Page 1

‫‪³ðñî³ ³¾þõ š"¾¼ ð"½ë‬‬ ‫‪š"õñ ï"¼¾³ îñ½× ’ë‬‬ ‫‪ò"íñðí‬‬

‫נוי יארק‬ ‫מונטריאל‬ ‫לונדו‬ ‫מנצ'סטר‬ ‫אנטווערפ‬ ‫צירי!‬ ‫וינה‬ ‫מלברו‬

‫‪4:14‬‬ ‫‪3:57‬‬ ‫‪3:39‬‬ ‫‪3:38‬‬ ‫‪4:19‬‬ ‫‪4:19‬‬ ‫‪3:44‬‬ ‫‪8:10‬‬

‫‪š"¾®îô‬‬

‫‪5:41‬‬ ‫‪5:24‬‬ ‫‪5:06‬‬ ‫‪5:05‬‬ ‫‪5:49‬‬ ‫‪5:49‬‬ ‫‪5:14‬‬ ‫‪9:41‬‬

‫ויתרוצצו הבני בקרבה )קאפיטל כה' פסוק כב'(‬ ‫זאגט רש"י כשהיתה עוברת על פתחי תורה של ש ועבר יעקב ר ומפרכס לצאת‪ ,‬עוברת על‬ ‫פתחי עבודה זרה עשו מפרכס לצאת‪ .‬לכאורה איז שווער בשלמא עשיו פארשטייט מע וואס ער‬ ‫איז נישט געוועה צופריד ווייל ער וויל גיי טוה עבודה זרות‪ ,‬אבער יעקב האט דא! געהאט‬ ‫וואס ער דאר"‪ ,‬א מלא! האט דא! מיט ע געלערנט די גאנצע תורה? נאר די פשט איז אז אפילו‬ ‫יעקב האט געלערנט די גאנצע צייט או ער האט געהאט א מלא! וואס האט ע אלעס‬ ‫אויסגעלערענט‪ ,‬אבער ער האט נישט געוואלט גיי אי איי חדר צוזאמע מיט זיי ברידער עשיו‬ ‫הרשע‪ ,‬או פארדע איז ער געוועה גרייט אפילו צו פארליר דער גוטע מלמד‪$‬וואס דאס איז‬ ‫געוועה דער מלא! וואס האט מיט ע געלערנט‪ ,‬כדאי נישט צו דארפ זיי אינאיינע מיט א‬ ‫)כ"ק מהרי"ד מבעלזא זי"ע(‬ ‫רשע‪.‬‬ ‫ויתרוצצו הבני )קאפיטל כה' פסוק כב'(‬ ‫כשהיתה עוברת על פתחי תורה של ש ועבר‪ ,‬יעקב ר ומפרכס לצאת‪ .‬עוברת על פתחי עבודת‬ ‫כוכבי‪ ,‬עשו מפרכס לצאת )רש"י( מיר ווייס דא! אז איידער א קינד ווערט געבויר‪ ,‬לערנט א‬ ‫מלא! מיט' קינד תורה‪ ,‬אויב אזוי איז דא! שווער‪ ,‬ממילא עשו האט נישט געוואלט לערנע‬ ‫מיט' מלא!‪ ,‬או האט שוי זייער שטארק געוואלט דינע עבודה זרה האט ער שוי געוואלט‬ ‫געבויר ווער‪ ,‬אבער יעקב‪ ,‬וואס האט ער זי! אזוי שטארק געיאגט צו גיי אי בית המדרש‪ ,‬ער‬ ‫האט דא! געהאט אזא גוטע רבי צו לערנע תורה? נאר יעקב אבינו האט געוואוסט‪ ,‬אפילו אז‬ ‫מע האט אזא גוט רבי'‪ ,‬א "מלא!"‪ ,‬איז דאס גארנישט ווערט‪ ,‬אויב מע האט א חבר א‬ ‫"עשו"‪ ,‬ממילא האט ער זי! געוואלט אפשייד פו דע שלעכט חבר‪.‬‬ ‫)רבי ר' בונ פו פשיסחא(‬ ‫הלעיטני נא מ האדו האדו הזה )קאפיטל כה' פסוק ל'(‬ ‫לכאורה האט דא! דעמאלס יעקב אבינו נא! נישט געהאט קיי אייגענע געלט ווייל ער האט נא!‬ ‫געוואוינט ביי טאט‪ .‬אויב אזוי‪ ,‬ווי אזוי האט יעקב געמעגט אפקויפ די בכורה פו עשו מיט‬ ‫"עדשי" וואס זענע נישט זיינע? מע קע ענטפער אזוי‪ ,‬רש"י זאגט דא! אז אברה אבינו איז‬ ‫יענער טאג נפטר געוואר‪ ,‬או יעקב אבינו האט געקאכט "לינז" פאר' טאט "להברות את‬

‫האבל"‪ ,‬א פרעמדער מענטש ברענגט אריי א סעודה פו לינז פאר א אבל האט דער טאטע זיכער אוועקגעגעב‬ ‫די "עדשי" פאר יעקב פאר א מתנה כדי אז עס זאל זיי אזוי ווי א פרעמדער מענטש ברענגט‬ ‫איה א סעודה‪ ,‬או אזוי ווי ער האט באקומע די לינז "במתנה"‪ ,‬האט ער דאס געמעגט נוצ‬ ‫)חת" סופר(‬ ‫אפצוקויפ די בכורה‪.‬‬ ‫ויאכל וישת וגו' ויבז עשו את הבכורה )קאפיטל כה' פסוק לד'(‬ ‫פארוואס דערציילט די פסוק אז נאכ פארקויפ די בכורה איז ער געגאנגע עס או טרינקע?‬ ‫נאר עס קומט אונז לאז וויס אז עשיו האט עס נישט געטא געצווינגענער'הייט‪ ,‬ווי ער האט‬ ‫פארדע געזאגט הנה אנכי הול! למות ‪ $‬אז ער האט געפילט אז ער האלט שוי נישט אויס די‬ ‫הינגער‪ ,‬או אויב אזוי האט ער פארקויפט די בכורה פאר די נזיד עדשי ווייל עס איז געוועה‬ ‫פיקוח נפש‪ ...‬זאגט די פסוק אז אפילו נא! וואס עס איז געוועה ויאכל וישת ‪ $‬ער איז שוי נישט‬ ‫געוועה או א מצב פו פיקוח נפש‪ ,‬איז נא! אלס געוועה ויבז עשו את הבכורה‪ ,‬ער האט נא!‬ ‫נישט חרטה געהאט פו די פארקויפ‪ ,‬או ער האט נא! אלס פארשעמט די בכורה‪ ,‬ווייל ער האט‬ ‫)רבי שלמה קלוגער(‬ ‫עס נישט געדארפט‪.‬‬ ‫ברכני ג אני אבי )קאפיטל כז' פסוק לד'(‬ ‫דער מדרש זאגט "בשביל דמעות שבכה עשו ואמר "ברכני ג אני אבי" זכה לכל הטוב הזה"‬ ‫דאס מיינט אז ווייל עשו האט געוויינט דער איי מאהל האט ער זוכה געווע צו די אלע גוטע‬ ‫זאכ וואס ער האט באקומע‪ .‬איז לכאורה שווער אונז איד וויינע דא! אסא! מער‪ ,‬אויב אזוי‬ ‫פארוואס קע נישט אונזער טרער קומע או מבטל זיי עשו'ס טרער‪ ,‬עס איז דא! דא א די‬ ‫אז יעדער זא! ווערט בטל בששי? נאר דער תירו איז אזוי‪ .‬עס איז דא נא! א די אז "מי‬ ‫במינו אפילו באל" לא בטיל" דאס מיינט אז אויב עס מישט זי! אויס א כשר'ע זא! מיט א‬ ‫אסור'ע זא!‪ ,‬אויב עס זענע ביידע דער זעלבע מי זא!‪ ,‬ווערט דאס קיינמאהל נישט בטל‪.‬‬ ‫אונזערע טרער זענע ליידער פו די זעלבע מי ווי עשו'ס טרער‪ ,‬ווייל מיר בעט עוה"ז‪ ,‬או ער‬ ‫בעט עוה"ז‪ ,‬אויב אבער ווע מיר בעט עוה"ז וועל מיר טראכט אז מיר דארפ די אלע זאכ‬ ‫נאר צו דינע דע אייבערשט‪ ,‬דעמאלס וועל טאקע עשו'ס טרער בטל ווער‪ ,‬ווייל עס וועט‬ ‫)רבי ר' שמעלקא מניקלשבורג(‬ ‫שוי זיי "מי בשאינו מינו"‪.‬‬

‫כי עתה הרחיב ה' לנו ופרינו באר )קאפיטל כו' פסוק כב'(‬ ‫ווע די חסידי האב מכתיר געוועה דער רבי ר' שמחה בונ פו אוטבוצק אל ממלא מקו‬ ‫פו זיי טאטע ר' מענדל מווארקע‪ ,‬איז ער געפאר צו רבי יעקב ארי' פו ראדזימי‪ ,‬אז ער זאל‬ ‫מסכי זיי צו זיי מנהיגות‪ .‬האט דער רבי פו ראדזימי איה א זאג געטוה‪" :‬דיי זיידע רבי‬ ‫יצחק מווארקע האב אי! געקענט‪ ,‬פו דיי טאט רבי מנדל מווארקע האב אי! געהערט‪ ,‬אבער‬ ‫דיר‪ ."......‬האט זי! רבי שמחה בונ אנגערופ‪" :‬מיר טרעפ אז אברה אבינו האט געגראב‬ ‫בארות‪ ,‬יצחק האט אוי! געגראב בארות‪ ,‬יעקב האט אבער שוי נישט געגראב‪ .‬פארוואס? ווייל‬

‫אז דער זיידע האט שוי געגראב‪ ,‬או דער טאטע האט שוי געגראב‪ ,‬קע זי! שוי דער אייניקל‬ ‫גרינג דערנענטער צו ברונע"‪ .‬באלד האט זי! דער ראדזימינער אויפגעשטעלט או געגעב זיי‬ ‫האנט צו רבי שמחה בונ או געזאגט‪" :‬שלו עליכ הרבי מווארקע"‪ .‬שפעטער האט ער‬ ‫געזאגט צו רבי שמחה בונ‪" :‬מיר דרש'ענע אזוי‪ ,‬אברה האט געגראב נייע בארות‪ ,‬יצחק‬ ‫האט געגראב נייע בארות‪ ,‬יעקב האט אבער געזאגט‪ ,‬נייע בארות בי אי! נישט בכח צו גראב‪,‬‬ ‫אי! קע אבער אכטונג געב אוי" די בארות וואס די עלטער האב געגראב אז מע זאל זיי‬ ‫נישט פארשטאפ‪.‬‬

‫ויחרד יצחק חרדה גדולה )קאפיטל כז' פסוק לג'(‬ ‫לכאורה דאר" מע פארשטיי וואס איז געוועה די כונה פו יצחק ווע ער האט אוועק געגעב‬ ‫אלע ברכות מיינענדיג אז עס איז עשיו‪ ,‬אפילו ער האט נישט געוואוסט אז עשיו איז א רשע‬ ‫אבער אז יעקב איז ערליכער ווי עשיו האט ער זיכער געוואוסט? נאר מע קע עס מסביר זיי‬ ‫מיט א משל עס איז געוועה א גרויסע גביר וואס האט געהאט גאר א גרויסע פארמעג או צו‬ ‫דע האט ער פארמאגט א קרעטשמע ווי עס איז געוועה פול מיט גוטע או טייערע וויי‪ ,‬ווע ער‬ ‫איז אנגעקומע צו זיינע עלטערע יאר ווע ער דאר" צוטייל זיי פארמעג פאר זיינע קינדער‬ ‫האט ער געהאט שווערע חשבונות וואו אזוי זאל ער צוטייל פאר זיינע צוויי זוה‪ ,‬איי זוה איז‬ ‫געוועה זייער א געלערענטע מענטש או א גרויסער חכ‪ ,‬או דער צווייטער האט נאר ליב‬ ‫געהאט צו עס פליש או טרינקע וויי‪ ,‬האט ער באשלאס אז פאר דער זוה דער חכ וועט ער‬ ‫געב די קרעטשמע או פאר צווייטע וועט ער געב זיי גאנצע פארמעג‪ ,‬או אזוי האט ער‬ ‫געטא‪ .‬אלע מענטש האב זי! שטארק געוואונדערט אוי" די וועג וואס ער האט פארטיילט זיי‬

‫פארמעג איי זוה זאל באקומע די גאנצע פארמעג או דער צווייטער באקומט נישט מער ווי‬ ‫א קרעטשמע? ווע ער האט געזעה ווי זיי זוה דער חכ פארשטייט אוי! נישט זיי חשבו‬ ‫האט ער ע געריפ או מסביר געוועה‪ ,‬ווע אי! צוטייל מיי פארמעג האלב פאר יעד קינד‬ ‫וואלט אויסגעקומע אז דיי ברידער וואס האט ליב צו שיכור' וואלט אוי! געהאט א חלק פו‬ ‫די טייערע וויי או די געלט וואס ער וואלט געהאט וואלט ער עס צופאטשקעט ביי אלע נישט‬ ‫וויוכטיגע זאכ‪ ,‬אבער יעצט אז פאר דיר האב אי! געגעב די וויי וואס דאס האט ער זייער ליב‬ ‫ווייס אי! אז די גאנצע געלט או פארמעג וועט נא! צוריק אנקומע צו דיר‪ ,‬ווייל דיי ברידער‬ ‫וועט יעד טאג קומע קויפ ביי דיר וויי או ביז א קארצע צייט וועט צוריק אנקומע אלעס צו‬ ‫דיר‪ ,‬או אזוי וועט די געלט בלייב ביי אונז אי משפחה‪ ,‬דער חכ האט גליי! צוגעשטימט צו‬ ‫טאטע'נס חשבו וואוסנדיג אז די פארמעג וועט נא! צוריק אנקומע צו ע‪ .‬די נמשל איז ווע‬ ‫יצחק האט געזעה אז ער דאר" געב זיינע ברכות פאר די קינדער האט ער געטראכט אז ביי‬ ‫זיינע קינדער וועט דא! זיי "ולא מלא יאמ" אז איינער גייט באקומע ווע דער צווייטער‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫וועט נישט זיי פאסיג אז די ברכות זאל אוי" ע קומע‪ ,‬פארדע האט יצחק געטראכט צו געב וועט באקומע די ברכה פו "כאשר תריד" אז ווע עשיו פורט זי! נישט גוט אוי" קומע אלע‬ ‫אלע ברכות פאר עשיו‪ ,‬או ער וועט דא! זי! נישט פיר ווי עס דאר" צו זיי וועט אלעס צוריק ברכות אוי" דיר‪.‬‬ ‫אנקומע צו יעקב‪ ,‬פארדע האט ער דווקא געוואלט געב די אלע ברכות פאר עשיו‪ ,‬או יעקב‬ ‫[‬

‫‪ì"ñþ³ îñ½× ’ð ¬−−®þê− – ¼"−ï ëîò−¾ôêÔ öîõ ðîð ëš¼− −ëþ š"íþí‬‬ ‫וזרח השמש – רבי יעקב דוד ק‪2‬ליש פו ‪2‬משינוב איז געבויר אי ז‪2‬ריק וואס איז אי‬ ‫‪3‬ויל אי יאר תקע"ה צו זיי טאטע רבי ישראל יצחק פו וואורקע‪ ,‬ב‪2‬ק‪2‬נט ‪2‬לס "דער ‪2‬לטער‬ ‫רבי פו וואורקא" או צו זיי מאמע הרבנית מרת רחל‪.‬‬ ‫ויקרא שמו בישראל ‪ $‬ער ה‪4‬ט ב‪2‬קומע זיי נ‪4‬מע נ‪ !4‬די גדולי ישראל וואס זיי טאטע‬ ‫האט זי! ביי זיי געדרייט‪" .‬יעקב" נ‪4‬כ רבי פו לובלי או דער יהודי הק' פו ‪3‬רשיסחא וו‪4‬ס‬ ‫ה‪4‬ב געהייס יעקב יצחק דע נ‪4‬מע יצחק ה‪4‬ט ד‪ !4‬רבי איציקל ‪2‬ליי געטר‪4‬ג דעריבער ה‪4‬ט ער אי געקענט געב‬ ‫בלויז יעקב‪ .‬דער נ‪4‬מע דוד איז געווע נ‪ !4‬רבי דוד לעלובער‪ .‬זיי שוו‪4‬גער רבי אהר פו נ‪2‬דרעזי‬ ‫וועלכער איז געווע ‪ 2‬איידע ביי רבי איציקל וואורקער‪ ,‬ה‪4‬ט מרמז געווע אוי" זיי שוו‪4‬גער‬ ‫דע פסוק תהלי מז' ד' "ידבר עמי תחתינו"‪ .‬ידב"ר איז די ראשי תיבות י'עקב ד'וד ב' ר'חל‪.‬‬ ‫זיי זוה רבי חיי ה‪4‬ט מסביר געווע זיי ט‪2‬טנס כוונה‪2 ,‬ז וויב‪2‬לד דער ‪2‬משינוב'ער ה‪4‬ט‬ ‫שטענדיג געה‪2‬ט ‪ 2‬עבודה צו ר‪2‬טעווע איד פו זייערע אונטערדריקער זיי אָ ‪3‬צוהיט פו ‪2‬לע‬ ‫גזירות או שלעכטס‪ .‬ד‪4‬ס איז "עמי תחתינו"‪ ...‬שוי יונגערהייט ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי‬ ‫גע'שמ'ט ‪2‬לס ‪ 2‬גאו בתורת הנגלה‪ ,‬דער ק‪4‬צקער רבי ה‪4‬ט אוי" אי געז‪4‬גט ‪2‬ז ער איז ‪' 2‬חד‬ ‫בדרא' אי הלכות שבת‪ .‬אוי! איז ער געווע ב‪2‬רימט ‪2‬לס בקי בתורת הקבלה והחסידות‪ .‬זיי‬ ‫התמדה או דביקות בתורה ובחסידות ה‪4‬ב נישט געוואוסט קיי גרעני‪.‬‬ ‫האיש מקדש – ווע ער איז אנגעקומע לפרק האיש מקדש איז ער געוו‪4‬ר ‪ 2‬איידע פו‬ ‫ר' שמואל ‪23‬רצעווא‪ ,‬וועלכער איז געווע פו די וואורקער חסידי‪ .‬אוי! נ‪ !4‬די חתונה‪,‬‬ ‫זייענדיג אוי" קעסט ביי זיי שווער‪ ,‬איז ער געזעצ טעג או נעכט או עוסק געווע בתורה‬ ‫ובעבודה‪" .‬זוי ווי די ערשטע רביצי איז ‪2‬וועק יונג‪ ,‬ה‪4‬ט ער חתונה געה‪2‬ט נ‪ !4‬עטליכע י‪4‬ר‬ ‫בזיוו"ש‪ ,‬מיט הרבנית מרת חיה ‪ 2‬ט‪4‬כטער פו ר' יעקב ז‪2‬רנ‪4‬ווצא‪ ,‬פו די ‪3‬רשיסחא‪$‬וואורקער‬ ‫חסידי‪.‬‬ ‫על כס הרבנות – זיי ערשטע רבנות איז געווע אינע שטעטל גוברטשוב‪ .‬ווע דער רב פו‬ ‫די שט‪4‬ט גור איז נפטר געוו‪4‬ר‪ ,‬איז דער יונגערמ‪ 2‬רבי יעקב דוד אויפגענומע געוו‪4‬ר ד‪4‬רט‬ ‫‪2‬לס רב פו די קהילה‪ .‬ד‪4‬ס איז נ‪ !4‬געווע איידער דער חידושי הרי" איז ‪4‬נגעקומע ‪2‬הי‪.‬‬ ‫גור איז נ‪ !4‬דעמ‪4‬לט נישט געווע ‪2‬ז‪ 2‬באקאנטע שט‪4‬ט‪ ,‬וו‪4‬ס איז ערשט געוו‪4‬ר ש‪3‬עטער‪,‬‬ ‫בעיקר ווע דער חידושי הרי"מ או זיי אייניקל דער שפת אמת זענע דארט געוועה‪ .‬עס איז‬ ‫נישט ב‪2‬ק‪2‬נט צוליב וועלכע סיבה ה‪4‬ט רבי יעקב דוד ש‪3‬עטער פ‪2‬רל‪4‬זט גור או זי!‬ ‫‪2‬ריבערגעצויג קיי ‪3‬רשיסחא‪4 .‬בער אוי! אי ‪3‬רשיסחא ה‪4‬ט ער נישט צו ל‪2‬נג געוואוינט‪ ,‬נ‪4‬ר‬ ‫‪2‬נדערה‪2‬לב י‪4‬ר איז ער ד‪4‬רט געווע או דערנ‪ !4‬איז ער גערופ געוו‪4‬ר מכה פאר צו זיי‬ ‫ברבנות אי ‪2‬משינוב‪ 2 ,‬שט‪4‬ט וואו ער איז שוי פ‪2‬רבליב עד סו" ימיו‪ ,‬או אויפ נ‪4‬מע פו‬ ‫דער שט‪4‬ט איז ער געבליב ב‪2‬ק‪2‬נט אי דער חסידישער וועלט‪.‬‬ ‫מנהיג העדה ‪ $‬נ‪ !4‬בחיי פו זיי טאטע דער ‪2‬לטער רבי פו וואורקע‪ ,‬פלעג שוי חסידי‬ ‫קומע זי! מסתופ" זיי בצל פו רבי יעקב דוד‪4 ,‬בער ער ה‪4‬ט נישט געוו‪4‬לט ‪3‬ר‪2‬ווע קיי‬ ‫רבי'סטעווע בחיי אביו‪ .‬נ‪ !4‬די פטירה פו זיי ט‪2‬טע‪ ,‬אי אחרו של פסח תר"ח‪ ,‬איז נ‪ !4‬רבי‬ ‫יעקב דוד ווייטער געפ‪4‬ר צו זיי ממלא מקומו רבי שרגא פייבל מגריצא‪ ,‬ערשט נ‪ !4‬זיי פטירה‬ ‫אי שמיני עצרת תר"ט ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי ‪4‬נגעהויב מיט זיי הנהגה‪ .‬נ‪#‬נט צו דרייסיג‬ ‫י‪2‬ר ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי געפירט זיי עדה או מעמיד געווע חסידי לאלפי‪ ,‬גע‪3‬ר‪2‬וועט‬ ‫זיי הייליגע עבודה או געז‪4‬גט דברי תורה פ‪2‬ר די חסידי‪.‬‬ ‫חידושי תורה – רבי יעקב דוד ‪2‬משינוב'ער ה‪4‬ט נישט געדרוקט זיינע דברי תורה בחייו‪.‬‬ ‫עס ווערט דערציילט ‪2‬ז מע ה‪4‬ט ‪2‬מ‪4‬ל געפרעגט זיי זוה רבי מנח פו ‪2‬משינוב פ‪2‬רוו‪4‬ס ער‬ ‫שרייבט נישט דע ט‪2‬טנס תורה'ס‪ .‬ה‪4‬ט ער געענטפערט‪" :‬דע ברע פונע וו‪4‬רט קע מע‬ ‫נישט ‪2‬ראָ ‪3‬שרייב או דע וו‪4‬רט ‪ 4‬דע ברע איז נישט כדאי ‪2‬ראָ ‪ 3‬צו שרייב!" ‪ 2‬ענלי! לשו‬ ‫ווערט דערציילט אוי" רבי איציקל וואורקער וועלכער ה‪4‬ט נישט געוו‪4‬לט מע ז‪4‬ל שרייב זיינע תורה'ס או ער פלעגט ז‪4‬ג‪:‬‬

‫"די קונ פו וו‪4‬רט איז נישט צו שרייב‪ ,‬דע ברע פו וו‪4‬רט קע מע נישט שרייב"‪ .‬פו זיינע דברי תורה זענע‬ ‫צעש‪3‬רייט אי פילע ספרי‪ ,‬ספר "בית יצחק"‪ ,‬ספר "באהלי צדיקי" ספר "דברי יוס""‪ .‬אוי!‬ ‫ביי זיי זוה רבי מנח פו ‪2‬משינוב זענע געלעג אסא! פו די תורה'ס וו‪4‬ס חסידי ה‪4‬ב‬ ‫פ‪2‬רשריב‪4 ,‬בער ‪2‬לעס איז פארלויר געוו‪4‬ר‪.‬‬ ‫ביטל כמה גזירות – אזוי ווי זיי טאטע רבי איציקל פו וואורקע‪ ,‬וועלכער פלעגט קלאַ ‪3‬‬ ‫ביי די טיר פו שרי ורוזני‪ ,‬אָ ‪3‬צושרייע פ‪2‬רשידענע גזירות אוי" איד‪ ,‬בכלל ובפרט‪ ,‬ה‪4‬ט‬ ‫זי! אוי! זיי זוה רבי יעקב דוד פו ‪2‬משינוב אינג‪2‬נצ ‪2‬וועק געגעב פ‪2‬ר אידנס וועג‪ .‬טר‪4‬‬ ‫זיי ב‪2‬גרעניצונג אי צייט זייענדיג פ‪2‬רנומע בתורה או עבודה‪ ,‬איז ער ‪4‬בער געוועה איינער‬ ‫פו די גרעסטע עסקני צו שתדל' לטובת הכלל ברוחניות ובגשמיות במסירות נפש ממש‪ .‬ג"נצע‬ ‫טעג פלעגט דער ‪2‬משינוב'ער רבי זיי אי וו‪2‬רשא צוליב זיי עסקנות‪ .‬פילע מ‪4‬ל איז אי אפילו‬ ‫אויסגעקומע ד‪4‬רט צו זיי די ג‪2‬נצע וו‪ !4‬או בלויז ‪2‬היימפ‪4‬ר אוי" ערב שבת‪ .‬או טר‪4‬צדע‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫וו‪4‬ס ער ה‪4‬ט נישט געקענט דע ל‪2‬נד‪$‬ש‪3‬ר‪ ,!2‬נישט ‪3‬ויליש או נישט רוסיש‪ ,‬ה‪4‬ט ער‬ ‫געטר‪4‬פ ‪ 2‬וועג ווי ‪2‬זוי צו צוקומע צו די פירער פונע ל‪2‬נד‪ ,‬אי וועמענס הענט עס איז געלעג‬ ‫דער גורל פו די ‪3‬וילישע איד‪ .‬שטענדיג ה‪4‬ט ער מצליח געווע צו ב‪2‬איינדרוק די גרעסטע או‬ ‫העכסטע שרי או מבטל מ‪2‬כ שווערע גזירות‪ .‬מע פלעגט זי! וואונדער אי וו‪4‬ס זיי‬ ‫גרויסער כח איז ב‪2‬שט‪2‬נע‪ ,‬או ווי ‪2‬זוי ער ה‪4‬ט מצליח געווע משפיע צו זיי‪ .‬ווע ער ה‪4‬ט זי!‬ ‫געשטעלט פ‪2‬ר די שרי ה‪4‬ט ער ג‪4‬רנישט געז‪4‬גט‪ ,‬בלויז מיט זיי הערליכ געשט‪2‬לט או‬ ‫אויסזע‪ ,‬וו‪4‬ס איז געווע כולו אומר כבוד‪ .‬זיי צורה ה‪4‬ט געפינקלט מיט לויטערקייט‪,‬‬ ‫ב‪2‬גלייט מיט די ל‪2‬נגע שוו‪2‬רצע ב‪4‬רד או פיאות‪ ,‬מיט די ש‪2‬רפע אויג ה‪4‬ט ער ‪2‬ריינגעקוקט‬ ‫אי די שרי‪ 2 ,‬בליק אי וועלכ מע ה‪4‬ט געזעה ‪ 2‬איד וו‪4‬ס פ‪4‬דערט דע עלבו פו זיי‬ ‫פ‪4‬לק פ‪2‬רוו‪4‬ס מע צווינגט זיי אָ ‪3‬צוטרעט פו די מנהגי פו זייערע עלטער וו‪4‬ס זיי ה‪4‬ב‬ ‫שוי מקובל פו דורי דורות‪ .‬די שרי פלעג נישט קענע אי ‪2‬רויסשיק מיט ליידיגע הענט‪ ,‬זיי‬ ‫ה‪4‬ב איינגעזע זיי גרויסע מסירות נפש פ‪2‬ר די ‪2‬לע עניני או אי נישט געקענט אָ ‪3‬ז‪4‬ג‪.‬‬ ‫דעריבער איז ער שטענדיג ‪2‬רויס מיט ערפילטע בקשות או די שלעכטע גזירות זענע בטל‬ ‫געוו‪4‬ר‪ .‬עס איז ס‪3‬עציעל ב‪2‬וואוסט די "גזירת המלבושי" וו‪4‬ס די רוסישע רעגירונג ה‪4‬ט‬ ‫‪2‬רויסגעגעב אי ‪4‬נפ‪2‬נג פו יאר תרי"א‪ ,‬וואו די איד זענע ב‪2‬פויל געוו‪4‬ר זי! אָ ‪3‬צושנייד‬ ‫די בערד או פיאות או טויש די אידישע מלבושי‪ .‬ווע עס איז ‪2‬רויס די גזירה זי! צו שער די‬ ‫ב‪4‬רד או פיאות‪ ,‬איז דער ‪2‬משינוב'ער אינאיינע מיט רבי אליהו חיי מייזל פו ל‪4‬דזש‬ ‫וועלכער איז נ‪ !4‬דעמ‪4‬לט געוועה רב אי ל‪4‬מזשע‪ ,‬געקומע קיי וו‪2‬רשא צו ‪3 2‬ויליש‬ ‫‪2‬ריסט‪4‬קר‪2‬ט‪ ,‬וועלכער איז געוועה דער בירגערמייסטער פו וו‪2‬רשע געשטעלט דור! דע‬ ‫רוסיש צ‪2‬ר‪4 .‬נקומענדיג צו זיי ‪23‬ל‪ 2‬איז דער שר ‪2‬רויסגעקומע צו זיי‪ ,‬או זיי ענטפ‪2‬נגע‬ ‫בסבר פני יפות‪ .‬ער ה‪4‬ט זיי ד‪ 2‬געפרעגט אוי" דייטש‪ ,‬זי! אויסדרייענדיג צו ‪2‬משינוב'ער‬ ‫רבי וועמע ער ה‪4‬ט שוי געקענט פו פריער‪" :‬וו‪4‬ס מ‪2‬כט איר הרב ק‪2‬ליש?" דער רבי ה‪4‬ט‬ ‫אויסגעבר‪4‬כ אי ‪ 2‬גרויס געוויי או דערציילט דע שר דע עני פ‪2‬רוו‪4‬ס ער איז געקומע‬ ‫או געבעט מבטל צו מ‪2‬כ די גזירה‪ .‬ה‪4‬ט אי דער שר געענטפערט‪ :‬עס טוט מיר לייד‪4 ,‬בער‬ ‫עס ליגט נישט ביי מיר אי די הענט ע‪3‬עס צו ט‪ ,4‬די גזירה קומט פו ‪3‬עטערבורג די הוי‪3‬ט שט‪4‬ט‬ ‫פו רוסל‪2‬נד או אי! קע נישט דערי ‪2‬ריינרעד‪ .‬ווע דער ‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט געהערט די‬ ‫ווערטער ה‪4‬ט ער ‪4‬נגעכאַ ‪3‬ט דע עק פונע שר'ס בגד או ‪4‬נגעהויב שרייע‪ .‬דער ל‪4‬מזשער רב‬ ‫וו‪4‬ס איז ד‪4‬רט געשט‪2‬נע ה‪4‬ט זי! דערשר‪4‬ק או זי! ‪4‬נגעהויב בעט‪2 :‬משינוב'ער רב‪ ,‬וו‪4‬ס‬ ‫טוט איר ‪2‬זוינס אי צו ציע ביי בגד? ‪" $‬אי! בי ‪ 2‬חסיד" ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי אי‬ ‫צוריק געענטפערט מיט ‪2‬ז‪ 2‬הויכע שטימע ‪2‬ז עס ה‪4‬ט זי! געדוכט ווי די ‪2‬לע ווענט ‪2‬רו‬ ‫ציטער‪ .‬דער שר איז געשט‪2‬נע פ‪2‬רלויר או געוו‪2‬רט דער רבי ז‪4‬ל אי אָ ‪3‬ל‪4‬ז‪ .‬אינצוויש‬ ‫איז דע שר'ס פרוי‪ ,‬וועלכע ה‪4‬ט געהערט די קולות‪ ,‬געקומע צו לויפ מיט ‪ 2‬בהלה קוק וו‪4‬ס‬ ‫ד‪ 4‬גייט פ‪4‬ר‪ .‬ה‪4‬ט זי געזע צוויי רבני‪ ,‬איינער ה‪2‬לט ‪ 4‬איר מ‪ 2‬או וויינט אויפ קול‪ .‬איר‬ ‫מ‪ 2‬ה‪4‬ט איר מסביר געוועה וו‪4‬ס ד‪ 4‬גייט פ‪4‬ר ‪2‬ז דער רב בעט זי! פ‪2‬ר אי וועג די גזירה‬ ‫אוי" די בערד או פיאות‪ .‬די פרוי איז ב‪2‬רירט געוו‪4‬ר או געז‪4‬גט איר מ‪ :2‬אויב די ז‪!2‬‬ ‫ב‪2‬רירט ‪2‬זוי דע רב'ס ה‪2‬ר‪ ,‬או ער איז זי! מוסר נפש פ‪2‬ר זיינע ברידער די איד‪ ,‬איז כדאי‬ ‫ז‪4‬לסט אי ‪2‬רויסהעלפ או מבטל זיי די גזירה‪ .‬דער שר ה‪4‬ט בלית ברירה צוגעז‪4‬גט אויפ‬ ‫‪3‬ל‪ 2‬עס אָ ‪3‬צוש‪2‬פ‪ .‬ביי ‪2‬רויסגיי ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי געז‪4‬גט צו רבי אליהו חיי‪:‬‬ ‫פו הימל ה‪4‬ט מע מיר ‪2‬רויסגעה‪4‬לפ‪ .‬דער ט‪2‬טע איז געשט‪2‬נע נעב מיר או מיר געז‪4‬גט‬ ‫אי אויער אי! ז‪4‬ל אי נישט אפ ל‪4‬ז ביז ער וועט מי! פ‪4‬לג או אָ ‪3‬ש‪2‬פ די גזירה‪ ...‬עס איז‬ ‫‪3‬ונקט געווע דעמ‪4‬לט פ‪2‬ר שבועות‪ ,‬ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי נ‪ !4‬צוגעלייגט‪" :‬לע רבי'ס גרייט זי! יעצט צו ז‪#‬ג תורה אי‬ ‫חג השבועות או אי! ה‪#‬ב גער"טעוועט די תורה‪...‬ווי ב‪2‬וואוסט איז למעשה נישט געלונגע אינג‪2‬נצ אָ ‪3‬צושטעל די גזירת המלבושי‪ ,‬נ‪4‬ר‬ ‫עס צו פ‪2‬רגרינגער‪ .‬או מיט אסא! שתדלנות קעג די גזירה דור! דער חידושי הרי"מ איז דעמ‪4‬לט אויפגעקומע אי ‪3‬ויל‪2 ,‬נשט‪4‬ט ד‪4‬ס רוסישע היטל‬ ‫זענע די חסידי געגאנגע אנגעטוה מיט דער "ק‪2‬סקעט" וועלכע ה‪4‬ט צו דע געענדלט‪ ,‬או די פיאות זענע געווע פ‪2‬רשטעקט אונטער קאַ ‪3‬ל‬

‫‪2‬נשט‪4‬ט עס אָ ‪3‬צושנייד‪ .‬או אזוי זענע די חסידישע איד געג‪2‬נגע אי ‪3‬ויל ביז צו די צווייטע וועלט קריג‪.‬‬ ‫פדיו שבויי – אוי! איז דער ‪2‬משינוב'ער געוועה שט‪2‬רק איבערגעגעב פ‪2‬ר די מצות‬ ‫"פדיו שבויי"‪ .‬ד‪4‬ס ה‪4‬ט אוי! ‪2‬ריינגערעכנט צו ר‪2‬טעווע איד פו דינע אינע מיליטער‪,‬‬ ‫ס‪3‬עציעל ‪2‬זעלכע יונגעלייט וו‪4‬ס ה‪4‬ב נישט געה‪2‬ט ווער עס ז‪4‬ל זי! פ‪2‬ר זיי ז‪4‬רג‪ .‬צו דע‬ ‫צוועק ה‪4‬ט דער רבי ב‪2‬שטימט ‪ 2‬צדקה‪3$‬ושקע אי וועלכ יעדער חסיד ה‪4‬ט געמוזט ‪2‬ריילייג‬ ‫‪ 2‬פרוטה יעד ט‪4‬ג‪ ,‬או ‪ 2‬עושר ה‪4‬ט געד‪2‬רפט געב מער געלט‪ .‬דער רבי איז ‪2‬ליי געוועה‬ ‫דער גבאי פו דער צדקה‪3$‬ושקע או געז‪2‬מלט ג‪4‬ר ‪2‬ס‪ !2‬געלט פ‪2‬ר פדיו שבויי‪ .‬ער ה‪4‬ט‬ ‫נישט געשוינט אוי" זיי געזונט נ‪4‬ר איז ‪2‬ליי געג‪2‬נגע ז‪2‬מלע ד‪4‬ס געלט או אוי! געשטעלט‬ ‫ממוני אוי" דער הייליגער ‪2‬רבעט‪ .‬עס ווערט דערציילט וועג ‪ 2‬איד וו‪4‬ס איז גענומע געוו‪4‬ר‬ ‫אי מיליטער או מע ה‪4‬ט פ‪2‬ר‪23‬סט די געלעגנהייט אי אויפצוטויש מיט געלט‪ ,‬ה‪4‬ט מע‬ ‫שוי געמוזט זוכ ‪ 2‬גוי וו‪4‬ס ז‪4‬ל מסכי זיי צו דינע אי מיליטער ‪2‬נשט‪4‬ט אי‪4 ,‬בער וועג‬


‫דע ה‪4‬ט מע געד‪2‬רפט אויסנוצ פ‪2‬רבינדונגע מיט די גרויסע רעגירונגס ב‪22‬מטע‪ .‬דער‬ ‫‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט זי! געוו‪4‬נד צו איינע פו זיינע ב‪2‬וואוסטע חסידי ר' הירש לייב בוי‬ ‫או אי געפרעגט אויב ער ה‪4‬ט קשרי אי די רעגירונג? ה‪4‬ט דער חסיד געענטפערט‪ :‬אי! קע‬ ‫נישט קיינע פו די רעגירונג או אי! פרויביר אפילו נישט זיי צו קענע‪ ,‬ווייל דער וו‪4‬ס מ‪2‬כט‬ ‫ב‪2‬ק‪2‬נטש‪2‬פט או קני‪3‬ט ‪ 4‬מיט זיי פ‪2‬רבינדונגע‪ ,‬דער ווערט ‪ 2‬גנב! ה‪4‬ט אי דער רבי‬ ‫געז‪4‬גט‪ :‬פונדעסטוועג איז כדאי ‪4‬נצוקני‪ 3‬מיט זיי כדי צו קענע ט‪ 2 4‬טובה פ‪2‬ר ‪ 2‬איד‪ ,‬או‬ ‫פונדעסטוועג נישט צו זיי קיי גנב‪ ...‬ער ה‪4‬ט ‪2‬רויפגעלייגט אוי" יענע חסיד די אויפג‪2‬בע צו‬ ‫זיכ א עצה ווי ‪2‬זוי צו ב‪2‬פרייע דע איד פו מיליטער‪ .‬או ט‪2‬קע אויפ רבי'ס ב‪2‬פעל ה‪4‬ט‬ ‫דער חסיד זי! משתדל געוועה או עס איז אי געלונגע‪.‬‬ ‫בצל צדיקי ‪ %‬דער ‪2‬משינוב'ער רבי פלעגט ב‪2‬זוכ אי הויפ פו צדיקי אי ‪4‬נהויב אינאיינע‬ ‫מיט זיי ט‪2‬ט רבי איציקל פו וואורקא או ש‪3‬עטער אוי! ‪2‬ליי‪ .‬ביי די ב‪2‬זוכ פלעגט ער זי!‬ ‫נישט ‪2‬רויסגעב ווער ער איז‪4 ,‬בער נישט אייביג ה‪4‬ט עס ע מצליח געווע‪2 .‬זוי איז געווע‬ ‫ווע ער ה‪4‬ט ב‪2‬זוכט ביי רבי מאיר פו ‪3‬רעמישל‪ .2‬רבי מאיר פלעגט זיצ נעב פענסטער או‬ ‫ה‪4‬ט פו ד‪4‬רט געגעב שלו פ‪2‬ר די חסידי‪ ,‬או זיי ה‪2‬נט איז ‪2‬רומגענומע מיט ‪ 2‬שמ‪2‬טע‪.‬‬ ‫ווע דער ‪2‬משינוב'ער רבי איז געוועה אי ‪3‬רעמישל‪ 2‬ה‪4‬ט ער זי! געשטעלט אי די שורה‬ ‫צוויש די חסידי וו‪4‬ס ה‪4‬ב געוו‪2‬רט צו געב שלו‪ ,‬ווע עס איז ‪4‬נגעקומע זיי רייע ה‪4‬ט‬ ‫רבי מאיר שנעל ‪2‬ראָ ‪3‬גענומע די שמ‪2‬טע פו די הענט או מיט ‪ 2‬זעלטענע הסברת פני אי‬ ‫אויסגעשטרעקט ‪4 2‬פענע ה‪2‬נט‪ ,‬ז‪4‬גנדיג‪ :‬שלו עליכ ‪2‬משינוב'ער רב‪ ...‬רבי מאיר ה‪4‬ט זי!‬ ‫מיט אי ‪2‬ריינגעל‪4‬זט אי ‪ 2‬שמועס בתורה ובחסידות‪ .‬ווע ער ה‪4‬ט זי! געזעגנט ה‪4‬ט ער‬ ‫‪2‬ראָ ‪3‬גענומע די ‪2‬לע געלט פו פדיונות וו‪4‬ס זענע געווע ‪4‬נגעז‪2‬מלט אויפ טיש או עס אי‬ ‫געגעב‪ .‬דער ‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט נישט געוו‪4‬לט נעמע ד‪4‬ס געלט או זי! געבעט ‪2‬ז ער איז‬ ‫נישט געקומע צוליב דע‪4 .‬בער רבי מאיר האט אי מפציר געווע עס צו נעמע‪ .‬אינצוויש איז‬ ‫די רביצי ‪2‬ריינגעקומע או געבעט געלט פ‪2‬ר צרכי בית‪ .‬רבי מאיר ה‪4‬ט זי! נישט וויסנדיג‬ ‫געמ‪2‬כט‪ ,‬נ‪2‬ר ווע זי ה‪4‬ט העכער געבעט ה‪4‬ט ער ‪2‬ראָ ‪3‬גענומע צוויי רייניש‪ 2 ,‬קליינע סכו‬ ‫פונע געלט וו‪4‬ס ער ה‪4‬ט ב‪2‬שטימט פ‪2‬ר ‪2‬משינוב'ער רבי‪ .‬ער ה‪4‬ט איר געגעב די צוויי‬ ‫רייניש או ד‪4‬ס איבעריגע ה‪4‬ט ער ‪2‬ריינגעשטו‪3‬ט אינע ‪2‬משינוב'ער רבי'ס ט‪2‬ש‪" .‬זוי אוי!‬ ‫איז דער ‪2‬משינוב'ער רבי געפ‪4‬ר צו די תלמידי פו רבי בונ פו ‪3‬רשיסחא‪ ,‬או במיוחד צו‬ ‫רבי יעקב אריה פו ר‪2‬דזימי או אוי! צו ק‪4‬צקער‪ .‬ווע ער איז ‪2‬מ‪4‬ל געווע אי ק‪4‬צק‪ ,‬אי די‬ ‫תקופה וו‪4‬ס דער ק‪4‬צקער רבי איז געווע פ‪2‬רש‪23‬רט או מע ה‪4‬ט נישט געקענט ‪2‬ריינגיי צו‬ ‫אי‪ ,‬ה‪4‬ב די חסידי אי געבעט ער ז‪4‬ל משפיע זיי אויפ ק‪4‬צקער רבי ער ז‪4‬ל זי! נישט‬ ‫אויסש‪23‬ר פו די חסידי‪ .‬דער ‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט איבערגעגעב פ‪2‬ר רבי די בקשה פו די‬ ‫חסידי‪4 ,‬בער דער ק‪4‬צקער איז געוו‪4‬ר זייער צוק‪4‬כט או זי! ‪4‬נגעהויב ‪2‬רומדרייע כדרכו‬ ‫בקודש‪ ,‬ז‪4‬גנדיג‪" :‬עס איז נישט ד‪ 4‬מיט וועמע צו גיי צו טיש‪ .‬וו‪2‬לט אי! געה‪2‬ט צע‬ ‫חסידי ווי איי! וו‪4‬לט אי! שוי געג‪2‬נגע צו טיש"‪4 .‬בער רבי יעקב דוד פו ‪2‬משינוב ה‪4‬ט‬ ‫זי! ‪3‬רובירט איינ'טענה'‪ ,‬ז‪4‬גנדיג‪ :‬דער ט‪2‬טע רבי איציקל וואורקער ה‪4‬ט געז‪4‬גט ‪2‬ז ‪ 2‬רבי פו‬ ‫חסידי איז געגליכ צו ‪ 2‬בעל עגלה‪ $ .‬איידער ער ש‪23‬נט איי דע פערד איז ער בודק מיט‬ ‫וועמע ‪2‬ל ער גייט פ‪4‬ר‪4 ,‬בער ווע דער פערד איז שוי איינגעש‪23‬נט דעמ‪4‬לט ל‪2‬זט ער שוי‬ ‫יעד ‪2‬רוי" אויפ וו‪4‬ג‪ ,‬ווער נ‪4‬ר עס וויל‪ .‬דער נמשל איז פ‪2‬רשטענדלי!‪ .‬איידער מע ווערט ‪ 2‬רבי קע מע זי!‬ ‫נ‪ !4‬בוחר זיי וועלכע חסידי מע וויל ה‪4‬ב‪4 .‬בער ווע מע איז שוי ‪ 2‬רבי איז שוי נישט ד‪ 4‬קיי אויסוו‪2‬הל‪ ,‬מע מוז זי!‬

‫זיינע בני המשפחה או מקורבי ה‪4‬ב אי ‪3‬רובירט אָ ‪3‬ה‪2‬לט פו דער נסיעה וויב‪2‬לד די‬ ‫ד‪4‬קטורי ה‪4‬ב אי שוי געה‪2‬ט מייאש געווע או געז‪4‬גט ‪2‬ז עס איז נישט ד‪ 4‬קיי‬ ‫ה‪4‬פענונג ער ז‪4‬ל אויסגעהיילט ווער; אוי! ה‪4‬ב זיי מורא געהאט אז דער צדיק ז‪4‬ל ד‪4‬רט‬ ‫נסתלק ווער או עס וועט זיי אוממעגלי! צוריק צו ברענגע גופו הטהור קיי ‪2‬משינוב‪,‬‬ ‫וויב‪2‬לד לויט געזע פו יענע צייט איז געווע פ‪2‬רב‪4‬ט צו פיר ‪ 2‬נפטר פו איי מדינה צו ‪2‬‬ ‫‪2‬נדערע מדינה; אוי! רבי אלימל! פו גר‪4‬דזשיסק‪ ,‬וועלכער פלעגט פ‪4‬ר צו רבי יעקב דוד‪ ,‬איז‬ ‫דעמ‪4‬לט ס‪3‬עציעל געקומע קיי ‪2‬משינוב בעט דע רבי ז‪4‬ל נישט פ‪4‬ר – ‪4‬בער דער‬ ‫‪2‬משינוב'ער איז געשט‪2‬נע פעסט ביי זיי מיינונג ‪2‬ז ער ד‪2‬ר" פ‪4‬ר‪ .‬ער ה‪4‬ט דעמ‪4‬לט‪,‬‬ ‫‪2‬נדערש ווי זיי שטייגער נישט זי! אויסצודרוק מיט הויכע דיבורי‪ ,‬זי! ‪4‬נגערופ‪" :‬איר‬ ‫ווייסט נישט וויפיל טויזנטער נשמות וו‪2‬רט ד‪4‬רט אוי" מיר!"‪ .‬זיי אייניקל רבי יוס" פו‬ ‫‪2‬משינוב ה‪4‬ט געז‪4‬גט ‪2‬ז כ‪4‬טש רבי יעקב דוד ה‪4‬ט ד‪4‬ס גענוצט ‪2‬לס טע הדבר‪,‬‬ ‫פונדעסטוועג ד‪2‬רפ מיר ז‪4‬ג פשט על פי פשטות או על פי הלכה‪ .‬או די סיבה איז געווע‬ ‫וויב‪2‬לד דער ‪2‬משינוב'ער איז אוי! געווע גרויס אי חכמת הרפואה‪ .‬ד‪4‬ס וו‪4‬ס ער ה‪4‬ט‬ ‫דירעקט י‪ 4‬געוו‪4‬לט פ‪4‬ר ‪2‬הי איז געווע וויב‪2‬לד עס איז ד‪ 2 4‬מצוה פו "ונשמרת מאד‬ ‫לנפשותיכ"‪ ,‬ה‪4‬ט ער געה‪2‬לט ‪2‬ז עס ליגט אוי" אי ‪ 2‬פליכט ‪2‬הינצופ‪4‬ר אפשר וועט ער‬ ‫ד‪4‬רט אויסגעהיילט ווער‪ .‬עס ווערט דערציילט ‪2‬ז איידער דער ‪2‬משינוב'ער רבי איז‬ ‫‪2‬רויסגעפ‪4‬ר קיי מער‪ 2‬איז ער ‪2‬רויס צו בית הקברות‪ ,‬אָ ‪3‬געמ‪4‬סט ‪ 2‬קרקע פו ד' אמות‪,‬‬ ‫או געז‪4‬גט‪ :‬ד‪ 4‬וויל אי! ליג נ‪4‬כ שט‪2‬רב‪ .‬לויט ‪2 2‬נדערע גירסא ה‪4‬ט זי! דעמ‪4‬לט ‪3‬ונקט‬ ‫פ‪2‬רש‪3‬רייט אי ‪2‬משינוב ‪ 2‬מחלה וו‪4‬ס ה‪4‬ט נישט געה‪2‬ט ל"ע קיי רפואה‪ .‬איינע פו די וו‪4‬ס‬ ‫זענע קר‪2‬נק געוו‪4‬ר דערפו איז געווע ‪3 2‬לומעניק פונע ‪2‬משינוב רבי‪ 2 ,‬זוה פו רבי אהר‬ ‫נ‪2‬דרעזי‪ ,‬או עס איז ‪2‬הינגעקומע אי מבקר חולה זיי דער טאטע רבי אהר וו‪4‬ס איז אוי!‬ ‫‪4‬נגעשטעקט געוו‪4‬ר פו דער קרענק ביז ער איז נפטר געוו‪4‬ר דערפו‪ .‬רבי יעקב דוד ‪2‬משינ‪4‬וו‬ ‫ה‪4‬ט אי מספיד געווע מיט פסוק "ויעמוד בי החיי ובי המתי ותעצר המגפה" )במדבר יז‪ ,‬יג(‬ ‫או ממלי געווע ‪2‬ז מיט דע וו‪4‬ס ‪2‬ז‪ 2‬צדיק איז נפטר געוו‪4‬ר ה‪4‬ט ער זי! געשטעלט צוויש‬ ‫די לעבעדיגע או די טויטע‪ – .‬די מגפה איז דעמ‪4‬לט אָ ‪3‬געשטעלט געוו‪4‬ר‪ .‬רבי אהר ה‪4‬ט מע‬ ‫געלייגט אי ‪2‬משינוב או רבי יעקב דוד ה‪4‬ט געהייס מע ז‪4‬ל אויפשטעל ‪" 2‬גרויס אוהל"‬ ‫ווע מע ה‪4‬ט אי געפרעגט פ‪2‬רוו‪4‬ס ה‪4‬ט ער געענטפערט‪" :‬מע ד‪2‬ר" זי! אוי! אינזינע‬ ‫ה‪4‬ב!" דער ‪2‬משינוב'ער רבי איז געפ‪4‬ר קיי מער‪ 2‬וואו ער ה‪4‬ט געוויילט לער! צוויי וו‪4‬כ‪.‬‬ ‫עטליכע טעג פ‪2‬ר הסתלקות איז געבויר געוו‪4‬ר רבי יוס" ‪2‬משינוב‪ ,‬דער עלטסטער זו פו רבי‬ ‫מנח ‪2‬משינוב'ער‪ .‬רבי מנח ה‪4‬ט געשיקט ‪ 2‬טעלעגר‪ 2‬צו זיי טאטע‪ ,‬או רבי יעקב דוד‬ ‫ה‪4‬ט געהייס דע גבאי צוריק שיק ‪ 2‬טעלעגר‪ 2‬וו‪4‬ס ה‪4‬ט זי! געליינט ווי פ‪4‬לגענד‪" :‬ראות‬ ‫פני! לא פללתי והנה הראה אותי אלקי ג את זרע!‪ ,‬ויקרא שמו יוס""‪ .‬מע ה‪4‬ט ט‪2‬קע ד‪4‬ס‬ ‫אייניקל ‪ 2‬נ‪4‬מע געגעב יוס"‪ ,‬או ער איז געווע דער ש‪3‬עטער ב‪2‬רימטער ‪2‬משינוב'ער רבי רבי‬ ‫יוס"‪ ,‬וועלכער איז נסתלק געוו‪4‬ר ג' שבט תרצ"ו או ליגט אינע בית עלמי אי וו‪2‬רשא‬ ‫אינע ‪2‬משינוב'ער אהל‪ .‬אי שבת קודש פרשת תולדות‪ ,‬ד' כסלו תרל"ח איז די ריינע נשמה‬ ‫פונע ‪2‬משינ‪4‬ווער רבי רבי יעקב דוד‪2 ,‬רוי" לשמי מרו‪2 ,‬לט זייענדיג ‪ 64‬י‪4‬ר‪ .‬דער ארו איז‬ ‫געפירט געוו‪4‬ר פינ" טעג‪ ,‬וויב‪2‬לד מע ה‪4‬ט געברויכט ‪2‬ריבערגיי עטליכע גרעניצ או נישט‬ ‫געקענט לייכט ב‪2‬קומע קיי ערלויבעניש ‪2‬ריבערצופיר ‪ 2‬נפטר‪ 2 ,‬ז‪ !2‬צו וועלכ עס ה‪4‬ט זי!‬ ‫געפ‪4‬דערט ס‪3‬עציעלע רשות פו די רעגירונג‪ .‬ד‪4‬נערשט‪4‬ג ט' כסלו איז דער ארו ‪4‬נגעקומע‬ ‫קיי ‪2‬משינוב‪ ,‬וואו עס ה‪4‬ב שוי אָ ‪3‬געוו‪2‬רט צענדליגער טויזנטער חסידי‪ ,‬צובר‪4‬כ או‬ ‫פ‪2‬רקלעמט מיט בכיות או יללות‪ ,‬אינאיינע מיט צענדליגער רבני או מנהיגי הדור‪ .‬זיי‬ ‫‪3‬לומעניק רבי שמחה בונ פו ‪4‬טוו‪4‬צק‪ ,‬זוה פונע יונג וואורקער רבי איז געקומע צו פ‪4‬ר‬ ‫קיי ‪2‬משינוב אפילו מע ה‪4‬ט אי ג‪4‬רנישט דערציילט‪ ,‬ווייל ער ה‪4‬ט מרגיש געווע ‪2‬ז דער‬ ‫צדיק איז נסתלק געוו‪4‬ר‪ .‬טר‪4‬צדע וו‪4‬ס מע ה‪4‬ט אי שוי געה‪2‬ט געמ‪2‬כט די טהרה אי‬ ‫מער‪ ,2‬ה‪4‬ט מע גע'פסק'נט מע ז‪4‬ל איבערמ‪2‬כ די טהרה‪ .‬או כ‪4‬טש עס איז שוי געווע‬ ‫עטליכע טעג נ‪ !4‬די פטירה‪ ,‬ה‪4‬ט ער אויסגעזע ממש ווי בחיי חיותו ‪ 4‬קיי שו שינוי‪ .‬דער‬ ‫אוטוו‪4‬צק רבי איז אויפגעש‪3‬רינג ווע ער ה‪4‬ט ד‪4‬ס געזע‪ ,‬ער ה‪4‬ט מיט ‪ 2‬התהלבות געשריג‬ ‫צו די חסידי‪ :‬איד קומט קוק‪ ,‬דער פעטער דער רבי לעבט! ממש ער לעבט! די צורה ה‪4‬ט זי!‬ ‫ג‪4‬רנישט געטוישט‪ ,‬עס איז ‪3‬ונקט ווי ביי לעב‪ ,‬אוי" אי שטייט "ולא הסריח בשר הקודש‬ ‫מעול!"‪ ...‬ביי די לויה ה‪4‬ט אי מספיד געווע רבי אלימל! גר‪4‬דזשיסק או אי זיינע ווערטער‬ ‫ה‪4‬ט ער געז‪4‬גט‪ :‬ווע ‪ 2‬צדיק קומט ‪ 4‬צו עול העליו‪ ,‬ווייזט מע אי ‪2‬ז ‪2‬לעס וו‪4‬ס עס‬ ‫ה‪4‬ט ‪23‬סירט בעול הזה איז געווע נ‪4‬ר לטובה‪ ,‬ה‪4‬ט ער געשריג פ‪2‬ר די מטה‪2 " :‬משינוב'ער‬ ‫רבי! איר ז‪4‬לט איי! נישט ל‪4‬ז פ‪2‬רנ‪2‬ר!" זיי אייניקל רבי יצחק ‪2‬משינוב ה‪4‬ט געז‪4‬גט‪ :‬עס‬ ‫איז שווער נ‪4‬כצוז‪4‬ג ‪2‬ז‪ 2‬לשו‪4 ,‬בער אי! ה‪4‬ב נ‪ !4‬געקענט איד וו‪4‬ס ה‪4‬ב געדענקט דע‬ ‫הספד‪ 2 .‬צייט ש‪3‬עטער נ‪ !4‬די הסתלקות פו ‪2‬משינוב'ער רבי איז געפ‪4‬ר ‪ 2‬איד קיי מער‪2‬‬ ‫אי איט‪2‬ליע‪ ,‬או זי! געוו‪4‬לט פ‪2‬ראינטרעסיר וועג דע ‪3‬ל‪ 2‬וואו רבי יעקב דוד פו‬ ‫‪2‬משינוב איז נפטר געוו‪4‬ר‪ .‬יענער ה‪4‬ט ב‪2‬געגנט ‪ 2‬איד פו די ‪4‬רטיגע איינוואוינער או זי!‬ ‫נ‪4‬כגעפרעגט דערוי"‪ ,‬ה‪4‬ט אי יענער געז‪4‬גט‪" :‬דער ה‪4‬ט געמוזט זיי ‪ 2‬הייליגער איד‪ .‬ווייל‬ ‫ב‪2‬לד נ‪ !4‬די פטירה‪ ,‬נ‪4‬כ ‪2‬רויסנעמע פו שטוב איז געקומע ‪ 2‬פייער או פ‪2‬רברענט ד‪4‬ס‬

‫רעכענע מיט יעד חסיד ‪ 4‬קיי שו הבדל והפרש‪ .‬ווע דער ‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט געענדיגט די ווערטער‪,‬‬ ‫ה‪4‬ט זי! דער ק‪4‬צקער רבי אויסגעדרוקט‪" :‬ה‪4‬ט ער געז‪4‬גט!"‪ .‬ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי‬ ‫ממשי! געוועה‪" :‬או ‪2‬ז דער ט‪2‬טע ה‪4‬ט געז‪4‬גט‪ ,‬איז ‪2‬זוי!" ה‪4‬ט דער ק‪4‬צקער רבי‬ ‫געענטפערט‪" :‬אי! ה‪4‬ב געמיינט צו ז‪4‬ג 'ה‪4‬ט "ער" געז‪4‬גט' ‪ $‬אייער ט‪2‬טע ה‪4‬ט עס געקענט‬ ‫ז‪4‬ג‪ .‬מיר קענע עס נישט ז‪4‬ג‪ ...‬אוי! דער זוה פו ק‪4‬צקער רבי‪ ,‬רבי דוד פו ק‪4‬צק‪ ,‬ה‪4‬ט‬ ‫שט‪2‬רק געשעצט דע ‪2‬משינוב'ער רבי‪ ,‬או זיינס ‪ 2‬זוה ר' ישראל מ‪3‬ילוב ה‪4‬ט שט‪2‬רק‬ ‫געוואלט זי! משד! צו זיי מיט אי‪ ,‬או ווע די ז‪ !2‬איז נישט ‪2‬רויס לפועל ה‪4‬ט ער געה‪2‬ט‬ ‫דערפו גרויס צער‪2 ,‬רויסברענגענדיג פ‪2‬ר די חסידי ד‪4‬ס גרויסע פחד השי"ת וו‪4‬ס ער ה‪4‬ט‬ ‫‪2‬ליי צוגעזע ביי ‪2‬משינוב'ער רבי‪ ,‬ווע ער ה‪4‬ט זי! ‪2‬מ‪4‬ל ב‪2‬טייליגט ביי ‪ 2‬סעודת שבע‬ ‫ברכות אי ק‪4‬צק‪" .‬זוי אוי! ה‪4‬ט ער ב‪2‬זוכט ביי חידושי הרי"מ פו גור‪ ,‬וואו ער איז‬ ‫אויפגענומע געוו‪4‬ר מיט גרויס כבוד‪ .‬עס ווערט דערציילט ‪2‬ז ווע ער איז ‪2‬מ‪4‬ל געווע אי גור‬ ‫שבת ביי סעודה שלישית‪ ,‬ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי ‪2‬ריינגעמורמלט אי אויער פו זיי‬ ‫משמש‪ 2 :‬פלא‪ ,‬מע עסט נישט ד‪ 4‬קיי פיש ביי שלש סעודות‪ ...‬דער רי"מ וו‪4‬ס ה‪4‬ט‬ ‫ב‪2‬מערקט ווי ער ז‪4‬גט עס ה‪4‬ט ב‪2‬לד געהייס ברענגע פיש צו טיש‪ .‬אוי! דער שפת אמת פו‬ ‫גור ה‪4‬ט שט‪2‬רק מכבד געווע דע ‪2‬משינ‪4‬ווער רבי‪ ,‬או פרשת ראה תרל"ה‪ ,‬דער ט‪4‬ג ווע‬ ‫דער שפת אמת ה‪4‬ט מכניס געוועה זיי זוה ר' נחמיה צו בריתו של אברה אבינו ע"ה‪ ,‬איז‬ ‫דער ‪2‬משינוב'ער רבי ‪3‬ונקט געווע אי גור או דער שפת אמת ה‪4‬ט אי מכבד געווע מיט‬ ‫סנדקאות‪ .‬דער שפת אמת פלעגט ‪3‬ר‪2‬ווע ‪ 2‬ברית ג‪2‬נ פרי‪4 ,‬בער דער ‪2‬משינוב'ער רבי ה‪4‬ט‬ ‫געמ‪2‬כט גרויסע הכנות או ש‪3‬עט געד‪2‬ווענט ה‪4‬ט דער שפת אמת אויסגעוו‪2‬רט מיט ברית ביז‬ ‫ש‪3‬עט נ‪4‬כמיט‪4‬ג‪ .‬ביי די סעודת מצוה ה‪4‬ט דער ‪2‬משינוב'ער רבי אוי! געז‪4‬גט תורה‪.‬‬ ‫אשכבתיה דרבי ‪ %‬אי זיינע לעצטע י‪4‬ר איז רבי יעקב דוד פו ‪2‬משינוב שט‪2‬רק קר‪2‬נק הויז"‪.‬‬ ‫געוו‪4‬ר‪ .‬די ד‪4‬קטורי ה‪4‬ב גער‪4‬ט ער ז‪4‬ל פ‪4‬ר צו ב‪4‬ד‪4$‬רט מער‪ 2‬אי איט‪2‬ליע‪ .‬כ‪4‬טש‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫זכותו יג עלינו ועל כל ישראל אמ‬


‫‪Ì˙¯·˜· È˙¯·˜Â‬‬

‫ר' מנס האט געטראכט אז די גאנצע געלט קע ער זיכער נישט באהאלט או‬

‫ראטעווע אבער א חלק קע ער איינשליגע אי מויל או אזוי ווי די צרה וועט‬ ‫עס האט דערציילט דער זמיגראד'ער רבי )אי זיי ספר ארי' שאג( וואס איז פאריבער גיי וועט ער דאס אויסברעכ‪ ,‬או ר' מנס האט אזוי געטוה‪ ,‬ביז געציילטע‬ ‫געוועה א איר אייניקל פו דער צאנז'ער רב‪.‬‬ ‫מינוט זענע די רויבער געוועה אי שי" או האב אלעס בארויבט‪ ,‬אבער ער האט‬ ‫צו‬ ‫גיי‬ ‫אריי‬ ‫לט‬ ‫געווא‬ ‫האב‬ ‫וואס‬ ‫איד‬ ‫עס איז אמאל געקומע צו פאר צוויי‬ ‫געהאט דאס וואס ער האט איינגעשלינג‪ ,‬אבער ר' מנס האט אביסל צו סא! מטבעות‬ ‫צאנז'ער רב איינער האט געהייס ר' שלו א גרויסע גביר או איינער ר' זעקל‪ ,‬פרעגט איינגעשלינג או אזוי ווי ער איז אנגעקומע אוי" די פארט פו יפו איז ער‬ ‫ר' זעקל פאר ר' שלו וואס זיצט ער דא או ווארט אריי צו גיי צו רבי'? עטפערט צוזאמגעפאל או שבק חיי‪.‬‬ ‫ע ר' שלו אז אזוי ווי ער האט שוי אפגעלעבט זיינע יאר או שיי פארדינט‪ ,‬וויל‬ ‫ר' אהר מתתי' האט געזעה וואס איז דא געשעה האט ער זי! באלד גענומע‬ ‫ער יעצט פאר אויסלעב זיינע יאר אי אר ישראל‪ ,‬או ווי עס איז באקאנט זענע אוי" צו ארלעדיג א בכבוד'דיגע לויה פאר ר' מנס או מע זאל ע באגראב ווי עס‬ ‫דא דארט אסא! נצרכי או ער וועט אויסטייל א גרויסע סומע געלט פאר עניי אר דאר" צו זיי‪.‬‬ ‫ישראל‪ ,‬ביז לאור! ימי ושני וויל ער ווער באגראב אינ הייליגע לאנד‪.‬‬ ‫עס גייט אריבער אפאר טעג או ר' אהר מתתי' טראכט ביי זי! וואס טוהט ער‬ ‫פרעגט ר' שלו פאר ר' זעקל‪ ,‬או וואס זיצטו דא וואס איז דיי פארלאנג? דא ווייטער קיי געלט אוי" שפייז האט ער נישט או אוודאי נישט אוי" אהיי צו‬ ‫ענטפערט ע ר' זעקל אי! בי אוי! דא צו פרעג דער רבי דער צאנז'ער רב צו פאר פאר‪ ,‬האט געטראכט אז קיינער וויסט דא! נישט די סוד וואס ר' מנס האט מיט זי!‬ ‫קיי אר ישראל‪ ,‬ווייל דא אי חו לאר האט ער שוי אויספראבירט אלע פרנסות מיטגענומע אי קבר נאר ער‪ ,‬וועט ער אויפגראב די קבר או ארויס נעמע פו זיי‬ ‫או האט נישט מצליח געוועה‪ ,‬או אי אר ישראל איז דא! דא גרויסע חלוקות ווי בוי! די אלע מטבעות וואס ער האט איינגעשלינג‪ ,‬או מיט דע וועט ער באצאל‬ ‫אלע חו לאר'דיג איד שיק גרויסע געלט'ער אהיי‪ ,‬או אזוי וועט ער כאטש האב זיינע שפעז‪ ,‬אומר ועושה ער גייט אי בית החיי ווי מע האט געלייגט ר' מנס או‬ ‫פרנסה פו די אלע חלוקות וואס מע פארטיילט אי אר ישראל‪.‬‬ ‫ער גראבט אוי" אבער א ציטער האט ע אנגעכאפט זעהנדיג אז דא ליגט נישט ר'‬ ‫ר' זעקל גייט אריי צו צאנז'ער רב או לייגט פאר זיי באגער אז ער האט שוי מנס וואס איז מיט ע געקומע נאר עס ליגט ר' נחו וואס וואוינט אוי! אי זייער‬ ‫אויספראבירט דא אלע פרנסות או ער האט נישט מצליח געוועה‪ ,‬או אי אר שטאט או איז איינע פו די חשוב'ע איד אי שטאט‪ ,‬ער קוקט עטליכע מאל או‬ ‫ישראל טיילט מע גרויסע צדקות או ער וויל אהיי פאר‪ ,‬דער צאנז'ער רב שטימט זעהט אז נישט וועמע מע האט באגראב ליגט דארט‪ ,‬א קיי ברירה האט ער שנעל‬ ‫צו או בעהט פו דער גבאי זאל שרייב א שיינע המלצה פאר ר' זעקל אז ער איז א צוריק פארדערקט די קבר‪ ,‬או א קיי ברירה איז ער במש! עטליכע יאר ארו‬ ‫ערליכע איד או עס קומט ע אז מע זאל ע געבע פו די חליקות או ער וועט האב געגאנג קלויב צדקות צו קענע צוריק אהי פאר צו זי! אי שטוב‪.‬‬ ‫פרנסה צו לעב‪.‬‬ ‫נא! א לאנגע צייט ווע ר' אהר מתתי' איז אהיי געקומע האט ער געפרעגט אי‬ ‫קיי‬ ‫פאר‬ ‫וויל‬ ‫ער‬ ‫אז‬ ‫רב‬ ‫ער‬ ‫'‬ ‫צאנז‬ ‫פאר‬ ‫בעהט‬ ‫או‬ ‫שלו‬ ‫'‬ ‫ר‬ ‫אריי‬ ‫דערנא! איז‬ ‫שטוב וואס הערט זי! מיט ר' נחו? זאגט מע ע אז ער איז שוי לאנג נפטר‬ ‫אר ישראל‪ ,‬ווייל קיי כח צו ארבייט האט ער שוי נישט או ער וויל אויסלעב געוואר‪ ,‬טאקע דעמאלס ווע ר' אהר מתתי' איז געוועה אינטערוועגנס‪ ,‬או עס איז‬ ‫זיינע יאר או טיילע גרויסע צדקות פאר די עניי אר ישראל‪ ,‬זאגט ע דער רבי ניי! ע אויסגעקומע אז ביידע ר' מנס מיט ר' נחו זענע נפטר געוואר אי די זעלבע‬ ‫ר' שלו די קענסט נא! ארבייט או פארדינע געלט‪ ,‬או עס האט נישט קיי שו טאג‪.‬‬ ‫מטרה דיי פאר וואוינע אי אר ישראל‪.‬‬ ‫ר' אהר מתתי' האט זי! דערמאנט וואס ער האט געהערט פו זיי רבי אז א איד‬ ‫נעמ‬ ‫גיי‬ ‫וויל‬ ‫וואס‬ ‫זעקל‬ ‫'‬ ‫ר‬ ‫נישט‬ ‫פארשטיי‬ ‫ריפט זי! א ר' שלו צו רבי‪ :‬אי!‬ ‫וואס האט נישט קיי זכי' צו ליג אי אר ישראל קומע מלאכי או טויש ע אוי"‬ ‫צדקה געלט אי אר ישראל האב אי! געזעה אז דער רבי האט ע געזעגנט או מיט א איד וואס עס קומט זי! ע צו ליג אי אר ישראל‪ ,‬אויב אזוי אז אי די קבר‬ ‫מיטגעשיקט א ווארעמע המלצה‪ ,‬או אי! וואס וויל גיי טייל צדקות לאזט דער רבי וואס מע האט געלייגט ר' מנס האט ער געזעה ר' נחו‪ ,‬מיז זיי אז ר' מנס ליגט ביי‬ ‫נישט פאר קיי אר ישראל?‬ ‫ר' נחו'ס קבר‪ ,‬באלד איז ער ארויס אי בית החיי צו ר' נחו'ס קבר או ער האט‬ ‫זאגט ע דער צאנז'ער רב קו וועל אי! דיר דערצייל‪ ,‬עס איז געוועה אסא! אויפגעגראב צו טרעפ דארט די אוצר‪ ,‬ער האט טאקע אזוי געטוה או אויפגעגראב‬ ‫יאר צוריק א גרויסע גביר ווי דיר מיט נאמע ר' מנס וואס האט געהאט גרויסע די קבר פו ר' נחו או ער האט געטראפ ווי ר' מנס ליגט טאקע ביי ר' נחו'ס קבר‪,‬‬ ‫אוצרות או האט געוואלט פאר קיי אר ישראל אויסטייל די גרויסע צדקות או ער האט ע אויסעשניט או אנטפלעקט א גרויסע אוצר‪ ,‬וואס ער האט‬ ‫גיי צו די מקומות הק' או קברי צדיקי או אויסלעב די יאר דארט‪ ,‬עס איז אריינגעשלינג‪ ,‬או אזוי האט ר' אהר מתתי' געהאט גרויס עשירות‪.‬‬ ‫געוועה א אנדערע איד ר' אהר מתתי' וואס האט נישט געהאט די מעגליכקייט‪,‬‬ ‫האט דער צאנז'ער רב אויסגעפירט צו ר' שלו וואס איז דארט געשטאנע או‬ ‫אבער דא! האט ער שטארק געוואלט גיי זעה צו עס איז דא די מעגליכקייט זי! צו געזאגט‪ ,‬אזוי ווי די הערסט זענע די מלאכי פארנומע צו פיר די מענטש וואס‬ ‫באזעצ אי אר ישראל‪ ,‬אבער די שפעז אהי צו פאר איז זייער גרויס‪ ,‬דערפאר זענע באגראב בטעות אי אר ישראל או זיי פיר צוריק קיי חו לאר‪ ,‬דערפאר‬ ‫האט ער געטראכט אז דער גביר ר' מנס וועט דא! נישט קענע אליי שלעפ די ר' זעקל וואס איז א ארעמא או ער פארמאגט קוי א פעקל הויט או ביינער‪ ,‬או‬ ‫פעקלע! וועט ער זי! אנטראג דאס צו שלעפ או אזוי וועט ער האב א אז מע וועט ע דארפ צוריק פיר אהער וועל די מלאכי נישט האב גאר א‬ ‫אויסגעצאלטע רייזע או ער וועט אי די צייט זי! אומקוקע אויפ ישוב או זעה צו שווערע ארבייט‪ ,‬אבער דו ר' שלו וואס די ביסט היע! או גרויס געשטעלט וועסטו‬ ‫עס לוינט זי! פאר ע זי! צו צוהע קיי אר ישראל‪ ,‬מע האט זי! ארויסגעלאזט שווער מאכ פאר די מלאכי וואס וועל די! דארפ שלעפ או צוריק פיר פו אר‬ ‫מיט א גרויסע שי" אויפ וועג קיי איסטאנבול‪ ,‬או פו דארט ווייטער קיי יפו‪ ,‬אבער ישראל קיי חו לאר‪ ,‬דערפאר האב אי! געראט זאלסט נישט ארוי" גיי קיי אר‬ ‫אויפ וועג קיי יפו האט די שי" קאפיט אויסגעריפ אז מע זעהט פו די וויטענס ווי ישראל‪ ,‬נאר בלייב דא אי חו לאר‪.‬‬ ‫עס קומע צו גיי די י רויבער דערפאר זאל יעדער שנעל זעה וואס צו טא מיט זיי‬ ‫געלט פאר זיי קומע או נעמע אלעס צו‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫לעי"נ הב' מאיר ע"ה ב"ר מרדכי שי'‬

‫פרשת האזינו‬

‫‪àòéöî àáá úëñî‬‬ ‫‪ã"ë óã ãò ç"é óãî‬‬ ‫‪÷"ôì æ"òùú éøùú â"é‬‬

‫‪ë "ø‬‬

‫באריס איז געשטאנע ביי דעק‬ ‫צילנדיג זיינע בליק צו ווייטסט‬ ‫פונקט וואס זיינע אויג האב מצליח‬ ‫געווע צו זע‪ .‬אפשר דא? אפשר‬ ‫טוישט זי שוי אמאל דער טיפער‬ ‫העל‪-‬בלויקייט? אבער נאכאל איז‬ ‫דאס געווע וואס ער האט געזע‬ ‫דארט‪ ,‬ביי יענע פינטל‪ ,‬וואו הימל‬ ‫מיט י טרעפ זי‪ .‬בלוי או נאכאמאל בלוי‪.‬‬ ‫ווע‪ ,‬ווע וועט זי עס שוי ענדיג אמאל? ער האט געביס די ליפ או‬ ‫געפילט אז עס ווילט זי אי זי זעצ ביי רעדל או זי צוריקדרייע אהיי‪.‬‬ ‫יא‪ ,‬צוריק צו אדעסע פארט פו וואו ער איז ארויסגעפאר‪ ,‬מיט אזויפיל גליק‬ ‫או ערווארטונג‪.‬‬ ‫וואס גייט פאר מיט דיר‪ ,‬באריס? וועג צופיל בלויקייט וואס שווינדלט דיר‬ ‫אי די אויג‪ ,‬או א טראפ י‪-‬קרענק‪ ,‬ביסטו גרייט אוועקצוגעב דיי צוקונפט‪,‬‬ ‫או זיצ אונטער' אייזערנע פירהאנג פו וואס דו ביסט קוי מיט צרות פטור‬ ‫געוואר?‬ ‫עס וואלט אי קיינמאל נישט איינגעפאל אז עס איז דא ַא אויסוועג‪ ,‬צו‬ ‫דע שרעקליכ‪ ,‬קאנטראלירט לעב‪ ,‬ווי דיי יעדע ריר ווערט אויפגעכאפט‬ ‫דור איינע פו די מיליאנע שליחי או שליחי שליחי פו די גוט‪-‬באקאנטע‪,‬‬ ‫אדער בעסער געזאגט‪ :‬שלעכט באקאנטע‪ ,‬קעי‪-‬זשי‪-‬בי‪ .‬ער איז געבויר‬ ‫געוואר אי 'דע' או איז אויפגעוואקס געוואר מיט' טיפיש רוסיש חינו‬ ‫וואס לערנט אי אירע א‪-‬ב‪ ,‬אז דע מויל עפנט מע נישט‪ .‬אי קינדערגארט‬ ‫האט מע געזינגע לידער ווי שטארק מיר האב ליב אונזער מוטער רוסלאנד‬ ‫או פאטער סטאלי )ימ"ש( או אז מיר זענע די בעסטע או גרעסטע או עס‬ ‫איז נישטא נא אזוינס איבער' גאנצ ערד‪-‬קוגל‪ ,‬או נא אזעלכע‬ ‫פאטריאטישע לידעלע ווי אז ווע סטאלי שמייכלט‪ ,‬בליע די בלומע או‬ ‫וואקס די גראז‪...‬‬ ‫דער שטענדיגער פחד איז געווע ַא אינטעגלארער חלק פונע לעב‪ .‬דע‬ ‫ציטער אז דער וואס גייט אונטער דיר‪ ,‬אדער פאר דיר‪ ,‬דיי שכ או אפילו דיי‬ ‫אייגענע ברודער‪ ,‬קע זיי דיי ערגסטער פיינט‪ ,‬איז געווע נישט מער ווי נא‬ ‫א נאטורליכע ערשיינונג‪.‬‬ ‫אזוי דערמיט האט ער געלעבט‪ .‬או דערמיט איז ער געווע צוגעוואוינט‪.‬‬ ‫ביז‪ ...‬יענע אומפארגעסליכ מאנטאג‪.‬‬ ‫ער איז אהיימגעקומע פונע אינסטיטוט ווי ער האט זי געלערנט בוי‪-‬‬ ‫מייסטעריי‪ .‬ער האט געשאקלט מיט' קאפ אלס באגריסונג פאר זיינע‬ ‫עלטער‪ .‬מער פו דע האט מע אי געלערנט‪ ,‬שטעלט מע זי נישט איי‪,‬‬ ‫אונטער די רוסישע גרעניצ‪ .‬עס קע נא חלילה אויסגעטייטשט ווער אוי‬ ‫געהיימע שפיאנאזש קאודס אדער ווער ווייסט וואס‪ .‬פלוצלינג‪ ,‬נא פאר ער‬ ‫האט עספיעט זי צו זעצ ביי טיש‪ ,‬האב זי געהערט הילכיגע באמבערייע‬ ‫ביי הויפט‪-‬אריינגאנג‪ .‬ער איז אויפגעשפרינגע‪ .‬זיי טאטע איז בלאס‬

