verlaging te

koppelen aan de eis om te werken met een geregistreerd kassasysteem (GKS). Door lobbywerk en wetgevende geknoei werd de invoering van het GKS uiteindelijk verschillende keren uitgesteld en was er reparatiewetgeving nodig. Bedoeling was de witte kassa in te voeren in 2013. Dit lukte niet (waarom?). Er werd dan besloten om met een overgangsperiode in 2014 de regeling gefaseerd in te voeren in 2015 en effectief afdwingbaar te maken vanaf 1 januari 2016. De sector werd dus geen klein beetje gepamperd. Deze uitstellen gingen gepaard met ingewikkelde circulaires om te bepalen welke soort horecazaken uiteindelijk onder de verplichting van het kassasysteem zouden vallen. Indien meer dan 10% van de omzet afkomstig was van restaurant- en cateringactiviteiten was een GKS vereist. Waarom dat onderscheid? Geïnstutionaliseerde fraude heet dat dan. De Raad van State moest eraan te pas komen en deze vernietigde deze regel uiteindelijk in een arrest van 10 oktober 2015, hetgeen een zoveelste aanpassing van de

regelgeving veroorzaakte. Buitenstaanders lachten zich een breuk. Insiders trokken grote ogen over hoe sterk de lobby was en hoe weinig daadkrachtig de politiek hier weer optrad. In dit kluwen werd voor het GKS dan nog eens een website in het leven geroepen die alle relevante informatie over de GKS coördineert (www.geregistreerdkassasysteem.be). Eindelijk transparantie dus. Toch bestaat er tot op vandaag nog steeds heel wat discussie over het toepassingsgebied van de regelgeving. Wanneer zal iemand zich eens vragen stellen over dergelijke wantoestanden. Is het nu echt zo moeilijk om alle horecazaken in de pas te laten lopen. Was dit echt noodzakelijk om fraude tegen te gaan? Als het al zoveel voeten in de aarde heeft om dat geklaard te krijgen, wat staat ons dan te wachten met de echte hervormingen van ons fiscaal stelsel? Denk maar aan de hervorming van de vennootschapsbelasting, de vereenvoudiging van de personenbelasting, milieufiscaliteit,… Stefaan Kindt, Alaska

KIJK

VOORUIT Brugge • Gent • Hasselt Ieper • Kortrijk www.alaska-group.eu

Haal meer uit de zon, om minder te betalen Energie wordt tegenwoordig anders geproduceerd en verbruikt. Dat is de reden waarom we meer en meer inzetten op zonne-energie. Want wat is er beter dan meer energie uit de zon te halen, om minder te betalen ĂŠn minder te vervuilen? Laat onze experts berekenen wat uw bedrijf zou kunnen besparen.

Meer info op engie.be/zon

26

DOSSIER

Content marketing is een blijver

AUTOMATISATIE & ROBOTICA Automatisatie en robotica maken de productie en distributie in uiteenlopende sectoren vaak heel wat sneller, efficiënter en veiliger.

VOLGENDE DOSSIERS

•Corporate identity •Bedrijfswagens •Zakendoen over de provinciegrens www.voka.be/ondernemers

“Klanten helpen op de juiste trein te springen”

Het bouwen, vernieuwen en optimaliseren van automatiseringsoplossingen, zowel elektrisch als softwarematig: het is een grote markt die razendsnel evolueert. De uitdagingen die klanten aan Dynamics voorleggen, zijn niet min. Maar de uitgebreide competentiepool van ingenieurs in het Menense bedrijf gaat ze maar al te graag aan.

