Περιοδικό ETEK Nοεμβρίου #304

ΤΕΥΧΟΣ 304 • ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2025

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Τ Ι Κ Ο Δ Ε ΛΤ Ι Ο

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Την 28η Γενική Συνέλευση του ECEC φιλοξένησε το Επιμελητήριο Αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς για ΣΟΠΑΖ και Κρατική Έκθεση εισηγείται το ΕΤΕΚ Οι 13 ευρωπαϊκές υποχρεώσεις μας για τα κτήρια Νέο πρότυπο για τη διακυβέρνηση κατασκευαστικών έργων

Συνάντηση ΕΤΕΚ-ΠτΔ με επίκεντρο κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα * Ταχυδρομικό τέλος πληρωμένο * Ανοικτό αντικείμενο για Κύπρο/Αρ. Άδειας 98 * Κλειστό αντικείμενο για Κύπρο/Αρ. Άδειας 34 * Ανοικτό αντικείμενο για Εξωτερικό/Αρ. Άδειας 52

ISSN 1450-3379 (print), ISSN 2547-8605 (online)

1

2

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Σύστημα DIA70 Το σύστημα που εξασφαλίζει υψηλές επιδόσεις συνδυάζοντας την premium γυψοσανίδα Diamant 15mm με τα νέα μεταλλικά προφίλ Knauf CW 70 mm και ελάχιστο πάχος τοιχοποιίας 100 mm. Γρήγορη & εύκολη εφαρμογή Ανθεκτικότητα στην υγρασία με επιδόσεις H1 ■ Πιστοποιημένη ηχομόνωση και πυραντοχή ■ Δυνατότητα ανάρτησης φορτίων ■ Αντοχή σε κρούσεις & αυξημένη επιφανειακή σκληρότητα ■ Αισθητική & λειτουργικότητα ■ ■

KNAUF CYPRUS LIMITED: Χρίστου Ζεϊπέκκη 1, 4504 Βάσα Κελλακίου, P.O. Box 54589 3725 Λεμεσός Τηλ.: +357 25 821 040, e-mail: knauf-cy@knauf.com

knauf.com/el-CY

3

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Φωτογραφία εξωφύλλου: Οι νέες κτηριακές εγκαταστάσεις της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κύπρου στην Πανεπιστημιούπολη εγκαινιάστηκαν στις 5 Νοεμβρίου 2025. © Κυριάκος Χατζηηλία

Το μηνιαίο περιοδικό και η ιστοσελίδα (www.etek.org.cy) αποτελούν την επίσημη φωνή του ΕΤΕΚ (τα οποία υποστηρίζονται από ηλεκτρονικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης - Facebook, LinkedIN, issuu και YouTube). Το περιοδικό αποστέλλεται ταχυδρομικώς ή/και ηλεκτρονικά σε περίπου 14.000 παραλήπτες, μέλη του ETEK, ανώτερα στελέχη δημόσιων οργανισμών και σε διευθυντικά στελέχη επιχειρήσεων. Τα μέλη του ΕΤΕΚ, τα οποία στις αρχές του 2024 αριθμούσαν 17.170 (υπάρχουν άτομα που είναι εγγεγραμμένα σε δύο ή και τρεις κλάδους), προέρχονται από τους κλάδους: Αρχιτεκτονική, Πολιτική Μηχανική, Μηχανολογική Μηχανική, Ηλεκτρονική Μηχανική περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής, Χημική Μηχανική, Μηχανική Μεταλλείων & Εφαρμοσμένης Γεωλογίας, Αγρονομική Τοπογραφική, Μηχανική Περιβάλλοντος, Επιμέτρηση Ποσοτήτων, Εκτίμηση Γης, Πολεοδομία – Χωροταξία.

ΥΠΕΎΘΥΝΟΣ ΈΚΔΟΣΗΣ

ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 06 Η Κύπρος στην προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Του Στέλιου Αχνιώτη

ΘΕΜΑΤΑ 07 Συνάντηση ΕΤΕΚ - ΠτΔ με επίκεντρο κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα 08 Το ΕΤΕΚ φιλοξένησε την 28η Γενική Συνέλευση του ECEC 09 Υπολογισμός τελών άδειας οικοδομής 14

Αρχιτεκτονικό διαγωνισμό ιδεών για το ΣΟΠΑΖ και

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τ.Θ. 21826, 1513, Λευκωσία, Κύπρος Διεύθυνση: Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία, Κύπρος Τηλ: +35722877644 / Φαξ: +35722730373 www.etek.org.cy cyprus@etek.org.cy Γραφείο ΕΤΕΚ στην Πάφο Οδός Σόλωνος 14-16 8010 Πάφος Τηλ: +35726912814 / Φαξ: +35726912799

ΚΑΤΆ ΝΌΜΟ ΥΠΕΎΘΥΝΟΣ

διαγωνισμό σύντομης διάρκειας για αστικό πάρκο στην

Κωνσταντίνος Κωνσταντή (Πρόεδρος ΕΤΕΚ)

Κρατική Έκθεση εισηγείται το ΕΤΕΚ

ΕΚΔΌΤΗΣ

ΑΡΘΡΑ - ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ 20 Οι 13 υποχρεώσεις μας για τα κτήρια

ΓΝΩΡΑ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

24 Οδηγός Vision Zero για τον κατασκευαστικό κλάδο

info@gnora.com

26 ISO 6082:2025 - Μια νέα εποχή για τη διακυβέρνηση κατασκευαστικών έργων 28 Η βιοποικιλότητα έχει σημασία: Το νέο διεθνές πρότυπο ISO 17298 τη μετουσιώνει σε πράξη

www.gnora.com Τηλ: +35722441922

ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΞΊΑ Κατερίνα Στεφάνου ktrnstefanou@gmail.com

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ - ΣΕΛΊΔΩΣΗ Κυριακή Σοφοκλέους

Το ΕΤΕΚ δεν φέρει οποιαδήποτε ευθύνη για την ορθότητα ή και το περιεχόμενο των ενυπόγραφων άρθρων ή/και αναλύσεων, που φιλοξενούνται στο Ενημερωτικό Δελτίο του τα οποία, σημειώνεται, δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη την άποψη του Επιμελητηρίου αλλά των συγγραφέων τους. H δημοσίευση άρθρων που αποστέλλονται εναπόκειται στην κρίση της Συντακτικής Eπιτροπής του ενημερωτικού δελτίου.

4

kyriaki@gnora.com

ΔΙΑΦΗΜΊΣΕΙΣ adservicescentral@gmail.com

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

5

5

EDITORIAL

Η Κύπρος στην προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Όπως είναι γνωστό, η Κύπρος αναλαμβάνει την προεδρία του Συμβούλιου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΕΕ) από 1 Ιανουαρίου μέχρι το τέλος Ιουνίου 2026. Η ανάληψη της προεδρίας γίνεται εκ περιτροπής από τα κράτη-μέλη με εναλλαγή κάθε έξι μήνες παρέχοντας τη δυνατότητα στο κράτος που προεδρεύει να θέσει προτεραιότητες, να συμβάλει στο κλείσιμο νομοθετικών φακέλων, καθώς και να ενισχύσει το πολιτικό του προφίλ στην Ευρώπη. Την προηγούμενη φορά που η χώρα μας ανέλαβε την προεδρία του ΣΕΕ ήταν το πρώτο εξάμηνο του 2012. Η ανάληψη αυτού του ρόλου έχει πολλαπλή σημασία - τόσο για την Κύπρο και την περιοχή της, όσο και για την ΕΕ ευρύτερα. Η Κύπρος είναι ένα μικρό κράτος-μέλος με γεωπολιτική θέση στην Ανατολική Μεσόγειο που την καθιστά «γέφυρα» μεταξύ ΕΕ, Μέσης Ανατολής και Ανατολικής Μεσογείου. Η προεδρία λοιπόν της δίνει την ευκαιρία να θέσει στο επίκεντρο θέματα που την επηρεάζουν άμεσα: ενεργειακή ασφάλεια (π.χ. στο Αιγαίο/Μεσόγειο), μεταναστευτικό/ασφάλεια, διασύνδεση με γειτονικές περιοχές. Δεδομένων των προκλήσεων που καλείται να αντιμετωπίσει η ΕΕ (γεωπολιτική αστάθεια, ενεργειακή μετάβαση, οικονομική ανάκαμψη, κ.ά.), η Κύπρος έχει την ευκαιρία να διαδραματίσει ρόλο «μεσάζοντα» ή υποστηρικτή πρωτοβουλιών που συμβάλλουν στη συνοχή και τη μελλοντική πορεία της ΕΕ. Έχοντας δε υπόψιν ότι η προεδρία διαρκεί μόνο έξι μήνες, η Κύπρος πρέπει να είναι καλά προετοιμασμένη, ώστε να πετύχει χειροπιαστά αποτελέσματα μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα. Επιπρόσθετα, είναι αναγκαίος και επιβεβλημένος ο συντονισμός με προηγούμενες και επόμενες προεδρίες ώστε να υπάρχει συνέχεια στην πολιτική της ΕΕ. Μέσα σε ένα ευρύτερο πλαίσιο προτεραιοτήτων για την ΕΕ, η Κύπρος θέτει στους βασικούς της στόχους τους εξής: - Μετανάστευση, διαχείριση συνόρων και γειτονικές σχέσεις - Επάρκεια στο νερό / διαχείριση υδάτινων πόρων - Οικονομία, ανταγωνιστικότητα, τραπεζική/χρηματοπιστωτική ολοκλήρωση - Μεγαλύτερη έμφαση στην εξωτερική διάσταση και τις αξίες της ΕΕ Από τους πιο πάνω βασικούς στόχους της Κύπρου, ο στόχος που αφορά τη διασφάλιση της επάρκειας στο νερό / διαχείριση υδάτινων πόρων άπτεται των άμεσων ενδιαφερόντων και του Επιστημονικού Τεχνι-

Συντακτική Επιτροπή

κού Επιμελητηρίου Κύπρου. Η Κύπρος προσεγγίζει το θέμα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, της ερημοποίησης, της ξηρασίας ως μέρος της πορείας προς τη βιώσιμη και αειφόρο ανάπτυξη - κάτι που δεν είναι απλά μια «τυπική» προτεραιότητα για κάθε προεδρία. Πέραν των πιο πάνω είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι μία από τις σημαντικές προτεραιότητες της Κυπριακής Προεδρίας, και στα άμεσα ενδιαφέροντα του Επιμελητηρίου, είναι η τεχνολογία και η καινοτομία. Υπάρχει ξεκάθαρη στρατηγική για ψηφιακή ανάπτυξη, επένδυση σε τεχνολογίες του μέλλοντος και κανόνες που να υποστηρίζουν την καινοτομία. Το ΕΤΕΚ ως σύμβουλος του κράτους μπορεί να έχει σημαντικό ρόλο στην προώθηση Ο στόχος που των θεμάτων που άπτονται των αρμοδιοτήτων του και θα πρέπει να αξιοποιηθεί αφορά τη διασφάλιση της ανάλογα. Καταλήγοντας, η κυπριακή προεδρία του επάρκειας στο Συμβουλίου της ΕΕ αποτελεί μια σημαντινερό / διαχείριση κή ευκαιρία - για το ίδιο το κράτος, για την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου αλλά υδάτινων και για την ΕΕ συνολικά. Αν η Κύπρος αξιοποιήσει σωστά τις δυνατότητες που της πόρων άπτεται δίνονται, μπορεί να συμβάλει σε θετικά βήτων άμεσων ματα για τα ευρωπαϊκά και περιφερειακά ενδιαφερόντων ζητήματα. Ευελπιστούμε και ευχόμαστε για μια αξιοκαι του ΕΤΕΚ πρεπή και επιτυχημένη άσκηση της προεδρίας του ΣΕΕ από την πατρίδα μας, ανταποκρινόμενη πλήρως σε αυτό το πολύ σημαντικό καθήκον και αποστολή που αναλαμβάνει ως ισότιμο μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας. Στέλιος Αχνιώτης Πολιτικός Μηχανικός

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Στέλιος Αχνιώτης – Πολιτικός Μηχανικός • ΜΕΛΗ: Δρ Τασούλα Κυπριανίδου-Λεοντίδου – Χημικός Μηχανικός, Γιώργος Δημητρίου - Πολιτικός Μηχανικός, Δρ Ζωμενία Ζωμενή - Γεωλόγος, Σκεύη Χριστοδούλου - Αρχιτέκτονας, Δρ Μιχάλης Μπενάκης – Ηλεκτρολόγος Μηχανικός • ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΥΛΗΣ: Αντριάνα Μιλτιάδου – Γραμματειακή Λειτουργός ΕΤΕΚ • ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ: Χάρης Σταυρινού – Επιστημονικός Λειτουργός ΕΤΕΚ

6

ΘΕΜΑΤΑ

Συνάντηση ΕΤΕΚ - ΠτΔ με επίκεντρο κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα Πρόθυμο να συμβάλει στην ανοικοδόμηση της Γάζας το ΕΤΕΚ Την ετοιμότητα και την πρόθεσή του να συνδράμει για την ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας εξέφρασε το ΕΤΕΚ με επιστολή που απηύθυνε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Όπως αναφέρει «το Επιμελητήριο παρακολουθεί με ιδιαίτερο ενδιαφέρον την πρωτοβουλία της Κυπριακής Προεδρίας για ενεργή συμβολή στην ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας και είναι έτοιμο να βοηθήσει με κάθε πρόσφορο τρόπο στην εθνική αυτή προσπάθεια. Το ΕΤΕΚ, ως θεσμοθετημένος τεχνικός σύμβουλος του κράτους, διαθέτει το επιστημονικό και επαγγελματικό δυναμικό που μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στην προσπάθεια που καταβάλλει η Δημοκρατία. Στο πλαίσιο αυτό, το Επιμελητήριο δηλώνει την ετοιμότητά του να συνεργαστεί με τις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες, είτε μέσω συμμετοχής σε επιτροπές και τεχνικές ομάδες, είτε με παροχή επιστημονικής υποστήριξης στα στάδια προγραμματισμού και υλοποίησης της πρωτοβουλίας που έχει αναληφθεί. Είμαστε πεπεισμένοι ότι η συμβολή της Κύπρου σε αυτή την ανθρωπιστική και αναπτυξιακή προσπάθεια θα αναδείξει, για ακόμη μία φορά, τον ρόλο της χώρας μας ως γέφυρα ειρήνης, τεχνογνωσίας και σταθερότητας στην περιοχή», καταλήγει η επιστολή. Σε απαντητική επιστολή που έλαβε το Επιμελητήριο από τον Διευθυντή του Διπλωματικού Γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας, το Προεδρικό καταγράφει «τις θερμές του ευχαριστίες τόσο για το ενδιαφέρον του ΕΤΕΚ όσο και για την ετοιμότητα στήριξης της εν λόγω πρωτοβουλίας. Η ετοιμότητά σας για συνεργασία και παροχή υποστήριξης συνιστά παράδειγμα υπευθυνότητας και πρόθεσης για ουσιαστική συμμετοχή σε πρωτοβουλίες που αναδεικνύουν τη γεωπολιτική θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας ως πυλώνα σταθερότητας και ωφέλιμων συνεργειών στην περιοχή» αναφέρεται.

Στο τραπέζι προσιτή στέγη, θέματα ενέργειας, κυκλοφοριακό, έργα δημοσίου κ.ά. Θέματα με σημαντικό κοινωνικό αντίκτυπο τέθηκαν στο επίκεντρο συνάντησης αντιπροσωπείας του ΕΤΕΚ, με επικεφαλής τον Πρόεδρό του κ. Κωνσταντίνο Κωνσταντή, με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Νίκο Χριστοδουλίδη, στην παρουσία των Υπουργών Εσωτερικών και Μεταφορών και Έργων Κωνσταντίνου Ιωάννου και Αλέξη Βαφεάδη, αντίστοιχα. Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης η Υφυπουργός παρά τω Προέδρω, κ. Ειρήνη Πική και ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης. Εκ μέρους του ΕΤΕΚ, η κ. Έλενα Χριστοδούλου Λιασίδου, Γενική Ταμίας, η κ. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα, μέλος της Διοικούσας Επιτροπής του ΕΤΕΚ, και τα μέλη του Γενικού Συμβουλίου κ. Λώρα Νικολάου, κ. Άλκης Δίκαιος και κ. Αντρέας Παπαλλάς. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ευχαρίστησε το ΕΤΕΚ για την αγαστή συνεργασία που έχει αναπτυχθεί, κάνοντας ιδιαίτερη μνεία στη συνεισφορά του Επιμελητηρίου στην ταχεία επιμέτρηση του κόστους επαναφοράς οικοδομών που επλήγησαν από την πρόσφατη πυρκαγιά στην ορεινή Λεμεσό. Σημείωσε παράλληλα πως η κυβέρνηση προσεγγίζει το ΕΤΕΚ ως ουσιαστικό συνεργάτη σε σειρά ζητημάτων που αφορούν την κοινωνία, δίνοντας έμφαση στα θέματα προσιτής στέγης, την ενέργεια και το κυκλοφοριακό. Ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ παρουσίασε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κρίσιμα ζητήματα, που άπτονται της δραστηριότητας του Επιμελητηρίου, τα οποία έχουν κοινωνικό αντίκτυπο και επηρεάζουν την ποιότητα ζωής των πολιτών. Η συζήτηση, η οποία διεξήχθη σε πολύ καλό κλίμα και ήταν ιδιαίτερα παραγωγική, επικεντρώθηκε στο θέμα της στεγαστικής πολιτικής και δη την προσιτή στέγη – που αποτελεί και προτεραιότητα της ΕΕ. Το ΕΤΕΚ είχε υποβάλει δέσμη προτάσεων για το θέμα αυτό, οι οποίες αποτέλεσαν σημαντική βάση για τα μέτρα που υιοθετήθηκαν. Συζητήθηκαν επίσης θέματα στρατηγικού πολεοδομικού σχεδιασμού, καθώς είναι σε εξέλιξη τεχνική βοήθεια για την εκπόνηση του Σχεδίου Νήσος Κύπρος και η αναμενόμενη νέα γενιά των Τοπικών Σχεδίων. Συναφώς, έγινε εκτενής αναφορά σε προτάσεις αναβίωσης του αστικού κέντρου της Λευκωσίας, μετά και το συμμετοχικό εργαστήριο που διοργάνωσε το ΕΤΕΚ, και στο θέμα του κυκλοφοριακού και ανακουφιστικών λύσεων οι οποίες θα μπορούσαν να δοθούν. Στον κατάλογο με τα ζητήματα που τέθηκαν στο τραπέζι συγκαταλέγεται και το θέμα των έργων του δημοσίου και, αφού επισημάνθηκε ότι υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης, έγινε αναφορά στην τρέχουσα προσπάθεια της Αρμόδιας Αρχής Δημόσιων Συμβάσεων για τομές που θα εξυπηρετούν το τρίπτυχο Ποιότητα - Χρόνος - Κόστος. Τέθηκαν επίσης θέματα που αφορούν τη διαφύλαξη της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Ο ΠτΔ και ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ συμφώνησαν να δοθεί συνέχεια στη συζήτηση των πιο πάνω κρίσιμων ζητημάτων, και τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται να γίνουν ξεχωριστές συναντήσεις με Υπουργούς ή αξιωματούχους προς διαμόρφωση συγκεκριμένων ρεαλιστικών μέτρων και προτάσεων πολιτικής.