‫‪1‬‬

‫דאס‬ ‫לעצטע הויז‬ ‫געוואר‪ .‬זיי מאמע האט געציטערט ווי א פיש או פארבראכ מיט די הענט‪.‬‬ ‫"עפנט! אי נאמע פו געזע‪ ,‬עפנט!"‬ ‫"עפ נישט!" האט ער פארציטערט געזאגט פאר זיי טאטע‪ ,‬וועלכער איז‬ ‫געגאנגע אי ריכטונג פו די טיר‪" .‬אי האב מורא!"‬ ‫אבער עס האט שוי נישט אויסגעפעלט‪ .‬די ברוינע‪ ,‬האלצערנע טיר איז‬ ‫אויפגעפראלט געוואר דור דריי פעסט‪-‬געבויעטע פארשוינע‪" .‬וולאדימיר‬ ‫איוואנאוו יאנאוויטש!" האב זיי געדונערט‪ ,‬דערנענטערטנדיג זי צו זיי‬ ‫טאט‪.‬‬ ‫"יא‪"...‬‬ ‫"איז דו ביסט עס‪ ,‬קאנטער רעוואלוציאנער!" די ווענט האב געטרייסלט‪.‬‬ ‫דערנא איז עס געשע‪ .‬ער האט קוי געכאפט וואס‪ ,‬ווע די פארשוינע‬ ‫האב ארויסגעשלעפט מיט ווילדע באוועגונגע זיי טאט‪ .‬זיי ליבער או‬ ‫טייערער טאטע‪ .‬ער האט געשריג‪ .‬ער האט געוויינט‪ .‬זיי מאמע האט דאס‬ ‫אוי נישט געטו‪ .‬זי האט גע'חלש'ט אויפ' פלא‪ .‬קיינע האט עס אבער‬ ‫נישט געקימערט‪ .‬ער איז געווע זיכער אז דער קאשמאר גייט זי אט ענדיג‬ ‫או זיי טאטע‪ ,‬זיי גוטער‪ ,‬שווייגנדיגער טאטע וואס האט נישט מצליח‬ ‫געווע צו טשעפ א פליג אוי דער וואנט‪ ,‬וועט אהיימקומע דערנא וואס‬ ‫דער טעות וועט אויפגעוויז ווער‪.‬‬ ‫עס איז אבער קיינמאל נישט געשע‪ .‬וואו זיי טאטע איז גענומע געוואר‬ ‫דור יענע מלאכי חבלה‪ ,‬האב זיי זי קיינמאל נישט דערוואוסט‪ .‬מענטש‬ ‫האב זיי געווארנט‪ ,‬זיי זאל אוי נישט פרוביר זי צו דערוויס‪ ,‬אויסער אויב‬ ‫זיי וויל זי טרעפ אי יענע זעלב ארט וואס ווער ווייסט צי עס געפונט זי‬ ‫בכלל אוי אונזער לעבעדיגע וועלט‪.‬‬ ‫דא האט ער געוואוסט אז דאס איז עס‪ .‬ער וועט אנטלויפ! יא‪ ,‬אנטלויפ‬ ‫או פארטיג‪ .‬ער וועט נישט מקריב זיי זיי גאנצ לעב פאר מוטער רוסלאנד‪,‬‬

‫גליו שבוע זו נתנדב לרגל שמחת לידת ב הבכור אצל‬ ‫ידידנו הנכבד מוה"ר יעקב יוס קאפ שי' ב העסק הנמר מוה"ר משה שי' למז"ט ובשעטומ"צ‬ ‫יזכה להכניסו בבריתו של אאע"ה בעתו ובזמנו ויזכה לרוות נחת מכל יו"ח בבריות גופא ונהורא מעליא‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫‪óã‬‬ ‫‪ç"é‬‬

‫‪ïéæçåà íéðù  'à ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫‪éøùú á"é - åðéæàä âàèééøô‬‬

‫פארוואס נישט צוריקגעב דע שובר‬ ‫ בר" האב מיר שוי געלערנט‪.‬‬ ‫וועג א " ָ‬ ‫ בר"‬ ‫אבער היינט לערנע מיר‪ ,‬אז מע גיבט נישט צוריק דע " ָ‬ ‫ בר" איז א ְ ַטר וואס דער ַמ ְלוֶה גיבט פאר' לֹוֶה‪ ,‬או עס פאר' לֹוֶה‪.‬‬ ‫" ָ‬ ‫פארוואס?‬ ‫שטייט געשריב דערי‪ ,‬אז דער לֹוֶה האט שוי באצאלט דע ח ב‬ ‫)'רעסיט'(‪.‬‬ ‫ווייל עס קע מעגלי‪ $‬זיי אז ער האט נאכנישט באצאלט דע‬ ‫ בר חוב‪ ,‬או דער ַמ ְלוֶה האט צוגעגרייט א "שובר"‪ ,‬אוי ווע דער לוה‬ ‫לויט אייער מיינונג‪ ,‬וואס דאר טו דער וואס טרעפט א ָ‬ ‫וועט אי באצאל‪...‬‬ ‫אויפ' גאס? פארוועמע דאר ער עס געב?‬

‫דערפאר זאל מע נישט איבערגעב דע "שובר" פאר' לוה‪ ,‬ווייל‬ ‫מיר וואלט געזאגט‪ :‬מע דאר עס צוריקגעב פאר' לֹוֶה! ווייל‬ ‫ בר‪ ,‬האט שוי דער לֹוֶה אויב וועט מע עס אי איבערגעב‪ ,‬קע ער נאכדע זאג פאר'‬ ‫אויב עס איז שוי געשריב געוואר א ָ‬ ‫ בר" געשריב מלוה‪" ,‬אי‪ $‬האב דיר שוי באצאלט; ווייל אי‪ $‬האב דא‪ $‬שוי דע‬ ‫זיכער באצאלט דע חוב‪ ,‬או דעריבער איז דער " ָ‬ ‫שובר ביי מיר‪"...‬‬ ‫געוואר‪.‬‬

‫‪óã‬‬ ‫‪è"é‬‬

‫‪ïéæçåà íéðù  'à ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫‪éøùú â"é - åðéæàä ÷"áù‬‬

‫די גט וואס איז פארלויר או געפונע געוואר‬ ‫י מי"‪ ,‬ווערט וואלט נישט געהאט קיינע סימני אויפ' גט‪ ,‬וואלט איר מיר עס‬ ‫אי די גמרא וואס מיר לערנע היינט אי " ַד ַה ִ‬ ‫געדארפט צוריקגעב‪ ,‬אויב אי‪ $‬דערקע דע גֵט ' ִ& ְט ִביע‪-‬ת ַעיִ '‪.‬‬ ‫דערציילט איבער ַר ָ&ה ַ&ר ַ&ר ָחנָה‪.‬‬ ‫א מענטש האט געוואלט גט' זיי פרוי‪ ,‬או ער האט באשטימט ס'הייסט‪ :‬אי‪ $‬דערקע אז דער גֵט איז מיינע‪ ,‬או אי‪ $‬דערקע עס‬ ‫ַר ָ&ה ַ&ר ַ&ר ָחנָה אלס א שליח צו טראג דע גֵט פאר זיי פרוי‪ .‬צו ‪ /‬א סימ‪".‬‬ ‫זיי גרויס אנטוישונג‪ ,‬איז די גֵט פארלויר געוואר אי שול‪ ,‬או צו‬ ‫וועמע גלייבט מע מיט ְט ִביע‪-‬ת ַעיִ ? ווער איז באגלייבט אז דער‬ ‫די גרויסע שמחה פו די חכמי אי בית המדרש האב זיי געפונע גט איז זיינס‪ ,‬ווע ער גיבט נישט ‪ /‬קיינע סימני‪ ,‬ער זאגט נאר אז‬ ‫דע גֵט או ער האט זיי געבעט זיי זאל אי דאס צוריקגעב‪.‬‬ ‫ער דערקענט אז דער גט איז זיינע?‬ ‫ַר ָ&ה ַ&ר ַ&ר ָחנָה האט זיי געזאגט‪" :‬אי‪ $‬קע איי‪ $‬איבערגעב‬ ‫נאר א תלמיד חכ וואס מע איז זיכער אז ער זאגט נישט קיי‬ ‫ִס ָ‬ ‫ידי ֲח ָכ ִמי גיבט‬ ‫ימנִ י וואס אי‪ $‬האב אויפ' גֵט או דורכדע וועל אי‪ $‬איי‪ $‬ליגנט‪ .‬פאר מענטש וועלכע זענע נישט קיינע ַ‪ְ 0‬ל ִמ ֵ‬ ‫אויפווייז אז די גֵט איז געווע ביי מיר‪ .‬נאכמער‪ :‬אפילו אויב אי‪ $‬מע איבער די חפצי נאר ווע זיי גיב איבער סימני אוי דע‬ ‫חפ‪.2‬‬

‫‪óã‬‬ ‫‪'ë‬‬

‫‪ïéæçåà íéðù  'à ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫‪éøùú ã"é - úåëåñ áøò‬‬

‫אזא מציאה‬ ‫אזא מציאה האט זי יונת נישט גע'חלומ'ט צו טרעפ‪ .‬ער האט זי ‬ ‫דווקא געאיילט דעמאלטס‪ ,‬או ביז היינט פארשטייט ער נאכנישט‬ ‫וויאזוי ער האט באמערקט דע בינטל פו דריי באנקנאט וועלכע זענע‬ ‫געווע אינאיינע צוזאמגעבונד או געליג אויפ' טרטור )‬ ‫'סיידוולק'(‪ .‬ער האט אויפגעהויב די באנקנאט או ער האט געזע אז‬ ‫זיי זענע "שטרי חוב"‪ ,‬או אי אלע דריי איז געווע אריינגעשריב‪:‬‬ ‫אב איז שולדיג הונדערט דאלער פאר ִ‪ְ %‬מע‪ ".#‬וועמע דאר& ער זיי‬ ‫" ְר ֵ‬ ‫צוריקגעב?‬ ‫אב דער לֹוֶה  מעגלי אז ער‬ ‫אויב וועט ער זיי צוריקגעב פאר ְר ֵ‬ ‫האט נאכנישט באצאלט דע חוב או ער דאר& עס צוריקגעב פאר‬ ‫שמעו! אויב וועט ער דאס צוריקגעב פאר שמעו דער ַמ ְלוֶה  מעגלי ‬ ‫אז ראוב האט שוי יא באצאלט דע חוב או ער דאר& עס צוריקגעב‬ ‫פאר ראוב!‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫ָת גיבט פאר קיינע נישט צוריק די ְ‪ָ %‬טר‪#‬ת‪ ,‬אלס‬ ‫וואס טוט מע? י‪#‬נ ָ‬ ‫דע ָס ֵפק‪.‬‬ ‫לייגט צו קאפ! אויב אי אלע דריי ְ‪ָ %‬טר‪#‬ת שטייט געשריב דער‬ ‫נאמע פו איי ַמ ְלוֶה‪ ,‬אבער אי יעד שטר שטייט געשריב דער נאמע‬ ‫פו  אנדערע לוֶה  איז דא זיכער אז די שטרות זענע אראפגעפאל‬ ‫פונע ַמ ְלוֶה‪ ,‬ווייל אויב וועל מיר זאג אז פונקט זענע די דריי לֹוִ י‬ ‫אריבער אינע זעלב גאס או פו זיי אלע איז ארויסגעפאל א שטר פו‬ ‫טאש‪ ,‬ווי קע זיי אז די דריי ְ‪ָ %‬טר‪#‬ת זענע פארבינד אי איי בינטל?‬ ‫ָת זיכער צוריקגעב די שטרות‬ ‫דערפאר‪ ,‬אי דע פאל‪ ,‬דאר& י‪#‬נ ָ‬ ‫פאר' מלוה‪ ,‬או מיט א תנאי אז יעדע שטר איז געשריב געוואר דור ‬ ‫ אנדערער סופר‪ .‬אויב אלע ְ‪ָ %‬טר‪#‬ת זענע געשריב געוואר דור איי‬ ‫ס‪#‬פר‪ ,‬קע נא זיי אז זיי זענע ארויסגעפאל פונע סופר'ס טאש‪ ,‬נא ‬ ‫ֵ‬ ‫איידער מע האט אפילו געבארגט דאס געלט‪.‬‬


‫‪óã‬‬ ‫‪à"ë‬‬

‫‪éøùú å"è - úåëåñã 'à‬‬

‫‪úåàéöî åìà  'á ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫יאוש‬ ‫פארוואס?‬

‫י מי" הייבט מע היינט ‪ /‬צו לערנע‬ ‫ֶרת פו " ַד ַה ִ‬ ‫אינע ִמ ְסג ֶ‬ ‫ל‪-‬‬ ‫א‬ ‫ֵ‬ ‫"‬ ‫ק‬ ‫ר‬ ‫ֶ‬ ‫‪4‬‬ ‫ֶ‬ ‫דער‬ ‫‪3‬‬ ‫"‬ ‫א‬ ‫יע‬ ‫ָ‬ ‫צ‬ ‫ִ‬ ‫מ‬ ‫ְ‬ ‫א‬ ‫ב‬ ‫ָ‬ ‫&‬ ‫ָ‬ ‫ת‬ ‫כ‬ ‫ֶ‬ ‫ס‬ ‫ֶ‬ ‫מ‬ ‫ַ‬ ‫"‬ ‫פו‬ ‫רק‬ ‫פ‬ ‫דע צווייט‬ ‫ווייל מיר זענע זיכער אז ווי נאר דער מא האט באמערקט אז‬ ‫‪,‬‬ ‫יעדער‬ ‫מסתמא‬ ‫או‬ ‫‪,‬‬ ‫פרק‬ ‫דע‬ ‫שוי‬ ‫קענע‬ ‫איי‪$‬‬ ‫פו‬ ‫פילע‬ ‫ְמ ִציא ת"‪.‬‬ ‫ער האט פארלויר דע חפ‪ ,2‬האט ער זי‪ $‬שוי גליי‪ $‬מייאש געווע‬ ‫ווייל דאס איז פו די מסכתות וואס מע לערנט אי די חדרי‪ ,‬אי דערפו‪ .‬ער האט זיכער געטראכט צו זי‪" :$‬מסתמא וועט א גוי‬ ‫די ערשטע יאר וואס מע לערנט גמרא‪.‬‬ ‫טרעפ דע ֵח ֶפ‪ ,2‬או ביי גויי איז נישטא דער מצוה פו ֲה ָ ַבת‬ ‫דער ֶ‪ֶ 4‬רק " ֵאל‪ְ -‬מ ִציא ת" רעדט בעיקר פו די הלכות פו " ֲה ָ ַבת ֲא ֵב ָדה; אי‪ $‬בי זי‪ $‬מייאש דערפו‪ ,‬אי‪ $‬וועל עס שוי מסתמא‬ ‫ֲא ֵב ָדה"‪ ,‬או היינט וועל מיר לערנע איבער דע‪ ,‬וואס דער וואס קיינמאל נישט זע פאר מיינע אויג!"‬ ‫טרעפט א פארלוירענע זא‪ ,$‬אי ‪ 5‬ארט וואס רוב דורכגייער זענע‬ ‫‪ֲ 5‬א ֵבי ָדה וואס די אייגנטימער האב זי‪ $‬דערפו מייאש געווע‪,‬‬ ‫גויי ‪ 3‬דאר נישט אויסרופ דע ֲא ֵבי ָדה‪ ,‬נאר ער קע ֶ‬ ‫ז כה זיי איז אזויווי ֶה ְפ ֵקר או דער וואס טרעפט איר מעג עס נעמע פאר‬ ‫דערי פאר זי‪.$‬‬ ‫זי‪.$‬‬

‫‪óã‬‬ ‫‪á"ë‬‬

‫‪éøùú æ"è - úåëåñã 'á‬‬

‫‪úåàéöî åìà  'á ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫די זייגער וואס איז פארלויר געוואר‬ ‫טייערע קינדער! נעכט האב מיר געלערנט‪ ,‬אז דער וואס פארלירט א אויפהענגע א מודעה איבער דע " ֲה ָ‪ַ %‬בת ֲא ֵב ָדה"‪ ,‬וועט ער דא דארפ‬ ‫חפ‪ 1‬אוי&  ארט וואו עס וואוינע רוב גויי‪ ,‬האט זי שוי דערפו יענע איבערגעב סימני‪ ,‬וואס זאל זיי א באווייז אז דאס איז זיי‬ ‫זייגער‪ ,‬או ער פארמאגט נישט קיי שו סימני‪.‬‬ ‫מייאש געווע‪ .‬היינט וועל מיר לערנע איבער נא  אופ פו יאוש‪.‬‬ ‫איינער איז געגאנגע אויפ' גאס אי ֵמה ְ‪ָ %‬ע ִרי‪  ,‬ארט וואו‬ ‫מ ְצו‪#‬ת‪ ,‬או‬ ‫‪#2‬רה ִ‬ ‫‪#%‬מ ֵרי ָ‬ ‫ס'רוב איינוואוינער או דורכגייער זענע איד ְ‬ ‫ער האט זי איינגעקויפט א זייגער אינע זייגערגעשעפט‪ .‬עטליכע‬ ‫מינוט שפעטער האט ער צו זיי גרויס ווייטאג באמערקט אז די זייגער‬ ‫איז פארשוואונד געוואר‪ .‬עס איז פארלויר!‬ ‫דער מענטש האט קוי געקויפט די זייגער‪ ,‬או דעריבער האט ער‬ ‫נא ניטאמאל געהאט די צייט זי צו באקענע דערמיט; ער האט נישט‬ ‫קיי שו סימ דערוי&‪ ,‬או דערפאר‪ ...‬איז ער זי מייאש‪ .‬ווייל אפילו‬ ‫אויב וועט זי טרעפ עמיצער וואס וועט געפונע דע זייגער או‬

‫עס זענע אריבער עטליכע מינוט או א וואוילער איד איז‬ ‫אריינגעקומע אינע זייגערגעשעפט או געזאגט‪" :‬אנטשולדיגט‪ ,‬אי ‬ ‫האב געפונע א זייגער נעב דע געשעפט‪ ,‬ווייסט איר אפשר וועמענ'ס‬ ‫דאס איז?"‬ ‫דער געשעפטאייגנטומער האט באלד דערקענט דע זייגער או ער‬ ‫האט געוואוסט אז דאס געהערט פאר דע קליענט )'קאסטומער'( וואס‬ ‫איז נארוואס ארויס פונע געשעפט או יענער האט דאס שוי‬ ‫פארלויר‪ ,‬אבער לויט די הלכה דאר& ער עס נישט צוריקגעב פאר'‬ ‫פארלירער‪ ,‬ווייל יענער האט זי שוי מייאש געווע!‬

‫‪óã‬‬ ‫‪â"ë‬‬

‫‪éøùú æ"é - ñ"îäåçã 'à‬‬

‫‪úåàéöî åìà  'á ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫עסנווארג מיט א סימ‬ ‫ירי ַעל ָה ֳא ָכ ִלי"‪ .‬דער‬ ‫ֲב ִ‬ ‫היינט וועל מיר לערנע דע כלל " ֵאי ַמע ִ‬ ‫ֲה ָל ָכה פסק'ענט‪ ,‬אז א מענטש וואס זעט  עסנווארג ליג אוי& דער‬ ‫ערד‪ ,‬טאר נישט אריבערגיי או עס לאז דארט ליג‪ ,‬נאר ער דאר&‬ ‫אויפהייב דע עסנווארג או עס לייג אוי& אזא ארט וואו עס וועט‬ ‫נישט קומע צו קיי ִ‪5‬זָי‪.#‬‬ ‫איר וועט זי אוודאי וואונדער‪ ,‬פארוואס איז די הלכה געשריב‬ ‫אינע פרק " ֵאל ְמ ִציא‪#‬ת"  א פרק וואס רעדט ארו פו ֲא ֵבד‪#‬ת או‬ ‫ְמ ִציא‪#‬ת?‬ ‫לייגט צו קאפ‪ ,‬וועט איר שוי זע וויאזוי די הלכה איז פארבינד מיט‬ ‫מ ִציא‪#‬ת‪.‬‬ ‫ִדינֵי ֲא ֵבד‪#‬ת ְ‬ ‫מיר האב דא געלערנט‪ ,‬אז דער וואס פארלירט א ֵח ֶפ‪ 1‬וואס‬ ‫ימ  האט זי שוי מייאש געווע‪.‬‬ ‫פארמאגט נישט דערוי& קיי ִס ָ‬ ‫וואס איז דער הלכה פו א מענטש וואס האט פארלויר  עסנווארג‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫ימ‪ ,‬צי האט ער זי מייאש געווע? עס זענע דא‬ ‫וואס פארמאגט יא א ִס ָ‬ ‫מ‪#‬ר ִאי וואס זאג‪ ,‬אז דער שכל זאגט אז ער האט זי יא מייאש‬ ‫ֲא ָ‬ ‫ימ וואס געפונט זי אויפ' ַמ ֲא ָכל ווערט צוריב או‬ ‫געווע‪ ,‬ווייל דער ִס ָ‬ ‫צוברעקלט אוי& דער ערד‪ ,‬ווייל מענטש טרעט דערוי&‪.‬‬ ‫דא קומט אבער די גמרא או באשטימט‪ ,‬אז דער אייגנטומער‬ ‫פונע עס איז זי נישט מייאש‪.‬‬ ‫פארוואס?‬ ‫ירי ַעל ָה ֳא ָכ ִלי"‪ ,‬מע‬ ‫ֲב ִ‬ ‫ווייל ער ווייסט פונע כלל אז " ֵאי ַמע ִ‬ ‫דאר& אויפהייב עסנווארג וואס מע טרעפט ליג אוי& דער ערד‪ ,‬או ער‬ ‫ווייסט אז גוטע איד וועלכע וועל אריבערגיי דערנעב‪ ,‬וועל דאס‬ ‫אויפהייב‪ ,‬נישט וועלנדיג טרעט דערוי&‪ ,‬או אזוי וועט דער סימ‬ ‫בלייב אוי& דע מאכל‪.‬‬


‫‪óã‬‬ ‫‪ã"ë‬‬

‫‪úåàéöî åìà  'á ÷øô  àòéöî àáá úëñî‬‬

‫‪éøùú ç"é - ñ"îäåçã 'á‬‬

‫שטרות צוויש די כוואליעס‬ ‫ווי נאר דער שווימער איז אנגעקומע צו ברעג‪ ,‬האט זי דער‬ ‫אי א שטורמיש ווינטער טאג האט א געוויסער יונג באשלאס צו‬ ‫גיי שווימע אינע שטורמיש י‪ .‬ער איז געשווימע צוויש די אייגנטימער פו די באנקנאט  וועלכער איז בנסי נסי געראטעוועט‬ ‫ברויזנדע כוואליעס‪ ,‬או ער האט פונדערווייטנס באמערקט ווי א געוואר  געוואנד צו אי או געזאגט‪" :‬אדאנק איי ‪".‬‬ ‫מענטש שטייט ביי ברעג פו י או קוקט זי איי אי די שטורמישע‬ ‫אבער דער שווימער האט אי געזאגט‪" :‬אוי& וואס דאנקסטו מיר?‬ ‫כוואליעס‪ .‬פלוצלינג איז א ברויזנדע כוואליע געקומע צו גיי צו ברעג אי האב דא גענומע די דלר פאר מיר‪".‬‬ ‫פו י‪ ,‬או ער האט פארשוועמט דע מענטש וואס איז געשטאנע ביי‬ ‫דער אייגנטומער פו די געלט האט נישט געוואוסט וואו זי ‬ ‫ברעג‪...‬‬ ‫אהינצוטו‪' .‬וואס עפעס זאל די געלט געהער פאר' שווימער? זיי זענע‬ ‫דער מא איז אריינגעפאל אי וואסער או די בינטעלע בנקנט דא מיינע!'‬ ‫האב זי ארויסגעגליטשט פו זיינע הענט‪ ,‬או איז פארשלעפט געוואר‬ ‫אבער אינע היינטיג בלאט לערנע מיר‪ ,‬אז דער שווימער איז‬ ‫צוויש די כוואליעס‪ .‬דער שווימער האט געזע וואס האט פאסירט‪ ,‬או‬ ‫גערעכט! איינער וואס זיינע חפצי פאל אריי אינע גרויס י‪ ,‬איז‬ ‫ער האט אנגעהויב צו שווימע אי ריכטונג פו די געלט או ער האט זיי‬ ‫זי דערפו מייאש או ווער עס וויל קע זוכה זיי דערי‪.‬‬ ‫גענומע‪.‬‬

‫ע סגולה ‪ /‬די אייגנארטיגע מנהגי‪ ,‬סגולות בדוקות או פריערדיגע מסורות פו די אידישע וועלט‬ ‫יית בעד נפשו‬ ‫דאס איז שוי געוואר א טייל פונע ערב יו‪-‬כיפור טומעל‪ .‬אי די בתי‪-‬הכנסת‪ ,‬ביי די טיר פו די‬ ‫מקוואות‪ ,‬או איבעראל שטייע גבאי צדקה מיט שיסלע או בעט דע עול צו געב 'כפרה געלט'‪ .‬עס‬ ‫זענע פארשידנארטיגע מנהגי צוויש די וואס זענע מקיי דע מנהג פו כפרות דורכ' שחט' א הא ‬ ‫אדער די מעגליכקייט דאס צו טו מיט געלט‪ ,‬ווייל ס'רוב איד זענע מחמיר צו טו ביידע או אויסלייז זי או ‬ ‫די משפחה מיט ביידע פו זיי‪.‬‬ ‫חסידי דערצייל ‪ ,‬אז די טובי הקהל פו בארדיטשוב האב אמאל געוואלט מבטל זיי דע מנהג‪,‬‬ ‫וועלכעס פלעגט שטער דאס דאוונע אי בית‪-‬המדרש‪ .‬אבער דער צדיק רבי לוי יצחק זי"ע האט זיי‬ ‫געווארנט דערפו ‪" .‬דער רעש וואס די גבאי מאכ ‪ ",‬האט ער זיי ערקלערט‪" ,‬פארטרייבט אלע ‪4‬משטיני או ‬ ‫מקטרגי‪ ,‬או עס איז מלי‪-‬יושר פאר די איד ‪".‬‬ ‫לבר באהבה‬ ‫דער מעמד 'ברכת כהני' וואס קומט פאר ביי 'כותל' יעדע יו‪-‬טוב‪ ,‬ציעט מאס איד ‪ .‬מייסד געווע ‬ ‫דע געדאנק האט הרה"ח ר' מענדיל גפנר זצ"ל‪ .‬דאס איז געווע אי זומער תש"ל‪ ,‬נאכפאלגענדיג עטליכע‬ ‫שווערע פאסירונגע וואס האב פאסירט אי אר‪-‬ישראל‪ .‬הרב גפנר האט געפונע אי די כתבי פונע‬

‫‪:ì"æç òâéìééä òøòæðåà ïåô ïòâðåìééöøò‬‬

‫'רוקח' רבי אלעזר מווירמייזא‪ ,‬וואו ער שרייבט אז "אויב דריי הונדערט כהני וואלט געשטאנע ביי הר‪-‬‬ ‫הזיתי או געזאגט ברכת‪-‬כהני‪ ,‬וואלט משיח געקומע ‪ ".‬ער איז באלד ארויסגעקומע מיט א פארשלאג‬ ‫או האט אנגעהויב ארומגיי בעט די הסכמות פו די גדולי הדור‪ :‬דער בית‪-‬ישראל פו גור זי"ע‪ ,‬דער‬ ‫אמרי‪-‬חיי פו ויז'ני זי"ע‪ ,‬וועלכע האב איינגעשטימט דערצו‪ .‬דער סטייפלער זי"ע האט אי אוי‬ ‫געראט אז ער זאל נישט מאכ קיי פרסו או פראפאגאנדע דערוועג ‪ ,‬כדי "נישט צו ערוועק דע שט "‪.‬‬ ‫ביי דע ערשט מעמד וואס איז באשטימט געוואר אוי זיב אזייגער צופרי‪ ,‬או חודש כסליו‬ ‫תשל"א‪ ,‬זענע אנוועזנד געווע טויזנטער איד ‪ ,‬או דאס נאר נא א קליינע מודעה אי א צייטונג‪.‬‬ ‫אינאנהויב איז דער מנהג פארגעקומע פינ מאל א יאר‪ ,‬אבער זינט דע יאר תשל"ח איז מוחלט געוואר ‬ ‫עס צו מצמצ זיי או מקיי זיי נאר צוויי מאל א יאר ‪ -‬חול‪-‬המועד פסח או סוכות‪.‬‬ ‫ַא ענליכע גירסא צו די ווערטער פונע רוקח‪ ,‬ווערט געברענגט אי ספר חסידי‪ ,‬וואו עס ווערט‬ ‫דערציילט אז רב האי גאו האט געזאגט פאר זיי תלמיד‪ ,‬אז אליהו הנביא האט אי געזאגט‪ ,‬אז אויב די‬ ‫כהני וועל ארומנעמע דע הר‪-‬הזיתי‪ ,‬וועט משיח קומע ‪ .‬איבער דע מעשה פונע רב האי גאו ‬ ‫זענע אויפגעברענגט געוואר קווענקלניש ‪ ,‬וויבאלד פאר די כהני טאר נישט ארויפגיי אויפ' הר‪-‬‬ ‫הזיתי‪ ,‬וואס איז דא פול מיט קברי‪ ,‬או דעריבער איז דער מנהג אריבערגעפירט געוואר צו דע‬ ‫כותל‪-‬המערבי‪.‬‬

‫גיור אוי א תנאי‬

‫א גוי איז אמאל געקומע פאר שמאי הזק ‪ ,‬דער אב‪-‬בית‪-‬די אי יענער צייט‪ ,‬או האט‬ ‫אי געפרעגט‪" :‬וויפיל תורות פארמאגט איר?"‬ ‫האט ער אי געענטפערט‪" :‬צוויי ‪ -‬תורה שבכתב או תורה שבעל‪-‬פה‪".‬‬ ‫האט דער גוי געזאגט‪" :‬אי די תורה שבכתב גלייב אי‪ ,‬אבער אי די תורה שבעל‪-‬פה‬ ‫נישט‪ ,‬איז זיי מיר מגייר או לער מיט מיר די תורה שבכתב‪".‬‬ ‫האט זי שמאי צובייזערט או אי פארשטויס פו זי‪.‬‬ ‫איז ער אוועקגעגאנגע או געקומע פאר הלל' ‪ ,‬או ער האט אי געזאגט דאס זעלבע‬ ‫וואס ער האט געזאגט פאר שמאי' ‪.‬‬ ‫הלל האט אי אנגענומע או מגייר געווע ‪ .‬ער האט אנגעהויב לערנע מיט אי‬ ‫אל‪-‬בית‪ ,‬דע ערשט טאג האט ער געלערנט לויט' סדר‪ :‬א‪ ,‬ב‪ ,‬ג‪ ,‬ד‪ ,‬אא"וו‪ ,‬או דע‬ ‫צווייט טאג האט ער געלערנט מיט אי פארקערט‪ :‬ת‪ ,‬ש‪ ,‬ר‪ ,‬ק‪ ,‬אא"וו‪.‬‬ ‫"נעכט האסטו דא געלערנט מיט מיר אנדערש‪ ",‬האט דער גר זי אנגערופ צו אי‪.‬‬ ‫"נו‪ ",‬האט הלל אי געענטפערט‪" ,‬זעסטו אז דו מוזט זי אוי מיר פארלאז ‪ ,‬ווייל פו ‬ ‫וואו זאלסטו וויס וואס ס'איז ַא אל‪ ,‬או וואס ס'איז א בית‪ ,‬או וויאזוי עס איז דער‬ ‫ריכטיגער סדר ‪ -‬אויב דו פארלאזט זי נישט אוי דע רבי' וואס לערנט מיט דיר? אזוי‬ ‫אוי זאלסטו זי פארלאז אוי מיר אי תורה שבעל‪-‬פה‪".‬‬ ‫או דער גר האט אנגעהויב לערנע אוי תורה שבעל‪-‬פה‪ ,‬ביז ער האט געוואוסט‬ ‫וויאזוי צו זיי א איד‪.‬‬ ‫ווידער האט פאסירט א מעשה מיט א גוי וואס איז געקומע פאר שמאי' או געזאגט‪:‬‬ ‫"זיי מיר מגייר או לער מיר אויס די גאנצע תורה‪ ,‬ווע אי שטיי אוי איי פוס‪ ".‬שמאי‬ ‫האט געשפירט אז ער מאכט זי נאריש‪ ,‬או ער האט אי אפגעשטויס ‪.‬‬ ‫איז ער געקומע פאר הלל מיט די זעלבע בקשה‪ ,‬או הלל האט אי מגייר געווע או ‬ ‫געזאגט‪" :‬די גאנצע תורה אוי איי פוס איז‪ ,‬אז דאס וואס דו האסט פיינט אז מ'זאל טו ‬ ‫פאר דיר ‪ -‬זאלסטו נישט טו פאר א צווייט ‪) .‬צו ביישפיל‪ ,‬גניבה‪ ,‬רציחה‪ ,‬לשו ‪-‬הרע‪,‬‬ ‫או אלע מצוות בי אד לחבירו(‪ ,‬או דאס איבעריגע פו די תורה איז ַא אויסטייטש‬ ‫דערפו ‪ .‬גיי או לער ‪ ,‬וועסטו וויס ‪".‬‬ ‫האט דער גר זי גענומע לערנע תורה‪ ,‬או איז געוואר א פולקאמער איד‪.‬‬ ‫ווידער איז געווע א מעשה מיט א גוי וואס איז פארבייגעגאנגע אונטער די‬ ‫פענסטער פו א בית‪-‬המדרש‪.‬‬

‫האט ער געהערט ווי דער רבי לערנט מיט די קינדער דע פסוק "ואלה הבגדי‬ ‫אשר יעשו חוש ואפוד‪".‬‬ ‫"פארוועמע זענע אט די טייערע בגדי באשטימט?" האט ער געפרעגט‪.‬‬ ‫"פאר' כה גדול‪ ",‬האט מע אי געענטפערט‪.‬‬ ‫האט ער געטראכט צו זי‪' :‬אי וועל זי גיי מגייר זיי ‪ ,‬כדי מ'זאל מיר מאכ ‬ ‫פאר א כה גדול‪'.‬‬ ‫איז ער געקומע פאר שמאי' או אי געזאגט‪" :‬זיי מיר מגייר‪ ,‬אז מ'זאל מיר‬ ‫מאכ פאר א כה ‪-‬גדול‪ ".‬האט אי שמאי אפגעשטויס ‪.‬‬ ‫איז ער געקומע פאר הלל מיט די זעלבע ווערטער‪ ,‬או ער האט אי מגייר‬ ‫געווע או געזאגט‪" :‬צו דע מאכט מע פאר א קעניג‪ ,‬איינער וואס ווייסט נישט‬ ‫פריער די געזעצ פו די מלוכה? ער מוז דא זיי קוד לערנע ‪ ,‬כדי צו וויס וויאזוי‬ ‫צו זיי א קעניג‪ .‬גיי לערנע תורה‪ ,‬וועסטו וויס וויאזוי צו זיי א כה ‪-‬גדול‪".‬‬ ‫האט ער זי גענומע לערנע תורה‪ .‬ווע ער איז אנגעקומע צו דע פסוק "והזר‬ ‫הקרב יומת" ‪ -‬אויב דער פרעמדער‪ ,‬וועלכער איז נישט קיי געבוירענער כה ‪ ,‬וועט‬ ‫צוגיי צו טו דער עבודה פו בית‪-‬המקדש‪ ,‬זאל ער גע'הרג'עט ווער ‪" .‬אויפוועמע ‬ ‫איז געזאגט געוואר דער פסוק?" האט ער געפרעגט‪.‬‬ ‫"אפילו אוי דוד מל ישראל‪ ",‬האט מע אי געענטפערט‪" ,‬ווייל ער איז נישט‬ ‫פו שבט לוי‪ ,‬או ער שטאמט נישט פו אהר הכה ‪".‬‬ ‫האט דער גר ארויסגעלערנט דערפו או געזאגט‪" :‬אויב די איד ‪ ,‬וועלכע ווער ‬ ‫אנגערופ 'זו ' פו הקדוש‪-‬ברו‪-‬הוא‪ ,‬או פו זיי ליבשאפט צו זיי רופט ער זיי 'בני‬ ‫בכורי ישראל'‪ ,‬דא זאגט דער פסוק 'והזר הקרב יומת'‪ ,‬איז ווי זאל שוי זיי מיט א‬ ‫פראסטער גר‪ ,‬וועלכער איז געקומע מיט זיי שטעק או טאשקע זי מגייר זיי ?"‬ ‫איז ער אוועק צו שמאי' או אי געזאגט‪" :‬צו דע קע אי זיי א כה ‪-‬גדול‪,‬‬ ‫ס'שטייט דא אי די תורה 'והזר הקרב יומת'?"‬ ‫דערנא איז ער געקומע צו הלל או געזאגט‪" :‬הלל עניו‪ ,‬ברכות זאל קומע ‬ ‫אוי דיי קאפ‪ ,‬וואס דו האסט מיר מקרב געווע אונטער די פליגלע פו די שכינה‪".‬‬ ‫ווע די דריי גרי האב זי אמאל געטראפ צוזאמע ‪ ,‬האב זיי געזאגט איינער‬ ‫צו אנדער ‪" :‬די קפדנות פו שמאי' האט אונז שיעור פארטריב פו דער אמת'ער‬ ‫וועלט‪ ,‬או די עניוות פו הלל' האט אונז מקרב געווע תחת כנפי השכינה‪".‬‬

‫להערות והארות ‪985.464.9446‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


[wy vba] 386 iuhkd

zwwga, ,usku, ,arp

eaxi ok zepeilb 386 h''qyz dxy iig oet x`i 8 rvp`b hvri o` oiey hiib dcedi qcxt xrc f` dfd onfl epniiwe epiigdy jexa .otl`drb oa`d oe` otlrd q`ee rl` ic x`t wp`c ` ,x`i ohpiip oi` oiix` i''dfra xin oiib hvri oe` 'kue ogs chkum chk oht ytv vecr chhuu ihhz xtuu cegh ihhz zun xts k«ue ktn hhuum aŸw£ri© lFw lŸTd© yhhya rtprgs iut 'aŸw£ri© lFw zht xts ihhz zun 'aybgn oum vcvt ihhrt ydbgrc xtuu k«ue rgs 'lŸTd© khhuu (ehbyhke /z/h - iukucz jna) /vause iut ,unhgb iup k«ue t 'aŸw£ri© lFw rtb ?ohasg shzb hs rtp vrufc ihhz iphuertp um yhhrd zht uag yf vf) :il¦ Lz§ xŸ¨kAÎz § `¤ mFIk© dx¨k§ n¦ aŸw£ri© xn`Ÿ ¤ Ie© mŸc`¨ dÎo ¨ n¦ `¨p ip¦ hi ¥ r¦ l§ d© shzb hs rtp vrufc ihhz iphuertp um yhhrd uag zht xtuurtp (tk-

irtuugd rypb ovrct zht dty ogbgh zt ydtz hwwar rtb ?ohasg iut vruce hs iyhhrdum yhn ignubrtp iguugd cuya hs zht tkhnn 'k*ct iup vsugx .kt hhx ixg hs iyhhrdbt zun ohkv«ut ca«uh rgs cegh dhrgdbuv rghhz iguugd zht xtuu uag zt iut 'cuya irtp hhx iut rg ytv 'cmn tzt iht ejmh iup ixg iygc ihhd yahb oht yxtp ogs ymubgdxhut cegh ytv rgchrgs 'cegh um ignuebt yzungd rtp yphuertp xts ytv uag iut vrufc hs iphuertp um yhhvbdgkgd (ithtc ejmh sjp shxj - lhhr /h /a rpfv kfat) /ohasg shzb hs ohngyn ictv ;rts ejmh xtuurtp aurs yhhya (d zf) :dci¦ v¨ iN¦ dcEv ¨ e§ dc¤V ¨ d© `v¥ e§ LY¤ W § w© e§ Li§ l§ Y¤ Lil¤ k¥ `¨pÎ`U ¨ dY© ¨ re§ iup vbuuf hs zt (yh whx h ,frgn) twwshj idhkhhv iup hpk acs rpx iht

hsf /asuev ,rvy kg ixg xg ktz ejmh zt iguugd zht ohngyn hs euxp iphut yhhya xg xtuu ihhz ohsen ign ;rts ihhyartp um xts zf) :i¨pt¨ l§ LiwŸl ¤ ` ¡ 'd dx¨w§ d¦ iM¦ xn`Ÿ ¤ Ie© 'ebe Y¨ x§ d© n¦ d¤GÎdn© FpAÎl § `¤ wg¨ v§ i¦ xn`Ÿ ¤ Ie© iup gauvh hbp rut iut texhk iup ohhj ky wev ohrpx hs iht yhhya (f

ihbg rgs ts zht xtuu ihhyartp ;rts ign zt kwweumz cr tyb * tktd ,LiwŸl ¤ ` ¡ 'd dx¨w§ d¦ cegh yrgpybg xtuu iut ?yhhekgba Y¨ x§ d© n¦ iup ihhs yud ;rta ,`¨pÎ`U¨ ydtz h"ar rtb ?'d dx¨w§ d¦ rg ydtz xtuurtp iht yhhya xg iut /,ukhcb ixg yahb ktz lht yud yja iut rgxgn ;kguum rgxgn hs ihhz esuc ;rts yjua t zt (ihkuj ewwp) awwtr "vz" (sk sh t ktuna) mz¤ l§ k© `© £ e d¤fa¨ mz¤ h§ g© yE § yhhya xg huu huzt ',uehsc uyxtv xtuurtp ,Y¨ x§d© n¦ "d¤G" dn© ydgrpgd ejmh ytv xts 'cwwh ihbnf ytv ?,uehsc ;kguum iguugd esuc yahb iut kgba huzt yftngd yxhhuu ehsm t zt ywwagc rgdhkhhv iup yhhya huzt iut- 'yrgpybggd cegh ytv tkhnn -'ogs ;hut whuv oa ogs ygz rg chut ytkd zht rgxgn t zt ,i¨pt¨ l§ 'rgxgn ogs ;hut 'wv oa ,"LiwŸl ¤ ` ¡ 'd" dx¨w§ d¦ iM¦ ydtzgd cegh yvur vbhfa gdhkhhv hs khhuu /raf xts zht tkhnn 'idhut gbhhn rtp wr hbcrv iut /ohehsmv hrcs fwwg /oudp zht xtuu rgxgn t ;hut yahb wvsumu wvsav wtmu ,wwx hs zt ydtzgd rhn ytv kwwz ohucbgbgy rhtn ogs iht znr t ign ygz /v"huv oa ihbnf 26 wynhdc zht wvshm whk ktz whuv oa rgs zt ejmh iup vbuuf hs iguugd zht xts zt euxp ,rvy kg vyhja hs zht iphut tzt iht iut 'ihfx iphut iyfhhk ignue yguu asuev jur hs hsf yktuugd ejmh ytv xts iut 'asuev ihhz vfuz uag yguu huzt huu iut ',ufrc gdhkhhv hs icgd iut oht um ,rag hs ihhz ohhen lrus rtb ?ihfx iphut iyfhhk ktz whuv oa hs zt lH© n¦ miwŸl ¦ ` ¡ d¨ LlÎo § Y¤ i¦ e§ euxp iht ydtz ohruyv kgc hs iut ',urcsv

386 iuhkd ,usku, ,arp

?rusv hgar yahb iut rusv hbmhk hhz ign ypur xtuurtp

ydtz (yh vf) :wg¨ v§ iÎz ¦ `¤ cilFd ¦ md¨ x¨a§ `© md¨ x¨a§ `Îo © A¤ wg¨ v§ i¦ zŸclFY § d¤N`¥ e§ 'wufu vra vrcg,b lknhctn ohrnut r«usv hbmhk uhva hpk h"ar r«usv hgar hs zt ihhya yprtsgd yktuu xg vkta t lhz ykgya 'twwshj rgdhkhhv hs ydtz ?r«usv hbmhk hs yahb iut ydtzgd xts ictv t yhn ,nt ogs ysgrgd ictv xtuu ohnfj igbgz r«usv hbmhk zt ,hatrc) dx¨UÎz ¨ `¤ cw© R¨ 'd©e ydtz hwwar khhuu 'vmhkn iuakn 'kyrguu lN¥ R© z¦ § Ie©!um ybtb vra ,shep iup varp hs yhhya xtuurtp (t 'tf tuvu urhcj kg ohnjr aecnv kfa lsnkk - miwŸl ¦ ` ¡ dÎl ¨ `¤ md¨ x¨a§ `© iguugd kkp,n ytv ovrct khhuu 'vkhj, vbgb tuv rcs u,utk lhrm hs zt xhut ynue 'yrghrp irtuugd ipktvgd ovrct zht Kl¤ ni ¤ a£ ¦ ` rtp vkhp, xwovrct lrus 'Kl¤ ni ¤ a£ ¦ `n zt ',nt ydtzgd ictv r«usv hbmhk ayhhygdpt iyktuu og i«unv hs rgct 'vra vrcg,b 'Kl¤ ni ¤ a£ ¦ ` rtp yzungd ign ytv rgchrgs 'Kl¤ ni ¤ a£ ¦ ` iup yntya ejmh zt uyuapf zt ixhuu iktz gkt hsf ovrct huu yebup igzxhut ktz ejmh zt iftn uhctn ohnuse kjb) /lknhct iup yahb iut ovrct iup iuz rgs zht ejmh (vkusdv ,xbf iup iuz ;xf ,rhy rpx iup iut v"vkz vhgah r"rv

c«egh kIe k«Ev ;hut ruthc t iut c«egh ,t ,cv«t vecru ;hut aurs

;rts (jf vf) :aŸw£ri©Îz`¤ za¤ dŸ¤ ` dw¨ a§ x¦e§ eit¦ A§ ci¦ vÎi © M¦ eU¥ ¨ rÎz`¤ wg¨ v§ i¦ ad¡ © `¤Ie© 'rcg iuak t ,ad¡ © `¤Ie© ejmh hhc yhhya xtuurtp ihhyartp ign 'v«uv iuak t za¤ dŸ¤ ` yhhya cegh um vecr hhc iut 'yhhvrgbgdbtdrtp lk¨ (zy vwwp ,uct) vban hs iht yhhya xg rtb ?vcvt rgdbhsbgya hs chut ,xa¨ c¨ lh¥ a¨ 'ltzt idguu zht vcvt hs 'xa¨ c¨a§ d¨iElz§ `id¦ y¤ da£ ¨ d`© d¨iElz§ D¨pi`¥ y ¤ e§ 'kyc vcvt hs yrguu .da£ ¨ d`© dl¨ h¥ a§ 'kyc yrguu ltz 'mlŸ¨ erl§ dl¨ h¥ a§ D¨pi`¥ 'ltzt xgpg idguu yahb zht xtuu vcvt hs ,xa¨ c¨a§ zht uag um ejmh iup vcvt hs khhuu tkhnn 'ltb iut ltb ychhkc iut tyahb ihua zht vchx hs iguu zht 'eit¦ A§ ci¦ vÎi © M¦ 'vchx t idguu iguugd hs zht vecr hhc rgct ,ad¡ © `¤Ie© yhhya rgchrgs 'vcvt hs tyahb zht rgchrgs 'itygd ytv cegh xtuu ltzt idguu iguugd yahb vcvt gdhsbghhdbt t iut rgdhsbgya t 'v*u«v iuak ,za¤ dŸ¤ ` dw¨ a§ x¦e§ yhhya vcr ,hatrc) arsn t ogs um ikgyaum ige ign (wev vwwka) /vcvt irgv iup rtb 'ukue ,gnua v,hva kf 'aŸw£ri©Îz`¤ za¤ dŸ¤ ` dw¨ a§ x¦e§ (h dwwxp vcvt hs /vcvt kg vcvt «uk ,*px* «un v,hv 'ihhkt cegh iup gnhya hs zht arsn rgs yhn /yrgngd iut yrgngd rsxf lhz ytv vz hpk /za¤ dŸ¤ ` v*u«v iuak iphut wev vwwka iup thae hs yrgpybgrtp wg¨ v§ iÎl ¦ `¤ aŸw£ri© W©BI¦ e©+'rgygpa euxp t ihhz rhcxn ybgegd ign yktuu ign ;rts+(cf zf) :eU¥ ¨ r ic¥i§ mi¦ c¨ © Id© e§ aŸw£ri© lFw lŸTd© xn`Ÿ ¤ Ie© EdX ¥ nª i©§ e eia¦ `¨ t yhhya xtuurtp iut ?aŸw£ri© lFw yhn vru, hs khuu xtuu ihhyartp vecr zt ydtz xtuu arsn ogs yhuk rtb ?aŸw£ri© lFw lŸTd© iuakv kpf 'rht um vcvt t ydbgrcgd ihhrt xts ytv cegh iup kue hs dhsbrgv ytv gnhya xwcegh iup vause iut 'yhhexhz hs zt xhut ynue 'yrgvgd xts ytv xtuu aybgn rgs um vcvt t ydbgrcgdbhhrt ahdrn ytv iut kue ixhz ogs yrgvgd ytv ejmh iguu rgchrgs zt igbtyartp rg ytv 'aybgn ogs um vcvt t kue idguu iguugd

"mixtqd mler"pardesyehuda1@gmail.com wiphilw ield oeleaf dcedi i''r xe`l `ved

386https://telegram.me/Publications_MM iuhkd ,usku, ,arp


ixg ktz lht hsf 'dl¨ kŸ¥ `e§ iN¦ d`i ¨ a¦ d¨ e§ iut 'asuev ,rvy kg irtuugd um ihhz vfuz lht kguu ,iW¦ t© § p Lk§ x¤a¨ Y§ xEa£rA© 'ixg ogs yhn iut 'raf okav ktrah ,hc) /iaybgc igbge rhs ktz lht hsf 'vbhfav ,trav

,rag hs sdbf rgyrguu igm :Wxiz¦ e§ o¨bC¨ aŸxe§ ux¤`¨ d¨ i¥Pn© W§ nE ¦ mi¦ n© X ¨ d© `¨pÎ`U ¨ uag ydtz ejmh :euxp rgzbut yud zht ogs yhn /,urcsv vph yuja iut 'dci¦ v¨ iN¦ dcEv ¨ e§ dc¤V ¨ d© `v¥ e§ 'rgxgn ihhs ;rta 'Lil¤ k¥ (kwweumz ;rtsxrgyytnn rwwunstv zwwjunk ogs ;hut igz yxguu us zhc ',uehsc ;kguum ihfx hs ihhz esuc yxktz yftngd xgkt yguu 'iY¦ a§ d© `¨ xW¤ `£ M© miO© ¦ rh§ n© ilÎd ¦ U£ ¥ re© 'v"huv oa ogs zecaerd xecn oiif gilvn l`f ziad lra oiif f` orlnid xrai` hxrw mpea 'x w''dxd xgeq riixhrb xrc iurt oum yhhd rg zhc ity rg ige xtuu yftry iut arsnv ,hc iht rgvt iut ihhz um vwwfe, ,ba iht irhucgd zht kwweumz tjxhatp iup obuc vjna wr ewwvrv iup zhuv hs yaybgcgd yxtv us okug ka ubucr ydtz iut xts ybgpg iut asue vrag hrpx rcjn 'ctkxshutuu iup shdn rgs 'srtvbuc arhv hcm wr iyty ihc obuc lht rhs lht ygc tkhnn 'ehsmv ;xuh iup ,ufz iht hrmn t rphyup wr iutdv hhc ;rtsxrgyytn iht ybrgkgd ytv obuc wr /hcmv .rt iut vtnk ;rts tkhnn 'rphyup iup rgfgv ltxt yhhya krgc wr rgct ehsmv ;xuh yahb xtuu shdn rgmhbzte oum irtuugd cre,b rg zht vbu,j ihhz ltb 'ctybtxn whnrh iup oh,ufz gbhhz zt rhs lht ygc rgchrgs /ehsmv ;xuh iup ,ufz tzt yahb rg iup iuxdrgc krgc wr rhcd ogs hhc .ktv iup rjux t ihhz um ydtzgd oht ytv wr iut 'idhhya ktz .ktv iup zhhrp hs iut dubgd ihhz iktz oh,ufz gbhhn iut vesm ydgkp obuc wr iut 'ohnu,h iut ,ubnkt ltxt iyktvgdxhut ytv xtuu 'tartuu /ihhz jhkmn ktz krgc iut ohhvt rg zht iphuertp iftb iut dhmbts ihhe .ktv hs iphuertp irtp t kua iht ihhrt ynue iyargchut oum shhr gdhkhhv ihhz ydhsbg rg huu huzt iut ewwvrv zhc idhumgd xts lhz ytv huzt vsucgv kgu vru,v kg ihhz exug ybgegd xtuu .ktv iup ehrctp gxhurd t y"gry#tp rg zt ydtz iut rjux .ktv rgxhurd iyrts zht iut ihkcukn vzuj idhkhhv oum ignubgd oht ytv cukgkn sus wr gmbtd ihhs igngb igbge ikguu iut .ktv iup ouybtuue gxhurd t ictv ;rts ausev hsuvh oum irtuugd cre,b iut 'ogs rtp zhhrp t dbtkrtp lht rgct 'yud obuc wr ydtz /ixjn iup vrujx grgfgv hs iht iguugd ihua obuc wr zht dhmbts ihhe vghxb gymgk ihhz iht t zht zhhrp hs !ktnrtb uyzhc dburpa t rjux rgs yhd zhhrp hs ydtz rg iguu um ytvgd ytv rg zt yftngd lhz ytv vghxb hs hhc iut ,ushxj iht igkptya ogs khuu lht iguugd zht iguugd zht xtuu '!ub" !yxdbtkrtp us xtuu iup kyrgp yhn ;ha gxhurd t igngb yprtsgd tkhnn iut .ktv ltxt rtd lhz yhn igngb rgyargchut rgs iut ytrebtc iup cmn t iht zht ,hcv kgc ihhn khhuu !zhhrp idgnrtp t ydhhkgdbhhrt krgc wr ,hcv kgc ihhz ytv ts /xwrgrtygcrt khp yxguu us oht ydtz obuc wr rgct 'xgf iht yrguu rjux rgs /"ipkgv oht yguu ictv rg yguu iyargchut iup ;khv iyhn zt yptvgd ytv rg rgct ykgd yhn ctv lht xtuu zhhrp hs ;hut iphuertp rhs ktz lht iygc iut ignue ehrum ltb dhmbts ihhe it ynue ign /,ujpan ltb ipkgv igbge iut ohjuur gxhurd rtd idhhya .ktv iup zhhrp hs yhhd ;khv xwirgyargchut iyhn iut 'ydtzgd ymgh rhs rghhz zht .ktv iup zhhrp hs zt ygz rg iguu obuc wr rtp yfgka yrguu xg iut yhhd xtuu vkhp, t zt khhuu irtuugd ignubgdbt zht vkhp, ihhn khhuu 'lhuv rghhz gxhurd rtd ihhz yguu ymgh .ktv hs yphuertp ign chut iut iktpgd ertya vruda ot (,ufrcs vwwn vwwp) txus ic tbhbj wr hhc huu huzt ignubgdbt yrguu dbhrd ictv xtuu ohrjux ghhrp ytvgd ytv krgc wr khhuu iut krgc wr rtp xbgsta /xhut lhz yftk iut eguut yhhd rjux rgs /kcuen tuva hbt gsuh hpc h,khp, vsucg iht ydhk pte ihhz xtuu itnrgdbuh t ymub rg zt oht yhn ymhhrgd lhz lhz ytv zhhrp rgs zt rgfhz lhz hhc zht iut ertn iht xhurt yhhd obuc wr ihhs irhkrtp rtd yxbge iut oht rtp hhrygd ihhz yahb rg yguu tkhnn ytv sbtkdbg iht zt vghsh t ignuegdbt zht dty ogbgh yebup iut ichuvgd /wv kukhj t ihhz lhut yguu 'idgnrtp iup zhhrp ogs ichuvgd ihua ytv xts iut lhuv rtd .ktv iup zhhrp hs idhyagd iut /oht rtp rjux ghhrygd rtd t zht obuc wr zt yxutuugd rgct ytv krgc wr ogbgh iup iygcgd ytv obuc wr xtuu iup rgfgv ltxt ;hut dhmbts iht .ktv ghhrp hs ighhrp lhz ikguu idgnrtp ihhz irhkrtp yguu krgc wr chut ymgh rjux rgxhurd t iut iphuertp um .ktv ytv rg zt iskgn yztk obuc wr 'rjux iht .ktv iup cmn hs ygz obuc wr /wv kukhj t iftn ikguu hhz iut ohrjux ignubgd xts rg ytv .ktv hs igzgd ytv rg iguu iut ykgd yhn ignuegd zht iut .ktv rghhz yphuertp iut ybgv ichuvgd ictv ohrjux cur iut 'dhmbts /yktmtc ;fh, iut iut irtkrtp yahb yrguu obuc wr rghhrygd rgs rgct 'ykgd ltxt ydhhkrgs wr xtuu zhhrp hs iktmtc khuu iut rjux idhsrghrp rgs ihhd um ynue khhuurgs ihhdphurt ikguu izhhrp hs zhc .ktv hs idhhkeguut dhmbts iht .tkp t ifuz yhhd obuc wr !ygpa um ihua iguugd ihua zht xg rgct ydhhkgdrtp oht ytv obuc hhz iut ;ha iup .ktv hs igngbptrt xwrgrtygcrt hs ignubgd ytv rg iut xtuu krgc wr ,hcv kgc ifhkhhrp t um tartuu ihhe ykgd hs ydbgrcgd ytv /tartuu iht krgc wr um yehagdnhhvt igngkt hhz iut ixjn hs iht ydhhkgd ihhz ;hut ehrum ykgyagd oht ytv xts khhuu iyargchut ogs yebtsgd ytv xg /vsucg gdhkhhv ihhz um lhz yngb iut arsnv ,hc iht ihhrt lhz ymgz obuc wr ogs yztkgdpt ytv rg iut vghxb ogs iup ybhsrtp ihha ytv obuc wr /xhp ixhhv ohrjux hs iut 'dhrgshb ltb zht .ktv iup zhhrp hs iut iftuu rgchrt yhhd iut ehsm gxhurd rgs irtuugd iut wv ,sucg iht ydhhkgdbhhrt lhz iut rjxn .ktv iup zhhrp hs um yxhhuu rguu khhuu irtpnhhvt iut dhkhc rtp iphuertp oht eguut ytv iut 'ausev hsuvh iup unuen tknn hs irtuugd zht obuc wr iut dhvbn t rg ynuetc dty ihht /yrtuu iut hhrygd rgct zht obuc wr ?ihhdphurt yguu cegh hcr 'rhnzuen ktezjh hcr 'tertuun ejmh hcr :ohshnk, ykgyagd chut iut iut ypgagd t xgpg iht ykgd irhukrtp ytv rg zt krgc wr iup uuhrc ovrct hcr 'o"hrv hausj rgs 'vmhczhtn ;xuh hfsrn hcr 'ihnhzstrn /ytrebtc irguu vkhkj rg yguu ifhdbht .ktv hs iphuertp yahb yguu rg rgs tmhbkhdunn kthjh rhtn hcr iut 'rsbxfktn lhbgv lubj hcr 'cubfgayn gkt hs iup lhut iut wv kukhj hs idguu hhx obuc wr ignubum ytv uuhrc rgs (tcv iuhkdc tch lanv) y erp asue ,cak ,urhnz ;hut vghsh gybtxgrybht /twwghz ';ra ihvt lhz yhhrs obuc wr !vfhn, rghhz irhkrtp ikguu xtuu ohnu,h iut ,ubnkt izhhrp ihhe yahb rgn lht chhra 'asue ,ca idguu 'ohcrv ,aec hpk iphuertp um sh hc,fu oheh,g ohrpxku tmnbc obhta ohrpxk hnkugv zfrn "ohrpxv okug" hwwg rutk tmuv

ohnhku ohtrub ohnhk ruzjn 'ceghk ,nt rpx ihhz ,uch,b iup ruchj t 'vars vumn rc ihhz -ktyhuu ohhj wr hww,f 'ohhj .pj idhkhhv iup uuhrc gmbtd gdbtk t 'rdht tcheg wr ,uvdv yhn ohhj ohn rpx irn uc snka rat ,jubn rpx 'hcm ofj idhkhhv iup uuhrc ',ubuhkd gxhurd yhn tyhuutkx xups ohkdr akak ruzjn 'isbucgd iut cmn gbhha iykgz rghhz swwfr, ,ba rhntyhz xups srpx jxub ohcuy xwhcr gkgvhuuz hs ovrct wr ubcu hfsrn wr ewwvrv iup uuhrc t 'kwweumz atyn mwwvrv ,nh,j yhn vsug, t 'iuv,x ohhj wr iutdv iut awwcs ofj t ,uvdv kup yhn twwshjvk izut rhgh rpx 'ktuh hrcsv uuhrc t /.rgn ktezjh wr ewwvdv iup ,unh,j hhuum yhn rpx 'oht iup ,uvdv yhn kup ,urnd hhrs lhut tbrtnten ihrptx ohhj cegh wr ewwvrv iup ,nh,j vcrv og ,uumn kg vru, r,f rpx 'kwweumz arsnv kgc .hachk ktezjh wr /khagv gauvh ovrct wr .hbyahpten rwwunst 'gxgst ktrah wr mwwvrv iup uuhrc 'rpux oww,jv ka kvunv xebp rpx 'ohbcrv rmut rpx 'ktb,b icre ogs iup rhntyhz iuak vbgn 'tbkty sus ,frc sus idn 'exhry ovrct idn 'ifu, ybtxgrybht rghhz 'kkhv wr rgsurc ihhz lhut iut vagnvu 4403 16 Ave Brooklyn, NY 11204 USA 718 438 8414 718 633 5500 T/f Hours are 11-7:30 Fri till 1:30, To receive pardes: send to- pardesyehuda1@gmail.com or

,cak ,ubuhkd xrybue hs iht iuhkd ogs ignuetc ige ign pickup in the store from Wednesday also on the web at WWW.SEFORIMWORLD.COM

386 iuhkd ,usku, ,arp

"mixtqd mler"pardesyehuda1@gmail.com wiphilw ield oeleaf dcedi i''r xe`l `ved

386https://telegram.me/Publications_MM iuhkd ,usku, ,arp


‫‪úåãìåú‬‬ ‫כסליו תשע"ז‬

‫שנה י"א גליו תל"ב‬

‫אותיות הקדושות‬

‫נו דיי קאפ‬

‫שאלה אי פרשה או הלכה‬ ‫"ס'גיסט אינדרויס!" האט אאא געזאגט‪ ,‬אריינקומענדיג אי קלאס‪.‬‬ ‫"א מזל אז אי בי געקומע גענוג פרי היינט; דעמאלטס האט נא נאר‬ ‫געדריזלט‪ ",‬האט בבב געזאגט‪ ,‬זעענדיג זיי אריינקומע דורכגענעצט‪.‬‬ ‫"די ערגסטע פו אלע איז‪ ",‬האט אאא געזאגט‪ ,‬אויסטוענדיג זיי מאנטל‪.‬‬ ‫"אז אי האב היינט אנגעטו מיי שבת מאנטל‪".‬‬ ‫"יוי! פארוואס?"‬ ‫"אי האב נישט געקענט טרעפ מיי וואכנדיגע‪ ,‬או עס איז געוואר‬ ‫שפעט‪ ,‬האב אי דאס אנטו או געלאפ‪".‬‬ ‫"האסט א מזל אז ס'איז נישט געמאכט פו עפעס אנדערש‪ ,‬ווייל‬ ‫דעמאלטס וואלט עס נא שטארקער געשמעקט‪".‬‬ ‫"וואס קע שמעק ערגער ווי א נאסע‪ ,‬וואלענע מאנטל?"‬

‫וואס האט די ערגסטע גערו ?‬

‫"הבדלה!" האט גרשו אויסגערופ אריינגייענדיג אינע הויז‪" .‬קאצנשטיי‬ ‫פאמיליע‪ ,‬שטעלט איי ארו מיר‪".‬‬ ‫"וואו איז טאטי?" האט אסתי געפרעגט‪ ,‬אריינקומענדיג אי קי‪.‬‬ ‫"דער רב האט געבעט טאטי ער זאל מאכ הבדלה פאר מרת וויינשטיי‪,‬‬ ‫דעריבער מא אי הבדלה אינדערהיי‪ ",‬האט גרשו שטאל אויסגערופ‪.‬‬ ‫"וואו איז מאמי או יעדער איינער?"‬ ‫"זיי זענע נא ביי באבי'ס הויז‪ .‬מאמי האט געזאגט אז זיי הער הבדלה‬ ‫דארט‪ .‬אי האב מורא אז אי בי דער איינציגער אי דיי אוידיענ‪"...‬‬ ‫גרשו האט אויסגעזע אנטוישט‪" .‬נו נו‪ ,‬זעט אויס אז איינער איז בעסער‬ ‫ווי קיינער‪ ...‬גיב מיר א מינוט; לאמיר נעמע א זאגערל או די הבדלה‪-‬זאכ‪".‬‬ ‫"דאס האט גענומע פיל לענגער ווי א מינוט‪ ",‬האט אסתי געזאגט‪ ,‬ווע‬ ‫גרשו איז צוריק אריי אי קי‪.‬‬ ‫"אנטשולדיג‪ ,‬אי האב פארגעס אז אי האב גארנישט געזאגט‪ ",‬האט‬ ‫גרשו ערקלערט‪" .‬אי האב עס געדארפט זאג פאר הבדלה‪".‬‬ ‫"וואס האסטו געזאגט?" האט אסתי געפרעגט נייגעריג‪" .‬טאטי זאגט‬ ‫קיינמאל גארנישט פאר הבדלה‪".‬‬ ‫"ער זאגט יא‪ ,‬אבער אונז זאג עס געווענלי אי שול נא מעריב‪ ,‬או‬ ‫ס'איז א גרויסע סגולה פאר פרנסה‪".‬‬ ‫וואס זאגט מע בעפאר הבדלה?‬

‫לעי"נ הב' מאיר ע"ה ב"ר מרדכי שי'‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫די סודות פו דער אות ק'‬

‫איר באדייט‬ ‫דער קו" טוט רעפרעזענטיר 'קדושה'‪ ,‬הייליגקייט‪ .‬ווער פארשפרייט‬ ‫הייליגקייט‪ ,‬או וואס מיינט הייליגקייט? הייליגקייט איז איינער אדער א זא‬ ‫וואס איז אפגעשיידט פאר א העכערע מדריגה‪ .‬ס'איז אפגעטיילט פו אלעס‬ ‫אנדערש‪ ,‬או ס'איז געוואר פאר זי אליי‪ ,‬א העכערע שטאפל‪ .‬צוריק צו‬ ‫אונזער אריגינאל פראגע? ווער איז דער מערסטער אפגעשיידט? דער‬ ‫הייליגער באשעפער‪.‬‬ ‫מיר האב א מצוה‪' ,‬קדושי תהיו כי קדוש אני' ‪ -‬הייליג זאלט איר זיי‪ ,‬ווייל‬ ‫אי בי הייליג‪ .‬מיר פרוביר צו קומע נענטער צו באשעפער‪ ,‬דורכ' זי‬ ‫דערווייטער פו אומריינקייט או גשמיות‪.‬‬ ‫מיר ווייס אז דער נומער צע טוט רעפרעזענטיר הייליגקייט‪ .‬מיר זענע‬ ‫באפויל‪' ,‬העשירי יהיה קודש לד' ‪ -‬דער צענטער דאר זיי הייליג פאר'‬ ‫באשעפער‪ '.‬קו" ‪ ,‬וועלכעס באטרעפט הונדערט‪ ,‬רעפרעזענטירט די גרעסטע‬ ‫קדושה‪ ,‬ווייל צע מאל צע איז דא הונדערט‪.‬‬ ‫איר פארע‬ ‫מיט דער אות ק' הייבט זי ָא דע ווארט קרב‪ .‬אי די צייט פו די בית‪-‬‬ ‫המקדש‪ ,‬אויב א ק' איז געשריב געוואר אוי א כלי‪ ,‬האט מע זי‬ ‫פארגעשטעלט אז דאס געהערט אדער איז באשטימט פאר' באשעפער‪.‬‬ ‫דער קו" איז צוזאמגעשטעלט פו א כ" או ַא ענדע נו"‪ .‬די‬ ‫גמטריא פו כ' )‪ (20‬או  )‪ (50‬קומט אויס זיבעציג ‪ -‬קעג די‬ ‫זיבעציג קרבנות‪ ,‬וואס מיר ברענגע אינע יו‪-‬טוב סוכות‪ ,‬צו‬ ‫באשיצ די זיבעציג פעלקער אוי דער וועלט פו לייד‪ ,‬או צו‬ ‫ברענגע שלו או פריד אוי דער וועלט‪.‬‬ ‫ דער גימטריא ‪-‬‬‫די גימטריא פו קו" ‪ -‬געשריב ק )‪ ,(100‬ו )‪ ,(6‬או  )‪ (80‬קומט אויס ‪.186‬‬ ‫דאס איז אזויווי די גימטריא פונע ווארט מקו )מ ‪ ,40 -‬ק ‪ ,100 -‬ו ‪.(40 -  ,6 -‬‬ ‫מקו איז איינע פו די נעמע פונע באשעפער‪ .‬זעע מיר נאכאמאל‪ ,‬ווי דער‬ ‫קו ווייזט אויפ' הייליג באשעפער‪.‬‬ ‫מערקווירדיג‬

‫קו" או ה' זענע די איינציגע אותיות וואס זענע צוזאמגעשטעלט פו‬ ‫צוויי באזונדערע שטיקלע‪.‬‬ ‫קו" מיינט אמאל 'ארומגיי'‪ ,‬ווי ביי הקפות‪ .‬דער אממערסטענס‪-‬בולט'ער‬ ‫ארט וואו מיר זעע דע באשעפער'ס קעניגריי‪ ,‬איז אי די מחזור פונע‬ ‫נאטור‪ ,‬וואס גייט ארו אזוי פונקטלי או גענוי‪.‬‬


‫צדיקי‬ ‫סיפורי‬ êéæ 'èééðàá' ïòî ñàåå ùãåç éã

ïòâðåìééöøò òëéìøòä ìëùä øñåî à èéî øåãä éìåãâå é÷éãö éã ïåô

‫א שאד די צייט‬

‫ערציילונג איבער דער גאו רבי חיי פינחס שיינבערג זצ"ל‬ .ïøòãðà íòðåô èâòøôòâ èàìéô ïééà èàä "?èâøàæàá èñéá" ".ïâéåöòâðà ïåà æòååøòð ùáéä øéî èëàî ñò ...ìñéáà ,àé ?èâøàæàá" èñééåå åã ïåà" .ïòååòâ äãåî èàìéô øòèùøò øòã èàä ",øéî êéåà" "?ñàåå ïèàìéô éã .ïáòâòâ óøàåå òùéøô à øòâéìô øòã êéæ èàä òâø òðòé ïéà ïìòèù÷éøåö ïåà øòâéìô íòã ïëééìâñéåà ï'èéî ïøàååòâ ïòîåðøàô ïòðòæ ïáòâòâ ÷å÷ à ééæ ïáàä ïåè åö ïæéååàá ñàã ïáàä ééæ ïòåå ïåà ,òéðéì øéà óéåà .ïøòãðà ï'ôéåà øòðééà .èâàæòâ øòðééà èàä "...ìéôòâ à áàä êéà"

úéöéö øòã" ñìà ïòååòâ èðà÷àá æéà âøòáðééù ñçðéô íééç éáø ïåàâ øòã ïééà .øòôøò÷ ïééæ óéåà úéöéö øòâéìãðòö èéî ïåèòâðà âéãðòééâ - "øòâàøè øòáà èøàã äçôùî èàäòâ èàä øò ,ò÷éøòîà ïéé÷ ïøàôòâ øò æéà ìàî ïééæ øàô èâøàæòâ èàä øò .êåæàá ïééæ ïåô ÷òååö øòã ïòååòâ æéà ñàã èùéð ïåà èìòèùòâôéåà èàä øò ñàåå 'øåà äøåú' äáéùé øòã ,äáéùé æéà øò ïòåå åìéôà .ïáòì øòöðàâ ïééæ øéà øàô èâøàæòâ ïåà ,èòéåáòâôéåà éã øàô èìòâ ïôàù åö ,ò÷éøòîà ïéé÷ ïâéåìôòâ øò æéà ,èìà øàâ ïòååòâ ïéåù .äáéùé èåè ñàåå .äòù óìòååö èøòéåã ò÷éøòîà ïéé÷ ìàøùé-õøà ïåô òæééø øòã èàä øò .èðøòì øò ?äòù óìòååö éã ïéà âøòáðééù áøä éåå ÷éãö ïåà ïåàâ àæà

.èééö òáìòæ éã ïéà èâàæòâ øòèééååö øòã èàä "...æà ïééî êéà"

éã ñéåàëøåã àúëñî òìòéöòôñ à ïòðøòì åö ,âäðî øòèîéèùàá à èàäòâ

êéæ òãééá ïáàä ïàã ïåà ,ìàîàôéåà ïãòø ïáéåäòâðà ïáàä òãééá

ñò ïåà ,ïéäà âòåå ï'ôéåà àúëñî íòã èðøòìòâëøåã èàä øò .äòéñð

åèñàä ñàåå" .øåáéãä úåùø øòã ïøòãðà íòã ïáòâ âéãðìòåå èìòèùòâôà "?ïâàæ èìàååòâ øòáà" ,èâàæòâ èàìéô øòøòèìò øòã èàä ",øéî ïåô ïëàì èñòåå åã" ,ïàî øòèìà øòðòé èéî ïãðéáøàô ïòðòæ ïòîòìáàøô éã æà ïééî êéà íééá ñòéöàèðòæòøô éã ïìéôù ïøòäôéåà ïìàæ øéî æà ïèòáòâ èàä øòëìòåå ".òæééø ïâéèðééä ".òáìòæ éã èëàøè êéà ,èðàñòøòèðéà" ïåà ìéèù ïøàååòâ æéà ñò .'ïéø÷ñ' íòã ïùàìøàô ãìàá èàä ïòî øòã ,äòéñð òâéàåø à ïòååòâ ñò æéà èåðéî øòðòé ïåô ?òæééø éã ïåà ,øòâéìô .ìéö øòèîéèùàá øéà åö ïòîå÷òâðà æéà ñò æéá êééìâ ïøàôòâ æéà øòâéìô ïåà àøîâ éã ïéà ïâéåà òðééæ ,èééö òöðàâ à ïñòæòâ æéà ñçðéô íééç 'ø ïåà .äùòé åéàøé ïåöø .àúëñî à èâéãðòòâ øò èàä òæééø íòã ééá êéåà .èðøòìòâ íéà èàä øòôòùàá øòâéìééä øòã ïåà ,÷éãö øòñéåøâ à ïòååòâ æéà øò .èééö ïééæ óéåà ãàù à êàã æéà ñò ìééåå ,èéé÷âéàåø à èéî ïòðøòì ïôìàäòâ ïîà ìàøùé ìë ìòå åðéìò ïâé åúåëæ

.÷éøåö âòåå ï'ôéåà è'øæç'òâøòáéà 'ïéø÷ñ' íòã øòâéìô ï'ôéåà ïãðéöòâðà ïòî èàä ,ñòæééø éã ïåô òðééà ééá ï'øàô èøòèùòâ øòééæ èàä ñàã .ïëàæ òñéååòâ èìéôùòâôéåà èàä ïòî åàåå ïòî æà ïèòáòâ èàä øò ïåà ïøéøèðòöðà÷ èðò÷òâ èùéð êéæ èàä øò .ïåàâ .ïùòìñéåà ñò ìàæ ñàã" ,øòãðåàååòâ òèìòèùòâðééà-øòâéìô éã êéæ ïáàä "?ñàååøàô" øòééæ ,úåîäá ïåà úåéç øòáéà êéæ ïãòø ñàåå ñòéöàèðòæòøô æéåìá ïòðòæ "!ñèëòìù íåù ïéé÷ èùéð èøàã èòæ ïòî .ïøåèàð ïåà ïáòì

òåáùä úùøô çð úùøô

éã øòáà ,èâàæòâ áø øòã èàä ",ïëàîåö ñò ìàæ ïòî æà êéà èòá êàã" éã .úåù÷á òðééæ ïåô èëàîòâ ïåèåö èùéð êéæ ïáàä èôàùðàî-éìô .'ïéø÷ñ' ï'ôéåà ïôàìòâ øòèééåå ïòðòæ ñòéöàèðòæòøô :ïèòáòâ øòãéåå ééæ èàä ïåà ,ïòååòâ øúååî èùéð øòáà èàä íééç 'ø ".øéî èøòèù ñò .òèéá ,øòìéèù ùèàë ñò èëàî" -éìô éã ïåô âðåìòèù éã èùéåèòâ èùéð èàä äù÷á òèééååö éã êéåà ïáàä ééæ ïòåå ïåà ,ìàî òèéøã à ïèòáòâ ééæ èàä ñçðéô íééç 'ø .èôàùðàî æéà øòôèðò øòã .ìàî òèøòô à èøéáåøô øò èàä èøòäòâñéåà èùéð íéà ï'ôéåà òãðòæééø êàð àã ïòðòæ ñò ,ïééð .ïèùøò íééá éåå è÷ðåô ïòååòâ øòáà