Dynamics uit Menen zet met nieuwbouw ambities in de verf V

Dossier

ijftien jaar geleden begonnen in het Bedrijvencentrum in Wevelgem, huist Dynamics sinds een tweetal jaar in een nieuwbouw in Menen. Zo’n verhuis lost uiteraard plaatsgebrek op, maar zet ook de ambities van een bedrijf in de verf. “Onze zestien medewerkers nemen, samen met een huurder, nu al de hele oppervlakte in”, zegt general manager Mathias Deloof. “Het is onze bedoeling om de komende jaren een nog grotere competentiepool te creëren, met 20 tot 25 ingenieurs.” Mathias Deloof had bij een multinational en een kleinere systeemintegrator al ruime ervaring opgebouwd toen hij in 2002 Dynamics in het leven riep. “Ik wilde the best of both worlds: een relatief kleine onderneming met een direct, no-nonsense contact met de klant, maar ook een goed georganiseerde backoffice en een efficiënte structuur. Daar-

“Wij houden ons ook bezig met robotintegratie. Daar komt meer bij kijken dan een robot of cobot plaatsen.” Mathias Deloof

mee, en met onze expertise, hebben we vrij snel het vertrouwen van klanten kunnen winnen. In de loop der jaren werden we zo ook solution partner van Siemens, we zijn een certified company van EPLAN, dat automatiseringssoftware ontwikkelt, en Recognized System Integrator van Rockwell Automation. Kwaliteitslabels waar we trots op zijn.”

Meer zijn dan een leverancier De markt van automatiseringsoplossingen is groot en evolueert razendsnel. “Denk maar aan de verdere systeemintegratie van de productie met de backofficeprocessen”, vertelt Mathias Deloof. “Doordat alles zo snel verandert, is het zowel voor productiebedrijven als integratoren niet evident om in te schatten op welke treinen je moet springen. Bovendien hebben veel bedrijven nog heel wat stappen te zetten op het vlak van automatisering van processen.” Dynamics luistert naar de wensen van de klanten, analyseert de behoeften en stelt oplossingen voor. “Wij willen immers een partner zijn voor de productiebedrijven en niet zomaar een leverancier”, zegt Mathias Deloof. “Ons tweede klantensegment zijn machineconstructeurs; hun behoeften zijn anders en zeer welomlijnd.”

27

DOSSIER

De methode van Dynamics in 5 stappen 1. Definiëring en analyse doelen definiëren, conceptueel design, projectpositie

2. Engineering

“Wij willen een partner zijn voor productiebedrijven en niet zomaar een leverancier.” Mathias Deloof

Wie over automatisering spreekt, kan niet om machineveiligheid heen: de jongste jaren is er, naast efficiëntie en productiviteit, meer aandacht gekomen voor een veilige ‘samenwerking’ tussen mens en machine, al kan het nog altijd beter. “We hebben twee TÜV-

gecertificeerde ingenieurs in huis, waardoor we productiebedrijven kunnen bijstaan in al hun beslommeringen rond machineveiligheid,” zegt Mathias Deloof, “van advies tot en met de volledige praktische uitwerking.” Veiligheid wordt nog meer een issue, nu stilaan cobots of collaborative robots op de werkvloer worden geïntroduceerd. “Wij houden ons ook bezig met robotintegratie en daar komt meer bij kijken dan een robot of cobot plaatsen. Wat cobots betreft, moeten op het vlak van veiligheid en de relatie mensrobot toch nog enkele hordes worden genomen.” (JD - Foto Hol)

www.dynamics.be

elektrisch ontwerp, PLC- en PC-programmatie, ontwerp gebruikersinterface

3. Constructie kastenbouw en verbekabeling

4. Inbedrijfname testing, productiestart en -opvolging, training en optimalisatie

5. Documentatie en nazorg as-built dossier, handleidingen, certificatie en evaluatie

TRANSPORT VANDENDORPE ZWEVEGEM N.V.

WWW.TRANSPORTVANDENDORPE.BE

INDUSTRIËLE VERHUIZINGEN MACHINE-LOGISTIEK UITZONDERLIJK VERVOER HIJSWERKEN

productontwikkeling | productieoptimalisatie | projectbeheer

Wim Toortelboom 0478 04 22 19 www.3pconcept.be

LEVERINGSADRES I EXPLOITATIEADRES I CORRESPONDENTIEADRES: INDUSTRIEZONE BREEMEERS I BLOKELLESTRAAT 157 / i I B 8550 ZWEVEGEM TEL: 0032 (0)56 75 57 24 I INFO@TRANSPORTVANDENDORPE.BE

GO WITH THE LOGFLOW We lift your business to a higher level

Wij creëren uw efficiënte logistieke flow door het • • • • • • •

verlagen van de operationele kosten verhogen van uw klantenservice herdenken van uw processen verhogen van uw flexibiliteit verhogen van de graad van automatisatie bepalen van de optimale opslagtechnieken creëren van de perfecte tracering

Contacteer ons voor een doorlichting van uw bedrijf.