7

ΘΕΜΑΤΑ

Στη Λευκωσία η 28η Γενική Συνέλευση του ECEC Οι κοινές προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι επαγγελματίες μηχανικοί, σε Κ. Κωνσταντή: ευρωπαϊκό επίπεδο, και οι πιθανές συνεργα«Οι μηχανικοί σίες, ώστε οι προκλήσεις αυτές να μετατραπούν σε ευκαιρίες, τέθηκαν στο επίκεντρο είναι οι της 28ης Γενικής Συνέλευσης του European δημιουργοί Council of Engineers Chambers (ECEC), που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 7 Νοεμ- των σύγχρονων βρίου 2025, στη Λευκωσία. θαυμάτων» Στη Γενική Συνέλευση συζητήθηκαν κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν σήμερα τον τομέα της Μηχανικής Επιστήμης, ενώ στο τραπέζι τέθηκαν και καίρια κοινωνικά ζητήματα. Οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να καταθέσουν απόψεις και εισηγήσεις για το πώς οι μηχανικοί και τα Επιμελητήρια μπορούν με την εμπειρογνωμοσύνη και την επιστημοσύνη των μελών τους να συμβάλουν στην αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων και στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης. Τέθηκαν επίσης θέματα που απασχολούν τους επαγγελματίες μηχανικούς όπως η ποιότητα στις υπηρεσίες που παρέχουν, οι επαγγελματικές αμοιβές, η καινοτομία, η ψηφιοποίηση κ.ά. Εκτενής συζήτηση έγινε και γύρω από τα θέματα των δημόσιων συμβάσεων, της προσιτής στέγασης, του πράσινου σχεδιασμού καθώς και της στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ του ECEC και του διεθνούς Οργανισμού ISHCCO (International Safety and Health Construction Coordinators Organization). Με το κλείσιμο των εργασιών, ECEC και ISHCCO προχώρησαν σε υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας, επισφραγίζοντας τη δέσμευσή τους για στενότερη συνεργασία, αμοιβαία υποστήριξη σε θέματα που ευθυγραμμίζονται με τους στόχους του κάθε οργανισμού καθώς και για καλλιέργεια και ενίσχυση της κουλτούρας πρόληψης για επαγγελματική ασφάλεια και υγεία στον τομέα των κατασκευών, για ανταλλαγή πληροφοριών και ευρημάτων, για συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης και κατάρτισης κ.ά. Ενίσχυση της ευρωπαϊκής συνεργασίας Με το μήνυμα ότι «αυτή η συγκέντρωση αντιπροσωπεύει τη συλλογική δύναμη και το ενιαίο όραμα για τους επαγγελματίες μηχανικούς στην Ευρώπη», ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ κ. Κωνσταντίνος Κωνσταντή άνοιξε τις εργασίες της 28ης Γενικής Συνέλευσης του ECEC στην Κύπρο. Αναφέροντας ότι είναι τιμή για το Επιμελητήριο να αναλαμβάνει αυτή τη διοργάνωση, καλωσόρισε τους παρευρισκόμενους στο ΕΤΕΚ και στην Κύπρο, υπογραμμίζοντας πρωτίστως τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ των μελών του ECEC. Όπως υπογράμμισε, «οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε ως μηχανικοί είναι κοινές σε όλη την Ευρώπη και κοινές πρέπει να είναι και οι λύσεις ως προς την αντιμετώπισή τους». «Μέσα από τη συνεργασία μπορούμε να μετατρέψουμε τις προκλήσεις σε ευκαιρίες για την κοινωνία και να υπηρετήσουμε το ευρωπαϊκό όραμα για βιώσιμη ανάπτυξη και ποιότητα ζωής», σημείωσε. Ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «οι μηχανικοί είναι οι δημιουργοί των σύγχρονων θαυμάτων» και εξήγησε πως μέσω της Μηχανικής Επιστήμης μπορούμε να παρέχουμε, για παράδειγμα, καθαρό νερό, ασφαλείς υποδομές, ψηφιακά συστήματα και άλλα προς όφελος της κοινωνίας και της ποιότητας ζωής των πολιτών.

8

Ακολούθως, αναφέρθηκε και σε άλλα κοινωνικά ζητήματα όπως η ενεργειακή φτώχεια, η κλιματική αλλαγή και το στεγαστικό, τονίζοντας ότι το Επιμελητήριο τα αντιμετωπίζει όχι ως αφηρημένες πολιτικές έννοιες αλλά ως κοινωνικές ανάγκες για τις οποίες έχει αναλάβει σειρά πρωτοβουλιών, συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογο με στοχευμένα μέτρα που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ποιότητας και της ασφάλειας, προάγοντας τη βιωσιμότητα και την κοινωνική ευημερία. Επιστημονική τεκμηρίωση στη λήψη αποφάσεων Το σημαντικό έργο που επιτελεί το ΕΤΕΚ και τις σημαντικές πρωτοβουλίες που αναλαμβάνει ως τεχνικός σύμβουλος του κράτους για αντιμετώπιση σειράς θεμάτων, παρουσίασε ο Διευθυντής του Επιμελητηρίου κ. Χριστόδουλος Χατζηοδυσσέως. Παρουσιάζοντας τα σημαντικότερα ορόσημα στην ιστορία του ΕΤΕΚ το οποίο μετρά περισσότερα από 30 χρόνια παρουσίας, πρόσθεσε ότι σήμερα απασχολεί πέραν των 18.000 μελών από όλους τους κλάδους της Μηχανικής. Ιδιαίτερα για τον τομέα των δημόσιων έργων ο κ. Χατζηοδυσσέως υπογράμμισε μία εκ των βασικών θέσεων του ΕΤΕΚ για εισαγωγή ποιοτικών κριτηρίων στις συμβάσεις ενώ τόνισε παράλληλα ότι υψηλή προτεραιότητα για το Επιμελητήριο είναι η ανάγκη για επιστημονική τεκμηρίωση στη λήψη αποφάσεων. Οι στρατηγικές πρωτοβουλίες του ECCE O Πρόεδρος του ECCE και Α’ Αντιπρόεδρος του ΕΤΕΚ κ. Πλάτωνας Στυλιανού στη δική του παρουσίαση τόνισε την αποστολή του ECCE για την προώθηση ενός βιώσιμου δομημένου περιβάλλοντος στην Ευρώπη. Ανέλυσε παράλληλα τις στρατηγικές πρωτοβουλίες του Συμβουλίου: το έργο «Civil Engineering Today: Mapping the Profession Across Europe», που χαρτογραφεί το επάγγελμα του μηχανικού στην Ευρώπη, και το πρόγραμμα AIDE (Artificial Intelligence for a Digital & Ethical Civil Engineering) για την υπεύθυνη ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στον κλάδο. Επαγγελματική αναγνώριση του Συντονιστή Υγείας Η Πρόεδρος του ISHCCO και μέλος της Διοικούσας Επιτροπής του ΕΤΕΚ κ. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα ανέδειξε τη σημασία της ασφάλειας και της υγείας στον κατασκευαστικό τομέα ως θεμελιωδών παραγόντων βιωσιμότητας και κοινωνικής ευημερίας. Σημειώνοντας τους βασικούς στόχους του Οργανισμού, αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στην υποστήριξη των Συντονιστών Υγείας και Ασφάλειας στην Ευρώπη και πέραν αυτής.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Υπολογισμός τελών άδειας οικοδομής Την ικανοποίησή του για το προσχέδιο τροποποίησης των Κανονισμών για τον Επιτυγχάνεται υπολογισμό των τελών της άδειας οικοο στόχος της δομής εξέφρασε το ΕΤΕΚ με επιστολή του στις Τεχνικές Υπηρεσίες του Υπουργείου απλοποίησης της Εσωτερικών. Όπως επισημαίνει διατηρήμεθοδολογίας θηκε η φιλοσοφία και η δομή της πρότασης που κατέθεσε το ίδιο κατά τη διαβούλευση. Αναλυτικά αναφέρει: «1. Πρωταρχικός στόχος της προσπάθειας ήταν η απλοποίηση της μεθοδολογίας και η ετοιμασία μίας προσέγγισης η οποία να έχει υψηλή επαναληψιμότητα και συνέπεια στα αποτελέσματα. 2. Σημαντικό επιδιωκώμενο στοιχείο της νέας μεθοδολογίας ήταν η τήρηση της αρχής της κοστοστρέφειας και της ανταποδοτικότητας. Δηλαδή τα τέλη κατά τον γενικό κανόνα να συνδέονται με το διοικητικό κόστος εξέτασης της αίτησης. 3. Τέλος, αναπόφευκτα θα έπρεπε να υπάρχει και μια συνέχεια σε σχέση με την υφιστάμενη μεθοδολογία και πρακτική και κατά το δυνατόν θα έπρεπε να διασφαλιστεί πως η νέα μεθοδολογία δεν θα μεταβάλει σε σημαντικό βαθμό τα τέλη ανά κατηγορία ανάπτυξης, αλλά και στο σύνολο. 4. Γίνεται αντιληπτό πως τα σημεία 2 και 3 δεν είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένα και συνεπώς στόχος ήταν να βρεθεί μια κατάλληλη και αποδεκτή ισορροπία. 5. Έχουμε την άποψη ότι ο πρωταρχικός στόχος επιτυγχάνεται πλήρως. Η φιλοσοφία και η δομή της πρότασης που καταθέσαμε έχει διατηρηθεί. Η νέα μεθοδολογία είναι απλή, μειώνει σημαντικά τον χρόνο που απαιτείται για να υπολογιστούν τα τέλη, αφαιρεί υποκειμενικά στοιχεία και παρουσιάζει συνέπεια στα αποτελέσματα. 6. Σε σχέση με την κοστοστρέφεια και τη συνέχεια με την υφιστάμε-

νη μεθοδολογία για τα υπολογιζόμενα τέλη, θεωρούμε ότι η πρόταση επιτυγχάνει μια ικανοποιητική ισορροπία. Επίσης λαμβάνει υπόψη της την τάση για αυτοματοποίηση της έκδοσης άδειας οικοδομής σε απλές οικιστικές αναπτύξεις, οι οποίες κατά τον γενικό κανόνα δεν απαιτούν διαβούλευση με άλλες αρχές και συνεπώς η εξέτασή τους δεν δημιουργεί διοικητικό φόρτο. 7. Αυτό που θεωρούμε πως πρέπει να εξεταστεί εκ νέου είναι το τέλος που έχει προταθεί για κολυμβητικές δεξαμενές (36 ευρώ ανά τ.μ.) το οποίο θεωρούμε υψηλό και ότι δεν δικαιολογείται, ούτε ανταποκρίνεται στην αρχή της κοστοστρέφειας ή της ανταποδοτικότητας. Δεν διαφωνούμε με την επιβολή αντικινήτρων σε σχέση με τον περιορισμό της δημιουργίας νέων κολυμβητικών δεξαμενών, αλλά θεωρούμε ότι το τέλος για την έκδοση άδειας οικοδομής δεν ενδείκνυται για αυτό τον σκοπό. Ως επιμέρους σχόλιο εισηγούμαστε για σκοπούς προβληματισμού στην ενότητα 3 (Άλλα δικαιώματα) η άδεια κατεδάφισης να καθοριστεί στα 100 ευρώ ανά υπέργειο όροφο της οικοδομής. Επίσης για σκοπούς προβληματισμού σημειώνουμε την εισήγησή μας για να υπάρχει ευέλικτος μηχανισμός αναπροσαρμογής των τελών ανά πενταετία λαμβάνοντας υπόψη και τον πληθωρισμό π.χ. με διάταγμα του Υπουργού. Επίσης να δοθεί ευχέρεια στον Υπουργό να εκδίδει κατευθυντήριες γραμμές για σκοπούς ομοιόμορφης εφαρμογής ή εγκυκλίους για την άρση ανωμαλιών και την επίλυση προβλημάτων που δυνατό να προκύψουν από την εφαρμογή της νέας μεθοδολογίας. Καταληκτικά, και με βάση όλα τα πιο πάνω σημειώνουμε ότι συμφωνούμε με την πρόταση όπως μας κοινοποιήθηκε και παρακαλούμε να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατό η διαδικασία και να κατατεθεί το νομοσχέδιο στη Βουλή για να ψηφιστεί, καθώς η υφιστάμενη μεθοδολογία είναι σύνθετη και αναχρονιστική και ταλαιπωρεί επαγγελματίες, αρμόδιες αρχές, επιχειρηματίες και τους πολίτες».

Εκδήλωση για τρέχοντα επαγγελματικά θέματα του κλάδου Μηχανολογικής Μηχανικής Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε εκδήλωση του ΕΤΕΚ, στο επίκεντρο της οποίας τέθηκαν τα τρέχοντα επαγγελματικά θέματα του κλάδου Μηχανολογικής Μηχανικής. H εκδήλωση που έγινε στις 4 Νοεμβρίου 2025, στο Εκπαιδευτικό και Πολιτιστικό Κέντρο του ΕΤΕΚ, διοργανώθηκε στο πλαίσιο της τακτικής επαφής του Επιμελητηρίου με τους μηχανικούς μέλη του. Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, παρουσιάστηκε συνοπτική ανασκόπηση των εξελίξεων του κλάδου από τον Πρόεδρο και τα μέλη του Γενικού Συμβουλίου του ΕΤΕΚ, ενώ δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της ενεργής συμμετοχής των επαγγελματιών του κλάδου. Πιο συγκεκριμένα τέθηκαν ζητήματα, όπως: - Η δημοσίευση της νέας νομοθεσίας για το Μητρώο Μελετητών - Το νέο καθεστώς όπου πολεοδομικές και οικοδομικές αρχές είναι οι ΕΟΑ, προβλήματα και προσπάθειες για βελτίωση - Η πρόοδος στον εκσυγχρονισμό του Κανονισμού για τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις (ΚΔΠ 111/2006) Ακολούθησε εποικοδομητικός διάλογος κατά τον οποίο οι συμμετέχο-

ντες είχαν την ευκαιρία να καταθέσουν τις απόψεις, τις ανησυχίες και τις εισηγήσεις τους σε διάφορα ζητήματα που απασχολούν τον κλάδο όπως τα προβλήματα που παρατηρούνται στους ΕΟΑ, ζητήματα που άπτονται της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας και αφορούν την αδειοδότηση και έλεγχο της ανάπτυξης, το νέο λογισμικό για τα πιστοποιητικά ενεργειακής απόδοσης κ.ά.