áà ãåáéë

.ééæ øàô åö ñàã ïìòèù øéî ïåà ,øòâéìô

ïñòæòâ ìàîà æéà à"òéæ õéð'æéåî 'øæòéìà ÷ùîã' øòã ÷"äøä ,íåâøú ãçàå àø÷î íéðù ïòååòâ äøãñ øéáòî ïåà úáù áøò ïàÇ ïéà ,äùøô éã ïåô ÷åñô ïèöòì íòã ééá ïèìàäòâ ïéåù èàä øò ïòåå ïåà íéà ïåà ïòîå÷òâðééøà ,'ìàøùé úáäà' øòã ÷"äøä ,òèàè ïééæ æéà ,èøòôèðòòâ ãìàá íéà èàä 'øæòéìà ÷ùîã' øòã .èâòøôòâ ñòôò ãéô÷î èàä øò ìééåå ,ùéøô ïåô ïééæ äøãñ øéáòî ïáéåäòâðà ïåà .ïééæ äøãñ-øéáòî ïèéîðéà ïééæ ÷éñôî åö èùéð ïòååòâ øòééæ êéæ ïáàä èééæøòãðåô ïòðàèùòâ ïòðòæ òëìòåå íéãéñç éã èôøàãòâ èàä øò ñàååøàô èâòøôòâ íéà ïáàä ïåà ,èøòãðåàååòâ èôøàãòâ ùøòãðò èùéð øò èàä ,ïáééäðà øòãéåå ïåà ïééæ ÷éñôî èòåå øò æéá èåðéî òáìàä à ïèøàåå èòåå òèàè øòã ïåà ïâéãðòåö òèàè ïééî áéåà" :èøòôèðòòâ ééæ 'øæòéìà ÷ùîã' øòã èàä .ïâéãðò ïéåù æéà ñàåå ,èåðéî òáìàä à åìéôà ,øéî øàô ïèøàåå óøàã "...?ïééæ äøãñ-øéáòî òöðàâ éã ãøòåå

íòðéà ïòîòìáàøô ïòîå÷ôéåà ïáéåäòâðà ïáàä ,ñàåå áéìåö ,ïàã ïåà -éìô éã ,ïèòáøà åö èøòäòâôéåà ñòôò èàä øòëìéäëéåä øòã .øòâéìô êéæ èàä øòâéìô øòã øòáà ,ïèëòøøàô åö èøéáåøô ñàã èàä èôàùðàî øòâéàåø øòã .ïöòæ÷òååà èæåîòâ êéæ ïáàä ééæ ïåà ïôøàåå ïáéåäòâðà ñòôò ïåà ñèëòø óéåà ïòâðåìëéåøèù ïâéø÷ ïáéåäòâðà èàä òæééø øòîòðòâðà ïåà .òèééååö à ïôàøèòâ êéæ èàä ,íòìáàøô ïééà ïèëàøøàô èàä ïòî .ñ÷ðéì êéæ ùøòãðà ñòôò èàä ïàã ïåà ,ïèëàøøàô ïòî èàä ñàã êéåà .èøòèðàìôøàô èôàùðàî-éìô éã ïáàä ",ãðòìàôôéåà ïåà òðãàî øòééæ æéà ñàã" èåâ æéà øòâéìô øòã .àã èùéð èôàì÷ ñòôò" .ïøòãðà íåö øòðééà èâàæòâ ïáàä ïòðéùàî òìà ïåà ,äòéñð éã øàôòá ïøàååòâ èëåæòâøòèðåà ïòååòâ æéà òæééø íòðåô áéåäðà øòã êéåà .èòáøàòâ êéìøòãðåàåå èùéð ,ïòîòìáàøô òùéðëòè òðéé÷ èàäòâ èùéð ïáàä øéî .èðëééöòâñéåà "?ïòùòâ âðéìöåìô àã æéà ñàåå .ïñéåøãðåô ïèðéåå ïåà íòøåèù ïéé÷ ïòååòâ

(‫כז‬/‫ )רש"י כז‬.‫ אויסגעוואשענע פעל פו ציג האט די ערגסטע גערו‬:‫ענטפער אוי שאלה אי די פרשה‬

https://telegram.me/Publications_MM


‫ל ל מארצ ‪ /‬ד‬

‫וואונדערליכע ערציילונגע איבער צדיקי וואס זענע געגאנגע אי גלות‬

‫אחי הק'‪ :‬ר"ר אלימל או ר"ר זושא‬

‫מיר זענע געבליב די זעלבע‪ ,‬נאר די פערד האב זי געטוישט‬ ‫איינע פו די ערציילונגע פו דער תקופה וואס די הייליגע ברידער זענע‬ ‫געווע אי גלות‪ ,‬ווע זיי זענע געגאנגע פו שטאט צו שטאט אנגעטו אי‬ ‫צעריסענע קליידער‪ ,‬אויסזעענדיג ווי צוויי ארעמע שלעפער‪ ,‬איז געווע ווע‬ ‫זיי זענע אנגעקומע אמאל צו דער שטעטל לודמיר‪ .‬דער גביר פו שטעטל‪,‬‬ ‫וועלכער איז געווע זייער ריי‪ ,‬האט זיי נישט געוואלט ארייננעמע צו זי אי‬ ‫שטוב‪ ,‬טענה'נדיג אז עס איז נישט לפי כבודו צו זיי דער גאסטגעבער פו‬ ‫שלעפער וועלכע זעע אויס אזוי אפגעריס‪ .‬איז אבער געווע ַא אנדערער‬ ‫איד אי שטעטל‪ ,‬וועלכער איז געווע א גרויסער ארעמא אבער האט‬ ‫פארמאגט א גאלדענע האר או א ריינע נשמה‪ ,‬או יענער האט געפילט פאר‬ ‫א זכי' אריינצונעמע די צוויי הייליגע צדיקי צו זי אי שטוב‪.‬‬ ‫יאר שפעטער‪ ,‬ווע די צוויי ברידער ר"ר אלימל או ר"ר זושא זענע‬ ‫באוואוסט געוואר איבער די וועלט‪ ,‬או אסא זענע געקומע צו זיי פאר‬ ‫ברכות‪ ,‬הדרכות או עצות‪ ,‬האב זייערע חסידי געקויפט פאר זייערטוועג א‬ ‫שיינע וואג איינגעשפאנט צו גרויסע פערד‪ ,‬או זיי זענע ווייטער געגאנגע‬ ‫פו שטאט צו שטאט צו פארשפרייט די תורת החסידות‪ .‬איי טאג זענע זיי‬ ‫ווידער אנגעקומע צו שטעטל לודמיר‪ .‬ווע דער גביר פו שטאט האט‬ ‫געהערט איבער די אנקו פו די צוויי גרויסע צדיקי צו זיי שטאט‪ ,‬איז ער‬ ‫זיי אנטקעג געגאנגע או פארבעט צו זיי שטוב‪.‬‬ ‫האב אי די הייליגע ברידער געענטפערט‪" :‬אפשר קענט איר נעמע צו‬ ‫זי אהיי אונזער וואג או פערד‪ ,‬ווייל מיר גייע צו דע איד וואס האט‬ ‫אונז אריינגענומע ביז היינט‪ "...‬ווע דער עושר האט זי געוואונדערט אוי‬ ‫זייער ענטפער‪ ,‬האב זיי אי ערקלערט‪" :‬מיר האב זי דא נישט געטוישט‪,‬‬ ‫מיר זענע פארבליב די זעלבע 'אלימל' או 'זושא' ווי פאריגע מאל ווע מיר‬ ‫זענע דא געווע‪ .‬וואס האט זי יא געטוישט ביי אונז‪ ,‬אז איר לאדנט אונז‬ ‫איי צו זי אי שטוב? געוויס ווייל מיר האב שוי יעצט א וואג מיט פערד‪,‬‬ ‫נו אויב אזוי‪ ,‬נעמט דע וואג או פערד צוגאסט ביי איי אי שטוב‪"...‬‬

‫הגה"ק בעל ה'חפ חיי' זי"ע‬ ‫דער מיסטעריעזער שליח‬

‫דער וואס קוקט אריי אינע ספר 'חפ חיי ' ווערט ערשטוינט צו זע‬ ‫וויאזוי דער מחבר ברענגט אלע ביישפיל או בילדער וואס ווער גענומע‬ ‫פונע טאג‪-‬טעגליכ לעב‪ ,‬עס דערקענט זי אז ער האט זי אויסגעקענט אי‬ ‫די אלע וועג וואס קענע אראפפיר א מענטש פונע גלייכ וועג או אי ‬ ‫אריינפיר אינע בלאטע פו לשו‪-‬הרע או רכילות‪ ,‬מחלוקת או שנאת חנ ‪.‬‬ ‫וועט עמיצער פרעג‪ :‬פו וואו האט דער חפ‪-‬חיי גענומע די אלע ידיעות‬ ‫איבער אזעלכע נידעריגע אויפפירונגע? וויאזוי האט דער זק הדור או גאו‬ ‫התורה געוואוסט ארויסצוברענגע די אלע שוואכע נאטור פו אנשי בליעל?‬ ‫דער ענטפער דערוי איז‪ :‬דער הייליגער 'חפ חיי ' איז געגאנגע אי גלות‬ ‫פאר א לאנגע תקופה‪ .‬שוי אי זיינע יונגע יאר האט ער פארלאזט זיי שטוב‬ ‫או געוואנדערט אי גלות אריי‪ .‬זייענדיג ַא אומבאקאנטער ארעמא איז ער‬ ‫אנגעקומע צו א דערפל‪ ,‬זי באזעצט אי בית‪-‬המדרש‪ ,‬פארבליב דארט‬ ‫דורכאויס די נאכט או עוסק געווע בתורה ועבודה‪ .‬אזוי גייענדיג אי גלות‪,‬‬ ‫האט דער חפ‪-‬חיי באטראכט דאס לעב פו פארשידנארטיגע מענטש‪,‬‬ ‫באטראכט וויאזוי זיי פיר זי אוי‪ ,‬זייערע סכסוכי או קריגערייע‪ ,‬או‬ ‫ווע ער האט זי אומגעקערט אהיי איז ער געזעס או געטראכט עצות‬ ‫וויאזוי מע קע טרעפ די פאסיגע מעדעצינע פאר די רוחניות'דיגע‬ ‫ליידעניש או פראבלעמע פו די פשוט'ע מענטש וועלכע ווייס נישט די‬ ‫הארבקייט פו די עבירות שבי אד לחבירו‪ ,‬די מצוות שאד דש בעקביו‪.‬‬ ‫ווע ער האט אנגעהויב ארויסגעב זיינע ספרי ‪ ,‬איז דער חפ‪-‬חיי ‬ ‫אליי ארומגעגאנגע צוויש די שטעט או דערפער‪ ,‬ווי א משולח וועמענ'ס‬ ‫נאמע איז נישט באוואוסט או איז געקומע פארקויפ ספרי פו איינער‬ ‫ענטפער אוי שאלה אי די הלכה‪ :‬מע דאר זאג 'וית ל ' בעפאר הבדלה‪) .‬משנה ברורה רצה‪/‬ה(‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫צדיקי או גדולי ישראל‬ ‫וועלכע זענע געגאנגע אי ‬ ‫גלות או געוואנדערט פו איי ארט‬ ‫צו אנדער ‬

‫וואס האט זיי ארויסגעגעב או האט געבעט אז ער זאל יענע העלפ זיי צו‬ ‫פארקויפ‪ .‬אומצאליגע מעשיות ווער דערציילט איבער אי פו יענער צייט‪,‬‬ ‫וויאזוי מע האט געזע ביי אי געהויבענע הנהגות וואס האב אפגעשפילט‬ ‫די צדקות פו דע מיסטעריעז משולח וועלכער האט זי הערשט שפעטער‬ ‫ארויסגעשטעלט צו זיי נישט קיי צווייטער ווי דער רב של ישראל‪ ,‬דער‬ ‫'חפ חיי '‪ .‬ווע דער 'חפ חיי ' האט געזע אז אי די שטעט נעב ראדי‬ ‫ווייסט מע שוי אז ער איז דער מחבר פו די ספרי 'חפ חיי ' או 'שמירת‬ ‫הלשו'‪ ,‬האט ער זי ביי זיינע נסיעות צו די ווייטע שטעט פארגעשטעלט‬ ‫אלס איינער פו דע דערפל זשעטיל‪ ,‬די שטאט וואו ער איז געבויר געוואר‬ ‫או ער האט פארברענגט זיינע קינדערישע‪-‬יאר‪.‬‬ ‫אי בטאו 'ההד' )חשו תרצ"ד( שילדערט הרב מאיר ברלי ז"ל‪ ,‬וויאזוי‬ ‫ער האט צו ערשט מאל באגעגנט דע חפ‪-‬חיי אי יאר תרנ"ג אינע ‬ ‫בית‪-‬המדרש פו די חברת ש"ס אי ווארשא‪... :‬איי צופרי האט זי געזע ַא‬ ‫איינגעבויגענער אידל‪ ,‬הינטער' באלעמער‪ ,‬דאווענענדיג רואיג‪ ,‬מיט א‬ ‫געשמאק או זיסקייט‪ ,‬או מיט גרויס כוונה‪ .‬נעב יענע גאסט איז געלעג א‬ ‫פעקל ספרי ‪ .‬ווער איז דער איד? א מחבר? פארוואס שטייט ער נישט אוי‬ ‫מזרח? או אפשר איז ער א ספרי ‪-‬פארקויפער? זיי אויסזע ווייזט נישט‬ ‫אזוי‪ .‬ער זעט אויס ווי א זעכציג‪-‬יעריגער‪ ,‬אבער פול מיט כח‪ .‬זיי פני ‬ ‫שטראלט‪ ,‬באוועגט זי שנעל‪ ,‬או מיט זיי גאנצער רואיגקייט ‪ -‬זעט מע‬ ‫זיי פלייס‪ .‬בכלל זעט זי אוי זיי פני א געלאסנקייט‪ ,‬געדולד או‬ ‫לעכטיגקייט‪ .‬גאר שנעל האט זי דער סוד אנטפלעקט‪ :‬דאס איז דער‬ ‫הייליגער חפ‪-‬חיי ‪ ...‬אינע בית‪-‬המדרש האט מע געשפירט‪ ,‬אז אוי דע ‬ ‫איינגעבויגענע אידל שוועבט א העכערע גייסט‪ ,‬א סארט כתר כהונה ‪-‬‬ ‫נישט דווקא צוליב דע וואס ער איז געווע א כה ‪ -‬ווייל ער פארמאגט אי‬ ‫זי עפעס פו די כהונה או כהונה‪ ,‬אי אלע זיינע פירונגע‪"...‬‬

‫דער אפגעשליסענער ארעמא וואס האט געקריג ששי‬ ‫דער עלטסטער זו פו הרה"ק דער 'אמרי נוע' זי"ע פו דזשיקוב‪ ,‬איז‬ ‫געווע דער וואונדערליכער צדיק רבי נפתלי חיי פו דזשיקוב זי"ע‪ .‬כל ימיו‬ ‫האט ער געלעבט באהאלט או איינזא‪ ,‬עס איז כמעט גארנישט באוואוסט‬ ‫איבער אי‪ .‬כאטש וואס לויט דער סדר ביי רבי'סטיווע‪ ,‬האט ער געזאלט‬ ‫ממלא‪-‬מקו זיי‪ ,‬זיי טאטע וועלכער איז נפטר געוואר אי יאר תרל"ז אי‬ ‫דזשיקוב‪ ,‬האט ער נישט געוואלט זיי קיי רב‪ ,‬או ענדערש האט ער‬ ‫געוואנדערט פו איי ארט צו אנדער או אפגעראכט גלות ווע ער‬ ‫באהאלט זיי אמת'ער נאמע‪ .‬מע דערציילט אז ווע ער איז אנגעקומע צו‬ ‫א געוויסע שטעטל‪ ,‬האט רבי נפתלי חיי נישט געוואלט נעכטיג ביי דע רב‬ ‫פו שטאט או איז געגאנגע איבערשלאפ ביי דע בעקער אדער ַא‬ ‫אנדערער פשוט'ער איד‪ .‬ווע ער האט פארלאזט דע שטאט‪ ,‬האט ער‬ ‫פארצייכנט בלויז נ"ח ב דבורה‪ ,‬די ראשי‪-‬תיבות זענע נ'פתלי ח'יי‪.‬‬ ‫רבי נפתלי חיי האט אלעמאל ליב געהאט צו זיי באהאלט פו‬ ‫מענטשנ'ס אויג‪ ,‬אבער איינמאל האט פאסירט אז זיי אמת'ער אידענטיטעט‬ ‫איז באוואוסט געוואר או דאס האט אי זייער געשטערט‪ .‬דאס איז געווע‬ ‫ווע ער איז אנגעקומע אינע שטעטל זידיטשוב אוי א שבת‪ ,‬דארט האט‬ ‫ווי באוואוסט געוואוינט הרה"ק רבי יצחק אייזיק מזידיטשוב זי"ע‪ ,‬וועלכער‬ ‫פלעגט אליי לייענע די תורה או אוי אויסרופ פאר די עליות‪ .‬דער‬ ‫זידיטשובער רבי האט ברוח‪-‬קדשו מרגיש געווע אז דער גאסט וואס זיצט‬ ‫הינטער' אויוו איז א ב‪-‬קדושי‪ ,‬או ווע מע איז אנגעקומע צו 'ששי'‪,‬‬ ‫האט ער מיט א הויכע קול אויסגערופ‪' :‬יעמוד מורה מורנו רבי נפתלי חיי‬ ‫ב מורה מורנו רבי מאיר‪ '.‬אלע מתפללי זענע פארוואונדערט געוואר צו‬ ‫זע וויאזוי פו הינטער דע אויוו גייט ארויס ַא ארעמא‪ ,‬געקליידעט אי א‬ ‫צעריסענע או פארלאטעטע לבוש‪ ,‬או איז עולה לתורה מיט אזא חשוב'ע‬ ‫עליה‪ .‬ווע ער האט געענדיגט דאס לייענע‪ ,‬האט רבי נפתלי חיי געזאגט‬ ‫פאר רבי אייזיק'ל‪' :‬אי בי איי נישט מוחל בזה ובבא‪ ',‬או באלד מוצאי‬ ‫שבת‪-‬קודש האט ער פארלאזט דע שטאט‪ ,‬פארווייטאגט או בייז דערוי‬ ‫וואס מע האט אנטדעקט זיי אידענטיטעט בשער בת רבי‪.‬‬


‫תורה'דיגע שמועס‬

úøæçå ïåðö äî íù ìò

‫איבער דער פרשת השבוע אדער עניני דיומא‬ ñìà ñåðéðåèðà ïåà éáø ïåô øòèøòåå éã à÷ååã é"ùø èâðòøá ñàååøàô ,ñðòèùøò" êìîä ãåã ìùîì èùéð øò èðàîøòã ñàååøàô .øò÷ìòô ééååö ïåô ïøòä åö ìéôùééá à øòùéà'éåâ à øàô ìéôùééá ñìà ïåã÷åî øãðñëìà âéðò÷ íòã øòãà ,äîìù ïåæ ïééæ ïåà êòèòø ïéé÷ ùéè øòééæ ïåô ôàøà èùéð æéà ñò æà ùåãéç øòã æéà ñàåå ,êéåà ïåà ?êìî ééååö éã ïåô èéé÷ñéåøâ éã ÷åøãñéåà íåö èîå÷ äãå÷ð íòã èéî ,ïééøë ïåà ?ïèéé÷ëéìðòæøòô

øåà" ìáéèù òùé'ãéñç íòðéà ïòîå÷òâøàô æéà á"ðùú àöéå úùøô úáù éàöåî à èéî âðàäðòîàæåö ïéà ,äëìî-äåìî úãåòñ à ,÷øá-éðá ïéà ïéùæåø ïåô "ìàøùé âøòáîòì-ïéèàéñåä ïåô íåçð íçðî éáø ÷éãö ïâéìééä íòðåô åøëæì äãåòñ èééöøàé ïåô âðåâéìééèàá éã èéî ,äîçìî-èìòåå òèééååö éã ïéà ïòîå÷òâîåà æéà øòëìòåå ,ã"éä ïåô 'íéøéáà éá÷ò'ä ø"åîãàä ÷"ë ïåô õéôù ïéà ïåà ,íéãéñç øòðéùæåø òøòèìò éã .ò"éæ àøåâéãàñ

èàä èñéæîåà èùéð" ,èøòôèðòòâ 'íéøéáà éá÷ò' ìòá øòã èàä ",ïòã ñàåå øàð" øòøàì÷ øòã ÷åøãñéåà íåö èîå÷ àã à÷ååã ìééåå ,ìéôùééá íòã èôàëòâðà é"ùø éåå ïòðòæ ñåðéðåèðà ïåà éáø .íìåòä úåîåà éìåãâ éã ïåà ìàøùé éìåãâ éã ïùéååö ÷åìéç ïáàä ééæ ,èìòâ êàñà èâàîøàô ïáàä òãééá ,øòèìò ïáìòæ íòðéà ïòååòâ èñåàååàá .èñòåîùòâ êàñà øàâ ïåà èòãðééøôàá êàñà ïåà ïøàé òâðåé éã ïåô èðò÷òâ êéæ

ïééæ ïéà ñèìàîòã èìééöøòã ì"öæ éáø øòøòâéãàñ øòã èàä ",÷ðòãòâ êéà" -øòèìò ïééî ééá ,âøòáîòì ïéà ïòååòâ ïøàé òâðåé òðééî ïéà ïéá êéà ïòåå" ,ñòåîù òðòñ÷àååøò ñàåå è÷øòîàá - ãðé÷ ñìà - êéà áàä ,ã"éä ò"éæ åéð'îåçð éáø øòèòô ,ééè ìæòìâ à íéà øàô èâðàìøòã ïòî èàä äãåòñ øòã êàð ...ïòæòâ éåæà èùéð ïáàä æéà íéà øàô ùéè ï'ôéåà .ïò÷ðéøè åö ñàã èìééàòâ èùéð êéæ èàä åéð'îåçð éáø øòáà ïåà èðàä ïééæ è÷òøèùòâñéåà èàä øò ,øòèìàä-õìàæ òñéåøâ à ïâòìòâ âéãðòééæ ,èùéîòâñéåà ñò ïåà ééè éã ïéà õìàæ êòìôòì òëéìèò èâééìòâðééøà èàä êàðøòã .äòù ìèøòô à øàô ïåèòâ øò èàä éåæà .ïò÷ðàãòâ òðééæ ïéà èôéèøàô òñéæ êòìôòì òëéìèò ïéøòã èâééìòâðééøà èìàåå øò éåå ,ééè íòã ïò÷ðéøèòâñéåà øò ...øò÷åö

òøòãðà øàâ øàô øòáà ,ïééøë ïåà êàèòø ïâòìòâ ò÷àè æéà ïùéè òøòééæ óéåà" èàä øò æà äøéèô ïééæ øàôòá ïòååòâ ãéòî èàä øòëìòåå ,ùåã÷ä åðéáø ééá .ï÷òååö éã ïáàä ,èðàä éã ïåô øòâðéô íòðééì÷ ïééæ èéî åìéôà èìòåå øòã ïåô ïòååòâ äðäð èùéð ,ìëàî íòðåô ÷àîùòâ éã èéé÷ôøàù øòééæ èéî ïééæ ìèáî åö èðéãòâ ïééøë ïåà êàèòø ñò æéà ñåðéðåèðà ééá ïåà ,ã"éä ì"öæ øòéèðàéñåä ïâéìééä ï'ôéåà èìééöøòã ïáàä øéî éåå ïééæ ïòðòôò ïåà èéèòôà ïééæ ïöééøðà åö ,÷òååö òøòãðà ïàÇ øàâ øàô ùéè ï'ôéåà ïòååòâ .øòî ñàåå ïñò ïòðò÷ ìàæ øò éãë ,èééöìàî òùéøô éã øàô ïâàî íéîåàì éðùå êðèáá íééåâ éðù' ÷åñô ï'ôéåà ìéôùééá íòã é"ùø èâðòøá øòáéøòã" òãðééîòâ ééååö éã ïåô ÷åìéç íòã äøåö ïèñòá ï'ôéåà ïééæ ùéçîî åö ',åãøôé êééòîî .øòøéô

‫תחח"ל להרב‬ ‫תחח"ל‬ '‫להרבשי‬ ‫מייזעלס‬ ‫אברה‬ '‫אברה מייזעלס שי‬

íéìåâðøúå úåôåò

úùøô ïéà ÷åñô íòã èðééìòâ øéî ïáàä" ,èâééìòâåö éáø øòã èàä ",âòè éã ïéà" éø÷ú ìà' ,èøòì÷øò é"ùø ïåà ',åãøôé êééòîî íéîåàì éðùå êðèáá íééåâ éðù' ,úåãìåú àì ,úøæç àìå ïåðö àì íðçìåù ìòî å÷ñô àìù ñåðéðåèðàå éáø åìà ,íéàâ àìà - íééåâ ïàÇ é"ùø ïåô øòèøòåå éã ïôøàã äøåàëì ïåà '.íéîùâä úåîéá àìå äîçä úåîéá .âðåøòì÷øò

íùä êéùòî åáø äî

‫ דער סדר פו די ווידער איז אז זיי גייע‬.‫ א ווידער‬,‫• נא דרייצ חדשי הייסט א לעמעלע ַא איל‬ ‫ די וועל‬. ‫ זיי קוק מיט זייערע אויג פו ביידע זיייט‬, ‫אינאיינע מיט אויפגעהויבענע קעפ ווי די בער‬

‫ צוליב דע בינד‬.‫ ווייל זיי מיינע אז די אילי וויל מלחמה האלט מיט זיי‬,‫ווער זייער אויפגעברויזט‬ ‫ כדי די וועל וועלכע כאפ געווענלי די בהמות‬,‫די פאסטוכער ארו א שטיקל הויט ביי זייער האר‬ (:‫ )שבת עג‬. ‫ביי האר זאל זיי נישט קענע באפאל‬ ‫ או ווע די זו שיינט אוי איר טוישט זי‬,' ‫• ס'איז פארהא ַא עו ביי די אינזלע וואס הייסט 'רו‬ (:‫ )ברכות ו‬. ‫איר קאליר אוי פילע פארב‬ ‫ אפילו אויב‬,‫ מייל אוועק‬25 ‫• דער עו 'איה' קע זי אונטערהייב או זע זיי שטיקל ברויט ביז‬ ,‫ )פסיקתא דר"כ‬. ‫דאס עס ליגט אי א גרוב עטליכע טפחי אי דער ערד קע ער עס אוי באמערק‬ (‫ ילקוט שמעוני ח"ב רמז תתק"כ‬- ‫פכ"ט‬

äìåâñ íúééäå

'â ãåîò ïåô êùîä êöøàî êì êì

‫ָא א שותפות‬ ‫א דיי אויפוועמע מע פלעגט רעד אז ער נעמט‬ ‫המדרש‬-‫ האט אמאל געדאוונט אינע בית‬,‫שוחד‬ ‫ או ער האט זייער‬,'‫פונע גאו בעל 'ישועות יעקב‬ .‫שמע‬-‫מארי געווע ביי דע 'אחד' פו קריאת‬ :‫האט דער גאו ה'ישועות יעקב' געזאגט‬

‫""עס פאסט טאקע פאר יענע צו אויסציע‬ ‫ 'כל הד די אמת‬: ‫ ווייל די חז"ל זאג‬,'‫דע 'אחד‬ ‫לאמיתו נעשה שות להקדוש ברו הוא במעשה‬ ‫' קומט אויס אז א דיי וואס פסק'נט נישט‬.‫בראשית‬ ,‫ ווערט דא אויס שות מיט' באשעפער‬,‫ריכטיג‬ ,'‫או ממילא בלייבט דער באשעפער 'אחד ויחיד‬ ‫ דעריבער איז ער אזוי‬.‫ ָא א שות‬, ‫איינער אליי‬ "... ‫ ווייל ער האט א חלק אי דע‬...'‫מארי ביי 'אחד‬

-‫ דער הייליגער חוזה פו לובלי זצ"ל האט געזאגט אז ביי יעדע זא ווע מ'זאגט ברו‬:‫ברו הש‬ ‫ כ תחיינו‬,‫ "אזוי זאל השי"ת העלפ אוי ווייטער‬: ‫ זאל מע תיכ מוסי זיי או זאג‬, ‫הש‬ ‫דאר א ישועה‬ ‫ איז אזויווי ער האט אפגעשטעלט דע מקור הברכה ס'זאל נישט נמש‬,‫" ווייל אויב נישט‬.‫ ותקיימנו‬, ‫א משכיל האט אמאל געפרעגט פו רבי שלו‬ .‫ווער אוי ווייטער‬ :‫דער מגיד פו רייצא‬ ‫" זאגט‬,'‫ "הפע אודה את ד‬:‫מיר געפונע טאקע אז באלד נאכדע ווי לאה אמנו האט געזאגט‬ ‫ 'אד ובהמה‬, ‫"דוד המל זאגט אי תהלי‬ .('‫ חלק א' אות י‬,‫ מונקאטש‬- ‫" )דברי תורה‬.‫ "ותעמוד ללדת‬: ‫דער פסוק אוי דע‬ ‫' היתכ אז דוד המל שטעלט דע‬,'‫תושיע ד‬ "?‫מענטש נעב א בהמה‬ ,‫ הרה"ק רבי אהר זי"ע‬,‫ איינער האט זי מזכיר געווע ביי בעלזער רב‬:‫שמירעכ פאר א מכה‬ :‫האט אי רבי שלו געענטפערט‬ ‫ "גיי צו א היימישע‬:‫ האט אי דער רבי געזאגט‬.‫אז ער ליידט שטארק פו ַא אויסשלאג אוי די הענט‬

‫ אבער אנשטאט די פעטנס מיש אריי‬.‫ א אפטייק או בעט אי ער זאל דיר געב עפעס א שמירעכ‬- ‫ אד ובהמה‬:‫"פשט אי פסוק איז אזוי‬ ‫ או דאס‬, ‫ ער האט אזוי געטו‬.‫ או אזוי זאלסטו דאס אנשמיר אוי די מכה‬,‫ נויטיגט זי אביסל פוטער‬,'‫ 'תושיע ד‬,‫מענטש וואס איז א בהמה‬ ".‫שטארק אי א ישועה פו באשעפער‬ (‫ חלק ו' ד קה‬,‫ בעלזא‬- ‫ )שיח זקני‬.‫געשווילעכ איז אוועק פו די הענט‬

íé÷éãö ìù ïúçéù

:‫הרה"ק רבי זאב וואל פו זיטאמיר זי"ע האט געזאגט‬ ".‫ טו פאררעכט וואס דו האסט געטו נעכט‬,‫"אנשטאט זארג וואס דו וועסט טו מארג‬

985.464.9446

.‫להארות והערות נא להתקשר אל מספר טל‬

https://telegram.me/Publications_MM


‫‡ƒŠ‡‬

‫סקוויראיע“א‬ ‫בשיכוןסקווירא‬ ‫מו“ץ בשיכון‬ ‫שליט“אמו“ץ‬ ‫ראזענפעלד שליט“א‬ ‫מאיר ראזענפעלד‬ ‫יע“א‬ ‫צבי מאיר‬ ‫נחוםצבי‬ ‫הרבנחום‬ ‫ע“יהרב‬ ‫ע“י‬

‫Š„‡‰ƒ‡‚–‡‹–‚ „ƒ‚Š‰‚‬

‫˜ƒŠƒ˜ƒ‡”~‪’–ƒ‡Š€y•’Š„—˜˜Ž—y‬‬

‫‬

‫ŠŽ~~Œƒ–‚–‚…– ‡•€–—ƒ–—ŠŒ‚„Š‬

‫—Œ•ƒŠŽƒ‬

‫‚Š‰ƒ˜’ƒƒ˜‬ ‫†ŠƒŒ†–‬

‫•ƒŒŽ‡€ „ƒŽ†~€ Ž~‰† ’–—˜ ƒ‡”~ ‚‡‡†‬ ‫Œ~”ƒ„~€‡‡—ŒƒŽ‚—–‚ƒ˜†ŠƒŒ†–‬ ‫Š–‰‚ ’~Š€Ž „Ž †Š‡‰ ‚Š‰ƒ˜ ƒƒ~‬ ‫„ŽŽƒ€–”ƒ‬ ‫~ ƒ˜†ŠƒŒ†–~‡„~˜’Š‚~ƒ‡‘–€ƒƒ~‬ ‫~~‡„~ˆ‡—’’ƒ’–Ž‚–’~–‚~†‬ ‫Œ  •ƒ €ƒƒ ‡‡ – –‰‚ ’ƒ –ˆ‬ ‫Š‡Žƒƒƒ~~‡„‡–‰‚’ƒ’–Ž‚‬

‫…  ~ƒ‡ Œ ‚~† ’~–€ ”ƒ „~€ ƒ˜ †Š‬ ‫ƒŒ†– ‡ –—† Ž~‰† ƒƒ~ Œ ‚‡‡† ~‬ ‫ „~€ ~ƒ Œ ‰~’† „‡ˆ Ž~‰ ~ƒ‡†–†‬ ‫—ŒƒŽ‚ —–‚ „Ž ~ ƒƒ~ ‚~Š† ~„ Œ‬ ‫~–‘ Ž‡—† ~‡–~ƒƒŽ ŠŒ—‚ ~‡„ ‰~‡‬ ‫~„Œ„~Š‡~~‡–~ƒƒŽ~–Œ„~Š‬ ‫„‡ˆ~ƒ‡ŽŒ~˜Ž~‡~„~ƒ‡Œ‡•–‚‡~‡„‬ ‫ŒŽ‡—†Œ…ƒ‡‡~‡–”ƒ~ƒƒŽ„~Š„‡‡‬ ‫~˜’Š˜Ž‚‬

‫ ~ƒ‡~‡‡Ž–‚~†’~–€”ƒ„~€ƒ˜†Š‬ ‫ƒŒ†– ~ƒ – ‰~’† „‡ˆ ƒƒ – ‚~Š† Ž~ˆ‬ ‫’~– „~€‹—‹‡‡‹ƒ‘’ƒ–ˆŠ‡Žƒ‬ ‫„~Š–”ƒ–‡•~Ž‚‡‡’ƒ‡ƒƒ–†–ƒ˜†Š‬ ‫ƒŒ†–~ƒ„~€’ƒ~–†ƒƒ‡‡†–‬ ‫€  ~ƒ‡ – ‚~† —ƒ‡ €Ž‡€† –ˆ Š‡Žƒ‬ ‫~– Ž~‰Ž‡—† ~Ž€‚ƒ‡ ˜• —ƒ’–‬ ‫„~Š–„~€~–†ƒ˜†ŠƒŒ†–Š–‰‚~ƒ‬ ‫–Ž~ˆ ŒŒ—‡ˆ „‡‡ ˜• —ƒ’– ~– •‬

‫†  ~ƒ‡ Œ ‚~† ’~–€ ”ƒ „~€ ƒ˜ †Š‬ ‫ƒŒ†–‡‡—…–‡˜~ƒŒ‰~’†„‡ˆƒƒŒ •‬ ‫Œ–Ž‡—†~ƒƒŽ—…–‡˜~–‘Œ~ƒƒŽ‬ ‫”ƒƒ‡‡ —ŒƒŽ‚ —–‚  ‡‡ ŒŽ…‚ ‡ –—†‬ ‫’~–ŒŽ…‚~ƒ‡”ƒƒ‡‡†~Š˜—ŠƒŒ‡’~–‬ ‫—…–‡˜ ƒƒ‡‡‚Š‰‚~‡„~ŠŒ~Š‡‡—ŒƒŽ‚—–‚‬ ‫ƒƒ~Œ ~ƒƒŽ†’~–˜—ŠƒŒ‡ ~ƒ~„Š~‡„‬ ‫~ƒ‡ˆƒƒŒ‚~†’~–€‡‡ŒŽ…‚~ƒŒ‬ ‫–Œ~Ž†„‡ˆƒƒ~‡„—ƒ‡Ž~‰†~„Œ‬ ‫„~Š~ƒƒŽ”ƒƒ‡‡—ŒƒŽ‚—–‚ ‡‡Œ–‡‬

‫~ƒ‡Œ ‚~†’~–€ƒ˜†ŠƒŒ†–‬

‫– ~ƒƒŽ ƒƒ‡‡†– ~ƒ  „~€ ‡‡ – –‰‚ ’ƒ‬ ‫—ƒŒ˜’Š‚ƒƒ‡–•Š–†~‡•ƒŒŽ‡€‡‘~ƒ‡‬ ‫–†–~‰†~„–ƒƒ†Ž‡—†’~–€ƒƒ–‚~Š†‬ ‫~–† ‬

‫~ƒ‡Œ ‚~†’~–€†ŠƒŒ†––—˜‬

‫‡  ~ƒ‡ Œ ‚~† ’~–€ ”ƒ „~€ ƒ˜ †Š‬ ‫ ~ƒ‡–—ƒ‡~Ž€‚ƒ‡˜•—ƒ’–„~Š ƒŒ†––—˜‡‡ŒŽ…‚~ƒŒ–Œ~Ž†‬ ‫–„~€ƒ˜†ŠƒŒ†–Š–‰‚‡‡––‰‚ „‡ˆƒƒ ~‡„—ƒ‡Ž~‰†„~ŠŒŽ‡—†„~€‬ ‫’ƒ—ƒŒ˜’Š‚’~–‰‡~˜‚—ƒŒ˜’Š˜ ”ƒƒ‡‡—ŒƒŽ‚—–‚ ‡‡Œ–‡‬ ‫‰Š ’‚ ’~–  „~€ ‡ ˜’Š‚ ~Ž~ ‚  …†~˜‡ ƒ‰ƒ ‬ ‫Œ‡†„~€•ƒ—‚Œ‡† ”‡ƒ–‬ ‫~–‡˜’Š‚’ƒ’–Ž‚ ‬ ‫‡~  ~ƒ‡ Œ –Œ~Ž† „‡ˆ ~‡ŽŒ‡† ~Š•‡‬ ‫‚ ~ƒ‡–‰~’†„‡ˆŽ~ˆ—ƒŒ˜’Š‚’~–‬ ‫Ž”ƒ–~„Œ‚~†Ž‡—†€„~€††ƒŒ~ƒŒ‬ ‫– ‚~† ~Ž€‚ƒ‡ –”‚ „~Š –  „~€ ‚–† •ƒ—‚ Œ€ Œ Œ‡†„~€ •ƒ—‚ ~ƒ‬ ‫~–†‬ ‫–Ž~ˆ„~ŠŒ”ƒ–‡•”ƒ–‡•~Ž‚‡‡’ƒ–ˆ‬ ‫ƒ  ~ƒ‡ – ‚~† „‡ˆ –Œ~Ž† –—† ƒƒ Š‡Žƒ ƒƒ‡~ƒ‡–Œ~Ž† ~ƒ  ‚‡‡† Ž‡—†‬ ‫– ‚~† —ƒ‡ ~Ž€‚ƒ‡ –”‚ ~ƒ ~„ƒ‡ ~ƒ‡ˆ •‡‡ ‚’• ~Ž– ’ƒ•‡‹ ‚~Š† ~„ ~ƒ‡‬ ‫ƒƒ‡‡†–‡„’~–‹”ƒƒ‡‡†‡‚‡ƒŠ–”ƒ~–‘ Œ Ž†’–† •ƒ—‚ ~‡ŽŒ‡† ~Š•‡ Ž”ƒ–‬ ‫–”ƒ–‡•€‡‡”ƒ–ˆŠ‡Žƒ~ƒ„~€’ƒ~–† ‚‡‡†ƒƒ‡Œ‚~†—ƒ‡€Ž‡€†—Œƒ‬ ‫ƒƒ‡‡†–~ƒ‡’ –‬ ‫~ƒ Œ ~–‘ Ž~‰~Œ~Š ~Ž‚‡‡ —Œƒ‬ ‫„  ~ƒ‡ – ‚~† —ƒ‡ €„~€† ‹ ”ƒƒ‡‡† –‡– ~ƒ‡ Œ ‚~† —ƒ‡ €‚–† ‚‡‡Ž†‬ ‫‡‚‡ƒ Š–”ƒ ~’‡Šƒ ~ƒ‡ – ‚~† Ž~‰Ž‡—† •ƒ—‚~€~–Œ•‚–‡‡~ŒŽ‡‬ ‫~ƒ‡€†–†„~Š–”ƒ–‡•~Ž‚‡‡’ƒ~Ž‚‡‡ —’†–„~ŠŒŽ‡—†Œ’‡•„‡‡Ž~–Œ‬ ‫—ŒƒŽ‚—–‚‬ ‫„~Š~Ž‚‡‡~Š–ˆŠ‡Žƒ‬

‫Œ‰˜‡‹ŠŒ–‰˜‬ ‫Š‰ƒŒ‰ƒ‚Š‡‰ƒ˜‚…‡‡‹‬ ‫~‡‡ŠŽ~—–‡‡ƒŽ€’ƒŽ‹€–ƒ‡€~ƒ‬ ‫–‡ ‡• ƒ ƒƒ‡Š~ƒƒ•‡ „”Š ~•~Ž† ~Š‬ ‫– –‡„ ƒƒ~ ~‡„ €ƒƒ ~ƒƒ~ƒ† Œ‡†‬ ‫„‡‡…‡ƒ–~ƒ‡‘˜ŠŒƒ‡–ƒ—ŠŒ‡ƒƒ–†–”‡‡Š†‬ ‫~„ ~‡‡ŽŒ~Š ~‡„ – €ƒƒ „‡‡– Ž‡—† €„ƒŽ†‬ ‫~ƒ‚~†~ƒ‡€„~„~†ƒƒ†–’~–Š~„‬ ‫‡ ƒƒŠ† Œ ‚~† Œ˜’ŠŠ €ƒƒ ~ƒ —†~–•‬ ‫~‡‡Ž€–‡’~–„‡‡–’ƒ~‚‡„––ƒ—‚~†‬ ‫€‚~Š’~„–~‡„~–ƒ‡’ƒ–‰Ž‚~ƒ‚~†‬ ‫Ž~ˆŒ~–‡ˆ‡Œ‡‹ƒ—Ž‡‹€ƒƒ‬ ‫ƒƒ – –‡„ ~‡„ €„ƒŽ† €ƒƒ~– ‚~† –‬ ‫–”‡‡Š† ~„ ~‡ ~Œ˜  ~‡„ —ƒ‡ €•ƒŒ „‡‡‬ ‫”‡‡†Ž’†–”ƒƒƒ–~–ƒ‡’•ƒŒŽ‡€”ƒ‹ ‡˜‡‬ ‫—ŠŒŠ‚‚~†Œ~‡‹€ Œ—’ †~„–~–‘‬ ‫—ƒ‡~ƒƒ•€‡‡’ƒ–ƒƒŠ†–‚~†’–ƒ‡–†‬ ‫„‡ˆ ~‡‡Ž† ~ƒ Œƒ–– „‡‡ „‰ƒ˜‡‹ ~ƒ ‚~†‬ ‫€ †Ž‚ †~„–‚~†’‡Š‡~–€Š–Ž†˜ƒ–‚‬ ‫Œ˜ƒˆ‚…•‚~’Ž‡€~„~’—–ƒƒ†–„‰ƒ˜‬ ‫~‡‹ ‡‡—†‡‡ – „~Š Ž~ˆ Š‡‡ Š ~–‬ ‫Œ ‚~† Ž‡—† ~Ž€ŽƒŒ ~‡ ‚‡ŒŠ „‡‡ †Ž‚‬ ‫~‚~†–€†~„–„‰ƒ˜ƒƒ~–‚~†‬ ‫€—–‡ ~„~ …‡ƒ– ~ƒ‡‘ ‡–ƒ—ŠŒ‡ ~ƒ ƒƒ~ –‬ ‫~–‘Ž~ˆ’~–Ž‡€„~Š~‡‹‚Š’~„Œ‬ ‫„~Š~‡‹”ƒ€‡~–”ƒ‹Š~–~ƒ‡ˆ ~‬ ‫‚~† Œ Ž‡—† ~Ž€ŽƒŒ ~ƒ Œ ‚~† —ƒ‡‬ ‫€‚~Š† ‡‡‹ ~–ƒ‡€ ~ƒ‡‘ ~‡‹ ‹ ’•‬ ‫‡~„–„~Š’~–Š~„‡ƒƒŠ†‬ ‫’Šƒ”Š‡Ž€ ~‡„ €•ƒŒ ”ƒ €‡‡ ~ ŒŠ~ˆ ƒƒ~‬ ‫‚~† €–Ž€† ~ƒ‡‘ ~‡‹ ~ Š‡Œƒ „‰ƒ˜ ƒƒ~‬ ‫~ ~‡„ ~‡‹ ~Š‡‡ €~–Ž‡—† ~‡‡Ž€’~Š ”ƒ‬ ‫†–ŒŠ~ˆ‚~†€ †Ž‚ †~„‡‡‹–‡„‬ ‫~‡—†ƒ~‡„Œ„‡‡–—†~–•Œ‰‹—˜‬ ‫~ƒ —ƒ‡ ’ƒ ~Ž–—†~€ Ž~‰† ~‡„ – —˜‬ ‫†‡— ~Ž€€–‡‡† ~ƒ ƒƒ  •ƒŒ† Ž~Ž† ”ƒ‹‬ ‫—˜ „Ž ~Š —ƒ‡ €–‡‡† ~ƒ‡’”ƒŽŒ ‹‬ ‫‚‡‡Š‡€—˜Œ‡†~€Œ‡†Š‡‰•‡‡†~ƒ~‡‹‬ ‫„‰ƒ˜ ‪– ‘–~  † ‚Ž† € ˆ~ŠŒ – †~‚ :‬‬ ‫‚~~–’ƒ~‚—Š‡Œ‚~ƒŠ‡‡Š~†–‬ ‫Š‡Œƒ„‰ƒ˜~‡„~Ž€ŽƒŒ€ƒƒ~–~ƒŒ‚~†‬ ‫~–ƒ‡€†–~€„‡‡€„–‡Š†ƒ‚‬

‫€Š‡ƒ„‚Ž˜ŽŠ„Ž‚~—‚‚…—ƒ‚Œ–˜€‡†Š˜–œ~–‚‹~‚–‚ Š„–Š•–~˜‚—Šƒ—‡‹‬ ‫‡ƒ‹‡€‰Š‡ƒ˜Ž”‚Ž˜Ž‡…˜Ž‚‚–‚…–œ—Šƒ‹–~ƒ€~Š•Š~Ž€‚‡ƒ‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫‹‹‹‹ ‚Œ—ˆŒƒ ‬




ย€ยŽย‡ย†ยŽย‡ย–ย’ยย‡ยย’ยŒ~ย•ย‡ยŠยย‡ยย‡ยยŽ~ยŒย˜ยƒยŽยƒย‡ยŠย€ย‚ย˜ย”ย’ย‚

ย˜ย‰ย–ยยŒยŠย‹ย‡ย˜ย‰ยŒ

~ยยƒยŒยยŒยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ยยƒย’ยยย„ยยยŒย„~ย†ย–ย‡ย’ยย€ยย‡ยƒ~ย„ยย‡ย–ย–ยยย†~ย‚ ยยยŒยยŽย’ย‡ยƒ~ ยยƒย’ ย˜ยƒย‰ย„ ย–ยย ย„ย‡~ ยย ยย‡ยƒย–ย€ ย‡ยƒยƒ ย‹ยย ย—ย†~ย‰ย„~ยย‡ย‡ย„ยƒย”ย‘ย–~ยยยย‡ยƒยƒย˜ย—ยย€ย‡ยŠย‡ย‡ย‚ย‹ยย ยย”ยŽ~ย€ ย‡ย ย~ยƒยƒ ย•ย…ยย‚ ยˆยƒย˜ยŒ ย‚ย–ยƒย˜ ยยยŽย–ยยŠ ยย‡ย‡ย„ ย†ย—ย‡ยŽย–~ย€ย‹ย‡~ย†~ย‚ย‹ยƒย‡ย•~ย‹ยยยˆย–ยƒยย†~ย‚ย†ยŠยยƒยƒ ย‘ย‡ยƒ~ ย–ยƒย‡ย… ย–ยยย‡ยƒย–ย€ ยย‡ย‡ย„ ยˆย‡ยƒ~ ยยƒ~ ยย’ยŠ~ย‚ยย€ ย‚ย–ยƒย˜ย‡ยยย†ย‰ย‡ยƒยŠ~ย†~ย‚ย–ยย~ยƒยƒย†ย‡ยŒย‡ยŒยŠย—ยƒย–ย‡ ย‡ย ย‹ย‡~ ย–~ย’ ยย€ย‡ยƒ~ยƒยƒยย€ย–ยย‡~ ย†ย—ย‡ยŽ ย†~ย‚ ย†ยŠยยƒยƒ ยย‡~ย‹ย‡~ย‡ย‡ย~ยƒยƒย~ยย–ย~ยย†ยƒย€ย‹ยƒย”ยŠ~ย—ย€~ยƒยƒ ยƒย” ย˜ย— ยŠย•ยŒ ย†ย–ย‡ย’ยย€ยŽย‡ย‡~ ยˆย‡ย„ ยยยŒ ย†~ย‚ ยƒย†ย— ยย†ย”ยยŠย‡ยย†ย—ย‡ยŽยยƒ~ย†ย~ย’ยยย‡ยƒยƒยยƒย‰ย†ย‡ยŒยย‡ย‡ย„ ย˜ยƒย‰ย„ย‹ยยยย‡~ยยƒ~ยยยŽ~ย†ย—ยย€ย‡ย‡ย„ย‡~ย~ยย†ยƒยŽย‡ยŒ ยยƒ~ ยย–ยยƒยƒ ยƒย” ย†ยŠย‡ย‡ย‚ยย€ยย‡ยƒ~ ยยยƒยƒยย€ ย‚ย‰ยƒย„ ย–ย ย†~ย‚ ย‹ย‡ยŽย—ยƒย‹ย‡ยŒย‡ย˜ยƒย‰ย‡ย–~ย~ย‚ ย~ยƒยƒย‹ย‡ย˜ย—ย–ยย†ยŽย‡ยƒยƒย‡ยยย‡~ย†ย”ยย‡ยย†ยŠ~ย‚ย–ย‡ยŒ ยยย‡ยƒยƒยยŠ~ย„ย–ย‡ยŒย„~ย‡~ยย‰ย„ย‡~ย˜ย—ยŠยยŽย—ย†ย–ยยƒยƒยย ยยย‡ยƒยƒย˜ย—ย‹ยยยยยŒยยŽยƒย”ย’ย‡ยƒ~ยย‡ยŽยย‚ย˜ยƒย”ย‡ย…ยŽย‹ยย ย˜ย—ย‹ยยŽย‡~ยยŠ~ย’ยŽย‡ย‡ย–~ย†ย—ย‡ยŽยยƒ~ยย‡ย‡ย„ยƒย”ย‘ย–~ย ยยŠ~ ยยƒย’ ยยƒยย‡ ย„ย‡~ ยย ย‚ยŽย‰ย‚ ย–ยย€ย‡ย†ย‰ย‡ย– ย–ยย ย~r ย‡ย ยย’ยƒย–ยย€ยŽ~ ย†ย–ยยƒยƒ ย˜ย— ย„~ ย‹ย‡ย—ยƒยย•ย‚ ย‹ย‡ย–ย’ย ย–ยยยŽย‡ย•ยย—ย‡ยย‡~ย–ย‡ยŒยยยŽยย„ยย˜ย…ย–ยยยยƒ~ย‚ย‰ยŠยŒ ย†ยยย€ ย‡ย ยยƒ~ ย‚ยŽยƒย˜ย…ย‚ ย‹ยƒย‡ ย–ยย ย„ย‡~ ย—ยยƒย• ย˜ย— ยยƒ~ยŠยƒย‰ย‡ย‰ยย—ยƒย–ย–ยยยยยŽยย„ย‚ยŽยƒย˜ย… ย–ยยย‘ย‡ยƒ~ ย†ยŒยƒย•ย~ยƒยƒยยย„ย‡~ย–ยยƒยƒยƒยŽย‚ยŠยยŒยŠย—~ย‡ยŠยŒย’ย‡ย ย‡ยยยยŒยยŽยƒย”ย’ย‡ยƒ~ย‚ยŽยƒย˜ย…ย–ยยยƒย”ย–ยย†ย—ย–ยย–ยยย~ ย ย–~ย’ยˆ~ยŽย~ยƒยƒยย˜ย…ย–ยยยˆ~ยย„ย‡~ย~ย"ย‹ย‡ย…ย–ยƒ~ ย‡ยย†ย‡ยŒยยƒย†ยย€ยŽ~ย†ย–~ยยย‡ยƒย—ย–ยย„ย‡~ย‹ย‡ยŽย’ย˜ยŠย• ยยยƒยƒย–ย~ยยย†~ย‚ย‹ย‡ยŽย’~ย–~ย’ย~ยƒยƒย˜ยƒย‰ยŠยŒย‡ยย€ ย‹ยยย’~ยย†ย–~ยƒยƒยยƒ~ย†ย–~ยยย‡ยƒย—ยยยŽยย„ย‹ย‡ย…ย–ยƒ~ย‡ย ยย’ย‡ยƒยŠยƒย”ย–ยย†ยŒยƒย•ย‚ย’ยƒย…ย–ยยย‡ย‡ย†ย—ย–ยยยƒ~ยย˜ย… ย†ย‡ย‡ย–ย€ ย†ย—ย‡ยŽ ย„ย‡~ ยยƒ~ ย‹ยย†~ ยย€ย‡ยยŽยย’~ย ~ ย†ย‡ยŒ ยยยŒยƒย• ย~ยƒยƒ ย‹ย‡ย…ย–ยƒ~ ยย€ย‡ยŠย‡ย‡ย‚ ย‡ย ยยยŒยยŽยƒย”ย’ย‡ยƒ~ ยยย•ยŽยยยย€ย–ย‡ยŒย‡ยƒ~"ย‚ย…ยŒย—ยย‡ย‡ย„ย†ย‡ยŒยยย‡ย‡ย–ย’ยˆย‡ย„ ย‹ยยŽย‡~ ยยŠย‡ย’ย— ย–ย‡ยŒ ยยŠ~ย– ยย€ย‡ย†ย‰ย‡ยƒยƒ ~ย–~ย’ย~ยƒยƒ ยย‡ย‡ย„ยย„ยƒยŒย–ย‡ยŒย„~ย~ยย–ย‡ยŒยยย‡ย‡ย†ย—ย–~ย’ย€~ย†ย˜ย— ย˜ยยย‚ยƒย—ย‡~ย†ย‡ยŒย†ย‡ย‡ย”ยย‡~ย†ย‡ย‡ย–ย€ ยย€ย‡ยŠย‡ย‡ย‚ย‹ยยŽยƒย’ย–ยย†ย–ยยƒยƒย‡ยย†ย‡ยŒยย€ย‡ยยŽยยƒย”ย–ย‡ยŒ~ยŠ ย†ย–~ย ย†ย€ยŽยย– ย–ย ย˜ยƒย—ย–ย ย‡ย ยย‡~ ย–ย’ยƒย ย‹ย˜ย… ย†ย‡ยŒ ย†ย–~ยƒยƒ ยย†ย—ย–ย ย~ย ย„~ ย–ย‚ยƒย„ ย‡ยŽยƒย•ย‡ย˜ ยยƒย’ ยˆ~ยย„ย‡~ย‚ย—ยƒยย•ย‚ย‚ย–ยƒย˜ย‡ยย~ยˆย‡ย„ย†ย‡ย‡ย‚ยยย~ยƒยƒ ย‡ย‡ยƒยƒย”ยยƒย’ย†ยŠยย†ย—ยย€ยŽยยŒ~ย„ยƒย”ย„ย‡~ย~ยƒยƒย˜ย‡ย—~ย– ย‹ยยŽยƒย’ย~ย‚~ย–ยƒยŒย†ยยŠ~ย„~ย–ย‡ย˜ย—ย–ยย†ย–ยยƒยƒ ย†ยŒยƒย•ย‡ยƒยƒย–ย’ยƒยย‹ย˜ย…ย–ยย€ย‡ยŠย‡ย‡ย‚ย–ยยย†ย€ยย–ย’ย˜ย— ยยยŒย‘ย–~ยย~ยƒยƒยยƒย’ยยƒ~ย˜ย—ย‹ย‡ย‡ย‚~ย–ย‡ยย‡ย‡ย–~ ย‘ย‡ยƒย–~ย†ย‡ย‡ย€ย~ยย„~ย–ยย†ย–ยย’ย†ยŽย"ย~ย‚~ย–ยƒยŒยยย ย˜ยƒย‰~ยŠยŒยยŠ~ยยƒย†ยƒย”ย„ย–ย„ยŒยˆย‡ย„ยยยŽยย„ย~ยƒยƒย‡ยย‘ย‡ยƒ~ ยยŠยยƒยƒย–ยยŒ~ย†~ย–ยƒยŒ~ย†ย‡ยŒย˜ย—ย ย–~ย’ย˜ยƒยŽย‰ย‚ยยƒ~ ย‰ยย˜ย—ย˜ย—ยƒยย•ยย‡~ยย–ยยƒยƒยŠย—ย‰ยŽย‹ยƒยŠย—ยƒยย…ย‡ย‡ย„ ยย‡ย‡ย„ ยย‰ยŒ ย˜ยƒย‰ย„ ย„~ ยย’ยŠยย‚ ยย—ยƒย– ย–ยย ยŠ~ย„ ย–ย‡ยŒยยŠ~ย„ยยƒย‰ย†ย‡ยŒยย†ย–~ยƒยƒย’~ย–ย‡~ยยƒ~ย˜ย—ย‹ยย

ย€ยยƒยŒยยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ย˜ยƒย”ยƒย…ยŽย˜ยƒยŠ~ย— ยƒย–ย‡ย…ยŠย‹ย~ยย‡ย˜ยƒยย€ยƒยŽย‚

ยƒยŠย•

ยŠ~ย–ย—ย‡ยŠย—ย‹ยŽยƒยŒยŒ

ยƒยŠย—ยย€ย‚ย‚ยŽย•~ยƒย‚ย—ย‰ย„~ย—ย‚ยŽยย†ยƒยŠย–ยƒย‰ยŒยŠ ยย–ย•ย‚ ยŠย ย‚ย–ย‚ ย…ย‡ยƒยƒย–ย‚ ย–ยยŠ~ย ย‹ย‡ย‡ย˜~ยŒ ย–ยƒย ย†ยยŒย‰ ยŠย‡ยย ย‹ย‡ย–ย‰ยŒยŽ ย‹ย‡ยย€ย‚ย— ย˜ยย‰ ยˆ~ ย•ยยƒย” ย‹~ย‚ ย‚ย„ย‰ ย‹ยƒย‰ย ย‹ยƒยŠย—ย˜ ย…ย‡ยƒยƒย–ยŒ ยƒยŽย‡~ย— ย—ยŒย˜ย—ย‚ยŠย‚ยŽยƒย•ย‚ยŠย…ย‡ยŽย‚ยŠ~ยŠย—ยƒย˜ยŽยย†ย–ย‰ยƒยŒย‚ "~ยŠยƒ~ยŠย‡ยยย‚ย˜ยยƒยŠย—ย†ย‡ยยย–ย•ย‚ย‹ย ย‹ยยŠย‡ยยย‚ย˜ยย˜ยƒยŽย•ยŠย‡~ย—ย–ย‚ยŽยƒย•ย‚ย‚ยƒย—ย˜ ย—ยย…ยŒ ย˜ยƒยŽย•ยŠ ยƒย‡ย—ย‰ย ~ ยƒยŠย‡~ย‰ ยƒยŠย— ย†ย‡ยยย–ย• ย„~ ย‚ยŽย•ย— ยย€ย‚ย— ยยƒย‡ย‰ย ยƒยย‡ ย‹ย‡ยŽยŒยƒย„ยŒ ย˜ยƒยยŒ ย˜ยƒยย† ย‡ย‚ย…ย•ยŒย‚ยƒย‹ยƒยŒยƒ ย‡ย‚ย–ยยŠ~ยย‹ย‡ย‡ย˜~ยŒ  ย‡ย‚ ยย‡ยย‚ ย–ย•ย‡ยยŒยƒ ยŠยŠย‰ ย‚ยŽย• ~ยŠ ยƒยŠย‡~ย‰ ย‚ย„ ย‡ย–ย‚ ย–ย‰ ยˆ~ ย—ยŒยŒ ย˜ยƒยยŒย‚ ยย˜ยƒ~ ย„~ ย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠ ยˆย‡ย–ย” ยย€ยƒย˜ยƒ~ยƒ~&ย†ย‡ยยย–ย•ย•ย–ย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠย‹ย‡ย–ย…ยƒยย‚ยƒย€ย‚ยŽ ยƒยŠ ย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠ ย–ย‰ยƒยŒย‚ ยˆย‡ย–ย”ย ย‡~ยยƒ ยƒย‚ย„ ยŠ~ $ย—ยŒยŒ ย˜ยƒยยŒยƒยŠย—ย‡ ยƒยŠย‡~ย‰ย—ย…ยŽ  ย‡ย‚ย‡ย— ย‚ย„ย‰ ย†ย‡ยยย–ย• ย‹ย€ ย‚ย”ย–ย‡ย— ย‚ยŒ ยŠย‰ ย˜ยƒยŽย•ยŠ ยŠย‰ยƒย‡ย—ยƒ ยƒยย‡ ยƒยŒย”ย [3ยŠย‡ยยยŠย—ยยŒย„

ย‹ย‡ย‡ยƒยยŒย‹ยƒย‰ยยŠยย•ย–ย‚ย’ย•ย‚ย–ยƒย‰ยŒยŠ

ย‹ย‡ยŽยƒย• ยƒยŠ ย˜ยƒย–ย‚ยŠ ย‚ย”ยƒย–ย— ย˜ยƒยŽย… ยŠย ย‚ยŠ~ย— ยƒยŠย”~ ย‹ย‡ยŽยƒย• ย‹~ย— ยƒย˜ยƒยŽย… ยŠย ย‚ยยยƒยŒ ย‹ยย–ย’ยŒยƒ ย‚ยŠยยŒยƒ ย–ยยŠ~ย ย˜ยƒ~ยŒ ย—ยŠย— ยŠย— ย‹ยƒย‰ยย‚ ยย ยŠ~  ย†ย‡ยยย–ย• ย‚ย’ย•ย‚ ย˜ยƒยŽย•ยŠ ย‹ย‡ยŠยƒย‰ย‡ ย‡ย„~ ย˜ยƒย…ย’  ย†ย‡ยยย–ย• ย‚ย’ย•ย‚ ย˜ยƒยŽย•ยŠ ย‹ย‡ยŠยƒย‰ย‡ ยย‡~ ย‚ย„ย—ย‡ย—ยƒ~ยย‰ย˜ยƒย—ยยŠย–ย˜ยƒยŒย‹~ย‚ย‚ย„ย‹ยƒย‰ยยŒ ย‚ย’ย•ย‚ ย–ย‰ยƒยŒย— ย‚ยŒ ย‡ย–ย‚ย ย˜ย‡ย‡ย– ย–ยƒยย‡~ ย‹ยƒย—ยŒ ย‚ย„ย‹ยƒย‰ยย•ย–ย‘ย‡ย•ยŒยƒยŽย‡~ย—ยยƒย‡ย‰ยƒย‚~ยƒยŠย‚ย‰~ยƒย‚ ย‡ยŒยŠ ย•ย– ย˜ยƒยยŒ ย‚ยƒยŠยŒ ~ยƒย‚ย— ย–ยŒยƒ~ย— ยƒยŒย‰ ย‚ยƒย‚ ย‚~ยŒย—ยŠย—ยŠย—ย‹ยƒย‰ยยƒยŠย”~ย˜ยƒยŽย•ยŠย‡ย‡ย…ย˜ยŒย— "ย–ยยŠ~ย

ย—ย‡~ย‚ ย‹~ ยย‰ยŠยƒ ย˜ย‡ย‡ย– ย—ย—ย… ย‚ย„ ย—ย‡ ย‚ยƒย—ย˜ ย‚ย„ย‰ ย‹ยƒย‰ย ย˜ยย‰ ย˜ยƒยŽย•ยŠ ยย‡ย‡ยŽยƒยยŒ  ย‡ย‚ ~ยŠ ~ยƒย‚ย‚ ยƒยŽย˜ย‡ย—ย‡ยย‰ย‚ย„ย‹ยƒย‰ยย‚ยŽยƒย•ย‚ย„ยย”ยŒย‹ยƒย—ยŒย•ย–ยƒ ย‚ย”ยƒย–ย—ย‡ยŒยŠ~[1ย–ยƒย~ยŠย—ย‡ย‡ย„~ย‡~ย–ย—~ยƒยŠ ยƒยŒยย‡ย†ย‚ยŠยƒยŠย–ย˜ยƒยŒย‚ย„ย‹ยƒย‰ยย˜ยƒยŽย•ยŠ~ยŠย‡ยŒยŒ ยƒยŠย—ย‡ย‚ย„ย˜ยƒยŽย…ยŠยย‹~ยŠ~ยย‡ยย‚ย‡ย’ยŠยย‚ย„ยŠย‰ยƒ [2ย‚ย’ย•ย‚ยƒยŠย–ยƒย‰ยŒยŠยƒย‚ย„ย˜~ย‹ย€ Return Policy`sย˜ยƒย–ย„ย…ย‚ยŠยย‹ย‡ย—ย–ยƒย’ยŒย‹ย‡~ยŽย˜ ย‚ยƒย— ย‡ย‚ย‡ย‚ยŒย‰ย˜ยƒยย†ย…ย•ยŒยŠยย†ย‡ยยย–ย• ย‹ย‚ย— ยยƒย€ย‰ ย‹ย‡ยŽยƒย•ยŠ ย‹ย‡ยยƒยย‡ยƒ ย‹ย‡ยŒยย–ยƒย’ยŒ ย‹ย‚ยƒ ย–ย‰ย‡ยŽย‹ยƒย•ยŒย‹ย‡ย‡ยƒยŠย˜ยƒ~ย ย†ย‡ยยย–ย‚ยŠยย‹ย‡ยย’ยยƒยŒ ยย€ ย‹ย‡ย—ยƒยŠยŒ ยŠย— ย˜ยƒยŽย… ย‚ยŽย•ย— ย‡ยŒ ย‚ยŠ~ย— ยŠย‰ย‡ย‰ย‚ยŽย˜ย‚ย—ย‚ยŒย‡ย’ย‰ยŠย‰ย‚ย‚ยƒย‚ย˜ยƒยŽย…ย‚ยˆยƒย˜ ยŠย‡ย…ย˜ย‚ย‚ยŽยƒย•ย‚ย—ย‰ยƒย–ยยŠ~ยย‹ย‡ย‡ย˜~ยŒย–ยƒยยย…~ ย‹ย‡ย‰ยย‚ย…ย•ยƒยŠย‚ย—ยƒยŒย‰~ยƒย‚ยƒย‹ย‡ย‡ย•ยยƒยŒยŒย—ย‡~ยŽย˜ ยยƒย€ย‰ ย‹ยƒยŒ ยƒ ย—ย‡ย— ยย‡ย…ย‚ ยย€ย‚ ย‹ย ย—ยŒย˜ย—ย‚ยŠ ย‚ย„ยŠย ยยยŒ ย‚ย–ยƒย…ยย‚ย— ยƒ~ ย‹ย‡ย‰ย—ยŒยŽ ยย‡ย†ยƒย…ย‚ย— ย˜~ย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠย˜ยƒยŽย…ย‚ยŠยยŠยˆยŠย‚ยย‡ยŒยƒ ย†ยŠย~

ยƒ ย—ย‡ย— ยยƒย‡ย‰ ย˜ยƒยย† ย…ย•ยŒ ~ยƒย‚ย— ย‚ยŽยย† ยย€ย‚ ย‹ยƒยŒ ยƒ  ย‡ย‚ย— ย–ย ย–ย‡ย„ย…ย‚ย— ย…ย•ยƒยŠ ย‚ยŠ~ย— ย–ยƒยย†ย‡ยยย–ย•ยƒยŠยย˜ยŽย˜ยƒยŽย…ย‚ยŠยยย‰~ยƒย‚ย„ย‰ย‹ยƒยŒ ย˜ยƒยยŒย‚ ยŠย ย–ย†ย— ยŠย‡ย•ยƒ ย˜ยŒยยƒย•ย‚ ย‚ยŠ~ย—ย‰ยƒ ย–ยยŠ~ยย‹ย‡ย‡ย˜~ยŒ ~ยƒย–ย„ย…ย…ย•ยƒยŠย‚ย—ย‰ยยŒย„ย–ย…~ยŠยƒ ย’ย‡ยŠยย†ย‡ยยย–ย•

ยย‡ย–ยƒย‚ยŠย˜ยƒยŽย…ย‚ยŠยย‚ย”ยƒย–ย†ย‡ยยย–ย•ย‚ย‹ยย˜ยƒยŽย•ยŠ ยŠย‡ยย ย˜ยƒยŽย…ย‚ ย‚ย˜ยƒ~ ยƒย—ย ย˜ยƒยยƒย— ย‚ยŒย‰ ย–ย…~ยƒ ยยƒย€ย‰ ยŠยƒย„ ยƒยŠ ยƒย–ย‰ยŒยŠ ย—ยย…ย‚ ย“ย’ย…ย‚ ยŠย— ย–ย‡ย…ยŒย‚ ยŠย‡ยยย‚ ย˜ยย— ย˜ยƒยŽย•ยŠ ย‚ย„ ย‚ยŽยƒย• ย‚ย”ย–ยƒ ยŠยƒยย€ ย–ยƒยยƒยŽย–ย‰ยŒย‡ย‹ย‡ย—ย‡ยŒย…ยƒย˜ยƒ~ยŒย—ยŠย—ย‚ยƒย—ย—ยย€ ย„~ย— ย–ยยŠ~ย ย‹ย‡ย‡ย˜~ยŒ ยŠย ยƒยŠย— ย†ย‡ยยย–ย•ย‚ ย‹ย ย˜ย‡ย‡ย– ย‹ยƒย—ยŒ ย‚ย„ ย—ย‡ ย‹~ย‚ ยยŠ ย˜ยƒ~ยŒ ย—ยŠย— ยยŒย„ ย‹ย‡ยƒยƒย—ย— ย‹ย‡ยย€ ย‚ย„ ย‹ยƒย‰ย ย˜ยƒยŽย•ยŠ ย‹ย‡ยŠยƒย‰ย‡ ยƒย‡ย˜ยƒยยŒ ย‚ยƒยƒยŠย‚ ยย‡ยŽย•ย‚ ย˜ยย— ย„~ ยƒยŠย‡~ย‰ ~ยƒย‚ย— ย~ยŒยŒย˜ยƒยŽย…ย‚ยŠยยˆ~ย–ยยŠ~ยย˜ยƒ~ยŒย—ยŠย—ยŠย‡ย€ย– ย„~ยŒยƒย‚ยย†ย‚ย—ย‡ยŒยŠย…ย•ยŒย‚ยŠย‡ย„ยƒยŒ

ยŒยยŒยƒย˜ยƒย–ยย‚ ย‡ยŒยŠย•ย–ย‡~ย–ย—~ยย˜ยƒยŽย—ย‚ยŒยยย…~ย‹ย‰ย…ยŒ~ย–ยย‡ย˜ยยŒย—ยƒย—ย ย˜ยƒ~ย”ยƒย‚ยƒย—ย‡ย‡~ย–ย—~ย–ย‰ยƒยŒยยยƒย‡ย‰~ยƒย‚ย‚ย„ย‹ยƒย‰ยย–ยƒยย‚ยŽยƒย•ย— ยŠยย‘ย‡ย•ย‚ยŠยƒยŠย‚ยƒย—ยƒยŽย‡~ยƒ ยƒยย‰ยƒย˜ยƒยƒย…ย‚ย˜ย‡ย‡ย€ยƒย‹ยƒย—ย‡ย–ย˜ย’ยยƒยŽ ยƒย—ย…ย–ยยŠย•ย–ย‚ย‡ยŽย•ยŠย‰ ย‹ยย–ย’ยŒ ย˜ย…~ ย˜ยƒยŽย… ย‹~ย— ยยƒย  ย‰ ย‹ย— ~ยยƒย‡ ย˜ย‡ย–ย‚ 2 ย‡ย„~ย‚ยŠยยŒยƒย‹ย‡ยƒยยŒย‹ยƒย‰ยย‚ยŠย”~ย‚ยŽยƒย•ย—ย‡ยŒยŠย‡~ย–ย—~ย‹ย‡ยŽย˜ยƒยŽย— ย˜ยƒยŽย‚ย‡ยŠยƒย˜ยƒยŽย•ยŠยƒยŠย–ย˜ยƒยŒยย‚ยŠยƒยย€ ย‡ยŽย•ย˜ยƒยŽย•ยŠย‡ย‰ย‚ยƒ~ยŠยˆย‡ย–ย”ย‹~ ย–ย˜ยƒย‡ย‚ยŽยƒย•ยƒยŠยƒยย€ย‹ยƒย‰ยย˜ยƒยŽย•ยŠยƒย˜ยยยย‡~ย‹~ยŠ~ย‡~ย–ย—~ย‚ยŒ ยย‰ย˜ยƒย—ยยŠย–ยƒย~ย—ยย‰ย˜ย‡ย‡~ย–ย—~ย‚ยŠย‡ย— ย‹ย‡ย€ย‚ยƒยŽย—ย‚ยŒย ย…ย‡ย„ย‡ ยย‚ย€ย‡ย’ ย‚~ยŽยƒ~ย‡ยŽย‡ยยย—ยƒย…ย‡ย…ย˜ย’ ย‡ย3 ยƒย…ย•ย‡ย—ย…ย•ยŒยŠยƒย†ย‡ยŠย—ย‚ย–ย•ยŒย‹ย‡ยŽยƒย•ย‚ย˜~ย…ย‡ย–ย‰ย‚ยŠย‹ย‡ย–ย…ยƒยย‚ ~ยŒย–ย‚ย˜ยย–ย‰ย‚ย’ยยย‡ยยƒยŽย‡~ย‚ย„ย—ย˜ยƒยยŒย‚ย˜ย–ยƒยŒย˜ย–ย…~ย“ย’ย… ย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠ ยˆย‡ย–ย”ยƒ ย˜ยƒยย† ย…ย•ยŒ ย‡ยƒย‚ย ย‹ยƒย•ยŒ ยŠย‰ ยŠย– ยยƒย ยŒยƒย… ย‚ย„ยยŠย‡ย‡ยŠยƒ~ยƒ&ย˜ยƒยยŒยƒยŠยย˜ย‡ยŠยˆย‡ย–ย”ย‡ย„ยƒย„ย‚ย‡ยŠย˜ย‡~ยƒยƒย‡ยŒยยƒยŠ

ย‘~ยย–~ยƒยŒ ยƒยŠย˜ยƒ~ย‡ย’ย‹ย‡ยŽย‡ยย‡ย–ย•ย‡ย ~ยยƒย‡ย˜ย‡ย–ย–ย’ย1 ย‹ย‡ยŠยƒย‰ย‡ ยƒยŠย— ย˜ยƒยŽย…ย— ย‹ยย–ย’ยŠ ย˜ยƒยŽย…ย‚ ยŠยยŠ ย–ย˜ยƒยŒย ย†ยƒย—ย’ย ย‹ยƒย‰ยยƒยŠย”~ย‚ยŽย•ย‡ย—ย‡ยŒยŠย•ย–ยยย‡ยยƒยŒย‹~ยˆ~ย‡~ย–ย—~ย˜ยƒยŽย•ยŠ ย‹ย‡ย–ยยƒ~ย‚ ย˜ยยยŠ ย‡ย„~ ย‹ย‡ย‡ยƒยยŒ ยยŒย„ยŠ ย‡~ย–ย—~ ยƒยŠ ย–ยƒย‰ยŒย‡ ยŠยƒยย€ ย‡ยŒยŽ~ย‰ย‚ย‹ยยƒย•ยŒย‹ยŠย—ยŒยŠย˜ย‡ย…ย’ย‚ยŠยƒย‡ย‡ยƒย—ย‚ย–ย‡ย‰ยŒยŠยย˜ยƒยŽย˜ย‚ยŠ ย‚ย–ย‚ย‚ยŽยƒย•ย‚ยยŒยƒยŠย—ย‡ย—ย‚~ยŽย‚ย‚ย˜ยƒย†ย‹ยƒย—ยŒย—ย‚ยŽย˜ยŒย‰ย‚ย„ย‡ย–ย‚  ย‹ย— ยย‚ยƒ ยŒ ย‡ยยย…ย’ ย˜ย‡ย‡ย–ย˜ย–ยƒย˜ ย ย‰ยย‰ยƒยƒยŠย‚ยƒยƒยŠยŒ~ยƒย‚ ย‘~ ย‚ย„ ~ยŠยƒ ย‹ย‡ย‡ยƒยยŒ ย‹ยƒย‰ย ย‚~ยƒยƒยŠย‚ ยย˜ยŒ ย˜~ ย‚ยŽย˜ยŒย— ยŠย‰ย ย‚ยŽย˜ยŒยƒย‚~ยƒยƒยŠย‚ยย˜ยƒยŽย‰ยƒย‡ย—ย…ย‚ยŠย—ย‡ยƒยŠยย˜ยƒยŽยƒยŽย‡~ยƒยŠย”~ย‚ยŽย•ย‡ย— ย‹ยŽยŒ~ยƒยŠย”ย„ย–ยย’ย–~ยยยŽ~ย–ยŒย–ย€ย‚ยŒ~ย‡ยŒยย‰ยƒยƒยŠย”~ย‚ยŽย•ย‡ย— ย˜ยƒยยŒ ย˜ยƒยƒยŠย‚ยŠ ย‚ย”ยƒย– ย‡ยŽยƒยƒยŽย…ย‚ ยย‡~ ย‡ย–ย‚ย— ย–ย‡ย˜ย‚ยŠ ย‹ย‡ยยย”ยŒ ย—ย‡ ย‚ยŽยƒย•ย—ย‡ยŒยŠย‚ย’ย•ย‚ย–ย‰ยƒยŒยŒยŒยƒยŠย‡ย€ย–ยƒยŠย”~ย‚ยŽยƒย•ยƒยŽย‡~ย—ย‡ยŒยŠ ย‚ย„ย–ย‡ย˜ย‚ยŠ ย†ยŒย• ยŒย ย‚ยŒยŠย—ย˜ย‰ย– ยย‰ย‰ยƒย‚ย–ย‚ยƒยŠย”~ ย˜ย‡ย–ยƒยŽย‡~ย“ย’ย…ยŠยยย‡ยŒยƒยŠย—ย˜ย‡ยŒย~ยƒย‚ย—ย–ยย‚~ยƒยƒยŠย‚ยยยƒย‡ย‰

ย–ยยยยŒย—ยœย–ย…ยย‚ย–ย‚ยƒย‡~ยŽยย„ยŠยƒยย‡ย‚ย—ย†ย‡ยƒยƒ~ย•ย—~ยŒย‘ยยƒย‡ย–ยย‚ยƒยŒยย‰ยŽย‚ยƒยŽย‡ยย‡ยย‡ย‡ยยยยŽย˜ยŽย‚ย„ยยƒย‡ยŠย€ ย‚ย”ยŽย˜ยƒย‡ยŠยย‰ยœย‡ย”ย~ย‡ย‚ยยย‘ยยƒย‡ย–ย~ย†ยƒย‡ย‚ย–ย—ย˜ย–ยŒย‚ยƒย—ย…ย‚ย‚ย—~ย‚ยƒยŒ~ยŽยย„ยŠยƒย‚ยยยŠ~ย–ย—ย‡ https://telegram.me/Publications_MM


ย€ ย˜ย‰ย–ยยŒยŠย‹ย‡ย˜ย‰ยŒ

ยยƒยŒยยŒยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ย˜ยƒยƒย†ย˜ยƒยย’ย—ย‚ยยŠ~ยƒย”ยย‡ย‡ย„ย‚ย‰ยƒย„