LOGFLOW nv I Hoofdkantoor I Lophem Gardens I Heidelbergstraat 18A/003 I 8210 Loppem I T +32 50 67 14 20 Heidelbergstraat 62 info@logflow.be kl ant: Log- Fl ow B - 8 2 1 0 L o p p e m www.logflow.be Filiaal Antwerpen I Massenhof I Zagerijstraat 10/A6 I 2240 Zandhoven

a r t e m i s e .be create to communicate

T 050 55 15 55 F 050 55 14 55 w w w. a r t e m i s e . b e

opdracht: l ogo

29

DOSSIER

Bedrijf uit Oostkamp wil doorstoten naar Europese top 3

Centric Belgium ambitieus in automatiseren van supply chains Centric Belgium uit Oostkamp draagt een behoorlijke steen bij tot de groei van de Nederlandse, internationale IT-groep Centric. “We staan heel sterk in onder meer software voor het automatiseren van supply chains. Onze top drie-positie in de Benelux willen we tegen 2020 doortrekken naar het Europese niveau”, zegt Pieter Taghon ambitieus.

R

ond de millenniumwissel startte de Nederlandse IT-groep Centric een Belgisch overnameoffensief met o.m. Infosoft (Harelbeke) en Sycron (Oostkamp). “Sinds 2010 zijn alle bedrijven verenigd onder de merknaam Centric Belgium”, zegt business unit manager Pieter Taghon. De Waregemnaar is sinds 2006 aan boord. Centric is actief in Nederland, Noorwegen, Zweden, Litouwen, België, Luxemburg, Roemenië, Frankrijk, Duitsland en Zwitserland. Een no-nonsense aanpak leidde vorig jaar tot 451 miljoen euro omzet met 20% netto winstmarge. “Centric Belgium is voornamelijk actief in IT-diensten voor supply chains, een segment waarin de groep tot de top drie van de Benelux behoort. Dat is complementair met onze divisie IT Staffing, die informatici detacheert naar bedrijven uit de Belgische top honderd.” In 2015 maakte Centric internationaal een strategische oefening. “Dienstverlening aan supply chains werd daarbij uitgekozen als een prioriteit voor verdere internationale groei. Tegen 2020 wil de groep tot de Europese top drie behoren. Daar kan Centric Belgium toe bijdragen, zowel door organische groei als door verdere overnames.” Vandaag telt Centric Belgium 210 medewerkers, waarvan het merendeel in Oostkamp en een kleine groep in Zaventem. Naargelang de opdrachten wordt daarnaast een vaste pool van 130 freelancers ingeschakeld. Hoe werkt u mee aan verdere automatisering van de supply chains? “We hebben daarin drie strategische businesslijnen. Ten eerste omnichannel retail solutions, met name software voor winkelautomatisering. De consument kan vandaag op veel manieren zijn aankopen doen en onze grootste uitdaging is om alles op één lijn te krijgen: winkel, webshop, winkelkiosken en ophaalpunten. Ten tweede hebben we ons softwarepakket Locus voor warehouse managementsystemen

“Wij geloven enorm in retailsoftware voor de volledige processen van het magazijn tot en met de betaling.” Pieter Taghon

in de logistieke sector. Daarmee beschikken we over een mooie marktpositie die we nu verder willen internationaliseren. Een recente referentie is het geautomatiseerde Europees dis-