9

ΘΕΜΑΤΑ

Διαχείριση αποβλήτων από κατασκευές και κατεδαφίσεις Το Επιμελητήριο απέστειλε τις απόψεις του στον Διευθυντή του Τμήματος Περιβάλλοντος σχετικά με τους περί Αποβλήτων (Διαχείριση από Κατασκευές και Κατεδαφίσεις) Κανονισμούς του 2023, και ειδικότερα σε σχέση με την ανάγκη τροποποίησης του άρθρου 5.-(1) των Κανονισμών. Το ΕΤΕΚ επισημαίνει ότι πρόνοιες που έχουν εισαχθεί στη νομοθεσία έχουν οδηγήσει στην ανάληψη από τους Μελετητές και τους Επιβλέποντες Μηχανικούς εργασιών και ευθυνών που είναι δυσανάλογες με τα καθήκοντα και τον ρόλο τους και συχνά εκτός των όρων ανάθεσής τους. Συγκεκριμένα: «Ειδικότερα, η απαίτηση ο Μελετητής να έχει εκτιμήσει και υπολογίσει τις ποσότητες και τα είδη των αποβλήτων κατά το στάδιο της μελέτης του έργου έχει επιφορτίσει τους Μελετητές με εκτενή εργασία, η οποία εκφεύγει από τα συνήθη καθήκοντά τους για τη μελέτη ενός έργου και για την οποία συχνά δεν έχουν την απαραίτητη τεχνογνωσία ή και πληροφόρηση. Πέραν τούτου, η απαίτηση αυτή κρίνεται αχρείαστη, εφόσον ούτως ή άλλως, ο Εργολήπτης του έργου, με βάση τις πρόνοιες του Κανονισμού, οφείλει να ετοιμάσει Σχέδιο Διαχείρισης ΑΚΚ, το οποίο πρέπει να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ανά είδος ποσότητα, κατ’ όγκο ή κατά βάρος, των ΑΚΚ που εκτιμάται ότι θα παραχθεί με την υλοποίηση του έργου, καθώς και την ποσότητα επαναχρησιμοποίησης ή ανάκτησης των ΑΚΚ. Συνεπώς, η προαναφερόμενη απαίτηση δημιουργεί διπλή εργασία για το ίδιο αντικείμενο και κατ’ επέκταση οδηγεί σε αυξημένο κόστος για τον ιδιοκτήτη του έργου χωρίς οποιοδήποτε πρόσθετο όφελος. Στο ίδιο πλαίσιο, η απαίτηση που καθορίζεται στο κείμενο των Κανονισμών, βάσει της οποίας με την ολοκλήρωση του έργου πιστοποιείται η ορθή διαχείριση των ΑΚΚ από τον Επιβλέποντα Μηχανικό, δεν τηρεί την αρχή της αναλογικότητας. Επί του προκειμένου, επισημαίνεται πως οι Επιβλέποντες Μηχανικοί δεν έχουν την ευθύνη καθημερινής επιστασίας των έργων, ευθύνη που φέρει ο κατασκευαστής του έργου. Συνεπώς, οι Επιβλέποντες Μηχανικοί δεν είναι σε θέση, βάσει του ρόλου τους και του χρόνου παρουσίας τους στα εργοτάξια να πιστοποιήσουν την ορθή διαχείριση των ΑΚΚ. Με γνώμονα την υιοθέτηση μιας ισορροπημένης προσέγγισης για τη

10

διασφάλιση της ορθής διαχείρισης των ΑΚΚ, το Επιμελητήριο έχει προχωρήσει στη διαμόρφωση συγκεκριμένης πρότασης που περιλαμβάνει ασφαλιστικές δικλίδες σε όλα τα στάδια του έργου ως εξής: Αντί της απαίτησης ο Μελετητής να έχει εκτιμήσει και υπολογίσει τις ποσότητες και τα είδη των αποβλήτων κατά το στάδιο της μελέτης του έργου, να εισαχθεί υποχρέωση περίληψης σημείου στα έγγραφα του κατασκευαστικού συμβολαίου ή στο δελτίο ποσοτήτων (όπου εφαρμόζεται, εφόσον ορισμένα έργα προσφοροδοτούνται με κατ’ αποκοπήν ποσό) για την κοστολόγηση της διαχείρισης των παραγόμενων ΑΚΚ. Η εν λόγω ρύθμιση θα διασφαλίσει την ετοιμασία Σχεδίου Διαχείρισης ΑΚΚ και ότι το κόστος διαχείρισης ΑΚΚ έχει ληφθεί υπόψη κατά την ετοιμασία προσφοράς για το έργο. Εισαγωγή υποχρέωσης στους Κανονισμούς για προσκόμιση του Σχεδίου Διαχείρισης ΑΚΚ από τον Εργολήπτη στον Επιβλέποντα Μηχανικό του έργου. Νοείται ότι ο Επιβλέπων Μηχανικός θα δύναται να καταθέσει παρατηρήσεις για το Σχέδιο Διαχείρισης ΑΚΚ προς τον Εργολάβο και να ζητήσει την αναθεώρησή του. Η απαίτηση αυτή συνάδει και με τον εποπτικό ρόλο και τα καθήκοντα ενός Επιβλέποντος Μηχανικού σε ένα κατασκευαστικό έργο, σε αντίθεση με τις υφιστάμενες απαιτήσεις των Κανονισμών που απαιτούν καθημερινή επιστασία στο έργο. Εισαγωγή υποχρέωσης ο Εργολάβος να προσκομίζει τα Δελτία Παραλαβής για τα παραγόμενα από έργο ΑΚΚ στον Επιβλέποντα Μηχανικό του Έργου. Νοείται ότι τα υπό αναφορά Δελτία Παραλαβής θα εκδίδονται από αδειδοτημένη μονάδα διαχείρισης ΑΚΚ και σε αυτά θα αναγράφεται η ποσότητα και το είδος των αποβλήτων καθώς και η ημερομηνία παραλαβής τους. Επιπρόσθετα, θα πρέπει να εισαχθεί πρόνοια στους Κανονισμούς ότι δεν θα καταβάλλεται ποσό πληρωμής για τη διαχείριση ΑΚΚ στον Εργολήπτη, εάν δεν έχει προηγουμένως προσκομίσει τα απαραίτητα Δελτία Παραλαβής ΑΚΚ στον Επιβλέποντα Μηχανικό του έργου. Πέραν των πιο πάνω, οφείλουμε να σημειώσουμε πως η ριζική αντιμετώπιση του προβλήματος της ανεξέλεγκτης εναπόθεσης ΑΚΚ θα επέλθει με τακτικότερους ελέγχους στα εργοτάξια από το Τμήμα Περιβάλλοντος και την επιβολή αυστηρών ποινών εκεί και όπου παρατηρείται παραβίαση της κείμενης νομοθεσίας. Η διενέργεια τακτικών ελέγχων στα εργοτάξια θα συμβάλει καθοριστικά στη διασφάλιση της επιβολής της νομοθεσίας και στη σταδιακή συμμόρφωση της οικοδομικής βιομηχανίας με τις απαιτήσεις των Κανονισμών. Επίσης και ανεξάρτητα των πιο πάνω, οφείλουμε να σημειώσουμε πως σήμερα, σε μεγάλο βαθμό, η διαχείριση ΑΚΚ από τις αδειοδοτημένες μονάδες διαχείρισης αφορά την εναπόθεσή τους σε χώρους ταφής, ενώ θα έπρεπε να περιλαμβάνει και την επεξεργασία τους με στόχο την επαναχρησιμοποίηση των υλικών στην κατασκευαστική βιομηχανία. Το ΕΤΕΚ, κατόπιν εκτενούς εργασίας που έχει γίνει από ειδική ομάδα, έχει προχωρήσει στη διαμόρφωση ολοκληρωμένης πρότασης για την ενθάρρυνση της επανάχρησης ΑΚΚ στα κατασκευαστικά έργα».

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Θέματα που άπτονται της αδειοδότησης Σε συνέχεια της επικοινωνίας του με τους Επαρχιακούς Οργανισμούς Αυτοδιοίκησης, Επιβάλλεται με στόχο τον εντοπισμό και την επίλυση προβλημάτων που προκύπτουν κατά τη η ουσιαστική διαδικασία αδειοδότησης, το ΕΤΕΚ απέστειλε στην Αναπληρώτρια Διευθύντρια του απλοποίηση της ΕΟΑ Λευκωσίας επιστολή, όπου καταγράφει Εντολής 4/2025 τις παρατηρήσεις του. Όπως αναφέρει: «Οφείλουμε να σημειώσουμε πως το γεγονός ότι αρκετές πρόνοιες της κείμενης νομοθεσίας δεν είναι σαφείς και ως εκ τούτου ερμηνεύονται διαφορετικά από τους εμπλεκόμενους στη διαδικασία αδειοδότησης, καθώς και ο κατακερματισμός των προνοιών της νομοθεσίας σε σωρεία κανονιστικών εγγράφων δυσχεραίνουν σημαντικά το έργο των μελετητών. Η έκδοση εγχειριδίων από το ΕΤΕΚ για τις πρόνοιες της κείμενης νομοθεσίας που διέπουν τον σχεδιασμό και την αδειοδότηση οικιστικών αναπτύξεων, θεωρούμε ότι θα συμβάλει σημαντικά στην άμβλυνση του προβλήματος. Ωστόσο, θα πρέπει να προωθηθούν και άλλες ενέργειες για αντιμετώπιση του εν λόγω θέματος. Ιδιαίτερα, επιβάλλεται να προχωρήσει το ταχύτερο η ουσιαστική απλοποίηση της Εντολής 4/2025 που διέπει τον τρόπο υπολογισμού του Συντελεστή Δόμησης και Ποσοστού Κάλυψης. Σημειώνεται ότι η απλοποίηση της εν λόγω Εντολής (που αντικατέστησε την Εντολή 1/2017) περιλαμβάνεται στα 22 μέτρα που διαμόρφωσε το Υπουργείο Εσωτερικών για απλοποίηση και επιτάχυνση της διαδικασίας πολεοδομικής αδειοδότησης, λόγω των ασαφειών που εμπεριέχει η Εντολή, οι οποίες οδηγούν σε διαφορετική απόδοση της ερμηνείας προνοιών της. Επίσης θα πρέπει να δρομολογηθούν ενέργειες για απλοποίηση των προνοιών της κείμενης νομοθεσίας γενικότερα, η οποία θα συμβάλει στο να προχωρήσει η ψηφιοποίηση της νομοθεσίας και η δημιουργία ενός ηλεκτρονικού οδηγού για την πολεοδομική νομοθεσία. Στο ίδιο πλαίσιο, θα πρέπει να προχωρήσει και η Επιτροπή για επίλυση διαφορών μεταξύ μελετητών και αδειοδοτουσών αρχών για θέματα που άπτονται της αδειοδότησης. Η λειτουργία της προτεινόμενης Επιτροπής θα συμβάλει στη σταδιακή μείωση των περιπτώσεων όπου παρατηρείται ανομοιόμορφη προσέγγιση σε ό,τι αφορά την απόδοση της ερμηνείας προνοιών της νομοθεσίας. Σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση των μελετητών στη λειτουργία του συστήματος Ιππόδαμος, όπως έχουμε ενημερωθεί ετοιμάζονται βίντεο από την ομάδα υποστήριξης του συστήματος για την υποβολή του κάθε τύπου αίτησης. Σε κάθε περίπτωση, οφείλουμε να σημειώσουμε ότι εξακολουθούν να υφίστανται προβλήματα στην αρχιτεκτονική του συστήματος ή και ασάφειες στον τρόπο υποβολής (π.χ. σε ποια διαδικασία -ταχεία ή συνήθη- εμπίπτουν τεμάχια αυτοστέγασης), τα οποία δυσχεραίνουν σημαντικά την υποβολή αιτήσεων. Σε ό,τι αφορά τους καταλόγους λόγων άρνησης παραλαβής αιτήσεων και των καταλόγων για έλεγχο πληρότητας των αιτήσεων που έχουν ετοιμαστεί από τον ΕΟΑ Λευκωσίας, με τη συνεργασία του ΕΤΕΚ, το Επιμελητήριο θα προβεί σε εκ νέου ενημέρωση των μελών του για την ύπαρξη και το περιεχόμενο των εν λόγω καταλόγων.

12

Σε σχέση με τα λάθη που έχουν εντοπιστεί κατά τον υπολογισμό τελών για άδεια οικοδομής, σημειώνουμε πως αυτό οφείλεται στην πολυπλοκότητα της υφιστάμενης μεθοδολογίας υπολογισμού των τελών η οποία κρίνεται εξόχως προβληματική και περίπλοκη και στο ότι δεν έχει προχωρήσει ακόμη η ριζική αναθεώρησή της. Αξίζει να σημειωθεί ότι και από τους ίδιους τους λειτουργούς των αδειοδοτουσών αρχών υπολογίζονται διαφορετικά τέλη για παρόμοιες αναπτύξεις, λόγω της πολυπλοκότητας της μεθοδολογίας. Ως εκ τούτου, η διαδικασία αναθεώρησης της μεθοδολογίας υπολογισμού των τελών για άδεια οικοδομής, θα πρέπει να ολοκληρωθεί τάχιστα, ώστε να υπάρχει απλή και ενιαία αντιμετώπιση από όλους σε ό,τι αφορά τα απαιτούμενα τέλη για μια ανάπτυξη Για περιπτώσεις αιτήσεων που δεν έχουν υποβληθεί με την ορθή διαδικασία (ταχεία ή συνήθη), σημειώνεται ότι κατά τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στις 13.05.2025 μεταξύ εκπροσώπων του ΕΤΕΚ, του ΤΠΟ και των ΕΟΑ για συζήτηση του θέματος, κατά την οποία είχαν παρουσιαστεί κυρίως τα αποτελέσματα του δειγματοληπτικού ελέγχου που είχε διεξαγάγει ο ΕΟΑ Λευκωσίας, διαπιστώθηκε πως οι αποκλίσεις αφορούσαν περιπτώσεις διακριτικής ευχέρειας που πάντοτε ασκείτο από τις Πολεοδομικές Αρχές, και που η χρήση τους από τους ίδιους τους μελετητές δεν δημιουργεί κίνδυνο για συνθήκες υπερανάπτυξης ή επηρεασμού ανέσεων περίοικων και περιβάλλοντος. Όπως γνωρίζετε, στη βάση αυτών των συμπερασμάτων, έχει εκδοθεί σχετική εγκύκλιος του Διευθυντή Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, ημερ. 26.05.2025 με τίτλο «Θέματα που προκύπτουν με τις Αιτήσεις για Εξασφάλιση Βεβαίωσης Διάταγμα με αρ. ΚΔΠ 322/2024», με στόχο να αποσαφηνιστεί ο τρόπος χειρισμού των περιπτώσεων αυτών». Ενέργειες του ΕΤΕΚ Κατόπιν διερεύνησης φαίνεται ότι μεγάλος αριθμός μελετητών είχε υπόψη ότι κατά το στάδιο της αίτησης για άδεια οικοδομής υποβάλλονται προκαταρκτικά δικαιώματα της τάξης των 50 ευρώ για την αίτηση για άδεια οικοδομής και των 50 ευρώ για την αίτηση για άδεια διαχωρισμού και για τον λόγο αυτό υπέβαλαν το ποσό των 100 ευρώ ως δικαιώματα κατά την υποβολή αιτήσεων Α12 με βάση τα ειδικά διατάγματα ανάπτυξης ΚΔΠ 32/2025 και ΚΔΠ 91/2025. Το ΕΤΕΚ προτίθεται, με ανακοίνωση προς τα μέλη του, να ενημερώσει τους μελετητές ότι τα δικαιώματα για τις αιτήσεις Α12 πληρώνονται εξ αρχής στο ολικό τους ποσό. Σε ό,τι αφορά την περίπτωση που καταβλήθηκε 1 ευρώ για άδεια οικοδομής και 1 ευρώ για άδεια διαχωρισμού, και γενικότερα στις περιπτώσεις που καταβλήθηκαν εξαιρετικά χαμηλά τέλη, το ΕΤΕΚ θα διερευνήσει το θέμα και θα ενημερώσει σχετικά τον Οργανισμό. Σε τυχόν περιπτώσεις που εντοπιστούν σοβαρά λάθη σε υποβαλλόμενες πολεοδομικές αιτήσεις με τη διαδικασία εξασφάλισης της Βεβαίωσης της Πολεοδομικής Αρχής και ειδικά στις περιπτώσεις που το λάθος επαναλαμβάνεται ή και δεν τεκμηριώνεται η άγνοια από μέρους του μελετητή, το ΕΤΕΚ προτίθεται να διερευνήσει τις περιπτώσεις αυτές και, όπου κρίνεται απαραίτητο, να προχωρήσει με την άσκηση πειθαρχικού ελέγχου στα μέλη του.