ยย—ย‡ยƒยƒย”ยย†ย–~ยƒยƒยƒย”ย–ยƒยย‡ย—ย–ยย  ย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ยยƒ~ย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ

ยˆยƒย–ยƒย‡ย–ย—~ย‚ย–ยƒย˜ย‚



ย†ย‚ย—ยย…~ย‹ย‡ย‡ย…ย‚ย˜ยƒย‰ย‡ยŠย‚ยยƒย‰ยŒยยƒย‰ยŠ ย ย–~ย’ ยยย•ยŽ~ย~ ยŠย‚ ย•ยŒยƒยยŒ ยˆย‡ย‡~ ยŠย‡ยƒยƒ ยˆย‡~ ย‚ย—ย‚ย—~ย–ย‹ยยŽยย€ยŽ~ย€ย–~ย’ยยƒย’ยยƒย‡ยŠย€ย‹ยยŽย‡~ยย‡ย‡ย–ย— ยย€ยƒยŽยยยŽยย„ย~ยƒยƒย‚ย—ยยŒยŠย˜ยƒย‰ยŠย‚ยย€ย‡ย†ย‰ย‡ยƒยƒย–~ย€ย‡ย ย–~ย’ ย€~ย† ยยƒย’ ย˜ยƒยย— ยƒย– ยƒยŒยƒย‡ ย‹ยƒย‡ ย–ย ย—ยŒยŒ ย†ยย–~ ย~ยƒยƒ ย‡ยƒย–ย’ ย–ยย~ ย~ยŒ ยย‡~ ยย‰ย‡ยŠย–ย ย~ ยย—ย‡ยƒยƒย”ยย‡ย‡ย„ยย„ยƒยŒย~ยƒยƒย˜ยƒย•ย…ย–ย‚ย‡ยยย‡ย’~ย~ยย‡~ ย‡ยย†ย‡ยŒย–ยย†ยย–~ย–ยยŽยยŒย–ยย~ย˜ย‡ย‚ยŠยย‹ยย ย‹ย‡ย‡ยย’ยƒย–ย†ย—ย‡ยŽย†ย–ยย•ย–~ย’ยˆย‡ยƒ~ย‡ยƒย„~ยยƒ~ยยย‡ยƒย–ย’  ยˆ~ยŽ ยยƒ~ ยยƒย…ย‡ ย‡ย–ยƒยย‡~ ย˜ยƒย–ย‡ย‚ย„ ยยยŒ~ยŽ ยย†ย—ย–ย ย˜ยŠยยƒย˜ย–ยย€ย‡ยยŠ~ยƒยƒยย€~ยยยƒยƒยย€ย„ย‡~ย~ยย~ยƒยƒ ย–ย‡ยŒย†~ย‚ยย‡~~ย~ยƒยƒย‚ย’ยยƒย‚~ยย€ย‡ย‡ยŠยƒย”ยŠย‡ยƒยƒยˆย‡~ ยยƒย’ ย˜ยƒยยŠยƒย˜ ยยŽย– ย– ย–ย’ย ย‹ยยŽย‡~ ยย„ย‡ยƒยƒยย€ยŽ~ ยยยƒยƒยŠ~ยŒ~ยย‡ย„ย‡ยƒยŠย‚ย†ย—ยŠยย•ย‡ยย”ย‚ยยƒ~ย€ย‚ ย‹ย‡~ยƒย”ยย‡ย‡ย–~ย„ย‡~ย‹ย‡ยย‡ยŒยŠย˜ย ยƒย—ย…ย‡ยยยƒย’ย–ยยŽย‡ย‡~ ยยย‡ยƒย–ย’ ย‡ย ยย€ยƒยŽ ย‹ย‡~ ยƒย” ยย€ย‡ย–ย—ยย” ยˆย‡ย„ ย–ย ย†~ย‚ ย˜ยƒย•ย…ย–ย‚ ย‡ย ย~ยƒยƒ ยยยย‡ย’~ ยย‡~ ยย†ยย–~ ย~ยƒยƒ ย†ย–~ยยย†ยย–~ย~ยƒยƒยยย‡ยƒย–ย’ยยƒ~ย–ยยŽยยŒย‡ยยย—ย‡ยƒยƒย” ยย”ยŽ~ย€ย‡ยย˜ยย—ยย‡ย‡ย„ยƒย”ย‘ย–~ยยยย‡ยƒยƒย†ย—ย‡ยŽยยยŽยย„ ย‡ยย‰ ย–~ยŽ ย„ย‡~ ยย†ยย–~ ยยย‡ยƒย–ย’ ย‡ย ย~ยƒยƒ ย‚ย‡ย ยยƒ~ยย”ย‡ย„ยยยŽยย•ยƒย”ย–ยยŽยยŒยย–ยย‡ย‡ย„ยย’ยŠยย‚ยƒย”ยย‡ยƒย–~ ย~ย‚ ย‘ย–~ย ย–ยยƒยƒ ย‚ยยŽย–ย’ ย˜ยƒย€~ย ย‡ย ย~ ยยยŽย–ยยŠ ย†~ย‚ "ย–ยยŠยย’ ยย‰ยŠยย„~ ยย‡~ ยŠยŠย‰ ย‚ย–ยƒย˜ ย–ยย‡ย‡ย„ ย‡ย‡ย„ยยŠ~ย„ยย‡ยŒยŠย˜ย‹ยยยƒย”ย†ย€~ย„ยย€ย–ยยŽย„~ยƒยƒย–ย‚ย€ย‚ ยย†ยย–~ยย‡ย‡ย€ยยŠ~ ย–ย‚ยยƒย’ยย–ยย‚ยƒย”ย†ย–ย‡ย•~ย—ยยยƒยƒยย€ย„ย‡~ยย‡ยŒยŠย˜ย–ยย ยย‰ยŠยย„~ย†ย‡ยŒยย‡ยƒ~ยˆย‡ย„ย†ย•ย‡ย–ยย–ยย‡ยƒยƒยย‡ย„ย–ยยŽย„~ยƒยƒ ย–ยย€ย‡ย‡ย†ย— ยย‡ย‡ย„ ย‡ยƒยƒ ย—ย–ยยยŽ~ ย–ยย†ย–ยยƒยƒ ยย’ย–~ย— ย†ย— ยŠย ย–ยย ย†~ย‚ ย–ยยยŽยƒ~ยƒยƒ ยย‡ย‡ย„ ย€ย‡ยยŽยยย„ ย†ยย†ยŠ~ยƒยƒยƒยยยยƒยƒย€ย‡ยยŽย€~ย„ย†ย–ยยŠย•ย–ยย‹ย‡~ย‡ยƒยŠย‚ ย‹ยยย‘ย‡ยƒ~ยย‡ยƒย—ยยยŽยย„ยยยย–ยย–ย†ยŠย‡ย’ย‡ยƒยƒย†ยยƒ~ยƒยƒยย€ ยย‡~ ย˜ยƒย–ย‡ย‚ย„ ย€ย‡ยŽย‡ย‡ยƒยƒ ย‡ยŠยƒย” ยย–~ยƒยƒยย€ ยย~ย€ย–~ย’ ย—ย‡ย† ยย†ยย–~ ยย ยƒ~ยƒยƒ ยˆย‡ย„ ยย–ยย~ย’ ย~ยƒยƒ ย˜ยƒย•ย…ย–ย‚ ย‡ย ยˆย‡ยƒ~ ยย‡ยƒย— ยƒยย†ยŠ~ยƒยƒ ยยย‡ยƒย–ย’ ยยƒ~ ย–ยยŽยยŒ ยยยŒ~ย„ยƒย” ย„~ย†ย—ย‡ยŽย†ย–~ยƒยƒย–ยยย—ยƒย–ย–ยยย„~ยยยŽ~ย†ย—ย–~ย’ ย–ยยยย–~ยŽยย’ยƒ~~ย„~ย‘ย‡ยƒ~ย‚ย–ยƒย˜ยยยŽย–ยยŠยŠ~ย„ยยยŒ ย†ย—ย‡ยŽ ยยŠ~ย„ ยย ยยƒ~ ยย†ยย–~ ยย‡ย‡ย€ ยย‡ย‡ยŠ~ ยยยŒ ยŠ~ย„ ย˜ยƒยŠยƒย—ย‰ยŒยย‡ย‡ย•ยƒย…ยยยŒยƒย•ยย‡ยƒย–~ ย˜ยƒย—ยยŠยƒ ย–ยƒยŒย—ยŠ ยยŒยŠยŠยƒ ยยƒยŒยŠยŠ ย‚ย‰ย„ยŽย— ย–ย‚ย‡ยƒ ย‚ย‚~ยˆย‡ย˜ย–ยƒย˜ยยƒยŒยŠย˜ย‡ย–ยยŠย‰ย˜~ย‹ย‡ย‡ย•ยŠยƒ 

ย‹ย‡ย‡ย…ย˜ยƒย‰ย‡ยŠย‚ยยƒย‰ยŒยยƒย‰ยŠ ย‚ย—ย–ย’ ย–ยย ยย‡~ ย†ยŽย–ยยŠยย€ ย~ยƒยƒย–~ยŽ ย~ย‚ ย–ย‡ยŒ ~ยƒย‚ยƒ ยƒย–ย… ยย ยŠยŠย’ย˜ยŒย‚ ยยƒย’ ยย‡ยŽย ย‹ยย ย–ยย‡~ ยยยŒ ย„~ ย‚ยŠย…ย˜ ย‚ยŽยยŽ ~ยƒย‚ ย–ย ยƒย˜ยƒ~ยŠ ยˆย‡ย–ย” ย‡ยย‘ย–~ยยยยŒยยƒ~ยย†ย‡ย‡ยƒยƒย”~ย–~ย’ย†ยยยƒ~ย†ยŽยƒยƒ~ย  ยย’ยŠ~ย‚ยย€ ย†ย—ย–ย ยย‡ย‡ยŠ~ ยยยŒ ย†ย–ยยƒยƒ ยˆ~ย„ ยยŠยย„ ยยƒย–ย…~ย‚ยยƒยŒยยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ย†ย‡ยŒยย†ย‡ยŽย—ยย€ยย‰~ย„ยย’ย–~ย— ย–ยยยยŒ

ย–ยยŽย‡ย‡ย”ย‡ยยย—ย‡ยƒยƒย”ยยƒย’ย—ย‡ย‡ยŠย’

ย‡ยƒ~ ย„~ ยยยŽ~ย†ย—ยย€ ย„ย‡~ ยยƒย‡ยŠย€ ยย€ย‡ยย–ยย‡ย–ย’ ยย‡~ ยยย ย ย‰~ยŽ ย†ย–~ยƒยƒ ยยยŒ ย~ยƒยƒ ย‚ยย— ยย•ยย„ ย‡ย ยย‡~ ย‹ย‡~ ย„ย‡~ ยย ยยƒ~ ย—ย‡ย‡ยŠย’ ยยยย€ยย€ ย†~ย‚ ย–ยยŽย‡ย‡~ ยŠ~ยŽย•ยŠย‡ยƒยƒย”ยย‡ย‡ย•ยยยย†ย—ย‡ยŽยยยŒย–~ย†ย—ย‡ย‡ยŠย’ ย–ยยŽย‡ย‡ย” ย‡ย ยย—ย‡ยƒยƒย” ย—ย‡ย‡ยŠย’ ยŠย•ย‡ย†ย— ~ ยย‡ยŠยย€ ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ย†ย‡ยŒยย–~ยƒยƒยย€ยย†ย‡ยŽย—ยย€ย„ย‡~ย~ยƒยƒย€ย~ ยยย ย†ย‡ย‡ย€ ย–ย ย–~ย’ ยยยŒยยŽยย‡ยƒย–~ ยย ย–ย ย‘ย–~ย ยย–~ยƒยƒยย€ ย„ย‡~ ย~ยƒยƒ ย–ยยยยŒ ~ ย†ยย‡ย‡ย‚ ย~ย ย–ยยยยŒ ยยยŒ ย‡ยƒ~ ย„~ ยย€ย‡ย‡ยŠยƒย”ยƒย” ย‡~ยย‰ ย„ย‡~ ยย ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ย†~ย‚ ยยยŒ ยŠย—ยŒยŠ ยˆยŠย‡ยŒ ยยย‡ย‡ย‚ ย€ย‡ยยŽย’~ย„ยŽย‡ย‡~ ย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ยย†ย‡ยŽย—ยย€ ย–ยย~ ย„ย‡ย–ย€ ยยƒย’ ย’~ย† ~ ย†ย‡ยŒย–ยย ย†ย—ย‡ยŒยย€ ยยยยƒ~ย—ย‡ย‡ยŠย’ยŠย•ย‡ย†ย—ย~ยยยยŒยƒยŽยย€ยย‡ยƒย–~ย†~ย‚ ย–ยยยยŒ~ย–ย~ย•ย‡ยย•ย„ย‡ย—ย†ยยย‡ย‡ย‚ย–ยย~~ย”ย‡ย’ยยย‡ย‡ย‚ ย‚ย…ยย‚ยƒย…ยƒยŽย‡ย•ยย‰~ยŒยยยŒยŠ~ย„ยยย€ยŽยƒยŠย—ยย€ย’~ย–~ ย„ย‡ย—ย† ยย†ยŠ~ย• ย–ยย~ ย–ยย†ยƒย’ ย–~ย’ ย–~ยŽ ย†ย”ย‡ยŽ ยยยŒ ย~ยƒยƒ ยŠย‡ยƒยŒ ย~ย ยยย•ยŽยยƒยƒย—ยย‡ยƒ~ ยŠ~ย„ ยยยŒ ย„~ ยŒย ~ ยยƒย’ ย‚ย‰ยŠย‚ ยย‡ย‡ย• ย‹ยย ย‡ย€ยŠ ย†ย—ย‡ยŽ ย†~ย‚ ย€ย~ ย•ย‡ยย• ยƒย”ย‡~ยย‰ย„ย‡~ยยยยƒ~ยย—ย‡ยƒยƒย”ยŽย‡~ยยย’ยยยยยยƒ~ [4 ย–ยยยยŒยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ย–ย~ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒย†ยยยยยŒย–~ย’ย‚ยย—ยย‡ย‡~ยย†ย–~ยƒยƒ [1ย‚ยย—ยย•ยย„ยย‡ย‡ย•ยย†ย–~ยƒยƒย†ย—ย‡ยŽย‘ย–~ยยยยŒ ~ ยยยย€ยย€ ย†~ย‚ ยŒ ยยƒ~ ยยƒยƒย–~ย’ ย„ย‡~ ยยยŒ ย‡ยƒ~ ยย†ย‡ยŽย—ยย€ ย„ย‡~ ย~ยƒยƒ  ยŠย‡ยƒยƒย” ย—ย” ยˆ~ย„ ยย’ย–~ย— ยƒย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ยยยย€ยย€ย˜ยƒยย†ย†~ย‚ ยŒย‡ยƒ~ ย~ยƒยƒ ย–ยยยยŒ ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ ย‹ยยŽย‡ย‡ย– ~ ย†ย‡ยŒ ยย–~ยƒยƒยย€

ยŠย‰~ยŒ

ย†ย—ย‡ยŽยยย–~ย†ยยยŒยยƒ~ย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ย‡ยƒยƒย†ยŽย‰ยย–ยย€ย†ย–ยยƒยƒยย ย†ย—ย‡ยŽยยยŒย‘ย–~ย ยŠย‰~ยŒยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ย†ย‡ยŒยยยŒ~ย„ยƒย”ยยย ย‚ยยƒยยยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’~ยย†ย‡ยŒยŽย‡~ยย†ยŠ~ย‚ยย€ยยยŒย‡ยƒ~

ยƒย”ย…ย‰ย‹ยยย†ย—ย‡ยŽย†~ย‚ยยยŠย‡ย‡ยƒยƒยˆ~ยŽย–ยยยย†ย–~ยƒยƒ [5ย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ย—ย†ยŽยยŒย‹ยยยย‰~ยŒ ยยƒยƒย–~ย’ ~ ยยยย€ยย€ ย†~ย‚ ยยยŒ ย‡ยƒ~ ยˆย‡ยƒ~ ย‡ยƒย„~ ย‹ยยŽย‡ย‡ย–~ยย‡~ยย–~ยƒยƒยย€ย†ย‰~ย•ยย€ย„ย‡~ย~ยƒยƒยŠย‰~ยŒ ย†~ย‚ยยยŒย~ยƒยƒ ยƒยŒยƒย‡ย~ยƒยŠย‡ย’~ย’~ย†ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ ยยยŒย‘ย–~ย ย‚ยย—ย‡ยยย‡~ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ยย‡ย–ยยย†ย‰~ย•ยย€ ยยย ยˆ~ยŽย–ยย ยˆย‡ย‡ยŠย€ ย€ยยŒ ยยยŒ ยยƒ~ ยย†ย–~ยƒยƒ ย†ย—ย‡ยŽ ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ

ย’~ย†ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ยย‡~ย†ย‰~ย•ยย€ยย‰~ย„ยยƒยƒย–~ย’ ยยย ย ย‰~ยŽ ย†ย–~ยƒยƒ ยยยŒ ย~ยƒยƒ ย‚ยย— ยย•ยย„ ย‡ย ยย‡~ ยย‰~ย„ยยƒยƒย–~ย’ยยย•ยŽย‡ย–ย†ยยƒ~ยยยย€ยยŒยยยŒย—ย‡ย‡ยŠย’ ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ~ ยย‡~ ยย–~ยƒยƒยย€ ย†ย‰~ย•ยย€ ยยยŽยย„ ย~ยƒยƒ ยƒยŽย‡ย‡ย‚ย ยƒยŒยƒย‡ ย ~ ย„ย‡~ ย’~ย† ย–ยย ยƒยŠย‡ย’~ ย’~ย†  ย‡ย ยย‡~ ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ยย‡ย–ยย ยย–~ยƒยƒยย€ ย†ย‰~ย•ยย€ ย„ย‡~ ยย ยยƒ~ยย‡ย‡ย„ยƒย”ย–ย‡ยŒย…ยŒยˆย‡ย„ยย–ย‡ย’ยˆ~ย~ย–ย~ ย‚ยย—

ยย–~ยƒยƒยย€ ย†ย‰~ย•ยย€ ย„ย‡~ ย~ยƒยƒ ยยย’ย ยยย ย†ย—ย‡ยŽ ยยยย ย‰~ยŽย‚ยย—ยย•ยย„ย„ย‡ย‡ยŠย‰ย–ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ยย‡~ [6ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’

ยŠย‰~ยŒยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ~ยยยย€ยย€ย˜ยƒยย†ย†~ย‚ยยยŒยยƒ~ ยŠย•ย‡ย†ย— ยย€ย‡ย‰ยŠย‡ยŒ ~ ยยยย€ยย€ ย†~ย‚ ยยยŒ ยŠย—ยŒยŠ ยยย ย ย‰~ยŽ ย‚ยยƒยย ย–ยย ย‡ย‡ ย˜ย— ย~ยŠ~ย•~ย— ยˆ~ยŽ ยŠย‡ยƒยƒ ยยยŒ ย–ย~ ย‡ยย”ยย’ ย–ยย~ ย–ยยยŠ ย‡ย ย‹ย‡ยŠย‰~ยŒ ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ ยย€ย‡ย–ยย‡~ ย‡ย ยยย ย‹ยยย‰~ยŽ ยยยŒยŠ~ย„ย†ยŽยŠ~ย—ย†ย‹ยยย—ย”ย‚ยยƒยยย–ยยยยƒย’ ย‚ยย— ยยŠ~ย‚ ~ ยย†ย–~ยƒยƒ ยˆ~ยŽย–ยย ยยƒ~ ยย—ย†ยŽย ยย‡ย‡ย„ยˆย‡ย—ยŒยŒยยยŒยยย•ยˆ~ยŽย–ยยยยƒ~ย‚ยย—~ย–ยย~ [2ยย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ยยยยƒย” ย—ย‡ย‡ยŠย’ ยย‡ย‡ย• ยยยย€ยย€ ย†ย—ย‡ยŽ ย†~ย‚ ยยยŒ ย‡ยƒ~ ยˆย‡ยƒ~ ย’ยƒย„ ยŠย—ยŒยŠ ย‡ยƒยƒ ยย†ย‰ยย•ยย€ ย€ย‡ย—ย‡ย‡ยŠย’ ~ ย–~ยŽ ย†ย‰~ย•ยย€ ย„ย‡~ ย~ยƒยƒ ยŠย’ย–~ย’ ย–ยย~ ยŠย’~ย†ย–~ย• ยยยŒ ย~ยƒยƒ ยยย’ย ย–ยย~ ย—ย‡ย‡ยŠย’ ย†ย‡ยŒ ยย–~ยƒยƒยย€ ยยยŒ ย~ยƒยƒ ย‹ยยย‰~ยŽ ยŠย‡ยƒ~ ยย‡~ ย†ยŠย€ยย–ย’ยย€ ย†~ย‚ ย–ยยย„ย‡~ยŠย‡ยƒ~ย‹ยยยย‡~ย—ย‡ย‡ยŠย’ย†ยŠย€ยย–ย’ยย€ย†~ย‚ ยยยŒย‡ยƒ~ยƒยŠย‡ย’~ย‚ยย—ยย•ยย„ย†ย–~ยƒยƒยยยŒย„~ย€ย‚ยŽยŒ ย†ย‰~ย•ยย€ย„ย‡~ย~ยƒยƒยŠย‰~ยŒ~ย–~ยŽย†ย”ยย‡ยยยยŠย‡ยƒยƒ [3ยย‡ย‡ยŠ~ยˆยŠย‡ยŒย†ย—ย‡ยŽยยƒ~ยˆยŠย‡ยŒย†ย‡ยŒยย–~ยƒยƒยย€

ย‹ย‡ยŽยƒย‡ย”ยƒย˜ยƒย–ยย‚ ย‚ยŒย‚ยŠย‘ยƒยยย‡ยŠยŠย‰ยƒย•ยŠย‡ย…~ยŠยยย‰ย‘ยƒยย–ย—ยŠย—ยŠย‡ย—ย˜ย–ย…~ ยƒยยŠ~ยŠ~ยƒย–ย‡ยย‚~ยŠย‹~ยย‡ยย‚ย‚ยŒย‚ย„ย•ย’ย˜ยยŽย‚~ยŠย’ย‚ ย‡ย…ย1 ยย‡ย˜ยŒย‚ยŠย—ย‡ยŠย‡ย—ย˜ยŠยŠย‡ย—ย˜ยย‡ ย‡ย’~ย—~ยย–ยƒย…ยƒย˜ย–~ยƒยŒยƒ ย‹ย‡ย‡ย‡ยŽย‡ย—ย‚ยย‡ย—ย–ย—ยŠย—ย‹ยย†ย‚ย‹ยƒย—ยŒย‘~ยยย‡ย˜ยŒย‚ยŠยˆย‡ย–ย”ย‹~ ยย‡ย‰ยยย•ย…ยƒยยย‹ยƒย—ยŒยย”ย˜ ย‡ยย˜ยƒยยƒย— ยŠย‚ย€ยŒย–ย’ย–~ยƒยŒย‰4 ~ยƒย‚ย—ย‹ยƒย—ยŒย‚ยŽย˜ยŒย‚ยŠย—ย‹ยย†ย‚ย‡ย’ยŠยŒยŒย˜ยƒยย—ย—ย—ย–ย…~ยŠย‡ย–ย— ~ยƒย‚ยŠย…ยŠย—ยย‡ย‰ยย‚ย‹~ยยย‡ยŠย‡ย•ยŒย—ย‡ยƒย‹ยย†ย‚~ย‡ย”ยƒยŒย˜ยƒย’ย‡ย–ย…ย‚ยƒ ~ยŠย ย‹ยƒย—ยŒ ย‚ย„ ย‹ย‡ย–ย‡ยŒย…ยŒย— ย—ย‡ ยƒยŽย‡ยŽยŒย„ ย‡ย–ย’ยยƒ  ย‹ยย† ยˆย—ยƒยŒ ย†ย–ย’ยƒยย”ย˜ ย‡ยย˜ยยย–ย’ยยƒ~ยยƒย‡ยย‡ย–ย’ยยย‡ย‡ยย–ย˜ยƒยŒยย‡ยƒยŽย‡~ ย˜ยƒ~ยย…ยŠย—ย‚ย‡ยย–ย’ยยย‡ย‡ยย‚ยƒย–ยŒยŠย†ยยƒยŒยย‡ย‹ย‡ยŒย‰ย…ยƒย•ยŠย‡ย… ย‚ย„ยŠย•ย‚ยŠย—ย‡ย—ย‚ยย—ย˜ยŽย˜ยŒย‚ย–ย…~ยŠ~ยƒย‚ย‹~ ย–ย’ย ยย‰ยƒ ย‚ย… ยŠย‚ย‡ย‡ย… ย˜ยƒย— ยย‡ย‡ย ยŠย•ย‚ยŠ ย‚ย„ ยƒย˜ย‰ย— ย—ย‡ยƒ ย€ย‡ ยƒยŽย‡~ย— ย–ยย ยย…ยŠย—ย‚ ยย€ยŒ ย–ย’ยยƒ ยย…ยŠย—ย‚ ย–ย„ยƒ ย–ย’ย ย˜ยŠย‡ย€ยŒ ย‹ย—ย‹ยƒยŠย—ย˜ย–ยŒย—ยŒย–ย’ยยƒย‹ย—~ยย–ย–~ยƒยŒย‰5 ย€ยƒยŠย’~ยŠยˆย‡ย‡ย—~ยŠย‚ยŠย‡ย€ย–ย‚ยŠย‡ย‰~ ย–ยย‚ย— ยยƒย†ยƒย† ย˜ยƒย— ย–~ยƒยŒย‰ ย–ยƒยŒย€ ย–ย˜ยƒยŒ ยย‡ยย‚ ย–ย•ย‡ยยŒย 6 ย‹ย€ยƒ ย–ย— ยย‡ยŒ ยŠยƒย‰~ยŠ ย‡~ย—ย– ยƒยŽย‡~ ยŠย… ยŠย‰~ยŒ ยŠย‰~ย— ยยƒย‡ย‰ย 2 ย—ย‡ยƒ ย‚ย„ ย–ย‡ยŒย…ย‚ยŠ ย‹ย‡ย€ย‚ยƒยŽ ย‚ย–ย‚ ยˆ~ ย–ยƒย~ยŠ ยˆยƒย…ย‡ย€ ย‡ยย‡ยŠ ~ย‡ยŒ ยˆย–ยŠย…ย–ย‰ยƒยŒย‰ยยƒยย…~ย‚ยยƒยยยŠยƒย‰~ยŠ~ยŠย—ย‹ย‡ย€ย‚ยƒยŽย‚ยŽย˜ยŒย‚ ย‡ยŽย—ย‡ยŠย‰ยŠ~ย‡ยŠย…ยยƒย—~ย–ย‡ยŠย‰ยƒยŠย—ย‡ย‹~ย•ย–ย–ย‡ยŒย…ย‚ยŠย‹ย‡ย€ย‚ยƒยŽ ยŠย…ยŠยƒย‰~ยŠย‡ยย‰ยŒยย„ยŒย‚ย–ยˆย–ยŠยย‡~ย—ย‘~ยƒย„ยŒย‚ย–ย‹ยยƒย•ยŒ ย–ย˜ยƒย‡ยŠย‡ย•ย–ย—ยŠยŠย…ยŒยŒยŒ  ย‡ยย‚ย…ยŠย‚ย‡ย‡ย…ย˜ยƒย—ยย‡ย‡ย‡ยย‹ย‡ย–ย‡ย˜ยŒย‡ยŠย…ย‡ยŠย‰ย‡ย‡ย†ย˜ยƒย˜ย—ยŠยยƒย€ย‰ ย˜ยƒย—ยย‡ย‡ยยƒยŠย”ย„ย~ยŠย—ย‡ย‡ยŽยŒย–ย€ย‚ยƒยŠย‚ย—ยŠยย‹ย—ย„ย‡ย˜ยƒ~ ย ยŠยƒย‰~ยŠ ~ยŠย— ย–ย‡ยŒย…ย‚ยŠ ยƒย‡ย—ย‰ย ยƒย€ย‚ยŽย— ย€ย ~ยŒย– ย–~ยƒยŒย‰ 3 ย‰ ย‡ยยยƒย‡ย…ย‹ย‡ยŒย—ย˜ยƒย‰ย–  ย‡ย’~ยƒย˜ยƒยŽย—ยŠยย‡~ยƒยƒยŒย”ยย–ย—ย–ย…~ยƒยŒย‰ย–ย—ยŠย‡ย—ย˜ย–ย…~ย‚ยŽย‡ย€

ย–ยย‡ย‡ย–ย‚ยŒยŠย—ย‘ยยƒย‡ยœย–ย…ยย‚ย–ย‚ย˜ย‚ยยย‚ยƒย…ย‚ย–ยƒยย˜ย‡ยŽย–ย‚ย‚ยƒย—ย…ย‚ย‚ย—~ย‚ยŽยย„ยŠยยŽย˜ยŽย‚ย„ยยƒย‡ยŠย€ ยƒยย‡ย‚ย‹ย‚ย–~ยŠ~ยƒยŒย—ย–ยย‚ยƒยŒยย‰ยŽย‚ยƒยŽย‡ยย‡ยย‡ย‚ยŽย‡ยยยยŽย˜ยŽย‚ย”ยŽย˜ยยƒย—ย…ย–ยŒย†ย‰ย”ย~ย‡~ยย†ย‡ยŠย— https://telegram.me/Publications_MM


ย ย˜ย‰ย–ยยŒยŠย‹ย‡ย˜ย‰ยŒ

ย€ยยƒยŒยยŒยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ยยƒ~ย†ย–ย‡ย~ย’ย†ย”ยย‡ย—ยŒยŒย†~ย‚ย~ยƒยƒย‚ย—ยยŒ~ยยŠย‡ย‡ย†ย†ย‡ยŒ~ยยˆย‡~ยŠย‡ยƒยƒ ยย†ยŠ~ย‚ยย€ย†ย‡ยŒยย‡ย‡ยŠ~~ย‚ยˆย‡~ย~ยƒยƒ ย€ย‡ยยŽย‰ยƒย„ย–ยย„ย‡ย–ย’ย‹ยƒย”ยยย€ยŽ~ย€ยย€ยƒย”ยยƒ~ย‡ย–ยย~ย–ย€ยย‡~ยย‡ย‡ย–~ย„ย‡~ย‡ยƒย–ย’~ ย†ยŽ~ย‚ย‡ยย†ยŒยยŠย•ย–~ย’ยˆย‡ย„ย‡ย„ย†~ย‚ย€ย‡ยยŽย‰ยƒย„ย‡ยƒย„~ย†ย•ยƒย~ย–ย’ยยย‡ยƒยƒยย€~ ยŠยยŽย—ย„ย‡~ยยƒ~ย†ยŒย‡ยƒย„ย–~ย’ย†ย—ย‡ยŽยˆย‡ย„ย†~ย‚ย‡ย„ย‹ย‡ย–ยƒยย‡ยยย‡ยƒย–ย€ย†~ย‚ยย€ยยƒ~ ยยƒ~ยยยŒยƒย•ยย€ยŒย‡ย‡ย‚~ย„ย‡~ย‡ย„ยยยƒยƒยยŽยƒ~ยƒยƒย‡ยยย–ย‡ย—ย„~ยยŽ~ยย’~ยŠยย€ยŒย‡ย‡ย‚~ ย„~ ย†ย•ย–ยยŒ~ ย‡ย„ ย†~ย‚ ย†ยŽ~ย‚ ย–ยย†ยยยŽยƒ~ยƒยƒย–~ย’ ย–ยย ย‘ย‡ยƒ~ ย†ย•ยƒย•ยย€ ยˆย‡ย„ย†~ย‚ยย‡ยƒ~ย†ยย„ยยย‡ยƒยƒยยย’ยยˆ~ยŽย†ย–ย‡ย~ย’ย†~ย‚ย‹ยยŠย•ย–ยยย–ยยย‡ยƒ~ ย†ยŒยยŠย•ย–~ย’ยˆย‡ย„ย†~ย‚ย‡ย„ย˜ยย—ย–ยย„ย‡ย–ย’ย‹ยยŽย‡~ย†ย’~ยŠย•ยย€ยŽ~ย€ยŽย‡ย–ย–ย‡~ ยยŠ~ย’ยย€ยย‡ยƒย–~ย„ย‡~ย€ยŽย‡ย–ย‹ยยŽยƒย’ยย‡ย‡ย†ย—ย†ยŽ~ยŒย‡ยย–ยยยยƒ~ ยย‡~ยย’~ยŠยย€ย•ย‡ย–ยƒย”ย„ย‡~ย‡ย„ยยƒ~ยย‡ย‡ย†ย—ย–ยย–ยย‡ย‡ย†~ย–~ย€ยยยƒยƒยย€ย„ย‡~ยย ยย’ยย–ย†ย†ยŽยย•ยย€ย†ย—ย‡ยŽยยย†~ย‚ยยยŒย–ย~ยย‡ย‡ย†ย—ย‹ยยยย‰ยƒย„ย‡ย–ยย~ย–ย€ ย‡ย–ยย~ย–ย€ย‹ยยŽย‡~ย€ย‡ยƒ~ยย—ย‡ยŽ~ย–ย†ย•ยยŠยย‹ยยย†ย•ยƒย•ยย€ย–ยย‡~ย†~ย‚ยยยŒ ยย€ย‡ย†ย‰ย‡ย† ยย’ยƒย–ยย€ ยยยŒ ย†~ย‚ ยย’ยŠ~ย‚ยย€ ย†ย—ย‡ยŽ ย†~ย‚ ย~ย ยˆย‡ยƒ~ ย–ย~ ย~ ย–ย~ ยย‰ยƒย„ ย ย†ย‡ยŒ ยย’ยŠยย‚ยย‡ยƒย–~ ยยยŒยƒย• ยยŠ~ย„ ย~ยƒยƒ ย†ย‡ย‡ยŠยย€ยŽย‡~ ~ย†ย—ย‡ยŽย„ย‡~ยย‡ย‡ย†ย—ย–ยยย€ยŠ~ย’ย–ย ยยยŽ~ย†ย—ยย€ ย„ย‡~ ยย‡ย‡ย†ย— ย‹ยย ย†ย‰ยƒย„ยย€ ย†~ย‚ ยยยŒ ย~ยƒยƒ ย†ย‡ย‡ย” ย–ยย ยย‡~ ย–ยย”ยŽ~ย€ย–ยยยƒย”ย†ย•ยƒย•ยย€ยƒย”ยˆย‡ย„ย†~ย‚ย~ยƒยƒย‡ยƒย–ย’~ย†ย‡ย‡ย„ย–ยยยย‡~ย†ย–~ย ย†~ย‚ ย~ยƒยƒ ย‡ยƒย–ย’ ย–ยย ย†ย‡ยŒ ยย‡ย‡ยŠย†ย‡ยŒ ย†~ย‚ยย€ ย†~ย‚ ย‡ย„ ย—ย‡ยŽยยย—ยย€ ยยย„ยย€ ย†~ย‚ ย‡ย„ ยย’ยŠยย‚ ย†ยŠ~ยƒยƒยย€ ย–ย‡~ ย†~ย‚ ยยƒ~ ยย‡ย‡ย†ย— ย‹ยย ยย–ย‡ยƒยŠย–~ย’ ย~ยƒยƒยƒยŽย†ย—ย‡ยŽยยย†ย’ยย–ย†ยยยŒยยƒ~ยย†ย‡ย‡ยŠย—ยยŠย’ย†ย‡ยŒย†ย‰ยƒย„ย–ยยยย‡ย‡ยƒยƒ ยย‡ยƒย–~ย†ยŒยยŽยยƒ~ย‹ย‡ย‡ย‚~ย†ย’ย‡ยƒยŠย‡ย„"ย‡ยƒย–ย’ยย€ย‡ย ย˜ยƒยŒย‡ยŒย˜ยย‰ย‡ยŠย–ยย~ย†ยƒย† ย–ยŒ~ย†ย€~ย„ยยƒ~ยย†ยŒ~ยย‡ย‡ย–~ย†ย€ย‡ย‡ยŠยย•ย—ยƒย’ยยŽย‚ยŠยย–ย‡~ยŒ ย–ย‡ย ย†ย€ยย–ย’ยยƒ~ย‡ย–ยย~ย–ย€ย‹ยƒย”ยˆย‡ย„ย‡ย„ย†ยยŽย‡ย–~ย’ยˆ~ยŽย–ยยยยŠ~ยย‡ยŒย‡ยŽ ย– ย‡ยยย‡~ย—ยŒยŒยŒย„~ยยย‡ย‡ยŽย‡ยย†ย–ยย‚ย‡ย„ยยƒ~ยย‡ย‡ย†ย—ย ย†ย‡ยŒยˆย‡ย„ย†ยƒย†ยยย~ยƒยƒ ยย‡ย‡ย†ย—ย‹ยยยย’~ย–ย†ยย€ยยยŒย†~ย‚ยย†ยƒยŽย‡ยŒ ย†ยƒยŽย‡ยŒ ย–~ย’ ~ ~ย ย†ยŠยย†ย—ยย€ย’~ ย†ย—ย‡ยŽ ย–ย~ ยˆย‡ย„ ย†~ย‚ ย‚ย—ยยŒ ย‡ย ย‡ย ยย‡~ ย†ยŽย‡ยƒ~ยƒยƒ ย~ยƒยƒ ยยƒย„ ย–ย‡~ ยยƒ~ ย~ย’ยยŠยย† ย–ยย ย†ย€ยŽย‡ยŠย• ย–ยย†ยย’ย— ย†~ย‚ย‡ยƒย–ย’ยย‡ย‡ย„ยยŠย‡ย‡ย”ย–ยยยƒย”ย‚ยƒย†ย‚ย–ยƒย—~ย†~ย‚ย‹ย‡ย ย–ยย‡~ย‹ย‡ย•ย…ย–ยŒ ย†~ย‚ ยยยƒยƒ ย‡ย„ ย†ย€ยย–ย’ "ย~ยƒยƒ ย€ยŽย‡ย–ย†ยŽ~ยŒย‡ย ย–ย‡~ ยย’~ย–ย†ยย€ ย†ย”ยย‡ ย—ยŒยŒ ยย ย†~ย‚ ย‡ย„ ย„~ ยยƒย„ ย–ยย ย†ย–ยย’ย†ยŽย "ยย–ย‡ยƒยŠย–~ย’ ย†~ย‚ยย€ ยŠยŠย‰ ยย ย‡ย„ ย€ย‡ย‡ยƒยƒย—~ย†ย‰~ยŒยย€ย†~ย‚ย‡ย„ย–ย~ย•ย‡ย–ยƒย”ย–~ย‡~ยย‡ยƒย—ยย–ย‡ยƒยŠย–~ย’ย†~ย‚ยย€ ยยŽย‡ย‡ย„ยย‡ย‡ย„ย–ยย”ยŒย€ย‡ยยŽยŠยยƒยƒย†ย—ย‡ยŽย†ยŠย‡ย‡ย”ย–ยยย†ย—ย‡ยŽย–~ย€ย‹ยยŽย‡ย‡ย•ยยƒ~ยยƒย’ย–ยย ย†ย’ย‡ยƒย•ยย€ย–ย‡~ยยย~ย‚ย~ยƒยƒยย–ยย†ยŠย ยƒย†ย—ยย‡~ย‹ย‡ย”ย’ย…ยยย‡ยƒยƒยย€ยย•ยƒย–ย ย˜ยย—:ยยƒย„ย–ยยย†ยŠย‡ย‡ย”ย–ยย:ย†ยŽย‡ย‡ย‚ ยย•ย—ย†ย‡ยŠ~ยยย€ยย€ย–ย‡~ยยย†~ย‚ย€ยŽย‡ย–ย‹ยยย€ย‡ยยŽย‰ยƒย„ย†ย—ย‡ยŽยย”ยŽ~ย€ยŽย‡~ ย†ยƒย‡~ย–ยย‡ย–~ย„ย‡~ ยย~ยƒยƒย‹ยยย‰~ยŽยย‡ยƒย—ยยยƒยƒยย€ย„ย‡~ย~ยยย€ย‡ยƒ~ย‡ยย–~ย’ ย–ยย‡~ย†ย‡ย‡ย–ยยยยŒยยƒ~ยŠ~ย–ยย‡~ย†ย–ยย†ย—ย‡ยŽยยยŒยยƒ~ย†ย‰ยƒย„ยยยŒยยยƒยƒย…ยย’ ยยยŽยƒย’ยย€ยยย‡ย„ย†~ย‚ย†ยŽย‡ย‡ย‚ย†ย—ย–ยยƒย†ย—ยย‡~ยŠย•ยŽย‡ยƒยƒยยยยย‡ ยŠยŠย’ย˜ยŒย‚ยยƒย’ยย‡ยŽยย‹ยยยย‡~ย–ยย‚ย–ยยย ย–ยย’ย‡ย†~ย„ยŽยƒ~ย†ยŽย–ยยŠย‚ย—ยยŒย‡ย ยƒยยยยƒยƒ~ย•ยƒยƒยย„~ย†ย—ย‡ยŽย†ยŽย‡ย‡ยŒยยย–ยยƒย˜ยƒ~ยŠยˆย‡ย–ย”~ยƒย‚ยƒยƒย–ย…ยย ยƒย†ยยŠ~ย„ย‹ยยŠ~ย–ย’ย–ยยŠยย„ย–ยยยย‡~ย†ย”ยย‡ยˆย‡ย„ย†ยยŽย‡ย’ยย€ยƒยย„~ย†ยย‡ย‡ยƒยƒ ย–ยย ยย‡~ ย†ยย‡ ยƒย ย„~ ยˆย‡ยŠย€ยยŒ ย„ย‡~ ยย ย‹ยยŽยย‡ ย–~ย’ ย“ย–~ย‚ ย†ย‡ยŒ ยย†ย ยย—ยƒย–ย–ยยย–ย~ยยƒย’ย–ยยย†ย—ย‡ยŽยƒยŠย‡ย’~ย†ยย‡ย‡ยƒยƒยƒยย–~ยŽย‹ยยŠย•ย–ยยŠยย„ ยŠยŠย’ย˜ยŒย†ยย‡ย‡ย€ยƒยย„~ยยƒ~ย‚ยยƒย—ย‡ยยŠยย„ย‡ยย†ย”ยย‡ย†ยย’ย–~ยยƒยย„~ย†ยย‡ย‡ยƒยƒ ย–ยย~ยย‡ย‡ยŠ~ยƒยย„~ยˆย‡ยŠย€ยยŒย–~ย€ยยย„ย‡~ยย€ย‡ย†ย’ย–ยย~ย†ย‡ยƒยŽ~ย–~ย’ยย‡ย‡ย„ ยย‡~ยย–ยยƒยƒยย’ยŠ~ย‚ยย€ยยƒ~ยย”ยƒยŽ~ย~ย‚ยยŠยยƒยƒยย†ยŽย~ยŽยยŽย‡ย‡ยยยƒย’ย–ยยŽย‡ย‡~ ย‚ยŠย’ย˜ยย‡ย‡ยยยƒย’ย˜ยƒย‰ย„ ย˜ยƒยย’ย—ย‚ยย†ยƒย€ยยŠ~ยƒย”ยย‡ย‡ย„ย‚ย‰ยƒย„ยยŠ~ย„ยยŠ~ย–ย‡ยŒย–ย‚ย‡ยƒ 

ย˜ยƒย”ยƒย…ยŽย˜ยƒยŠ~ย— ยƒย–ย‡ย…ยŠย‹ย~ยย‡ย˜ยƒยย€ยƒยŽย‚

ยŠ~ย–ย—ย‡ยŠย—ย‹ยŽยƒยŒยŒ

ยยƒยŒยยŒยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ยย‡~ยย–ยŒ~ยŽยƒ~ยˆยƒยŒยŽย‹ยƒย‰ยย–ยƒยย–ย˜ยƒย‡ย‚ยƒย—ย—ย–ยยƒยŠย–ย‰ยƒยŒยƒย‡ย—ย‰ยยƒย˜ยƒยŽย…ย‚ยŠยยŠ "ย–ย˜ยƒยŒยƒย‹ย‡ยย•ย‚ย—ย˜ยƒยยŒย‚ยŠย‡ย—ย–ย‰ยƒยŒย‚ย˜ยŽยƒยƒย‰

ย•ย– ยƒยŠ ย‹ย‡ยย•ย‚ย— ย˜ยƒยยŒย‚ ยŠย‡ย— ย–ย‰ยƒยŒย‚ ย˜ยŽยƒยƒย‰ ยย‡~ย— ย–ย˜ยƒยŒย ย‚~ย–ยŽ ย‚ยƒย—ย˜ ยยƒยยƒย‹ยƒยŒยƒย—ย‡ย—ย“ย’ย…ย‚ย‹ยยƒยŒย”ยย˜~ย…ย‡ย–ย†ย‚ยŠยˆย‡ย–ย” ย‡ย‚ย—ย‚ย„ยŠยยƒย˜ยƒย”ย’ยŠ ย‚ยย— ยย‡ยŒ ย—ยŒยŒ ย˜ยƒยยŒ ย‹ยŠย—ยŒ  ย‡ย‚ ~ยŠ ย‚ย„ย‚ ย‚ยŽยƒย•ย‚ย— ยย’ยƒ~ ย‹ย€ย ย–ย˜ยยŒย— ~ยŠย— ยƒยย‰ยƒย•ยย—ย†ยยย‚ ยย˜ยƒยŽ ย‡ย‚~ยŠ~ ย‹ยƒยŒยƒ~ย”ยŒยŽย— ยยƒย—~ย–ย‚ย…ย•ยŒย‚ย‚ยŽย•ย— [4ยƒย„ย‰ย‚ย…ยŽย‚ยƒย‡ย—ย‰ยยƒยŠย‚ย—ยƒยย‚ย‡ย‚ยย‰ย‹ย€ย„~ย˜ยƒยยŒย‚ย–ย‰ยƒยŒย‚ยŠย‡ย•

ยŒยยŒยƒย˜ยƒย–ยย‚ ย˜ยƒยย†ย…ย•ยŒย‡ยƒย‚ย‚ยŠย‡ย‰~ยŠย‹ย‡ย‡ยƒ~ย–ย‹ยŽย‡~ย—ย˜ยƒย–ย„ยƒยŒยƒ~ย”ยŒยŽยƒยƒย–ย‡ย…ยŠย‹ย‡ย”ย‡ย–ย‰ยƒยŒย‚ย†ย‡ ย‡ยยย‹ย—ย‰ย—ยŒย–ยŒ~ยŽ ย—ยŒยŒย…ย•ยŒยƒย˜ยƒ~ยŒยƒยŠยย˜ย‡ยŠย‚ย”ยƒย–ย‹~ย—ย—ย‰ยƒ$ย‚ย‰ยŠย‚ยŠย†ยŒย€ย‚ยŽยŒยƒยย‰ยƒย€ย‚ยŽ~ยŠยƒย‡ย—ย‰ยยƒย‹ย‡ยŒยย‚ย˜~ย–ย‡ย„ย…ยŒยƒ ย˜ยƒ~ย„ย†ย– ย‡ยย†ย’ย—ยŒย–ยย—ยยŒย—ยŒยย‰ยƒย‡ย˜ยƒยยŒยยƒย˜ยŠยŠยƒย‰ย‡ย…ย•ยƒยŠย‚ยย‡~ยยŠย‡ย—ยยƒย—~ย–ย‚ยƒยŒย‰ย—ยย…ยย€ยยƒย€ย‰ ย‚ยŠย…ย˜ย‰ยƒย˜ยƒยŒย‡ยŠย—ย…ย•ยŒย‚ย–ยƒย„ย…ย‡ยƒย‹ยƒยŒย‚ย•ยŠยยŠยŠยƒย‰ย‡ย—ย–ยยย‚ ย‡ยยยŠย– ย‡ย~ยŒย–ย‚ยŒยย‰ย•ย‡ย‡ยยŒย—  ย—ยƒยย‡ย‹ย‡ย‡ย•ย…ย•ยŒย‚ ยย‡ยย‰ยƒยยŽย–ยย‡ย–ย˜ย–ย‰~ยƒย‚ย‚ย”ย‡ย”ย•~ยŠ~ยƒย‚ย‹~ยƒยยŽย–ยยŒย•ย–~ยƒย‚ย–ย‰ยŒยŒยƒย…ย•ยŒยˆย–ยยŠย—ย˜ย‡ย‡ย–ย‚ยŠย‰ย‚ยŽย‚ย4 ย‚ย‡ยย‚ย„ย‡~ย˜ยŒย…ยŒย“ย’ย…ย‚ยŒยยƒย”ย–ย‹ย‡ยย—ยย‡~ย‹~ย—ย‹ย‡ย–ยŒยƒ~ย—ย‹ย‡ย–ย…ยƒยย‚ยƒย€ย‚ยŽย—ย‚ยŒยยƒยŽย‡ยŽยŒย„ย‡ย•ยยƒย’ยƒย˜ย‰ย‚ย„ ยŠยย˜ย‡ย‡ย–ย‰ย—ย…ยŽย˜ยƒย—ยŒย˜ย—ย‚ย‚ยย‡~ยƒ ย“ย’ย…ย‚ย—ยŒย˜ย—ยŽย–ย‰ย…ย•ยƒยŠย‚ย—ย‘~ยƒย˜ยƒยยŒย‚ยŠย•ยŠยƒย–ย‡ย„ย…ย‚ยŠย‹ย‡ยŠยƒย‰ย‡ย— ย‹ย‡ยย•ย‚ย—ย˜ยƒยยŒย‚ย‹ยƒย—ยŒ~ยŠยƒยย˜ยŒยƒ~ย—ยŒยˆย–ยยƒย‚ย„ย—ยยƒย‡ย‰~ยƒย‚ย–ย˜ย‡ย‚ย‚ย ย‚ย–ย„ย…ย‚ย˜ยย—ยยย–ย‰ยƒยŒยŠย‚~ยƒยƒยŠย‚ย‚ ย€ยŒย– ย‡ย ยยŽย‡ยƒยƒ ย˜ย‡ย‡ย– ยŠย‚ย˜ยƒยƒย—ย˜ ยยย‡ย‡ย

ยย˜ยƒยยƒย’ย˜ยƒย‰ยŠย‚ ย–ย†ยŒยƒยŠย†

ยƒยŽยŠยƒย•ยยŒย—

ยŠ~ยŒย€ย‡ยย‡ย‡ย–ยยยยŽย‡ยƒ~ยƒยƒยย€ยŽย‡ย‡~ยˆย‡ย„ยยƒย’ย‚ย”ยย‡ย

~ยยƒยŒยยŒยˆย—ยŒย‚ โ€นโ€นโ€นโ€น

ย†ย—ย‡ยŽย‰~ยŽย„ย‡~ยยยยƒ~ย–ย†ยŒยƒยŠย†ยย˜ยƒย†ย€~ย„ยย€ย†~ย‚ยยยŒย‡ย”ย•ย’ย~ย†~ย‚ยยยŒย‡ยƒ~ ย‡ ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ยยยŒย‘ย–~ยยย€~ย„ยย‡ยƒย‚ยย€ยŽ~ย†~ย‚ยยยŒยยยƒยƒยยƒย’ย€ยย†ย€ย‡ยย‡ย‡ย–ยยย‡ย‡ย• ยยยƒยƒยย€ย„ย‡~ย–ยย‡ยƒยƒย‡ยƒย„~ย‚ย‰ย–ยย˜ยƒย†ย€~ย„ยย€ย‹ย˜ยย‚ยยŒย†~ย‚ย–ยย„~ย~ย†ยŒยยŽ ยŒยŠย‡ย‡ยƒยƒ ย†ย—ย‡ยŽ ยยยŒ ย‘ย–~ย ย€ยย† ย€ย‡ยย‡ย‡ย–ย ยย‡ยƒย— ย„ย‡~ ยย ย‡ยƒ~ ย–ย~ ย†ยŽย‡ย‡ย‚ ย„ย‡ ย†ยŽย‡ยƒ~ยƒยƒยย€ยƒย” ย€ย‡ย†ย‰ย‡ย–ย†ย€~ย„ยย€~ย‡ย–ยย†~ย‚ย‹ย˜ยย‚ยยŒยŠย‡ย‡ยƒยƒยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ ย–ย†ยŒยƒยŠย†ยย˜ยƒยย€~ย„ยƒย”ยยยŽย‡ยƒ~ยƒยƒยย€ยŽย‡ย‡~ยŠยยŽย—ยˆย‡ย„ยŠ~ย„ยยยŒย„~ย‚ย”ยย~~ยย„ย‡~ยย ย€ย‡ ย„~ย„ย‡~ย~ยยยƒ~ย€ยย†ย€ย‡ยย‡ย‡ย–ยย–~ย’ยƒยŠย‡ย’~ย•ย’ยยŒยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ยย’ย–~ยย†ย—ย‡ยŽยยƒ~ ย˜~ยƒย–ยย†ย–ยยƒยƒย‡ย ยŠ~ยŒยย‡ย‡~ยยƒ~ย†ย–ยยยŽยƒย‚ย‚ยŠย…ย˜ย‰ยŠ ยŠ~ยŒย€ย‡ย”ยŽย‡ย‡ยŽยย‡ย‡~ยˆย‡ย„ย† ย–ย„ย…ยยยŒ ~ย†~ย‚ยยยŒย‡ยƒ~ย†ยŠ~ยŒยยยยƒ~ย‚ย‰ย–ยŠย–ย†ยŒยƒยŠย†ยย˜ยƒย‚ยƒย†ยŠย‚ย˜~ยƒย˜ย‡ยŽย‡ยŒยŠย‰ ย–ย†ยŒยƒยŠย†ยย˜ยƒย†ย€~ย„ยย€ย–ยย‰ย‡ย„ย†~ย‚ย–ยย„~ย~ยยยŒย†ยŒยยŽย•ย’ย ย‚ย…ยŽยŒย–ยย~ย˜ย‡ย–ย…ย—ย‡ย‡ย–ย†ยŒยƒยŠย†ยย˜ยƒยยยย€ย–~ย’ย†~ย‚ย~ยƒยƒย–ยƒย‡ย”ย…ย‡ยŠย—~ ยย‡ ยย’ย–~ยยŠ~ย„ยยยŒย„~ย–ยƒย‡ย”ย‹ยยยย‡ย‡ย„ยƒย”ย…ย‡ย–ย†ยŒย†ย—ย‡ยŽย‡ยย‰ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ย†ย—ย‡ยŽย‘ย–~ย ย‹ยยย†ย‡ยŒ~ย”ยƒย‡ย„ย‡~ย–ยยยƒ~ย‚ย–ย—ยย‚ยŽยƒยŒย—ยยŠย‡ย†ย—ยŠ~ยŒ~ย‰~ยŽย†ย€ย‡ยยŽยย–ยย„ย‡ยย†ย–~ยƒยƒ ย“ย—ย‚ย˜ย–ย„ย…ย‡ย‡ยยƒยŒย—ยŠ~ยŒ~ย‰~ยŽย†ยŽยƒยƒ~ยย–ยยย~ยƒยƒ ยˆ~ยŽย–ยย ยยƒ~ ย—ย‡ยย• ยย€~ย„ ย–ย ยŠ~ย„ ย‡ย–ยยŒ ย‡ย‡ ยยยย€ย–~ย’ ย†~ย‚ ย–ย ย‡ยƒ~  ยƒย† ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~

ย–ย†ยŒยƒยŠย†ยยยย€ย–~ย’ย†~ย‚ย~ยƒยƒย‡ยƒย–ย’~ ยŠย†ยย€~ย„ยƒย”ยยยย€ย–~ย’ย~ย‚ยยƒ~ย˜ยƒยย‡ย•ย€~ย†ยยยย‡ย†ย—ย‡ยŽยยยŽยƒยƒ~ยย~ยƒยƒยยย‡ยƒย–ย’ ย˜ย•ยƒยŠย…ยŒ~ย„ย‡~ย˜ยƒยย‡ย•~ย‡ยยยŽยƒยƒ~ยย‡ย‡ย„ย‡ยƒ~ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ย†ย—ย‡ยŽยย’ย–~ยย–ย†ยŒยƒ ย†ย—ย‡ยŽ ยย„~ยŠย–~ย’ ยˆย‡ย„ ย‡ย‡ย„ ยยยŽยย• ย‚ย‰ยŠย‚ยŠ ยยƒ~ ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ ยยŠ~ย„ ย‡ย‡ย„ ย‡ย” ย‹ย‡ย•ยยƒย’ย‚  ยยยŽยƒยƒ~ยย–ยย‡~ย†ย—ย‡ยŽย–ยย‰ย‡ย„ย‡ย‡ย„ยยŠ~ย„ย†ย‰~ยŽยย†ย—ย–ยย‡ย ยยยŽยƒยƒ~ยยƒย”ย–ยย‡~ ~ย€ย–ย— ยŠ~ย•ย„ย…ย‡ ย–ยย‚ยƒยŒ ยย‰ยŽย‚ ยƒยŽย‡ยย‡ยย‡ ย˜ย‡ ย‚ย…ยŒย—ย‚ ยŠย€ย–ยŠ ยยŽย˜ยŽ ย‚ย„ ยยƒย‡ยŠย€ ~ย‡ย•ย ย–ยย‚ยƒยŒ ย‚ย‡ยยŒยƒยŠยƒ ย‚ย–ยƒย˜ ย–ย‡ย•ยƒยŒ ยย‰ยŽย‚ ย‡ยยŽย‚ ยƒยŽย‡ยย‡ยย‡ ยย˜ย… ยƒยย‡ย‚ ยย‡ย‡ย†ย—ยŠยย€ ยƒย‰ย„ย‡ย—ย–ยย‚ย‡ยƒย‚ยย~~ยŠย—ยƒย˜ย‡ย–ยŠยƒยย‡ยŽย‹ย…ยŽยŒย–ยŒย‰ยƒยย‰ยŽยƒยŽย˜ยยŽย‰ย‚ยƒยย‡ย‚ยย‡ย‡ยŠย•ย—ย–ยย‚ ~ย‡ยŠยยŒ~ย–ยƒย‚ยŽยƒ~ย’ยƒย€ย˜ยƒย‡ย–ย…ยยƒย‡ยŠย‰ยŒยƒย‹ย‚ยŒย‚ย—ยƒยย•ยย˜ย…ยŽยƒย–ย˜ยƒยƒย–ยŠ

ย‚ย”ยŽย˜ยƒย‡ยŠยย‰ยœยƒย”ย~ย‡ยย‡ย•ย–ยƒยยŠยย„ย‡ย”ย–ยยŠยยŽยยŒย‹ย…ยŽยŒยœย–ย…ยย‚ย–ย‚ยŽยย„ยŠยยŽย˜ยŽย‚ย„ยยƒย‡ยŠย€ ยƒยย‡ย‚ยย‡ย•ย–ยƒย ยŒยย– ย—ย–ยย‚~ยยƒย‡ย–ยย‚ยƒยŒยย‰ยŽย‚ยƒยŽย‡ยย‡ยย‡ยƒยย‰ยŽย‡ยยยยŽย˜ยŽ ย˜ย‰ย–ยยŒย‚ยŒย˜ย‰ย˜ยƒย—ย–ย‡ยŠยยƒย‡ยŠย€ย‚ยย‰ยƒย˜ย•ย‡ย˜ยย‚ยŠยย‡~ยƒยƒย”ย‡ย’ย‚ยŠยŒยยยƒย‡ยŠย€ย‚ย‹ยŠย”ยŠย‚ยŽยƒย˜ยŽย˜ยƒย—ย–ย‚*ย˜ยƒย–ยƒยŒย—ย˜ยƒย‡ยƒย‰ย„ย‚ยŠย‰ ยŠย”ยŠย”ยŠ~ยŽย˜ยƒยย‡ยŒย˜ย‚ย„ยยƒย‡ยŠย€ย€ย‡ย—ย‚ยŠย‹ย‡ย”ยƒย–ย‚*ยย•ย’ย‚ย–ย’ยยŒย‡>ยยƒยŠย•ย˜ย‡ย˜ย‰ย˜ยƒย–~ย‚ยƒย˜ยƒย–ยย‚

https://telegram.me/Publications_MM


‫בעזהשי"ת‪ ,‬תשע"ג‬

‫הרב בערל ענגעלבערג‬

‫שנה ג • גליון ח‬

‫מלאכי א' א ‪ -‬ב‪ ,‬ז‬

‫תולדות‬ ‫לעי"נ אחי האברך היקר מו"ה דניאל פינחס ע"ה בן א"מ מוה"ר יעקב דוד שיחי'‬

‫קץ בבל זרובבל‬ ‫ַעל נַהֲ רוֹ ת ָ ּבבֶ ל ׁ ָשם יָ ׁ ַשבְ נ ּו ַ ּגם ָ ּבכִ ינ ּו ְ ּבזָ כְ ֵרנ ּו ֶאת צִ ּיוֹ ן )תהלים‬

‫קלז‪ ,‬א(‪ .‬די פארטריבענע אידן בזמן חורבן בית ראשון על ידי‬ ‫נבוכדנאצר מלך בבל ]וּבָ א נוֹ גֵ ׂש וְ ִהגְ לַ נִ י )פיוט מעוז צור([‪ ,‬האבן זיך מחזק‬ ‫זיין מיט די ידיעה ברורה אז די גלות )כותח הבבלי ‪ -‬פסחים פ"ג מ"א( וועט‬ ‫נאר זיין פאר זיבעציג ָיאהר‪ .‬שבעים שנה של גלות בבל‪ ,‬הן היו כנגד‬ ‫שבעים שנות השמיטה ויובל‪ ,‬שהיו בשנים שהכעיסו ישראל בארצם‬ ‫לפני המקום )רש"י ויקרא כו‪ ,‬לה ד"ה את אשר לא שבתה‪ ,‬עיי"ש ותמצא החשבון(‪.‬‬

‫ביים סוף פון גלות בבל‪ָ 58 ,‬יאהר נאך חורבן בית ראשון‬ ‫האט נבוכדנאצר הרשע'ס אור‪-‬איינקיל וַ ׁ ְש ִּתי באקומען א וויידל‬ ‫מיט 'טשיקן ּפ ַאקס' ביי אחשורוש'ס ּפ ַארטי‪ ,‬און מיר האבן‬ ‫באקומען דעם יו"ט פורים מיט עטליכע ָיאהר שפעטער‪.‬‬ ‫מא ּפע‬ ‫בתקופת אחשורוש מלך טיפש איז די וועלט'ס ַ‬ ‫שוין געוועהן אנדערש און פרס ומדי זענען געוועהן די וועלט'ס‬ ‫מאכט‪ .‬צווישן אלע האבן זיי אויך איינגעשלינגען בבל ]הַ ּמֹלֵ ְך ֵמהֹדּ ּו‬ ‫ַ‬ ‫וְ ַעד כּ ו ּׁש )אסתר א‪ ,‬א(‪ ,‬ואעפ"כ נקראו כל השבעים שנה גלות בבל[‪.‬‬ ‫יאהר נאכ'ן נס פורים ]לְ ֵקץ ׁ ִשבְ ִעים נוֹ ׁ ָש ְע ִּתי )פיוט מעוז‬ ‫דריי ָ‬ ‫צור([ האט אחשורוש'ס זוהן ָד ְריָוֶ ׁש הפרסי )יש אומרים שהיה בנה של‬ ‫אסתר המלכה( וואס האט ביני לביני איבערגענומען די לייצעס פון זיין‬ ‫פאטער‪ ,‬געגעבן רשות פאר אלע אידן‬ ‫פארשטארבענעם ָ‬ ‫ארויפצוגיין קיין ארץ ישראל און בויען דער בית המקדש השני‬ ‫קנא ּפע אכט ָיאהר(‪.‬‬ ‫) ָד ְריָוֶ ׁש איז דאן געוועהן אלט ַ‬ ‫דער רוחניות'דיגע מצב פון כלל ישראל אין יענע תקופה‬ ‫איז נישט געוועהן צו 'פויגלדיג'‪ .‬צופיל אידן האבן זיך שוין גוט‬ ‫איינגעארדענט אין בבל והגלילות מיט אלע באקוועמליכקייטן‬ ‫ָ‬ ‫)הרבה מהם נשאו נשים נכריות( און זיי האבן נישט געזיכט די‬ ‫גליקן פון עוני‪ ,‬טורח מלאכה ואימת כל סביבותיהם )רש"י קידושין‬ ‫סט‪ (:‬וואס האט באגלייט די עהרליכע אידן וואס האבן זיך נאך‬ ‫ראצענט‬ ‫פעסט געהאלטן ביי זייער אידישקייט‪ .‬נאר א קליינע ּפ ָ‬ ‫אידן זענען דאן צוריק ארויף קיין ארץ ישראל‪ ,‬דוגמת אחד‬ ‫מחמשים שעלו מגלות זיתום המצרי‪.‬‬ ‫צווישן די אידן וואס האבן דאן עולה געוועהן‪ ,‬איז געוועהן‬ ‫סארטן אידן וואס זענען ליידער‬ ‫אן ערב רב פון פארשידענע ָ‬ ‫פארקראכן דורכאויס די שווערע זיבעציג ָיאהר וואס יֵין ַר ַעל‬ ‫ָמ ַסכְ ִּתי‪ .‬כאשר עינינו ראינו שרובם של דור שני ושלישי של הפליטי חרב‬ ‫שלא קנו שביתה בין חבריהם נמסו ונאבדו בתוך הסיר האמעריקאני‬ ‫סארטירן אלע‬ ‫הגדולה‪ ,‬ר"ל‪ .‬האט עזרא הסופר שווער געארבייט צו ָ‬ ‫אידן לפי מדריגתם ]עשרה יוחסין עלו מבבל )קידושין פ"ד מ"א([‪.‬‬

‫במקום מלך ישראל האט מען געהאט ְז ֻר ָּבבֶ ל ֶּבן‬ ‫ׁ ְש ַאלְ ִּת ֵיאל ּ ַפ ַחת )מושל( יְהו ָּדה מזרע דוד המלך )אור‪-‬אייניקל‬ ‫ֶאצר ֶמלֶ ְך ָּבבֶ ל )אסתר ב‪ ,‬ו((‬ ‫פון יְכָ נְיָ ה ֶמלֶ ְך יְהו ָּדה ֲא ׁ ֶשר ֶהגְ לָ ה נְבוּכַ ְדנ ַּ‬ ‫וואס וואלט געוועהן משיח אויב זיין דור וואלט שענער‬ ‫אויסגעזעהן )עיין בהקדמת המלבים לחגי(‪ .‬יהושע בן יהוצדק האט‬ ‫געהאט די זכיה צו זיין די ערשטע באקרוינט צו ווערן בכתר כהונה‬ ‫גדולה בבית שני‪ ,‬וואס איז געבויט געווארן במסירות נפש בעירום‬ ‫ובחוסר כל אין די פארהאלטנמעסיגע קורצע צייט פון פיהר‬ ‫ָיאהר‪ .‬זרובבל און יהושע בן יהוצדק ווערן אלע ביידע דערמאנט‬ ‫אין נבואת 'נרות זכריה' )הפטרת בהעלותך וחנוכה ‪ -‬זכרי' ג‪ ,‬ד(‪.‬‬ ‫עזרא הסופר ובית דינו‪ ,‬באקאנט אלס אנשי כנסת‬ ‫הגדולה‪ ,‬האבן דאן מתקן געוועהן דער נוסח פון שמונה עשרה‬ ‫וואס מיר האבן נאך היינט מער ווי ‪ָ 2,000‬יאהר שפעטער‪ ,‬ווייל‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫כּ ֹה אָ ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת זארגט אייך נישט‪ ,‬הֵ ָּמה יִ בְ נ ּו וַאֲ נִי‬ ‫אסאך פון די אידן וואס זענען אויפגעוואקסן בין הגוים האבן‬ ‫נישט געקענט לשון הקודש‪ .‬דער סדר פון דאווענען שחרית‪ ,‬אֶ הֱ רוֹס איך וועל זיי צוברעכן נאך ‪ָ 1,945‬יאהר‪ ,‬ווייל וְ ָק ְרא ּו לָ הֶ ם‬ ‫איינמאהל פאר‬ ‫ָ‬ ‫מנחה ומעריב‪ ,‬מוסף ביומא דפגרא ונעילה ביום הכיפורים‪ּ ְ ,‬גב ּול ִר ׁ ְשעָ ה מלכות הרשעה וועט האבן ַאן עק‬ ‫אלעמאהל‪ ,‬און זיי וועלן בלייבן וְ הָ עָ ם אֲ ׁ ֶשר זָעַ ם ה' עַ ד עוֹלָ ם אדום‬ ‫ָ‬ ‫שטאמען אויך פון יענע תקופה )רמב"ם אהבה ‪ -‬תפילה א'‪ ,‬הלכות ד' ו'(‪ .‬אמר‬ ‫ַ‬ ‫רבי חנינה שמות החדשים עלו בידן מבבל‪ ...‬רשב"ל אמר אף שמות‬ ‫המלאכים עלו בידן מבבל )ירושלמי ר"ה פ"א ה"ב(‪.‬‬

‫די עבודת בית המקדש בתחילת בית שני האט געהאט‬ ‫קאלטקייט וואס האט ָא ּפ ּ‬ ‫געשפיגעלט ווי נייטיג‬ ‫סארט ַ‬ ‫א געוויסע ָ‬ ‫ס'האט אויסגעפעלט דער 'חסידי'שע ברען' ביי די אלגעמיינע‬ ‫המון עם וואס זענען על פי רוב געוועהן פרישע בעלי תשובה‪.‬‬ ‫דער לעצטער נביא ביי כלל ישראל‪ַ ,‬מלְ ֲאכִ י )וי"א מרדכי‬ ‫הצדיק ‪ -‬מגילה טו‪ (.‬האט באקומען דער כיבוד צו זיין דער ערשטע‬ ‫נביא פונ'ם נייעם דור אין ארץ ישראל וואס זאל זיי געבן א‬ ‫ּ'פ ָארציע ווי עס דארף צו זיין'‪.‬‬

‫יינמאהל‬ ‫וועט ווערן פארשיקט עד עולם בגיא צלמות און וועט ק ָ‬ ‫מער קיין תקומה האבן ]דְּ ֵחה ַא ְדמוֹן ְ ּבצֵ ל ַצלְ מוֹן )פיוט מעוז צור([‪.‬‬ ‫וכשזה נופל זה קם‪ ,‬מיר וועלן בקרוב זוכה זיין וְ עֵ ינֵיכֶ ם‬ ‫ֹאמר ּו ַאז יִגְ ַ ּדל ה' דירעקט‬ ‫ִּת ְר ֶאינָה מיין ליבשאפט‪ ,‬וְ ַא ֶּתם ּת ְ‬ ‫ֵמעַ ל לִ גְ ב ּול ִי ְׂש ָר ֵאל עין בעין יראו בשוב ה' ציון‪ ,‬אז ס'איז אין‬ ‫מאהל מלאכים ושרפים‪ ,‬וואס זענען‬ ‫ניטא ָ‬ ‫הימל נישט דא קיינער‪ַ ,‬‬ ‫קלאהר‬ ‫נענטער צום כסא הכבוד ווי נשמות ישראל‪ .‬זעהט איהר ָ‬ ‫אז חלקי ה' אמרה נפש כל איש ישראל‪ ,‬זאל קיינער פרעגן במה‬ ‫פלאקערן מיט חשק צו רוחניות וואס‬ ‫אהבתנו‪ ,‬נאר זיך תיכף ַ‬ ‫שטאמט פון אמת'ע אהבת ה'‪.‬‬ ‫ַ‬ ‫מתלונן על הכהנים וקראם בוזי שמו חלילה‪ֵּ .‬בן יְכַ ֵּבד ָאב‬

‫וְ עֶ בֶ ד אֲ דֹנָיו‪ ,‬וְ ִאם ָאב ָאנִי ַא ּיֵה כְ בו ִֹדי‪ ,‬וְ ִאם ֲאד ֹונִים ָאנִי ַא ּיֵה‬ ‫הפטרה‬ ‫מו ָֹר ִאי ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת לָ כֶ ם הַ כּ ֹהֲ נִים בּ ֹוזֵי ׁ ְש ִמי‪ ,‬וַ ֲא ַמ ְר ֶּתם‬ ‫'קלא ּפט ווי א‬ ‫ַמ ּ ָ ׂשא ְדבַ ר ה' לשון נביאות ‪ -‬שהיה לו לטורח ולמשא ַּב ֶּמה בָ זִינ ּו אֶ ת ׁ ְש ֶמ ָך אלעס אין בית המקדש ַ‬ ‫ישים עַ ל ִמז ְְּבחִ י לֶ חֶ ם קרבנות ]כמו‬ ‫להיות 'מגיד מישרים' ֶאל ִי ְׂש ָר ֵאל ְּביַד ַמלְ ָאכִ י‪ .‬פסוקי ההפטרה זייגער'‪ .‬איז דער תירוץ ַמ ִ ּג ׁ ִ‬ ‫)במדבר כח‪ ,‬ב( ֶאת ָק ְר ָ ּבנִ י לַ ְח ִמי לְ ִא ׁ ּ ַשי[ ְמג ָֹאל עקלהאפטיג ]כמו )ויקרא כו‪,‬‬ ‫יתבארו לפי ‪ ,ò"éæ '÷ä êéùìàä‬בספרו מראות הצובאות על נ"ך‪.‬‬ ‫ואחשבה לדעת שהיא הקדמה אל מה שבא להתלונן עליהם טו( ִמ ׁ ְש ּ ָפ ַטי ִּתגְ ַעל נַ פְ ׁ ְשכֶ ם[‪ ,‬וַ ֲא ַמ ְר ֶּתם ַּב ֶּמה גֵ ַאלְ נ ּו ָך ס'איז אלעס‬ ‫שהם בוזי שמו חלילה‪ָ .‬אהַ בְ ִּתי ֶא ְתכֶ ם ָא ַמר ה' איך האב ליב יעדן כשר וישר‪ ,‬ענטפערט זיי דער רוצה בתשובה ֶּב ֱא ָמ ְרכֶ ם מ'הערט‬ ‫פארשטעלן‪ ,‬והא ראיה‪ ,‬אייך רעדן ׁ ֻשלְ חַ ן ה' נִבְ זֶה ה ּוא מלשון בזיון‪ ,‬כאילו דער מזבח איז‬ ‫איינציגן איד מער ווי מ'קען זיך סיי ווען ָ‬ ‫איך האב אייך צוגעשטעלט א גאולה מיט א בית המקדש על‬ ‫מכונו‪ ,‬אפילו ס'איז א דור שהרבה חייב‪ .‬כמים פנים אל פנים‬ ‫וואלט איך געדארפט זעהן ווי אלע טוהן עבודת ה' בשמחה וואס‬ ‫צייגט אויף אינערליכע אהבת ה'‪ ,‬זייטס נישט קיין כפויי טובה!‬ ‫וַ ֲא ַמ ְר ֶּתם‪ַּ ,‬ב ָּמה ֲאהַ בְ ָּתנ ּו ווי אזוי איז שייך אז אן אדם קרוץ‬ ‫מחומר זאל האבן אהבה פאר דער וואס לא ישיגוהו משיגי הגוף‬ ‫ואין לו שום דמיון כלל? ענטעפערט דער אוהב עמו ישראל‬ ‫הֲ לוֹא ָאח עֵ ָׂשו לְ יַעֲ קֹב נ ְֻאם ה' נאך ווען ס'איז געוועהן ׁ ְשנֵי גוֹ יִ ם‬ ‫ְ ּבבִ ְטנֵ ְך‪ ,‬עשו איז נאכנישט געוועהן דער ִא ׁיש שָׂ ֶדה )בראשית כה‪ ,‬כז(‬ ‫ויעקב עוד לא היה נקרא אז ִא ׁיש ָּתם ׁ ֵישב אֹהָ לִ ים )שם(‪ ,‬וָ אֹהַ ב ֶאת‬ ‫יַעֲ קֹב ווייל יעקב איז שוין במעי אמו געוועהן קדוש וחלק אלקי‬ ‫ממעל‪ ,‬משא"כ עשו איז איין שטיק חיצוניות‪ .‬ענדערש קוק אויף‬ ‫די אידישע נשמה וואס מתחת כסא הכבוד חצבה וואס דארף‬ ‫לעכצן און בענקן לשורשה מיט חולת אהבה‪ .‬מה הקב"ה מלא כל‬ ‫העולם אף נשמה מלאה את כל הגוף‪ ,‬מה הקב"ה רואה ואינו נראה אף‬ ‫נשמה רואה ואינה נראית‪ ,‬מה הקב"ה זן את כל העולם כלו אף נשמה זנה‬ ‫את כל הגוף‪ ,‬מה הקב"ה טהור אף נשמה טהורה‪ ,‬מה הקב"ה יושב בחדרי‬ ‫חדרים אף נשמה יושבת בחדרי חדרים‪ ,‬יבא מי שיש בו חמשה דברים‬ ‫הללו וישבח למי שיש בו חמשה דברים הללו )ברכות י‪.(.‬‬

‫ועוד ראיה‪ ,‬קוק זיך אום‪ ,‬כלל ישראל האט א מקדש על‬ ‫ֵאתי מ'קען דאס זעהן‪ ,‬ווייל עשו‬ ‫מכונו און דאקעגן וְ ֶאת עֵ ָׂשו ָׂשנ ִ‬ ‫איז דאן געוועהן אויף 'צרות'‪ ,‬כשזה קם זה נופל )גירסא דינקותא‬ ‫מפרשתנו רש"י בראשית כה‪ ,‬כג( וָ ָא ִׂשים ֶאת הָ ָריו זיינע בערג ׁ ְש ָמ ָמה‬ ‫וויסט‪ ,‬פוסט און לעהר וְ ֶאת נַחֲ לָ ת ֹו לְ ַת ּנוֹת ִמ ְד ָּבר שלענג פון‬ ‫מדברות געפינען זיך ביים פעטער עשו 'לרחצה'‪.‬‬ ‫איי וועט איהר פרעגן‪ ,‬אז נאכ'ן חורבן בית שני וועט זיך‬ ‫קא ּפ און מיר וועלן נאך ליידן‬ ‫עשו ‪ -‬אדום צוריק הייבן דעם ָ‬ ‫ֹאמר ֱאדוֹם אז ֻר ׁ ּ ַש ׁ ְשנ ּו‬ ‫‪ָ 1,945‬יאהר פון גלות חומץ האדומי‪ִּ .‬כי ת ַ‬ ‫נעשינו כרשים ודלים‪ ,‬אבער וְ נ ָׁש ּוב וְ נִבְ נֶה חֳ ָרבוֹ ת ווען דער רעדל‬ ‫וועט זיך צוריק דרייען על ידי חורבן הבית השני והקמת אדום‪.‬‬

‫בסך הכל אן אינסינירעיטאר פאר הקטר חלבים ואברים‬

‫קאסטן‪ .‬דוגמת שמצינו )סוכה נו‪ (:‬ת"ר‬ ‫נשטאט ווארפן אינ'ם מיסט ַ‬ ‫ַא ַ‬ ‫מעשה במרים בת בילגה שהמירה דתה והלכה ונשאת לסרדיוט אחד‬ ‫ממלכי יוונים‪ ,‬כשנכנסו יוונים להיכל היתה מבעטת בסנדלה על גבי‬ ‫וואלף!( עד מתי אתה מכלה ממונן‬ ‫וואלף‪ָ ,‬‬ ‫המזבח‪ ,‬ואמרה 'לוקוס לוקוס ) ָ‬ ‫של ישראל ואי אתה עומד עליהם בשעת הדחק'‪.‬‬