tributiecentrum Domus Logistics in Olen, het logistieke zusterbedrijf van Casa International. Ten derde bieden we managed retail services aan. Daarin nemen we alle IT- en automatiseringszorgen van de retailers over, zodat zij zich kunnen concentreren op hun corebusiness. Met kwalitatieve en stabiele systemen beperken we hun downtime tot het absolute minimum en beheren we op een kostenefficiënte manier het stroomgebruik.” Wat verwacht u voor de toekomst? “Wij geloven enorm in retailsoftware voor de volledige processen van het magazijn tot de betaling. Wij zorgen voor futureproof oplossingen voor grote namen als Casa, Unilin, Sax Sanitair, Veritas, Duvel Moortgat en Action. Niemand mag ook de trein van de e-commerce missen. De logistieke uitdagingen daarbij zijn enorm, denk bijvoorbeeld aan de organisatie van het retourbeleid.” (RJ - Foto MVN)

www.centric.eu

Picanol kiest voor Germond en Ibarmia voor vernieuwing productielijn

Pendelfreesmachine type ZVH Extreme

www.germond.be

Lodewijk de Raetlaan 59 · 8870 Izegem · T 051 31 06 72 · F 051 31 21 69 · info@germond.be

GERMOND_ADV_PICANOL_220x152_DEF.indd 1

29/05/17 15:49

DEWILDE ENGINEERING

ROBOT PROJECTEN

Oostkaai 20 c 8900 Ieper  057 21 82 83 info@dewilde.be www.dewilde.be

MANIPU LATIE & STAPEL SYSTEMEN

STERK IN MACHINEBOUW & AUTOMATISATIE

TRANSPORT SYSTEMEN

VERPAKKINGS LIJNEN

SPECIALE PROJECTEN

Surf naar www.fraxinus.be Bel naar +32 51 30 78 53 Mail naar info@fraxinus.be

31

DOSSIER

Robotisering en innovatiedrang geven Steenbakkerijen Ploegsteert extra zuurstof

“Automatisering creëert extra arbeidsplaatsen” In ons land worden nog altijd evenveel wooneenheden gemaakt, maar dat gebeurt met minder bouwmaterialen. Toch slagen de Steenbakkerijen van Ploegsteert erin een blijvend groeiverhaal op te tekenen. “Dat doen we door in te zetten op marktuitbreiding en procesverbetering. Zo werpt onder meer de investering in een volledig automatische lijn voor murenproductie zijn vruchten af”, zegt Maxime Busschaert, die samen met oom Philippe De Bruyn de onderneming leidt.

D

e Steenbakkerijen van Ploegsteert zijn nog altijd een familiebedrijf, dat momenteel geleid wordt door de derde en vierde generatie. “De eerste baksteenactiviteiten in het dorp dateren van 1922. Daarna zijn we stelselmatig gegroeid en hebben we de processen geïndustrialiseerd”, vertelt Maxime Busschaert. “In de jaren vijftig begonnen we met de productie van voorgespannen Staltonbalken, in de jaren 90 kwamen daar gevelstenen bij in een filiaal nabij Doornik. Met de spin-off Verbo, een dochterbedrijf, investeerden we in 2013 in een volautomatische lijn voor prefabmuren.” Het familiebedrijf maakt deel uit van een industriële groep die onder meer ook Ceratec en Ceratec Electrotechnics omvat. De producent van onder meer snelbouwstenen, gewelven en gevelstenen evolueerde de jongste jaren naar een aanbieder van bouwoplossingen. “Onze prefabwanden, bouwknoopoplossingen, het concept XS-Wall (een dunnere wand van 12 cm die zowel akoestisch als in draagkracht even performant is als een dikkere wand) of de Staltolight (lichte draagvloeren geschikt voor de renovatiemarkt) zijn daar goede voorbeelden van.” De onderneming bleef niet bij de pakken zitten toen de vraag naar bouwmaterialen begon te krimpen. “Door werk te maken van nieuwe producten en andere segmenten, zoals de projectmarkt, konden we ons marktaandeel uitbreiden. Daarnaast is procesverbetering een continu aandachtspunt. Dat doen we onder meer door een betere klei-

voorbereiding en door de energie-efficiëntie van de ovens en drogerijen te optimaliseren. Ook robotisering geeft ons extra mogelijkheden. Zo zorgt de volautomatische productie van muurelementen voor een gecontroleerde productkwaliteit en kunnen we in alle weersomstandigheden produceren. Bovendien kunnen aannemers dankzij de gegarandeerde leveringen hun werf nog beter plannen en onaangename verrassingen vermijden.”