Θ Ε Μ ΑΤΑ Για τη μία αίτηση στην οποία διαπιστώθηκαν ουσιώδεις αποκλίσεις και παρατυπίες, σημειώνεται ότι το ΕΤΕΚ έχει ζητήσει διευκρινίσεις από τη μελετήτρια που την υπέβαλε. Επί του προκειμένου φαίνεται ότι η εν λόγω αίτηση είχε υποβληθεί εκ παραδρομής ως αίτηση ΕΠΒ στο σύστημα και πως η μελετήτρια εντόπισε αμέσως το λάθος και προχώρησε σε υποβολή αίτησης ΕΑ15 με την ένδειξη ότι η αίτηση αφορά το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας. Σημειώνεται πως η μελετήτρια απέστειλε και τεκμήρια στο ΕΤΕΚ ότι υπέβαλε πολεοδομική αίτηση με τη συνήθη διαδικασία για την ίδια ανάπτυξη και αυτό επιβεβαιώθηκε και με τον ίδιο τον ΕΟΑ Λευκωσίας. Συγκεκριμένες Πέραν των πιο πάνω, το ΕΤΕΚ έχει ετοιμάσει προτάσεις για Οδηγό για την υποβολή αιτήσεων ανά κατηγορία ανάπτυξης στον οποίο δίνονται την επίλυση κατευθυντήριες γραμμές ως προς το με ζητημάτων ποια διαδικασία πρέπει να υποβάλλεται η κάθε αίτηση. Το ΕΤΕΚ προτίθεται να προβεί σε εκ νέου προβολή του Οδηγού. Σε σχέση με το ότι έχουν διαπιστωθεί, από τους δειγματοληπτικούς ελέγχους, λάθη εκ μέρους των μελετητών, που δεν αφορούν τα σημεία που αφορά η προαναφερόμενη Εγκύκλιος, το ΕΤΕΚ παρακαλεί να του αποσταλούν συγκεκριμένα παραδείγματα περιπτώσεων όπου έχουν εντοπιστεί λάθη (π.χ. σε ό,τι αφορά την υπέρβαση του συντελεστή δόμησης και υπέρβαση κατά μήκος επαφής του κοινού συνόρου). Αφού το ΕΤΕΚ λάβει ενημέρωση για τα σημεία στα οποία παρατηρήθηκαν λάθη ή και ελλείψεις εκ μέρους των μελετητών, θα προχωρήσει στη διοργάνωση σεμιναρίου, με τη συμβολή των ΕΟΑ, που θα εστιάζει στα σημεία αυτά. Στο ίδιο πλαίσιο, πρόθεση του Επιμελητηρίου είναι να προχωρήσει με ανακοίνωση προς τα μέλη του για τα σημεία που παρατηρήθηκε από τους δειγματοληπτικούς ελέγχους που διενεργήθηκαν ότι χρήζουν προσοχής κατά την υποβολή αιτήσεων. Σημειώνεται επίσης ότι το ΕΤΕΚ έχει προχωρήσει στην ετοιμασία εγχειριδίου για τον σχεδιασμό χώρων στάθμευσης, το οποίο αναμένεται να εκδοθεί σύντομα.

των απαραίτητων ασφαλιστικών δικλίδων προς διασφάλιση της ασφάλειας. 2. Στο ίδιο πλαίσιο, το ΕΤΕΚ καταβάλλει προσπάθειες για βελτίωση της λειτουργίας του συστήματος «Ιππόδαμος», την επίτευξη ομοιόμορφης προσέγγισης σε ό,τι αφορά τα απαιτούμενα έγγραφα για την αδειοδότηση προτεινόμενων αναπτύξεων από όλες τις αδειοδοτούσες αρχές και την απάλειψη της απαίτησης προσκόμισης εγγράφων που είναι ήδη στην κατοχή των αδειοδοτουσών αρχών. 3. Σε ό,τι αφορά τις αιτήσεις για άδεια οικοδομής, θέση του ΕΤΕΚ είναι ότι δεν πρέπει να προχωρήσουμε σε κατάργηση της άδειας οικοδομής, αλλά σε απλοποίηση των απαιτήσεων. Αυτό θα επιτρέψει την ταχεία αδειοδότηση των εν λόγω έργων αλλά και θα δοθεί έμφαση στον επιτόπιο έλεγχο στα υπό ανέγερση έργα, ώστε να διασφαλίζεται ότι αυτό που κατασκευάζεται συνάδει με αυτό που αδειοδοτήθηκε. Ταυτόχρονα, η διαδικασία της οικοδομικής αδειοδότησης θα διασφαλίσει ότι εκπονούνται και υποβάλλονται όλες οι απαραίτητες μελέτες και ότι αυτές διατηρούνται στο αρχείο του κράτους».

Σύστημα αδειοδότησης Απαντώντας σε επιστολές μέλους του ΕΤΕΚ προς το Υπουργείο Εσωτερικών, οι οποίες του κοινοποιήθηκαν, το Επιμελητήριο σημειώνει τα ακόλουθα: «1. Όπως γνωρίζετε, θέση του ΕΤΕΚ είναι ότι το σύστημα αδειοδότησης πρέπει να απλοποιηθεί, με στόχο την ταχύτερη αδειοδότηση αναπτύξεων, με την ένταξη

13

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί για ΣΟΠΑΖ και Κρατική Έκθεση Επιστολή στον Δήμαρχο Λευκωσίας απέστειλε το ΕΤΕΚ με τις εισηγήσεις Αρχιτεκτονικό του για τη διαδικασία των αναπτύξεδιαγωνισμό ιδεών ων στην περιοχή ΣΟΠΑΖ και Κρατικής Έκθεσης. Το Επιμελητήριο ευχαριστεί για το ΣΟΠΑΖ τον Δήμαρχο για τη σχέση εμπιστοσύκαι διαγωνισμό νης και δημιουργικής συνεργασίας και επισημαίνει τη συμβολή που μπορεί να σύντομης έχει ως τεχνικός σύμβουλος της Ποδιάρκειας για λιτείας σε έργα που συμβάλλουν στη δημιουργία ενός αναβαθμισμένου αστικό πάρκο αστικού περιβάλλοντος. Όπως αναεισηγείται το ΕΤΕΚ φέρει: «Αποτελεί κοινή μας αντίληψη πως τα έργα σε ΣΟΠΑΖ και Κρατική Έκθεση είναι καταλυτικά για τη Λευκωσία, έχοντας τη δυνατότητα να αναμορφώσουν την καθημερινότητα του πολίτη, να ενισχύσουν την τοπική οικονομία και να αναβαθμίσουν την πολιτιστική ζωή. Η κατεύθυνση που έχετε παρουσιάσει, τόσο σε εμάς στην πρόσφατη συνάντησή μας στις 22.09.2025, όσο και δημόσια, περιλαμβάνει τη μετατροπή του χώρου της πρώην Κρατικής Έκθεσης σε μητροπολιτικό πάρκο και την αναβάθμιση της περιοχής του ΣΟΠΑΖ σε συνεδριακό-εκθεσιακό πόλο, συγκροτώντας έναν διπλό άξονα αστικής αναγέννησης για τη Λευκωσία. Η υλοποίηση, όπως συζητήσαμε, είναι σημαντικό να προχωρήσει με διαφανείς, εξωστρεφείς και συμμετοχικές διαδικασίες, με έμφαση στην καινοτομία, τον «πράσινο» σχεδιασμό και την ποιότητα σε όλα τα στάδια. Αυτός ακριβώς ο στόχος θεωρούμε πως επιτυγχάνεται με την αξιοποίηση του εργαλείου του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, προσαρμοσμένου στην κάθε περίπτωση όπως αναλύουμε πιο κάτω. Σημειώνουμε πως σε καμία περίπτωση η συγκεκριμένη διαδικασία δεν θα δημιουργήσει καθυστέρηση ή οικονομική επιβάρυνση των έργων, και προς τούτο θα εφαρμοστούν ασφαλιστικές δικλίδες. Αντίθετα θα προσφέρει εργαλεία που θα διασφαλίσουν τον μέγιστο αντίκτυπο των έργων στη ζωή των πολιτών, καθώς και την επί της ουσίας συναίνεσή τους στις προωθούμενες αναπτύξεις. 1) ΣΟΠΑΖ - Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός Ιδεών Στην περίπτωση του ΣΟΠΑΖ εισηγούμαστε τη διενέργεια ανοιχτού Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού Ιδεών. • Ο Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός Ιδεών, σύμφωνα με τους Κανονισμούς Διεξαγωγής Αρχιτεκτονικών Διαγωνισμών του ΕΤΕΚ, «διοργανώνεται όταν ο Αγωνοθέτης επιδιώκει τη συλλογή διαφορετικών προγραμματικών και σχεδιαστικών προσεγγίσεων, με στόχο την αποσαφήνιση της βασικής ιδέας και τη σύνταξη του τελικού προγράμματος ενός έργου». • Ο Αγωνοθέτης, εκτός από την απονομή των βραβείων, δεν δεσμεύεται να προχωρήσει με την ανάθεση περαιτέρω μελετών στους βραβευθέντες. • Η διάρκεια διεξαγωγής του Διαγωνισμού από την ημερομηνία προκήρυξής του μέχρι την κατάθεση των προτάσεων από τους συμμετέχοντες είναι 4 μήνες. • Το κόστος διοργάνωσης του διαγωνισμού αφορά το κόστος των

14

βραβείων (3) και των επαίνων (1-3) που θα δοθούν στους συμμετέχοντες, καθώς και το κόστος αποζημίωσης των μελών της Κριτικής Επιτροπής του Διαγωνισμού. • Στόχος του Διαγωνισμού θα είναι η οριστικοποίηση του προγράμματος σε επίπεδο masterplan, η σύνταξη προδιαγραφών για τις κτηριακές αναπτύξεις (πράσινου σχεδιασμού, καινοτομίας, αισθητικών, πολεοδομικών, τεχνικών κ.ο.κ.), η συγγραφή κατευθυντήριων γραμμών για τον δημόσιο χώρο και η προστασία της βιομηχανικής κληρονομιάς. Ενδεικτικά ζητούμενα: - σχεδιαστικές αρχές για συνοχή δημόσιου χώρου (συνδέσεις, ροές, στάσεις) - στρατηγική μικτής λειτουργικότητας (ημέρα/νύχτα, καθημερινό/ εποχικό) - πρότυπα πράσινης μετάβασης (σκίαση, υδατική διαχείριση) - ενδεικτικές φάσεις ανάπτυξης και λειτουργικές προτεραιότητες • Το αποτέλεσμα του Διαγωνισμού θα εκφράζει το όραμα του Δήμου και θα αποτελέσει βάση αναφοράς για την αναζήτηση επενδυτών, ώστε να διασφαλιστεί ο αντίκτυπος του έργου στους πολίτες και το δημόσιο συμφέρον. • Το Επιμελητήριο θεωρεί σημαντικό στη φάση συγγραφής των όρων να γίνει προσπάθεια να καταγραφούν και να αξιοποιηθούν οι απόψεις δημοτών και άλλων εμπλεκόμενων φορέων για το όραμα της ανάπλασης.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

2) Κρατική Έκθεση - Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός Σύντομης Διάρκειας για τον σχεδιασμό του Αστικού Πάρκου Εισηγούμαστε τη διοργάνωση αρχιτεκτονικού διαγωνισμού σύντομης διάρκειας, ο οποίος είναι πιο ευέλικτος ως διαδικασία και μειώνει το κόστος για τον αγωνοθέτη και τους διαγωνιζόμενους. Ο Διαγωνισμός θα αφορά το αστικό πάρκο, και όχι τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό των κτηρίων που θα διατηρηθούν και θα αξιοποιηθούν, τα οποία μόνο εάν

επιθυμείτε θα μπορούσαν να ενταχθούν σε επίπεδο ιδέας με δεδομένη τη χρήση που έχετε προγραμματίσει. • Ο Αγωνοθέτης θα προχωρήσει με την ανάθεση της μελέτης και επίβλεψης του έργου στον διακριθέντα με το Α’ Βραβείο. • Η διάρκεια διεξαγωγής του Διαγωνισμού από την ημερομηνία προκήρυξής του μέχρι την κατάθεση των προτάσεων από τους συμμετέχοντες είναι 4 μήνες. Μετά την ολοκλήρωση του Διαγωνισμού ο Δήμος θα έχει στη διάθεσή του μια πλήρη σχεδιαστική πρόταση, καθώς και τη μελετητική ομάδα με την οποία θα συμβληθεί για την ολοκλήρωση της μελέτης και την επίβλεψη του έργου. • Το κόστος διοργάνωσης του διαγωνισμού αφορά το κόστος των βραβείων (3) και των επαίνων (1-3) που θα δοθούν στους συμμετέχοντες, καθώς και το κόστος αποζημίωσης των μελών της Κριτικής Επιτροπής του Διαγωνισμού. Το ύψος των βραβείων εξαρτάται από τον προϋπολογισμό του έργου. • Στόχος του Διαγωνισμού θα είναι η δημιουργία ενός σύγχρονου μητροπολιτικού πάρκου με υψηλή οικολογική αξία και καθημερινή χρήση με έμφαση στην περιβαλλοντική επίδοση και διαχείριση μικροκλίματος, στην ποιότητα εμπειρίας, στη συντήρηση/λειτουργικό κόστος και στη συμπερίληψη. Ενδεικτικά ζητούμενα: - αστικός εξοπλισμός (καθιστικά, φωτισμός, σήμανση, σκίαστρα) - φυτεύσεις (δενδροστοιχίες, native species, biodiversity corridors) - θεματικές διαδρομές και υπαίθρια άσκηση (π.χ. calisthenics, ποδήλατο, jogging) - προσβασιμότητα-ασφάλεια (καθολικός σχεδιασμός, φωτισμός, ορατότητα) - συνδέσεις με Μακάρειο / γειτονιές / ΜΜΜ, αφηγηματική εμπειρία περιήγησης - πρόνοιες για πολιτιστικές/κοινοτικές χρήσεις ώστε το πάρκο να λειτουργεί ως καθημερινός προορισμός», καταλήγει η επιστολή που υπογράφει ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ.

Διαβούλευση με την Πυροσβεστική Υπηρεσία Επιστολή με θέμα «Διαβούλευση με την Πυροσβεστική Υπηρεσία για προτεινόμενες αναπτύξεις» απέστειλε το ΕΤΕΚ στον Αρχιπύραρχο της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας και τον Διευθυντή των Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Εσωτερικών, με στόχο την απλοποίηση και την επιτάχυνση της διαδικασίας αδειοδότησης. Το ΕΤΕΚ κάνει μνεία των εγκυκλίων του Υπουργείου Εσωτερικών, ΥΠΕΣ Γ.Ε. 057 και ΥΠΕΣ Γ.Ε.064, βάσει των οποίων για τις πιο κάτω κατηγορίες ανάπτυξης δεν απαιτείται διαβούλευση με την Πυροσβεστική Υπηρεσία κατά το στάδιο της υποβολής αίτησης για άδεια οικοδομής: • Κατηγορία Α (δεν απαιτείται η υποβολή εντύπου αυτοελέγχου): Οικιστικές αναπτύξεις μέχρι διπλοκατοικία και κατοικίες σε σειρά ανεξαρτήτως του αριθμού των κατοικιών • Κατηγορία Β (απαιτείται η υποβολή εντύπου αυτοελέγχου): Πολυκατοικίες σε εγγεγραμμένο οικόπεδο που αφορούν αποκλειστικά οικιστική ανάπτυξη μέχρι 20 διαμερίσματα, οι οποίες δεν υπερβαίνουν τους 4 ορόφους, μη συμπεριλαμβανομένης της πιλωτής, και νοουμένου ότι το πάτωμα του τελευταίου ορόφου δεν υπερβαίνει τα 15 μ. Στην εν λόγω κατηγορία θα είναι δυνατή και η ύπαρξη υπογείου, εμβαδού

μέχρι 600 τ.μ. Το Επιμελητήριο υποστηρίζει ότι θα πρέπει να αρθεί η απαίτηση διαβούλευσης με την Πυροσβεστική Υπηρεσία και για τις εξής περιπτώσεις που αφορούν ίδιας κλίμακας αναπτύξεις: i. Ίδιας κλίμακας αναπτύξεις με αυτές που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των προαναφερόμενων εγκυκλίων αλλά που χωροθετούνται σε χωράφι αντί σε οικόπεδο. ii. Αναπτύξεις της ίδιας κλίμακας με αυτές που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των προαναφερόμενων εγκυκλίων και να δύναται να υφίσταται πέραν της μιας οικοδομής αυτής της κλίμακας στο ίδιο τεμάχιο (π.χ. 3 πολυκατοικίες με 10 διαμερίσματα και τρεις υπέργειους ορόφους στο ίδιο οικόπεδο). iii. Αναπτύξεις αυτής της κλίμακας (που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των προαναφερόμενων εγκυκλίων και με τις προτεινόμενες στα σημεία i και ii πιο πάνω) που βρίσκονται εντός Περιοχών Ειδικού Χαρακτήρα, λαμβάνοντας υπόψη πως το θέμα διαβούλευσης με την Πυροσβεστική Υπηρεσία δεν διαφοροποιείται για τις περιπτώσεις των οικοδομών αυτών σε σχέση με άλλες αναπτύξεις.