‫אז ס'פעהלט אין הבנה פון ִא ׁ ּ ֵשה ֵר ַיח נִיח ַֹח לַ ה'‪ ,‬האלט‬

‫מען נאר איין טריט אוועק פון וְ כִ י ַת ִ ּג ׁש ּון כמו תקריבון עִ ֵ ּור‬ ‫בלינדע בעל מום לִ זְבּ ֹחַ ‪ ,‬אֵ ין ָרע און קלערן אז ס'איז נישט‬ ‫געפערליך וְ כִ י ַת ִ ּג ׁיש ּו ּ ִפ ֵּסחַ חגר וצולע וְ חֹלֶ ה‪ֵ ,‬אין ָרע ווייל מי‬ ‫ששכן שמו בבית האט 'גארנישט' דערפון‪ ,‬ל ּו יצוייר אז ס'איז נאר‬ ‫לכבודו של המקבל ‪ -‬פרוביר ָנאר הַ ְק ִריבֵ ה ּו נָא לְ פֶ חָ ֶת ָך מלשון‬ ‫שר ושליט ]כמו )חגי א‪ ,‬א( זְ ֻר ָ ּבבֶ ל ֶ ּבן ׁ ְש ַאלְ ִּת ֵיאל ּ ַפ ַחת יְ הו ָּדה[ הֲ י ְִרצְ ָך‬ ‫וועט ער דיר מוחל זיין א ֹו הֲ ִי ּ ָ ׂשא פָ נ ָ‬ ‫ֶיך וועסטו אים געפעלן‬ ‫ארויסצובאקומען א טובה אויב דו ברענגסט 'גרעיד בּ י' מתנות‪,‬‬ ‫וכל שכן למלך מלכי המלכים הקב"ה ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת‪.‬‬ ‫משה[‬ ‫וְ עַ ָּתה‪ ,‬חַ לּ ּו נָא מלשון תפילה ]כמו )שמות לב‪ ,‬יא( וַ יְ ַחל ׁ ֶ‬ ‫פְ נֵי אֵ ‪-‬ל עטס כהנים זענען די שלוחי ישראל אויסצובעטן‪ ,‬אז‬ ‫וִ יחָ ּנֵנ ּו און ווען די תפילות במקום הקרבנות ווירקן נישט‪ ,‬ווער איז‬ ‫שולדיג? ִמ ּי ְֶדכֶ ם הָ י ְָתה ּזֹאת‪ ,‬הֲ ִי ּ ָ ׂשא ִמ ֶּכם ּ ָפנִים אָ ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת‬ ‫הערטס אויף זיין בוזי שמי‪ ,‬און נאכדעם אקבל ברחמים וברצון את‬ ‫תפילותיכם‪ִ .‬מי גַ ם ָּבכֶ ם אפשר איז דא א כהן וְ י ְִס ּגֹר דְּ לָ ַתיִם וואס‬ ‫וועט אינגאנצן צומאכן די שערי בית המקדש און מ'וועט נישט‬ ‫פארברענען אזוי פיל אידיש געלט וְ לֹא ָתאִ יר ּו ִמז ְְּבחִ י לאזן ברענען‬ ‫א פייער חִ ּנָם לשיטתם אז דם חלבים ואברים מאכן נאר שמוץ‪ ,‬אֵ ין‬ ‫לִ י חֵ פֶ ץ מלשון רצון ]כמו )תהלים א‪ ,‬ב( ְ ּבת ֹו ַרת ה' ֶחפְ צ ֹו‪ ,‬וכן )ישעי' נג‪ ,‬י( וְ ֵחפֶ ץ‬ ‫ה' ְ ּביָ ד ֹו ִיצְ לָ ח[ ָּבכֶ ם אָ ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת‪ּ ,‬ו ִמנְחָ ה וואס מאכט נאר א‬ ‫'מושב' לֹא אֶ ְרצֶ ה ִמ ּי ְֶדכֶ ם‪.‬‬ ‫אז ס'וועט איינער פרעגן פארוואס קומט אזא שארפע‬ ‫שנעלק‪ ,‬מיט'ן שארפן צונאמען 'בוזי שמי'‪ ,‬זאלט איהר וויסן‪ִּ ,‬כי‬


‫ִמ ִּמז ְַרח ׁ ֶש ֶמ ׁש וְ עַ ד ְמבוֹא ֹו ממזרח עד מערב ָ ּגדוֹל ׁ ְש ִמי ַּב ּג ֹויִם‪,‬‬ ‫ּובְ כָ ל ָמקוֹם‪ֻ ,‬מ ְק ָטר ֻמ ָ ּג ׁש לִ ׁ ְש ִמי ּו ִמנְחָ ה ְטהו ָֹרה אפילו זיי זענען‬ ‫נישט בני ישראל חלק אלקי ממעל‪ ,‬נאר ִּכי גָ דוֹל ׁ ְש ִמי ַּב ּג ֹויִם‬ ‫ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת ומזה ימשך כי הנוגע בכבוד הקב"ה כנוגע‬ ‫בשמי‪ .‬וְ ַא ֶּתם ְמחַ ְּללִ ים אוֹת ֹו ֶּב ֱא ָמ ְרכֶ ם ווען עטס זאגטס ׁ ֻשלְ חַ ן‬ ‫ה' ְמג ָֹאל ה ּוא וְ נִיב ֹו מלשון אכילה ושריפה ]כמו )ב"ק ג‪ (:‬מבעה‪ ,‬זה‬ ‫השן[ נִבְ זֶה מלשון בזיון ָאכְ ל ֹו כפל לשון אכילה‪ ,‬כי שם אכילה‬ ‫לפני יתברך אינו כבודו לפי דבריהם‪.‬‬ ‫וַ ֲא ַמ ְר ֶּתם נאר מיט אייער רעדן אז ווי קומט לחם אשי‬ ‫למי שאין לפניו אכילה ושתיה‪ ,‬הִ ּנֵה ַמ ְּתלָ ָאה עס מוטשעט מיר‬ ‫כביכול אויס ]כמו )שמות יח‪ ,‬ח( ֵאת ָּכל ַה ְּתלָ ָאה[ וְ הִ ּ ַפחְ ֶּתם אוֹת ֹו עטס‬ ‫האטס מצער געוועהן דעם מזבח ה' ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת‪ ,‬ביי מיר‬ ‫אתם ָ ּגז ּול וְ ֶאת הַ ּ ִפ ֵּסחַ וְ ֶאת הַ חוֹלֶ ה מכאן דרש‬ ‫איז אייניג סיי וַ הֲ בֵ ֶ‬ ‫רשב"י )מגירסא דינקותא ריש פרק לולב הגזול ‪ -‬סוכה ל‪ (.‬שאין לעשות מצוה‬ ‫אתם ֶאת הַ ִּמנְחָ ה הידועה ‪ -‬מנחת‬ ‫הבאה בעבירה‪ ,‬און סיי וַ הֲ בֵ ֶ‬ ‫חביתין הבאה בכל יום שהוא משל כהן ואינה גזולה‪ ,‬וגם אין בה‬ ‫מום‪ ,‬הַ ֶא ְרצֶ ה או ָֹתהּ מלשון רצון ִמ ּי ְֶדכֶ ם ָא ַמר ה'‪.‬‬ ‫דאס ַארגסטע פון אלע איז א 'חכם פון די מה נשתנה'‪ ,‬א‬ ‫בּ ָלאפער‪ ,‬וְ ָאר ּור נוֹכֵ ל ]כמו )בראשית לז‪ ,‬יח( וַ ִ ּי ְתנַ ְּכל ּו אֹת ֹו לַ הֲ ִמיתוֹ [‪ ,‬וְ י ֵׁש‬ ‫טאטע‬ ‫סטאדע זָכָ ר איין גרויס ָאקס וואס איז דער ַ‬ ‫ְּבעֶ ְדר ֹו אין זיין ַ‬ ‫פון אלע קעלבלעך וְ נ ֵֹדר מיט מסירות נפש ווייל דאס איז זיין‬ ‫איינציגסטע ָאקס‪ ,‬אבער ווען מ'באמערקט נישט וְ זֹבֵ חַ ָמ ׁ ְשחָ ת‬ ‫מאגערע קיען‪ ,‬חוץ‬ ‫לַ ה' ריקט ער אונטער איינס פון פרעה'ס ָ‬ ‫פאר'ן עובר זיין אויף דריי לאוין ווייל ס'איז א בעל מום‪ ,‬רעכנט ער‬ ‫זיך נישט ִּכי ֶמלֶ ְך ָ ּגדוֹל ָאנִי ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת הקריבהו נא‬ ‫לפחתך? ּו ׁ ְש ִמי נו ָֹרא בַ ּג ֹויִם וזה אין לו מורא לעשות יוהרא‬ ‫ולהתל כמלעיג חלילה‪.‬‬ ‫לא ּ‬ ‫מפ'‪ ,‬די‬ ‫דער נביא מלאכי פילט ווי 'ער רעדט צו דער ָ‬ ‫כהנים פארשטיין נישט וואס מ'וויל פון זיי‪ ,‬זיי האבן קיין שייכות‬ ‫מיט די בעלי מומים‪ ,‬אדער גע'גנב'טע קרבנות‪ ,‬און דער כיטרע‬ ‫נוכל וואס האט אריינגעריקט א ָמ ׁ ְש ָחת אונטער זייער רוקן מיט‬ ‫אן אחיזת עינים האט פשוט אויסגענארט די כהנים‪ ,‬דעריבער‪,‬‬ ‫זענען די כהנים צדיקים גמורים ואין להרהר אחריהם‪...‬‬ ‫איבערדעם קומט יעצט א שטארקע עונש‪ ,‬ואין עונשים‬ ‫אלא אם כן מזהירין )סנהדרין נו‪ .(:‬וְ עַ ָּתה ֲאלֵ יכֶ ם הַ ִּמצְ וָ ה הַ ּזֹאת‬ ‫הַ כּ ֹהֲ נִים נוהג זיין בכבוד המזבח‪ִ .‬אם לֹא ִת ׁ ְש ְמע ּו עטס ווילטס‬ ‫בלייבן גערעכט וְ ִאם לֹא ָת ִׂשימ ּו עַ ל לֵ ב לָ ֵתת ָּכבוֹד לִ ׁ ְש ִמי‬ ‫משים לב זיין גוט איבערצוקוקען אלע קרבנות‪ ,‬איבערצוקליגן‬ ‫דעם נוכל‪ָ ,‬א ַמר ה' צְ בָ אוֹ ‪-‬ת‪ ,‬וְ ׁ ִש ַּלחְ ִּתי בָ כֶ ם אֶ ת הַ ְּמ ֵא ָרה ָארוּר‬ ‫ֲא ׁ ֶשר לֹא ִיָקים ֶאת דִּ בְ ֵרי ַה ּתוֹ ָרה הַ ּזֹאת לַ ֲעשׂוֹ ת אוֹ ָתם )דברים כז‪ ,‬כו(‬ ‫וְ ָארו ִֹתי ֶאת ִּב ְרכו ֵֹתיכֶ ם וְגַ ם ָארו ִֹתיהָ עס קומט א באזונדערע‬ ‫ארור‪ִּ ,‬כי אֵ ינְכֶ ם ָׂש ִמים עַ ל לֵ ב ווייל קרומען מיט די ָנאז און זיך‬ ‫אוועקדרייען ווען דער נוֹ כל קומט‪ ,‬ווערן נישט נכלל אין ֲא ׁ ֶשר לֹא‬ ‫י ִָקים ֶאת דִּ בְ ֵרי ַה ּתוֹ ָרה ַה ּזֹאת‪...‬‬ ‫הִ ְננִי גֹעֵ ר ָאנשרייען ]כמו )בראשית לז‪ ,‬י( וַ ִ ּיגְ ַער בּ וֹ ָאבִ יו‪ ,‬וכן )זכרי' ג‪,‬‬

‫ב ‪ -‬קר"ש שעל המטה( יִ גְ ַער ה' ְ ּב ָך ַה ּ ָשׂ ָטן וְ יִ גְ ַער ה' ְ ּב ָך הַ בּ ֵֹחר ִ ּבירו ׁ ָּש ִָלם[ לָ כֶ ם‬ ‫וואקסן וְ ז ִֵר ִיתי איך וועל‬ ‫ֶאת הַ ּז ֶַרע ס'זאל חלילה נישט ַ‬ ‫אויסשפרייטן נאך מאה ועשרים אייער פֶ ֶר ׁש זבל וצואה עַ ל‬ ‫ּ ְפנֵיכֶ ם נישט נאר מאכלי חול שאוכלים למעדנים‪ ,‬נאר אויך ּ ֶפ ֶר ׁש‬ ‫חַ ֵ ּגיכֶ ם יום טוב'דיגע סעודות‪ ,‬סעודות מצוה וואס זענען געוועהן‬ ‫להנאתכם וְ ָנ ָׂשא ֶא ְתכֶ ם ֵאלָ יו במקום מאכן מאכלי גשמיים‬ ‫לרוחניים וועלן די מאכלים גשמיים אייך נאר מער מגשם זיין‪.‬‬ ‫איהר פארשטייט נישט קדושת הקרבנות‪ ,‬דאן קענט איהר נישט‬ ‫האבן קיין שייכות מיט קדושת האכילה‪.‬‬ ‫פאר די כהנים זיי זאלן וויסן‬ ‫פאר ַ‬ ‫יעצט שטעלט מלאכי ָ‬ ‫זייער חשיבות‪ .‬וִ ַידעְ ֶּתם‪ִּ ,‬כי ׁ ִש ַּלחְ ִּתי ֲאלֵ יכֶ ם אֵ ת הַ ִּמצְ וָ ה הַ ּזֹאת‬ ‫‪‬‬ ‫‪˘ ‬למה זלמן‪‬ברוך‪‬‬ ‫מיללער‪ ‬‬ ‫‪ ‬‬ ‫‪ ‬‬

‫טלפון‪• 718-871-6846 :‬‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫די זכות צו זיין כהני ה' לִ הְ יוֹת ְּב ִר ִיתי ֶאת לֵ וִ י דער ברית כהונת‬ ‫עולם זאל בלייבן ביי אהרן ובניו לדורות עולם ָא ַמר ה' צְ בָ א ֹו‪-‬ת‪.‬‬ ‫ְּב ִר ִיתי הָ י ְָתה אִ ּת ֹו מיט אהרן הכהן הַ חַ ּיִים וְ הַ ׁ ּ ָשלוֹם ווען ס'איז‬ ‫אים 'געגאנגען גוט' ]באקאנט פון די הרחמן'ס פון ברכת המזון אחר‬ ‫ברית מילה[ וָ ֶא ְּתנֵם ל ֹו מו ָֹרא ַאלסדינג האט געהאט ריכטיגע‬ ‫'בלאזן'‬ ‫יראת הכבוד פאר אהרן‪ ,‬ער וואלט רואיגערהייט געקענט ָ‬ ‫פארכט פון דעם‬ ‫פון זיך‪ ,‬אבער וַ ּי ִָיר ֵאנִי ער האט געהאט ריכטיגע ָ‬ ‫א‪-‬ל גדול ונורא‪ ,‬עד כדי כך ּו ִמ ּ ְפנֵי ׁ ְש ִמי ווען שני בניו נדב ואביהו‬ ‫זענען אויסגעגאנגען על קדושת ה' ‪ִּ -‬ב ְקרֹבַ י ֶא ָּק ֵד ׁש )ויקרא י‪ ,‬ג( נִחַ ת‬ ‫ה ּוא האט ער בהכנעה מקבל געוועהן גזר דינו‪ ,‬וַ ּיִדּ ֹם ַאהֲ רֹן )שם(‪.‬‬ ‫בעט זיך יעצט דער נביא ביי די בני אהרן ששימשו‬ ‫בתחילת בית שני‪ ,‬האטס הכנעה‪ ,‬וועט איהר זוכה זיין צו טוהן‬ ‫מצוות בשמחה ובטוב לבב ומרוב כל‪ .‬געדענקטס אייער זיידע‬ ‫וואס איז געווען מושלם בכל המעלות‪ ,‬און טראכטס מתי יגיעו‬ ‫מעשי למעשי אבותי‪ּ .‬ת ַוֹרת ֱא ֶמת הָ י ְָתה ְּבפִ יה ּו מיר זעהן אין‬ ‫פרשת שמיני )שם י‪ ,‬יט( אז אהרן האט ריכטיג גע'פסק'נט‪ ,‬וַ ִ ּי ׁ ְש ַמע‬ ‫קיינמאהל‬ ‫ָ‬ ‫משה וַ ּי ִַיטב ְּב ֵעינָיו )שם כ'(‪ ,‬וְ עַ וְ לָ ה לֹא נ ְִמצָ א בִ ְׂשפָ ָתיו‬ ‫ֶׁ‬ ‫ווארט‪ ,‬חוץ ְּב ׁ ָשלוֹ ם ווען ער האט‬ ‫געהערט פון אים א קרום ָ‬ ‫געזאגט פאר אלע וואס האבן 'געפירט חשבונות' מיט אנדערע‪,‬‬ ‫אז זייער צד שכנגד האט שטארק חרטה און ער וויל שלום‬ ‫מאכן‪ּ ...‬ובְ ִמ ׁישוֹר ווען ער האט געוואלט שטעלן א רשע אויפ'ן‬ ‫גראדן וועג‪ ,‬פלעג ער אים שטארק שעצן און דער רשע האט‬ ‫ָ‬ ‫פאר זיך זעלבסט זיך געשעמט צו טוהן נגד רצון ה'‪ .‬די צוויי‬ ‫'קרומענישן' זענען קיין עוולה‪ ,‬ווייל ְּב ׁ ָשלוֹ ם הָ לַ ְך ִא ִּתי וא"ר‬ ‫אילעא משום רבי אלעזר בר' שמעון מותר לו לאדם לשנות‬ ‫בדבר השלום‪ ...‬דבי רבי ישמעאל תנא גדול השלום שאף הקב"ה‬ ‫שינה בו‪ ,‬דמעיקרא כתיב )בראשית יח‪ ,‬יב( וַ אדֹנִי זָ ֵקן ולבסוף כתיב‬ ‫)פסוק י"ג( וַ ֲאנִי ַזָק ִּנְתי )יבמות סה‪ ,(:‬וּבְ ִמ ׁישוֹ ר‪ ,‬און פאר'ן רשע'ס וועגן איז‬ ‫דאך וְ ַר ִּבים הֵ ׁ ִשיב ֵמעָ וֹן‪ ,‬איבערדעם קען מען זאגן מיט פולע‬ ‫בּ ַאק‪-‬ציינער אויף אהרן כהנא קדישא וְ ַעוְ לָ ה לֹא נִ ְמצָ א בִ ְׂשפָ ָתיו‪.‬‬ ‫כהנים דארפן עקסטער ָאבּ ַאכט געבן אויף זייער דיבור‪,‬‬ ‫ִּכי ִׂשפְ ֵתי כֹהֵ ן י ׁ ְִש ְמר ּו ַדעַ ת נאר רעדן דברים של טעם‪ ,‬ווייל‬ ‫וְ תו ָֹרה יְבַ ְק ׁש ּו ִמ ּ ִפיה ּו יותר מחכמי ישראל ִּכי ַמלְ ַא ְך ה'‬ ‫צְ בָ א ֹו‪-‬ת ה ּוא כי מלאך ושליח ה' הוא בקרבנות לכפר בעד‬ ‫הטועים‪ ,‬דורך מתפלל זיין פאר אנדערע איז מען זוכה צו ווערן א‬ ‫תלמיד חכם שרבים צריכים לו!‬

‫האבן געהאט א שוואכקייט צו חיצוניות והתדמות לגויי הארצות‬ ‫האט מען גערופן מתיוונים‪.‬‬ ‫פאר ביילייפיג ‪ָ 170‬יאהר האט די השפעה פון די יוונישע‬ ‫קולטור געבּ וזשעוועט אין ארץ ישראל און ָאנגעמאכט ריזיגע‬ ‫רוחניות'דיגע חרבנות ביי כלל ישראל ]לְ ַה ׁ ְש ִּכ ָיחם ּת ֹו ָר ֶת ָך וּלְ ַה ֲעבִ ָירם‬ ‫ֵמ ֻח ֵּקי ְרצוֹנֶ ָך )ועל הנסים([‪.‬‬ ‫יְוָ נִים ְנִק ְּבצ ּו ָעלַ י ֲאזַי ִּב ֵימי ַח ׁ ְש ַמ ּנִים‪ ,‬וּפָ ְרצ ּו חוֹ מוֹ ת ִמגְ דָּ לַ י‬ ‫וְ ִט ְּמא ּו ָּכל ַה ׁ ּ ְש ַמנִים )פיוט מעוז צור(‪ ,‬איז געוועהן דער סוף פסוק פון‬ ‫נסמאהל על ידי אנטיוכס מלך יון וואס האט געוויזן‬ ‫דא ָ‬ ‫צרות יון‪ַ ,‬‬ ‫לאצן מיט‬ ‫אז דער גוי'שע שמייכל איז נאר חיצוניות‪ ,‬און ס'קען ּפ ַ‬ ‫די קלענסטע מיגו‪ ...‬עד שריחם עליהם אלקי אבותינו והושיעם‬ ‫מידם והצילם וגברו בני חשמונאי הכהנים הגדולים והרגום‬ ‫והושיעו ישראל מידם והעמידו מלך מן הכהנים וחזרה מלכות‬ ‫לישראל יתר על מאתים שנה עד החורבן השני )רמב"ם הל' חנוכה פ"ג‬ ‫ה"א והובא במ"ב או"ח סי' תר"ע א'(‪.‬‬ ‫ווען מיר מאכן אונזערע הכנות צום ליכטיגן יו"ט חנוכה‬ ‫וואס איז צושטאנד געקומען דורך משפחות חשמונאים מיט‬ ‫גרעניצלאזע אהבת ה' וואס האבן געטוהן דעם רצון ה' מיט‬ ‫ָ‬ ‫זייער‬ ‫א געפיהל‪ ,‬למהדרין מן המהדרין‪ ,‬וועלן מיר אויך געדענקן וואס‬ ‫געפאדערט פון אונז ביים 'פתיחה‬ ‫דער לעצטע נביא מלאכי האט ָ‬ ‫דרשה' פון 'זמן בית שני'‪.‬‬ ‫ווען מיר וועלן דעם חנוכה קוקן אויף די הייליגע‬ ‫ליכטלעך וואס זענען לויטער פנימיות ]וְ ֵאין לָ נ ּו ְר ׁשוּת לְ ִה ׁ ְש ַּת ֵּמ ׁש‬ ‫ָ ּב ֶהם )נוסח הנרות הללו([‪ ,‬און זיך ּפרובירן מדבק זיין אינ'ם פנימיות פון‬ ‫חנוכה‪ ,‬דער אור הגנוז בתורה‪ ,‬און אלע חיצוניות'דיגע אביזרייהו‬ ‫דחנוכה וועלן מיר לאזן פאר אונזערע 'שונאים כהלכה'‪.‬‬ ‫מאס‬ ‫דער בית שני איז געבויט געווארן מיט א געוויסע ָ‬ ‫חיצוניות‪ ,‬און איז איבערגעבויט געווארן ‪ָ 200‬יאהר שפעטער על‬ ‫קיינמאהל פארגעסן‬ ‫ָ‬ ‫ידי החשמונאים משבט לוי וואס האבן‬ ‫לעשות רצונו בלבב שלם )לא שמעו אל פרעה‪ ,‬לא שמעו לערב‬ ‫רב‪ ,‬לא שמעו ל'רופאים' שמילה היא סכנה במדבר‪ ,‬לא שמעו‬ ‫להבטחותיו של אלכסנדר ולא לחיילותיו של אנטיוכס‪ ,‬ולא‬ ‫להמפרשים ששמן טמא הותרה בציבור(‪.‬‬

‫‪$‬‬ ‫דער בית המקדש השלישי ווארט שוין ‪ָ 1,945‬יאהר פאר‬ ‫אונז‪ ,‬דור עקבתא דמשיחא‪ ,‬וואס מיר זענען די ריכטיגע שליחים‪,‬‬ ‫צירים ]מלשון )עובדי' א‪ ,‬א ‪ -‬הפטרת וישלח( וְ צִ יר ַ ּב ּג ֹויִם ׁ ֻש ּ ָלח‪ ,‬וכן )זמירות מוצש"ק‬

‫ושכנתי בתוך כל אחד ואחד‬

‫אליהו הנביא( ִא ׁיש צִ יר נֶ ֱא ָמן‪ ,‬וכן )יוצר לשבועות( צִ יר ֱאמוּנִים נִ ְת ַע ָּלה ִ ּבבְ ִח ִירים[‬ ‫צו ברענגן די הינדזשעס‪ ,‬צירים ]כמו )משלי כו‪ ,‬יד( הַ דֶּ לֶ ת ִּת ּסוֹב ַעל צִ ָירהּ‬ ‫וְ ָעצֵ ל ַעל ִמ ָּטת ֹו[ וואס וועלן ערמעגליכן דעם חנוכת הבית‪ .‬אונזער‬

‫אומגעפער ‪ָ 30‬יאהר אריין אין תקופת בית השני האט‬ ‫מא ּפע ווידער געטוישט ווען דער ממליך מלכים האט‬ ‫זיך די ַ‬ ‫געשטעלט אלכסנדר מוקדון )אלעקסאנדער די גרעיט( מלך יון‬ ‫אלס מושל בכיפה וכל מדינות היו מלכותו‪.‬‬ ‫אלכסנדרוס מוקדון איז געוועהן א 'בעסערע מענטש'‬ ‫און א גרויסע פילוסוף‪ ,‬מתלמידיו של אריסטו‪ .‬סוף ימיו האט‬

‫תשובה מאהבה צו אהבתי אתכם אמר ה' איז עבודת ה' מיט א‬ ‫חשוק בשמחה ומרוב כל‪ ,‬וְ ַאהֲ בָ ְת ָך ַאל ָּת ִסיר ִמ ֶּמ ּנ ּו לְ עוֹ לָ ִמים! אמן‪.‬‬

‫אריסטו אנערקענט אז אלע חכמות חיצוניות זענען 'ווערד א רעטעך'‬ ‫]צנון מגירסא דינקותא מרש"י בפרשתנו )בראשית כה‪ ,‬כג([‪ ,‬און אין א לענגערע בריוו‬ ‫וואס ער האט געשיקט צו אלכסנדר מוקדון פארציילט ער‪ ,‬אז ער איז‬ ‫נטלאפן און זיך מגייר געוועהן און ער ּפרובירט אויפצוווייזן פאר‬ ‫ַא ָ‬ ‫אלכסנדר אז חכמת יונית איז א ליידיגע באלון אן קיין שום תוכן )המכתב‬ ‫נדפס בסדר הדורות ג"א תל"ח(‪ .‬אלכסנדר האט מיט זיין זיידע יפת'ס ] ְ ּבנֵ י‬ ‫ֶיפֶ ת ּג ֶֹמר ו ָּמגוֹג ו ָּמ ַדי וְ 'יָוָן' )בראשית י‪ ,‬ב([ 'פיינקייט' ]יַ פְ ְּת ֱאלֹ ִקים לְ ֶיפֶ ת‬ ‫)בראשית ט‪ ,‬כז([ צוביסלעך אויפגעבויט א קולטור פון חיצונית וואס‬

‫האט זיך במשך הזמן אויך אריינגעכאפט צווישן אחינו בני‬ ‫ישראל ]וְ יִ ׁ ְשכּ ֹן ְ ּב ָא ֳהלֵ י ׁ ֵשם )שם([‪ .‬די עלעמענטן פון כלל ישראל וואס‬ ‫‪ ‬‬ ‫‪‬רחל לאה גלויבער‪‬מיכאל הכהן‪ ‬‬ ‫‪  ‬‬

‫‪ ‬‬ ‫‪‬‬

‫דואר‪Street Brooklyn, NY 11219 :‬‬

‫‪th‬‬

‫וצפיר העזים‪ .‬הרומז לאלכסנדר מוקדן מלך יון )גרעקי"ן(‪ ,‬היה בין עיניו‬ ‫קרן גדול המראה‪ ,‬הרומז שהגדיל חזקיו מאד‪ ,‬גם נשברה‪ ,‬וד' קרנים‬ ‫גדולי המראה עלו למעלה במקומה לד' רוחות השמים‪ ,‬שרומז לד'‬ ‫מלכים גדולים שיצאו ממנו )כל זה ראה דניאל בנבואה(‪ .‬ואנטיוכס מלך‬ ‫יון הגדול ועמו‪ ,‬חשבו בליבם להשחית ישראל אהובי ה'‪ ,‬במה שפיתום‬ ‫ורצו להוציאם מאמונתם בו לאמונת יון‪ .‬וכשלא רצו‪ ,‬חרבו ירושלים‬ ‫וימיתו רבים‪ ,‬ולקחו מהיכל עושר רב‪ .‬אך ה' על ידי כהניו החשמונאים‪,‬‬ ‫השפיל לאלו שקמו על ישראל‪ ,‬שהם נקמו על ה' והרגו מהם פ"ח אלף‬ ‫גבורים‪ .‬וחסדי ה' )ולא צדקתנו(‪ ,‬ומה שהיה עמנו בצרה‪ ,‬סבבו אשר לא‬ ‫תמנו אז‪ ,‬כי לא כלו רחמיו‪ ,‬ואז היה נס חנוכה‪ :‬וצפיר‪) .‬דניאל ח‪ ,‬ח(‪ :‬רחומיו‪.‬‬ ‫אהוביו‪ ,‬כמו )תהלים יח‪ ,‬ב( "ארחמך"‪ :‬מגר‪ .‬השפיל‪ ,‬כמו )שם פט‪ ,‬מה( "לארץ‬ ‫מגרת"‪ :‬חסדי‪) .‬איכה ג‪ ,‬כב(‪:‬‬

‫‪eìòÈ òaÇ øÀ àÇ úeæçÈ íÇâåÀ .åéîeöÂ‬‬ ‫‪È ò ìécÄ âÀ äÄ íé ÄfòÄ äÈ øéôÄ öe‬‬ ‫‪À‬‬ ‫‪éãÀé‬‬ ‫‪Å ìòÇ .åéîeç‬‬ ‫‪È øÀ úàÆ úéçÄ LÀ äÇ ìÀ encÄ íaÈ ìÄ áe‬‬ ‫‪À .åéîÉåø‬‬ ‫‪È îÀ ìÄ‬‬ ‫÷‪àìÉ ékÄ eðîÀ úÈ àìÉ ékÄ 'ä écÅ ñÀ çÇ .åéîÈ îÉå‬‬ ‫‪À úÀ îÄ øÅbîÄ åéÈðä ëÉ‬‬ ‫‪.åéîÈ ç øÇ eìÈë‬‬ ‫)‪(ì"æ õ"áòéä åðéáø 'éô íò ,÷"áù íåéì úåøéîæ - íåé íåé 'ä êåøá‬‬ ‫‪‬אלטא רוזא‪‬יע˜ב דוד‪ ‬‬ ‫‪ ‬‬ ‫‪ ‬‬ ‫‪‬גר˘ון גוטמאן‪ ‬‬ ‫‪‬‬ ‫‪‬‬ ‫‪‬‬ ‫‪‬‬ ‫‪‬‬

‫‪ • 1189-44‬פעקס‪• 718-871-6962 :‬‬

‫‪nerhahaftoira@gmail.com‬‬


‫פרשת תולדות‬

‫ק ַּבָל ַת ׁש ַּב ָת‬ ‫ֶח ׁ ְש ּבוֹ ן ִמ ְצוֹ ת ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‬ ‫יאת ׁ ְש ַמע‪ִ 47 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת ביז ְק ִר ַ‬ ‫יאת ׁ ְש ַמע ׁ ֶשל ַע ְר ִבית‪ִ 35 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫ְק ִר ַ‬ ‫פון ֱא ֶמת וֶ ֱאמ ּונָ ה ביז ׁ ְשמוֹ נֶ ה ֶע ְ ׂ‬ ‫ש ֵרה‪ִ 51 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫קוֹ ֵדם ְּת ִפ ַּלת ׁ ְשמוֹ נֶ ה ֶע ְ ׂ‬ ‫ש ֵרה‪ִ 39 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫ׁ ְשמוֹ נֶ ה ֶע ְ ׂ‬ ‫ש ֵרה‪ִ 89 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫פון נָ ְ‬ ‫אך ׁ ְשמוֹ נֶ ה ֶע ְ ׂ‬ ‫ש ֵרה ביז סוֹ ף ְּת ִפ ָּלה‪ִ 72 ,‬מ ְצווֹ ת‪.‬‬ ‫יסת ַה ׁ ּ ַש ָ ּבת ביז ִדי ְסעו ָּדה‪400 ,‬‬ ‫ַס ְך ַהכּ ֹל פון ְּכנִ ַ‬ ‫ישראל מלאים מצוות‬ ‫מצוות‪ .‬‬

‫ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‬ ‫דער ַט ַעם פארוואס מען רופט ִדי זעקס‬ ‫קאפיטליך ְּת ִה ִּלים וואס מען זאגט פרייטאג‬ ‫זאל‬ ‫צ ּו נאכט'ס ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‪ַ ,‬א ֶר ֶמז ַאז מען ָ‬ ‫זאל‬ ‫ֲא ֵריין ברענגן דעם ׁ ַש ָ ּבת ִאין זיך‪ .‬מען ָ‬ ‫זאל קענען‬ ‫מאכן ַ ּביי זיך פלאץ ַאז דער ׁ ַש ָ ּבת ָ‬ ‫ַ‬ ‫ּ‬ ‫אריינקומען ִאין זֵ יין גוּף‪ ,‬דורך דעם וואס מען‬ ‫דאס שלעכטס‪ .‬וֵ וייל‬ ‫רייניגט זיך אויס פון ָ‬ ‫דער ׁ ַש ָ ּבת קען נישט רוהן ִאין ַא פלאץ ווִ י עס‬ ‫געפינט זיך עפעס שלעכטס‪.‬‬ ‫עס שטייט פון אריה"ק ַאן ֵע ָצה ווִ י אזוי מען‬ ‫זאל קענען‬ ‫גרייט צ ּו פלאץ ַאז דער ׁ ַש ָ ּבת ָ‬ ‫זאל זיך‬ ‫אריינקומען אינעם מענטש‪ַ ,‬אז מען ָ‬ ‫שעמען פון דעם ׁ ַש ָ ּבת קומט‪ ,‬וֵ וייל בּ ו ׁ ָּשה‬ ‫דאס שלעכטס פון דעם מענטש‪.‬‬ ‫פארברענט ָ‬ ‫ַא ֶר ֶמז דערויף‪ ,‬וֵ וייל עס שטייט [תהלים צ"ז ג']‬

‫ֵא ׁש לְ ָפנָ יו ֵּתלֵ ְך ‪ -‬פייער וועט גֵ יין פאר איהם‪,‬‬ ‫וַ ְּתלַ ֵהט ָס ִביב ָצ ָריו ‪ -‬אוּן וועט פארברענען‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫זיינע פיינט ַארוּם אוּן ַארוּם‪ .‬אוּן דערנָ ְ‬ ‫אך‬ ‫שטייט ווייטער ִאין ּ ָפסוּק ֵה ִאיר ּו ְב ָר ָקיו ֵּת ֵבל ‪-‬‬ ‫זיינע בליצן וועלן פארלייכטן ִדי וועלט‪ .‬קען‬ ‫דאס ִאיז ַא ֶר ֶמז ַאז דעמאלס וועט‬ ‫זֵ יין ַאז ָ‬ ‫ֶמעגְ לִ יך זֵ יין ַאז דער בליץ פון ִדי ליכטיגקייט‬ ‫ ‬ ‫זאל קענען שיינען ַ ּביי ִאים‪.‬‬ ‫פון ׁ ַש ָ ּבת‪ָ ,‬‬

‫ ‬

‫ליקוטי יהודה פ' תשא בשם החי' הרי"ם‬

‫נָ ְ‬ ‫אך ַא ַט ַעם פארוואס מען רופט עס ִמיט‬ ‫דעם לָ ׁשוֹ ן ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‪ ,‬וֵ וייל דער ְקדו ׁ ַּשת‬ ‫ַה ׁ ּ ַש ָ ּבת ווענדט זיך לֹויט דער ַמ ְד ֵריגָ ה פונעם‬ ‫האט זיך אנגעגרייט ַא‬ ‫ויפיל מען ָ‬ ‫ְמ ַק ֵ ּבל‪ ,‬וִ ִ‬ ‫ווא ְך אזוי ִפיל וועט ֶער קענען ְמ ַק ֵ ּבל‬ ‫גאנצע ָ‬ ‫ּ‬ ‫ּ‬ ‫לקוטי יהודה‪ ,‬שם‬ ‫זֵ יין פון ְקדו ׁ ַּשת ַה ׁ ַש ָבת‪ .‬‬

‫ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת זֵ יין ִמיט ִשׂ ְמ ָחה‬ ‫זאל מען דאווענען‬ ‫ִדי ְּת ִפ ָּלה פון ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‪ָ ,‬‬ ‫ִמיט ַא נִ ּ‬ ‫יגוּן אוּן ִמיט גרויס ִ ׂ‬ ‫ש ְמ ָחה אוּן פרייד‪.‬‬ ‫ִמיט ַא קוֹ ל פון געזאנג לְ כָ בוֹ ד ִדי ִ ׂ‬ ‫ש ְמ ָחה‬ ‫פון ׁ ַש ָ ּבת ַמלְ ְּכ ָתא וואס קומט צ ּו גֵ יין צ ּו‬ ‫אונזערע נֶ ֶפ ׁש‪ .‬דעריבער ִאיז גְ לֵ ְ‬ ‫ייך‪ַ ,‬אז מען‬ ‫מאכן דעם ׁ ַש ָ ּבת צוזאמען ִמיט‬ ‫זאל פריילעך ַ‬ ‫ָ‬ ‫נאר‬ ‫אונז ַאלֵ יין‪ִ ,‬מיט יעדער זאך וואס ִאיז ָ‬ ‫סדר היום‬ ‫ֶמעגְ לִ יך‪ .‬‬ ‫דאס צוגעזעהן‪,‬‬ ‫האבן ִמיר ָ‬ ‫מיט אונזערע אויגן ָ‬ ‫האט זֵ יי ל"ע‬ ‫ווִ י מערערע מענטשן ווען עס ָ‬ ‫געטראפן ַא ָצ ָרה ערב ׁ ַש ָ ּבת‪ ,‬אוּן דּ וֹ ֵר ְך דעם‬ ‫האבן זיך געשטארקט אוּן ְמ ַק ֵ ּבל‬ ‫וואס זֵ יי ָ‬ ‫ׁ ַש ָ ּבת געווען ִמיט ִ ׂ‬ ‫האבן אוועק‬ ‫ש ְמ ָחה‪ ,‬אוּן זֵ יי ָ‬


‫ק ַּבָל ַת ׁש ַּב ָת‬ ‫געשטיפט ִדי ָצ ָרה פון זיך‪ִ ,‬איז דער טרויער‬ ‫איבערגעדרייט געווארן פאר זֵ יי צ ּו פרייד‪,‬‬ ‫אוּן זֵ יי זענען ארויס פון פינסטערניש צ ּו ַא‬ ‫דאס אלעס ִאיז געווען‪ַ ,‬אז‬ ‫גרויס ליכטיגקייט‪ָ .‬‬ ‫זאל וויסן ַאז ַה ׁ ּ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך קוקט זיך אוּם‬ ‫מען ָ‬ ‫אויף זיינע באשעפענישן‪ .‬אוּן וויבאלד ער‬ ‫ִאיז ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת ִמיט ִ ׂ‬ ‫ש ְמ ָחה‪ ,‬ווערט פאר ִאים‬ ‫אויך ַא ִ ׂ‬ ‫מתוק מדבש ׁ ַש ָ ּבת פ"ו‬ ‫ש ְמ ָחה‪ .‬‬ ‫מאס ִ ׂ‬ ‫ש ְמ ָחה וואס מען ִאיז‬ ‫מיט ִדי זעלבע ָ‬ ‫מקבל דעם ׁ ַש ָ ּבת‪ ,‬וועט מען ִאין הימל מקבל‬ ‫ְ‬ ‫ש ָמה נָ אך ‪ 120‬יאר ‪ .‬תיקוני זוהר תיקון ו' כ"ג‬ ‫זיין‪ ,‬זֵ יין נְ ׁ ָ‬

‫ַט ִּלית ִ ּב ׁ ְש ַעת ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‬ ‫דאס ַא ִמנְ ָהג ַ ּביי‬ ‫דער ַ ּב ַעל ְּת ִפ ָּלה ווִ י אויך ִאיז ָ‬ ‫יקים אוּן אויך ַ ּביי ֵטייל ֲח ִס ִידים‪ַ ,‬אז‬ ‫ַאלֶ ע ַצ ִדּ ִ‬ ‫פרייטאג צ ּו נאכטס טוהן זֵ יי ַאן ַא ַט ִּלית פאר‬ ‫ִמנְ ָחה אוּן זֵ יי זענען ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת ִמיט ַא ַט ִּלית‪,‬‬ ‫אט ׁש ביינאכט ִאיז נישט נוֹ ֵהג ִדי ִמ ְצוָ ה פון‬ ‫כָ ְ‬ ‫יצית‪ ,‬אבער וויבאלד ַ ּביי ׁ ַש ָ ּבת שטייט נישט‬ ‫ִצ ִ‬ ‫ּ‬ ‫בוֹ‬ ‫דאס ַא ֶר ֶמז‬ ‫ִאין ָפסוּק וַ יְ ִהי ֶע ֶרב וַ יְ ִהי ֵקר ִאיז ָ‬ ‫ַאז ׁ ַש ָ ּבת ִאיז נישט ֵקיין ִח ּ‬ ‫ילוּק פון פרייטאג ‪-‬‬ ‫צ ּו ‪ -‬נאכטס אוּן ׁ ַש ָ ּבת בייטאג דעריבער גֵ ייט‬ ‫מען אנגעטאן ִמיט ַא ַט ִּלית‪.‬‬ ‫אמען‬ ‫ית ָמר שטייט ִאין נָ ֶ‬ ‫ִאין ֵס ֶפר ִמ ׁ ְש ֶמ ֶרת ִא ָ‬ ‫י"ע‪,‬‬ ‫פון זיינע ַר ִ ּבי'ס ָה ַרב ַה ָ ּקדוֹ ׁש מקאזניץ זִ ַ‬ ‫י"ע‪ ,‬וְ ָה ַרב ַה ָ ּקדוֹ ׁש‬ ‫וְ ָה ַרב ַה ָ ּקדוֹ ׁש ִמ ֻּל ְ ּבלִ ין זִ ַ‬ ‫זאל ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת זֵ יין‬ ‫י"ע‪ַ ,‬אז מען ָ‬ ‫מנשכיז זִ ַ‬ ‫ַדּ וְ ָקא ִמיט ַא ַט ִּלית‪.‬‬ ‫אויך ברענגט ֶער ַאז ָה ַרב ַה ָ ּקדוֹ ׁש ִמ ֻּל ְ ּ‬ ‫ובלִ ין‬ ‫האט געזאגט ַאז אזוי ִאיז געווען דער‬ ‫י”ע ָ‬ ‫זִ ַ‬ ‫משמרת שלום‬ ‫י"ע‪ .‬‬ ‫יקים זִ ַ‬ ‫ִמנְ ָהג פון ַאלֶ ע ַצ ִדּ ִ‬ ‫יקים [וְ כֵ ן נָ ַהג ַה ְ ּבנֵ י יִ ּ ָ ׂ‬ ‫האבן‬ ‫ששׂכָ ר זִ ַ‬ ‫י"ע] ָ‬ ‫ֵטייל ַצ ִדּ ִ‬ ‫האבן אראפ גענומען‬ ‫געמאכט ַא ּ ְפ ׁ ָש ָרה ַאז זֵ יי ָ‬ ‫האבן געלייגט דעם‬ ‫דעם ַט ִּלית פונ'ם קאפ‪ ,‬זֵ יי ָ‬ ‫ַט ִּלית אויף ִדי פלייצע‪ ,‬פון נָ ְ‬ ‫אך ָ ּב ְרכוּ‪ ,‬צוליב ִדי‬ ‫ּפוֹ ְס ִקים וועלכע זענען ְמ ַע ְר ֵער אויף דעם ִענְ יַ ן‬ ‫פון גֵ יין ִמיט ַא ַט ִּלית ביינאכט‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫שטיין ֵ ּביי ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‬ ‫ֵ ּביי ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת שטייט מען ִמיט פארכט אוּן‬ ‫שרעק לְ כָ בוֹ ד ִדי ׁ ְשכִ ינָ ה ַה ְּקדוֹ ׁ ָשה‪ ,‬אזוי ווִ י מען‬ ‫שטייט ווען מען נעמט אויף ַא גרויסן ָח ׁשוּב'ן‬ ‫באר היטב סי' רס"ב סק"ה‬ ‫מענטש‪ .‬‬ ‫ִדי ְ ּג ָמ ָרא [סנהדרין מ"ב‪ ].‬זאגט ֵ ּביי ִקידּ ו ּׁש‬ ‫זאל זאגן ִדי ְ ּב ָרכָ ה‬ ‫לְ ָבנָ ה ַאז ַא ַ ּב ֵ ּיי זאגט‪ :‬מען ָ‬ ‫פון ִקידּ ו ּׁש לְ ָבנָ ה שטייענדיג‪ ,‬וֵ וייל צ ּו ְמ ַק ֵ ּבל‬ ‫ּ ָפנִ ים זֵ יין ַה ׁ ּ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך דארף מען ׁ ְש ֵטיין‪,‬‬ ‫ברענגט דער ְּכלֵ י יָ ָקר ַאז צוליב דעם זעלבן‬ ‫ַט ַעם דארף מען ׁ ְש ֵטיין ִ ּב ׁ ְש ַעת ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‪,‬‬ ‫אוּן ִ ּב ְפ ָרט וויבאלד דער ׁ ַש ָ ּבת זאגט ֵעדוּת ַאז‬ ‫האט באשאפן דער וועלט דארף‬ ‫ַה ׁ ּ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך ָ‬ ‫מען ׁ ְש ֵטיין ַ ּביי ַק ָ ּבלַ ת ׁ ַש ָ ּבת‪ ,‬אזוי ווִ י מען מען‬ ‫ ‬ ‫דארף צ ּו ׁ ְש ֵטיין ווען מען זאגט ֵעדוּת‪.‬‬ ‫שפתי דעת להגאון בעל כלי יקר‬ ‫ ‬ ‫ִאין ֵטייל ערטער ִאיז דער ִמנְ ָהג ַאז מען ִאיז‬ ‫ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת שטייענדיג פון אנהייב לְ כ ּו נְ ַרנְ נָ ה‬ ‫ביז נָ ְ‬ ‫אך דעם ערשטן ּ ִפזְ מוֹ ן פון ּ ִפ ּיוּט לְ כָ ה‬ ‫דוֹ ִדי‪ֵ ,‬טייל ערטער ביז נָ ְ‬ ‫אך ָ ּב ְרכוּ‪ .‬אוּן ִאין ֵטייל‬ ‫נאר‬ ‫ערטער ִאיז דער ִמנְ ָהג ַאז מען שטייט ָ‬ ‫יטל ִמזְ מוֹ ר לְ ָדוִ ד ָהב ּו‬ ‫אפ ְ‬ ‫ווען זאגט דעם ָק ּ ִ‬ ‫לַ ה' ְ ּבנֵ י ֵאלִ ים וְ כוּ' אוּן פון בּ וֹ ִאי ְ ּב ׁ ָשלוֹ ם ביז‬ ‫נָ ְ‬ ‫ימן ִאיז ַאז מען שטעלט זיך‬ ‫אך ָ ּב ְרכוּ‪ִ .‬מנְ ָהג ֵּת ָ‬ ‫ְ‬ ‫כח ביז נָ אך ָ ּב ְרכוּ‪.‬‬ ‫הערשט אויף ַ ּביי ָא ָ ּנא ְ ּב ַ‬ ‫דער ַט ַעם פארוואס מען ִאיז ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת‬ ‫שטייענדיג‪ִ ,‬איז לֹויט ווִ י ִדי ְ ּג ָמ ָרא זאגט‬ ‫האט געזאגט‪ ,‬דעריבער‬ ‫[סנהדרין מ"ב‪ַ ,].‬א ַ ּב ֵ ּיי ָ‬ ‫דארף מען זאגן ִדי ְ ּב ָרכָ ה פון ִקידּ ו ּׁש לְ ָבנָ ה‬ ‫שטייענדיג‪ ,‬וֵ וייל ַ ּביי ִקידּ ו ּׁש לְ ָבנָ ה ִאיז מען‬ ‫ְמ ַק ֵ ּבל ּ ְפנֵ י ַה ׁ ּ ְשכִ ינָ ה‪ ,‬דארף מען צוליב דעם‬ ‫ָּכבוֹ ד פון ִדי ׁ ְשכִ ינָ ה זאגן ִדי ְ ּב ָרכָ ה שטייענדיג‪.‬‬ ‫דערפאר ִ ּב ׁ ְש ַעת ווען מען ִאיז ְמ ַק ֵ ּבל ׁ ַש ָ ּבת‪,‬‬ ‫וואס דער ׁ ַש ָ ּבת זאגט ֵעדוּת ַאז ַה ׁ ּ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך‬ ‫דאס ַא ָּכבוֹ ד‬ ‫האט באשאפן דער וועלט ִאיז ָ‬ ‫ָ‬ ‫ ‬ ‫פאר ַה ׁ ּ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך‪ ,‬שטייט מען‪.‬‬ ‫שפתי דעת‪ ,‬בראשית מ"ז‬ ‫ ‬


‫בעזרת השם יתברך‬

‫פרשת תולדות תשע”ז | גליון קנט | הרב לייביש ליש | בישיבת קארלין סטאלין‬

‫פרעזידענט 'ניקסאן' ביים 'סדר'!!‬ ‫וואס?!!‬ ‫עכט?!!‬ ‫פרעזידענט ניקסאן דער גרויסער אמעריקאנער פרעזידענט‬ ‫איז געקומען צו א סדר פסח ביינאכט?!! וואס האט ער דארט‬ ‫געזוכט?!! ער איז געקומען עסן חרוסת?! טאנצן 'חד גדיא'?! גיי‬ ‫ווייס‪ ,‬אפשר גנבענען די אפיקומן‪...‬‬ ‫רואיג‪ ,‬רואיג קינדערלעך!! ליינט'ס ווייטער וועט עטץ שוין‬ ‫אלעס פארשטיין‪...‬‬ ‫אונזער מעשה האט פאסירט צווישן די יארן פון תש"ל או תשל"ד‬ ‫אין די געהויבענע נאכט פון פסח‪...‬‬ ‫די גאסן פון דער 'עיר ואם‬ ‫בישראל' בארא פארק זענען‬ ‫ליידיג‪ ...‬אלע אידן געפונען זיך‬ ‫יעצט אין די הייזער און מען‬ ‫פראוועט א הייליגע ליכטיגע‬ ‫סדר‪ ...‬די טאטעס זיצן אויף די‬ ‫מלכות'דיגע היסב בעטן‪ ...‬די‬ ‫קינדער פרעגן די מה נשתנה‪...‬‬ ‫די טישן וואס זענען באדעקט‬ ‫מיט א ווייסע ציכטיגע‬ ‫טישטיך זענען אנגעפולט‬ ‫מיט הערליכע יום‪-‬טוב'דיגע‬ ‫כלים‪ ...‬די ריזיגע מה‪-‬נשתנה‪-‬‬ ‫ליכט שיינט אין איר פראכט‬ ‫און באלייכט דער גאנצע שטוב‬ ‫מיט א ספעציעלע פסח'דיגע‬ ‫ליכטיקייט‪...‬‬ ‫לאמיר אבער אריבערגיין צו דריי‪-‬און‪-‬פערציגסטע גאס‪ ,‬צווישן‬ ‫פערצן און פופצן עוועניו און לאמיר אריינבליקן אין איינער פון‬ ‫די הייזער דארט‪ ,‬א טונקלע‪-‬רויט קאלירטע געביידע וואס פון‬ ‫אינדרויסן קוקט עס אויס גאנץ פשוט‪ ...‬אפשר נאך ווייניגער‬ ‫ווי פשוט‪ ...‬אינעווייניג אין יענע געביידע האט פאסירט אונזער‬ ‫מעשה‪..‬‬ ‫יא‪ ,‬קינדערלעך! אין יענע הויז האט געוואוינט דער גרויסער הייליגע‬ ‫צדיק דער באוויסטער אוהב ישראל דער 'לעלובער רבי' הרה"ק רבי‬ ‫שמעון נתן נטע בידערמאן זי"ע באקאנט ביי יעדען מיט די דער לשון‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫חיבה רבי שמעון'לע לעלובער‪...‬‬ ‫איי איי איי‪ ...‬וואס זאל איך ענק זאגן זיסע נשמה'לעך‪ ,‬ווען מען‬ ‫דערמאנט זיך פון אט דעם לעכטיגע צדיק קומט ארויף אזויפיל‬ ‫בענקעניש און געגועים‪ ,‬זיין צורה האט אזוי געלאכטן‪ ,‬ווען מען האט‬ ‫זיך געפונען נעבן אים האט מען געשפירט אז מען איז ממש 'גן עדן'‪...‬‬ ‫זיין געהויבענע עבודה וואס האט פראבירט אלע יארן צו באהאלטן‬ ‫האט זיך אין זיינע לעצטע יארן ארויסגעוויזן מיט א שטארקייט‪ ,‬די‬ ‫געהויבענע ריקודין ביי 'שמחת בית השואבה'‪ ,‬זיינע שבתים אין 'מירון'‪,‬‬ ‫זיינע געהויבענע נסיעות צו מקומות הקדושים אין אירופה בפרט ביים‬ ‫ציון פון זיין הייליגע זיידע רבי דוד לעלובער זי"ע‪.‬‬ ‫א פארצייטישע צדיק וואס‬ ‫אזויפיל מענטשן האבן ביי‬ ‫אים געזען אפענע מופתים און‬ ‫ישועות וואס ער האט געפועלט‬ ‫פאר אידן!‬ ‫ווער רעדט נאך פון זיין 'אהבת‬ ‫ישראל'‪ ,‬דאס איז ממש נישט‬ ‫מעגליך צו באשרייבן‪ ,‬זיין הארץ‬ ‫איז געווען אפן פאר יעדער איד‬ ‫נישט קיין חילוק ווער‪ ...‬מען‬ ‫קען שרייבן גאנצע ספרים און‬ ‫נישט פארטיג ווערן פון זיין‬ ‫איבערגעגעבנקייט צו יעדען‪...‬‬ ‫דער הייליגער צדיק רבי‬ ‫שמעון'לע האט זוכה געווען‬ ‫זיך צו געזעגענען פון די וועלט‬ ‫אין די הייליגסטע נאכט פון די‬ ‫יאר‪' ,‬יום כיפור' נאך כל נדרי‪ ,‬און עד היום הזה ווערט דער נאמען‬ ‫"רבי שמעון'לע לעלובער" דערמאנט מיט אזויפיל ליבשאפט און‬ ‫העכערקייט‪ ...‬זכותו יגן עלינו!‬ ‫אין די יארן איידער ער איז געווארן רבי האט ער געוואוינט אין‬ ‫בארא פארק‪ ,‬און געפירט זיין בית מדרש‪...‬‬ ‫אבער ער האט נישט געוואוינט דארט אליין‪ ...‬עס האבן דארט‬ ‫געוואוינט נאך מענטשן‪ ...‬אפשר זענען "זיי" נישט געשלאפן דארט‪,‬‬ ‫אבער "זיי" האבן זיך געדרייט דארט אינדערהיים ווי עכטע בעלי‪-‬‬ ‫בתים‪ ...‬זיי האבן אויפגעמאכט די פרידזש און די קלאזעטס‪ ,‬און‬


‫ב‬ ‫גענומען וואס זיי ווילן‪ ...‬ווען זיי ווילן‪ ...‬און וויפיל זיי ווילן‪ ...‬קיינער‬ ‫האט זיי נישט צוריקגעהאלטן‪ ,‬פונקט פארקערט ווען איינער האט‬ ‫גענדיגט נעמען‪ ,‬האט מען אים געפרעגט מיט ליבליכקייט‪ :‬ביסט‬ ‫זיכער דו דארפסט נישט נאך?‪...‬‬ ‫"זיי" מיינט מען יעדער צובראכענע נשמה‪ ...‬יעדע פארווייטאגטע‬ ‫מענטש‪ ...‬יעדע עלנדע איד וואס האט נישט קיין משפחה‪ ...‬יעדע‬ ‫האוםלע"ס וואס האט נישט קיין הויז‪ ...‬דארט אויף ‪ 43‬סטריט איז‬ ‫געווען זייער הויז‪...‬‬ ‫ממש אזוי‪ ,‬יעדער האלב‪-‬צודרייטע מענטש פון גאנץ ברוקלין‬ ‫האט געפונען דארט א 'אפענע טיר'‪ ,‬און נאכמער א 'אפענע הארץ'‪...‬‬ ‫מאדנע האומלע"ס פארשוינען מיט פארשמירטע קליידער און‬ ‫אומבאטעמטע גערוך וואס קיינער האט נישט געוואלט שטיין‬ ‫נעבן זיי און זיכער נישט ארייננעמען צו זיך אין שטוב‪ ,‬האט מען‬ ‫דארט אויפגענומען ווי דער קיסר אליין‪...‬‬ ‫דער הייליגער רבי האט זיך פרעזענליך אפבגעגען מיט יעדער‬ ‫איינער זיי‪ ,‬און זיי באדינט ווי א קנעכט באדינט זיין האר‪ ...‬ער האט‬ ‫געהאט א ספעציעלע כח צו מאכן יעדעם גוט פילן‪ ,‬ער פלעגט זיצן‬ ‫שעות און זיי אויסהערן‪ ...‬אזוי פלעגט ער מחזק זיין די צובראכענע‬ ‫נשמות‪ ,‬ביז זיי האבן ממש אויפגעלאכטן דארט‪...‬‬ ‫נישט איינמאל האט זיך געמאכט ווען איינער פון די מאדנע‬ ‫מענטשן האבן געכאפט אטאקעס דארט‪ ...‬זיי האבן געקענט שרייען‬ ‫מיט מאדנע קולות און אפילו ווארפן בענקלעך אין די לופט‪ ...‬און‬ ‫צומאל ערגער פון דעם‪ ...‬אבער דער צדיק האט גארנישט געלאזט‬ ‫מען זאל טוהן צו זיי‪ ,‬פונקט פארקערט ער האט זיי נאכמער מכבד‬ ‫געווען און געטוהן אלעס אויף דער וועלט זיי צו בארואיגן‪...‬‬ ‫אויב איז א גאנץ יאר געווען אנגעפילט מיט די מאדנע געסט‪,‬‬ ‫דאן האט פסח ביינאכט דארט אויסגעקוקט ווי א טרעין סטעישן‪...‬‬ ‫צום רבינ'ס סדר זענען אנגעקומען אזעלכע מענטשן וואס מען‬ ‫האט געדארפט זיין גאר א ספעציעלע צדיק זיי צו ארייננעמען אין‬ ‫שטוב‪...‬‬ ‫יא! ווען דער צדיק רבי שמעון'לע האט געזאגט "כל דכפין ייתי‬ ‫ויכול" האט ער עס נישט סתם געזאגט‪ ,‬ער האט עס מקיים געווען! און‬ ‫מיט א גרויסע הידור!‪...‬‬ ‫און אזוי זיצט דער הייליגער צדיק ביים סדר‪ ,‬זיין פנים לייכט און‬ ‫שיינט ווי דער זון אונטער א קלארע הימל אינמיטן העלן טאג‪...‬‬ ‫נעבן אים זיצן זיינע קינדער און איידעמער‪ ,‬און פון אלע זייטן זיצן‬ ‫אלע ארחי‪-‬פרחי'ס פון גאנץ ברוקלין‪...‬‬ ‫מען הייבט אן "קדש"!!‬ ‫איי קינדערלעך! האבן מיר דען א השגה אין דער "סדר" פון אט‬ ‫דעם לעכטיגן צדיק‪ ...‬די שמחה און די קדושה האט אנגעפילט די‬ ‫גאנצע שטוב‪...‬‬ ‫מע ענדיגט מאכן קידוש‪ ,‬אן מען גייט ווייטער מיט סדר‪ ...‬ורחץ‪,‬‬ ‫כרפס‪ ,‬יחץ‪ ...‬מען האט אנגעהויבן זאגן מגיד‪ ...‬די קינדער האבן‬ ‫געפרעגט די קשיות און רבי שמעון'לע זיצט אויבען אן ער זאגט‬ ‫פאר די הגדה מיט א מורא'דיגע זיסקייט און יעדער ארום זאגט‬ ‫ָ‬ ‫מיט‪ ...‬מען שפירט ממש ווי דער שכינה הקדושה רוהט אין די‬ ‫גאנצע שטוב‪...‬‬ ‫ערגעץ וואו אינמיטן די הגדה צווישן די 'מכות' און 'דיינו' איז‬ ‫איינער פון די שנארער'ס געווארן זייער לאנגווייליג‪( ...‬בויער"ד‬ ‫בלע"ז) ער האט נישט געהאט קיין גרויס געדולד צו די לאנגע‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫הגדה‪ ...‬ער האט שוין געקוקט די אלע פיקטשערס פון זיין הגדה‬ ‫דריי מאל פון דעקל‪-‬צו‪-‬דעקל‪ ...‬יעדע אכצן סעקונדעס לאזט‬ ‫ער ארויס א הויכע לאנגע געניץ‪ ...‬ער האט שוין אפילו געמאכט‬ ‫עטליכע עירפלעינס פון די נעפקינס וואס זענען געלעגן דארט‬ ‫נעבן זיין פלאץ‪ ...‬אבער דער הגדה רוקט זיך לויט אים זייער‬ ‫שטייטליך‪ ...‬זיין געדולד הייבט אן פלאצן‪ ...‬זיינע נערוון טראגן‬ ‫אים‪ ...‬אויפאמאל רופט ער זיך אן צו זיין חבר וואס איז געזעצן‬ ‫אנטקעגן אים‪ ,‬און מיט א מאדנע קול געבט ער אים א פרעג‪:‬‬ ‫האלוי‪ ,‬גימפל‪ ,‬וואס זאגסטו צו ניקסאן'ס דרשה נעכטן?!! דער‬ ‫וועלט רידערט‪ ....‬הע?!!‬ ‫דער פארשוין האט גערעדט גענוג הויך אז יעדער האט עס‬ ‫געקענט הערן‪...‬‬ ‫די מענטשן ארום האבן געווארפן אויף אים מאדנע בליקן‪ ,‬אבער‬ ‫קיינער האט אים נישט געזאגט קיין ווארט‪ ...‬ווידער דער ארחי‪-‬‬ ‫פרחי'ניק האט זיך נישט וויסענדיג געמאכט פון קיינעם'ס בליקן‪,‬‬ ‫און ער איז ממשיך ווייטער זיין שמועס מיט גימפל‪:‬‬ ‫הערסטו גימפל! איך האב שוין פון לאנג געהאלטן אז 'ניקסאן' טויג‬ ‫אויף כפרות‪ ...‬אזא דורכפאל פון א פרעזידענט‪ ,‬שרעקליך‪ ...‬הע? וואס‬ ‫זאגסטו גימפל‪...‬‬ ‫איינער פון די משפחה‪-‬מיטגלידער פונעם רבין וואס איז‬ ‫געזעצן דארט‪ ,‬האט עס נישט געקענט דערליידען‪ ...‬עס האט‬ ‫אים פארדראסן‪ ...‬כ'מיין‪ ,‬אין וועלכע אידיש הויז רעדט מען פון‬ ‫'ניקסאן' פסח ביינאכט?! נאכדערצו אינמיטן די הגדה‪ ...‬אפילו‬ ‫ביי די פשוט'סטע מענטש וואס פירט א סדר‪ ,‬זאגט מען די 'הגדה'‬ ‫מיט א געשמאק‪ ,‬מען רעדט וועגן סיפור יציאת מצרים‪ ,‬מען זינגט‬ ‫'דיינו'‪ ...‬ווער רעדט נאך ביי די סדר פון א צדיק‪ ,‬ווען ס'פלאקערט‬ ‫אזא הימלישע פייער‪ ,‬זיצט זיך איינער אין רעדט וועגן ניקסאן'ס‬ ‫דרשה‪ ...‬דער משפחה‪-‬מיטגליד האט זיך נישט געקענט איינהאלטן‬ ‫און געגבן א שריי אויס‪:‬‬ ‫נו! שא!! פסח ביינאכט!! ביי דער הייליגער סדר ברענגסטו‬ ‫דא אריין שטותים‪ ...‬אינמיטן די הגדה האסטו נישט קיין אנדערע‬ ‫דאגות?!‪...‬‬ ‫דער איד פנים איז געווארן רויט פון בושה‪ ...‬עס האט אויסגעקוקט‬ ‫ווי ער איז יעצט באגאסן געווארן מיט א גאנצע פאס קעטשא"פ‪...‬‬ ‫ער האט נישט געוואוסט וואו זיך איינצוזונקען פאר חרפות‪ ...‬ער‬ ‫האט זיך געוואלט באהאלטן אונטער די טיש‪...‬‬ ‫אין די זעלבע צייט איז דער צדיק געזעצן אויבן‪-‬אן איינגעזונקען‬ ‫אין זיינע הייליגע מחשבות‪ ...‬אבער ער האט עפעס מיטגעהאלטן‬ ‫די געשפרעך פון דעם איד‪ ,‬ווי אויך דער 'פסק' פון דער משפחה‬ ‫מיטגליד‪ ,‬געבט ער א שפרינג אויף פון זיין היסב‪-‬בעט ער כאפט‬ ‫אן דער שרייער ביים האנט און ער זאגט אים שטילערהייט מיט א‬ ‫שטרענגקייט‪ ...‬בארואיג דיך‪ ...‬רעד נישט צו יענעם נאך א ווארט‪...‬‬ ‫און דערנאך געבט דער צדיק רבי שמעון'לע זיך א רוף צו יענעם‪,‬‬ ‫און זאגט אים‪ :‬קום נאר אהער‪...‬‬ ‫דער איד'ס הארץ האט געקלאפט ווי א פויקער‪ ..‬אוי בין איך אין‬ ‫טראב"ל‪ ...‬ווער ווייסט וואס דער רבי גייט יעצט טוהן צו מיך‪ ...‬ער‬ ‫פראבירט זיך צו פארזוימען‪...‬‬ ‫אבער ר' שמעונ'לע זאגט אים שעמט'ס אייך נישט! קומט אהער‪,‬‬ ‫קומט אהער‪...‬‬ ‫ווען דער איד קומט נאמטער דרייט זיך רבי שמעונ'לע אויס‬


‫ג‬ ‫צו אים‪ ,‬ער קוקט אים אן מיט ליבליכע אויגן און מיט א ווארימע‬ ‫שמייכל געבט אים א פרעג‪:‬‬ ‫ו ו א ס ה א ט נ י ק ס א ן נ ע כ ט ן ג ע ז א ג ט ??!!!!!‬ ‫עם‪ ..‬עם‪ ...‬עם‪ ....‬גארנישט‪ ...‬עכט‪ ....‬גארנישט‪ ....‬אייםסארי‪...‬‬ ‫כ'האב עכט גארנישט געמיינט‪ ....‬כ'וועל שוין זייט שטיל ביז די‬ ‫ענד‪...‬‬ ‫אבער רבי שמעון'לע לאזט נישט נאך‪...‬‬ ‫ער לייגט ארויף זיין האנט אויף זיין פלייצע און ער זאגט אים‪:‬‬ ‫ניין!! מיין טייערע פריינט איך בין עכט נייגעריג צו וויסן וואס ניקסאן‬ ‫האט נעכטן געזאגט‪ ...‬זייט'ס מוחל טוט'ס מיך א גרויסע טובה און‬ ‫זאגטס מיר איבער זיין דרשה‪...‬‬ ‫רבי שמעון'לע האט עס אים געזאגט מיט אזא ערנסקייט‪ ,‬און‬ ‫געמאכט יענעם פילן כאילו ער טוט אים די גרעסטע טובה אז ער‬ ‫פארציילט אים ניקסאן'ס דרשה‪ ,‬האט ער אויפגעמאכט א מויל און‬ ‫זיך גענומען איבערזאגן די דרשה‪...‬‬ ‫דער צדיק זיצט מיט אפענע אויגן און אנגעשפיצטע אויערן‬ ‫נישט פארפאסנדיג קיין איין ווארט וואס יענער דערציילט‪ ...‬יענער‬ ‫מאכט מיט די הענט ארויף‪-‬און‪-‬אראפ‪ ,‬און דער רבי שאקלט צו‬ ‫מיט די קאפ‪...‬‬ ‫ווען יענער ענדיגט‪ ,‬פרעגט אים ר' שמעון'לע אויס‪ :‬נו‪ ,‬און וואס‬ ‫זאגט דער וועלט צו דעם דרשה?‬ ‫אין יענער מיט א זאפטיגע שפראך אלע זאכן וואס ער האט‬ ‫געהערט אויף די נייעס‪ ...‬אז עס איז געווען א מחיה‪...‬‬ ‫און דער צדיק‪ ,‬הערט זיך צו די מיט די גרעסטע מאס רואיגקייט‬ ‫און פרעגט ווייטער און וואס האלטסו?‬ ‫אוי האט יענער געשפירט געוואלדיג‪ ...‬איין קלייניקייט? דער‬ ‫רבי וויל הערן זיין מיינונג‪ ...‬האט ער זיך גענומען מסביר זיין זיין‬ ‫'אנאליז' און געזאגט סברות אויף אהין און אהער‪ ...‬ענדליך ווען‬ ‫יענער האט ענדיגט זאגט רבי שמעונ'לע צו אים‪ :‬איך מיין אז דו‬ ‫האסט א מוראדיגע שכל הישר! איך האלט אויך אזוי! איך האלט‬ ‫ממש פונקט ווי דו‪...‬‬

‫דער איד האט זיך געשפירט ווי א מיליאן דאללער‪ ...‬נישט נאר‬ ‫ער האט זיך בארואיגט פון די פריעדיגע מעשה‪ ,‬נאר ער האט ממש‬ ‫געלאכטן פון אטענטשע"ן‪ ...‬ווען רבי שמעולע האט געזעהן אז דער‬ ‫איד איז צוריק מיט א שמייכל זאגט ער צו אים‪:‬‬ ‫נו‪ ,‬ישר כח פאר די וויכטיגע אינפארמאציע‪ ,‬קום לאמיר גיין‬ ‫ווייטער אין די הגדה‪...‬‬ ‫יא קינדערלעך‪ ,‬א גוטע צוואנציג מינוט האט רבי שמעולע‬ ‫פארברענגט "פסח ביינאכט" אינמיטן די הייליגע סדר‪ ,‬צו הערן‬ ‫פרעזידענט ניקסאנ'ס דרשה‪ ,‬מיט אלע דעטאלען און פיטשיווקעס‪...‬‬ ‫אלעס כדי נישט צו פארשעמען און וויי טוהן א צובראכענע איד!!‬ ‫שיינע מעשה הא?! פון איין זייט קוקן מיר אויף די גרויסע צדקות‬ ‫פונעם הייליגן צדיק רבי שמעון'לע זי"ע וואס האט זיך אראפגעלאזט‬ ‫אינמיטן די הייליגע סדר צו געבן א פשוטער איד א גוטע געפיל‪,‬‬ ‫נאכדעם וואס ער האט זיך געשפירט געטראפן‪...‬‬ ‫אבער פון די אנדערע זייט האבן מיר זיך אונטערגעשמייכלט פון‬ ‫יענע פארשוין וואס האט נישט געהאט עפעס בעסער'ס צו רעדן‬ ‫אינמיטן די 'סדר' נאר פון פרעזידענט 'ניקסאן'‪ ...‬נו‪ ,‬און וואס טוט‬ ‫זיך מיט אונז?! וויפיל פון אונז זיצן ביי די הייליגע שבת סעודה און‬ ‫מען רעדט פון טראמפ?!! וויפיל פון אונז זענען ביז"י ביי די סעודה‬ ‫דורכשצושמועסן בלע"ק פריידע"י?!!‬ ‫א שבת סעודה איז די געשמאקסטע און טייערסטע זאך וואס מיר‬ ‫פארמאגן סיי ברוחניות און נאכמער בגשמיות‪ ...‬די גאנצע משפחה‬ ‫זיצט אינאיינעם‪ ...‬מען זינגט זמירות‪ ,‬מען שמועסט דברי תורה‪ ,‬סיפורי‬ ‫צדיקים‪ ...‬מען בויעט א געשמאקע קשר‪ ,‬עלטערן מיט קינדער‪ ,‬און‬ ‫געשוויסטער צווישן זיך‪ ,‬א מחיה! וואס קען שוין זיין בעסער‪...‬‬ ‫לאמיר זיך מחזק זיין אין דעם‪ ...‬לאמיר לאזן טראמפ ווארטן אין‬ ‫די קיטשע"ן ביז מוצאי שבת! און אויסנוצן די הייליגע מינוטן פון די‬ ‫שבת סעודה צו ווערן מער העכער‪ ,‬מער דערהויבן‪ ,‬און נענטער צום‬ ‫אייבערשטען‬ ‫זייט'ס געבענטשט גוט שבת!‬

‫קול שלום מרדכי‬ ‫ב"ה‬ ‫שבת פרשת חיי שרה‬

‫טייערע רבי לייביש און תלמידים כיתה ה'‬ ‫קארלין סטאלין‬ ‫שלום וברכה!‬ ‫ברוך השם איך האב באקומען אייער בריוו‬ ‫אנגעפאקט מיט געשמאקע ענטפער'ס אויף‬ ‫פרשת נח‪ ,‬אייער הייליגער תורה האט געבראכט‬ ‫א ברענענדיגע ווארעמקייט אין ליכטיקייט‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫און דעם קאלטע טונקעלע פלאץ וואס הייסט‬ ‫תפיסה! עס איז פאר מיר א גרויסע שמחה צו‬ ‫לערנען תורה מיט אייך!‬ ‫יא! ווייל ווען איך לערן אייער געשמאקע‬ ‫ענטפער'ס איז עס פאר מיר אזויווי איך לערן‬ ‫מיט אייך צוזאמען‪ ,‬און עס איז נאך א גרעסערע‬ ‫שמחה‪ ,‬ווען איך זעה די ענטפער'ס איז נאך‬ ‫בעסער ווי איך האב זיך אליין פארגעשטעלט‪...‬‬

‫למשל‪ ,‬אויף דעם שאלה‪ ,‬וויאזוי איז מרדכי‬ ‫היהודי געווען ענדליך צו אברהם אבינו?‬ ‫איך האב געטראכט פון דריי ענטפער'ס אלף‪,‬‬

‫בית‪ ,‬גימל‬ ‫אבער לערנען צוזאמען מיט אייך האב איך‬ ‫געלערנט אכצן ליכטיקער‪ ,‬קלוגער‪ ,‬ענטפער'ס!‬ ‫‪.1‬‬ ‫‪.2‬‬ ‫‪.3‬‬ ‫‪.4‬‬

‫‪1‬ביידע האבן זיך נישט געבוקט צו עבודה‬ ‫זרה‪.‬‬ ‫‪2‬זיי זענען אליין קעגן אלעמען! די זעלבע‬ ‫איז מרדכי געווען דער איינציגסטע וואס‬ ‫האט זיך נישט געבוקט צו המן‪.‬‬ ‫‪3‬זיי האבן ביידע געמאכט א קידוש השם‪.‬‬ ‫‪4‬אברהם האט מלחמה געהאלטן מיט‬


‫ד‬ ‫'כדרלעומר'‪ ,‬און מרדכי האט מלחמה‬ ‫געהאלטן מיט המן‪.‬‬ ‫‪5 .5‬אמונה‪ ,‬בטחון‪ ,‬געדאוונט‪.‬‬ ‫‪6 .6‬אזויווי אברהם‪ ,‬האט מרדכי כופר געווען‬ ‫די עבודה זרה פון המן‪.‬‬ ‫‪7 .7‬אזויווי אברהם האט נישט מורא געהאט‬ ‫פון נמרוד‪ ,‬אזוי האט מרדכי נישט מורא‬ ‫געהאט פון אחשורוש‪.‬‬ ‫‪8 .8‬ער איז געווען דער איינציגעסטע וואס‬ ‫האט געהייסן אז מען זאל נישט גיין צו‬ ‫אחשורורש'ס משתה‪.‬‬ ‫‪9 .9‬רשעים האבן זיי געוואלט הארגענען‬ ‫און דער אויבערשטער האט זיי‬ ‫געראטעוועט‪.‬‬ ‫‪1010‬ביידע זענען געווען אין גלות!‬ ‫‪1111‬ביידע האבן מקרב געווען מענטשן צו‬ ‫דער רבונו של עולם‪.‬‬ ‫‪1212‬ביידע האבן חתונה געהאט מיט זייער‬ ‫פלומעניק‪.‬‬ ‫‪1313‬ביי ביידע זענען זייער ווייבער‬ ‫אוועקגענומען געווארן צום קעניג!‬ ‫‪1414‬ביידע האבן נישט אויסגעזאגט די סוד!‬ ‫מרדכי ווער איז אסתר‪ ,‬און אברהם ווער‬ ‫איז שרה‪.‬‬ ‫‪1515‬זיי האבן ביידע זיך מוסר נפש געווען צו‬ ‫לייקענען אין עבודה זרה‪.‬‬ ‫‪1616‬זיי זענען ביידע געווען גוט באקאנט אין‬ ‫די וועלט‪.‬‬ ‫‪1717‬זיי האבן ביידע געפירט א מלחמה‪.‬‬ ‫‪1818‬ביידע האט זיי דער אויבערשטער‬ ‫געהאלפן באזיגן זייערע שונאים‪.‬‬ ‫איז א גרויסער ישר כח התלמיד‪ :‬יוחנן‬ ‫וואלפין‪ ,‬שמעון בנדר‪ ,‬בנימין בראמבערג‪ ,‬ארי‬ ‫גרינבערגער‪ 2 ,‬וואס הרוצים בעילום שמם‪,‬‬ ‫יהודה מיללער‪ ,‬יוסף מייער‪ ,‬חנני' אויש‪ ,‬משה כץ‪,‬‬ ‫טובי' ירוחם פישל בנדר‪ ,‬בן ציון וואלפין‪ ,‬מרדכי‬ ‫לייב קפלן‪ ,‬אבגדור פאללאק‪ ,‬דוב אליהו ענטעבי‪,‬‬ ‫אברנמי פייגנבוים שיחי' פאר לערנען מיט מיך‪...‬‬ ‫דער אויבערשטער זאל אייך אלע בענטשן‬ ‫מיט גרויס הצלחה אין אייער דאווענען און‬ ‫לערנען און מעשים טובים‪ ,‬און געבן אסאך‬ ‫אידישע נחת צו אייערע עלטערן און אייער רבי‪,‬‬ ‫און מיר זאלן אלע שוין יעצט האבן אונזער גאולה‬ ‫פרטי מיט אונזער גאולה כללי יעצט מיט משיח‬ ‫צדקינו‪.‬‬ ‫נעכטן ביינאכט גייענדיג פון 'עסן צימער' מיט‬ ‫נאך א איד פון דער זעלבער באראק‪ ,‬זעט יענער‬ ‫א גוי וואס פלעגט אויך זיין מיט אים אין די‬ ‫זעלבער באראק‪ ,‬וואס מען האט אריבערגעפירט‬ ‫צו א צווייטער באראק!‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫"‪ Hai Bili‬פארוואס האסטו זיך אוועקגעצויגן‬ ‫צו א אנדערע באראק?" ‪ -‬פרעגט דער איד‬