“Dankzij de volautomatische productie van muurelementen kunnen we in alle weersomstandigheden produceren.”

De opstart van Verbo zorgde voor veertien extra jobs, onder meer voor hoger geschoolde profielen. “Automatisering creëerde hier dus extra arbeidsplaatsen”, klinkt het. En ook de arbeiders die sinds 2016 betrokken zijn bij de productie van de Staltonbalken en -lateien slaken een zucht van verluchting, want hun job is er dankzij de recente investeringen een stuk lichter door geworden.

het management uit om op de ingeslagen weg verder te gaan. “We blijven investeren in productinnovatie, bijvoorbeeld met nieuwe stenen en welfsels voor het binnen- en buitenland. Ook de kleivoorbereiding krijgt nog een update, zodat we mengsels kunnen maken voor stenen met een nog grotere isolatiewaarde en druksterkte. Procesoptimalisatie blijft ook een prioriteit. Zo zullen we volgend jaar de palletisering robotiseren om nog kostenefficiënter te kunnen werken”, besluit Maxime Busschaert. (BVC - Foto DD)

Met 150 medewerkers realiseren de Steenbakkerijen van Ploegsteert nu een omzet van circa 30 miljoen euro. De groei nodigt

Maxime Busschaert

www.ploegsteert.com

32

DOSSIER

Data op afstand uitlezen en in de cloud verwerken biedt ook mogelijkheden in de industrie

Nieuw product Reporter brengt 2017 naar de landbouwer Dat eenvoudige oplossingen vaak nog de grootste impact hebben op het leven van mensen, bewijst de Reporter van twee twintigers uit Zarren. Het toestel meet cruciale data van een machine, gebouw, installatie of onderzoeksinstelling, rapporteert die draadloos aan de gebruiker en slaat alarm wanneer nodig. “Wij grijpen de unieke kans om de data uit de fysieke wereld IN de cloud te krijgen en slaan daarbij de brug tussen de softwareintegrators en de hardwareproducenten”, vertellen Sam Vanheule en Jonathan Sercu van Crodeon.

D

e vrees dat de beregeningshaspel stilvalt, levert de grootschalige groentenkwekers geen nachtmerries maar écht slapeloze nachten op. “In het kiem- en groeiseizoen moeten de plantjes voldoende water krijgen”, vertelt Sam Vanheule. “Om overal de juiste hoeveelheid te beregenen zetten landbouwers afhankelijk van de droogte soms de helft van het jaar haspels in. Vooral ’s nachts, om te vermijden dat de zon de waterdruppels door de bladeren brandt. Die haspel rolt de leiding traag op zodat de spuitkop aan het einde het water juist verdeelt. Is er een lek of een verstopping, of blijft de spuitkop te lang op dezelfde plaats sproeien, kan de hele teelt

om zeep zijn. Daarom staan landbouwers ’s nachts regelmatig op om óp hun velden te gaan controleren of de installatie nog werkt.” Met de Crodeon Reporter is dat verleden tijd. “Sensoren op de haspel zelf meten de oprolsnelheid, de afstand tot het eindpunt, de waterdruk en de eindtijd”, vertelt Jonathan Sercu. “Die data worden via het gsm-netwerk naar onze server gestuurd en verwerkt. Blijkt er iets mis te lopen, krijgt de boer een sms’je op zijn gsm – een echte smartphone is dus zelfs niet nodig – en kan hij snel ingrijpen. De belangrijkste data worden via sms verstuurd. Voor meer achtergrond zoals de recentste his-

toriek kan hij via zijn computer het dashboard op onze website raadplegen. De Reporter zelf, die op de haspel is gemonteerd, krijgt energie van een zonnepaneeltje dat een batterij voedt. In geen enkel geval is er wifi of internet nodig, want elke Reporter werkt via GPRS.”