15

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Παρατηρήσεις σε διαδικασίες διαγωνισμών Επανεξέταση και αναθεώρηση των όρων διαγωνισμών, ώστε αυτοί να είναι σύννομοι, να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των έργων αλλά και να μην πλήττουν τον ανταγωνισμό, προτείνει το Επιμελητήριο. Η πρώτη επιστολή απευθύνεται στις Τεχνικές Υπηρεσίες του Δήμου Ακάμα και αφορά τον διαγωνισμό για «Παροχή Υπηρεσιών Ομάδας Συμβούλων Μελετητών για εκπόνηση μελέτης, σχεδίων και επίβλεψης Έργου για δημιουργία τουριστικού περιπτέρου, παιδικής χαράς, υπαίθριου γυμναστηρίου, χώρου στάθμευσης και πεζόδρομου για λειτουργία μιας σύγχρονης πλαζ λουόμενων, στην περιοχή Πότιμα στο Δημοτικό Διαμέρισμα Κισσόνεργας» (Αρ. Διαγωνισμού: Π 30/2025). Όπως επισημαίνει το ΕΤΕΚ: «Η εκτιμώμενη αξία της σύμβασης, με βάση το εκτιμώμενο κόστος των κατασκευαστικών εργασιών και τη σύσταση της Ομάδας Έργου, υπολείπεται σημαντικά αυτής που προκύπτει από την εφαρμογή της εγκυκλίου ΓΛ/AAΔΣ 114 «Υπηρεσίες Συμβούλων Μελετητών Οικοδομικών Έργων». Ως εκ τούτου, σας καλούμε να προχωρήσετε σε αναθεώρηση του ύψους της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης, σύμφωνα με τις πρόνοιες της προαναφερόμενης εγκυκλίου. Ορισμένα από τα ποιοτικά κριτήρια αξιολόγησης που έχουν τεθεί για την ανάθεση της σύμβασης, όπως π.χ. το κριτήριο και τα υποκριτήρια για την αξιολόγηση της οργανωτικής αποτελεσματικότητας της Ομάδας Έργου, θεωρούμε πως δεν είναι μετρήσιμα. Συναφώς, θεωρούμε πως αντί αυτών θα πρέπει να τεθούν πιο αντικειμενικά κριτήρια, όπως προηγούμενη συνεργασία των επιμέρους βασικών μελετητών σε προηγούμενα έργα, κριτήρια που σχετίζονται με την κατοχή πείρας (επιπρόσθετης της απαιτούμενης) ή και ακαδημαϊκών ή άλλων προσόντων (επιπρόσθετων των απαιτούμενων). Η προϋπόθεση συμμετοχής οι Οικονομικοί Φορείς να έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς κατά τα τελευταία τρία (3) έτη, τουλάχιστον 2 συμβάσεις, τουλάχιστον αξίας €600.000,00 ευρώ η κάθε μία, ή μία σύμβαση αξίας €1.000.000,00 με αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών για την ανάπλαση πλατείας που περιλαμβάνει δημιουργία παιδότοπου, υπαίθριου γυμναστηρίου, χώρου στάθμευσης και κέντρου αναψυχής, θεωρούμε πως δημιουργεί συνθήκες υπερβολικού περιορισμού στη δυνατότητα συμμετοχής στον διαγωνισμό. Στις προϋποθέσεις συμμετοχής για τους Οικονομικούς Φορείς περιλαμβάνεται απαίτηση να εργοδοτούν τουλάχιστον δύο Αρχιτέκτονες (ένας δεκαετούς πείρας και ένας πενταετούς) και έναν Πολιτικό Μηχανικό ή έναν Τεχνικό Μηχανικό (δεκαετούς πείρας). Επί του προκειμένου, θεωρούμε ότι η αναφορά σε Τεχνικό Μηχανικό θα πρέπει να απαλειφθεί. Επίσης, δεδομένου ότι οι ενδιαφερόμενοι οικονομικοί φορείς μπορούν να συνεργαστούν με άλλες οντότητες (π.χ. αρχιτεκτονικά γραφεία να συνεργαστούν με γραφεία πολιτικών μηχανικών) για σκοπούς του προωθούμενου έργου, θεωρούμε πως η εν λόγω απαίτηση θα πρέπει να απαλειφθεί στην ολότητά της, ώστε να μην περιορίζεται απαίτηση στον διαγωνισμό».

16

Η δεύτερη επιστολή απευθύνεται στον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως και αφορά τον Διαγωνισμό για την Παροχή Υπηρεσιών Εμπειρογνωμόνων για τον αστικό αναδασμό με σκοπό την ετοιμασία δευτερογενούς νομοθεσίας (Αρ. Διαγωνισμού: 73/2025). Το Επιμελητήριο κατ’ αρχάς χαιρετίζει την πρωτοβουλία σας για την ετοιμασία της υπό αναφορά μελέτης, η οποία αποτελεί σημαντική ευκαιρία για την αναβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος και την αειφόρο ανάπτυξη του τόπου μας. Στη συνέχεια επισημαίνει την απαραίτητη συμμετοχή της ειδικότητας του Πολεοδόμου-Χωροταξίας στα απαραίτητα προσόντα

του Υπεύθυνου Έργου. Στην επιχειρηματολογία του αναφέρει: «Θεωρούμε ότι τα μέλη του κλάδου Πολεοδομίας – Χωροταξίας με βάση το ακαδημαϊκό τους υπόβαθρο έχουν εκπαιδευτεί κατάλληλα ώστε να μπορούν να εκτιμήσουν και να αξιολογήσουν τις κοινωνικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές παραμέτρους του χώρου και με μετρήσιμο τρόπο να υποστηρίξουν υπό διαμόρφωση πολιτικές, μέτρα ή και αλλαγές στο πολεοδομικό καθεστώς ή ακόμα και να αποτρέψουν νομικά και φυσικά πρόσωπα από άστοχες ή αλόγιστες προτάσεις που είτε θα προκαλέσουν ζημιά αντί όφελος ή απλώς δεν θα ευοδωθούν σπαταλώντας πόρους και χρόνο. Η παρουσία Πολεοδόμου-Χωροτάκτη με κατάλληλα προσόντα και εμπειρία διασφαλίζει ότι η μελέτη θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις ενός σύγχρονου, ολιστικού και μακροπρόθεσμου πολεοδομικού σχεδιασμού, ικανού να αντιμετωπίσει τις αναπτυξιακές προκλήσεις. Ενόψει όλων των πιο πάνω και με σκοπό να διασφαλιστεί η απαιτούμενη επιστημονική πληρότητα και η επιτυχής ολοκλήρωση της μελέτης, υποβάλλεται η εισήγηση να τροποποιηθεί το πρώτο μέρος της παραγράφου 6.4.1.3 του Διαγωνισμού ως εξής: «Πανεπιστημιακό δίπλωμα ή τίτλος ή ισότιμο προσόν στην Πολεοδομία/ Χωροταξία. Ο όρος ΄πανεπιστημιακο δίπλωμα ή τίτλος’ καλύπτει και μεταπτυχιακό δίπλωμα ή τίτλο.» Η τρίτη επιστολή έχει αποδέκτη τον Πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου της Αρχής Λιμένων Κύπρου και έχει τίτλο «Διαγωνισμός για την Παροχή Υπηρεσιών Συμβούλων για υπηρεσίες ανάπτυξης και υποστήριξης του Πλαισίου Κυβερνοασφάλειας της Αρχής Λιμένων Κύπρου (Αρ. Διαγωνισμού: 25/2025)». Όπως επισημαίνει το ΕΤΕΚ, σύμφωνα με τα έγγραφα του διαγωνισμού, δικαίωμα συμμετοχής έχουν και άτομα που δεν είναι κατάλληλα αδειοδοτημένα από το ΕΤΕΚ για άσκηση της Μηχανικής της Πληροφορικής, κάτι που συνιστά ποινικό αδίκημα και καθιστά ενδεχόμενη σύμβαση που συνάπτεται με άτομα ή νομικά πρόσωπα που δεν έχουν δικαίωμα άσκησης επαγγέλματος στη Μηχανική Επιστήμη ευάλωτη σε νομικές διαδικασίες που πιθανόν να κινηθούν. «Νοείται πως σε περίπτωση που το πρόσωπο που θα αναλάβει τη σύμβαση αφορά νομικό πρόσωπο περιορισμένης ευθύνης αυτό πρέπει να είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο εταιρειών μελετών του ΕΤΕΚ και να κατέχει για το τρέχον έτος πιστοποιητικό εγγραφής» καταλήγει η επιστολή.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

2025 ΣXEΔΙΑΣΤΙΚΟ Μόνιμη άδεια -ΜΟΝΟ-

331.50 € + ΦΠΑ

Το progeCAD με κόστος 331.50€ αποτελεί τη βέλτιστη λύση εναλλακτικής πλατφόρμας AutoCAD® Στηριζόμενο στην μηχανή του IntelliCAD, περιλαμβάνει πανίσχυρα εργαλεία σχεδίασης σε 2 και 3 διαστάσεις. Είναι συμβατό με το AutoCAD® 2D/3D και διαχειρίζεται AutoCAD® DWG αρχεία. Για περισσότερη ευελιξία, η ίδια άδεια χρήσης μπορεί να εγκατασταθεί ταυτόχρονα σε σταθερό και σε φορητό υπολογιστή.

10 Λόγοι να επιλέξετε το progeCAD Professional: • Μόνιμη Άδεια! Χωρίς ετήσια συνδρομή. Δική σας απόφαση αν θα αναβαθμίσετε. • Τίποτα προς εκμάθηση εάν είστε χρήστες AutoCAD®. • Λειτουργία με αρχεία μορφής DWG. Πλήρης συμβατότητα με το AutoCAD, δεν απαιτείται οποιαδήποτε μετατροπή. • Εισαγωγή ΒΙΜ έργων και αντικειμένων (Autodesk Revit® and IFC). • Δυνατότητα Μετατροπής από PDF σε DWG. • Μετατρέψτε τα παλιά σχέδια σας σε αρχεία CAD. • Δημιουργήστε εύκολα και γρήγορα αρχιτεκτονικά σχέδια με το Plug-in EasyArch. • 22.000 έτοιμα blocks με δυνατότητα προσαρμογής. • Εισαγωγή/Εξαγωγή – STEP, IGES, PDF, 3D PDF, DWF, 3DS, DAE, LWO, POV, Maya, OBJ, BMP, JPG, WMF, EMF, SVG. • Δυνατότητα Φωτορεαλιστικής Απεικόνισης μέσω του Artisan Render Engine.

AuDeSy LTD Ηλία Βενέζη 2Α, Γραφείο 303, 2042 Στρόβολος Τηλ: 97 652 552 / 22 768 244 Web: www.3dr.eu | www.audesy.com

17

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Προβλήματα πτυχιούχων Πληροφορικής Με επιστολή του στην Πρόεδρο του Συμβουλίου του Φορέα Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας της Ανώτερης Εκπαίδευσης (ΔΙΠΑΕ) το ΕΤΕΚ επανέρχεται στο ζήτημα της συμμετοχής εκπροσώπων του Επιμελητηρίου στις Επιτροπές Εξωτερικής Αξιολόγησης (ΕΕΑ) για προγράμματα σπουδών στην Πληροφορική. Το Επιμελητήριο αναφέρεται στα προβλήματα και την ταλαιπωρία φοιτητών και ακαδημαϊκών ιδρυμάτων λόγω της άρνησης του ΔΙΠΑΕ να προσκαλεί εκπροσώπους του ΕΤΕΚ σε Επικοινωνία Επιτροπές Εξωτερικής Αξιολόγησης συμε Προέδρους ναφών προγραμμάτων σπουδών. Όπως καταγράφει: ΕΟΑ για Σχέδια «Δυστυχώς παρά τις επανειλημμένες Υπηρεσίας παρεμβάσεις του ΕΤΕΚ, η πολιτική που και Πρόεδρο εφαρμόζεται από τον Φορέα σε σχέση με τη συμμετοχή του ΕΤΕΚ και η ερμηΣυμβουλίου νεία που έχει δοθεί από τον Φορέα στον Φορέα ΔΙΠΑΕ όρο “ρυθμιζόμενα επαγγέλματα” κατά τον Ν. 136(Ι)/2015, με αναφορά στην περί ΕΤΕΚ νομοθεσία, εξακολουθεί να δημιουργεί σοβαρότατα προβλήματα τόσο στα πανεπιστήμια όσο και στους αποφοίτους των προγραμμάτων σπουδών Μηχανικής Επιστήμης, των οποίων αν και τα διπλώματα φέρουν τίτλο που δεν αντιστοιχεί επακριβώς στο αντίστοιχο λεκτικό που έχει περιληφθεί στη νομοθεσία για τον οικείο κλάδο εντούτοις εμπίπτουν ξεκάθαρα στο πεδίο εφαρμογής του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου (Ν. 224/1990). Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση του προγράμματος σπουδών “BSc in Computer Science” του American University of Cyprus, κατά την αξιολόγηση του οποίου, το 2021, δεν κλήθηκε εκπρόσωπος του ΕΤΕΚ να συμμετάσχει στην ΕΕΑ, παρά το γεγονός ότι το πρόγραμμα σπουδών συνιστά προσόν στην Πληροφορική, οι κάτοχοι του οποίου δύνανται να εγγραφούν στο ΕΤΕΚ. Δυστυχώς είναι αρκετές οι περιπτώσεις φοιτητών που έχουν απευθυνθεί στο ΕΤΕΚ σε σχέση τόσο με το εν λόγω πρόγραμμα σπουδών όσο και με άλλα προγράμματα σπουδών για τα οποία ο Φορέας δεν έχει αξιοποιήσει το ΕΤΕΚ. Εκ του αποτελέσματος, και με γνώμονα την εξυπηρέτηση του κοινού και της ακαδημαϊκής κοινότητας, το ΕΤΕΚ αναγκάστηκε να προβεί σε εκ των υστέρων αξιολόγηση του προγράμματος σπουδών με γνώμονα την υποβολή των δικών του εισηγήσεων, ώστε να μπορέσει να εξετάσει αιτήσεις εγγραφής αποφοίτων στο Μητρώο Μελών του. Γίνεται αντιληπτό πως αυτή η προσέγγιση του Φορέα δημιουργεί προβλήματα και ταλαιπωρία αφού: • Δημιουργεί καθυστερήσεις και αβεβαιότητα στους αποφοίτους που επιδιώκουν εγγραφή στο ΕΤΕΚ, • Επιβαρύνει τα πανεπιστήμια, τα οποία έρχονται αντιμέτωπα με πρόσθετες διαδικασίες αξιολόγησης, και • Δεν εξυπηρετεί την εύρυθμη συνεργασία μεταξύ των δύο φορέων,

18

ούτε την εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος που και οι δύο οργανισμοί επιδιώκουν. Το ΕΤΕΚ θεωρεί ότι η συμμετοχή του στις ΕΕΑ πρέπει να διασφαλιστεί και στα προγράμματα σπουδών που φέρουν τίτλο που πιθανόν να μην ταυτίζεται με την αντίστοιχη αναφορά που περιλαμβάνεται στον νόμο, ωστόσο αφορούν ξεκάθαρα ειδικότητες που δύνανται να εγγραφούν στο Μητρώο Μελών του Επιμελητηρίου». Δεύτερη επιστολή του ΕΤΕΚ έχει αποδέκτες τους Προέδρους των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) Λευκωσίας, Λεμεσού, Λάρνακας, Αμμοχώστου και Πάφου, και αφορά τα «Σχέδια Υπηρεσίας ΕΟΑ - Θέσεις Ανώτερου Λειτουργού Πληροφορικής και Λειτουργού Πληροφορικής». Όπως αναφέρει μεταξύ άλλων: «1. Σύμφωνα με το Άρθρο 25 (1) του περί ΕΤΕΚ Νόμου Ν.224/90, κανένας δεν δικαιούται να ασκεί επάγγελμα σε οποιοδήποτε κλάδο Μηχανικής Επιστήμης, εκτός αν είναι εγγεγραμμένος στο Μητρώο Μελών του ΕΤΕΚ στον εν λόγω κλάδο και του έχει εκδοθεί άδεια άσκησης επαγγέλματος. Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τον Ν. 224/90 αρμόδιο σώμα να καθορίζει τι συνιστά άσκηση επαγγέλματος σε κλάδο Μηχανικής Επιστήμης είναι το ΕΤΕΚ. 2. Ο κλάδος της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής περιλαμβάνεται στους κλάδους της Μηχανικής όπως αυτοί καταγράφονται στο Άρθρο 2 του Νόμου 240/90-97 Περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου: “…κλάδος Μηχανικής Επιστήμης σημαίνει ... (ε) Ηλεκτρονική Μηχανική περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής...” 3. Η άσκηση των καθηκόντων του Ανώτερου Λειτουργού Πληροφορικής και του Λειτουργού Πληροφορικής όπως αυτά παρουσιάζονται στα υπό αναφορά Σχέδια Υπηρεσίας (παράγραφος ΙΙ Καθήκοντα και Ευθύνες), συνιστά άσκηση επαγγέλματος στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής και ως εκ τούτου η άσκηση των καθηκόντων αυτών από πρόσωπα που δεν είναι εγγεγραμμένα στο Μητρώο Μελών ΕΤΕΚ στον εν λόγω κλάδο είναι παράνομη». Το ΕΤΕΚ εισηγείται να περιληφθεί στα υπό αναφορά σχέδια υπηρεσίας πρόνοια που να προβλέπει τα ακόλουθα: «Να είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Μελών του Επιστημονικού και Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής..» Η επιστολή κοινοποιείται στον Πρόεδρο και τα Μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών, Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Τοποθετήσεις στο Συμβούλιο Παρεκκλίσεων Το ΕΤΕΚ ενημέρωσε τον Πρόεδρο του Συμβουλίου Μελέτης Παρεκκλίσεων για την αρνητική θέση του σε δύο αιτήσεις για χορήγηση πολεοδομικής άδειας κατά παρέκκλιση των προνοιών του Τοπικού Σχεδίου Λεμεσού. Και οι δύο αιτήσεις αφορούν ανέγερση οργανωμένων εμπορικών κέντρων και, κατά την κρίση του Επιμελητηρίου, αναμένεται να επηρεάσουν ουσιωδώς τη γενική στρατηγική του Σχεδίου Ανάπτυξης της περιοχής. Στην περίπτωση της αίτησης για τον Δήμο Αμαθούντας (Δημοτικό Διαμέρισμα Αγίου Αθανασίου), το Τεχνικό Επιμελητήριο παρατηρεί ότι: Προτείνεται η χωροθέτηση εμπορικού κέντρου μεγάλης κλίμακας σε Βιομηχανική Ζώνη, όπου κατά κανόνα δεν επιτρέπονται άλλες χρήσεις πέραν της βιομηχανικής και αποθηκών.. Ο προτεινόμενος Συντελεστής Δόμησης ξεπερνά κατά πολύ τον επιτρεπόμενο για την περιοχή, συγκεκριμένα είναι διπλάσιος και ανέρχεται σε 36.815 τ.μ. αντί 18.489 τ.μ. που είναι ο επιτρεπόμενος. Το ίδιο ισχύει και για τον συντελεστή κάλυψης ο οποίος ανέρχεται σε 24.990 τ.μ. αντί 17.212 τ.μ. που είναι ο επιτρεπόμενος. Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι στην περιοχή και σε πολύ μικρή απόσταση από το τεμάχιο της παρούσας αίτησης έχει υποβληθεί ακόμη μια αίτηση κατά παρέκκλιση για δημιουργία ακόμη ενός μεγάλου εμπορικού κέντρου, και σε περίπτωση τυχόν αδειοδότησης και των δύο, θα επιδεινώσει σε πολύ μεγάλο βαθμό το ήδη μεγάλο κυκλοφοριακό πρόβλημα που υπάρχει στην περιοχή. Υπάρχουν έντονες αντιδράσεις από τους οργανωμένους καταστηματάρχες του εμπορικού κέντρου της Λεμεσού οι οποίοι θεωρούν ότι η λειτουργία των δύο εμπορικών κέντρων θα επηρεάσει αρνητικά τη δική τους επαγγελματική επιβίωση.