‫איז שוין אטאמאטיש "לא למות"!? נישט‬ ‫געשטארבן!‬

‫‪ Bili‬ענטפערט אן קיין בושה! "ווייל איך האב‬ ‫נישט ליב צו לעבן מיט אידן"!‬

‫דער ענטפער זעט מען גאנץ דייטליך אין דעם‬ ‫'פלאץ וואס הייסט תפיסה'!‬

‫ווער איז דער ‪ ?Bili‬ער איז א גוי וואס האט‬ ‫אסאך מאל געבעטן און געקריגן טובות פון אידן‬ ‫אין באראק! ‪ Compound Stamps‬און עסן‬ ‫א‪.‬ד‪.‬ג‪ !.‬יעצט‪ ,‬באווייזט ער זיין אינערליכע שנאה‬ ‫פאר אידן! און ער זאגט אויס אז "ער וויל נישט‬ ‫לעבן מיט אידן"! ער וויל זיין אפגעשיידט פון‬ ‫אידן!‬

‫אסאך מענטשן שטייען אויף אינדערפריה‪,‬‬ ‫וואשן זיך ארום‪ ,‬עסן‪ ,‬טרונקן‪ ,‬אטעמען א‪.‬ד‪.‬ג‪.‬‬ ‫אבער זיי טוהן אלעס אן א ציל‪ ,‬און ווייסן נישט‬ ‫פארוואס זיי זענען אויפגעשטאנען און באשאפן‬ ‫געווארן אויף דעם וועלט! זיי לעבן פשוט ווייל‬ ‫מען האט נאכנישט געשטארבן! און ווען זיי‬ ‫שטארבן איז עס די ענדע‪ ,‬זייער לעבן גייט נישט‬ ‫ווייטער! און דאס איז נישט געלעבט!‬

‫איך האב א שמייכל געטון‪ ,‬ווייל דער אמת‬ ‫איז אז דער לעבן פון א איד און להבדיל פון גוי‪,‬‬ ‫איז אינגאנצן אנדערש‪ ,‬וואס מען קאן זיי נישט‬ ‫צוגלייכן!‬

‫מיר בעטן פון דעם אויבערשטער צוויי זאכן‬ ‫‪.1‬‬

‫‪ 1‬לחיים! מיר זאלן לעבן א אמת'ע לעבן!‬ ‫א אמת'ע לעבן וואס איז פארבינדען‬ ‫מיט דעם אויבערשטער‪ ,‬דורך לערנען‬ ‫זיין הייליגער תורה און טון זיין הייליגער‬ ‫מצוות!‬

‫‪.2‬‬

‫‪ 2‬ולא למות! אונזער לעבן זאל נישט זיין‬ ‫אזא סארט "לעבן" וואס איז בלויז‪ ,‬ווייל‬ ‫מען האט נאך נישט געשטארבן!‬

‫דער הייליגער בעל שם טוב זאגט אז פון‬ ‫אלעס וואס א איד זעט אדער הערט‪ ,‬דארף ער‬ ‫ארויסנעמען א לערנונג פון זיין עבודת השם‪.‬‬ ‫דער נאמען פון אונזער פרשה איז "חיי שרה"‬ ‫ דער לעבן פון שרה‪ ,‬אבער ווען מען הויבט אן‬‫לערנען די פרשה‪ ,‬זעהט מען גלייך אז דער פרשה‬ ‫רעדט וועגן ווי שרה איז נפטר געווארן! אברהם‬ ‫איז געקומען מספיד זיין שרה‪ ,‬און מיט גרויס מי‪,‬‬ ‫געקויפט די מערת המכפלה צו מקבר זיין שרה!‬ ‫איז פארוואס איז דער נאמען פון די פרשה‬ ‫"דער לעבן פון שרה"?‬ ‫וואס הייסט א אמת'ע לעבן?‬ ‫לעצטענ'ס‪ ,‬אין דער צייט פון צוויי וואכן‪ ,‬האבן‬ ‫‪ 2‬געפאנגענע גוים געשטארבן אין דער פלאץ‬ ‫וואס הייסט תפיסה! איינער האט פלוצלינג‬ ‫געשטארבן אין דעם עקסערסיי"ז צימער! אבער‬ ‫זיינע הענט און פיס זענען געווארן געבונדען אין‬ ‫קייטן‪ ,‬ווען מען האט אים אריינגעיאגט צום‬ ‫שפיטאל‪ !...‬א אנדערע גוי‪ ,‬האט מען געפונען‬ ‫א געשטארבענער‪ ,‬ווען מען האט געמאכט די‬ ‫“‪ !”Count‬ער איז געווארן קראנק ווייל מען‬ ‫האט געגעבן די נישט ריכטיגע מעדעצין!‬ ‫באמת‪ ,‬אין דער פלאץ איז פאראן אסאך‬ ‫מענטשן וואס זיי עסן‪ ,‬טרינקן‪ ,‬אטעמען‪ ,‬און‬ ‫גייען ארום‪ ,‬אבער דאס הייסט נישט "געלעבט"!‬ ‫עס הייסט געשטארבן!‬ ‫'ראש השנה' און 'יום כיפור'‪ ,‬און אויך 'שמיני‬ ‫עצרת' און אויך דער 'ערשטע טאג פסח'‪,‬‬ ‫עפענען מיר דעם ארון קודש‪ ,‬און מיטן גאנצן‬ ‫הארץ שרייען מיר ארויס צום אויבערשטער‬ ‫"לחיים ולא למות" ‪ -‬צום לעבן און נישט צום‬

‫שטארבן!‬

‫פרעגט מען די שאלה‪ :‬פארוואס זאגט מען‬ ‫א דאפעלטע לשון?! לחיים מיינט צום לעבן‪,‬‬

‫אמת'ע לעבן איז ווען דער לעבן איז א‬ ‫אייביגער לעבן! א לעבן וואס האט נישט קיין‬ ‫אויפהער‪ ,‬דאס איז א אמת'ע לעבן! און דאס איז‬ ‫מעגליך נאר ווען מיר זענען דבוק און פארבינדען‬ ‫צום אויבערשטער‪ ,‬ווייל דער אויבערשטער איז‬ ‫דער מקור פון דעם אמת'ע לעבן‪ ,‬אזויווי מיר זאגן‬ ‫ווען מען הויבט אויף דער תורה‪" :‬ואתם הדבקים‬ ‫בה' אלקיכם חיים כולכם‪ "...‬די וואס זענען דבוק‬ ‫אין השם יתברך זענען לעבעדיק!‬ ‫ווען קאנען מיר זען אז דער איד האט א‬ ‫אייביגער לעבן?‬ ‫ווען זיין "לעבן" מיט דעם אויבערשטער‬ ‫גייט אן ווייטער דורך "זיינע קינדער"‪ ,‬ווען זיינע‬ ‫קינדער גייען אין דעם אויבערשטענ'ס וועג‪,‬‬ ‫און זיי לערנען תורה און טון מצוות‪ ,‬דאס איז א‬ ‫באווייז אז דער טאטע לעבט ווייטער‪ ,‬ווייל ער‬ ‫איז צוגעבינדען צום אויבערשטער איז זיין לעבן‬ ‫א אייביגער‪...‬‬ ‫חז"ל זאגן אונז‪" :‬יעקב אבינו לא מת‪ ...‬מה‬ ‫זרעו בחיים אף הוא בחיים"‪' ,‬יעקב אבינו' איז‬ ‫נישט געשטארבן‪ ,‬וויבאלד זיינע קינדער לעבן‪,‬‬ ‫אזוי אויך לעבט יעקב‪ ,‬ווען מיר זען די אייביקייט‬ ‫פון זיין לעבן‪ ,‬ווען אויך נאכדעם וואס די נשמה‬ ‫איז ארויס פון גוף‪ ,‬איז לעבן "זיינע קינדער" דער‬ ‫זעלבער ווי יעקב אבינו‪ ,‬און זענען פארבינדען‬ ‫מיטן אויבערשטען‪ ,‬דאס איז אמת'ע לעבן!‬ ‫יעצט קאנען מיר פארשטיין פארוואס די‬ ‫פרשה הייסט דער לעבן פון שרה!‬


‫ה‬ ‫גרעסערע מעלה פון אידן‪,‬‬ ‫די העכערקייט פון אידן איז‬ ‫אפילו אין פארגלייך מיט‬ ‫די "אנדערע קינדער" פון‬ ‫אברהם‪ ,‬און דאס איז אין‬ ‫א אופן וואס זיי האבן קיים‬ ‫שום פלאץ!‬

‫ווייל אין אונזער פרשה‬ ‫ווערט באשטעטיגט אז די‬ ‫‪ 127‬יאר פון שרה'ס לעבן‬ ‫איז געווען א אמת'ע לעבן‪,‬‬ ‫ווייל מיר קאנען זען איר‬ ‫לעבן אויך דורך דעם וואס זי‬ ‫האט געלעבט אין די וועלט!‬ ‫ווען מיר זעהן אז איר טוב און‬ ‫קדושה גייט ווייטער אן‪...‬‬

‫נאכדעם ווי די תורה‬ ‫זאגט אונז אז אברהם האט‬ ‫גענומען קטורה און געהאט‬ ‫נאך קינדער‪ ,‬זאגט דער‬ ‫פסוק "ויתן אברהם את כל‬ ‫אשר לו ליצחק" ‪ -‬אברהם‬ ‫האט געגעבן אלעס וואס‬ ‫איז זיין צו יצחק! ‪- - -‬‬

‫וואס איז געווען דער‬ ‫עבודה און לעבן פון שרה?‬ ‫שרה האט געארבעט‬ ‫צו אפהיטן איר זון יצחק‬ ‫פון ישמעאל'ס שלעכטע‬ ‫אויפפירונג‪ ,‬צוליב דעם האט‬ ‫שרה געמאנט פון אברהם‬ ‫ער זאל אוועקשיקן ישמעאל!‬ ‫און אפילו אז ביי אברהם איז עס געווען שלעכט‬ ‫אין זיינע אויגן וואס שרה האלט אז ער זאל‬ ‫אוועקשיקן הגר און ישמעאל‪ ,‬אברהם האט‬ ‫געזאגט "לו ישמעאל יחיה לפניך" האפנטליך‬ ‫וועט ער לעבן פאר דיין פנים‪...‬‬ ‫אבער שרה האט געזען ווי ישמעאל טענה'ט‬ ‫מיט יצחק אז ער איז דער זון פון אברהם און אז‬ ‫ער איז אויך א בכור‪ ,‬וואס וועט זיין דער יורש‬ ‫פון אברהם‪ ,‬האט שרה געזאגט אז מען דארף‬ ‫אים אוועקשיקן! "ווייל דער זון פון דער דינסט‬ ‫וועט נישט ירשנען מיט מיין זון יצחק" ‪ -‬וויבאלד‬ ‫ישמעאל איז א זון פון א דינסט‪ ,‬איז ער גלייך ווי‬ ‫ער ווערט נישט באטראכט ווי א אפשטאמיגער‬ ‫פון אברהם!‬ ‫שרה באווייזט אז ישמעאל האט קיין שום‬ ‫ערך נישט צו יצחק‪ ,‬במילא דארף מען אים‬ ‫אוועקשיקן! כדי ער זאל נישט נעמען קיין‬ ‫השפעה פון אברהם 'צוזאמען' מיט יצחק‪ ,‬וואס‬ ‫יצחק מיינט אידן! און דער אויבערשטער האט‬ ‫געזאגט צו אברהם זאל זיך צוהערן צו וואס שרה‬ ‫זאגט!‬

‫דאך זעהט מען אז אברהם האט געארבעט‬ ‫און עס געקויפט פאר קבורת שרה‪ ,‬און דארט‬ ‫געפונען זיך די ‪ 3‬אבות און ‪ 3‬אמהות‪ ,‬ווייל דאס‬ ‫טאקע געהער בלויז צו אידן‪ ,‬דאס אליין איז‬ ‫א באווייז אז אידן זענען די עיקר פון אדם און‬ ‫חוה‪ ,‬און אלע אנדערע פעלקער האבן נישט קיין‬ ‫מציאות לגבי די אידן‪...‬‬ ‫בית = בטחון‪ ,‬די צווייטער טייל פון אונזער‬ ‫פרשה איז וועגן די שידוך פון יצחק און רבקה‪,‬‬ ‫אין די מעשה זעהט מען די העכערקייט פון‬ ‫אידן איז נישט נאר לגבי אנדערע "פעלקער"‪,‬‬ ‫וואס האבן נישט קיין שייכות צו אברהם‪ ,‬נאר‬ ‫אפילו לגבי אזעלכע וואס האבן יא א שייכות צו‬ ‫אברהם‪...‬‬ ‫די הייליגע חז"ל זאגן די גרויסקייט פון‬ ‫אליעזר! ער האט געלערנט די תורה פון אברהם‬ ‫זיין רבי מיט אנדערע און די פרשה דערציילט‬ ‫אונז די אלע ניסים וואס דער אויבערשטער האט‬ ‫געטון פאר אליעזר‪ ,‬ער זאל מצליח זיין אין זיין‬ ‫שליחות ‪- - -‬‬

‫און נאך דעם אלעם! האט אברהם נישט‬ ‫געקאנט זיך משדך זיין מיט אליעזר'ס טאכטער‪,‬‬

‫שרה אמנו'ס לעבן איז געווען צו מאכן זיכער‬ ‫אז נאר יצחק איז דער עיקר פון אברהם‪ ,‬און נאר‬

‫ווייל ווי די הייליגער רש"י זאגט‪" :‬מיין זון איז‬ ‫ברוך! ‪ -‬געבענטשט‪ ,‬און דו ביזסט ארור‪ ,‬און‬ ‫ארור קאן זיך נישט פארבינדען מיט ברוך!‬

‫און דאס זעהט מען אין די ‪ 3‬מעשיות פון די‬ ‫פרשה‬

‫דאס מיינט‪ :‬אז מיט אלע מעלות וואס אליעזר‬ ‫האט געהאט‪ ,‬אבער און באטרעף צו יצחק‪ ,‬איז‬ ‫נישט נאר אז ער איס אויף א קלענערע מדרגה‪,‬‬ ‫נאר ער איז אזויווי א ארור אין פארגלייך צו ברוך!‬

‫פון יצחק וועט ווייטער גיין די אידישע פאלק!‬

‫אלף = אמונה‪ ,‬די מערת המכפלה איז געווען‬ ‫די פלאץ וואו אדם און חוה רוהען‪ ,‬וואס פון זיי‬ ‫שטאמט די אלע מענטשן אויף דער וועלט!‬ ‫איז לכאורא וואלט די מערת המכפלה נישט‬ ‫געדארפט האבן א שייכות דווקא נאר צו אידן‪,‬‬ ‫נאר צו אלע מענטשן פון די וועלט ‪- - -‬‬

‫דאס איז דער גרויסער חילוק צווישן דער איד‬ ‫און דער גוי! זיי האבן אינגאנצן נישט קיין שום‬

‫פארגלייך!‬

‫גימל = גאולה‪ ,‬די הייליגע תורה זאגט נאך א‬

‫"ולבני הפלגשים‪ ...‬נתן‬ ‫אברהם מתנות וישלחם מעל יצחק בנו! ‪ -‬און‬ ‫פאר די זין פון די פלגשים ווייבער‪ ,‬וואס געהערן‬ ‫צו אברהם‪ ,‬האט אברהם געשאנקען מתנות‪ ,‬און‬

‫ער האט זיי אוועקגעשיקט פון נעבן יצחק זיין‬ ‫זון!‬

‫אברהם האט געמאכט זיכער צו אפשיידן און‬ ‫אוועקשיקן די 'אנדערע קינדער' פון יצחק זיין‬ ‫איינציגער זון! דאס איז געווען די לעבן פון שרה‬ ‫אז יצחק איז דער איינציגער יורש פון אברהם‪.‬‬ ‫דער זעלבער איז מיט ישמעאל!‬ ‫אפילו ווען דער פסוק זאגט ישמעאל 'בן‬ ‫אברהם'‪ ,‬אבער דער פסוק לייגט גלייך צו‪,‬‬ ‫"אשר ילדה הגר המצרית שפחת שרה!" אז‬ ‫ישמעאל'ס מציאות מיט זיינע קינדער און אלע‬ ‫דורות‪ ,‬זענען קינדער פון שפחת שרה! זיי האבן‬ ‫נישט קיין פארגלייך מיט יצחק בן שרה!‬ ‫און אפילו ישמעאל האט תשובה געטון‪ ,‬און‬ ‫צום סוף האט ער דערקענט דעם אמת‪ ,‬אז ער‬ ‫איז נאר דער זון פון דעם שפחה‪ ,‬און יצחק איז‬ ‫דער אמת'ע יורש פון אברהם‪ ,‬און געלאזט יצחק‬ ‫פאר אים‪...‬‬

‫יהי רצון פון השם יתברך צו געבן יעדער‬ ‫איד זיין גאולה פרטי היינט מיט אונזער גאולה‬ ‫כללי יעצט מיט משיח צדקינו‬ ‫א גוטן פרייליכן גאולה'דיגע שבת און‬ ‫חודש כסלו‬ ‫ישמח צדיק כי חזה נקם‪ ...‬ויאמר אדם אך‬ ‫פרי לצדיק‪...‬‬ ‫פדה בשלום נפשי בשורות טובות דידן נצח‬ ‫שלום מרדכי הלוי בן רבקה שי'‬

‫הערות והארות אפשר לשלוח ‪bamshabbostish@gmail.com‬‬ ‫וזאת למודעי! שלהמערכת אין שום גישה להאינטרנט ח"ו‪ ,‬אלא אך ורק לאימייל עם הכשר כהוראת רבותינו גדולי הדור‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫ע"י אלימלך הנשטטר מלמד תשב"ר בת"ת דרכי אבותינו לייקוואד יצ"ו – כתה ד'‬ ‫לנדב וליטול חלק בזכות הפצת סיפורי צדיקים רופט ‪ ,347 678 0652‬או לאי מעיל ‪shabbosstory@gmail.com‬‬

‫הבהרה‪ :‬מיר געבן רשות צו מאכן קאפיס פון די 'גאנצע' גליון פאר אייערע בית המדרש‪ ,‬מוסדות התורה וכדו'‪ ,‬אבער עס איז נישט ערלויבט צו ארויס נעמען שטיקלך‬ ‫און מאכן קאפיס פון בלויז א חלק דערפון‪ .‬אויך איז נישט ערלויבט צו נעמען אונזער מעשיות וואס מיר האבן אפגעטייפט און עס טוישען אויף סיי וועלכע וועג אז מען‬

‫פרשת תולדות – שנה ה' גליון ‪)217( 6‬‬

‫זאל עס קענען ניצען פאר אייגענע געברויך‪ ,‬מיר האבן אריין געלייגט אסאך ארבעט אין די מעשיות (אויב ווילט איהר אז מיר זאלן אייך שיקען מעשיות אויף א וועג וואס איהר קענט‬ ‫עס ניצען קען מען אונז רופען און מסדר זיין)‪.‬‬

‫געבוירען‪ :‬אין יאר תקע"ד אין די שטאט זאריק צו זיין טאטע ר' ישראל יצחק פון ווארקא און צו זיין מאמע מרת רחל בת ר' מאיר פון זוריק‪ .‬אוועק‪ :‬שבת קודש פרשת תולדות ד'‬ ‫כסלו תרל"ח‪ .‬חתונה געהאט‪ )1 :‬מרת שרה לאה טאכטער פון ר' שמואל צוקרניק פון פרצובה‪ )2 ,‬מרת חי' טאכטער פון ר' יעקב פון זרניבצה‪ .‬תלמיד‪ :‬פון זיין טאטע‪ ,‬נאך זיין פטירה פון ר'‬ ‫שרגא פייוויל פון גריצא‪ ,‬נאך זיין פטירה פון ר' מנחם מנדל ווארק‪ ,‬ר' מנחם מנדל פון קאצק‪ .‬פון זיינע תלמידים‪ :‬ר' יחיאל פון אלכסנדר‪ ,‬ר' צבי מרדכי פון פשיסחה‪ ,‬ר' שמחה פןו סוכדניוב‪.‬‬ ‫קינדער‪ :‬פון ערשטע רעבעצין‪ )1 :‬מרת חי' פייגא אשת ר' ירחמיאל יודא מאיר רבינוביץ (בן ר' יעקב יצחק – יהודי הקדוש מפשיסחא) (געהאט נאך ‪ 12‬קינדער אבער זענען אוועק יונגערהייט‬ ‫רח"ל)‪ .‬פון צווייטע רעבעצין ‪ )2‬ר' מנחם ממלא מקומו באמשינוב‪ )3 ,‬ר' ישעי' פון פשיסחא‪ )4 ,‬ר' ירמי' פון אופלה‪ .‬געווען רבי‪ :‬ווען זיין טאטע ר' יצחק ווארקא איז אוועק האט איבער גענומען‬ ‫ר' פיוול פון גריצא אבער ער איז אוועק נאך א האלבע יאר‪ ,‬דענראך האט ר' יעקב דו איבער גענומען ווי גאר שנעל זענען געקומען צו פארן צו איהם טוינטער חסידים‪ .‬חידושי תורה‪ :‬ער האט‬ ‫נישט געמאכט קיין ספרים‪ ,‬זיינ ע דברי תורה זענען צושפרייט אין ספרי בית יצחק‪ ,‬באהלי צדיקים‪ ,‬דברי יוסף און אין נאך‪ .‬ליגט אין די שטאט‪ :‬אוועק אין די שטאט מערן וואס איז אין אטלי'‪,‬‬ ‫מען האט איהם באגראבן אין אמשינאוו‪.‬‬

‫התמדת התורה‬ ‫ר' יעקב דוד פון אמשינאוו איז שוין פון יונגערהייט געווען‬ ‫באקאנט אלס א געוואלדיגע מתמיד‪ ,‬ווי ער האט געהארעוועט‬ ‫אויף תורה טעג און נעכט ממש אהן אויפהער‪ .‬רבי'ס אין זיין צייט‬ ‫האבן ממש באוואונדערט זיין געוואלדיגע התמדה‪.‬‬ ‫טוט אויף פאר יודען‬ ‫טראץ זיין גרויס התמדה האט ער אוועק געגעבן זיין צייט‬ ‫צו העלפן יודען אין די צרות וואס זיי געפונען זיך‪ .‬עס איז דאן‬ ‫געווען א צייט וואס די פולישע רעגירונג האבן ארויס געגעבן‬ ‫פארשידענע גזירות אז די יודען זאלן זיך נישט קענען האלטן מיט‬ ‫זייערע עהרליכע יודישע וועגן‪ ,‬און ר' יעקב דוד האט אוועק‬ ‫געגע בן גאנצע טעג און נעכט ממש מיט מסירות נפש צו ארום‬ ‫פארן צו די גרויסע הארן און מיניסטארן צו רעדן און צו בעטן אז‬ ‫זיי זאלן נישט אדורך פירן זייערע שלעכטע פלענער‪ .‬ברוך השם אז‬ ‫ער האט מיטן אייבשטער'ס הילף גאר אסאך אויפגעטוהן מער ווי‬ ‫מען האט געמיינט אז ער וועט קענען אויפטוהן‪ .‬דאס אלעס איז‬ ‫געווען כאטש וואס ער איז נישט געווען זייער גוט באקאנט מיט די‬ ‫לאנד'ס שפראך ווי רוסיש אדער פוליש‪ ,‬דאך האבן די גרויסע הארן‬ ‫געזען אז ער רעט פון טיפן הארץ און אזוי האט ער ב"ה מצליח‬ ‫געווען צו איבער רעדן די גרעסעט און העכסטע הארן צו צושטערן‬ ‫שווערע גזירות אויף די יודען‪.‬‬ ‫אפילו אהן צו זאגן א ווארט‪ ,‬נאר בלויז דורך קוקען אויף‬ ‫די הארן מיט זי ין הערליכן געשטעלט און הייליגע אויסזעהן‪ ,‬וואס‬ ‫איז געווען לויטער און ריין‪ ,‬אינאיינעם מיט זיינע לאנגע שווארצע‬ ‫בארד און פיאות‪ ,‬האט ער מיט זיינע שארפע אויגן אריין געקוקט‬ ‫די הארן אין אויגן אריין‪ ,‬וואס דאס האט געמאכט אז די הארן זאלן‬ ‫איהם נישט קענען אוועק שיקען ליידיג‪ ,‬ווען זיי האבן איינגעזען‬ ‫זיין גרויס מסירות נפש פאר די אלע זאכן‪ ,‬און ווי ער מיינט עס‬ ‫מיט אן אמתע ערנסקייט אהן קיין שום אייגענע און פריוואטע‬ ‫אינטערעסן‪.‬‬ ‫זיין טאטע שטייט לעבן איהם‬ ‫ווען עס איז אַ רויס די גזירה זיך צו שערן די באָ רד און‬ ‫פיאות‪ ,‬איז ר' יעקב דוד זי"ע געפארן אינאיינעם מיט דער גאון רבי‬ ‫אליהו חיים מייזל זי"ע פון לאדזש קיין וואַ רשא צו דער‬ ‫בירגערמייסטער‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫אנקומענדיג צו זיין ּפאַ לאַ ץ איז דער האר אַ רויסגעקומען‬ ‫צו זיי‪ ,‬און זיי אויפגענומען זייער שיין‪ ,‬ער האָ ט זיך אויסגעדרייט‬ ‫צום אמשינאווער רבי און געפרעגט אויף דייטש 'וואס מאַ כט איר‬ ‫הרב קאַ ליש?' האט דער צדיק דער רבי האָ ט אויסגעבראָ כן אין אַ‬ ‫גרויס געוויין און דערציילט דעם האר אז ער איז געקומען בעטן צו‬ ‫צושטערן די גזירה‪ .‬האט איהם דער האר געזאגט 'עס טוט מיר‬ ‫עפעס צו טוהן‪,‬‬ ‫לייד‪ ,‬אָ בער עס ליגט נישט ביי מיר אין די הענט ּ‬ ‫הויפט שטאט פון רוסלאנד) און‬ ‫די גזירה קומט פון ּפעטערבורג (די‬ ‫ּ‬ ‫איך קען גארנישט טוהן‪.‬‬ ‫ווען דער צדיק האט געהערט די רייד האט ער אנגעכאפט‬ ‫דעם עק פ ון דער האר'ס קלייד און זיך גענומען שרייען‪ .‬ר' אליהו‬ ‫חיים וואס איז דארט געשטאנן האט זיך דערשראקן און געבעטן‬ ‫'רבי‪ ,‬וואס טוט איהר אז איהר ציהט זיין קלייד' האט דער צדיק‬ ‫געזאגט 'איך בין א חסיד'‪ ,‬ער האט אזוי הויעך געשריגן אז עס‬ ‫האט זיך געשפירט אז אלע ווענט ציטערן‪.‬‬ ‫דער האר איז געווארן אזוי פארלוירן און געווארט אז דער‬ ‫רבי זאל איהם אפלאזן‪ ,‬אבער דער רבי האט נישט אפגעלאזט‪.‬‬ ‫דערווייל איז די פרוי פון די האר אריין אין צימער‪ ,‬ווען זי האט‬ ‫געזען וואס דא קומט פאר‪ ,‬אז איינער האלט די קלייד פון איהר‬ ‫מאן און ער וויינט אויפן קול‪ ,‬האט זי געפרעגט וואס דא איז‬ ‫געשען? האט ער מסביר געווען 'אז דער מענטש בעהט זיך וועגן‬ ‫עפעס א גזירה אויף די בארד און פיאות'‪.‬‬ ‫די פרוי איז זייער בארירט געווארן פון די גאנצע זאך‪ ,‬צו‬ ‫זעהן ווי איינער גייט עס אזוי אין לעבן פאר זיינע יודישע ברידער‪,‬‬ ‫האט זי געזאגט 'אויב די זאַ ך באַ רירט אַ זוי דעם רב'ס האַ רץ‪ ,‬און‬ ‫ער איז זיך מוסר נפש פאַ ר זיינע ברידער די אידן‪ ,‬איז ווערד אז דו‬ ‫זאלזט איהם העלפן' דער האר האט טאקע נישט געהאט קיין‬ ‫ברירה און ער האט צוגעזאגט צו העלפן'‪.‬‬ ‫ווען מען איז ארויס פון צימער האט דער אמשינאווער רבי‬ ‫געזאגט צו ר' אליהו חיים 'פון הימל האָ ט מען מיר אַ רויסגעהאלפן‪,‬‬ ‫דער טאַ טע זצ"ל (ר' יצחק ווארקא) איז געשטאַ נען לעבן מיר און‬ ‫געזאגט אין אויער אז איך זאל איהם נישט צורוה לאזן ביז ער וועט‬ ‫מיר פאלגן און צו שטערן די גזירה'‪ .‬ר' יעקב דוד זצ"ל פלעגט‬ ‫אסאך ארום פארן הלעפן יודען‪ ,‬צו איז עס מיט חתונה מאכן‬ ‫יתומים‪ ,‬אדער ארויס נעמען מענטשן פון תפיסה‪ ,‬אדער ראטעווען‬ ‫יודען פון גיין אין די מיליטער‪ ,‬און ווי נאר מען האט געדארפט‬ ‫העלפן א יוד האט ער נישט גערוהט נאר ער האט געטוהן וואס‬ ‫מען קען ביז מען האט יענעם געהאלפן מיט וואס ער דארף‪.‬‬


‫באפרייט פון מיליטער‬ ‫ר' יעקב דוד האט זיך שטארק אוועק געגעבן צו העלפן‬ ‫יודען זיך ארויס דרייען פון דינען אין מיליטער‪ ,‬ער האט זיך‬ ‫פארדעם אוועק געגעבן בייטאג און ביינאכט און נישט געקוקט‬ ‫אויף קיין געלט אין קיין צייט צו העלפן וועמען מען דארף נאר‪.‬‬ ‫האט זיך אמאל געמאכט אז פאר א געוויסע יוד איז עס נישט‬ ‫געלונגען זיך ארויס צו דרייען און ער האט געדארפט גיין דינען אין‬ ‫מיליטער‪.‬‬ ‫דער צדיק האט אבער נישט אויפגעגעבן נאר ער איז‬ ‫צוגעפארן צו א חסיד זיינע ר' הירש לייב און ער געבט איהם ‪800‬‬ ‫רובל און זאגט איהם ' אזוי ווי ר' מנשה מנדל האט געמוזט גיין‬ ‫דינען אין מילטיער‪ ,‬ממילא איז די איינציגסטע עצה וואס מען קען‬ ‫יעצט טוהן‪ ,‬איז צו טרעפן א גוי וואס וועט קענען באשטיין צו גיין‬ ‫אנשטאט איהם דינען אין מיליטער‪ ,‬וואס דאס איז א זאך וואס איז‬ ‫אויסגעהאלט צו טוהן לויט די געזעץ זיך צו טוישן מיט איינעם צו‬ ‫דינען אין מיליטער‪ .‬ר' הירש לייב האט זיך פרובירט אויס צו‬ ‫דרייען זאגענדיג אז עס נישט מעגליך צו טרעפן איינער וואס וועט‬ ‫וועלן מסכים זיין דערצו‪ ,‬אבער דער צדיק זאגט איהם אז מען טאר‬ ‫נישט אויפגעבן‪.‬‬ ‫דערווייל איז ר' הירש לייב צו געגאנגן צו א גוי וואס ער‬ ‫האט גוט געקענט וואס ער טוט אין דעם צו טרעפן מענשט וואס‬ ‫קענען פאר געלט באשטיין צו גיין דינען אין מיליטער‪ .‬נאך אפאר‬ ‫טעג איז יענער גוי געקומען מיט פרייד צו ר' הירש לייב אין זאגט‬ ‫איהם אז ער האט א גוי וואס פאר ‪ 800‬רובל קען ער באשטיין זיך‬ ‫צו טוישן מיט יענער יונגערמאן‪ .‬ר' הירש לייב האט דא געזען די‬ ‫הייליגקייט פון זיין רבי אז ער האט איהם געגעבן פונקט די סומע‬ ‫געלט וואס דער גוי וועט וועלן צו דינען אין מיליטער‪.‬‬ ‫נאך אפאר טאג איז מען געקומען זאגן פאר ר' הירש לייב‬ ‫אז דער גוי וואס קען באשטיין צו גיין אין מיליטער האט גענומען‬ ‫די ‪ 800‬רובל און איז זיך אנטלאפן נאך פאר מען האט איהם‬ ‫געקענט אריין נעמען אין מיליטער‪ .‬ר' הירש לייב איז געווארן‬ ‫שטארק דערשר אקן און איז געלאפן צו די פאליציי ווי ער האט‬ ‫פארציילט די גאנצע מעשה אז ער האט געגעבן געלט פאר א גוי‬ ‫צו דינען אין מיליטער וואס די געזעץ לאזט דאס טוהן‪ ,‬אבער‬ ‫יענער איז זיך אנטלאפן‪ .‬ר' הירש לייב איז געווען זיכער אז מען‬

‫קיינער וועט איהם נישט אנקוקען‪ ,‬אבער צו זיין וואונדער איז‬ ‫דארט געווען א חשובע הויפט פאליציי וואס איז מיט אפאר טעג‬ ‫געווען ביי ר' הירש לייב אין געשעפט און ער איז געווען שטארק‬ ‫צופרידן מיט די וועג וואס ר' הירש לייב האט איהם באהאנדלט‬ ‫עהרליך און גוט‪ ,‬און ער האט אויסגעהערט וואס ער פארלאנגט‬ ‫און צוגעזאגט צו טוהן וואס ער קען‪.‬‬ ‫דער הויפט פאליציי האט גלייך ארויס געשיקט א גרופע‬ ‫פאליציי צו כאפן יענער גוי‪ ,‬און ברוך השם אז עס איז געלונגען‬ ‫יענעם צו כאפן און מען האט איהם אהין געברענגט צו די‬ ‫מיליטער‪ ,‬ווי מען האט באפרייט דעם יוד ר' מנשה מנדל‪.‬‬ ‫ווען ר' הירש לייב האט געזען אז עס איז ברוך השם‬ ‫אריבער מיט הצלחה האט ער זיך געזעצט שרייבן א בריוו צו דער‬ ‫צדיק ר' יעקב דוד אז ער האט מצליח געווען צו אויספירען וואס‬ ‫דער רבי האט איהם געבעטן‪ .‬אזוי ווי ער זיצט און שרייבט די‬ ‫בריוו‪ ,‬איז אנגעקומען צו איהם אין שטוב א שליח פון דער רבי‬ ‫וואס האט איהם געשיקט א בריוו צו באדאנקן פאר אויספירען וואס‬ ‫מען האט איהם געבעטן‪ .‬דער צדיק האט מיט רוח הקודש שוין‬ ‫געזען וואס ער האט געטוהן צו באפרייען יענעם פון מיליטער‪.‬‬ ‫די הויז איז פארברענט‬ ‫ווען דער צדיק איז קראנק געווארן איז ער געפארן לויט‬ ‫די עצה פון די דאקטורים קיין מעראן וואס איז אין איטלי'‪ ,‬ווי‬ ‫אסאך מענטשן פלעגן איהם פארן זיך צו היילן‪ .‬דער צדיק איז‬ ‫דארטן אוועק אבער מען האט איהם צוריק געפירט קיין אמשינאוו‬ ‫צו באגראבן‪.‬‬ ‫א שטיק צייט שפעטער איז א יוד געפארן קיין מעראן‪,‬‬ ‫ווייל ער האט געוואלט זעהן פונקטליך ווי דער צדיק איז אוועק‪.‬‬ ‫אנגקומענדיג אהין האט ער געטראפן א יוד וואס וואוינט דארטן‬ ‫און ווען ער האט אנגעהויבן צו פרעגן איבער דער צדיק ר' יעקב‬ ‫דוד פון אמשינאוו זאגט איהם יענער 'עס מוז זיין אז ער איז געווען‬ ‫א הייל יגער יוד ווייל גלייך נאך זיין פטירה ווען מען האט איהם‬ ‫ארויס גענומען פון דער שטוב איז געקומען א פייער און‬ ‫פארברענט דאס הויז' (עס איז נישט געווען ווערד אז א פשוטע‬ ‫מענשט זאל וואוינען אין די הויז פו אזא צדיק)‪.‬‬ ‫(מקורות‪ :‬הילולא קדישא ועוד)‬

‫די תלמידים פון דער בעל שם טוב האבן אמאל געזען ווי זייער רבי האט זיך צושמייכלט‪ ,‬האבן זיי איהם געפרעגט וואס איז די סיבה פון‬ ‫די שמייכל? האט ער פארציילט אז ער האט געזען ווי אין א געוויסע לאנד וואס איז זייער ווייט פון דא וואוינט א חשובע האר וואס האט זיך‬ ‫געלאזט בויען א גרויסע הערליכע פאלאץ וואס האט געדויערט צו בויען עטליכע יאר‪ ,‬און יעצט איז דארט אריבער א צדיק אויף דער וועג צו‬ ‫דאווענן מנחה‪ ,‬אבער וויבאלד עס האט זיך אראפ געלזאט א רעגן‪ ,‬האט ער זיך אפגעשטעלט אונטער דעם דאך וואס איז פארנט פון דעם פאלאץ‬ ‫ביז עס ענדיגט צו רעגענן‪ .‬ווי נאר עס האט געענדיגט צו רעגענן איז דער צדיק ווייטער געגאנגן ‪ ,‬אבער אויפן פלאץ איז דער גאנצע בנין צוזאם‬ ‫געפאלן און עס איז גארנישט געבליבן‪.‬‬ ‫פירט אויס דער בעש"ט אז דאס איז די סיבה פון מיין שמייכלן‪ ,‬ווייל מענטשן כאפן נישט ווי אזוי די וועלט פירט זיך‪ ,‬אז אלע שטיינער‬ ‫און זאכען וואס געפונען זיך אין דעם בנין‪ ,‬און די גאנצע בויען פון דעם פאלאץ‪ ,‬איז נאר געמאכט געווארן ווייל אמאל וועט דא אריבער גיין א צדיק‬ ‫וואס ו ועט זיך דארפן באשיצן פון א רעגן‪ .‬אבער די מינוט וואס דאס איז געשען דארף מען שוין נישט דעם בנין און די אלע שטיינער און אנדערע‬ ‫זאכן האבן שוין באקומען זייער הייליגקייט וואס זיי דארפן‪ ,‬דערפאר האט די בנין געקענט צוזאם פאלן‪ ,‬ווייל גארנישט אויף דער וועלט שטייט‬ ‫פארגארנישט‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫בס"ד‬

‫בקשה נחוצה‬ ‫לכבוד אונזער חשובע ליינער שיחיו‬ ‫איהר האט הנאה ביטע זייט מנדב אן איינמאליגע נדבה פאר אונזער גליון‪ ,‬און האט א זכות אין סיפורי צדיקים‬ ‫וואס ווערט געליינט דורך טויזנטער אנשים‪ ,‬נשים וטף!!!‬

‫דאס אלעס פאר בלויז ‪ $50‬א וואך‪,‬‬

‫געדענקט‪ :‬איהר קענט קויפן א זכות פון 'א גאנצע יארצייט' פאר בלויז ‪180‬‬ ‫אדער א זכות פאר די מעשה פון בעש"ט וואס איז מסוגל פאר כל טוב‬

‫דולר‪,‬‬

‫(‪ 1‬וואך – ‪ 50‬דולר‪,‬‬

‫אדער ‪ 180‬פאר א חודש)‬

‫ומתן שכרה בצדה‬

‫ווען איהר געבט איין איינמאליגע נדבה פון ‪ ,$50‬אויסער די געוואלדיגע זכות פון פארשפרייטן סיפורי צדיקים וואס איבער טויזענט‬ ‫יודען ווערן נתעורר א יעדע וואך ‪ ,‬צודעם גייט איהר אויך ארויף אויף א רשימה צו באקומען א ספעציעלע גליון אפאר מאל א יאר (בערך א יעדע ‪2‬‬ ‫חדשים)‪ .‬פארדעם זענט איהר א מעמבער פאר ‪ 3‬יאר אי"ה‪.‬‬

‫מיר האבן שוין געמאכט‪ )1 :‬שבועות ע"ד‪ )2 ,‬בין המצרים ע"ד‪ )3 ,‬חודש תשרי ע"ה‪ )4 ,‬חנוכה ע"ה‪ )5 ,‬ט"ו בשבט ע"ה‪)6 ,‬‬ ‫פסח ע"ה‪ )7 ,‬שבועות ע"ה‪ )8 ,‬ימים הנוראים ע"ו‪ )9 ,‬חנוכה ע"ו‪ )10 ,‬פסח ע"ו‪ )11 ,‬שבועות ע"ו‪ )12 ,‬בין המצרים ע"ו‪ )13 ,‬ימים‬ ‫נוראים תשע"ז‪ )14 ,‬סוכות תשע"ז‪ )15 ,‬חנוכה תשע"ז אי"ה‬ ‫פאר די וואס ווילען וויסען די יארצייטן פון די קומעדיגע וואכן זיך צו קענען אויסוועלן די זכות פון א געוויסע יארצייט‬

‫פרשת‬

‫יומא דהילולא‬

‫יום בחודש‬

‫ויצא‬

‫ר' איסר זלמן בן ר' ברוך פרץ מלצר זי"ע‬

‫י' כסלו תשי"ד‬

‫וישלח‬

‫ר' ברוך בן ר' מנחם מנדל זי"ע‪ ,‬מוויזניץ‬

‫כ' כסלו תרנ"ג‬

‫וישב‬

‫ר' חיים חזקי' מדיני בן ר' אליהו רפאל זי"ע‪ ,‬בעל ה'שדי חמד'‬

‫כ"ד כסליו תרס"ה‬

‫מקץ‬

‫ר' יעקב צבי בן ר' יהושע אשר זי"ע‪ ,‬מפוריסוב‬

‫ב' טבת תרמ"ט‬

‫צו האבן א זכות רופט ‪,347 678 0652‬‬ ‫אדער שיקט אן אימעיל צו ‪shabbosstory@gmail.com‬‬ ‫(ביטע לאזט א מודעה)‬

‫און מיר וועלען זיך פארבינדען מיט אייך אי"ה‪ ,‬וזכות הרבים תלוי בכם‬ ‫אונזער אדרעס איז‪:‬‬ ‫‪Hanstater‬‬ ‫‪29 Harmony Drive.‬‬ ‫‪N.J. 08701 Lakewood‬‬ ‫)‪(U.S.A.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫אֹצ‬ ‫יין ַ ַ‬ ‫אֹצרר‬ ‫ש ָּ ָּבבת ָ ָ‬ ‫ש‬ ‫ַמ ַמיין‬

‫בס“ד‬

‫מיט ווערטער שיינע‪ ,‬פאר גרויסע און קליינע‪.‬‬ ‫פ‪ .‬מאזעסזאהן ‪“ -‬המחנה החרדי“‬

‫רטער ‪ -‬פ‘ תולדות תשע“ז‬ ‫ווע ֶ‬ ‫ֶפערל ֶ‬

‫ַרשה ‪ -‬תולדות‬ ‫מתוׁרת רבוׁתינו אוׁיף ִדי פ ָ‬

‫תלך לדרוש את ד‘ וגו‘‪( .‬תולדות כה‪:‬כב)‬

‫ויאמר יצחק אל בנו מה זה מהרת למצא בני ויאמר כי הקרה ה‘‬ ‫אלקיך לפני (תולדות כז‪:‬כ)‬

‫רש"י‪ :‬זי האט געפרעגט ביי שם‪ ,‬וואס ס'וועט דא געשעהן"‪.‬‬

‫רבקה האט געמיינט‪ ,‬אז זי האט נאר איין קינד‪ ,‬און ווען זי איז‬ ‫אדורכגעגאנגען א בית מדרש‪ ,‬האט ער געוואלט ארויסגיין‪ ,‬און דאס זעלבע‬ ‫איז געווען ווען זי איז אדורכגעגאנגען אן עבודה זרה‪ .‬איז זי געגאנגען פרעגן‪,‬‬ ‫אויף וואס פאר א וועג וועט דאס קינד גיין‪ .‬האט מען איר געענטפערט‪“ :‬שני‬ ‫גוים בבטנך“‪—,‬ס‘איז דא צוויי קינדער איינער שלעכט און איינער גוט‪.‬‬

‫דערפאר שטייט “ה‘ אלקיך“‪ ,‬און נישט “ה‘ אלקינו“‪ ,‬ווייל ווען יצחק אבינו‬ ‫האט מרגיש געווען ברוח קדשו‪ ,‬אז יעקב האט אים געברענגט מטעמים‪ ,‬האט‬ ‫ער אים געפרעגט‪“ ,‬מה זה מהרת למצא בני“‪—,‬פארוואס האסטו זיך געאיילט‬ ‫מיר צו ברענגען די מטעמים‪ ,‬איך האב דאך דאס דיר נישט באפוילן‪ ,‬ד‪.‬ה‪ .‬א‬ ‫בחינה פון אינו מצוה ועושה‪“ .‬ויאמר כי הקרה ה‘ אלקיך לפני“‪ —,‬יעקב‪,‬‬ ‫זאגענדיג “ה‘ אלקיך“ האט ער מרמז געווען אויף “אנכי ה‘ אלקיך“‪ ,‬פון מתן‬ ‫תורה‪ .‬ער האט געענטפערט פאר יצחק‪ ,‬אז ער האט געלערנט די חשובות פון‬ ‫‘אינו מצוה ועושה‘‪ ,‬פון מתן תורה‪ ,‬וואס דארט האבן אידן געזאגט‪“ ,‬נעשה“ פאר‬ ‫“נשמע“‪—.‬און דאס איז פשט פון “כי הקרה ה‘ אלקיך לפני“‪—,‬דער מעמד הר‬ ‫סיני איז מיר געשטאנען פאר די אויגן‪ ,‬און פון דארט האב איך דאס געלערנט‪.‬‬ ‫אויך קען מען פארשטיין וואס ס‘שטייט ווייטער (כז‪:‬כז)‪“ ,‬ויברכהו ויאמר‬ ‫ראה ריח בני כריח שדה אשר ברכו ה‘“‪ ,‬זאגט רש“י‪“ :‬כריח שדה“‪—,‬ער האט אים‬ ‫געבענטשט מיט א גוטן ריח‪—,‬וואס דאס איז “שדה תפוחים“‪ ,‬אזוי ווי ס‘שטייט‬ ‫“כתפוח בשדה יער“‪—,‬פארוואס זענען אידן געגליכן צו אן עפעל [תפוח]‪ ,‬ווייל‬ ‫פונקט ווי אן עפעל‪ ,‬וואקסט די פרוכט פאר‘ן בלעטל‪ ,‬אזוי האבן אידן געזאגט‬ ‫‘נעשה‘ פאר ‘נשמע‘‪ .‬דאס איז פשט פון “ויאמר ראה ריח בני כריח שדה אשר‬ ‫ברכו ה‘“‪—,‬יצחק אבינו האט געזאגט אז ער שפיהרט אין יעקב די קדושה פון‬ ‫מתן תורה וואס איז מרומז אין ‘שדה תפוחים‘‪—,‬וואס די פרוכט וואקסט פאר‘ן‬ ‫בלעטל‪ ,‬אזוי ווי אידן האבן געזאגט ‘נעשה‘ פאר ‘נשמע‘‪ ,‬ביי מתן תורה‪ .‬אויך‬ ‫שטייט ווייטער (כז‪:‬לה) “ויאמר בא אחיך במרמה ויקח ברכתך“‪—,‬זאגט דער‬ ‫תרגום אונקלוס און רש“י‪“ :‬במרמה“‪—,‬מיט קלוגשאפט‪ .‬אין מדרש (ב“ר סז‪:‬ד)‬ ‫שטייט‪“ ,‬בא אחיך במרמה“‪ ,‬רבי יוחנן‪ ,‬בא בחכמת התורה‪—,‬יעקב אבינו האט‬ ‫דאס געלערנט פון די תורה‪ ,‬צו זיין אין א בחינה פון ‘אינו מצוה ועושה‘‪.‬‬

‫(“ליקוטי אברהם“)‬

‫והנה תומם בבטנה וגו‘‪( .‬תולדות כה‪:‬כד)‬ ‫דאס ווארט “תומים“ וועלכעס שטייט אין אונדזער פסוק‪ ,‬איז געשריבן‬ ‫חסר‪ ,‬אהן א יו“ד‪ .‬דאס קומט מרמז זיין‪ ,‬אז נישט בלויז ווען זיי זענען געבוירן‬ ‫געווארן‪ ,‬זענען זיי געווען אנדערש איינער פון צווייטן‪ ,‬נאר אויך איידער זיי‬ ‫זענען געבוירן געווארן‪“ ,‬תומם בבטנה“‪—,‬זענען זיי געווען אנדערשט‪.‬‬ ‫(“עמק דבר“)‬

‫ויקרא שמו יעקב וגו‘‪( .‬תולדות כה‪:‬כו)‬

‫רש"י‪" :‬ויקראו שמו עשו"‪—,‬אלע האבן אים אזוי גערופן‪.‬‬

‫עשו איז דער סימבאל פון שקר‪ ,‬אזוי ווי ס‘שטייט (מד“ר סג‪:‬ח)‪“ :‬הא‬ ‫שוא שבראתי בעולמי״‪ ,‬דער שקר ציהט צו זיך זייער א סאך מענטשן‪ ,‬אלע‬ ‫ווערן נאכגעשלעפט נאכ‘ן שקר‪ .‬יעקב איז אבער דער סימבאל פון אמת‪—,‬‬ ‫“תתן אמת ליעקב“‪ .‬אין פסוק שטייט ״ויקרא שמו יעקב״‪—,‬א לשון יחיד‪,‬‬ ‫ווייל דער אמת האט ווייניג אנהענגער און נאכלויפער‪ .‬יחידים זענען דאס‬ ‫וואס ווערן נאכגעצויגן נאך יעקב‪.‬‬ ‫(“דגל מחנה אפרים“)‬

‫ויגדל האיש וילך הלוך וגדל עד כי גדל מאד וגו‘‪( .‬תולדות כו‪:‬יג)‬ ‫אין פסוק שטייט אויסגערעכנט דריי גדולות‪ ,‬מיט וועלכע יצחק איז‬ ‫גרויס געווארן‪“ :‬ויגדל האיש“‪“ ,‬וילך הלוך וגדל“‪ ,‬און נאכדעם “עד כי גדל‬ ‫מאד“‪ .‬די דאזיקע דריי גדולות זענען כנגד די דריי ברכות‪ ,‬מיט וועלכע יצחק‬ ‫איז געבענטשט געווארן ביי די עקדה‪“ :‬כי ברך אברכך“ און “והתברכו בזרעך“‪.‬‬

‫(כ“ק מרן מהר“א מבעלזא זי“ע)‬

‫רטער ‪ -‬פ‘ תולדות תשע“ז‬ ‫ווע ֶ‬ ‫ֶפערל ֶ‬

‫(“בעל הטורים“)‬

‫ויגדל האיש וילך הלוך וגדל וגו‘‪( .‬תולדות כו‪:‬יג)‬

‫ויתן לך האלוקים מטל השמים וגו‘ (תולדות כז‪:‬כח)‬

‫אימעטום ווערט יצחק אנגערופן מיט זיין נאמען‪ ,‬נאר דא אין פסוק‬ ‫שטייט‪“ ,‬ויגדל האיש“‪ .‬נאר דער פסוק טוהט באטאנען‪“ :‬ויגדל האיש“‪—,‬ווען‬ ‫יצחק איז געווארן אן “איש“‪ ,‬ביי דרייצעהן יאהר‪“ ,‬וילך הלוך וגדל“‪—,‬איז ער‬ ‫געשטיגן העכער אין זיינע מדריגות‪.‬‬

‫רש"י‪" :‬ייתן ויחזור וייתן"‪—,‬געבן און נאכאמאהל געבן‪.‬‬

‫עשירות איז א גרויסער נסיון פאר‘ן מענטש; און דער נסיון איז נאך‬ ‫גרעסער ווען מ‘באקומט דאס עשירות פלוצלונג מיט אמאהל‪ .‬אזא עשירות‬ ‫קען חלילה פארדארבן דעם מענטש‪ .‬דעריבער איז די ברכה‪“ ,‬ייתן ויחזור‬ ‫וייתן“‪—,‬אז דאס עשירות זאל קומען צוביסלעך‪ ,‬אין קליינע פארציעס‪.‬‬

‫(הרה“ק רבי בער פון מעזריטש זצוק“ל)‬

‫לך מעמנו כי עצמת ממנו מאד וגו‘‪( .‬תולדות כו‪:‬טז)‬

‫(דער הייליגער ‘חתם סופר‘ זצוק“ל)‬

‫אבימלך האט געזאגט פאר יצחק‪ ,‬ער זאל פארלאזן דאס לאנד‪ ,‬ווייל‪“ ,‬כי‬ ‫עצמת ממנו מאד“‪—,‬ער האט בעטאנט פאר יצחק‘ן‪“ ,‬ואין גדולת המלכות‬ ‫ניכרת לפני גדולתך‪ ,‬ואין לך בזיון המלך כזה“‪.‬‬

‫ויאמר עשו הנה אנכי הלך למות ולמה זה לי בכורה (תולדות‬ ‫כה‪:‬לב)‬

‫(“אור החיים“ הק‘)‬

‫‘אנכי‘‪ ,‬איז מרמז אויף די תוה“ק‪“ ,‬אנכי ה‘ אלוקיך“‪ .‬חז“ל זאגן אויפ‘ן‬ ‫פסוק (במדבר יט‪:‬יד) “אדם כי ימות באהל“‪—,‬אז די תורה האט נישט קיין‬ ‫קיום נאר ווען איינער איז זיך ‘ממית‘‪ ,‬ער איז זיך מוסר נפש אויף צו לערנען‬ ‫תורה‪ .‬דאס האט עשיו געזאגט‪“ :‬הנה ‘אנכי‘ הלך למות“‪—,‬איך גיי שטארבן‪,‬‬ ‫ווייל ‘אנכי‘‪ ,‬וואס מיינט תורה‪ ,‬האלט זיך נאר ווען איינער אז זיך מוסר נפש‬ ‫פאר תורה‪ ,‬און איך האב נישט די מדה‪ ,‬איז וואס דארף איך די בכורה?‬

‫ראה ריח בני‪...‬ויתן לך האלוקים וגו‘ (תולדות כז‪:‬כז‪-‬כח)‬ ‫מען קען זאגן א רמז‪ ,‬פארוואס מ‘שמעקט בשמים ביי הבדלה פאר‬ ‫מ‘זאגט ‘ויתן לך‘‪ .‬ווייל אין פסוק שטייט פריער‪“ ,‬ראה ריח בני“‪ ,‬און דערנאך‬ ‫“ויתן לך“‪...‬‬

‫(צמח צדק)‬ ‫>>>>>>>‬

‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫א‬

‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫ַרשה‬ ‫ׂיף ִדי פ ָ‬ ‫געדאנק או‬ ‫ַמיין ַ‬

‫ַרשה פ' תולדות‬ ‫ׂיף ִדי פ ָ‬ ‫ֲשה או‬ ‫ַמיין ַמע ֶ‬

‫ויאהב יצחק את עשו כי ציד בפיו וגו‘ (תולדות כה‪:‬כח)‬

‫ויתן לך מטל השמים ומשמני הארץ‪...‬וגו‘ (תולדות כז‪:‬כח)‬

‫תרגום אונקלוס‪‘ :‬ארי מצידיה היה אכיל‘‪—,‬יצחק האט געגעסן פון דאס וואס‬ ‫עשו האט געפאנגען‪.‬‬

‫“די פרייזן וועלן נאך ארויפגיין אין ארויפגיין“‬ ‫הרה“ח ר‘ אברהם אהרן בורשטין פון קראקא‪ ,‬איז געווען אן אגענט פון‬ ‫די “שיכט“ אויל פירמא‪ ,‬דער גרעסטער פאבריקאנט פון פעטנ’ס און אויל אין‬ ‫פוילן‪ .‬איין טאג איז די פרייז פון אויל שרעקליך געפאלן‪ ,‬און פיהל סוחרים האבן‬ ‫באנקראטירט מיט זייער געלט‪ .‬ר‘ אברהם אהרן איז געווען זייער פארזארגט‪,‬‬ ‫ווייל ער האט געהאט א פוהלן מאגאזין אנגעפוהלט מיט פעסער פעטנ’ס‪ ,‬און‬ ‫ער וואלט געקענט דערלייגן צעהן טויזנט דאלער‪ ,‬א גאר באדייטנדע סומע אין‬ ‫יענע טעג‪ .‬איז ער געפאהרן צו מרן מהר“א זי“ע צו פרעגן אן עצה וואס צו טוען‪.‬‬ ‫געראטן ער זאל דערווייל גארנישט פארקויפן צולייגנדיג‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫האט אים מרן זי“ע‬ ‫“וואס שרעקסטו זיך אז די פרייזן זענען געפאלן‪ ,‬זיי וועלן נאך ארויפגיין און‬ ‫ארויפגיין‪“.‬‬ ‫צופרידן איז ר‘ אברהם אהרן אהיים געפאהרן‪ ,‬און געטוען וואס מרן זי“ע‬ ‫געראטן‪ ,‬און גארנישט פארקויפט‪ .‬אין יענע טעג איז אנטשטאנען‬ ‫ָ‬ ‫האט אים‬ ‫א מיינונג‘ס פארשידנהייט צווישן די אויל פאבריקאנטן און די רעגירונג‪,‬‬ ‫וואס האט געפאדערט פון די פאבריקן א ספעציעלער שטייער פאר די רויע‬ ‫מאטריאלן וואס די אויל פאבריקאנטן האבן אימפארטירט פון אויסלאנד‪ ,‬און‬ ‫די אויל פאבריקן האבן פארשטייט זיך נישט געוואלט איינשטימען דערצו‪.‬‬ ‫אין די ענדע האבן זיך די אויל פאבריקן אונטערגעגעבן צו די רעגירונג‘ס‬ ‫פארלאנג‪ ,‬דאס האט געברענגט א שטארקע העכערונג‪ ,‬און די פרייזן פון אויל‬ ‫און פעטענס האבן זיך מיט איינמאהל שטארק געהויבן‪ .‬ר‘ אברהם אהרן האט‬ ‫אויספארקויפט די גאנצע אויל וואס איז אים געשטאנען אין מאגאזין‪ ,‬פאר א‬ ‫הויכע פרייז‪ ,‬אין די צייט וואס ער האט דערויף באצאהלט די אלטע נידריגע‬ ‫פרייז‪ ,‬און ער האט דעפון פארדינט א גאר גרויסע סומע געלט‪.‬‬

‫וויאזוי האט יצחק געגעסן פון וואס עשו האט גע‘שחט‘ן‪ ,‬שחיטה פון א‬ ‫רשע איז דאך טריפה? נאך איז שווער‪ ,‬וויאזיי האט יצחק נישט געשפיהרט‬ ‫ביים עסן דאס פלייש‪ ,‬אז עשו איז נישט עהרליך‪ ,‬ווייל צדיקים ווען זיי עסן‪,‬‬ ‫שפיהרן זיי דאך פון דאס עסן אליין‪ ,‬אויב דער שוחט איז עהרליך אדער‬ ‫נישט? נאר עשו האט געוואוסט אז אויב וועט ער אליין שחט‘ן וועט יצחק‬ ‫אויסגעפונען אז ער איז א רשע‪ ,‬דעריבער פלעגט ער קומען יעדן טאג צו‬ ‫יעקב‪ ,‬אז יעקב זאל שחט‘ן פאר אים‪ ,‬און יעקב האט דאס גע‘שחט‘ן מיט‬ ‫קדושה וטהרה‪ .‬ווען יצחק האט דאס געגעסן‪ ,‬האט ער געשפיהרט אזא טעם‬ ‫פון קדושה אין די פלייש‪ ,‬אז ער האט געמיינט אז עשו איז עהרליך‪ ,‬דעריבער‬ ‫האט יצחק געגעסן כשר‘ע פלייש‪ ,‬און פון די פלייש האט ער טאקע נישט‬ ‫געשפיהרט אז עשו איז א רשע‪ ,‬ווייל עשו האט דאס נישט גע‘שחט‘ן‪.‬‬ ‫(“ישמח משה“)‬

‫ויאמר בא אחיך במרמה ויקח ברכתך‪( .‬תולדות כז‪:‬לה)‬ ‫רש“י אויפ‘ן פסוק (כז‪:‬ט) “וקח לי משם שני גדיי עזים“ פרעגט‪ ,‬צו האט‬ ‫דען יצחק געגעסן צוויי ציגעלעך? נאר ס‘איז געווען פסח‪ ,‬איינס איז געווען‬ ‫פאר א קרבן פסח‪ ,‬און פון די אנדערע האט ער געמאכט מטעמים‪( .‬פרקי‬ ‫דר“א)‪ .‬איך האב געהערט פון א זקן וחכם‪ ,‬אז יעקב האט געגעבן פאר יצחק‬ ‫אפיקומן נאכ‘ן עסן‪ .‬און דאס זאגט דער פסוק‪“ :‬בא אחיך במרמה“‪ .‬במרמ“ה‬ ‫איז בגימטריא “אפיקומן“ (‪ ,)287‬און יעקב‘ס כוונה איז געווען‪ ,‬אז יצחק זאל‬ ‫נישט קענען דערנאך עסן פון עשיו‘ס מטעמים‪ ,‬וויבאלד ער האט שוין‬ ‫געגעסן דעם אפיקומן‪ ,‬און מ‘טאר נישט עסן נאכ‘ן אפיקומן‪.‬‬

‫(אדמור“י בעלזא)‬

‫(“מנחת אליהו“‪-‬לבעל “שבט מוסר“ פרק לג)‬

‫משמני הארץ יהי‘ מושבך ומטל השמים מעל (תולדות כז‪:‬לט)‬

‫ַרשה‬ ‫ׂיף ִדי פ ָ‬ ‫געדאנק או‬ ‫ַמיין ַ‬

‫רש"י‪ :‬משמני הארץ זו איטליאה של יון‪.‬‬

‫רש“י וויל באווארענען‪ ,‬פארוואס ביים בענטשן עשו האט יצחק פריער‬ ‫געזאגט “ומשמני הארץ“ און דערנאך “מטל השמים“‪ ,‬און ביים בענטשן‬ ‫יעקב האט ער פריער געזאגט “מטל השמים“‪ ,‬און דערנאך “ומשמני הארץ“?‬ ‫נאר די גמרא (שבת נ“ו‪ ):‬זאגט‪“ :‬בשעה שנשא שלמה את בת פרעה ירר‬ ‫גבריאל ונעץ קנה בים ועלה בה שרטון ועליו נבנה כרך של רומי וזו היא‬ ‫איטליא של יון“‪—,‬און פון דעם איז שפעטער ארויסגעקומען דער חורבן בית‬ ‫המקדש‪ .‬דערפאר‪ ,‬ביי עשו‪ ,‬האט יצחק פריער געזאגט “משמני הארץ“‪ ,‬וואס‬ ‫רומי קומט דאך ארויס פון עשו‪ ,‬וואס מיינט איטליא של יון‪ ,‬און דערנאך‬ ‫“מטל השמים“‪ .‬אבער ביי יעקב איז נישט שייך געווען פריער צו זאגן “משמני‬ ‫הארץ“‪ ,‬וואס מיינט איטליא של יון‪ ,‬ווייל דאס געהערט דאס צו עשו‘ן‪.‬‬

‫וילך פדנה ארם אל לבן בן בתואל הארמי אחי רבקה אם יעקב‬ ‫ועשו‪( .‬תולדות כח‪:‬ה)‬ ‫פארוואס איז די תורה מאריך דא מיט‘ן יחוס פון לבן אז ער איז געווען‬ ‫דער זוהן פון בתואל‪ ,‬דער ברודער פון רבקה וואס איז די מוטער פון יעקב און‬ ‫עשו? נאר חז“ל זאגן אז מענטשן האבן געזאגט‪ ,‬רבקה האט צוויי זוהן און‬ ‫לבן האט צוויי טעכטער‪ ,‬וועט דער עלטערער‪ ,‬עשו‪ ,‬חתונה האבן מיט לבנ‘ס‬ ‫עלטערע טאכטער‪ ,‬לאה‪ ,‬און דער יונגערער זוהן‪ ,‬יעקב וועט חתונה האבן‬ ‫מיט לבנ‘ס יונגערע טאכטער רחל‪ .‬האט יצחק מורא געהאט‪ ,‬אז יעקב וועט‬ ‫יעצט קומען צו לבן‪ ,‬וועט לבן זאגן‪ ,‬דו ביסט דאך דער יונגערער זוהן און איך‬ ‫גיב דיר נישט מיין יונגערע טאכטער איידער מיין עלטערע טאכטער וועט‬ ‫חתונה האבן מיט עשו‪ ,‬ווארט דעריבער ביז עשו וועט קומען און נעמען לאה‪,‬‬ ‫און אז עשו וועט קומען וועט ער דאך הרג‘ענען יעקב‘ן‪ ,‬און דאס האבן יצחק‬ ‫און רבקה געוואלט פארהיטן‪ ,‬דעריבער האבן זיי געהייסן יעקב‘ן נישט זאגן‬ ‫לבנ‘ען אז רבקה איז די מאמע “פון עשו און יעקב“‪ ,‬נאר “אם יעקב ועשו“‪ ,‬און‬ ‫ער איז דער בכור‪ ,‬נישט עשו‪ ,‬וועט אים לבן באלד געבן די עלטערע טאכטער‬ ‫פאר א ווייב‪.‬‬

‫(פנינים יקרים)‬

‫ותהר רבקה אשתו וגו‘ (תולדות כח‪:‬כא)‬ ‫פארוואס שטייט אין פסוק‪“ ,‬ותהר רבקה אשתו“‪ ,‬און נישט “ותהר אשתו“‪,‬‬ ‫אזוי ווי ס‘שטייט פריער “לנוכח אשתו“? נאר די תורה וויל ארויסברענגען אז‬ ‫כאטש‪ ,‬וואס שרה האט נאר געקענט האבן קינדער‪ ,‬ערשט נאכדעם וואס‬ ‫מ‘האט געטוישט איר נאמען פון ‘שרי‘ צו ‘שרה‘‪—,‬אבער רבקה איז געהאלפן‬ ‫געווארן מיט קינדער כאטש מ‘האט נישט געטוישט איר נאמען‪ .‬דעריבער‬ ‫זאגט דער פסוק‪“ ,‬ותהר רבקה אשתו“‪—,‬אז זי איז געהאלפן געווארן כאטש‬ ‫זי איז געבליבן מיט‘ן נאמען רבקה‪.‬‬

‫(גן רוה‪ ,‬בשם ספר צנצנת המן)‬

‫לעי“נ האשה החשובה והיקרה‪ ,‬יהללוהו בשערים מעשי‘‬

‫מרת רחל פרומט בת רבי אברהם צבי ע“ה‬

‫(חיד“א זצוק“ל)‬

‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫נפ‘ בשיבה טובה • ביום כ“ט סיון תשע“ו • ת‪.‬נ‪.‬צ‪.‬ב‪.‬ה‪.‬‬

‫ב‬

‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫ַמיין אוָׁצר פון צדיקים און חסידים‪...‬‬

‫מיר וואונטשן אלע טייערע קינדערלעך און אלע אונזערע ליינער‬ ‫א פרייליכ‘ן חודש און א געזונט‘ן ווינטער‬ ‫מיר זאלן אלע בקרוב זוכה זיין אקעגן צו גיין משיח צדקינו בב“א‬

‫דער הייליגער “דגל מחנה אפרים“ זצוק“ל‪ ,‬איז אמאל אנגעקומען קיין‬ ‫לבוב (לעמבערג) און איז דארט איינגעשטאנען ביי א חשוב‘ן מכניס אורחים‬ ‫וואו ס‘האט זיך פונקט דעמאלט אויפגעהאלטן א געוויסע פארדארבענע‬ ‫משכיל‪ .‬דער משכיל האט זיך געוואלט טשעפן מיט‘ן הייליגן ‘דגל‘‪ ,‬זאגט‬ ‫ער צום רבי‘ן‪“ :‬אמת טאקע‪ ,‬איר זענט אן אייניקל פונעם ‘בעל שם טוב‘‬ ‫זצוק“ל‪ ,‬אבער ווי איר ווייסט דאך האבן מיר משכילים מער חסידים און‬ ‫נאכפאלגער‪ ,‬פון די צאהל חסידים און נאכפאלגער וואס איר האט“‪...‬‬ ‫ענטפערט אים דער צדיק‪“ :‬ס‘איז בכלל נישט קיין וואונדער‪ ,‬ווייל ביי עשו‬ ‫שטייט ‘ויקראו שמו עשו‘ זאגט רש“י ‘הכל קראו לו כן‘‪ ,‬אבער ביי יעקב‬ ‫שטייט ‘ויקרא שמו יעקב‘‪ ,‬מיט א לשון יחיד‪ ,‬זאגט רש“י‪‘ :‬הקב“ה‘‪—,‬‬ ‫ווייל יעקב דער צדיק האט נאר דער באשעפער געוואוסט זיין גרויסקייט‪,‬‬ ‫דעריבער האט ער טאקע געהאט ווייניג חסידים‪ ,‬אבער דאס מערהייט פון‬ ‫די וועלט זענען טאקע געווען נאכפאלגער פון עשו!“ ‪...‬‬

‫ַרשה‬ ‫ַמיין מוסר השכל פון ִדי פ ָ‬

‫ווער האט מער חסידים‪...‬‬

‫ויקראו שמו עשו‪...‬ויקרא שמו יעקב וגו‘ (תולדות כה‪:‬כה‪-‬כו)‬

‫זיין אפגעשיידט פונעם רשע‪...‬‬

‫ואלה תולדות יצחק בן אברהם וגו‘‪( .‬תולדות כה‪:‬יט)‬

‫רש"י‪ :‬יעקב ועשיו האמורים 'בפרשה'‪.‬‬ ‫וויאזוי האט יעקב מצליח געווען זיך צו שטארקן איבער עשיו? דער‬ ‫תירוץ איז‪ ,‬דורך ‘הפרשה‘‪—,‬דאס וואס ער האט זיך אפגעשיידט פון עשיו‪.‬‬ ‫ווייל ווען מ‘איז דעווייטערט און אפגעשיידט פון א רשע העלפט דאס פאר‘ן‬ ‫צדיק ס‘זאל אים נישט שאדן‪.‬‬ ‫(‘אהבת ישראל‘)‬

‫דער “קול“ איז געהעריג‪ ,‬אבער די “ידים“ נישט‪...‬‬

‫הקל קול יעקב והידים ידי עשו (תולדות כז‪:‬כב)‬ ‫אויפ‘ן פסוק “הקול קול יעקב‪ ,‬והידים ידי עשו“ וגו‘ האט דער דובנער‬ ‫מגיד אזוי געזאגט‪ :‬ס‘זענען פארהאן אזעלכע אידן‪ ,‬וואס ווען ס‘קומט צום‬ ‫“קול“‪—,‬זענען זיי גענצליך אין ארדענונג‪ ,‬זיי דאווענען און לערנען געהעריג‬ ‫און היטן אפ דעם “קול קול יעקב“ ווי ס‘דארף צו זיין‪ .‬אבער ווען ס‘קומט צו‬ ‫די “ידים“‪—,‬צדקה‪ ,‬מצוות און האנדלן עהרליך באמונה‪ ,‬דעמאלט איז ליידער‬ ‫“הידים ידי עשו“‪—,‬זענען זיי גרייט צו ‘הרג‘ענען‘ זיך און יענעם פאר א קליין‬ ‫ביסל געלט‪...‬‬

‫דעריבער שטייען נישט די עשר מכות אין ויתן לך‪...‬‬

‫ויתן לך האלקים וגו‘ (תולדות כז‪:‬כח)‬ ‫דער דובנער מגיד‪ ,‬האט אמאהל גייענדיג אין גאס אנגעטראפן אין‬ ‫א גרופע משכילים וועלכע האבן נישט געקענט פארטראגן ווי דער מגיד‬ ‫שפאצירט זיך אזוי רואיג‪ .‬האט אים איינער מיט א ּשפאטיש געלעכטער‬ ‫געפרעגט‪“ ,‬רבי‪ ,‬שוין יאהרן וואס ס‘פלאגט מיך שטארק מיין געוויסן‪,‬‬ ‫פארוואס שטייט נישט אויסגערעכענט די עשר מכות אין אין די פרשה פון‬ ‫“ויתן לך“‪ ,‬און זאגנ‘דיג דאס ווארט “לך“ האט ער‪ ,‬מיט‘ן פינגער‪ ,‬אנגעוויזן‬ ‫אויפ‘ן מגיד‪ ,‬ווי איינער זאגט‪ ,‬אויף דיר זאל דאס קומען‪ .‬דער מגיד האט זיך‬ ‫נישט פארלוירן פון זייער פרעכקייט‪ ,‬און באלד געענטפערט‪“ ,‬ווען די עשר‬ ‫מכות וואלטן געשטאנען אין די פרשה פון ‘ויתן לך‘‪ ,‬וואלט געווען דער‬ ‫פשט‪“ ,‬לך ולא לאחרים“‪—,‬נאר פאר דיר‪ ,‬און נישט פאר אנדערע‪ .‬דערפאר‬ ‫שטייען די עשר מכות אין די הגדה‪ ,‬וואס דארט זאגט דער בעל הגדה‪“ ,‬לך‬ ‫ולך‪ ,‬לך כי לך‪ ,‬לך אף לך“‪ .‬דערביי האט דער מגיד אנגעוויזן אויף די גאנצע‬ ‫גרופע‪ ,‬אויף יעדן באזונדער‪...‬‬

‫ַמיין אוָׁצר פון צדיקים און חסידים‪...‬‬

‫ווער זאל דאווענען פאר‘ן עמוד‪?...‬‬

‫אפילו אויב דער חתן איז אזוי ווי ‘עשו‘‪...‬‬

‫מ‘דארף אהנעמען יסורים מיט ליעבשאפט‪...‬‬

‫אם כן למה זה אנכי וגו‘‪( .‬תולדות כה‪:‬יט)‬ ‫דער מדרש זאגט אז רבקה האט געדארפט געבוירן צוועלף שבטים‪ ,‬נאר‬ ‫אזוי ווי זי האט געזאגט “אם כן למה זה אנכי“‪—,‬און זי האט נישט אנגענומען‬ ‫די יסורים מיט ליעבשאפט האט זי דעריבער נישט זוכה געווען צו האבן‬ ‫צוועלף שבטים‪.‬‬

‫וילך עשו ויקח את מחלת בת ישמעאל וגו‘ (תולדות כח‪:‬ט)‬

‫ויקרבו ימי אבל אבי ואהרגה את יעקב אחי וגו‘ (תולדות‬ ‫כז‪:‬מא)‬

‫ווען הרה“ק רבי יחזקאל‘ע קאזמירער זי“ע איז אמאהל געווען אין‬ ‫ווארשא‪ ,‬איז געקומען צו אים א חתן ביום חופתו‪ ,‬באפיצט און אנגעטוהן‬ ‫מיט מאדערנע קליידער‪ .‬האט רבי יחזקאל‘ע זיך אנגערופן צו די חסידים‪:‬‬ ‫“ס‘איז באקאנט אז פאר א חתן ביום חופתו איז מען מוחל אלע זינד‪,‬‬ ‫און מען לערנט דאס ארויס פון פסוק ‘וילך עשו ויקח את מחלת בת‬ ‫ישמעאל‘‪‘—,‬מחלת‘ איז א לשון מחילה‪ .‬דארף מען לכאורה פארשטיין‬ ‫וואס פארא שייכות האט דאס מיט דעם פסוק‪ ,‬און פארוואס לערנט מען‬ ‫ארויס אזא געהויבענע זאך פון עשו‘ס חתונה? נאר טאקע דאס לערנט מען‬ ‫ארויס אז אפילו אויב דער חתן איז אזויווי ‘עשו‘ ח“ו און די כלה ווי ‘מחלת‘‪,‬‬ ‫פונדעסטוועגן אויב טוען זיי תשובה‪ ,‬זענען זיי זוכה צו מחילה‪!...‬‬

‫אין די גרויסע שוהל אין בריסק האט אמאהל אויסגעבראכן א‬ ‫קריגעריי צווישן צוויי ברידער‪ ,‬וואס זענען געווען אבלים‪ ,‬אין יאהר פון‬ ‫זייער פאטער‪ .‬יעדער פון זיי האט געוואלט צוגיין צום עמוד‪ ,‬ביז איינער פון‬ ‫די ברידער איז צוגעגאנגען צום צווייטן און אים דערלאנגט א פראסק אין‬ ‫פנים‪...‬ווען דער בית הלוי זצ“ל האט דאס דערזעהן‪ ,‬האט ער זיך אנגערופן‪:‬‬ ‫“עשו האט געזאגט ‘יקרבו ימי אבל אבי ואהרגה את יעקב אחי‘‪ ,‬פארוואס‬ ‫האט דען עשו געדארפט ווארטן ביז ווען יצחק וועט נפטר ווערן‪ ,‬צו קענען‬ ‫הרג‘ענען יעקב? נאר עשו האט געטראכט‪“ :‬איך וויל נישט אויסקוקן אין‬ ‫גאס ווי א קאלט‪-‬בלוטיגע מערדער‪ ,‬בעסער וועל איך ווארטן ביז ווען מיין‬ ‫טאטע וועט שטארבן‪ ,‬דאן וועט זיכער אויסברעכן א קריגעריי צווישן אונז‬ ‫ביידע‪ ,‬ווער ס‘זאל דאווענען פאר‘ן עמוד‪ ,‬ערשט דעמאלט וועל איך האבן‬ ‫א פאסיגע געלעגנהייט צו באפאלן מיין ברודער און אים הרג‘ענען!“‪...‬‬ ‫>>>>>>‬ ‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫(“דברי ישראל“ כללי אורייתא‪ ,‬דף כז‪):‬‬ ‫לעי“נ האדם היקר באנשים‪ ,‬שייף עייל ושייף נפיק ולא מחזיק טיבותא לנפשי‘‬