Ook toepassingen in industrie mogelijk Omdat die irrigatiehaspel een bekend probleem is bij landbouwers, werd dit – onder meer dankzij een subsidie van het Europese Leader-programma – de eerste schaalbare

“Ik geloof sterk in het op afstand meten van trillingen op machines, bijvoorbeeld in de industrie.” Sam Vanheule en Jonathan Sercu

toepassing van de Reporter. “Via de haspelverdelers willen we die nu in de markt zetten”, vertelt Jonathan Sercu. “Maar we werken ook samen met Inagro in Beitem waar we data verzamelen in de koelcellen voor aardappelproeven en de Reporter ook inzetten voor dataverzameling op velden in openlucht. We zien echter nog tal van ándere mogelijkheden. Dit najaar willen we een weerstation ontwikkelen met sensoren die regen, wind en temperatuur op verschillende hoogtes meet en draadloos doorstuurt naar de database. Voor de wijnbouw en de fruitteelt in Vlaanderen kan dat een enorme meerwaarde hebben. Ook voor een systeem om stallen voor veeteelt te monitoren zien we een markt. Als de ventilatie uitvalt, stijgt de temperatuur snel naar 70 graden, wat nefast is voor de dieren. Maar daarnaast geloof ik ook hard in het op afstand meten van trillingen op machines, bijvoorbeeld in de industrie. Daar zijn de mogelijkheden legio, bijvoorbeeld om onderhoud aan die machines te voorspellen.” “De Reporter zélf ontwikkelen, was de grootste complexiteit. Doordat we die nu hebben, kan de integratie ervan in de meest uiteenlopende systemen en situatie snel en makkelijk gebeuren”, besluit Sam Vanheule. (SD - Foto Kurt)

www.crodeon.com

34

VOKA-NIEUWS

Het Zomerfeest in beeld Bijna 350 ondernemers zakten eind mei af naar Bredene voor het jaarlijkse Zomerfeest van Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen. Na de Algemene Vergadering stond een panelgesprek over employer branding op het programma. Centrale vraag: hoe sla je een vette vis aan de haak?

Het werd een boeiende conversatie over de noodzaak van en vooral over de kracht van employer branding. Experts Petra D’Hondt (global hr manager bij Vyncke), Tom De Wachter (zaakvoerder bij Insilencio), Jan Denys (director public affairs bij Randstad) en Philippe Muyters (Vlaams minister van Werk, Economie en Innovatie) deelden hun ervaringen met moderator Stef Dehullu. Daarna konden de aanwezigen genieten van een zomerse barbecue en een sfeervolle netwerkavond. (JV - Foto’s LG)

35

VOKA-NIEUWS

Het Zomerfeest werd mede mogelijk gemaakt door:

AUTOMOBILIA U B E N T O N Z E M OTO R

WENP_Corp_Logo_CMYK.pdf Untitled-1 1

1

26/10/12

11:52

3/04/17 16:59

C

M

Y

CM

MY

CY

CMY

K

milieu, veiligheid en ruimtelijke planning

36

VOKA-NIEUWS

S T R AT EGIE 2025

Dit is het team member services van Voka West-Vlaanderen Voka West-Vlaanderen heeft een nieuwe strategie uitgewerkt. “Samen groeien 2025” is het resultaat van de ledentevredenheidsenquête en van onze vele gesprekken met ondernemers over alle generaties en sectoren heen. We stellen u in deze Ondernemers graag voor aan de medewerkers van het team member services.

Team diensten Nog meer dan in het verleden willen we u ondersteunen, begeleiden en coachen aan de hand van een dienstverlening op maat. U kunt rekenen op een passend groeitraject in functie van de levensfase en het ambitieniveau van uw onderneming. We streven ernaar om voortdurend voorop te lopen en de meest relevante trends te vertalen in producten en diensten die uw ondernemerschap versterken. Foto: Kellie Saelens, Heidi Logghe, Kaat Creupelandt, Evy De Bruyker, Angelique Lefebvre, Astrid De Clerck, Britte Ødegård