Διορισμοί από Διοικούσα Επιτροπή ΕΤΕΚ

Η Διοικούσα Επιτροπή του ΕΤΕΚ αποφάσισε να διορίσει μέλη του Επιμελητηρίου για:

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ: • Παναγιώτα Πιερή, επαγγελματικό σύμβουλο αρχιτέκτονα, και Κλείτο Δημητρίου, επαγγελματικό σύμβουλο επιμετρητή, στον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό για το Κέντρο Αυτισμού της Ελληνικής Τράπεζας. ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΕΣ: • Γιώργο Γεωργίου, αρχιτέκτονα, για τυχόν κακοτεχνίες και ζημιές, αρχιτεκτονικό σχεδιασμό, επιχρίσματα, φθαρμένα υαλοστάσια, κατάτροχα βεραντών, υγρασίες, ρωγμές στα μάρμαρα κ.ά., σε μονοκατοικία στα Καμπιά. • Χαράλαμπο Δαβερώνα, αρχιτέκτονα, για διερεύνηση τυχόν κακοτεχνιών σε ξυλουργικές κατασκευές, τοποθέτηση τσιμεντοκονίας, ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις, πλημμελή τοποθέτηση καθρεπτών και πόρτας εισόδου, εργασίες γυψοσανίδων κ.ά. σε υπό ανακαίνιση ενοικιαζόμενο κατάστημα, στον Άγιο Αθανάσιο Λεμεσού. • Βασίλη Βασιλείου, πολιτικό μηχανικό, για διερεύνηση τυχόν κατασκευαστικών λαθών όπως απόκλιση από στατική μελέτη και αρχιτεκτονικά σχέδια, αστοχία τοποθετήσεων και κακή εφαρμογή υλικών, μη εκτέλεση συμφωνηθέντων έργων κ.ά. σε μονοκατοικία στο Γέρι.

Θεωρούμε ότι τυχόν αδειοδότηση της ανάπτυξης θα δημιουργήσει αρνητικό προηγούμενο για νέες αδειοδοτήσεις παρόμοιας χρήσης αναπτύξεων μεγάλης κλίμακας σε μη επιτρεπόμενες περιοχές. Ο Δήμος Λεμεσού έχει εκφράσει αρνητικές απόψεις. Στην περίπτωση της αίτησης για το Δημοτικό Διαμέρισμα Μέσα Γειτονιάς επισημαίνεται ότι: Προτείνεται η χωροθέτηση εμπορικού κέντρου μεγάλης κλίμακας σε οικιστική περιοχή, και σε Άξονα Δραστηριότητας ΙΙ που επιτρέπεται εμπορική ανάπτυξη μόνο μέχρι 2000 τ.μ., ενώ η προτεινόμενη ξεπερνά κατά πολύ την επιτρεπόμενη, συγκεκριμένα το συνολικό εμβαδό είναι 31.395,5 τ.μ. Παρόμοιες αναπτύξεις σύμφωνα με το Τοπικό Σχέδιο μπορούν να χωροθετούνται μόνο σε Άξονες Δραστηριότητας Κατηγορίας Ι. Η χωροθέτηση της ανάπτυξης εντός της οικιστικής ζώνης σε συνάρτηση με την πολύ μεγάλη της κλίμακα, και τη μεγάλη κυκλοφορία οχημάτων, αναμένεται να επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό αρνητικά τις ανέσεις των κατοίκων της περιοχής. Ήδη έχουν κατατεθεί γραπτές ενστάσεις κατοίκων. Η άμεση γειτνίαση της ανάπτυξης με υφιστάμενη σχολική μονάδα πιθανόν να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία της και την ασφάλεια των μαθητών από την οχληρία που θα προκαλείται από τη διακίνηση μεγάλου αριθμού οχημάτων. Ο Διευθυντής της Πολεοδομίας, στην εισηγητική του έκθεση, αναφέρει ότι το προτεινόμενο μεγάλο εμβαδόν της ανάπτυξης είναι πολεοδομικά αδύνατον να ενσωματωθεί στη συγκεκριμένη περιοχή. Ο Δήμος Λεμεσού, το Δημοτικό Διαμέρισμα Μέσα Γειτονιάς, ο Δήμος Αγίου Αθανασίου και η Αστυνομία Κύπρου έχουν εκφράσει αρνητικές απόψεις.

• Βάσο Κάουρο, πολιτικό μηχανικό, για τοποθέτηση γυψοσανίδας 12 mm αντί για OSB 18 mm σε αντίθεση με τους όρους του συμβολαίου, και διερεύνηση κατά πόσο επηρεάζεται η στατικότητα, αντισεισμικότητα του κτηρίου, η θερμομόνωση και η ηχομόνωσή του, η ανθεκτικότητα σε χτυπήματα καθώς και η δυνατότητα για στερέωση shutters σε μονοκατοικία στην Αγλαντζιά. • Αντιγόνη Πολυδώρου, πολιτικό μηχανικό, για διερεύνηση τυχόν κακοτεχνιών κατόπιν εργασιών αποκατάστασης του περιβάλλοντος χώρου οικίας, όπως αποκατάσταση κολυμβητικής δεξαμενής με κατασκευή νέου μηχανοστασίου, δημιουργία ρύσεων για απορροή ομβρίων υδάτων, εδαφόπλακα και τοποθέτηση πλακιδίων σε χώρο στάθμευσης, τοίχο αντιστήριξης και επιχωμάτωση σε υπό ανακαίνιση μονοκατοικία στον Άγιο Τύχωνα. • Γιάννη Λιασίδη, αρχιτέκτονα, για διερεύνηση τυχόν κακοτεχνιών και υπολογισμό του κόστους ζημιών κατόπιν ολοκλήρωσης εργασιών τοποθέτησης αλουμινίων στο πλαίσιο υπεργολαβίας, μη ενδεδειγμένη εφαρμογή όπως προβλέπεται από το τεχνικό εγχειρίδιο, κοστολόγηση ζημιών κ.ά. σε μονοκατοικία στην Αραδίππου. • Μαρίνο Δημοσθένους, επιμετρητή ποσοτήτων, για διερεύνηση του κόστους εργασιών επιμέτρησης που έγινε την περίοδο 2008-2009 σε σχέση με σχεδιαζόμενη ανάπτυξη συγκροτήματος 9 κατοικιών στο Πεντάκωμο, η οποία δεν προχώρησε με απόφαση του εργοδότη.

19

ΑΡΘΡΑ

Οι 13 υποχρεώσεις μας για τα κτήρια

20

Ανακαίνισης. EUR-Lex 4) Εθνικό Σχέδιο Ανακαίνισης Κτηρίων (NBRP) Κάθε 5 έτη: σύνταξη/υποβολή Εθνικού Σχεδίου Ανακαίνισης με πρότυπο του Παραρτήματος ΙΙ, ως μέρος του ΕΣΕΚ (NECP) και των επικαιροποιήσεών του. Περιλαμβάνει: οδικό χάρτη 2030-2040-2050, MEPS μη οικιστικών, πορεία οικιστικών (2030 /2035), μέτρα για ευάλωτους, χρηματοδοτήσεις, ηλιακές εγκαταστάσεις κ.ά. EUR-Lex+1 5) Ελάχιστες απαιτήσεις και «cost-optimal» Θέσπιση/αναθεώρηση ελάχιστων απαιτήσεων ενεργειακής απόδοσης (κτήρια/στοιχεία κελύφους) τουλάχιστον στα cost-optimal επίπεδα· αναθεώρηση ανά ≤5 έτη. Η Επιτροπή αναθεωρεί το πλαίσιο συγκριτικής μεθοδολογίας έως 30.06.2025· η πρώτη εθνική έκθεση cost-optimal με τη νέα μεθοδολογία υποβάλλεται έως 30.06.2028· αν οι εθνικές απαιτήσεις υπολείπονται >15% των cost-optimal, αναπροσαρμογή εντός 24 μηνών. EUR-Lex 6) Πιστοποιητικά Ενεργειακής Απόδοσης (EPC), εμφάνιση και ποιότητα Υποχρεωτική ψηφιακή έκδοση EPC στις περιπτώσεις του άρθρου 20 (πώληση/μίσθωση, νέα και μείζονος ανακαίνισης, κ.λπ.). Εμφάνιση EPC σε δημόσια κτήρια και όλα τα μη οικιστικά με EPC. Ανεξάρτητος μηχανισμός ελέγχου με ελάχιστα κριτήρια ποιότητας (Παράρτημα VI) και ανάρτηση όλων των EPC στην εθνική βάση δεδομένων (βλ. επόμενο). EUR-Lex 7) Εθνική Βάση Δεδομένων Απόδοσης Κτηρίων Δημιουργία εθνικής βάσης δεδομένων που συλλέγει δεδομένα από EPC, ελέγχους, renovation passports, SRI, μετρούμενη/υπολογισμένη κατανάλωση· δωρεάν πρόσβαση στους ιδιοκτήτες/ενοικιαστές/τράπεζες για τα κτήριά τους και δημόσια συγκεντρωτικά στοιχεία τουλάχιστον 2×/έτος· πρόσβαση στους ΟΤΑ για θέρμανση/ψύξη. EUR-Lex 8) «Renovation Passports» (διαβατήρια ανακαίνισης) Έως 29.05.2026: εισαγωγή εθνικού σχήματος (προαιρετικής χρήσης εκτός αν αποφασιστεί υποχρεωτικό), ψηφιακή μορφή, επιτόπια επίσκεψη, δυνατότητα συνεκπόνησης με EPC, ανάρτηση στη βάση δεδομένων. Περιεχόμενο ανά Παράρτημα VIII. EUR-Lex 9) Τεχνικά Συστήματα, Αυτοματισμοί, Δεδομένα, Επιθεωρήσεις Θέσπιση απαιτήσεων συστημάτων (θέρμανση/ψύξη/ΖΝΧ/αερισμός/φωτισμός, σωστή εγκατάσταση/ρύθμιση/υδροστατική εξισορρόπηση, όπου αρμόζει). EUR-Lex ▼

Η επαναδιατύπωση της Οδηγίας για την Ενεργειακή Απόδοση Κτηρίων αναθεωρεί ριζικά το πλαίσιο για την ενεργειακή απόδοση, με τελικό στόχο απόθεμα κτηρίων μηδενικών εκπομπών έως το 2050. Αφορά τόσο τα νέα όσο και τα υφιστάμενα κτήρια, συνδέοντας την εξοικονόμηση με την ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ιδίως ηλιακής). EUR-Lex Με βάση τις πρόνοιες της Οδηγίας, η Κύπρος έχει τις 13 πιο κάτω υποχρεώσεις: 1) Νέα κτήρια - «Κτήρια Μηδενικών Εκπομπών» (ZEB) Από 01.01.2028: όλα τα νέα κτήρια που ανήκουν σε δημόσιους φορείς πρέπει να είναι Zero Emission Buildings (ZEB). Έχουμε ακόμη δύο χρόνια για να αποκτήσουμε την τεχνογνωσία. Από 01.01.2030: όλα τα νέα κτήρια πρέπει να είναι ZEB. Υποχρέωση υπολογισμού/δημοσιοποίησης του life-cycle GWP (ολικού αποτυπώματος κύκλου ζωής) στα EPC: από 01.01.2028 για νέα >1.000 m², και από 01.01.2030 για όλα τα νέα κτήρια. Έως 01.01.2027: δημοσίευση/κοινοποίηση οδικού χάρτη ορίων για GWP νέων κτηρίων (μείωση με την πάροδο του χρόνου). EUR-Lex 2) Ηλιακή ενέργεια σε κτήρια – υποχρεωτικές εγκαταστάσεις Η Κύπρος οφείλει να θεσπίσει και να εφαρμόσει κριτήρια και υποχρεώσεις για «κατάλληλες» εγκαταστάσεις ηλιακής ενέργειας (τεχνικά / οικονομικά / λειτουργικά εφικτές) ως εξής: Έως 31.12.2026: σε όλα τα νέα δημόσια και μη οικιστικά >250 m². Έως 31.12.2027: σε υφιστάμενα μη οικιστικά >500 m² όταν γίνεται μεγάλη ανακαίνιση ή έργο που θέλει άδεια (έργα στέγης/σύστημα). Σε υφιστάμενα δημόσια: >2.000 m² έως 31.12.2027, >750 m² έως 31.12.2028, >250 m² έως 31.12.2030. Έως 31.12.2029: σε όλα τα νέα οικιστικά και σε νέους στεγασμένους χώρους στάθμευσης προσκείμενους σε κτήρια. Επιπλέον: δημοσιοποίηση εθνικών κριτηρίων και πλαισίου στήριξης· καταγραφή πολιτικών στο Εθνικό Σχέδιο Ανακαίνισης Κτηρίων. EUR-Lex 3) Υφιστάμενα κτήρια – ελάχιστα πρότυπα και πορείες ανακαίνισης Μη οικιστικά (MEPS): Θέσπιση μέγιστων ορίων ενεργειακής απόδοσης (kWh/(m²·y)) ώστε: έως 2030 όλα τα μη οικιστικά να είναι κάτω από το «κατώφλι 16%», έως 2033 όλα να είναι κάτω από το «κατώφλι 26%» (τα κατώφλια ορίζονται με βάση το απόθεμα της 01.01.2020). Δυνατές αυστηρές αλλά σαφείς εξαιρέσεις με αντιστάθμιση ισοδύναμων βελτιώσεων. EUR-Lex Οικιστικά: Θέσπιση εθνικής πορείας με ορόσημα 2030 και 2035 σε μείωση μέσης πρωτογενούς ενέργειας (kWh/(m²·y)) του συνόλου του οικιστικού αποθέματος, με ρητή αναφορά στο 43% των ενεργειακά χειρότερων κατοικιών. Η πορεία ενσωματώνεται στο Σχέδιο

Ayias Paraskevis 5, Nicosia 2412 | +357 22444555 | www.maourisoikoset.com | info@maourisoikoset.com

maouris_oikoset

Maouris Oikoset

ΑΡΘΡΑ Δεδομένα κτηριακών συστημάτων: πρόσβαση ιδιοκτητών/ενοικιαστών/ διαχειριστών και, με συναίνεση, τρίτων· διαλειτουργικότητα υπηρεσιών/ ανταλλαγής (Άρθρο 16). EUR-Lex Επιθεωρήσεις θέρμανσης/αερισμού/κλιματισμού και αναρτήσεις αναφορών στη βάση· ανεξαρτησία/προσόντα εμπειρογνωμόνων· σύστημα ελέγχου ποιότητας. EUR-Lex 10) «Smart Readiness Indicator» (SRI) Η Επιτροπή θεσπίζει το εθελοντικό ενωσιακό σχήμα SRI· έως 30.06.2026 έκθεση δοκιμών και έως 30.06.2027 δυνατότητα κατ’ εξουσιοδότηση πράξης για υποχρεωτική εφαρμογή SRI σε μη οικιστικά με ισχύ συστημάτων >290 kW· στη συνέχεια τεχνικές ρυθμίσεις με εκτελεστική πράξη. (Η απαίτηση για εφαρμογή σε εθνικό επίπεδο θα εξαρτηθεί από την πράξη της Επιτροπής.) EUR-Lex 11) Υποδομές βιώσιμης κινητικότητας (φορτιστές / σταθμοί ποδηλάτων) Νέα και μείζονος ανακαίνισης μη οικιστικά (>5 θέσεις): τουλάχιστον 1 σημείο φόρτισης/5 θέσεις (για γραφεία: 1/2), προδιαγραφές «έξυπνης» και (όπου αρμόζει) bidirectional φόρτισης. Όλα τα μη οικιστικά >20 θέσεις: υποχρεώσεις έως 01.01.2027· δημόσια κτή-