‫מוה“ר יהודא ב“ר משה ע“ה‬ ‫נפ‘ ח‘ סיון תשע“ו ת‪.‬נ‪.‬צ‪.‬ב‪.‬ה‪.‬‬

‫ג‬

‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫"יומא דהילולא"‬

‫(ג)‬

‫הרה“ק רבי אהרן‬ ‫מטשערנאביל זצוק“ל‬ ‫‪ -‬ח‘ כסלו תרל“ב ‪-‬‬

‫ואלה תולדות‪ :‬הרה“ק רבי אהרן (טווערסקי) מטשערנאביל‬ ‫איז געבוירן געווארן אין יאר תקמ“ד צו זיין הייליגן פאטער רבי‬ ‫מרדכי‪ ,‬דער טשערנאבלער מגיד‪ ,‬און זיין מוטער הרבנית חי‘ שרה‬ ‫די טאכטער פון הרה“ק רבי אהרן הגדול פון קארלין‪ .‬זיין זיידע‬ ‫הרה“ק רבי מנחם נחום פון טשערנאבל דער “מאור עינים“ איז‬ ‫געווען זיין סנדק און ער האט אים געבענטשט מיט אריכות ימים‪.‬‬ ‫ער האט זוכה געוועהן אז דער זיידע דער “מאור עינים“ האט אים‬ ‫אהנגעטוהן די תפילין צום ערשטן מאל‪ .‬זכר צדיקים לברכה‪.‬‬ ‫זוגתו‪ :‬בזו“ר‪-‬הרבנית בת הרה“ק רבי גדלי‘ לינצער בעמח“ס‬ ‫“תשואות חן“‪ .‬בזו“ש‪-‬הרבנית בת רבי צבי קאריסטשובער (אן‬ ‫איידים פון רבי אהרן מטיטוב דער זוהן פון רבי צבי דער זוהן‬ ‫פונעם בעש“ט הק‘) בן הרה“ק רבי אברהם קאריסטשובער דער‬ ‫איידעם פונעם זיידן דער “מאור עינים“‪ .‬זכר צדיקים לברכה‪.‬‬ ‫תולדותיו‪ :‬מזי“ר‪-‬א) הרבנית חי‘ אשת הרה“ק רבי ישראל‬ ‫מברסלב‪ .‬ב) הרבנית פערל אשת הרה“ק רבי יצחק פיטשעניק‬ ‫מברעזנא‪ .‬מזו“ש‪-‬ג) הרה“ק רבי מנחם נחום מטשערנאביל (ער איז‬ ‫נפטר געווארן בחייו פון זיין טאטן)‪ .‬ד) הרה“ק רבי ישעי‘ משולם‬ ‫זושא מטשערנאביל‪ ,‬דער שווער (בזו“ר) פון כ“ק מרן מהרי“ד‬ ‫מבעלזא‪ .‬ה) הרה“ק רבי ברוך אשר מטשערנאביל‪ .‬ו) הרבנית פייגא‪,‬‬ ‫אשת רבי דוד משה מטשארטקוב‪ .‬זכר צדיקים לברכה‪.‬‬ ‫על כסא מלכותו‪ :‬טשערנאביל‪.‬‬ ‫פטירתו‪ :‬הרה“ק רבי אהרן איז נפטר געווארן ח‘ כסליו‬ ‫תרל“ב און איז נטמן געווארן אין א אוהל אויפ‘ן בית החיים אין‬ ‫טשערנאביל‪ .‬זכר צדיקים לברכה‪.‬‬

‫להגיד שבחו של אהר“ן‬ ‫אין לויף פון די אלע יאהרן וואס ער האט זיך ערצויגן‬ ‫ביים זיידן דער “מאור עינים“ זי“ע‪ ,‬האט ער געזאגט אויף זיין‬ ‫יונג אייניקל הרה“ק רבי אהרן גאר גרויסע און וואונדערליכע‬ ‫זאכן‪ .‬הרה“ק רבי אהרן איז געווען דער עלטסטער פון די אכט‬ ‫ברידער‪ ,‬די זוהן פון הרה“ק רבי מרדכי‪ ,‬דער טשערנאבילער‬ ‫מגיד‪ .‬חסידים דערציילן‪ ,‬אז דער טשערנאבלער מגיד האט‬ ‫זיך אמאל אויסגעדריקט וועגן די גרויסקייט פון זיינע‬ ‫הייליגע אכט זוהן‪ ,‬אז זיי זענען “שבעה קני המנורה ואהרן‬ ‫עומד ומדליק ומטיב את הנרות“‪ ,‬זיי זענען אקעגן די זיבן‬ ‫רערן פון די הייליגע מנורה אין בית המקדש‪ ,‬און דער‬ ‫עלטסטער זוהן הרה“ק רבי אהרן איז אזוי ווי דער כהן גדול‬ ‫וואס פוצט אויס די רערן פון די מנורה און רייניגט זיי אויס‬ ‫און דערנאך צינדט ער זיי אן פונדאסניי און פלאקערט זיי‬ ‫אויף‪ ...‬דער טשערנאבילער מגיד האט אים זייער געלויבט‬ ‫און געשעצט און אויף אים געשריבן גרויסע טיטלען‪ .‬זיין‬ ‫ברודער הרה“ק מטשערקאס זצוק“ל האט אמאהל געזאגט‪:‬‬ ‫“אויף מיין ברודער רבי אהרן זענען מלאכים ושרפים נישט‬ ‫געווען קיין מבינים“‪ .‬אזוי אויך שרייבט זיין ברודער דער‬ ‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫טריסקער מגיד זצוק“ל אויף אים גאר גרויסע לויב ווערטער‬ ‫און טיטלען‪...‬מר מרנן ורב רבנן מבטן מקודש‪ ,‬אחריו כל העם‬ ‫עונים עליו אומרים ברוך וקדוש‪ ...‬ווען דער טשערנאבלער‬ ‫מגיד איז נסתלק געווארן זענען די חסידים געגאנגען זוכן א‬ ‫רבי‘ן‪ .‬ווען זיי זענען אנגעקומען צו הרה“ק רבי אהרן‪ ,‬איז ער‬ ‫געשטאנען אויסגעדרייט מיט‘ן פנים צום פענסטער און ער‬ ‫האט זיך אנגערופן‪“ ,‬צו א צדיק דארף מען קומען מיט איין‬ ‫מחשבה‪ ,‬נישט מיט קיין צוויי מחשבות‪ .‬מען דארף גלויבן אז‬ ‫צדיק איז אלקית (געטליכקייט) און אלקות איז צדיק“‪ .‬אזוי‬ ‫ווי די חסידים האבן געזעהן אז רבי אהרן האט אויפגעכאפט‬ ‫זייערע געדאנקען‪ ,‬זענען זיי שוין פארבליבן ביי אים‪.‬‬

‫נישט געקענט איינשלאפן‬ ‫הרה“ק רבי אהרן איז אמאהל געפאהרן אויפ‘ן וועג‪ .‬ער‬ ‫האט זיך אפגעשטעלט אין עטליכע שטעט און שטעטלעך‪.‬‬ ‫אומעטום האבן אידן אים מקבל פנים געווען‪ .‬די לעצטע‬ ‫נאכט איידער ער האט געדארפט צוריקפאהרן אהיים קיין‬ ‫טשערנאביל‪ ,‬איז ער געווען אין א געוויסע שטעטל און דארט‬ ‫איבערגענעכטיגט‪ .‬חז“ל זאגן (כתובות קה‪ ,):‬ווער ס‘ברענגט‬ ‫א געשאנק פאר א תלמיד חכם‪ ,‬איז אזוי ווי ער איז מקריב‬ ‫ביכורים‪ .‬האבן אידן טאקע אומעטום געברענגט מתנות פאר‘ן‬ ‫צדיק‪ ,‬אזוי אז ס‘האט זיך דעמאלט שוין געהאט אנגעזאמלט‬ ‫עטליכע פעקלעך מיט זילבערנע כלים וואס אידן האבן אים‬ ‫געברענגט אלס מתנות‪ .‬די כלים זענען געווען פארפאקט אין‬ ‫די פעקלעך און זענען געלעגן דארט אין הויז‪ .‬אינמיטן די נאכט‪,‬‬ ‫און הרה“ק רבי אהרן האט זיך שוין געוואלט גיין לייגן‪ ,‬אבער‬ ‫ער האט נישט געקענט איינשלאפן‪ ,‬האט ער געבעהטן דעם‬ ‫משמש‪“ ,‬עפן אויף די פעקלער‪ ,‬איך וויל זעהן די זילבערנע‬ ‫כלים וועלכע ליגן דארט פארפאקט“‪ .‬דעם שמש האט זייער‬ ‫נישט געשמעקט זיך צו נעמען אויפפאקן די פעקלעך ס‘איז‬ ‫שוין געווען אינמיטן די נאכט‪ ,‬ער איז געווען מיד פון וועג‬ ‫און ער האט זיך שוין געוואלט גיין לייגן שלאפן‪ .‬האט ער‬ ‫געענטפערט‪“ :‬אי“ה מארגן ווען מען וועט אנקומען אהיים קיין‬ ‫טשערנאביל וועט מעם שוים עפענען די פעקלעך‪ ,‬דעמאלט‬ ‫וועט דער רבי קענען זעהן די כלים“‪ .‬אבער הרה“ק רבי אהרן‬ ‫האט זיר איינגע‘עקשנ‘ט‪ ,‬אז ער וויל דוקא יעצט זעהן די‬ ‫זילבערנע כלים‪ .‬האט דער משמש נישט געהאט קיין ברירה‬ ‫און געמוזט עפענען די פארמאכטע פעקלעך‪ .‬דער שמש האט‬ ‫געעפנט איין פעקל נאכ‘ן אנדערן‪ ,‬הרה“ק רבי אהרן האט‬ ‫באטראכט די כלים וועלכע זענען דארט געלעגן‪ ,‬ביז מ‘האט‬ ‫געטראפן צווישן די כלים א הערליך שיינע זילבערנע בשמים‬ ‫ביקסל‪ ,‬גאר מייסטעריש אויסגעארבעט‪ .‬ווען הרה“ק רבי אהרן‬ ‫האט געזעהן דאס בשמים ביקסל האט ער זיך אפנעשטעלט‪,‬‬ ‫און גענומען אויספרעגן דעם משמש‪“ ,‬פון וואו האבן מיר דאס‬ ‫באקומען? ווער האט דאס אונז געגעבן?“ האט דער משמש‬ ‫געזאגט דעם נאמען פון דעם געבער‪ ,‬דאס איז געווען א איד‬ ‫אן איינוואוינער פון א געוויסן דארף עטליכע מייל ווייט פונעם‬ ‫שטעטל וואו זיי האבן זיך דעמאלט געפונען‪ .‬האט הרה“ק רבי‬ ‫אהרן געזאגט צום משמש‪“ ,‬נעם דעם בשמים ביקסל און שטעל‬ ‫דאס ארויס אינדרויסן‪ ,‬און מארגן באלד אינדערפרי‪ ,‬פאהר‬ ‫אריבער אין יענעם דארף און רוף מיר אהער דעם איד וואס‬ ‫האט געגעבן די מתנה דאס בשמים ביקסל“‪.‬‬ ‫דער משמש האט נישט פארשטאנען וואס דא גייט פאהר‪,‬‬ ‫ער האט אבער געפאלגט און ארויסגעלייגט דאס בשמים‬ ‫ביקסל‪ .‬ערשט דעמאלט איז הרה“ק רבי אהרן אנטשלאפן‬ ‫געווארן‪ .‬אינדערפרי איז דער משמש אריבערגעפאהרן צו‬

‫ד‬

‫יענעם דארף‪ ,‬און אריבער גערופן דעם איד צו הרה“ק‬ ‫רבי אהרן‪ .‬ווען דער איד איז געקומען האט אים הרה“ק‬ ‫רבי אהרן געפרעגט‪“ :‬זאג מיר נאר פון וואו האסטו דאס‬ ‫בשמים ביקסל וואס דו האסט מיר געגעגבן?“ האט דער איד‬ ‫דערציילט‪“ ,‬דאס בשמים ביקסל האט א גלח באשטעלט ביי‬ ‫א גאלדשמיד ביי מיר אין שטעטל פאר זיין תיפלה‪ .‬אבער‬ ‫נאכ‘ן פארטיג ווערן‪ ,‬האט דער גלח דאס נישט געוואלט‬ ‫נעמען ווייל ס‘איז אים נישט געפאלן‪ ,‬ווען איך האב געזעהן‬ ‫דאס בשמים ביקסל איז דאס מיר יא שטארק געפאלן‪ ,‬האב‬ ‫איך געקלערט אז דאס איז פאסיג צו געבן פאר‘ן רבי‘ן אלס‬ ‫א מתנה‪ .‬ערשט האט דער גאלדשמיד דאס נישט געוואלט‬ ‫פארקויפן‪ ,‬אבער נאכדעם וואס איך האב אים אנגעטראגן‬ ‫דערפאר גאר א גוטן פרייז‪ ,‬האט ער מסכים געווען מיר דאס‬ ‫צו פארקויפן“‪ .‬האט הרה“ק רבי אהרן גענומען דאס בשמים‬ ‫ביקסל‪ ,‬און צוריק געגעבן פאר דעם איד‪ ,‬און דערציילט‪:‬‬ ‫“נעכטן נאכט ווען איך האב זיך געוואלט גיין לייגן‪ ,‬האב‬ ‫איך געפיהלט זייער א שלעכטן גערוך און נישט געקענט‬ ‫איינשלאפן‪ .‬איך האב נישט געוואוסט וואס דאס איז‪ ,‬האב‬ ‫איך מהרהר געווען בתשובה‪ ,‬אבערה דער שלעכטער גערוך‬ ‫איז נישט אוועקגעגאנגען‪ ,‬ביז איך האב געפיהלט אז דער‬ ‫גערוך קומט פון יענעם קאסטן וואו ס‘ליגן די זילבערווארג‪.‬‬ ‫יעצט פארשטיי איך שוין פארוואס דער בשמים ביקסל האט‬ ‫געהאט אזא שלעכטן גערוך‪ ,‬ווייל ס‘איז געווען געמאכט‬ ‫פאר‘ן גלח פאר זיין תיפלה“‪ .‬אזוי גרויס איז געווען זיין‬ ‫הייליגע הרגשה‪ ,‬אז א בשמים ביקסל וואס איז נאר געווען‬ ‫באשטעלט דורכ‘ן גלח‪ ,‬אפילו ער האט דאס קיינמאהל‬ ‫נישט געהאט אין די האנט‪ ,‬האט אים אזוי געשטערט‪,‬‬ ‫אז ער האט נישט געקענט איינשלאפן ביז ער האט דאס‬ ‫ארויסגעשטעלט אינדרויסן‪.‬‬

‫ער בעהט דעם מלאך רפאל‬ ‫הרה“ק רבי אהרן פלעגט סוף ימיו זיצן ביי זיך אין שטוב‬ ‫שטארק פאר‘דביקה‘ט‪ .‬צדיקים האבן געזאגט אויף אים אז‬ ‫כאטש ער לעבט נאך דא אויף דער וועלט‪ ,‬דאך האט ער‬ ‫שוין נישט קיין שום שייכות מיט דער וועלט‪ ,‬נאר ער איז‬ ‫אינגאנצן אויסגעטוען פון די גשמיות פון דער וועלט‪ .‬האט‬ ‫אמאהל פאסירט אז אין הויף פון הרה“ק רבי אהרן איז אן‬ ‫אייניקל זייער שלאף געווארן ל“ע‪ ,‬דער געזונט צושטאנד‬ ‫איז געווען זייער קריטיש‪ .‬געווענליך ביי אזא צושטאנד‬ ‫וואלט מען באלד געלאפן צום רבי‘ן מזכיר זיין ער זאל‬ ‫מעורר רחמים זיין‪ ,‬אבער אז הרה“ק רבי אהרן זיצט זיך אזוי‬ ‫פאר‘דביקה‘ט‪ ,‬ווער וואגט זיך אים צו שטערן? האט מען‬ ‫זיך מחזק געווען און געווארט אויף די ישועה‪ ,‬אבער דער‬ ‫צושטאנד ביים קינד איז ערגער געווארן און ער האט שוין‬ ‫געהאלטן ביי די לעצטע מינוטן‪ ,‬האט מען שוין נישט געהאט‬ ‫קיין ברירה נאר ארייצונגיין צום רבי‘ן מזכיר זיין דאס קינד‪,‬‬ ‫אבער ווער וועט זיך דערוואגן אריינצוגיין?‬ ‫דארט איז געווען דער אלטער משמש ‘חלאבנע‘‪,‬‬ ‫וועלכער איז נאך געווען משמש בקודש ביים הייליג‘ן‬ ‫טשערנאבלער מגיד זצוק“ל‪ .‬ער איז געווען א חסיד און א‬ ‫ירא שמים‪ ,‬אבער גאר א פשוט‘ער תמימות‘דיגער איד (נישט‬ ‫קיין גרויסער בעל השגה)‪ .‬האט ער זיך אנגערופן‪ ,‬אז ער‬ ‫וועט אריינגיין‪ .‬ער איז טאקע אריינגעגאנגען צום רבי‘ן אין‬ ‫שטוב און האט זיך אוועק געשטעלט קעגן איבער דעם רבי‘ן‪.‬‬ ‫הרה“ק רבי אהרן האט אבער אלס נישט באמערקט‪ ,‬נעמט‬ ‫זיך ‘חלאבנע‘ רעדן ווי צו זיך און זאגט‪“ ,‬דער רבי זיצט זין‬

‫>>>>>>>‬

‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫"יומא דהילולא"‬ ‫>>>>>>>‬

‫הרה“ק רבי אהרן‬ ‫מטשערנאביל זצוק“ל‬ ‫‪ -‬ח‘ כסלו תרל“ב ‪-‬‬

‫דא‪ ,‬און דארט האלט א קינד ביי אויסגיין ר“ל“‪ ,‬הרה“ק רבי‬ ‫אהרן זיצט אבער אין א דביקות און הערט אפילו נישט וואס‬ ‫ער זאגט‪ .‬חזר‘ט חלאבנע איבער זיינע פריער‘דיגע ווערטער‬ ‫עטליכע מאהל‪ ,‬ביז פלוצלינג האט זיך הרה“ק רבי אהרן‬ ‫דערוועקט‪ ,‬און פרעגט‪“ ,‬וואס ווילסטו זאל איך טוען?“ האט‬ ‫‘חלאבנע‘ געזאגט‪“ ,‬וואס הייסט‪ ,‬דאס קינד האלט ביי די‬ ‫לעצטע מינוטן‪ ,‬און דער רבי זיצט רואיג אזוי ווי ס‘וואלט‬ ‫גארנישט געווען?“ האט הרה“ק רבי אהרן געזאגט‪“ ,‬נו‪ ,‬מיר‬ ‫וועלן גיין זעהן!“‬ ‫הרה“ק רבי אהרן האט זיך אנגעטוהן דעם פעלץ און‬ ‫איז געגאנגען צום קינד‪ .‬דער קריטישער צושטאנד פונעם‬ ‫קינד האט שוין געהאלטן אט אט‪ ...‬האט הרה“ק רבי אהרן‬ ‫אנגעוואונטשן‪“ ,‬דער באשעפער זאל העלפן מיט א רפואה‬ ‫שלימה“‪ ,‬און גלייך געוואלט אוועקגיין‪ ,‬זאגט ‘חלאבנע‘‬ ‫ווייטער‪“ ,‬פארוואס נעמט דער רבי דאס אן אזוי גרינג?‪,‬‬ ‫מ‘וואונטשט און מ‘גייט ווייטער?“ פרעגט אים הרה“ק רבי‬ ‫אהרן‪“ ,‬נו וואס נאך זאל איך טוען?“ זאגט ‘חלאבנע‘ מיט אן‬ ‫ערנסטקייט‪“ ,‬וואס הייסט? ביי אייער פאטער‪ ,‬אז ס‘האט זיך‬ ‫אמאהל געמאכט אז א קינד איז נישט געווען געזונט און‬ ‫ס‘האט געהאלטן ביי די לעצטע מינוטן‪ ,‬איז ער געקומען‬ ‫צום קינד און געזאגט‪“ ,‬מלאך רפאל‪ ,‬איך בין גוזר‪ ,‬אז דו‬ ‫זאלסט קומען היילן דאס קינד‪ ,‬און דאס קינד האט געהאט א‬ ‫רפואה שלימה“‪ .‬זאגט דער רבי מיט אן עניוות‘דיגן שמייכל‪,‬‬ ‫דאס קענען מיר נישט זאגן‪ ,‬מיר קענען נאר זאגן‪“ ,‬מלאך‬ ‫רפאל איך בעט אז דו זאלסט שויך קומען היילן דאס קינד“‪.‬‬ ‫ס‘איז איבריג צו זאגן אז דאס קינד האט באלד געהאט א‬ ‫רפואה שלימה‪.‬‬

‫דער ראש ישיבה בעולם העליון‬ ‫ס‘האט דערציילט הרה“ח ר‘ חיים שפאקלמאן ע“ה וואס‬ ‫ער האט געהערט פון א איד וואס האט דאס געהערט פון זיין‬ ‫פאטער דער שוחט פון די חסידים פון הרה“ק רבי אהרן און‬ ‫דער שוחט איז געשטאנען דערביי ביי די מעשה‪ .‬אמאהל איז‬ ‫דער שוחט געווען אין טשערנאביל האט ער באמערקט א‬ ‫נייער אינגערמאן וואס איז געזיצן און געלערנט אין ביהמ“ד‬ ‫עטליכע וואכן מיט גרויס התמדה‪ ,‬נאך א שטיק צייט איז‬ ‫דער אינגערמאן צוגעקומען צום שוחט און האט אים‬ ‫געפרעגט צו מ‘קען יעצט אריינגיין צום רבי‘ן הרה“ק רבי‬ ‫אהרן‪ .‬האט אים דער שוחט געזאגט יא! מ‘קען אריינגיין צום‬ ‫רבי‘ן‪ .‬וויבאלד דער שוחט האט געזעהן די גרויסע הכנות מיט‬ ‫וואס דער אינגערמאן גרייט זיך צו פאר‘ן אריינגיין צום רבי‘ן‬ ‫האט ער געהאט חשק אריינצוגיין צום רבי‘ן צוזאמען מיט‬ ‫דעם אינגערמאן‪ .‬האט ער געפרעגט פון דעם אינגערמאן‬ ‫אויף וואס פארא בקשה גייט איר צום רבי‘ן גשמיות אדער‬ ‫עניני רוחניות? האט דער אינגערמאן געזאגט ער גייט אריין‬ ‫וועגן א בקשה אין עניני רוחניות‪ .‬האט דער שוחט געפרעגט‬ ‫צי ער איז מסכים אז ער זאל מיט אים מיטגיין צום רבי‘ן?‬ ‫דער אינגערמאן האט מסכים געווען‪ .‬ווען זיי זענען אריין‬ ‫צום רבי‘ן האט דער רבי געפרעגט פון דעם אינגערמאן‬ ‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫עולם העליון און נאך דערצו אז דער רבי האט מיך געפרעגט‬ ‫צי איך פארשטיי שוין דעם תוספות‪ ,‬בין איך געפאלן אין‬ ‫חלשות פון גרויס שרעק און איבערראשונג‪.‬‬

‫“פארשטייסט שוין דעם תוספות?“ ווי דער אינגערמאן האט‬ ‫דאס דערהערט איז ער געפאלן חלשות‪.‬‬ ‫שפעטער האט דער שוחט געבעהטן דעם אינגערמאן ער‬ ‫זאל אים ערקלעהרן וואס איז דא געווען‪ .‬האט דער אינגערמאן‬ ‫כ“ק מרן מהרי“ד מבעלזא זי“ע‬ ‫אנגעהויבן צו פארציילן‪“ :‬איך וואוין זייער ווייט פון דא און איך‬ ‫כ“ק מרן מהרי“ד מבעלזא זי“ע האט חתונה געהאט‬ ‫האב קיינמאהל נישט געהערט פון טשערנאביל‪ .‬איך פלעג‬ ‫מיך פיהרן עוסק מו זיין אין תורה און לערנען צוזאמען מיט מיט די רעבעצין בתיה רוחמה ע“ה‪ ,‬א טאכטער פון הרה“ק‬ ‫מיין זוהן‪ ,‬און מיין פרוי מיט די טעכטער האבן אריינגעברענגט רבי ישעי‘ משולם זושא‪ ,‬א זוהן פון הרה“ק רבי אהרן‬ ‫מטשערנאביל‪ .‬דער זיידע הרה“ק‬ ‫פרנסה אין שטוב‪ .‬אמאהל לערנענדיג‬ ‫רבי אהרן האט ארויסגעוויזן א‬ ‫א תוספות איז מיר זייער שווער‬ ‫ער האט געזאגט‪:‬‬ ‫געוואלדיגער ליעבשאפט און‬ ‫געווען צו דערגיין דעם ריכטיג‘ן פשט‬ ‫שעצונג צו זיין אייניקל‪ ,‬און ווען‬ ‫אין תוספות‪ ,‬און איך האב מיר זייער‬ ‫מ‘דארף זיך בייגן‪...‬‬ ‫ער האט אים געהערט לערנען‪,‬‬ ‫מצער געווען דערויף‪ .‬נאך עטליכע‬ ‫פלעגט ער זאגן‪“ :‬איך הער א קול‬ ‫מאהל איז אן אייניקל‬ ‫וואכן האט זיך געמאכט אז אינמיטן‬ ‫פון לימוד תורה לשמה!“‬ ‫לערנען האב איך געכאפט א דרימל‬ ‫כ“ק מרן מהר“י מבעלזא זי“ע‬ ‫פון הרה“ק רבי אהרן‬ ‫און איך האב גע‘חלומ‘ט אז איך בין‬ ‫האט אמאהל געשיקט א בריוו‬ ‫שוין אויפ‘ן עולם העליון אין גן עדן‬ ‫צום מחותן הרה“ק רבי אהרן‪ ,‬אז‬ ‫מטשערנאביל זצוק“ל אריינגעקומען‬ ‫אויף מיין פלאץ‪ ,‬פלוצלינג דערהער‬ ‫ער זאל זעהן מקרב צו זיין‪ ,‬זיין‬ ‫איך א גרויס געטומל און מען זאגט‬ ‫אביסל שפעט צום טיש‪ .‬ווען ער איז‬ ‫זוהן‪ ,‬מרן מהרי“ד זי“ע‪ .‬האט רבי‬ ‫אז דער ראש ישיבה של מעלה‬ ‫אהרן געלאזט רופן מרן זי“ע און‬ ‫הרה“ק רבי אהרן פון טשערנאביל‬ ‫אדורך געגאנגען די הענג לייכטער האט‬ ‫אים געזאגט‪“ :‬דיין טאטע האט‬ ‫וועט יעצט אריינקומען אין גן עדן‪ ,‬און‬ ‫מיך געבעהטן איך זאל דיך מקרב‬ ‫אלע פון גן עדן האבן זיך צוגעגרייט‬ ‫די‬ ‫פון‬ ‫פארשמירט‬ ‫שטריימל‬ ‫זיין‬ ‫זיך‬ ‫זיין‪ .‬אבער ווען זאל איך דיך מקרב‬ ‫צו פרעגן פון דעם ראש ישיבה וואס‬ ‫זיין? דו ביזט דאך כסדר אין בית‬ ‫אויל‪ .‬ווען ער איז אנגעקומען צו זיין‬ ‫ס‘איז זיי אלץ שווער געווען אין‬ ‫המדרש און די לערנסט בהתמדה!“‬ ‫לערנען‪ ,‬און איך האב מיך צוגעגרייט‬ ‫פלאץ ביים טיש האט זיך הרה“ק רבי‬ ‫צו פרעגן פשט אין דעם תוספות וואס‬ ‫הסתלקותו‬ ‫איז מיר שוין לאנג שווער‪ .‬ווען דער‬ ‫הרה“ק רבי אהרן האט זוכה‬ ‫אהרן אויסגעדרייט צו אים און געזאגט‪:‬‬ ‫ראש ישיבה איז אריינגעקומען האב‬ ‫געווען צו א ברכה פון זיין זיידן‬ ‫איך אים געפרעגט פשט אין דעם‬ ‫דער “מאור עינים“ זי“ע אויף‬ ‫“זעסט מיין קינד‪ ,‬אז מ‘בייגט זיך‬ ‫תוספות? האט דער ראש ישיבה מיר‬ ‫אריכות ימים‪ ,‬און אז ער זאל זוכה‬ ‫באלד געזאגט דעם ריכטיגן פשט‬ ‫פארשמירט מען זיך ניט!“‬ ‫זיין מקבל צו זיין פני משיח צדקנו‪.‬‬ ‫און מיינע אויגן האבן אויפגעלאכטן‬ ‫הרה“ק רבי אהרן האט טאקע‬ ‫דערפון‪ .‬ווען איך האב מיך שפעטער‬ ‫שטענדיג געהאט גרייט מיט זיך‬ ‫אויפגעכאפט פונעם חלום‪ ,‬האב‬ ‫א שטעקן צו גיין אקעגן משיח‪.‬‬ ‫איך שנעל גענומען א גמרא און‬ ‫ווען ער איז געווען לעת זקנתו‪ ,‬אין די הויכע שמונים‪ ,‬האט‬ ‫נאכגעקוקט דעם תוספות וואס איז מיר געווען שווער און איך ער געשיקט א שליח צום ציון פון “מאור עינים“‪ ,‬ער זאל‬ ‫האב געזעהן אז דער פשט פונעם ראש ישיבה איז ריכטיג‪.‬‬ ‫זאגן פאר‘ן זיידן אז ער איז שוין מוחל די ברכה‪ ,‬ווייל ער‬ ‫דערציילט ווייטער דער אינגערמאן צום שוחט‪ ,‬איך קען שוין מער נישט אויסהאלטן פון די וועלט‪ ,‬און נאך א‬ ‫האב געמיינט אז דער ראש ישיבה של מעלה וואס האט‪ ,‬מיר קורצע צייט איז ער נסתלק געווארן ח‘ כסלו שנת תרל“ב‪.‬‬ ‫פארענטפערט דעם פשט אינעם תוספות‪ ,‬הרה“ק רבי אהרן פון נאך די פטירה פון הרה“ק רבי אהרן‪ ,‬ווען מען האט שוין‬ ‫טשערנאביל איז פון די צדיקים וואס געפינען זיך שויז לאנג געהאלטן פאר סתימת הגולל‪ ,‬איז פלוצלינג מרן מהרי“ד‬ ‫אויפ‘ן עולם האמת‪ ,‬און ס‘איז מיר גארנישט געקומען אין זי“ע אריינגעשפרינגען אין אפענעם קבר און אויפגעדעקט‬ ‫באטראכט אז דער ראש ישיבה איז גאר איינער וואס געפינט דאס געזיכט פונעם זיידן‪ .‬שפעטער האט מרן זי“ע געגעבן‬ ‫זיך אויף דעם עולם‪ .‬נאר אמאהל בין איך געפאהרן אויף צו פארשטיין זיין אקט‪ ,‬זאגענדיג‪“ :‬ווען איך בין געשטאנען‬ ‫די באהן האב איך געפרעגט פון עמיצען צי ער האט אמאל ביים אפענעם קבר פונעם זיידן‪ ,‬און וויסענדיג אז איך וועל‬ ‫געהערט פון אזא נאמען הרה“ק רבי אהרן מטשערנאביל‪ ,‬האט מער נישט קענען זעהן זיין ליכטיגע געזיכט‪ ,‬האט מיך‬ ‫יענער מיר געענטפערט אז הרה“ק רבי אהרן פון טשערנאביל אנגעכאפט א אויסערגעווענליכע בענקעניש צו וועלן זעהן‪,‬‬ ‫לעבט נאך און ער איז פון די צדיקי הדור און ער וואוינט אין אין אזא צייט‪ ,‬דאס הייליג געזיכט כאטש נאך איינמאהל“‪.‬‬ ‫טשערנאביל‪ .‬הערנדיג די רייד האט מיך אנגעכאפט א גרויס‬ ‫דער אוסטילע רב‪ ,‬רבי פינא‘לע זצוק“ל‪ ,‬האט זיך אויף‬ ‫גלוסטעניש צו זעהן דעם פנים פון הרה“ק רבי אהרן‪ ,‬האב דעם אויסגעדריקט‪“ :‬א פלא! א וואונדער! דער שווער [מרן‬ ‫איך מיך צוגעגרייט עטליכע וואכן מיט די ריכטיגע הכנות מהרי“ד] איז דעמאלט אלט געווען בלויז צוואנציג יאר‪ ,‬און‬ ‫און איך בין געפאהרן קיין טשערנאביל‪ ,‬און ווען איך בין ער האט שוין געהאט אזעלכע השגות“‪ .‬זכר צדיק לברכה‪,‬‬ ‫שוין אנגעקומען קיין טשערנאביל האב איך מיך נאך מער זכותו יגן עלינו ועל כל ישראל‪ .‬אמן‪.‬‬ ‫צוגעגרייט אריינצוגיין צו אזא הייליגן מאן‪ ,‬און איצט ווען איך‬ ‫(מקורות‪ :‬אור הצפון‪ .‬עלים לתרופה‪ .‬זכרונם לברכה‪ .‬תולדות וסיפורי צדיקים‪“-‬נר‬ ‫יהושע“‪ .‬מעשי אבות‪ .‬הילולא קדישא‪ .‬ימי זכרון‪ .‬דברי תורה לפ‘ השבוע‪ .‬ועוד ותש“ח להם)‪.‬‬ ‫האב געזעהן די ליכטיגע צורה וואס איך האב געזעהן אויפ‘ן‬

‫א‬

‫ה‬

‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫ַמיין אוָׁצר‪...‬חודש כסלו‬

‫שטענדיג ִמיט ַא שמייכל‪...‬‬ ‫ֶ‬

‫ראש חודש‬

‫כי עקרה היא‪( .‬תולדות כה‪:‬כא)‬

‫דער נאמען כסלו‪ .‬נעמט זיך פון די בבלי'שע שפראך‪ .‬אין די תורה ווערט‬ ‫דאס גערופן‪' ,‬החודש התשיעי'‪—,‬ווייל דאס איז דער ניינטער מאנאט פון‬ ‫ניסן‪ ,‬וואס איז דער ראשי חדשים‪ .‬ראש חודש כסלו איז אמאהל איין טאג‪ ,‬און‬ ‫אמאהל צוויי טאג‪ .‬חשון וואס איז דער פריער'דיגע מאנאט‪ ,‬איז אמאהל חסר‬ ‫און אמאהל מלא‪ .‬אויב חשון איז חסר איז כסלו איין טאג‪ ,‬און אויב חשון איז‬ ‫מלא איז ראש חודש כסלו צוויי טעג‪ ,‬און דער ערשטער טאג פוז ראש חודש‪,‬‬ ‫ציילט זיך נאך מיט חשון‪ ,‬ס'איז דער דרייסיגסטער טאג פון חשון‪.‬‬

‫די גמרא (יבמות סד‪ ).‬זאגט‪“ :‬א“ר יצחק אונזערע אבות זענען געווען עקורים‪—,‬‬ ‫קינדערלאז‪ ,‬ווייל דער באשעפער גליסט צו די תפילות פון צדיקים“‪ .‬קען מען דאס‬ ‫ערקלעהרן בדרך מליצה‪ :‬געוועהנליך טוען קינדער שטערן זייערע עלטערן פון‬ ‫לערנען און דאווענען‪ ,‬ווייל די עלטערן זענען שטענדיג פארנומען צו זארגן פאר‬ ‫זייערע קינדער‪ ,‬ס‘זאל זיי גארנישט פעהלן‪ .‬און דאס בעהטן מיר‪“ ,‬זרעא חיא וקיימא‬ ‫די לא יפסוק מפתגמי אורייתא“‪ —,‬דער באשעפער זאל געבן קינדער וואס זאלן‬ ‫נישט שטערן די עלטערן‪ ,‬פון צו קענען לערנען און טוען מצוות ומעש“ט‪ ,‬זיי זאלן‬ ‫שטענדיג זיין געזונט און שטארק‪ ,‬און נישט דארפן באלעסטיגן זייערע עלטערן מיט‬ ‫זייערע זארגן‪ .‬דאס איז די כוונה “כי עקרה היא“‪—,‬די אבות זענען געווען קינדערלאז‪,‬‬ ‫כדי זיי זאלן קענען דאווענען‪ ,‬ווי ס‘באדאף צו זיין אהן ווערן געשטערט פון די‬ ‫קינדער‪ ,‬ווייל דער באשעפער גליסט צו די תפילות פון צדיקים‪...‬‬

‫דער מזל פון חודש‬ ‫דער מזל פון חודש חשון איז א ‘בויגן‘‪ .‬ווי דער רעגן‪-‬בויגן וואס באווייזט‬ ‫זיך אין וואלקן אין א רעגנ'דיגן טאג‪ .‬ווייל אין דעם חודש זענען דא אסאך טעג‬ ‫וואס רעגן און זין ערשיינען צומישט‪ ,‬און פון די ביידע צוזאמען זעהט זיך דער‬ ‫רעגן‪-‬בויגן‪.‬‬

‫(תפארת שלמה)‬

‫הקל קל יעקב והידיים ידי עשו וגו‘ (תולדות כז‪:‬כב)‬

‫דער "רעגן בויגן" האט זיך באוויזן‬

‫בדרך צחות קען מען זאגן‪“ :‬הקול קול יעקב“‪—,‬צייגט אויף א וועקער זייגער‪,‬‬ ‫וואס וועקט דעם מענטש אינדערפרי כדי ער זאל גיין לערנען און דאווענען‪,‬‬ ‫“והידיים ידי עשו“‪—,‬זענען די הענט וואס פאכן דעם זייגער‪ ,‬מען זאל קענען ווייטער‬ ‫רואיג שלאפן‪.‬‬

‫אויך דער ערשטער רעגן בויגן‪ ,‬וואס האט זיך באוויזן באלד נאכ'ן מבול‪ ,‬איז‬ ‫געווען אין דעם מאנאט‪ .‬ווי ס'שטייט (בראשית ט‪:‬יג) "ויאמר אלקים זאת אות‬ ‫הברית אשר אני נותן ביני ובינכם‪...‬את קשתי נתתי בענן והיתה לאות ברית ביני‬ ‫ובין הארץ"‪—,‬דאס איז דער צייכן פון דעם בונד‪ ,‬וואס איך געב צווישן מיר און‬ ‫צווישן אייך‪...‬מיין בויגן האב איך געגעבן אין דעם וואלקן‪ .‬ס'וועט זיין אלס א‬ ‫צייכן פון א בונד צווישן מיר און צווישן די [איינוואוינערס] פון די ערד‪" .‬זאת אות‬ ‫הברית" (ט‪:‬יז)—זאגט רש"י‪" :‬הרי האות שאמרתי"‪ .‬דער באשעפער האט געזאגט‬ ‫צו נח‪ ,‬די דאזיגע [דער רעגן בויגן] איז דער צייכן פון דעם בונד וואס איך האב‬ ‫אויפגעשטעלט צווישן מיר און צווישן יעדע לייב וואס געפינו זיף אויף די ערד‪.‬‬

‫ַרשה‬ ‫ֶמז אויף ִדי פ ָ‬ ‫ַמיין ֵשיינער ר ֶ‬ ‫הלעיטני נא מן וגו'‪( .‬תולדות כה‪:‬ל)‬ ‫ה'לעיטני נ'א מ'ן‪ ,‬איז די ר"ת המ"ן‪ .‬אזוי ווי יעקב האט אפגעקויפט די בכורה פון‬ ‫עשו‪ ,‬מיט ברויט און לינזין‪ ,‬אזוי האט מרדכי הצדיק געקויפט המן פאר א קנעכט‪,‬‬ ‫מיט'ן געבן אים ברויט צו עסן‪ ,‬און המן האט אפגעשריבן די מכירה אויף מרדכי'ס‬ ‫שיך‪ ,‬אז ער האט זיך פארקויפט פאר א קנעכט צו אים‪( .‬מדרש אגדת אסתר ה‪:‬ט)‪.‬‬

‫אין חודש כסלו האט דער באשעפער געבענטשט נח‬ ‫די פרשה איז געזאגט געווארן צו נח ראש חודש כסלו‪ .‬דעם אכט און‬ ‫צוואנציגסטן טאג אין חשון איז ער ארויס פון די תיבה‪ ,‬נאכדעם שטייט (ח‪:‬כ) "ויבן‬ ‫נח מזבח לה' ויקח מכל הבהמה הטהורה ומכל העוף הטהור ויעל עולות במזבח"‪—,‬‬ ‫נח האט געבויט א מזבח פאר‘ן באשעפער‪ .‬און ער האט גענומען פון יעדע כשר‘ע‬ ‫בהמה און פון יעדע כשר'ע פויגל‪ ,‬און דאס אויפגעברענגט‪—,‬מקריב געווען אלס‬ ‫קרבנות עולות פאר'ן באשעפער‘ס וועגן‪ .‬חודש חשון האט זיך געענדיגט‪ ,‬און‬ ‫ס'איז געקומען כסלו‪ .‬אין חודש כסלו האט דער באשעפער געבענטשט נח‪ ,‬און‬ ‫אים ערלויבט צו עסן פלייש‪ .‬דער באשעפער האט אים פארבאטן צו פארגיסן‬ ‫מענטשן'ס בלוט‪ ,‬אים באוויזן דעם רעגן בויגן‪ ,‬און געשלאסן מיט אים א בונד‪.‬‬

‫(בעל הטורים)‬

‫ותכהין עיניו מראת וגו' (תולדות כז‪:‬א)‬ ‫רש"י ברענגט דריי טעמים פארוואס די אויגן פון יצחק זענען טונקל געווארן?‬ ‫א) צוליעב די רויעך פון עבודה זרה פון עשיו'ס ווייבער‪ .‬ב) צוליעב די טרערן פון‬ ‫די מלאכים אין יצחק'ס אויגן ביי די עקידה‪ .‬ג) כדי יעקב זאל באקומען די ברכות‪.‬‬ ‫די דריי טעמים זענען מרומז אינעם ווארט 'עי"ן'‪ ,‬וואס זענען די ראשי תיבות פון‬ ‫ע'קידה‪ ,‬י'עקב‪ ,‬נ'שי‪.‬‬ ‫(מגדנות)‬

‫ַמיין אוָׁצר‪...‬חודש כסלו‬

‫קידוש החודש‬ ‫נאך פון די טעג פון די חשמונאים און די גאנצע צייט דערנאך‪ ,‬וואס‬ ‫בית דין האט מקדש געווען דעם חודש‪ ,‬לויט די עדים וואס האבן געזעהן די‬ ‫באנייאונג פון די לבנה‪ ,‬זענען שלוחים פון בית דין ארויס צו די ווייטע פלעצער‬ ‫פון ירושלים‪ ,‬ווען ס'איז מקודש געווארן דער חודש‪ .‬זיי זענען נאר ארויס ביי‬ ‫אזעלכע חדשים וואס ס'איז דא אין זיי ימים טובים‪ ,‬כדי מען זאל וויסן ווען‬ ‫ס'איז חול המועד‪ ,‬און ביי חדשים‪ ,‬וואו ס'איז נישט דא קיין ימים טובים זענען‬ ‫נישט ארויסגעגאנגען שליחים‪ ,‬ווען דער בית דין האבן מקדש געווען דעם חודש‬ ‫כסלו‪ ,‬לויט די רעכנונג ווי ס'איז געפאלן חשון‪ ,‬חסר אדער מלא‪ ,‬זענען שליחים‬ ‫דירעקט ארויסגעגאנגען‪ ,‬צו פארשטענדיגן ווען מ'האט מקדש געווען דעם‬ ‫חודש‪ ,‬און ווען ס'וועט אויסקומען חנוכה‪ ,‬ווייל חנוכה ווערט אריינגערעכנט‬ ‫צווישן די ימיס טובים‪ ,‬טראץ וואס אלע מצוות פון חנוכה זענען מדרבנן‪.‬‬ ‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫מ'זעהט שוין די לעכטיגקייט פון חנוכה‬ ‫ס'איז דא א משל פון א מענשט וואס האט געבלאנדזשעט ביינאכט אין‬ ‫א וואלד און נישט געוואוסט דעם ריכטיג'ן וועג וויאזוי ארויסצוגיין‪ .‬פלוצלינג‬ ‫האט ער געזעהן פונדערווייטנס‪ ,‬ווי ס'בליטשקעט א לעכטיגקייט פון א לעכטל‪.‬‬ ‫זעעהנ'דיג דאס איז ער געווארן פריילעך‪ ,‬וואוסנ'דיג אז ווען ער וועט נאכגיין‬ ‫די לעכטיגקייט‪ ,‬וועט ער טרעפן דעם ריכטיגן וועג ארויס‪ .‬אזוי איז אויך ראש‬ ‫חודש כסלו‪ ,‬נאך אזעלכע דערהויבענע טעג פון די ימי נוראים‪ ,‬גייט מען אריין‬ ‫אין וואכענ'דיגע טעג‪ ,‬און צומאהל קען מען פארבלאנדזשן פונעם ריכטיגן וועג‪,‬‬ ‫אבער ווען ס'קומט ר”ח כסלו און מ'זעהט שוין פון דערווייטענס די לעכטיגקייט‪,‬‬ ‫"מ'זעהט די קליינע לעכטעלעך פון חנוכה‪ ,‬ווערט שוין פריילעך אויפ'ן הארצן"‪.‬‬ ‫***‬

‫ו‬

‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫ַמיין אוָׁצר‪...‬די לאנגע ווינטער נעכט‬

‫ַרשה‬ ‫ׂיף ִדי פ ָ‬ ‫געדאנק או‬ ‫ַמיין טיעפע ַ‬

‫די ווינטער חדשים לייכטן מער‬

‫אם תעשה עמני רעה כאשר לא נגענוך וכאשר עשינו עמך רק‬ ‫טוב ונשלחך בשלום אתה עתה ברוך ה‘‪( .‬תולדות כו‪:‬כט)‬

‫מען דארף זעהן מיט צו נעמען מיט זיך פון די דערהויבענע הייליגע טעג‬ ‫מיט אלע גוטע קבלות וואס מ'האט אויף זיך גענומען‪ ,‬און ווען מ'נוצט אויס‬ ‫די לאנגע ווינטער נעכט אויף צו לערנען תורה‪ ,‬מאכט מען א כלי צו קענען‬ ‫אנהאלטן די אלע זאכן‪ ,‬און אזוי וועט מען זוכה זיין צו א זמן פוהל מיט הצלחות‬ ‫און סייתא דשמיא‪.‬‬ ‫הגה"צ רבי חיים מאיר יחיאל שפירא זצ"ל אב"ד נאראל‪ ,‬האט אמאהל‬ ‫דערציילט‪ :‬צו כ"ק מרן ה"שר שלום" מבעלזא זי"ע זענען געקומען צו פאהרן‬ ‫אויף די ימים נוראים עטליכע חסידים פון רוסלאנד‪ .‬ביים זיך געזעגענען‪ ,‬האבן‬ ‫זיי געפרעגט פון מרן זי"ע‪" :‬רבי! ווי אזוי פאהרט מען יעצט צוריק צו די רוסישע‬ ‫קעלטן‪ ,‬נאכ'ן פראווען דא ביים רבי'ן אזעלכע הייליגע טעג? (זיי האבן געמיינט‬ ‫די קעלטן ברוחניות ובגשמיות‪ ,‬בגוף ובנשמה‪ ,‬ס'איז קאלט פון אלע זייטן)‬ ‫האט זיי מרן זי"ע געענטפערט‪ :‬די 'חכמים' פון די שטאט חעלם‪ ,‬האבן אמאהל‬ ‫צונויפגערופן אן אסיפה‪ ,‬היות ביינאכט איז זייער קאלט‪ ,‬איז ווי געבט מען זיך‬ ‫אן עצה מיט די שטארקע קעלטן? זענען די חעלמער מענטשן געפאלן אויף‬ ‫אן "עצה"‪ .‬זיי האבן אריינגעלייגט גרויסע טעפ אין דער ערד‪ ,‬און וויבאלד די‬ ‫חכמי ישראל זאגן דאך אז די זון גייט אראפ יעדע נאכט אונטער דער ערד‪,‬‬ ‫וועלן די טעפ דארט צוריק האלטן די ווארימע זון‪...‬ביינאכט‪ ,‬אבער זענען די‬ ‫טעפ פוהל געווארן מיט שניי‪ ...‬איז‪ ,‬וואס טוהט מען? זענען זיי געגאנגען צום‬ ‫'ראש החכמים'‪ ,‬און געפרעגט אן עצה וואס צו טוען כדי אנצוהאלטן די זון‪,‬‬ ‫ס'זאל נישט זיין קאלט ‪ .‬האט דער 'ראש החכמים' זיי געגעבן א פשוט'ע עצה‪:‬‬ ‫די זון גייט דאך אראפ‪ .‬אלזא‪ ,‬זאלן זיי צוברעכן דעם שניי‪ ,‬און אזוי וועלן זיי‬ ‫אנקומען צו די זון‪ ...‬אזוי האבן זיי געטוען‪ .‬זיי האבן געהאקט און געהאקט‬ ‫אינעם שניי‪ ,‬און פונעם עצם אריינארבעטן און האקן אויפ'ן שניי זענען זיי‬ ‫געווארן דערווארימט‪ ...‬האט מרן זי"ע אויסגעפיהרט‪ :‬האט איר פארשטאנען‬ ‫די חכמה פון די חכמי חעלם? אז אין די גרעסטער קעלט‪ ,‬אויב מ'האקט און‬ ‫מען קנאקט‪[ ,‬אין רוחניות] ווערט מען ווארעם‪...‬‬

‫ס‘איז שווער דער דאפלטער לשון‪ ,‬ווייל אויב זיי האבן אים געטוען נאר‬ ‫גוט‘ס‪ ,‬האבן זיי דאך זיכער נישט געטוען מיט אים קיין שלעכטס? נאך איז‬ ‫שווער‪‘ ,‬רק‘ איז דאך א מיעוט‪ ,‬וואס קומען מען דא ממעט זיין מיט‘ן זאגן‬ ‫‘רק‘ טוב? אויך איז שווער‪ ,‬מיר טרעפן נישט אז זיי האבן אים געטוען א טובה‬ ‫די גאנצע צייט וואס ער איז דארט געווען?‬ ‫נאר די גמרא (יבמות קג‪ ).‬זאגט‪“ :‬כל טובתן של רשעים רעה היא אצל‬ ‫הצדיקים“‪—,‬דאס גוט‘ס פונעם רשע איז שלעכט פאר‘ן צדיק‪ .‬ווייל פון א‬ ‫רשע קען קיין גוט‘ס נישט ארויסקומען‪ .‬ס‘איז אבער דא איין טובה וואס‬ ‫דער רשע קען יא טוען פאר‘ן צדיק‪ ,‬אויב ער טיילט זיך אפ און גייט אוועק פון‬ ‫אים‪ ,‬מיט דעם אליין טוהט ער אים שוין א טובה‪ ,‬ווי חז“ל זאגן אויפ‘ן פסוק‬ ‫(בראשית יג‪:‬יד) “וה‘ אמר אל אברם אחרי הפרד לוט מעמו“‪—,‬אזוי לאנג ווי‬ ‫לוט איז געווען מיט אברהם האט די שכינה זיך נישט באוויזן צו אים‪ ,‬און ער‬ ‫איז געבענטשט געווארן נאר נאכדעם ווי לוט איז פון אים אוועק געגאנגען‪.‬‬ ‫דאס האט אבימלך געזאגט צו יצחק‪“ ,‬כאשר לא נגענוך“‪—,‬מיר האבן דיר‬ ‫גארנישט געטוען קיין שלעכט‘ס‪“ ,‬וכאשר עשינו עמך רק טוב“‪—,‬א זאך‬ ‫וואס איז בלויז גוט‘ס‪ ,‬נישט קיין שלעכט‘ס‪ ,‬און ער גיט צו‪ ,‬וואס פאר א‬ ‫טובה קען דער רשע אבימלך טוען פאר יצחק‪“ ,‬ונשלחך בשלום“‪—,‬איך האב‬ ‫דיך אוועק געשיקט כדי דו זאלסט נישט זיין מיט מיר‪ ,‬און דורכדעם ביסטו‬ ‫געבענטשט געווארן‪“ ,‬אתה עתה ברוך ה‘‪.‬‬ ‫(קדושת ציון)‬

‫ַמיין אוָׁצר‪ ...‬מדות טובות‬ ‫>>>>>‬ ‫פאר זיין ווייב און ער שעהמט זיך דאס צו זאגן‪ ,‬דעריבער זאגט ער וועגן דעם‬ ‫טלית און דעם שטריימל‪ .‬וואס האסטו געטוען‪ ,‬דו האסט פארשעהמט א איד‪,‬‬ ‫ווי אזוי וועסט דר אפגעבן א דין וחשבון פאר'ן בית דין של מעלה"?‬ ‫ווען דער שיניווער רב האט געהערט די ווערטער פון זיין הייליגער פאטער‪,‬‬ ‫איז ער שנעל ארויסגעלאפן נאך דעם מלמד‪ .‬ער האט אים געטראפן אינדרויסן‬ ‫און אים געוואלט איבערבעהטן‪ .‬אבער דער מלמד האט אים נישט געוואלט‬ ‫מוחל זיין‪ ,‬נאר געזאגט פאר'ן שיניווער רב אז ער זאל קומען מיט אים צו א דין‬ ‫תורה ביים צאנזער רב‪ .‬זענען זיי ביידע צוריק אריינגעגאנגען צום צאנזער רב‪,‬‬ ‫און דער שיניווער רב האט אים נאכאמאהל איבערגעבעהטן‪ .‬האט דער צאנזער‬ ‫רב זיך אנגערופען צו דעם מלמד‪" ,‬דו זאלסט דעם שיניווער רב נישט מוחל זיין‬ ‫ביז ער וועט אויף זיך נעמען צו קויפן דעם טלית און דעם שטריימל‪ ,‬און ער‬ ‫זאל צוגעבן אלע באדערפענישן פאר די חתונה"‪ .‬דער שיניווער רב האט דאס‬ ‫גלייך אויף זיך גענומען אויסצופיהרן‪ .‬ערשט דעמאלט האט דער מלמד געזאגט‬ ‫"יעצט בין איך אייך מוחל"‪ .‬און דער צאנזער רב איז געווארען פוהל מיט שמחה‪.‬‬

‫ַמיין אוָׁצר‪ ...‬מדות טובות‬ ‫‪ J‬מעביר על מדותיו ‪L‬‬

‫דער טייערע איבערבעטונג פונעם הייליג'ן‬ ‫שיניווער רב זצוק"ל‬ ‫דער הייליגער שיניווער רב זי"ע איז אמאהל געווען ביי זיין פאטער דער‬ ‫הייליגער "דברי חיים" פון צאנז זצוק"ל‪ ,‬ווען ס'איז אריינגעקומען איינער א‬ ‫מלמד פון די שטאט צאנז‪ .‬דער צאנזער רב האט געפרעגט דעם מלמד ווען ער‬ ‫קלערט חתונה צו מאכן זיין טאכטער‪ .‬האט יענער מלמד געענטפערט אז ער‬ ‫קען נאך נישט מאכן די חתונה ווייל ער האט נאך נישט גענוג געלט צו קויפן‬ ‫א טלית און א שטריימל פאר'ן חתן‪ .‬האט דער שיניווער רב געזאגט צו זיין‬ ‫פאטער‪" ,‬ס'איז ביי מיר א וואונדער‪ ,‬איך האב אליין געזעהן ווי אזוי דער איד‬ ‫קויפט א טלית און א שטריימל מיט א פאר טעג צוריק"‪ .‬דער מלמד איז געווארן‬ ‫זייער פארשעהמט‪ ,‬און ער איז ארויסגעלאפן פונעם צאנזער רב'ס שטוב‪ .‬האט‬ ‫זיך דער צאנזער רב אנגעכאפט זיין בארד‪ ,‬און געזאגט מיט ווייטאג‪" :‬וויי איז‬ ‫מיר אז דו האסט פארשעהמט א איד‪ .‬אפשר האט ער נאר געהאנדלט צו קויפן‬ ‫דעם טלית און דעם שטריימל‪ ,‬אבער ער האט נישט געהאט קיין געלט מיט‬ ‫וואס דאס צו באצאהלן‪ .‬אדער אפשר דארף ער האבן געלט צו קויפן א קלייד‬ ‫>>>>>‬ ‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫(ספר 'מקור חיים' אות קפ"ט)‬

‫דער מעביר על מדותיו איז מאריך ימים‬ ‫די גמרא (מגילה כח‪).‬דערציילט‪ :‬מ‘האט געפרעגט רבי נחוניא בן הקנה אין‬ ‫וועלכ‘ן זכות האט ער זוכה געווען צו אריכת ימים? איינס פון די זאכן וואס ער‬ ‫האט אויסגערעכענט איז געווען‪ ,‬וואס יעדע נאכט איידער ער איז ארויף אויף‬ ‫זיין געלעגער האט ער מוחל געווען יעדן איינעם וואס האט אים געשאלטן‪.‬‬ ‫(מתוך קונטרס "מעביר על מדותיו" ותשח"ל)‬

‫ז‬

‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬


‫אֹצר‬ ‫ַמיין ַש ָּבת ָ‬ ‫מעשה'לעך פון רבותה"ק‬

‫איחולים לבביים להבה“ח המופלג בתוי“ש ובמדות טובות‬

‫כמר עזריאל פסח הכהן הערמאן הי“ו‬

‫“מילא די בעלי בתים‪...‬אבער ווי וועלן די בחורים גיין?‪“...‬‬

‫לשמחת הנשואין עב“ג שתחי‘ למז“ט ובשטו“מ‬

‫מז“ט להמחונים החשובים הרה“ח ר‘ חיים הכהן הערמאן‪ ,‬והרה“ח ר‘ שלמה אונגאר שיחיו‬

‫ווען כ"ק מרן מהרי"ד זי"ע איז געווען אין האלאשיץ פאר'ן אהיים קומען‬ ‫צוריק קיין בעלזא‪ ,‬נאך די ערשטע וועלט'ס קריג‪ ,‬זענען דעמאלט געקומען‬ ‫צו פאהרן אויף פסח צום סדר אסאך בחורים און מ'האט אויפגעשטעלט א‬ ‫גרויסע שאטער אינדרויסן‪ ,‬ס'זאל זיין פלאץ פאר יעדן‪ .‬יענעם פסח איז געווען‬ ‫א שווערע קאלטער וועטער‪ ,‬האט דער גבאי געבעהטן פון מרן זי"ע אז מ'זאל‬ ‫פיהרן דעם סדר אינעווייניג אין שטוב כדי ס'זאל נישט שאטן פאר'ן געזונט‬ ‫פון מרן זי"ע‪ ,‬אבער מרן זי"ע איז בשום אופן נישט באשטאנען דערויף‪ ,‬ווייל‬ ‫ס'וועט נישט זיין קיין פלאץ פאר די בחורים‪ ,‬זאגנדיג "מילא אויב מ'רעדט‬ ‫פון בעלי בתים‪ ,‬קען איך מיך נאך אן עצה געבן‪ ,‬אבער די בחורים‪ ,‬וואס וועל‬ ‫איך טוען מיט זיי‪ ,‬ווי וועלן זיי גיין?'‪ ,‬און ער האט טאקע געפיהרט דעם סדר‬ ‫אינדרויסן אינען שאטער טראץ דער שווערע וועטער‪.‬‬

‫מעשה'לעך פון רבותה"ק‬ ‫ווי נעמט מען און מ'לאזט נישט איבער פיאות?"‬ ‫הרה"ח המופלג רבי מנחם מענדל איגל ז"ל שו"ב פון קריסנאפאלי‪-‬‬ ‫קרוינהייטס‪ ,‬האט אמאהל דערציילט‪ :‬ווען מ'האט אים געברענגט צו מאןט‬ ‫פיאות ביי כ"ק מרן מהרי"ד מבעלזא זי"ע‪ ,‬איז דארט אויך געווען אן אנדער‬ ‫אינגל וואס די מאמע האט אים געברענגט צום רב ז"ל און ער האט נישט געהאט‬ ‫קיין פיאות ווי געהעריג‪ ,‬האט דער פריערדיגע רב ז"ל זיך אויסגעדריקט מיט‬ ‫ווייטאג‪" ,‬ווי נעמט מען און מ'לאזט נישט איבער פיאות פאר'ן קינד ווען ער‬ ‫פארשטייט נאך נישט"‪ .‬אבער נאכדעם ווען ער [ר' מענדל] איז אריינגעקומען‪,‬‬ ‫האט מען געזעהן די געוואלדיגע שמחה אויפ'ן געזיכט פון רב ז"ל אז ער האט‬ ‫ב"ה יא שיינע אראפגעלאזטע פאות‪.‬‬

‫מכניע געווען די התנגדות דקדושה‬ ‫אגב וועגן די שטאט האלאשיץ דערציילט הרה"ח שו"ב ר' נפתלי חיים איגל‬ ‫ז"ל מירוסלוב‪-‬בני ברק אן אינטערעסאנטע ערשיינונג‪ .‬דאס ערשטע מאהל‬ ‫וואס ער האט געזעהן מרן מהרי"ד זי"ע איז געווען אין האלאשיץ‪ ,‬ווען ער איז‬ ‫געקומען אויף שבת פאר פורים‪ .‬ס'איז געווען דער ערשטער שבת‪ ,‬פון ווען מרן‬ ‫זי"ע האט זיך דארט באזעצט‪ ,‬פאר'ן צוריק אהיים פאהרן קיין בעלזא‪ ,‬נאך די‬ ‫ערשטע וועלט קריג‪ .‬אויף שבת איז געקומען קיין האלאשיץ א גאר גרויסער‬ ‫עולם‪ ,‬פון גאנץ גאליציע‪ .‬ס'איז געווען נאכדעם וואס מרן זי"ע איז אסאך יאהרן‬ ‫נישט געווען אין גאליציע‪ .‬זענען טויזענטער אידן אים געקומען מקבל פנים‬ ‫זיין‪ ,‬און ס'איז נישט צו גלויבן וויפיהל אידן האבן זיך אריינגעשטופט אין בית‬ ‫המדרש צום דאווענען און ביים אפרעכטן די הייליגע טישן‪.‬‬ ‫יענעם שבת האט פאסירט א וואונדערליכע פאסירונג‪ ,‬וואס ער איז געווען‬ ‫עדות דערצו‪ .‬די גוים אין שטאט האבן ווארשיינדליך‪ ,‬זיך נישט געפריידט‬ ‫מיט'ן אנקומען פון מרן זי"ע‪ ,‬צוזאמען מיט מאסן חסידים ואנשי מעשה זיך‬ ‫צו באזעצן אין הולושיץ‪ .‬די שטאט וואס האט ביז אצינד גענאסן פון א רוהיגע‬ ‫לעבענסשטייגער‪ ,‬איז פלוצלונג געווארן רוישיג און אנגעהויבן שפרודלן מיט‬ ‫א אידישע לעבנסשטייגער‪ ,‬און טויזענטער זענען געקומען באזוכן די שטאט‪.‬‬ ‫דעריבער גלייך מוצאי שבת‪ ,‬האבן די גוים געוואלט קליא מאכן די‬ ‫געהויבענע שטימונג‪ ,‬פונעם פייער'דיגן שבת קודש‪ ,‬און האבן אנגעהויבן‬ ‫קלינגען מיט די גלאקען פון זייער תיפלה אהן אויפהער‪ .‬דאס איז געשעהן‬ ‫פונקט ווען מ'האט געענדיגט דאווענען מעריב און זיך געגרייט אהיים צו גיין‪.‬‬ ‫האט מרן זי"ע באפוילן‪" :‬אזוי ווי דאס איז דער ערשטער שבת וואס מ'געפונט‬ ‫זיך דא‪ .‬און אוודאי‪ ,‬די קדושה וואס די מאסן האבן מיט זיך דא געברענגט‪,‬‬ ‫שטעכט אין די אויגן פון די סטרא אחרא‪ ,‬און ס'שטערט זיי די קדושה‪ ,‬דעריבער‬ ‫גייט'ס אלע ארויס אינדרויסן‪ ,‬זינגט און טאנצט‪ ,‬ביז די גלעקער וועלן אויפהערן‬ ‫צו קלינגען"‪ .‬מ'איז גלייך ארויס געגאנגען אינדרויסן‪ ,‬און מאסן מענטשן האבן‬ ‫געטאנצט און געזינגען אויף די גאסן פון די שטאט‪ ,‬אז ס'האט זיך געהערט‬ ‫אין די גאנצע געגענט‪ .‬מיט די צייט זענען די גוים מיעד געווארן און די גלאקען‬ ‫האבן אויפגעהערט צו קלינגען‪ .‬ערשט דערנאך איז מרן זי"ע ארויסגעגאנגען‬ ‫אין הויף און קוקענ'דיג אויפ'ן גרויס'ן ציבור אידן‪ ,‬וואס האבן שוין אויפגעהערט‬ ‫צו טאנצן‪ ,‬האט ער געזאגט‪" :‬איר זאלט וויסן אז די התנגדות דקדושה וויל‬ ‫מכניע זיין די קדושה‪ ,‬זיי זאלן זיין אויבן און די קדושה פון אונטן‪ .‬אבער מיט‬ ‫דעם וואס מיר האבן זיך קעגן געשטעלט‪ ,‬האבן מיר זיי געמאכט אונטערטעניג‪,‬‬ ‫און אצינד פאהרט אהיים לשלום יעדער צו זיין שטוב"‪.‬‬

‫ַמיין עונג ַש ָבת‬

‫‪“ J‬מנהגי ליל שבת קודש“ ‪L‬‬

‫ל‬

‫ויט‘ן מהרש״א וואס זאגט אז די צוויי מלאכים זענען שבת׳דיגע‬ ‫מלאכים וואס זאגן עדות אויב מ‘היט דעם שבת קומט אויך אויס‬ ‫אז זיי ווארטן ביז מוצאי שבת כדי צו זעהן אויב מ‘היט דעם גאנצן שבת‪.‬דער‬ ‫מחצית השקל [או׳׳ח סי׳ רס׳׳ב סק״א] ברענגט אין נאמען פון מהרי״ו אז די‬ ‫מלאכים בלייבן ביז מוצאי שבת‪.‬‬ ‫(מחצית השקל שם‪ ,‬ועי‘ מחזיק ברכה להחיד“א סי׳ רס׳׳ב ס״ב)‬

‫ט‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫צוויי אנדערע מלאכים קומען אראפ אים צו היטן‬

‫ייל אחרונים זאגן אז די צוויי מלאכים וואס באגלייטן אהיים בלייבן‬ ‫נישט א גאנץ שבת‪ ,‬נאר באלד נאכ‘ן באגלייטן גייען זיי צוריק אין‬ ‫הימל‪ .‬און אנדערע מלאכים קומען אין שטוב און פאר זיי זאגן מיר שלום‬ ‫עליכם‪ .‬דעריבער זאגן מיר גלייך נאך שלום עליכם דעם פסוק [תהלים צא‪:‬יא]‬ ‫״כי מלאכיו יצוה לך לשמרך בכל דרכיך״‪—,‬צו ווייזן אז אויסער די מלאכים‬ ‫וואס האבן אונז אהיים באגלייט האבן מיר אצינד נאך אנדערע מלאכים אונז‬ ‫צו היטן גאנץ שבת‪.‬‬ ‫(‘ליקוטי מהרי“ח‘ בשם ספר מאורי אור עמ“ס שבת דף צח)‬

‫א‬

‫ס‘איז דא וואכנ‘דיגע און שבת׳דיגע מלאכים‬

‫נדערע אחרונים זאגן אז פונקט ווי יעקב אבינו האט געהאט צוויי‬ ‫מחנות מיט מלאכים‪ ,‬ארץ ישראל׳דיגע מלאכים און חוץ לארץ׳דיגע‬ ‫מלאכים‪ ,‬אזוי אויך איז דא וואכנ‘דיגע מלאכים און שבת׳דיגע מלאכים‪.‬‬ ‫דעריבער זאגן מיר שלום עליכם פאר די שבת׳דיגע מלאכים וואס בלייבן מיט‬ ‫אונז גאנץ שבת‪ ,‬און צאתכם לשלום פאר די וואכנ‘דיגע מלאכים‪ ,‬וואס בלייבן‬ ‫נישט מיט אונז אויף שבת‪.‬‬ ‫(“נאות הדשא“ ח“א בשם ה“אבני נזר“)‬

‫“מיין שבת אוצר“ און נאך קענט איר געפונען יעדע וואך‬ ‫אין די וועכענטליכע אויסגאבע פון “המחנה החרדי“‬

‫>>>>‬ ‫אֹצר‬ ‫ָ‬ ‫ַמיין ַש ָּבת‬

‫ווילאנג בלייבן די מלאכים‬

‫‪T:718-438-1263 • F:718-569-6440 • e-mail: otzar@hamachne.com‬‬

‫וח‬

‫פ‘ תולדות ‪ -‬תשע“ז‬


‫‪$2.50‬‬

‫קונטרס‬

‫מאיר‬ ‫נתיבות‬ ‫שיחות הרה"ג רבי‬

‫אברהם מאיר‬ ‫יעקב מויזקאפף ז"ל‬ ‫מו"ץ ומרביץ תורה‬

‫בק"ק קרית יואל יצ"ו‬

‫פרשת תולדות‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


https://telegram.me/Publications_MM


‫קונטרס‬

‫מאיר‬ ‫נתיבות‬ ‫מאת הרה"ג‬ ‫רבי אברהם מאיר יעקב מויזקאפף ז"ל‬ ‫מו"ץ ומרביץ תורה בק"ק קרית יואל יצ"ו‬

‫‪tT‬‬

‫פרשת תולדות‬ ‫בענין‪:‬‬

‫קיום המצות בשמחה וטוב לב‬ ‫ליל ששי פרשת תולדות שנת תשע"ב לפ"ק‬

‫‪tT‬‬ ‫נערך ונסדר ע"י שומעי לקחו‬ ‫ויו"ל ע"י בני המשפחה‬ ‫שנת תשע"ז לפ"ק‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫תוכן הענינים‬ ‫גיל יגיל אבי צדיק ויולד חכם ישמח בו‪..................................................‬ה‬ ‫מכרה כיום ‪ -‬הסתכל על היום ולא על העתיד ‪ ......................................‬ו‬ ‫מדוע צוה יצחק לעשו שיביא לו ציד ‪ ......................................................‬ז‬ ‫ענין הבארות ‪..........................................................................................‬ח‬ ‫תכלית הידיעה שלא נדע ‪ ....................................................................‬יא‬ ‫מדת ענוה שיחשוב האדם כמה רחוק הוא מהשי"ת ‪ ..........................‬יג‬ ‫במה יתגאה אנוש קרוץ מחומר‪ ...........................................................‬טו‬ ‫להיות שמח במצותיו ולא בעבודתו ‪ ....................................................‬טז‬ ‫המלאכים בוכים בראותם חשיבות העבודה של איש ישראל ‪ ...........‬יח‬ ‫שותא דינוקא או דאבוה או דאימיה ‪ ..................................................‬כא‬ ‫בניו של אדם הם המובחן אם הוא עובד ה' מאהבה ‪..........................‬כב‬ ‫שמחה של מצוה ‪ .................................................................................‬כה‬ ‫מעלת וקדושת השבת דיש בו אתערותא דלעילא ‪..............................‬כז‬ ‫לאהוב הבנים בכל מצב שהם ‪ ............................................................‬כט‬

‫‪tT‬‬ ‫הרוצה לנדב גליון לשבוע‬ ‫לרגל שהשמחה במעונו או לע"נ קרוביו יפנה אל‬ ‫‪845-781-3666‬‬

‫‪tT‬‬ ‫גליון השבוע נתנדב ע"י ידידינו‬

‫מו"ה שלום יוסף לעווינגער‬

‫נ"י‬

‫לרגל שמחת נשואי בנו למזל טוב ובשעטומ"צ‬

‫ישא ברכה מאת ה' וירווה רב נחת מכל יוצ"ח‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫שיעור ליל ששי‬ ‫פרשת תולדות שנת תשע"ב לפ"ק‬

‫‪tT‬‬ ‫גיל יגיל אבי צדיק ויולד חכם ישמח בו‬ ‫די וואכעדיגע סדרה ואלה תולדות יצחק בן אברהם אברהם הוליד את יצחק‪,‬‬ ‫ס'איז באוואוסט דער מדרש )רבה פס"ג ס"א( אויף די פסוק )משלי כג כד( גיל יגיל אבי צדיק‬ ‫ויולד חכם ישמח בו‪ ,‬א טאטע פון א צדיק פריידט זיך בשמחה אויף זיין קינד‪ ,‬ער האט א‬ ‫חכם איז א גרעסערע שמחה‪ ,‬גילה אחר גילה בזמן שהצדיק נולד‪ ,‬אז מ'האט א קינד א‬ ‫חכם איז א גרעסערע שמחה‪ .‬דער מדרש ברענגט זיך א ראיה בזמן שהצדיק נולד איז א‬ ‫שמחה‪ ,‬ער איז מגין בזכותו על דורו ועל בניו אחריו‪ ,‬ביי א צדיק אפילו דאס קינד איז‬ ‫נישט אויסגעהאלטן איז ער מגין‪ ,‬אזוי ווי מ'זעהט ביי אחז בן יותם מלך יהודה‪ ,‬מלך ארם‬ ‫איז געקומען מלחמה האלטן‪ ,‬און אחז איז געווען א רשע‪ ,‬אבער וויבאלד דער טאטע יותם‬ ‫איז געווען א צדיק האט דער אייבערשטער געהאלפן‪ .‬אמר רבי הושעיא‪ ,‬ס'שטייט אזוי‬ ‫דאס לשון ויהי בימי אחז בן יותם מלך יהודה‪ ,‬ויהי ס'איז געווען וי‪ ,‬א זמן צרה‪ ,‬מלאכי‬ ‫השרת האבן געזאגט פארן רבש"ע‪ ,‬זיי האבן מקטרג געווען אויף אחז הרשע‪ ,‬רבש"ע ווי‬ ‫שמלך אחז‪ ,‬ס'קומט אזא קעניג ווי אחז‪ ,‬אמר להן הקב"ה בן יותם הוא ואביו צדיק‪ ,‬ואיני‬ ‫יכול לפשוט את ידי בו‪ ,‬איך קען איהם גארנישט טוהן‪ ,‬זיי טאטע איז א צדיק‪ .‬ווען א צדיק‬ ‫האט א קינד איז דאס א שמחה אפילו ווען דאס קינד איז נישט ערליך‪ ,‬יולד חכם ווען‬ ‫דער קינד איז נאך א חכם‪ ,‬איז שוין גילה אחר גילה‪.‬‬ ‫ר' לוי אמר מנין אתה אומר שכל מי שיש לו בן יגע בתורה‪ ,‬ווער ס'האט א קינד וואס‬ ‫פלאגט זיך אין תורה‪ ,‬שהוא מתמלא עליו רחמים‪ ,‬תלמוד לומר ‪ -‬א פסוק אין משלי ‪ -‬בני‬ ‫אם חכם לבך ישמח לבי גם אני‪ ,‬אזוי איז דאס‪ ,‬טאמער דאס קינד איז א חכם ויולד חכם‬ ‫ישמח בו‪ ,‬ער האט אויף איהם מער רחמנות‪ ,‬ער פריידט זיך אויך אים מער ווי פון א‬ ‫אנדער קינד‪ .‬רבי שמעון בן מנסיא אומר‪ ,‬בני אם חכם לבך ישמח לבי גם אני‪ ,‬אין לי אלא‬ ‫לב אביו של בשר ודם‪ ,‬איך ווייס אז דער טאטע פריידט זיך מיט איהם‪ ,‬מנין שאפילו‬ ‫הקב"ה מתמלא רחמים עליו בשעה שהוא יגע בתורה‪ ,‬תלמוד לומר ישמח לבי גם אני‪ ,‬גם‬ ‫איז מרבה אז אפילו דער באשעפער פריידט זיך אויך ווען מ'האט א קינד א תלמיד חכם‪.‬‬ ‫עכ"פ דאס איז דער גילה אחר גילה‪ ,‬ס'איז דאפעלטע שמחה‪ ,‬אז א צדיק האט א קינד‬ ‫איז איין שמחה‪ ,‬אז דער קינד איז נאך א חכם איז דאס א דאפעלטע שמחה‪ ,‬ואלה‬ ‫תולדות יצחק בן אברהם‪.‬‬ ‫נאך איין קורץ ווארט וואס דער מדרש זאגט ווייטער‪ ,‬ואלה תולדות יצחק בן אברהם‪,‬‬ ‫ברענגט ער אויך א פסוק אין משלי‪ ,‬עטרת זקנים בני בנים ותפארת בנים אבותם‪ ,‬די קרוין‬ ‫פון די זקינים זענען די קינדער‪ ,‬ותפארת בנים‪ ,‬די שיינקייט פון די קינדער‪ ,‬זענען די‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫ו‬

‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫עלטערן‪ ,‬ס'גייט אויף ביידע זייטן‪ .‬זאגט דער מדרש‪ ,‬האבות עטרה לבנים והבנים עטרת‬ ‫לאבות‪ ,‬האבות עטרה לבנים שנאמר ותפארת בנים אבותם‪ ,‬הבנים עטרה לאבות דכתיב‬ ‫עטרת זקנים בני בנים‪ .‬ביידע זענען א קרוין איינער פארן צווייטן‪.‬‬ ‫די וואכעדיגע סדרה הייבט זיך דאך אן תולדות‪ ,‬רעדט מען דאך פון קינדער‪ ,‬און דא‬ ‫זאגט דער מדרש גיל יגיל אבי צדיק‪ ,‬זעהט מען אז ביידע זענען א קרוין איינער פארן‬ ‫צווייטן‪ ,‬וויל דא דער מדרש ארויסנעמען עפעס א מכוון וואס אונז דארף מיר ארויסנעמען‬ ‫פון די וואכעדיגע סדרה‪ ,‬וואס איז נוגע וויכטיגע יסודות און הדרכה וויאזוי איז מען זוכה‬ ‫צו האבן ס'זאל זיין גיל יגיל אבי צדיק‪ ,‬זיי זאלן זיין חכמים‪ ,‬אם חכם בני ישמח לבי גם אני‪,‬‬ ‫אזוי הייבט זיך דאך אן די מדרש‪ ,‬איז טייטש אז די וואך פון די סדרה קען מען‬ ‫ארויסנעמען א שטיקעלע הדרכה אויף דעם ענין‪.‬‬

‫ב‬ ‫מכרה כיום ‪ -‬הסתכל על היום ולא על העתיד‬ ‫וואס איז די סדרה‪ ,‬מיר זאגן אלץ קשיות צו אנקומען צום מכוון‪ ,‬מ'גייט דורך די‬ ‫סדרות‪ ,‬ווינטער סדרות האבן מיר נאכגעזאגט פון צדיקים איז ארומגענומען מיט א‬ ‫ווינטער ראק‪ ,‬פון יעדע פסוק קען מען דאך רעדן און רעדן‪ ,‬אבער בפשטות ווען מ'קוקט‬ ‫דורך דא די גאנצע סדרה‪ ,‬די פרשה דא פון יעקב און עשו‪ ,‬ווי יעקב קויפט אפ די בכורה‬ ‫פון עשו‪ ,‬ער האט איהם דאס פארקויפט פאר אביסל רויטע לינזען‪ ,‬ויבז עשו את הבכורה‪,‬‬ ‫ער דארף דאס נישט האבן‪ ,‬ער האט מבזה געווען די בכורה‪.‬‬ ‫מ'קוקט אריין אין רמב"ן אין פסוק ל"ד ‪ -‬דער רבינו בחיי איז מער מרחיב הדברים אין‬ ‫דעם פרט ‪ -‬דער רמב"ן זאגט דא אויף ויבז עשו את הבכורה‪ ,‬בז לדבר יחבל לו‪ ,‬ס'איז ביי‬ ‫איהם נישט געווען קיין חשיבות די בכורה‪ ,‬אבל כבר אמר הטעם שבעבורו נאות למכירה‪,‬‬ ‫וואס איז געווען די יסוד‪ ,‬מפני שהיה הולך למות בצודו החיות‪ ,‬ער איז געווען געוואוינט‬ ‫צו פאנגען‪ ,‬ווי מ'זאגט איך לעב אויף א גוטן טאג‪ ,‬און ווייס דאך נישט ווילאנג איך וועל‬ ‫לעבן‪ ,‬וקרוב הוא שימות בחיי אביו‪ ,‬ואין לבכורה שום מעלה‪ ,‬דער בכור האט דאך נישט‬ ‫קיין מעלה נאר נאכן טאטן‪ ,‬ממילה מה תועיל לי הבכורה‪ ,‬וואס וועט מיר העלפן די‬ ‫בכורה‪ ,‬די עיקר איז פריי זיך מיטן היינטיגן טאג‪ ,‬ויאכל וישת ויקם וילך‪ ,‬אזוי האט עשו‬ ‫גע'טענה'ט‪ ,‬ויבז‪ ,‬ער האט געגעסן און געטרינקען גיי צוריק אין די ארבעט אריין‪ ,‬חזר‬ ‫השדה אל צידו‪ ,‬וזו סיבת בזוי הבכורה‪ ,‬כי אין חפץ בכסילים רק שיאכלו וישתו ויעשו‬ ‫חפצם בעתם‪ ,‬ולא יחושו ליום מחר‪.‬‬ ‫איין יסוד וואס מ'נעמט פון די וואכעדיגע סדרה‪ ,‬די חילוק פון א צדיק און א רשע ‪-‬‬ ‫דער רבינו בחיי דריקט עס ‪ -‬מכרה כיום‪ ,‬ער קוקט אויפן היינטיגן טאג‪ ,‬דער רשע קוקט‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫ז‬