Team internationaal ondernemen We houden resoluut de blik op de wereld gericht en willen uw gateway naar de wereld zijn. Het exportpotentieel van onze bedrijven maximaliseren, is het leitmotiv van dit team. We identificeren samen opportuniteiten op het vlak van export, trekken met u op handelsmissie, organiseren opleidingen en coachingstrajecten rond internationale thema’s,… Foto: Kellie Saelens, Tom Vermeersch, Barbara Geschier, Valerie Vandemaele, Bernard Dursin

Team relatiebeheer In ons nieuw organisatiemodel kiezen we resoluut voor een dienstverlening op maat. Daarom willen we nog dichter bij onze ondernemingen staan om uw noden beter te detecteren en er sneller op in te spelen. Een doorgedreven segmentatie en een proactieve ledenbenadering zijn daarbij key. Foto: Kellie Saelens, Cathy Verstraete, Charlotte Dekimpe, Hannelore Leeuwerck, Ann De Decker, Marijke Vanthuyne, Ann Verhoene, Filip Deckmyn

Team events Om ondernemers, ondernemingen en hun medewerkers verder te verbinden in het meest invloedrijke, innovatieve en internationale netwerk zet Voka West-Vlaanderen ook blijvend in op de organisatie van kwalitatieve evenementen waar u kunt netwerken met gelijkgestemden. Dit team staat hiervoor garant. Foto: Kellie Saelens, Shirley Seynaeve, Isabelle Callens

37

Gespot bij Voka

AGENDA

ACTIVITEITEN IN DE KIJKER! Uitreiking certificaten West-Vlaams Charter Duurzaam Ondernemen Ontdek de acties van de deelnemers aan het West-Vlaams Charter Duurzaam Ondernemen, maak kennis met de nieuwe ondertekenaars en het vernieuwde Voka Charter Duurzaam Ondernemen en ... laat u informeren en inspireren om zelf een duurzaam beleid uit te bouwen. Meer info: Isabelle Callens, isabelle.callens@voka.be, 056 26 14 02 Stan Dewaele Designregio Kortrijk

Kent u de (juridische) impact van de nieuwe Europese privacywetgeving? Vanaf mei 2018 is de General Data Protection Regulation (GDPR) een feit. Maar wat is de impact voor Belgische kmo’s? Hoe kunt u eraan voldoen? En welke juridische aspecten mag u zeker niet uit het oog verliezen? Ontdek het op de Voka-actua bij Savaco op 21 juni.

Tijdelijk kantoor “Tijdens de verbouwingswerken aan onze eigen kantoren in Broelkaai 6 werken wij met ons team enkele maanden vanuit het Voka-gebouw. Dat laat ons ook toe om nog nauwer samen te werken met de mensen van Voka. Momenteel zitten wij volop in de opstartfase van het volgende 5X5®-programma, dat 5 ondernemingen en 5 designerduo’s samenbrengt om een nieuw product of dienst te ontwerpen.”

Meer info: Shirley Seynaeve, Shirley.seynaeve@voka.be, 056 23 50 41

Nieuw: Lerend Netwerk Industrial Engineering 2017 Moderne ingenieurs moeten niet alleen technisch onderbouwd zijn, maar moeten vaak ook teams aansturen, met andere afdelingen samenwerken,… Daarom legt dit Lerende Netwerk voor ‘operations driven’ industrieel ingenieurs expliciet de focus op communicatievaardigheden. Meer info: Britte Ødegård, britte.odegard@voka.be, 056 23 50 47

EVENEMENTEN EN ONTMOETINGEN vrijdag 16 juni

08u00-10u00

Voka Hotspot: De Normandie

De Normandie, Koksijde

maandag 19 juni

08u00-10u30

Voka-actua: Zakendoen in Frankrijk

Voka, Kortrijk

woensdag 21 juni

18u30-21u30

Voka Ladies: Tania Poppe - Onder druk

Velotel, Brugge

woensdag 21 juni

08u00-10u00

Voka-actua: De Europese privacywetgeving (GDPR)