ρια: προ-καλωδίωση ≥50% έως 01.01.2033 (με δυνατότητα μετάθεσης για ορισμένες περιπτώσεις έως 01.01.2029). Ελάχιστα ποσοστά στάθμευσης ποδηλάτων. EUR-Lex 12) Χρηματοοικονομικά – απαγόρευση κινήτρων για αυτόνομους λέβητες ορυκτών Από 01.01.2025: μη χορήγηση οικονομικών κινήτρων για εγκατάσταση αυτόνομων λεβήτων που τροφοδοτούνται από ορυκτά καύσιμα (με ρητές εξαιρέσεις για ήδη επιλεγμένα έργα RRF/συνοχής/ΚΓΠ πριν το 2025). (Αυτό έπρεπε να ενσωματωθεί ήδη με ξεχωριστή εθνική πράξη.) EUR-Lex 13) Ημερομηνίες ενσωμάτωσης, ποινές και διαδικαστικά Ενσωμάτωση στο εθνικό δίκαιο: έως 29.05.2026 για τα άρθρα 1-3, 5-29, 32 και Παραρτήματα I-III, V-X. Άμεση ενσωμάτωση για το Άρθρο 17(15) (λέβητες): έως 01.01.2025. Ποινές: θέσπιση αποτελεσματικών, αναλογικών και αποτρεπτικών κυρώσεων και γνωστοποίηση στην Επιτροπή. Κατάργηση της παλαιάς 2010/31/ΕΕ από 30.05.2026. EUR-Lex+1 Χαράλαμπος Θεοπέμπτου, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός

Διαγωνισμός Δήμου Λεμεσού για φοιτητικές εστίες Ο Δήμος Λεμεσού ανακοίνωσε τα αποτελέσματα του Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού για τη Μελέτη και Επίβλεψη του έργου «Ανέγερση Φοιτητικών Εστιών», που προκηρύχθηκε στο πλαίσιο της στρατηγικής του Δήμου για ενίσχυση της ποιότητας ζωής και της κοινωνικής συνοχής μέχρι το 2030, με στόχο τη δημιουργία ενός πρότυπου έργου κοινωνικής και φοιτητικής κατοικίας. Ο Διαγωνισμός οργανώθηκε σύμφωνα με τους κανονισμούς του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ) και συγκέντρωσε ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο συμμετοχών, αναδεικνύοντας τη δημιουργικότητα και την ποιότητα της κυπριακής αρχιτεκτονικής κοινότητας. Αποτελέσματα και βραβεία Α΄ βραβείο: NOA Architects L.L.C. Β΄ βραβείο: Χριστίνα Αργυρού και ομάδα Γ΄ βραβείο (ισότιμο): AREA, Architecture Research Athens OE Γ΄ βραβείο (ισότιμο): Χ. Παπάς - Ε. Μοσχοβάκου - Σ. Αμπατζόγλου και ομάδα Έπαινος: Αίγλη Πατσαλίδου - Παναγιώτης Λιασή Έπαινος: Constanti Architects (ENA pros EKATO) L.L.C. Εύφημος μνεία: Λούης Λοΐζου - Μάριος Κυριάκου - Γιώτης Τσαγγάρης

Χορηγία

Η Διοικούσα Επιτροπή του ΕΤΕΚ κατά τη συνεδρία της ημερομηνίας 21 Οκτωβρίου 2025 αποφάσισε να στηρίξει τη συμμετοχή της Ομάδας FRTUCY στον διαγωνισμό Formula Student 2026 με την προσφορά του ποσού των 500 ευρώ νοουμένου ότι το Επιμελητήριο θα προβληθεί αναλόγως. Το Επιμελητήριο εύχεται κάθε επιτυχία της εν λόγω συμμετοχής στον διαγωνισμό.

22

Στον διαγωνισμό υποβλήθηκαν 54 έγκυρες συμμετοχές, οι οποίες αξιολογήθηκαν βάσει των εξής κριτηρίων: • Καινοτομία - πρωτοτυπία της πρότασης. • Σαφήνεια κεντρικής ιδέας και ταυτότητας της πρότασης. • Ποιότητα αρχιτεκτονικής σύνθεσης. • Σχέσεις του προτεινόμενου έργου τόσο με τον άμεσα περιβάλλοντα χώρο όσο και με τον ευρύτερο περιβάλλοντα χώρο. • Ανταπόκριση στο Κτηριολογικό Πρόγραμμα και στις λειτουργικές απαιτήσεις του έργου. • Ανταπόκριση στον προϋπολογισμό του έργου. • Βιοκλιματική, περιβαλλοντική και ενεργειακή προσέγγιση. • Ικανότητα της πρότασης να περιορίσει το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα και να ενσωματώσει βιώσιμες πρακτικές. • Τεχνολογική και κατασκευαστική προσέγγιση (Κατασκευή - υλικότητα - τυποποίηση - απαιτούμενη συντήρηση)

ΑΡΘΡΑ

Οδηγός Vision Zero για τον κατασκευαστικό κλάδο Τα εργατικά ατυχήματα και οι επαγγελματικές ασθένειες δεν καθορίζονται από τη μοίρα ούτε είναι αναπόφευκτα – έχουν πάντα αιτίες. Με την οικοδόμηση μιας ισχυρής κουλτούρας πρόληψης, αυτές οι αιτίες μπορούν να εξαλειφθούν και να προληφθούν τα εργατικά ατυχήματα, οι σωματικές ή ψυχικές βλάβες και οι επαγγελματικές ασθένειες. Οι ασφαλείς και υγιείς συνθήκες εργασίας δεν αποτελούν μόνο νομική και ηθική υποχρέωση – αποδίδουν και οικονομικά. Οι υγιείς συνθήκες εργασίας συμβάλλουν σε μια υγιή επιχείρηση. Το Vision Zero βασίζεται στην πεποίθηση ότι όλα τα εργατικά ατυχήματα μπορούν να προληφθούν. Η στρατηγική Vision Zero, η οποία αναπτύχθηκε από τον Διεθνή Σύνδεσμο Κοινωνικής Ασφάλισης (ISSA) και την Ειδική Επιτροπή Πρόληψης του ISSA, αποτελεί μια μετασχηματιστική προσέγγιση στην πρόληψη που ενσωματώνει τις τρεις διαστάσεις της Ασφάλειας, της Υγείας και της Ευημερίας (ΑΥΕ) σε όλα τα επίπεδα εργασίας. Η έννοια του Vision Zero είναι ευέλικτη και μπορεί να προσαρμοστεί σε συγκεκριμένες ανάγκες και προτεραιότητες σε οποιοδήποτε εργασιακό πλαίσιο. Η στρατηγική Vision Zero βασίζεται σε επτά «Χρυσούς Κανόνες» που καθοδηγούν τους οργανισμούς στη δημιουργία ασφαλών και υγιών εργασιακών χώρων. Οι 7 Χρυσοί Κανόνες του Vision Zero 1. Να αναλάβεις την ηγεσία - Απόδειξε τη δέσμευσή σου 2. Επισήμανε τους κινδύνους - Έλεγξε τους κινδύνους 3. Καθόρισε στόχους - Ανάπτυξε προγράμματα 4. Εξασφάλισε ένα ασφαλές και υγιές σύστημα - Να έχεις καλή οργάνωση 5. Εξασφάλισε υγεία και ασφάλεια στα μηχανήματα, στον εξοπλισμό και στους χώρους εργασίας 6. Βελτίωσε τα επαγγελματικά προσόντα - Ανάπτυξε τις ικανότητες 7. Επένδυσε στους ανθρώπους - Δώσε κίνητρα με τη δική σου συμμετοχή Προκειμένου να βοηθήσει τα ενδιαφερόμενα μέρη (ιδιοκτήτες / πελάτες, σχεδιαστές, εργολάβους / εργοδότες, εργαζομένους) στον Κατασκευαστικό Κλάδο να εφαρμόσουν τη στρατηγική Vision Zero, το Διεθνές Τμήμα του ISSA για την Πρόληψη στον Κατασκευαστικό Κλάδο ανέπτυξε τον «Οδηγό Vision Zero για τον Κατασκευαστικό Κλάδο». Αυτός ο Οδηγός λαμβάνει υπόψη τα κύρια χαρακτηριστικά του κατασκευαστικού κλάδου, όπως η προσωρινή και μοναδική φύση των κατασκευών, η πολλαπλότητα και η ποικιλομορφία των ενδιαφερόμενων μερών, τα ζητήματα πολυπολιτισμικής εργασίας και συν-δραστηριότητας, η εξωτερική ανάθεση καθώς και η διαχείριση και η σύναψη συμβάσεων στα κατασκευαστικά έργα. Πρέπει να δοθεί έμφαση στον ρόλο κάθε εμπλεκόμενου φορέα, αρχικά στον πελάτη / αγοραστή ή στον κατασκευαστή, ο οποίος πρέπει να επενδύσει στην πρόληψη των κινδύνων για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία για όλους τους εργαζόμενους σε ένα εργοτάξιο. Ο αρχιτέκτονας ή ο διευθυντής έργου, υπεύθυνος για ένα έργο, πρέπει επίσης να συμπεριλάβει την πρόληψη τέτοιων κινδύνων στην ανάπτυξη και στον σχεδιασμό του προϊόντος, προκειμένου να μειωθούν οι μελλοντικοί κίνδυνοι στο πλαίσιο της κατασκευής, του καθαρισμού, της συντήρησης ή της κατεδάφισης.

24

Οι περισσότερες κατασκευαστικές εταιρείΟ Οδηγός λαμβάνει ες δίνουν προσοχή στην Ασφάλεια και ξετην Υγεία και την Ευημερία. Πρέπει υπόψη ζητήματα χνούν να βάλουμε ένα τέλος σε αυτό. Πρέπει να πολυπολιτισμικής αντιμετωπίσουμε τις τρεις πτυχές με ολοτρόπο και, ει δυνατόν, πρέπει εργασίας και συν- κληρωμένο να τις ενσωματώσουμε από κοινού στις δραστηριότητας κατασκευαστικές διαδικασίες. Κάθε ένας από τους 7 Χρυσούς Κανόνες είναι σχετικός και για τις τρεις πτυχές και κατά συνέπεια η συντομογραφία ΑΥΕ χρησιμοποιείται σε αυτόν τον Οδηγό και στις Επτά Λίστες Ελέγχου. Η χρήση του Οδηγού είναι απλή. Κάθε ένας από τους Επτά Χρυσούς Κανόνες εξηγείται με απλά στοιχεία δράσης και εργαλεία για την εφαρμογή τους. Κάθε στοιχείο δράσης έχει έναν «δείκτη φαναριού», ώστε να μπορείτε εύκολα να προσδιορίσετε εάν ένας τομέας ευθύνης είναι ήδη καλός, εάν υπάρχει περιθώριο βελτίωσης ή εάν θα πρέπει να εισαγάγετε νέα μέτρα που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί μέχρι στιγμής. Πρέπει να αξιολογήσετε την εταιρεία ή τον χώρο εργασίας σας για καθένα από τα στοιχεία στις Λίστες Ελέγχου: O (πράσινο) Δεν απαιτείται καμία ενέργεια προς το παρόν. O (κίτρινο) Απαιτείται δράση. O (κόκκινο) Απαιτείται επείγουσα δράση. O (γκρίζο) Το στοιχείο δεν ισχύει. Ο Οδηγός δημοσιεύτηκε τον Αύγουστο του 2023 και προς το παρόν διατίθεται μόνο στα αγγλικά και τα δανέζικα (μπορείτε να τον κατεβάσετε από τη διεύθυνση www.visionzero.global). Παρακάτω παρουσιάζεται μια επιλογή από τα θέματα που περιλαμβάνονται στις Λίστες Ελέγχου του Οδηγού. Λίστα Ελέγχου 1: Να αναλάβεις την ηγεσία - απόδειξε τη δέσμευσή σου: Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο ιδιοκτήτης/πελάτης: • «Διασφαλίζει ότι η πρόληψη είναι ενσωματωμένη στον σχεδιασμό από την αρχή έως το τέλος του έργου. Οι σχεδιαστές υποχρεούνται από τον πελάτη/ιδιοκτήτη να εντοπίζουν τους κινδύνους που ενδέχεται να δημιουργήσουν σημαντικούς κινδύνους για τους εργολάβους, τους χρήστες και το προσωπικό συντήρησης και να επιδιώκουν τη μείωσή τους.» • «Επιλέγει γενικούς εργολάβους και υπεργολάβους με βάση το πρόγραμμα ΑΥΕ, τις πρακτικές και το κλίμα και όχι με βάση τη χαμηλή προσφορά.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, οι διευθυντές: • «Επιβεβαιώνονται ότι η ασφάλεια, η υγεία και η ευημερία είναι πάντα τα πρώτα θέματα στην ημερήσια διάταξη σε όλες τις συναντήσεις.» • «Ακολουθούν τους κανόνες.» • «Επιβεβαιώνονται ότι οι εργαζόμενοι έχουν επαρκή χρόνο για να κάνουν την εργασία τους προσεκτικά και με ασφάλεια.» Λίστα Ελέγχου 2: Επισήμανε τους κινδύνους - έλεγξε τους κινδύνους: Στο κατασκευαστικό μου έργο: • «Ένας αφοσιωμένος Συντονιστής Ασφάλειας και Υγείας ή ένα αρμόδιο άτομο επιβλέπει την αξιολόγηση κινδύνου και την αναφέρει απευθείας στην ανώτατη διοίκηση.» • «Οι διευθυντές γνωρίζουν ότι είναι υπεύθυνοι για τον προγραμματισμό κάθε εργασίας που πρόκειται να εκτελεστεί.»

ΑΡΘΡΑ Λίστα Ελέγχου 3: Καθόρισε στόχους - ανάπτυξε προγράμματα: Στο κατασκευαστικό μου έργο: • «Υπάρχει ένα σαφές όραμα για μια στοχοκεντρική και προγραμματισμένη προσέγγιση σε όλα τα στάδια του κατασκευαστικού έργου, με στόχο τη συνεχή βελτίωση της ασφάλειας, της υγείας και της ευημερίας και τη μείωση των ατυχημάτων, των επαγγελματικών ασθενειών και των προβλημάτων ψυχικής υγείας.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο κυρίως εργολάβος: • «Διασφαλίζει ότι οι προσφορές από τους υπεργολάβους συμμορφώνονται με τις προδιαγραφές του σχεδιαστή και του πελάτη/ιδιοκτήτη και με τις νομικές απαιτήσεις, ιδίως εκείνες που σχετίζονται με την Επαγγελματική Ασφάλεια και Υγεία.» Λίστα Ελέγχου 4: Εξασφάλισε ένα ασφαλές και υγιές σύστημα - να έχεις καλή οργάνωση: Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο σχεδιαστής: • «Διασφαλίζει ότι η ασφάλεια, η υγεία και η ευημερία αποτελούν ύψιστη προτεραιότητα καθ› όλη τη διάρκεια ζωής του έργου, συμπεριλαμβανομένης της προετοιμασίας των προδιαγραφών του έργου που αναφέρουν όλους τους ισχύοντες κανονισμούς και απαιτήσεις που καθορίζονται από τον ιδιοκτήτη και της ενσωμάτωσής τους στα έγγραφα προσφορών.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο κυρίως εργολάβος: • «Εφαρμόζει το σύστημα ασφάλειας, υγείας και ευημερίας, συμπεριλαμβανομένου του εκ των προτέρων εντοπισμού πιθανών κινδύνων, της προετοιμασίας για αυτούς και της διασφάλισης ότι οι εν λόγω εργασίες επιβλέπονται από αρμόδιο άτομο.» Λίστα Ελέγχου 5: Εξασφάλιση ασφάλειας και υγείας στα μηχανήματα, στον εξοπλισμό και στους χώρους εργασίας: Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο ιδιοκτήτης/πελάτης: • «Απαιτεί κατάλληλες συνθήκες εργοταξίου, συμπεριλαμβανομένης μιας καλά οργανωμένης λειτουργίας με καλή καθαριότητα, η οποία επίσης αποτρέπει γλιστρήματα, σκοντάμματα και πτώσεις.» • «Απαιτεί τη χρήση σύγχρονων και καλά συντηρημένων εργαλείων και εξοπλισμού.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο κυρίως εργολάβος: • «Εφαρμόζει ένα σχέδιο λειτουργίας του εργοταξίου που περιλαμ-

βάνει διαδικασίες εργασίας για κρίσιμες εργασίες, όπως εκσκαφές και εργασίες σε ύψος.» Λίστα Ελέγχου 6: Βελτίωσε τα επαγγελματικά προσόντα - ανάπτυξε τις ικανότητες: Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο ιδιοκτήτης/πελάτης: • «Έχει συμμετάσχει σε εκπαιδευτικό πρόγραμμα σχετικά με την ΑΥΕ. Απαιτεί όλο το εποπτικό προσωπικό και οι εργοδοτούμενοι που εργάζονται στο έργο να διαθέτουν τις κατάλληλες δεξιότητες, εκπαίδευση και ικανότητες που σχετίζονται με την ΑΥΕ.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο σχεδιαστής: • «Διαθέτει τις απαραίτητες δεξιότητες για να δημιουργεί σχέδια που μπορούν να κατασκευαστούν, να αξιοποιηθούν και να συντηρηθούν με ασφάλεια και χωρίς κινδύνους για την υγεία.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο κυρίως εργολάβος: • «Διασφαλίζει ότι όλα τα άτομα που απασχολούνται στο έργο έχουν την απαιτούμενη εκπαίδευση για να εκτελούν την απαιτούμενη εργασία με επαγγελματισμό και ασφάλεια.» Λίστα Ελέγχου 7: Επένδυσε στους ανθρώπους - δώσε κίνητρα με τη δική σου συμμετοχή: Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο ιδιοκτήτης/πελάτης: • «Έχει εκφράσει ένα σαφές όραμα σχετικά με τη συμμετοχή όλων στη διαχείριση της ΑΥΕ, συμπεριλαμβανομένων των εξής: ένας ανοιχτός διάλογος σχετικά με τους κινδύνους, τα ρίσκα και την πρόληψη μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων μερών είναι ζωτικής σημασίας κατά το στάδιο του σχεδιασμού, της κατασκευής και της συντήρησης.» Στο κατασκευαστικό μου έργο, ο κυρίως εργολάβος: • «Ενθαρρύνει την ανοιχτή αντιμετώπιση των προβλημάτων. Όλοι έχουν το δικαίωμα και την υποχρέωση να λένε ΣΤΟΠ σε περίπτωση κινδύνου και επικίνδυνων συνθηκών εργασίας.» Κώστας Μαραγκός Πολιτικός Μηχανικός, BSc(Eng) MSc DIC CEng MICE