Savaco, Kortrijk

donderdag 22 juni

18u00-21u30

West-Vlaams Charter Duurzaam Ondernemen

Voka, Kortrijk

vrijdag 23 juni

11u00-21u00

Grensoverschrijdend golftornooi

Omer Golf Club, Lumbres

donderdag 24 augustus

18u00-23u00

Plato Summerevent

Te bepalen

donderdag 29 juni

08u00 10u30

Voka-actua: Fiscale planning voor uw vennootschap

Voka, Kortrijk

woensdag 6 september

18u00-20u30

In-zicht: Fiscaliteit van de toekomst

Te bepalen

woensdag 20 september

14u00-21u00

The future is (y)ours to change

Kortrijk Xpo

zondag 1 oktober

09u00-17u00

Voka Open Bedrijvendag

Voka, Kortrijk

WORKSHOPS EN SEMINARIES dinsdag 20 juni

16u30-20u00

Meet de impact van uw webshop

Voka, Kortrijk

vrijdag 23 juni

08u45-12u15

Traject sales: Onderhandelen tot de deal

Voka, Kortrijk

woensdag 28 juni

09u00-11u00

De Wet Macron en de Carte BTP: Wat is de impact voor uw bedrijf? Voka, Kortrijk

donderdag 14 september

17u00-21u00

Lerend Netwerk Productie - Teamleader 2017

Te bepalen

donderdag 21 september

17u00-21u00

Lerend Netwerk Productie - Productiemanager 2017

Te bepalen

donderdag 21 september

17u00-21u00

Lerend Netwerk Onderhoud & Techniek 2017

Te bepalen

dinsdag 26 september

17u00-21u00

Lerend Netwerk Kwaliteit 2017

Te bepalen

dinsdag 26 september

17u00-21u00

Lerend Netwerk Industrial Engineering 2017

Te bepalen

INFO EN INSCHRIJVINGEN OP ONZE WEBSITE: WWW.VOKA.BE/WEST-VLAANDEREN

Event Partner

Content & event Partner

milieu, veiligheid en ruimtelijke planning

Partners van Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen 2017

38

PROSIT

In-zicht: Ruimte voor stedelijke economie – Brugge Op deze inspiratiesessie lichtte gastheer Xavier Vanneste toe hoe hij met Brouwerij De Halve Maan succesvol onderneemt in het hart van de stad. Met een Brugse Zot in de hand werd achteraf uitgebreid verdergepraat over hoe we in de toekomst slim én efficiënt ruimte kunnen gebruiken. Foto MVN

Topontmoeting met Saskia Van Uffelen – Izegem Op 10 mei gaf Saskia Van Uffelen (rechts), CEO Ericsson, een keynote over ‘The future is: artificial intelligence and machine learning’. Achteraf praatte ze na met Bert Mons (Voka) en gastheren Frederik en Leo Vandenberghe (Skyline Communications). Foto DD

Achter de schermen bij KV Oostende – Oostende Lieven Louwagie (DML), Karl Denolf (DL Operations), Gianni Boone (Bureau Boone), Nadia Vandenbussche (ADAP.be) en Maxime Tylleman (D’Hondt Insurance) lieten de kans om een kijkje te kunnen nemen achter de schermen van het voetbalstadion van KVO niet aan zich voorbijgaan. Geert Vergauwe (rechts) van KVO gaf hen achteraf ook enkele leuke weetjes mee! Foto MVN

39

PROSIT

Kick-off Welt – Deerlijk 41 West-Vlaamse bedrijven stapten op 23 mei in het Welt-traject. Zij engageren zich om één of meerdere stagiairs-werkzoekenden gedurende een week tot een half jaar op te leiden zodat die relevante ervaring kunnen opdoen op de werkvloer. Eigen foto

Startevent project SYN-ERGIE – Wielsbeke Het project SYN-ERGIE, dat inzet op de verduurzaming van het goederentransport op de as West-Vlaanderen - Limburg (NL), werd op 24 mei bij Unilin voorgesteld. Aanwezigen Geert Van Damme (Unilin), Koen Aerts (Remant), Hendrik Lamerant (Lutosa), Jurgen Smis en Luc Jespers (beiden CMA CGM Belgium) waren meteen overtuigd van het belang van het initiatief. Foto HOL

T +32 (0)51 57 08 88 www.vulsteke.be