25

ΑΡΘΡΑ

ISO 6082:2025 - Μια νέα εποχή για τη διακυβέρνηση κατασκευαστικών έργων Ο κατασκευαστικός κλάδος αντιμετωπίζει διαχρονικά προκλήσεις στην έγκαιρη, οικονομική και ποιοτική ολοκλήρωση των έργων, ενώ παράλληλα πρέπει να διασφαλίζει ότι αυτά επιτυγχάνουν τους επιχειρηματικούς τους στόχους. Αναγνωρίζοντας αυτήν την ανάγκη, ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης (ISO) δημοσίευσε το πρότυπο ISO 6082:2025 Construction Project Governance: Guidance on Delivery Management. Το πρότυπο, που εκπονήθηκε τον Μάρτιο του 2025 από τη Διεθνή Τεχνική Επιτροπή Τυποποίησης ISO/TC 59 - Κτήρια και έργα πολιτικής μηχανικής, παρέχει ένα δομημένο πλαίσιο διακυβέρνησης και διαχείρισης παράδοσης, με στόχο τα κατασκευαστικά έργα να αποδίδουν μετρήσιμη αξία από τη σύλληψη έως την ολοκλήρωση. Σε αντίθεση με τα τεχνικά πρότυπα που επικεντρώνονται στον σχεδιασμό ή στα υλικά, το νέο ISO 6082:2025 εστιάζει στο στρατηγικό επίπεδο διοίκησης ενός έργου - δηλαδή στο πώς ένα έργο καθοδηγείται, ελέγχεται και ευθυγραμμίζεται με τους επιχειρησιακούς στόχους του οργανισμού. Επιπρόσθετα, το πρότυπο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο του πελάτη (ή ιδιοκτήτη του έργου), καθοδηγώντας τους οργανισμούς στο πώς να μετατρέπουν την επιχειρηματική τους πρόθεση σε απτά, βιώσιμα αποτελέσματα μέσω αποτελεσματικής διαχείρισης παράδοσης. Τα βασικά σημεία του προτύπου περιλαμβάνουν: • Καθορισμό ρόλων διακυβέρνησης, αρμοδιοτήτων και διαδικασιών λήψης αποφάσεων • Διασφάλιση ευθυγράμμισης των στόχων του έργου με τη στρατηγική του οργανισμού • Διαχείριση επιδόσεων, κινδύνων και αξίας καθ’ όλη τη διάρκεια του έργου • Εδραίωση διαφάνειας, υπευθυνότητας και αποδοτικής εποπτείας Το πρότυπο απευθύνεται τόσο σε δημόσιους όσο και σε ιδιωτικούς φορείς, ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ ιδιοκτητών, μελετητών και αναδόχων, μέσω σαφών προσδοκιών και ισχυρών δομών διακυβέρνησης. Έτσι, συμβάλλει στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ εκτέλεσης και αξιοποίησης των έργων - ένα σημείο όπου πολλές κατασκευές στο παρελθόν υστερούσαν. Με την εφαρμογή του ISO 6082:2025, μελλοντικά είναι πιθανό να δούμε: • Περισσότερους οργανισμούς να αναφέρονται σε αυτό το πρότυπο σχετικά με τις πολιτικές τους για προμήθειες, διακυβέρνηση και παράδοση έργων • Υιοθέτηση λιστών ελέγχου διακυβέρνησης, μοντέλων ωριμότητας ή εργαλείων

26

αυτοαξιολόγησης που ευθυγραμμίζονται με το πρότυπο • Ευθυγράμμιση προγραμμάτων εκπαίδευσης και πιστοποίησης (για πελάτες και χορηγούς έργων), ώστε να περιλαμβάνουν δεξιότητες στη διακυβέρνηση και στη διαχείριση παράδοσης • Ανάπτυξη εθνικών ή περιφερειακών οδηγιών εφαρμογής (π.χ. προσαρμογές ανά χώρα) και ενσωμάτωσή τους με ψηφιακά εργαλεία διακυβέρνησης έργων Εν κατακλείδι, το ISO 6082:2025 αποτελεί σημαντικό ορόσημο για τη διεθνή κατασκευαστική βιομηχανία. Προσφέρει ένα κοινό πλαίσιο και γλώσσα για τη διακυβέρνηση έργων, επιτρέποντας στους οργανισμούς να παραδίδουν έργα που δεν είναι μόνο τεχνικά άρΤο πρότυπο αλλά και στρατηγικά επιτυχημένα. Σε συμβάλλει στη τια, έναν κλάδο όπου η σωστή διακυβέρνηση γεφύρωση του συχνά καθορίζει την επιτυχία ή την αποτο ISO 6082:2025 θέτει νέο σημείο χάσματος μεταξύ τυχία, αναφοράς για λογοδοσία, αποδοτικότητα εκτέλεσης και και βιώσιμη αξία στην παράδοση κατααξιοποίησης των σκευαστικών έργων. Για ιδιοκτήτες έργων, διαχειριστές και εταίέργων ρους παράδοσης, η υιοθέτηση του προτύπου σημαίνει μετάβαση από το «ολοκληρώνουμε το έργο» στο «δημιουργούμε αξία μέσω του έργου». Η υιοθέτηση και η εφαρμογή των Ευρωπαϊκών και Διεθνών Προτύπων στην Κύπρο γίνεται μέσω του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης (CYS), ο οποίος είναι ο εθνικός φορέας για την τυποποίηση. Ενημέρωση για οποιεσδήποτε εξελίξεις στο εν λόγω θέμα, προμήθεια ή/και ανάγνωση των προτύπων, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να λάβουν από τους αρμόδιους λειτουργούς του (CYS) και από το Κέντρο Πληροφόρησης & Εξυπηρέτησης (ΚΕΠΕ). Χρίστος Παπαγεωργίου, Λειτουργός Τυποποίησης CYS, Πολιτικός Μηχανικός

ΑΡΘΡΑ

Η βιοποικιλότητα έχει σημασία: Το νέο διεθνές πρότυπο ISO 17298 τη μετουσιώνει σε πράξη Η βιοποικιλότητα αποτελεί τον θεμέλιο λίθο για τη ζωή στον πλανήτη. Είναι απαραίτητη για τη βιωσιμότητα των οικοσυστημάτων, παρέχει προστασία από ασθένειες, συμβάλλει στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, διατηρεί το νερό και τον αέρα καθαρό και το έδαφος υγιές και εύφορο. Είναι επίσης ζωτικής σημασίας για την οικονομία, αφού περίπου 44 τρισεκατομμύρια δολάρια του παγκόσμιου ΑΕΠ είναι σε μεγάλο ή μέτριο βαθμό εξαρτημένα από τη φύση. Ωστόσο, η βιοποικιλότητα παγκοσμίως μειώνεται με γοργούς ρυθμούς. Το Παγκόσμιο Πλαίσιο για τη Βιοποικιλότητα Kunming- Το ISO 17298:2025 είναι κατάλληλο Montreal (GBF) αποτελεί μια για όλους τους οργανισμούς: ιστορική συμφωνία για την → Μικρομεσαίες, μεγάλες και πολυεαναχαίτιση της απώλειας της θνικές επιχειρήσεις. βιοποικιλότητας έως το 2030 → Δημόσιους φορείς και τοπικές και την πλήρη αποκατάστα- αρχές. ση της φύσης έως το 2050. → Οργανισμούς με εφοδιαστικές Το GBF καλεί τις μεγάλες και αλυσίδες ή δραστηριότητες που πολυεθνικές επιχειρήσεις κα- επηρεάζουν τη χρήση γης. θώς και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να παρακολουθούν, να αξιολογούν και να γνωστοποιούν με διαφάνεια τους κινδύνους, τις εξαρτήσεις και τις επιπτώσεις των δραστηριοτήτων τους στη βιοποικιλότητα, συμπεριλαμβανομένων αυτών που σχετίζονται με τις αλυσίδες αξίας και τα επενδυτικά τους χαρτοφυλάκια, με σκοπό να προβαίνουν σε αποτελεσματικές δράσεις. Για την επίτευξη των πιο πάνω, απαιτείται μια τυποποιημένη προσέγγιση και εδώ ακριβώς έρχεται να συμβάλει το νέο Διεθνές Πρότυπο ISO 17298:2025 με τίτλο «Biodiversity - Considering biodiversity in the strategy and operations of organizations - Requirements and guidelines». Ετοιμάστηκε από τη Διεθνή Τεχνική Επιτροπή Τυποποίησης ISO/TC 331 και αποτελεί το πρώτο διεθνές πρότυπο που παρέχει ένα ολοκληρωμένο, πρακτικό και μεθοδικό πλαίσιο για την ενσωμάτωση της βιοποικιλότητας στη στρατηγική και τις λειτουργίες των οργανισμών, εφαρμόζοντας αξιόπιστα και συγκρίσιμα δεδομένα για τη βιοποικιλότητα, τα οποία μπορούν να καθοδηγήσουν στρατηγικές και επενδυτικές αποφάσεις. Επίσης, είναι κατάλληλα διαμορφωμένο ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί

28

αυτόνομα ή σε συνδυασμό με άλλα σχετικά πρότυπα, όπως είναι το πρότυπο CYS EN ISO 14001 για τα συστήματα περιβαλλοντικής διαχείρισης και το CYS EN ISO 26000 για την κοινωνική ευθύνη των οργανισμών. Με αυτόν τον τρόπο, το ISO 17298:2025 προσφέρει μια ολοκληρωμένη προσέγγιση βιωσιμότητας, ενσωματώνοντας τη βιοποικιλότητα στα υπάρχοντα συστήματα διαχείρισης και στρατηγικές ESG των οργανισμών. Σε μια εποχή όπου οι οργανισμοί ελέγχονται για τις επιπτώσεις των δραστηριοτήτων τους στο περιβάλλον, το ISO 17298:2025 δεν αποτελεί απλώς ένα εργαλείο περιβαλλοντικής διαχείρισης, αλλά είναι μια στρατηγική επένδυση που μετατρέπει τη βιοποικιλότητα σε μοχλό ανθεκτικότητας, καινοτομίας και μακροχρόνιας αξίας.

Κύρια οφέλη του ISO 17298 για τους οργανισμούς

• Μείωση κίνδυνων και διασφάλιση συμμόρφωσης • Οι οργανισμοί παραμένουν μπροστά από τις εξελίξεις και τους κανονισμούς που σχετίζονται με τη βιοποικιλότητα. • Ενίσχυση της αξιοπιστίας του ESG • Προσδίδει διαφάνεια απέναντι σε επενδυτές, πελάτες και ρυθμιστικές αρχές. Αξιοποίηση νέων ευκαιριών • Αποκτούν πρόσβαση σε πράσινη χρηματοδότηση, κίνητρα για πράσινες δράσεις, καθώς και καινοτομία σε κυκλικά επιχειρηματικά μοντέλα. • Ενίσχυση ανθεκτικότητας και ανταγωνιστικότητας • Προστασία της εφοδιαστικής αλυσίδας, εξασφάλιση φυσικών πόρων και διατήρηση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας. Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να απευθύνεστε στο Κέντρο Πληροφόρησης και Εξυπηρέτησης του Κυπριακού Οργανισμού Τυποποίησης (CYS) στο 22 411413/14 ή στην ιστοσελίδα του οργανισμού www.cys.org.cy. Πηγή: ISO Χάρης Μικκίδης, Χημικός Μηχανικός και Μηχανολόγος Μηχανικός, Λειτουργός Τυποποίησης στον CYS

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τo Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ) είναι ο θεσμοθετημένος Τεχνικός Σύμβουλος της Πολιτείας και οργανισμός όλων των Κυπρίων Μηχανικών. Ιδρύθηκε με το Νόμο 224/1990 και είναι Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου με αιρετή Διοίκηση. Διαθέτει ιδιόκτητο κτίριο κεντρικών γραφείων και Υπηρεσία αναγκαία για την προώθηση των σκοπών του. Το ΕΤΕΚ έχει σκοπό την προαγωγή της επιστήμης στους διάφορους τομείς που σχετίζονται με την ειδικότητα των Μελών του, της Μηχανικής και της Τεχνολογίας γενικά και την ανάπτυξή τους για αυτοδύναμη οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη της Δημοκρατίας.

KENTΡΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία, Κύπρος ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Τ.Θ. 21826, 1513, Λευκωσία, Κύπρος ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΕΜΑΙL cyprus@etek.org.cy ΕΜΑΙL EΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗΣ ΚΟΙΝΟΥ yemp@etek.org.cy Τηλ: +35722877644 Φαξ: +35722730373

www.etek.org.cyΚεντρικά Γραφεία

Οδός Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία Ταχυδρομική Διεύθυνση: Τ.Θ. 21826, 1513 Λευκωσία

Κεντρικό email: cyprus@etek.org.cy Email εξυπηρέτησης κοινού: yemp@etek.org.cy Τηλέφωνο: 22877644 Φαξ: 22730373 www.etek.org.cy

30

Το Επιμελητήριο προσδίδει μεγάλη σημασία σε διεθνή θέματα και καταβάλλει προσπάθεια για επέκταση των σχέσεών του, τόσο με επιμελητήρια άλλων χωρών όσο και με διεθνείς φορείς μηχανικών.  Το ΕΤΕΚ είναι πλήρες μέλος στο European Council of Engineers Chambers (ECEC).  Συμμετέχει, μέσω της ΠΕΤΕΚΚ (Πλατφόρμα για την Έρευνα και Τεχνολογία για τις Κατασκευές στη Κύπρο), στην αντίστοιχη European Construction Technology Platform (ECTP).  Στον ευρωπαϊκό χώρο το Επιμελητήριο συμβάλλει ενεργά στις επαγγελματικές οργανώσεις European Federation of National Engineering Associations (FEANI) και International Council on Monuments and Sites (ICOMOS) και συμμετέχει σε συζητήσεις με ευρωπαϊκές επιτροπές.  Στον διεθνή χώρο, σε συνεργασία με τοπικές επαγγελματικές οργανώσεις, συμμετέχει και εκπροσωπείται στην World Federation of Engineering Organizations (WFEO). Συνεργάζεται στενά με το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΤΕΕ) και έχει συνάψει πρωτόκολλο συνεργασίας με το ΤΕΕ Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας. Αντίστοιχη συνεργασία υπάρχει μεταξύ του Επιμελητηρίου και του Engineering Council Βρετανίας. Γενικό Συμβούλιο Το ΕΤΕΚ διοικείται από 30μελές Γενικό Συμβούλιο, τα μέλη του οποίου είναι αιρετά και εκλέγονται ανά τριετία. Οι έδρες του Συμβουλίου κατανέμονται ανάλογα με το ποσοστό των μελών του κάθε κλάδου μηχανικής επιστήμης στο σύνολο των μελών του Επιμελητηρίου. Διοικούσα Επιτροπή Η Διοικούσα Επιτροπή είναι το εκτελεστικό και συντονιστικό όργανο του Επιμελητηρίου για την υλοποίηση της πολιτικής του, όπως αυτή διαμορφώνεται από το Επιμελητήριο. Η Διοικούσα Επιτροπή του ΕΤΕΚ για την τριετία 2017 – 2020: 2023-2026: Πρόεδρος, Κωνσταντίνος Κωνσταντή, Αρχιτέκτονας

Πρόεδρος Στέλιος Αχνιώτης, Πολιτικός Μηχανικός Α΄ Αντιπρόεδρος, Πλάτωνας Στυλιανού, Πολιτικός Μηχανικός Α’ Αντιπρόεδρος Κωνσταντίνος Κωσταντή, Αρχιτέκτονας Β΄ Αντιπρόεδρος, Ελίζα Βασιλείου, Μηχανολόγος Μηχανικός Β’ Αντιπρόεδρος Ανδρέας Μαραγκός, Μηχανολόγος Μηχανικός Γενικός Γραμματέας, Ανδρέας Θεοδότου, Πολιτικός Μηχανικός Γενικός Ελίζα Βασιλείου, Μηχανολόγος Μηχανικός ΓενικόςΓραμματέας Ταμίας, Έλενα Χριστοδούλου, Αρχιτέκτονας Γενικός Ταμίας Σωκράτης Σωκράτους, Μηχανικός Πληροφορικής Μέλη

Μέλη: Γαλαζή Ιακώβου, Αρχιτέκτονας, Κυριάκος Θεμιστοκλέους, Θωμάς Άννα Μίτα, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Αρχιτέκτονας, Ντίνος Μηχανικός Νικολαΐδης, Μηχανολόγος Μηχανικός, Ιάκωβος Σωκράτης Σωκράτους, Πληροφορικής Χαραλάμπους, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα, Πολιτικός Μηχανικός Ξένιος Παπασταύρου, Μηχανολόγος Μηχανικός

30