‫עסן טרינקען שלאפן‪ ,‬ס'איז יעצט גוט‪ ,‬א צדיק קוקט נישט אויף יעצט‪ ,‬ער קוקט אויף‬ ‫וואס ס'וועט זיין לעתיד‪ .‬דאס איז וואס מ'נעמט ארויס פון די פרשה‪.‬‬

‫ג‬ ‫מדוע צוה יצחק לעשו שיביא לו ציד‬ ‫ווידער אין רמב"ן איז דא א געוואלדיגע אריכות וואס ער ווארפט א אור אויף די‬ ‫גאנצע פרשה‪ ,‬ס'איז שווער צו לערנען בפנים די גאנצע ווייל דעמאלטס וועלן מיר בלייבן‬ ‫ביי דעם רמב"ן‪ ,‬אפשר וואלט דאס אויך געווען כדאי‪ ,‬אבער עכ"פ ער שטעלט זיך דא‬ ‫אריין‪ ,‬אז דער אבן עזרא האט עפעס א מהלך ‪ -‬ממש בקיצור נמרץ מ'קען זעהן דאס לשון‬ ‫די אבן עזרא מיטן רמב"ן‪ ,‬ער איז מעתיק די גאנצע לשון פון אבן עזרא‪ ,‬אז מ'זעהט דא אין‬ ‫די ווייטערדיגע פרשה האט ער איהם געהייסן ‪ -‬וועלן מיר שוין צוקומען ווייטער ‪ -‬ער וויל‬ ‫איהם בענטשן און ער הייסט איהם פאנגען ציד להביא‪ ,‬בעבור תברכך נפשי לפני מותי‪,‬‬ ‫דער אבן עזרא האט עפעס א מהלך אז דער יצחק איז דא געווען ממש א עני ואביון‪,‬‬ ‫מ'האט איהם געדארפט פשוט ברענגען צו עסן‪ ,‬ער האט נישט צו עסן‪ ,‬כי ציד בפיו‪ ,‬וועגן‬ ‫דעם האט ער איהם ליב געהאט‪.‬‬ ‫און דער רמב"ן זאגט ער פארשטייט נישט אזא זאך‪ ,‬ווי קען מען זאגן אזא זאך‪ ,‬מי עור‬ ‫עיני שכלו בזה‪ ,‬אברהם האט איהם זיכער איבערגעלאזט א הון רב‪ ,‬ווי קען מען זאגן אז‬ ‫ער האט די אלע זאכן פארלוירן‪ ,‬בקיצור ער איז זייער נישט צופרידן‪ ,‬ער איז שטארק‬ ‫מאריך אין דעם אז ס'קען נישט זיין אזא זאך‪ ,‬די אבות זענען געווען ממש כמלכים‪ ,‬ומלכי‬ ‫גוים באים לפניהם וכורתים עמהם ברית‪ ,‬ווי מ'זעהט ווייטער אין די פרשה מיט אבימלך‬ ‫וישבעו איש לאחיו‪ ,‬ווי קען זיין אזא זאך‪ ,‬טאמער וואלט יצחק געועון א רע המזל און ער‬ ‫וואלט פארלוירן אלע נכסים פון טאטן‪ ,‬ראו ראינו כי היה ה' עמך‪ ,‬בקיצור ס'איז אן‬ ‫אריכות ס'קען נישט זיין אזא זאך‪.‬‬ ‫דער רמב"ן זאגט דאך שוין פארוואס ער האט מבזה געווען די בכורה‪ ,‬ער האט נאר‬ ‫געקוקט אויף יעצט‪ ,‬און ער זאגט אז דאס איז געווען די דרך אז מלכים האבן געגעסן‬ ‫פרישע געפענגעניש‪ ,‬ער איז זיכער געווען א גרויסער עושר‪ .‬איי פארוואס האט ער איהם‬ ‫געהייסן פאנגען‪ ,‬בעבור תברכני נפשך‪ ,‬זאגט ער דאס לשון בתוך הדברים‪:‬‬

‫אבל רצה ליהנות ממנו‪ ,‬ער האט געוואלט הנאה האבן‪ ,‬שתהיה נפשו‬ ‫קשורה בנפשו בעת ההבאה‪ ,‬ויברך אותו בחפץ מלא ורצון שלם‪ ,‬ער האט‬ ‫געוואלט דעמאלטס האבן פון איהם א גוטע סעודה‪ ,‬ווען מ'וויל איינעם‬ ‫בענטשן דארף מען זיין מקושר צו איהם‪ ,‬אז ער האט איהם געגעבן א גוטע‬ ‫סעודה קען ער איהם בענטשן ברצון שלם‪.‬‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫ח‬

‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫או שהיה יודע בנפשו כי אחר האכילה היתה מתענגת‪ ,‬נאכן אכילה איז זיך‬ ‫די נפש מתענג ושמחה‪ ,‬ס'איז פרייליך‪ ,‬און דעמאלטס איז חל אויפן נפש רוח‬ ‫הקודש‪ ,‬נאר אויב מ'איז עכט פרייליך‪ ,‬כענין ועתה קחו לי מנגן והיה כנגן‬ ‫המנגן ותהי עליו רוח אלקים‪.‬‬ ‫זאגט ער צוויי טעמים‪ ,‬אדער ווייל מ'האט שטארק הנאה פון יענעם גייט די ברכה‬ ‫מיטן גאנצן הארץ‪ ,‬אדער אז די נפש איז פרייליך איז דא אויף איהם רוח הקודש‪.‬‬ ‫עכ"פ האבן מיר שוין נאך וואס מיר זעהן פון די פרשה‪ ,‬אז ער איז יא געווען א עושר‪,‬‬ ‫נאר פארוואס האט אויסגעפעלט כי ציד בפיו‪ ,‬ווייל מלכים עסן ציד‪ ,‬און פארוואס האט‬ ‫ער איהם געהייסן פארן בענטשן ברענגען‪ ,‬ווייל ער האט זיך דעמאלטס געוואלט מקשר‬ ‫זיין בנפשו‪ ,‬און מוסיף זיין שמחה‪.‬‬

‫ד‬ ‫ענין הבארות‬ ‫פאר מיר גייען מיר צו צו די פרשה פון די ברכות‪ ,‬איז דא עפעס א גאנצע פרשה ‪ -‬נאך‬ ‫די פרשה פון אבימלך ‪ -‬מיט בארות‪ ,‬ער האט געגראבן א באר‪ ,‬מיט א צווייטע באר‪ ,‬און‬ ‫א דריטע באר‪ ,‬עשק מיט שטנה מיט רחובות‪ ,‬מ'קוקט אריין אין דעם רמב"ן אויף די ענין‬ ‫פון די בארות‪ ,‬זאגט ער דא סוף פרשה‪ ,‬אין פסוק כ'‪:‬‬

‫יספר הכתוב די פסוק פארציילט אונז און ער איז מאריך בענין הבארות‪,‬‬ ‫ואין בפשוטי הספור תועלת ולא כבוד גדול ליצחק‪ ,‬פארוואס רעדט מען ארום‬ ‫פון די בארות‪ ,‬די תורה איז מאריך אין די בארות‪ ,‬ס'איז נישט דא קיין שום‬ ‫כבוד גדול ליצחק‪ ,‬פארוואס טוהט מען דאס‪ ,‬והוא ואביו עשו אותם בשוה‪,‬‬ ‫מ'רעדט אברהם אבינו און יצחק אבינו האט דאס געטוהן‪ ,‬אבל יש בדבר ענין‬ ‫נסתר בתוכו‪ ,‬עפעס א ענין נסתר א באהאלטענע זאך איז דא אין די בארות‪,‬‬ ‫כי בא להודיע דבר עתיד‪ ,‬באר מים חיים איז מרמז אויף בית אלהים‪ ,‬וואס‬ ‫אידן די קינדער פון יצחק וועלן דאס מאכן‪ ,‬ולכן הזכיר באר מים חיים‪ ,‬כמו‬ ‫שאמר )ירמיה יז יג( מקור מים חיים את ה'‪ ,‬די ווערטער באר מים חיים מיינט מען‬ ‫דעם באשעפער‪ ,‬וקרא הראשון עשק‪ ,‬ווייל ס'איז געווען מחלוקת בבית‬ ‫ראשון‪ ,‬אסאך מלחמות און ס'איז חרוב געווארן‪ ,‬די צווייטע באר שטנה איז‬ ‫געווען נאך ערגער‪ ,‬א פסוק ובמלכות אחשורוש כתבו שטנה על יושבי יהודה‬ ‫וירושלים‪ ,‬ס'איז נאך געווען ערגער ווי עשק‪ ,‬וכל ימיו היו לנו לשטן עד‬ ‫שהחריבוהו‪ ,‬דאס איז די צווייטע בית המקדש שטנה‪ ,‬די דריטע איז רחובות‪,‬‬ ‫די בית העתיד‪ ,‬והוא יעשה בלא ריב ומצה‪ ,‬והאל ירחיב את גבולנו‪.‬‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫ט‬

‫בקיצור ער זאגט אז אין די בארות ליגט מורא'דיגע סודות‪ ,‬און מיר וועלן ווייטער זעהן‬ ‫אז מ'קוקט אריין די פרשה פון די בארות‪ ,‬וועלעכע ספרים הקדושים מ'קוקט אריין‪ ,‬אין די‬ ‫בארות ליגט דברים נוראים‪ ,‬מ'זעהט דאך אברהם מיט יצחק ביידע האבן דא געגראבן‬ ‫גרובער‪ ,‬ס'ליגט דברים נוראים אין די בארות ווי מיר וועלן שוין זאגן וואס זיי האבן אונז‬ ‫געוואלט דא ווייזן א דרך אין עבודת ה'‪ ,‬זיי האבן אונז באגלייט אין אלע גליות ביזן דריטן‬ ‫בית המקדש זאגט דער רמב"ן‪ ,‬איז געווען די ענין פון די בארות פון יצחק‪.‬‬ ‫אז מיר האבן שוין געהאט א הקדמה פון די בארות‪ ,‬מסתמא האט דאך דאס א‬ ‫שייכות מיט די פרשה וואס יצחק האט געזאגט פאר עשו איך וויל דיר בענטשן‪ ,‬די גאנצע‬ ‫פרשה איז דאך ממש פלאי פלאים‪ ,‬אז מ'קוקט אריין אין רמב"ן פסוק ד'‪ ,‬איך זאג ס'איז‬ ‫ממש יסודות אויף די סדרה‪ ,‬דער רמב"ן שטעלט זיך‪:‬‬ ‫ס'איז געווען א נבואה מ'האט שוין געהערט בבית מדרשו של שם ועבר ורב יעבוד‬ ‫צעיר‪ ,‬דער אייבערשטער האט דאך שוין געזאגט אז דער צעיר וועט זיין דער ראש‪ ,‬ווי‬ ‫האט רבקה נישט מודיע געווען‪ ,‬רבקה האט דאך דאס געהערט דעמאלטס בבית מדרשו‬ ‫של שם ועבר‪ ,‬פארוואס האט זי דאס נישט מודיע געווען פאר יצחק‪.‬‬

‫נאר אזוי ווי זי איז געגאנגען צו בית מדרשו של שם ועבר אן קיין רשות‬ ‫פון יצחק‪ ,‬האט זי דאס נישט מגלה געווען‪ ,‬לדרך מוסר וצניעות זי איז אליין‬ ‫געגאנגען‪ ,‬מ'האט איר געזאגט ורב יעבוד צעיר‪ ,‬האט זי נישט געוואלט‬ ‫איינמעלדן פאר יצחק‪ ,‬איי שפעטער זעהט זי ‪ -‬א אינטערסאנטע זאך ‪ -‬אז‬ ‫יצחק וויל בענטשן דעם רשע עשו‪ ,‬פארוואס האט זי דעמאלטס נישט‬ ‫איינגעמאלדן אז דאס איז קעגן די נבואה‪ ,‬ווייל ווען זי וואלט איינגעמאלדן‬ ‫פאר יצחק‪ ,‬וואלט ער אפשר געווארן צומישט און ער וואלט געזאגט איך‬ ‫בענטש קיינעם נישט‪ ,‬איך לאז דאס איבער פארן באשעפער‪ ,‬האט זי נישט‬ ‫געוואלט זאגן‪ ,‬זי האט נישט געוואלט פארדרייען‪ ,‬האט זי געמוזט מאכן וואס‬ ‫זי האט דא אפגעמאכט מיט יעקב‪ ,‬אזוי ווי מ'ווייסט דאך יעדער איינער דער‬ ‫וועג וויאזוי יעקב אבינו האט גענומען די ברכות פון יצחק בדרך ערמה‪.‬‬ ‫איז דאך א קשיא וואס יעדער איינער פרעגט פארוואס האט דאס געדארפט זיין אויף‬ ‫אזא אופן‪ ,‬יצחק אבינו א עולה תמימה‪ ,‬פארוואס האט דער אייבערשטער געמאכט אז ער‬ ‫זאל נישט וויסן‪ ,‬וואס נעמען מיר ארויס פון דעם‪ ,‬וואס איז טאקע געווען די הסבר פון‬ ‫יצחק‪ ,‬פארוואס האט ער טאקע געוואלט בענטשן עשו‪ ,‬פארוואס האט ער נישט‬ ‫געוואוסט אז דער עשו איז א רשע‪ ,‬פארוואס האט דער אייבערשטער אזוי צוגעפירט‪.‬‬ ‫איך וועל מסיים זיין מיט נאך איין זאך‪ ,‬מיר האבן געזאגט דיוקים ‪ -‬פון דיוקים אליין‬ ‫קען מען דאך זיצן‪ ,‬אונז וועלן שוין צוקומען צו עפעס‪ - ,‬מ'קוקט ווייטער נאך די ברכות‪,‬‬ ‫ווייסט מען דאך אז ס'איז געווארן א געוואלדיגע שנאה‪ ,‬וישטום עשו‪ ,‬און יעקב מוז‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫י‬

‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫אנטלויפן‪ ,‬קומט אין פרשה כ"ח יצחק רופט יעקב אבינו און געבט איהם נאך א ברכה‪,‬‬ ‫וקל שדי יברך אותך ויפרך וירבך והיית לקהל עמים‪ ,‬ער געבט איהם נאך א ברכה‬ ‫אויסער ויתן לך האלקים‪ ,‬דער זוהר הקדוש זאגט אז ויתן לך האלקים איז גאר גרויסע‬ ‫ברכות‪ ,‬מ'קען דאס אפילו נישט נוצן היינט‪ ,‬מ'וועט דאס נוצן ווען משיח קומען‪ ,‬דער זוהר‬ ‫הקדוש זאגט יעקב האט געזאגט איך וועל מיר באנוצן מיט אזא הייליגע טייערע ברכה ווי‬ ‫ויתן לך האלקים מטל השמים ומשמני הארץ‪ ,‬איך לייג דאס אוועק‪ ,‬ס'איז צו גוט אז‬ ‫מ'זאל דאס יעצט נוצן‪ ,‬איך וועל נעמען די קלענסטע ברכה‪ ,‬וקל שדי יברך אותך‪ ,‬און פון‬ ‫דעם לעבן מיר אונז היינטיגע צייטן‪.‬‬ ‫מ'זעהט אויף די ברכות א אינטערסאנטע זאך‪ ,‬דער רמב"ן זאגט פסוק ז' ‪ -‬א לשון פון‬ ‫א ראשון‪:‬‬

‫ואברככה לפני ה' לפני מותי‪ ,‬אין די גאנצע פרשה ווערט נישט דערמאנט‬ ‫לפני ה'‪ ,‬נאר דא ווען רבקה זאגט איך האב געהערט דיין טאטע זאגט הביאה‬ ‫לי ציד ועשה לי מטעמים ואבברכה לפני ה' לפני מותי‪ ,‬יצחק האט נישט‬ ‫געזאגט לפני ה'‪ ,‬אבער רבקה האט מרגיש געווען אז די ברכה גייט זיין א‬ ‫ספעציעלע ברכה האט זי געדריקט‪ ,‬כי אמרה לו אמו ברוח הקודש הברכה‬ ‫לפני ה' תהיה‪ ,‬און טאמער וועסטו דאס נישט יעצט נעמען‪ ,‬פארפאלן‪ ,‬ואם‬ ‫יתברך בה עשו אחיך תתקים בו בזרעו לעולם‪ ,‬ואין לך עמידה לפניו‪ ,‬האט זי‬ ‫געדריקט דעם לפני ה'‪ ,‬די ברכה איז א ברכה וואס איז נורא נוראות‪ ,‬ס'גייט‬ ‫זיין לפני ה'‪.‬‬ ‫מ'קוקט ווייטער ‪ -‬מיט דעם זענען מיר מסיים יעצט דעם לעצטע דיוק‪ ,‬שטייט דארט‬ ‫נאך די לעצטע ברכה‪ ,‬די צווייטע ברכה‪ ,‬מ'קוקט אריין אין פרשה כ"ח פסוק ה'‪ ,‬איך ווייס‬ ‫נישט צו יעדער קומט אן ביז אהין אין חומש רש"י‪ ,‬איז דא דארט א רש"י‪ ,‬וואס מיט די‬ ‫רש"י וועלן מיר אנהייבן צו מבאר זיין און אדוכגיין אלע דיוקים וואס אונז האב מיר‬ ‫געזאגט‪ ,‬וועלן מיר פראבירן דורך די קליינע רש"י צו פארענטפערן די אלע דיוקים ביז‬ ‫יעצט‪.‬‬ ‫וישלח יצחק את יעקב‪ ,‬יצחק שיקט אוועק יעקב‪ ,‬וילך פדנה ארם אל לבן בן בתואל‬ ‫הארמי אחי רבקה אם יעקב ועשו‪ ,‬יצחק האט אוועקגעשיקט יעקב פדנה ארם צו לבן בן‬ ‫בתואל הארמי אחי רבקה‪ ,‬ווילסט וויסן ווער דער לבן איז געווען‪ ,‬לבן איז געווען א‬ ‫ברודער פון רבקה‪ ,‬וואס רבקה איז געווען די מאמע פון יעקב ועשו‪ .‬זאגט רש"י אויפן‬ ‫פלאץ ‪ -‬א קליין רש"י פון פיר ווערטער ‪ -‬איני יודע מה מלמדני‪ .‬פון די רש"י וועלן מיר‬ ‫פראבירן ארויסצונעמען א מהלך אויף די גאנצע סדרה‪ ,‬פון גיל יגיל אבי צדיק‪ ,‬ביז פשט‬ ‫אין די בארות‪ ,‬פשט אין די ברכות‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫מאיר‬

‫פרשת תולדות‬

‫נתיבות‬

‫יא‬

‫ה‬ ‫תכלית הידיעה שלא נדע‬ ‫ווען רש"י האט געשריבן איני יודע מה מלמדני האט ער דאך עפעס געשריבן‪ ,‬ער‬ ‫האט נישט סתם אזוי געשריבן אז ער האט נישט קיין פשט‪ ,‬מ'זעהט ווי אלע פשטנים‬ ‫וואס זענען מסביר רש"י פרובירן צו זאגן‪ ,‬ס'איז דא ווער וואס וויל זאגן ‪ -‬דער צידה לדרך‬ ‫ אז ס'איז דא אסאך פשטים אין רש"י און ער ווייסט נישט וועלכע פשט צו לערנען‪.‬‬‫עכ"פ בכל אופן שהוא אין רש"י ליגט דאך אין יעדעס ווארט אויסער די פשט מער אויך‪.‬‬ ‫וועלן מיר נאכזאגן א הפלא'דיגע פשט פון אמרי נועם וואס ער לערנט פשט אין די רש"י‪,‬‬ ‫און שפעטער וועלן מיר דאס מסביר זיין אויף א מהלך פון פריערדיגע צדיקים וואס‬ ‫ס'ליגט אין דעם אמרי נועם‪ ,‬זאגט ער אזוי‪:‬‬

‫די גמרא זאגט אין מסכת שבת אין במה מדליקין‪ ,‬והיה אמונת עתיך חוסן‬ ‫ישועות חכמה ודעת‪ ,‬אי יראת ה' היא אוצרו אין ואי לא לא‪ ,‬מ'קען קענען‬ ‫אלע ששה סדרי משנה און מ'קען קענען גאנץ ש"ס‪ ,‬יראת ה' דאס איז די‬ ‫ערשטע זאך‪ ,‬די גמרא זאגט דארט א משל‪ ,‬די תורה איז די אינעווייניגסטע‬ ‫שליסלעך‪ ,‬אריינצוגיין אין די פאלאץ‪ ,‬דארף מען האבן שליסלעך פון דעם‬ ‫דרויסענדיגן טיר‪ ,‬מאן דלית ליה יראה כאילו מסרו לו מפתחות הפנימיים ולא‬ ‫מסרו לו מפתחות החיצונים‪ .‬בקיצור איין ווארט‪ ,‬די דרויסנדיגע שליסל‬ ‫אריינצוקומען איז יראה‪ ,‬די פנימיות איז תורה‪ ,‬דאס ווערט אנגערופן אהבה‪- .‬‬ ‫אונז וועלן שוין מסביר זיין עפ"י פשטות‪ ,‬אבער קודם נאר נאכזאגן וואס דער‬ ‫אמרי נועם זאגט ‪ -‬ס'איז דא יראה און ס'איז דא תורה‪ ,‬יראה איז יראת שמים‪,‬‬ ‫און תורה‪ ,‬פון דעם רעדט דאך די גמרא‪.‬‬ ‫הקול קול יעקב‪ ,‬יעקב ווייזט אויף תורה‪ ,‬עשו ווייזט אויף עולם העשיה‪,‬‬ ‫אין עולם העשיה איז דא א געוואלדיגע יראה‪ ,‬הראשון אדמוני‪ ,‬רויט ווייזט‬ ‫אויף שפיכות דמים‪ ,‬ס'ווייזט אויף יראה אויף פחד‪ ,‬דער קאליר רויט ווייזט‬ ‫אויף פחד‪ - .‬חוץ מזה וואס רויט ווייזט נאר אויף חיצוניות‪ ,‬וואס אין דעם‬ ‫לאמיר יעצט נישט אריינגייןא ‪ -‬אבער אדום ווייזט אויף שפיכות דמים אויך‪,‬‬ ‫עשו ווייזט אויף א ענין פון יראה‪ ,‬בקיצור יעקב איז אהבה‪ ,‬עשו איז יראה‪.‬‬ ‫א מ'קען אריינקוקן אין רבינו בחיי פארוואס ער האט געהייסן אדמוני‪ ,‬בפשטות וועלן מיר זאגן אז‬ ‫אדמוני איז רויט‪ ,‬דער רבינו בחיי זאגט אז אדמוני איז א לשון פון אדמה‪ ,‬ער איז געווען איינגעטינקען‬ ‫אין אלע גשמיות‪ ,‬נאר אין גשם אין א שטיק אדמה‪ .‬דער חתם סופר זאגט מ'זעהט אז ער האט נאר‬ ‫געקוקט אויף חיצונית‪ ,‬ער האט נישט געקוקט אויף עפעס אינערליך ‪ -‬ווי אונז האב מיר שוין פריער‬ ‫געזאגט ‪ -‬אז נאר די היינטיגע טאג זאל זיין גוט‪ ,‬ווער ס'ווייסט היינט‪ ,‬אין די היינטיגע גשמיות'דיגע‬ ‫וועלט‪ ,‬אפילו עסן וואס די קאליר איז נישט רויט‪ ,‬פראבירט מען רויט צו מאכן‪ ,‬א זאך וואס גלאנצט‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫בס"ד‬

‫מודעה ובקשה‬ ‫בעז"ה ערשיינט וועכנטליך דער חשובער‬ ‫קונטרס‬

‫מאיר נתיבות‬ ‫משיעורי מורינו הרה"ג ר' אברהם מאיר יעקב מויזקאפף‬

‫ז"ל‬

‫מו"ץ ומרביץ תורה בק"ק קרית יואל יצ"ו‬

‫מלא תוכן פון מוסר און התחזקות בעבודת ה'‪ ,‬און באלייכט די אויגן אויפן טאג טעגליכן לעבן‬ ‫צו וויסן ווי אזוי זיך צו פירן אויפן ריכטיגן וועג‬

‫אבער ווי פארשטענדליך אהערצושטעלן אזא קונטרס יעדע וואך‬ ‫קאסט זייער אסאך געלט‪ ,‬מעתיק צו זיין פונעם טעיפ‪ ,‬און עס מגיה‬ ‫און מסדר זיין מ'זאל קענען געהעריג קוקן דערין‪ ,‬על כן בעטן מיר‬ ‫ווער עס קען זאל ביטע נעמען א חלק מנדב צו זיין א גליון פאר א‬ ‫וואך לכבוד א שמחה אדער לע"נ‪.‬‬

‫זכות פרנס השבוע‬ ‫‪$250‬‬ ‫ווער עס וויל נעמען א חלק אין די הוצאות קען זיך מעלדן צו‬

‫מו"ה יואל מויזקאפף נ"י‬

‫‪845 781 3666‬‬

‫מ'קען זיך סובסקרייבן צו באקומען דעם גליון וועכנטליך אויף‬ ‫אימעיל פאר די מינימאלע פרייז פון ‪ $50‬א יאר‬ ‫די אלע וואס זענען מנדב א וואך קענען עס באקומען וועכנטליך אויף אימעיל‬ ‫יעדע וואך אן קיין באזונדערע אפצאל‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


²"À°

³Ç´É ¸Ç°² ÇÈ° ¯ ǯ¿ ¹¯² ¾¸° ¹¸¯ ¾´¯ ,¾Á´´Á± »¶´½ ¼Á °¯³ ¹¸¯ ·ÀÃǯ² ,¼¸½¶Ç³ »Á° ÇÁ² ,¼»´Á »È ´¿´°Ç ´² ,¼²´ ,¾¸¸µ »¶´½ ¸¸µ ¾´¯ ÇÁ²¿¸Æ Á¿¸¸² ¾°¯³ °¸» ÇÁº¸µ ¹¯² .Á·ÀÁ° À¯² ¸´¯ ·È¸¿ ¹¸µ ¾Ç¸Ã ¸¸µ °¸´¯ ´»¸Ã¯ ,'´ÈÁ ɯ ƶŸ °³¯¸´' Æ´Àà ¾¸¯ ¯² µ½´Ç½ µ¸¯ À¯² ,'´¸Ã° ²¸Å ¸º' ,´ÈÁ ·¯³Á± °¸» ƶŸ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ²¸ÉÁ» »¸´½ ¾¸¸µ ¾¸¯ ³¿Á· ¯ ¾°¯³ ¾Á¿ÁÆ »¯µ ÇÁ ¸²º ¸¸µ ÇÁ »¯µ ,¾±¸²¿¸µ ³»¸»¶ ¾»Á´´ ¾²¸¯ ¸² ¾Á´´ ,¯´°» ¾¸¸µ ·¯³Á± °¸» ·¯³ ÇÁ ¸´´ ¸´µ¯ ,É´ºµ º» ¾¸¸µ ¾² ¾Á¿ÁÆ .·±¸²¿¸µÁ± ·¯³ ÇÁ ¾Á´´ ´»¸Ã¯ ,´ÈÁ ¾³´µ (Á"¸µ ¾¯»È¸½ÁÇà ¾´Ã Ǹ¯½ ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ²)

ĦČþ ĕĦüă Ğø Ěÿ ĥĀ Ĉ ĐĜăý Đü ĤāĚČ ýĘ Đă ĀĜčăø čāģĞú ÿĕ ĘČþ ĐĤĀ Ěø ČĀ ĐģĀ øčĤü øđ Ā ēü ČĀ đ ĀĉĥĞý ĘČþ Ĥčăý ďÿ Ěø ĖĕĀ üčČĀ (° ,µº) .ĤāĚČ ýĘ Ėĕ ?'ǽ¯»' »¯½ ¸¸´´Å Æ´Àà ¾¸¯ ·¸¸·È À¯´´Ç¯Ã ¾´¯ ,¾´È» Áº¸¸´´ ¯ ¸´¯ ·µ¸¸´´ 'ǽ¯»' µ¯ ¾À¸¸´´ Ǹ½ ǯ¿ ,»²¸¸¯ ¾´¯ ¹¸¸´´ ·²ÁÇÁ± ±¸²¿Á·È ¹¯² ·¯³ °ÆÁ¸ .²»¸´´ ¾´¯ ¹¸´³ ·²ÁÇÁ± ±¸²¿Á·È ·¯³ ´ÈÁ ÇÁ°¯ ¾Á½´Æ ·Á´´ °ÆÁ¸ µ¯ ·¯³Á± ¯Ç´½ ·¯³ ´ÈÁ ²»¯°¸´´ ·±¯µÁ± ´ÈÁ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ,É´ºÇ° ¸² ¾Ã¯ºÀ¸´¯ ¾´¯ ¹¸¸´´ °ÆÁ¸ ¸´´ ¾²ÁÇ ·»¯½Á² ·Á´´ ÇÁ µ¯ ,ƶŸ ǯà ¸² ¾Ã¯ºÀ¸´¯ ´Å ¾Á½´Æ ·Á´´ °ÆÁ¸ °¸´¯ »¸¸´´ ,»²¸¸¯ ¾´¯ µ¸¯ ÇÁ ¸´´ ¸´µ¯ ¾º¯½ ÇÁº¸µ ¹¯² ¹¸µ ÇÁ ·Á´´ É´ºÇ° ¯ À»¯ ÇÁ°¸ÇÁ² ,²»¸´´ ¾´¯ ¹¸´³ ¾²ÁÇ ·Á´´ ÇÁ ¾´¯ ,´ÈÁ ¾´¯ ¹¸¸´´ ¾²ÁÇ ¾¯² ÇÁ ·Á´´ ,´ÈÁ ɽ¯° µ¸¯ ÇÁ µ¯ ¾½¸À .´ÈÁ ɽ¯° µ¸¯ À¯² µ¯ ¾À¸´´ ƶŸ ·Á´´ ¸´µ¯ ,»²¸¸¯ ¾´Ã ¾Ç¯´´Á± Ǹ´¯´´Á± Ȳ´Æ³ ¶´Ç ·¸½ µ¸¯ ³Æ°Ç ÇÁ°¯ ÇÁ µ¯ ,°ÆÁ¸ ǯà ·±¯µÁ± ¸µ ·¯³ ǯÃÇÁ² ,²´À ¼Á² ,¹¸´³ ¾²ÁÇ ¾´¯ ´ÈÁ ¾´Ã »´Æ ¼Á² ¾º¯½º¯¿ ·È¸¿ »¯µ ·²ÁÇ ÇÁ ¸´´ ·Æ¿´Ã »²¸¸¯ ¾´¯ ¹¸¸´´ ¾²ÁÇ »¯µ ÇÁ ǯ¿ .´ÈÁ µ¸¯ ÇÁ µ¯ ¾Á¿¸¸½ ƶŸ ·Á´´ ¸´µ¯ ,±¸²¿Á·È ³¿° °ÆÁ¸ »¯ ³Ç½¯ ³Æ°Ç´' Æ´Àà ÇÁ² ·±¯µ À¯² ÇÁ ,'ǽ¯»' µ¯ °ÆÁ¸ ´Å ·±¯µÁ± ·¯³ ³Æ°Ç ,'ǽ¯» ·²ÁÇ ÇÁ ¸´´ ¸´µ¯ ,¾´È» Áº¸¸´´ ¯ ·¸½ ¾²ÁÇ »¯µ ¸´´ ¹¸´³ ¾²ÁÇ ·È¸¿ ÁƯ· ÇÁ »¯µ À¯´´Ç¯Ã ,±¸²¿Á·È ¹¸¶¯ ´ÈÁ »¯ Ç°²½ ¹¸°¯ ɯ ¸ÉÁ½È ³¿³' »¸¸´´ ,´ÈÁ ǯà ·±¯µÁ± ·¯³ ƶŸ ¸´´ ·ÇÁ³Á± °¯³ ¹¸¯ ,'ǽ¯» ,¾º¯½º¯¿ Ǹ² ¾´¯ ¹¸¸´´ ¾²ÁÇ »¯µ ÇÁ ,'ǽ¯»' µ¯ ´ÈÁ .¾´È» Áº¸¸´´ ¯ ·¸½ ¾²ÁÇ ·ÅÁ¸ ´² ·À»¯µ ÇÁ°¸ÇÁ² (Á"¸µ °´À¯Æ ¾´Ã ¾½¶¿ ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ²)

(¯º ,³º) .ČđĐü ĐĤĀ ģĀ Ğú ĕėăü

.¾ºÈ ¾'·ºÁ»È ¼Á² ¾´Ã ¾²¸¸È´Åï ¹¸µ ¸²º (Á"¸µ ¯¶À¸ÈÇà ¾´Ã ¼¿´° ³¶½È ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ²)

ĀĉĥĞý ĦČþ ģēĀ øĢ üĕ čĐÿ Čù ĕă þ ÿđ ,'»¸º¯ ³´³ ³¸²¸Å½ ¸Ç¯' ·±¯µ À»Æ¿´¯ ¼´±ÇÉ ÇÁ² .¾Á±¿¯ÃÁ± ·¯³ ´ÈÁ À¯´´ À¯² ¾´Ã ¾ÀÁ±Á± ·¯³ ƶŸ ´ÈÁ À¯´´ ¾´Ã ¾ÀÁ±Á± ƶŸ ·¯³ ¸´µ¯ ¸´´ ,ÇÁ´´È µ¸¯ ?³Ã¸Ç· ¹¯² µ¸¯ ÁÈÇ ¯ ¾´Ã ³·¸¶È ,¾'·¶È'Á± ·¯³ ·Ç¸ÃÈÁ± ·È¸¿ ƶŸ ·¯³ ¸´µ¯ ¸´´ ,ÇÁ´´È µ¸¯ ¹¯¿ »¸¸´´ ,¹¸»ÇÁ ·È¸¿ µ¸¯ ´ÈÁ µ¯ ,ȸ¸»Ã À¯² ¾ÀÁ ¼¸¸° ,¾¸¸»¯ ¾ÀÁ À¯² ¾´Ã ¹¯² ¸¸µ ¾Ç¸ÃÈ ,¾ÀÁ ¸¸µ ¾Á´´ ¼¸Æ¸²Å ?·È¸¿ ÇÁ²¯ ¹¸»ÇÁ µ¸¯ ·¶´È ÇÁ² °¸´¯ ¾¸¸»¯ ÇÁ ·Á´´ ÇÁ½¯· µ¯ ·À´¯´´Á± ·¯³ ´ÈÁ ǯ¿ ,ÁÈÇ ¯ µ¸¯ ÇÁ µ¯ ¾Á¿´ÃÁ±À¸´¯ ƶŸ ·Á´´ ¾'·¶È °ÆÁ¸ µ¯ ,°ÆÁ¸ ´Å ±¯· ¾²Á¸ ¾Á½´Æ ÇÁ ·±Á»Ã ÇÁ°¸ÇÁ² ·¸½ ¾'·¶È'Á± ÀÁ ·¯³ °ÆÁ¸ ¾´¯ ,¼Á ǯà ¾'·¶È »¯µ ·¯³ ,¾ÀÁ±Á± À¯² ·¯³ ƶŸ ¾Á´´ .³Ç³· ¾´¯ ³È´²Æ µ¯ ,ȸ¸»Ã ¸² ¾¸¯ ³È´²Æ ¾´Ã ¼Á· ¯µ¯ ·Ç¸ÃÈÁ± ÇÁ ·¯³ ,¯»¸½½ .¹¸»ÇÁ µ¸¯ ´ÈÁ µ¯ ·¿¸¸½Á± ·¯³ ÇÁ ÇÁ ·¯³ ȸ¸»Ã ¸² ¾´Ã ¾´¯ ,ȸ¸»Ã Á'ÇȺ ¾ÀÁ±Á± ƶŸ ´ÈÁ »¸¸´´ ,ÁÈÇ ¯ µ¸¯ ´ÈÁ µ¯ ·Ç¸ÃÈÁ± ·È¸¿ ÁƯ· .¾'·¶È'Á± ·È¸¿ À¯² ·¯³ (¶º ,³º) .đĕĠü čă ø ď üĕ ÿĢ ĕėăü đ

(Á"¸µ »Á³´¯ ¾´Ã '³È½ ¶½È¸' ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ²)

ÇÁ² ·Á´´ ¯´°» ²¸ÉÁ» ,(:·Ã É°È) ·±¯µ ¯Ç½± ¸² ÇÁ²¿¸Æ Á¿¸¸² ,É´°¯ Á±¸»¸¸³ ¸² ǯà ¾±¯µ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ °¸´¯ ,¾ÇÁ÷¿Á °ÆÁ¸ ¾´¯ ¼³Ç°¯ ¾»Á´´ .·±¸²¿¸µÁ± ¾°¯³ ¾¸¸² °¸»´Å ¾Ã¯Ç·È¯° ¸¸µ ¾Á½ »¯µ ,·±¸²¿¸µÁ± ¾°¯³ ¸¸µ É´ºµ º» ¾¸¸µ ¾² ¸¸µ ·Á´´ ƶŸ ÇÁ°¯ .¾Á½¯¿ Á±¸»¸¸³ ÇÁ¸¸µ ¾´Ã °»¯³ ,¾´°È¶ ¯ ¾º¯½ Ǹ½¯» ,¾ÇÁ÷¿Á ¾´¯ ¾°Á» ÇÁ¸¸µ ¾´Ã »¸¸· ,·Ã¯»È ¾Á½ ¾Á´´ ·º¯¿ µ¸¯ ¾°Á» ,ɴǸ°Á ¸² ·È¸¿ ·¿ºÁÇ ¾Á½ ¾Á´´ ,¾¸¸»Æ ¹¯¿ ¾Á½ µ¸¯ ¾»¯µ ¸¸µ µ¯ ,¾»¸¸·´Å ¹¸µ Ǹ½ ¾»Á´´ ·¸¸Å Á±¸Ç°¸¯ ¸² ·¸½ ·Á´´ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ² ¾´¯ .¾ÇÁ´´ ·Ã¯Ç·È¯° ·È¸¿ .¾¸¸µ »¶´½ ¸¸µ ·Á´´ ¾´¯ ,ƶŸ ¾´Ã ³¿Á· ¸² ¾¸¸µ »°Æ½ ǯà ¾Á½Á¿'¿¯ ¹¸µ ´¿¸°¯ ƶŸ ·Á´´ À¯´´Ç¯Ã ,³Ç´¯º» ǯ¿ ?É´°¯ ÁÇÁ²¿¯ ¸² ¾´Ã ÇÁ½ ÇÁ²¿¸Æ Áȸ²¸¯ ¸² °¯³ ¹¸¯" :³¿Á· ÁÆǯ·È ¯ ¾°¯³ ·Á´´ ƶŸ »¸¸´´ ·´± ·È¸¿ ¹¸µ ·¯³ À¯´´ ,´ÈÁ ¾³´µ ¯ ·¯³Á± ¹¸´¯ ¹¯² ¾´¯ ,·¯³Á± °¸» ¼Á ¹¸¯ °¯³ ¹¯² ¾´¯ ,·Ç¸ÃÁ±Ã¸´¯

?²"´¸ ¯ ·¸½ ·È¸¿ ,´"¯´ ¯ ·¸½ '¯´³' ·¸¸·È À¯´´Ç¯Ã ¾Á´´Á± ·»¯ ¸µ µ¸¯ ·¯³Á± ³¿´É¶ ·¯³ ³Æ°Ç ¾Á´´ »¸¸´´ ¾Á¿Áµ ´ÈÁ ¾´¯ °ÆÁ¸ ¾Á´´ ÇÁ·ÁÃÈ Ç¯¸ 20 ,ǯ¸ 3 .ǯ¸ 23 ¾Á´´Á± ·»¯ ¸µ µ¸¯ ,¾Ç¯´´Á± ¾Ç¸´°Á± ·È¸¿ ¾Á½ ¾ÁÆ Ç¯¸ 11 ¸² µ¸° ,(:°¸ É´½°¸) ·±¯µ ¯Ç½± ¸² ¾Á´´Á± ǯ¿ µ¸¯ ³Æ°Ç µ¯ À¸´¯ ·½´Æ ,ÇÁ²¿¸Æ ¾¸¸Æ ¾°¯³ .ǯ¸ 23 ¸² µ¸° ǯ¸ 11 ¸² ¾´Ã ,ǯ¸ 12 ³ÇÆÁ ¾¯£ µ¸¯ '¯´³' »¸¸´´ ,'¯´³ ³ÇÆÁ ¸º' ·¸¸·È ÇÁ°¸ÇÁ² .³ÇÆÁ ¾¯£ ¾Á´´Á± ¸µ µ¸¯ ǯ¸ 12 µ¯ ,12 ¯¸Ç·½¸±° (³½º¶ ¹È½ ÇÃÀ) (¯º ,³º) . āđĦă ĥø Ĉ Čü ĐģĀ øčĤü ĤĐÿ Ħÿă ÿđ ǯ¿ ¾¸¸·È »¯µ ,'´Éȯ ³Æ°Ç dzɴ' ·¸¸·È À¯´´Ç¯Ã ?'´Éȯ ¶º´¿»' ÇÁ¸Çà ·¸¸·È ÀÁ ¸´´ ,'´Éȯ dzɴ' ³ÇÈ À¯´´ È·¯º µ¯ ¾Á±¿ÁÇ°À¸´Ç¯ »¸´´ ³Ç´É ¸² ǯ¿ ǯ¿ ,ÇÁ²¿¸Æ ·¸½ ¾ÇÁ´´ ¾Ã»¯³Á± ·¿ÁÆÁ± ǯ¿ ·¯³ ´Å '¸ÇÈ' ¾´Ã ¾Á½¯¿ Ǹ¯ ·ÇÁ²¿Áǯà ·¯³ ¾Á½ ¹¯¿ ÇÁ²¿¸Æ ·¸½ ¾Ç¯´´Á± ¾Ã»¯³Á± µ¸¯ ÇÁ°¯ ³Æ°Ç ,'³ÇÈ' ·±¯µ ÇÁ°¸ÇÁ² .¾Á½¯¿ Ǹ¯ ·¸½ ¾°¸»°Á± µ¸¯ ¸µ È·¯º ¾Ã»¯³Á± µ¸¯ ¸µ µ¯ ,'´Éȯ ³Æ°Ç dzɴ' Æ´Àà ÇÁ² .'³Æ°Ç' ¾Á½¯¿ ¾'·¸½ ¾°¸»°Á± µ¸¯ ¸µ È·¯º ¾Ç¯´´Á±

(Á"¸µ ¯"²¸¶ ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ²) (°º ,³º) .Đă čă Ā Ĥø ģü čă ø ęĕ üĜčă Ā Đÿ đă Ģ úĢāĤĦø ĕă ü ÿđ

¼È ¾´Ã ³°¸È¸ ¸² ÇÁ°¸Ç¯ µ¸¯ ³Æ°Ç ¾Á´´ ,¸"ÈÇ ·±¯µ ÇÁ°¸Ç¯ µ¸¯ ¸µ ¾Á´´ ,¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± °ÆÁ¸ ·¯³ Ç°Á´ .¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± ´ÈÁ ·¯³ ³Çµ ³²´°Á ¾´Ã µ¸´³ ¯ ¾Ç¸´°Á± ·ÇÁ´´ ²¿¸Æ ¯ ÇÁ²¸¸¯ ,(:» ³²¿) ·±¯µ ¯Ç½± ¸² ,ÇÁ´´È µ¸¯ ¸´µ¯ °¸´¯ .³Ç´É ²¿¸Æ ¾'·¸½ ¹¯»½ ¯ ·¿ÇÁ» ¾Á¿ÇÁ» ·»¯´´Á± ·È¸¿ ·¯³ ÇÁ µ¯ Ǹ½ ¾¸¸·Èǯà ´ÈÁ ,³Çµ ³²´°Á ¾Á¿¸² ·»¯´´Á± ·¯³ ÇÁ ǯ¿ ,³Ç´É À¯´´Ç¯Ã ÇÁ°¯ .¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± ÇÁ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ɸ° ¼´Å ¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± Æǯ·È ¸´µ¯ °ÆÁ¸ ·¯³ ¹¯»½ ¯ ·¯³Á± ¹¯² ·¯³ ÇÁ ,³Ç´É ¾Á¿ÇÁ» ÈDz½³ ?³Ç´É Á±¸»¸¸³ ¸² ·¿ÇÁ»Á± ¼Á ·¸½ ·¯³ À¯´´ ·¯³ ÇÁ È·¯º µ¯ ·À´¯´´Á± ·¯³ ´¿¸°¯ °ÆÁ¸ ǯ¿ ,²ÇÁ´´ ·È¸¿Ç¯± À¯² µ¸¯ ,¹¯»½ ¯ ,¾'¸°Ç ¾'·´± ¯ ÇÁ¸¸µ ¾ºÈ ¾'·ºÁ»È ¾¸¸µ ¾°Á¿ ¾°¸¸»° ǯÃÇÁ² ÇÁ Âǯ² °¸´¯ ,¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± ¾¸´È °ÆÁ¸ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ,'´ÈÁ'

koreioneg@gmail.com ´Å ·Æ¸È Á·¸° É´ÇÁ³ ¾´¯ ɴǯ³ ¾°¸¸ÇÈ ´Å ÇÁ²¯ ¾´¸»± ¼Á² ¾Á½´Æ¯° ´Å • ¾·¯°Ç¯Ã ¾Æ´Ç²º¯¿ © É´Ç´½È É´¸´ºµ³ »º https://telegram.me/Publications_MM


¼¸Æ¸²Å ¸Ç´Ã¸À .ÉÆÇô ²¸ÇÉ Çȯº ³¸³´ ¾Ãǯ´´¿¸¸Ç¯ ´Å ¾»¸´Ã¯° ¼Á ·¯³ ¾´¯ ,'ÇÃÁ ¼´¯»½¸´

.ǯ° ƶŸ ¸²°Á ´Çö¸´

.¾Á¿´Ç° ¼Á¿¸¯ »·ÁÅ ¼Á² ¸´µ¯ ÇÁ ·¯³ ¾Á½´ÆÁ± ¼¸¸³¯ µ¸¯ ²¸¯ ÇÁ² ¾Á´´ ¾Á½´Æ ´Å ·ÇÁ³Á±Ã¸´¯ ·¯³ ²»¯° ¾´¯ ,¾³´·Á± ¼´Å É´¿Á· ·¸½ ¾Á½´ÆÁ± ¼¸Ç¶´À ¸² ¾Á¿Áµ .ÇÁÀ¯´´ ¾Á±¿´²Ç¯Ã ¾Á´´Á± µ¸¯ Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á´´ µ¯ ,ĸÇà ·¸¸µ ¾´¯ ,¾Æ¿¸Ç· ´Å ÇÁÀ¯´´ ¾Á´´Á± µ¸¯ ²¸¯ ÇÁ² ǯà ÇÁ½ µ¸¯ ¸´± ¾'ǯà Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿´²Ç¯Ã ·¯³ ÇÁ µ¯ ·±¿¯»Ç¯Ã ¾°¯³ ¸¸µ ¾´¯ ,ÇÁÀ¯´´ ¾¸¸Æ ¯² ·È¸¿ .²¸¯ ¼Á² ǯà ¾°Á± ƸǴŠÀÁ »¯µ ĸÇà ÇÁ² ¼Á ·¯³ ¾´¯ ,²¸¯ ¼Á² ¾Ã´Ç ·µ¯»Á± ·¯³ ĸÇà ÇÁ² ¾´Ã Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿¸² ÇÁ·¸¸´´ »¯µ ÇÁ µ¯ ¾·Á°Á± ¾Ç¯Ã ¼²´Æ µ´½ ÇÁ µ¯ ,·±¯µÁ± ²¸¯ ÇÁ² ·¯³ ,¼Á .¼Á² ¸´¯ ·±¯µ ÇÁ À¯´´ ¾ÇÁ³ ¾´¯ Ƹ²Å ¼´Å À¯´´ ·±ÁÇÃÁ± ¾´¯ Ƹ²Å ¼´Å ¾¸¸Ç¯ µ¸¯ ²¸¯ ÇÁ² ¾Á´´ ÇÁ² °¸´¯" :·ÇÁ÷¿Á'Á± Ƹ²Å ÇÁ² ·¯³ ,¾³´· ´Å ¾'ǯà Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿¸²Ç¯Ã ´Å ¼¸ºÀ½ µ¸¯ ĸÇà ."¾Á±¿¸²Ã¯ À¯² ´² ·À»¯µ ,ÇÁ¸Çà ¸´´ µ¸¸Çà ¾°»Áµ ¾'·¸½ »·ÁÅ Á¸¸¿ ¯ ¾°Á±Á± ¼Á ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² ´°Ç ¯»´ ÉǶ¯ ǯ° ´Çö¸´' Æ´Àà ¼Á¿´Ã ·Ã¸ÇÈø´¯ ³ÉÁ ¸º ǽ¯» É´°´¶Ç ¼´Æ½³ ¼È ¯ÇƸ´ ³¸»Á .'Äǯ° ´¿¸Çô ´¿» '² °¸¶Ç³ ,µ¸¸Çà ¾±¸²'ÇÁ¸Çà ¼´Å ¾Á´´Á± ¼¸ºÀ½ ·¯³ ĸÇà ÇÁ² ¼Á¿¸¯ »·ÁÅ ¼Á² ¾Ãǯ´´Á±¿¸¸Ç¯ ·¯³ ²¸¯ ÇÁ² ´Å ÇÁ·¸¸´´ ¾°¸´³Á±¿¯ ¾°¯³ ¼¸Ç¶´À ¸² ¾´¯ ,¾Á¿´Ç° ¹Á»Æ¸¿¸¸¯ ¾´¯ ÇÁ²¿¸Æ Á¿¸¸µ ·¸½ ²¸¯ ÇÁ² ¾´¯ ,¾Á½´Æ .¶´¸Ç° ³À¿Çà ¾´ÃÇÁ² ·¯³Á± ±¿¯» ¾Ç¯¸ ¾°¯³ ”””

¸°Å ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ´Å ²¸¯ ¯ ¾Á½´ÆÁ± µ¸¯ »¯½¯ ·¯³ ¾´¯ ,Á"¸µ '¸°Å ÉÇ·Á' »Á° °´È·¸²¸µ ¾´Ã ÈǸ³ ¾´¯ ,³À¿Çà ¾¸¸Æ ·È¸¿ ·¯³ ÇÁ µ¯ ·±¯»Æ¯° ¹¸µ Á½È·ÁÇÆ ¯ ¾Á±¿¸² ´Å ·¸¸³¿±Á»Á± ¯ ÇÁ ·¯³ ·ÅÁ¸ ¾Á¸¸± ÀÁ ´¯´´ ,À¯± ·Ã¸´³ ¾'ø´¯ ¹¸µ ·¿¸ÃÁ± À¯´´ ÀÁ ²»¯°¸´´ ÇÁ°¯ ,¼¸Ç¶´À ¾'ÀƯ »´Ã ÇÁ°¸Ç¯ ·Ç¯² ¯² ·È¸¿ µ¸¯ ¾°Á¿ÇÁ² µ¯ ,¾´ÇÀ¶ ÁÀ¸´Ç± ¾¸¸¯ ·¯³ À¯´´ ,ÇÁÀ¯´´ ¾Á¿´Ç° ¯ ¾°¯Ç± ´Å ·¸¸Æº¸»±Á½ ¾¸¸Æ ·È¸¿ ¾'ÀƯ ¸² ¾´Ã ¼¸Ç¶´À ¸² ¾»Á´´ ¼Á² °¸»´Å ¼Á² ¾±Á´´ µ¸¯ ĸÇà ÇÁ² ÇÁ°¯ .·Ç¯² ¾¸¸·È¿¸¸¯ .±¸»¸° ÇÁ¸¸µ ǯà Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿¸²Ç¯Ã ´Å ·¸¸Ç± ¸² ¾Á±¿¸²Ã¯ »¯µ ÇÁ µ¯ ·±¯µÁ± ¼Á ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² ¾°¯Ç± ¾°¸¸³¿¯ »¯µ ÇÁ ¾´¯ ,ĸÇà ¼Á'¿´Ã Á½È·ÁÇÆ ¾°¯Ç±Á± ¾¸´È ·¯³ ÇÁ À¯´´ ¼Á²º¯¿ ¾´¯ ,¾Á¿´Ç° ¯ ¼Á ´Å ¾Á½´Æ ÇÁ »¯µ ²ÇÁ ¸² ¾¸¯ ¸· É´½¯ Áº¸»·Á .Ȳ´Æ É°È Â¸´¯ ¸² ·Ã¸´ÆÁ±Ã¯ ·¯³ ÇÁ ,¾³´·Á± ¸´µ¯ ·¯³ ²¸¯ ÇÁ² É´½¯ Áº¸»·Á ¾°¯Ç±Á±Ã¯Ç¯ ·¯³ ¾´¯ Á½È·ÁÇÆ .É°È Â¸´¯ ¾'¸°Ç ¼´Å ¾Ç¯ÃÁ± µ¸¯ ¾´¯ ,²ÇÁ ¸² ¾¸¯ Ƹ²Å ÇÁ² ¼Á ·¯³ ,Ƹ²Å ¼´Å ¾¸¸Ç¯ µ¸¯ ÇÁ ¾Á´´ ¾´¯ ,ÇÁø· »À¸°¯ ¹¯¿ ¾°¯Ç± »¯µ ÇÁ µ¯ ,·±¯µÁ± ·¯³ ÇÁ ´¯´´ »·ÁÅ ¯ ¾°Á±Á± ¼Á ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² ǯ° ƶŸ ¸²°Á ´Çö¸´' Æ´Àà ¼Á² ¾°¸ÇÈÁ± ¸´ÇÁ² ¼Á ·¯³ ¾´¯ ,'¼¸½ ´¿¯Å½ ´Ç½¯¸´ ´» ´²¸±¸´ ´¯´°¸´ .°´Ç± ¾¸¯ ¾Ãǯ´´ ¾¸¸Ç¯ »·ÁÅ À¯² »¯µ ÇÁ ¾»¸´Ã¯° ·¯³ º¸É ¾´¯ ,¾³´·Á± ¸´µ¯ ÁƯ· ·¯³ ²¸¯ ÇÁ² µ¸° ,¾Á¿´Ç° ¼Á¿´Ã ÇÁÀ¯´´ ¾Á½´Æ ´Å ¸´Ç¯ ¾°¸´³Á±¿¯ .¾Ç¯´´Á± »´Ã ¾Å¿¯±¿¸¯ µ¸¯ ÀÁ ¸¸µ ¾°¯³ ,¾´ÃÇÁ² ·À´¯´´ÇÁ² ¹¸µ ¾°¯³ ¼¸´± ¸² ¸´´ ¸´µ¯ ÇÁÀ¯´´ ¾¸´È ¹¸µ ·¿¸ÃÁ± ÀÁ µ¯ ·²¸¸ÇÃÁ± ÇÁ¸¸µ ¹¸µ ¾Ç¯ÃÈ¿¸¸¯ ¹¸µ ¸¸µ ¾Á¿ÁÆ ·ÅÁ¸ ,Á½È·ÁÇÆ Á¿Á¸ ¾°Á¿ ¾´ÇÀ¶ ¸² °¸»´Å ·º¯½Á± ¾°¯³ ¸¸µ À¯´´ ±Á´´½´¯ ¸² ¾°¸´³Á±¿¯ ¾°¯³ ¼¸Ç¶´À Á»¯ ¾´¯ ,ÇÁÀ¯´´ ¸² ¾´Ã µ¸¯ ÇÁ µ¸° ,Á½È·ÁÇÆ ¾¸¯ ¼Á ¸¸° ¾¸¸·È´Å¿¸¸¯ ·»¯ÅÁ± ·¯³ ÇÁ ²»¯°¸´´ ,ÇÈ´Á ÇÁÀ¸´Ç± ¯ ¾Ç¯´´Á± ¹¯À¯ ¾Á´´Á± ¾Á¿Áµ ÀÁ ¾´¯ ,ĸÇà ¾'ǯà ±¸»¸° ÇÁ¸¸µ .¾Ç¯ÃÁ± ÇÁ°¸Ç¯ ·Ç¯² ¾Á¿Áµ À¯´´ ¼¸Ç¶´À ¾'ÀƯ ¾Á±¿¯±Á± µ¸¯ À¯´´ ,¸´± ¯ ¾Á´´Á± µ¸¯ Âǯ² ¼Á¿Á¸ ¾¸¯ ·¯³ À¯´´ ²¸¯ ÇÁ² µ¯ ,ĸÇà ¼´Å ·±¯µÁ± ¾´¯ µ¸¯ ¾´¯ ±¸»¸° ¸´µ¯ ·»¯Å¯° Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿´²Á± ·¯³ ¸´± ÇÁ² ¾´¯ ,ÇÈ´Á ÁÀ¸´Ç± ¯ ¾´ÃÇÁ² ¾Ç¯´´Á± µ¸¸Çà ÁÇÁºÁ³ ¯ ĸÇà ¾'ǯà ¾±¯»ÈÁ±Ç¯Ã .Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿¸²´Åï ·¯³ ,»¯Çȸ ¯¿´È ÁÀ¸´Ç± ¯ ±¸²¿Á¸¸µ ĸÇà ÇÁ² ¾´¯ ,¸´± ¼Á² ǯà Á½È·ÁÇÆ ¸² ¾Á±¿´²Ç¯Ã ÁƯ· ²»¯° ÇÁ µ¸¯ .³À¿Çà ¾¸¸Æ ¾¯ ¾°¸»°Á± µ¸¯ ²¸¯ ÇÁ² Á»ÁÈÇÁ³ ¸°Ç Ƹ²Å ¼´Å ¾Ã¯»Á± ƸǴŠ.°Å½ ¾¸¸µ ¸´¯ ·±¯»Æ¯° ¹¸µ ·¯³ ¾´¯ ,ÇÁ'°´È·¸²¸µ ¾'·¸½ »·ÁÅ Á¸¸¿ ¯ ¾°Á±Á± Ƹ²Å ÇÁ² ¼Á ·¯³ ɴǯ°³ »º´' Æ´Àà ¼Á² ¾´Ã ÇÁ·ÇÁ´´ ¸² ·Ã¸ÇÈø´¯ ¼¸ÉȻà ¼´½ÉÀ ´¸°¯ ¼³Ç°¯ ¸²°Á ´Çö Çȯ

·¿¸´¯´´Á± ·¯³ ¾¸»°´» ¾´Ã ·¸¸´´ ·È¸¿ »·Á·È ¯ ¾¸¯ ¾'º¯¿ ¹¸¸»± ,Äǯ³ ¼Á ÁÀ¸´Ç± ¯ ÇÁ°¯ ,Ǹ°± ÁÀ¸´Ç± ¯ ÇÁ ¾´¯ ǶÀ½ ¾¸¯ ·±¸¸»Á±¿¸¸Ç¯ ¹¸µ ÇÁ ·¯³ ³¿´É¶ ÇÁ ·¯³ Äǯ³ ·´± ¯ ,¾Á´´Á± ¶¸»Å½ ¾¸¸È ÇÁ¸¸µ ·¯³ ±¸²¿Á·È ÁƯ· ·±Á»Ã ÇÁ ¾´¯ ·¯³Á± ¯¸ ÇÁ°¯ .³Æ²Å ǯà ÀÁ½´À ÁÀ¸´Ç± ¾»¸¸·Ç¯Ã ¾Ç¯Ã ÇÁ ·±Á»Ã ±Á· Á±¸»¸¸³ ¸² ¸´¯ ǯ¸ ¯ »¯½¿¸¸¯ ¾¸¸Æ ±¸²'¿Á½´Æ ,Á"¸µ ¾¸»°´» ¾´Ã '³µ´¶' ÇÁ±¸»¸¸³ ¼´Å ¯ ¹¸µ ·¸½ ·±¿ÁÇ°Á±·¸½ »¯½Á»¯ ÇÁ ·¯³ ¾¸»°´» .¾'¸°Ç ¾'ǯà ¾´¸²Ã ¯ ǯà ·»Á± Á½´À Á¿¸¸È ÀÁ ¾´¯ ,¹¸µ ·¸¸Ç² À¯´´ »²ÁÇ ¯ ¸´´ ÇÁ°¯ µ¸¯ ɴǸÈÁ »µ½ ¾¸¸µ ¾´Ã »²ÁÇ À¯² ¾Á´´ ·¸¸Å ÇÁ² ¾Á½´ÆÁ± µ¸¯ ·¯³ ÇÁ ¾´¯ ,ïǯ ¸´¯ ¾°Á±Á± ¸¸Ç² ¯ ¹¸µ ·¯³ µ¸° »"¶Ç ¾·¸¸´´Å ¾º¯¿ ·À´»Ç¯Ã ¾¸¸¯ ¾²¸¸» ¾°¸´³Á±¿¯ .¾¯½¸Ç¯ ÇÁÀ¸´Ç± ¯ ¾Ç¯´´Á± µ¸¯ ÇÁ ¾ÇÁ´´ ·»¯´´Á± ·È¸¿ ÇÁ ·¯³ ,ÇÁº¸»±¸´· ¯ ±¸²'¿Á¸¸µ ³Ç¸Ç° ɸ»° ÇÁ µ¸¯ ,¾·Á°Ç¯ ·È¸¿ ¾´Ã µ¯»·º¯½ ǯà ¹Á»ÆÁà ¾ÃÁ»È ·±Á»Ã ÇÁ ,ÇÁ±ÁÇ· ¯ ¾Ç¯´´Á± ¸´¯ ·¿¸²Ç¯Ã ¼¸´Æ ÇÁ°¯ ÇÁ ·¯³ ¾´ÃÇÁ² ,¾È·¿Á½ .¹Á»'ÇÁ²¿¸Æ Á¿¸¸µ ǯà ·¸´Ç° ¾Á±¿ÁÇ° ´Å ¼¸¸³¯ ¾´¯ Æǯ½ ¾¸¯ ¾Á¿¯·ÈÁ± µ¸¯ ÇÁ ¾Á´´ ÉÁÈ° »¯½¿¸¸¯ ÇÁ² ¾Á±¿¯±Á± ¸¸°Ç¯Ã µ¸¯ ,·Á°Ç¯ ¸´¯ ·Ç¯´´Á± ¹¯¿ µ¸¯ ÇÁ ¾Á´´ ¾´Ã ·¿ÁÆÁ± ¹¯¿ ¼Á ·¯³ À¯´´ ,¶»± ¹¸»'·¿¸¸Çà ¼Á ·¯³ ¶»± ÇÁ² ,ÇÈ´Á ¾¯£ ¾Á´´Á± ÇÁ µ¯ ²¸¸»·¸½ ¾¸¸µ ·Æ´Ç²Á±À¸´¯ ·¯³ ¾´¯ ·À¸Ç±¯° .¾¯½¸Ç¯ ¯µ¯ ¾Ç¯´´Á± ¹Á°Á¿ µ¸¯ ¾¸¯ ¼Á ´Å ¾Á½´Æ ´Å ¾±¯Ç·Á±¿¯ ¼Á ·¯³ ¶»± ÇÁ² À¯´´ ¾´Ã ·Á°Ç¯ ·Ç¯² ¾°Á± ¼Á ·Á´´ ÇÁ ´¯´´ °´·È .·»Á± ¾¸¸È ¾Á¿¸²Ç¯Ã ¾Á¿ÁÆ ·Á´´ ÇÁ ¼Á² ¾Á½Á¿¿¯ ·»¯´´Á± ·È¸¿ ÇÁ ·¯³ ³»¸¶Éº» ¾³´· ´Å ¾°¯³ ·»¯´´Á± ·È¸¿ ·¯³ ÇÁ ,±¯»Èǯà ·È¸¿ µ¸¯ ÇÁ µ¯ ·À´¯´´Á± ·´± ·¯³ ÇÁ ,¶»± ¾'·¸½ °´·È ¾¸¯ ÇÁ±¿´³ ÇÁ² ¾Á´´ ÇÁ°¯ ,·¿¸¸Çà ¾²¸¯ ¾¸¸Æ ¼´Å ¾¸¸± ´Å ¾À¯»È¯° ÇÁ ·¯³ ,ÇÁÇÁ´´È ¾Ç¯´´Á± µ¸¯ .¾°Á± ¼Á ¾ÁÆ ÇÁ ·Á°Ç¯ ¯ ǯà À¯´´ ¾³Áµ ´Å ,¶»± ·¯³ ¾´¯ ,¾Á½´¿Á±Ã¸´¯ ¹¸»'·¿¸¸Çà ¼Á ·¯³ ¶»± ÇÁ² .¸´³ ¾¸¯ ĸÇà ¼¸¸° ·Á°Ç¯ ¾¯£ ·Ã¯Èǯà ÁƯ· ¼Á ¾Á¸Å¿¸¸Ç¯ ´Å ¾°¸´³Á±¿¯ ¶»± ÇÁ² ·¯³ ±¸·¸¸Åº¸¸»± Á·º¯½Á± ¾¸¸µ ·¸½ ,ÄÁ¿ ¾¸¸µ ¾¸¯ ¾¯½¸Ç¯ ¼Á² ¼Á ÇÁ ·¯³ ±¿´Å Á·¯»± ¾´¯ ·Ã¯È²¿¸¸Çà ¾·»¯³Á± ·È¸¿ ¹¸µ ·»¯´´ ÇÁ ¾Á´´ µ¯ ·²ÁÇÁ±ÇÁ°¸¯ ¾·Á°Ç¯ ¸´Ç¯ ·¿ÁÆÁ± ¹¸µ ÇÁ ·»¯´´ ·¸¸Æȸ²¸¯ ¸¸° ¾¸¸µ ¾Á¸»°Ã¸´¯ ÇÁ²¸´´ ¼Á ·Á´´ ÀÁ ¾´¯ ĸÇà ¼¸¸° ¯² .ÇÁ¸Çà ¸´´ ÇÁ½ ¹¯¿ ,ɴǸÈÁ ¾²Á¸ ¾¯½¸Ç¯ ¼Á² ·²ÁÇÁ± ÇÁ°¸¯ ·¯³ ¶»± ÇÁ² ¶»± ÇÁ² ·¯³ ±¯· ¾¸¸¯ µ¸° ,»"¶Ç ¾'²½È ´Å ¹¸µ ±¯· :ÇÁ·ÇÁ´´ Á¿Áï ¾¯½¸Ç¯ ¾'·¸½ ·²ÁÇÁ± ±¿¯» ¾´Ã Ǹ² ¾´Ã ¾¸´È ·¯³ ·-¯± ÇÁȸ²¸¯ ÇÁ²" °¸´¯ ,·µ¯»Ç¯Ã ±¿¯» ¾´Ã ¾¸´È Ǹ² ·¯³ ÇÁ ,¾ÀÁ±Ç¯Ã ÀÁ µ¯ ĸÇà ¼¸¸° ¾³Áµ ¹¸¯ »Á´´ ,¾'²½È ¹¸µ ·ÀÁ´´ ´² ."¾»Áà ·È¸¿Ç¯± ¾¸´È Ǹ² »¯µ

.³¸³¸ ¹´Ç° ¼± ¾¯»È¸½ÁÇà ¾´Ã »²¿Á½ ¼¶¿½ ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² »Á°' ÇÁ±¸»¸¸³ ¼¸¸° ¼¸²¸½»É Á¿Á°¸´³Á± ¸² ¾´Ã ,Á"¸µ ¼Á² ¾º´µ¯° ¾Ç¯ÃÁ± »¯½¯ µ¸¯ ,Á"¸µ '°´· ¼È .Á"¸µ È·¸ÇµÁ½ ¾´Ã ÇÁ° °´² ¸°Ç '²¸±½' ÇÁÀ¸´Ç± ÉÇȽ ¾¸¸µ ¾´Ã ¾·Á°Á± »²¿Á½ ¸°Ç ·¯³ ±Á´´ ¾'ø´¯ ¾´¯ ,µ¸¯ ÇÁ ÇÁ´´ ¾»¸¸ÅÇÁ² ·È¸¿ ¼Á¿¸¸Æ »¯µ ÇÁ µ¯ .'¹´Ç°' ¾Á½¯¿ ¾'·¸½ ¾Ã´Ç ¼Á »¯µ ÇÁ ¾À¸´Ç± ¼´Å ¾¸¸Ç¯ ¸¸µ ¾Á¿Áµ È·¸ÇµÁ½ ¾¸¸Æ ±¸²'¿Á½´Æ¿¯ ·¯³ ²¸±½ ÇÁÀ¸´Ç± ÇÁ² ¾Á´´ ,'¼´»È' ¾Á½Á¿ ´Å ²¸±½ :»´Æ ¾'ø´¯ ¹¸´³ ¾¯¤ ¹¸µ ÇÁ ·Ã´Ç ,·À¯± ¾¸¸µ ¾³ÁµÇÁ² "!¾¯»È¸½ÁÇà ¾´Ã »²¿Á½ ¼¶¿½ ¸°Ç ,¼º¸»Á ¼´»È" - ²¸±½ ¼´Å ¾Ã´ÇÁ±¿¯ ÉÇȽ ÇÁ² ¹¸µ ·¯³ ..."!'¹´Ç°' µ¸¯ ¾Á½¯¿ ¾¸¸µ ÇÁ°¯ !¸°Ç ·±¸²»´È¿¯" :¾Ã´ÇÁ±¿¯ ¹¸µ ¾´¯ ·»º¸¸½È´Å ¹¸µ ·¯³ ²¸±½ ÇÁ² ·À¯³ À¯´´ ,'²¸±½ ÇÁÀ¸´Ç± ÇÁ²' Ǹ½ ·Ã´Ç ÇÁ²Á¸" ·È¸¿ ·Á´´ ²¸±½ ÇÁÀ¸´Ç± ÇÁ² µ¯ ,·¿¸¸½Á± ¾Á² ´² »²¿Á½ ¼¶¿½ ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² µ¯ ÇÁ¸Çà ¾´Ã ¾Ç¸ÃÈ ..."!?¾º´µ¯° ¼Á ·½´Æ ¾¯»È¸½ÁÇà ¾´Ã ,ÉÇȽ ¼´Å ·Ç¸ÃÁ±À¸´¯ ²¸±½ ÇÁ² ·¯³ ¹¯¿ÇÁ² °¸´¯ ?¹´Ç°' µ¸¯ ¾Á½¯¿ ¾¸¸µ µ¯ ·À'±¯µ ´²" :±¸²'¿±¯µ ¹´Ç° ¼±' ³ºÇ° ¾'·¸½ ¾È·¿Á° ¼Á ¹¸¯ »Á´´ ¸´µ¯ ..."!'³¸³¸ ”””

https://telegram.me/Publications_MM


¼¸Æ¸²Å ¸Ç´Ã¸À ÇÁ ¾´¯ ,±¯· ÇÁ·À'±¸À¸¸Ç² ÇÁ² ¾Á½´ÆÁ±¿¯ µ¸¯ ·¯ .¾Ç¯´´Á± ¾Ã»¯³Á± ·È¸¿ »¸¸´´ÇÁ² ¹¯¿ µ¸¯ ¾¸¸Æ ¾´¯ Æǯ½ ¾¸¯ ¾Á¿¯·ÈÁ± ÇÁ µ¸¯ ±¯· ¾Å¿¯± ¯ .¾Á¿´ÃÁ± ·È¸¿ ·Á°Ç¯ ¼´È ¾¯° ÇÁ² ´Å ¾¸¸± ´Å ¾¯»Ã ¯ ¾»¯ÃÁ±¿¸¸¯ ¼Á µ¸¯ .¹Á»ÆÁà ÁÇÁ¸¸µ ·¸½ Á²¿µ¸¸Ç ¾Ã»Á³ Á¸Å¿¯·À ÇÁ¿¸¸¯ ÇÁ²Á¸ ÇÁ°¯ ,¾¯° ÇÁ² ¾Á½´ÆÁ±¿¯ µ¸¯ ÀÁ .»ÆÁà ¾¸¸µ ¾±¯Ç·Á± ·¯³ ,¾Á´´Á± ȯ¸¸½ ¸´´ ·Á½º ¾¸´È ¹¸µ ·¯³ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² Á·ÅÁ» ÇÁ² ïǯ ·±¸¸·È ÀÁ ¸´´ ±¸²¿Á'³Áµ .»ÆÁà ¾ÇÁ´´È ¯ ·¸½ ĸÇà ÇÁº¸¸Ç ¯ ,ǸÈ'µ²¿¯À¯Ã ´Å ,¼Á ¾´Ã ·Á° ¾´¯ ÇÁ±ÁÇ· ¼´Å ´Å ·¸¸± ĸÇà ÇÁ² .¼Á ¸´¯ ¾·Ç¯´´ ¾´¯ »ÆÁà ¾ÇÁ´´È ¼Á² ¾Á½Á¿ÇÁ°¸¯ ¾´¯ ·Ç¯´´Á± ·¯³ ¾´¯ »ÆÁà ¼¸¸° ¾Á¿¯·ÈÁ± ÇÁ µ¸¯ ,¯² ·È¸¿ µ¸¯ ĸÇà ÇÁ² '´¿¿¸¯ ²»¸³´' ÇÁ°¯ ,·Ç¯´´Á± .¾Ç¯´´Á± ¼»Á¿ ´¯´´ ÄÁ±ÇÁ µ¸¯ ÇÁ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² ,¾¸¸±ÇÁ·¿´¯ ¼¸¸° ¾´µ ¸² ¾¸´È ·»¯³ ·¯ ÇÁ² È·¯º ,³¶¿½ ¾±¸·ÁÃÈǯà ·»¯´´Á± ·È¸¿ ·¯³ ´Å ¾¸¸± ·È¸¿ »¯µ ÇÁ ¾Á¿ÁÇ° ¾Á½´¿Á± ·¯³ Ç"³Å¸ ¹¸µ ·¯³ ÇÁ ,¾ÇÁ´´ ·È¸¿Ç¯± ¸´´ ¸¸À ·Á´´ ÀÁ ,³¶¿½ ÇÁ ,¾¸¸µ »¯µ ÀÁ À¯´´ ¾¸¸µ »¯µ ,Ç"³Å¸ ¾·¸½ ·»±¿¯ÇÁ± Á»¯ ¾¸¯ ·¸¸Æȸ²¸¯ ¸² ¸¸° ¾°¸¸»° ¾¸´È ·Á´´ .³¶¿½ ¾Á¿´´¯² ·¸¸± ÇÁ ¾´¯ ¾²¿Á·È½´¯ ¼Á² ¾µ¯»ÇÁ°¸¯ µ¯ ,¾Á´´Á± °È¸¸½ ¹¸µ ·¯³ ÇÁ ÇÁ°¯ ,·º¯Ç·¯° ¾¸¯ ·È¸¿ ·½´Æ ÇÆó ¸´¯ »ÆÁà ¾À¸´Ç± ¾´¯ ,¾Á½Á¿ ¼¸¸³¯ ·ÈÇÁ ¼´Å À¯² ÇÁ ·Á´´ ÇÁ°¸ÇÁ² ¾´¯ ,³¶¿½ ¾Á¿´´¯² ´Å »³´È ¾¸¯ ¾¸¸± ¹¯¿ÇÁ² ²»¯° ¾'·¸½ ¾³´· ´Å À¯´´ ¾³Áµ ¾¸´È ÇÁ ·Á´´ ¹¯¿ÇÁ² .»ÆÁà ¾ÇÁ´´È ¼Á² ¾±¯Ç· ¾´Ã ÇÁ·ÁïÀǯà ¯ ¾´¯ ÇÁ²¸½ ¯ ¼¸¸³¯ ¾Á½´ÆÁ±¿¯ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² µ¸¯ ,»ÆÁà ¾ÇÁ´´È ¾´¯ ÁŸ¸»Ã ¾´Ã ¾»¯ÃÁ±Ã¯Ç¯ ¼Á µ¸¯ »ÆÁà ÇÁ² ¾´¯ .¾À¸ÇÁ±Ã¸´¯ ¹¸µ ·¯³ ¹¯»²¿ÁÇ Á¿Á²»¯± ¾À¯½ ¯ ¸´´ ÇÁ ·³Áµ ·¯ ¾´¯ ...²ÇÁ ÇÁ² ¸´¯ ¾À¯±Á±À¸´¯ ¹¸µ ¾°¯³ ¹¸µ ¾°¯³ ÇÁ²¿¸Æ ¾´¯ ¸´Çà ¾¸¸µ ·¸½ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² Á¿Á²»¯± Á·¸¸ÇÃÈ´Å Á»¸Ã ¸² ¾Á»½¯µ ¸´¿´Å ¾Á½´¿Á± .¹¯»²¿ÁÇ ¹¸µ ·¯³ ,·»¸¸ÅÁ±ÇÁ°¸¯ ¸¸µ ·¯³ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² ¾Á´´ ¾°»Áµ ¼Á² ¸´¿Á± ¾ÃÁÇ·¯° ¸¸µ µ¯ ¾µ¸´´Á±À¸´Ç¯ .¾Ç¸´»Ç¯Ã ·¯³Á± ·¯³ ÇÁ À¯´´ ¾±Á½Ç¯Ã ÇÁ² µ¯ ·À´¯´´Á± ¾¸´È ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² ·¯³ ·ÅÁ¸ »¸¸· ¾¸¸µ ¾Á´´Á± ¼¸¸Æ½ ¹¸´¯ ¾¸´È ·¯³ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ...¾¸² ÆÀà ¼Á² ¾´Ã ¸´µ¯ Ǹ°± ¯ ¾Ç¯´´Á± ƸǴŠµ¸¯ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ½¸Ç¯ ÇÁ² »¸Ã ¾Á´´Á± ¾¸´È ÇÁ µ¸¯ ·ÅÁ¸ ÇÁ°¯ ,ÇÁ¸Çà ¸´´ ¼Á ·¸½ »¯µ À¯´´ ²½»½ ¯ ¾Á±¿´²Á± ·¯³ ÇÁ ,ÇÁ±´»Æ ¾ÇÁ´´ »Èº¿ ·È¸¿ »¯µ ÇÁ ¸²º ¼¸¿¸² ¾´¯ ³Ç´É ¾Á¿ÇÁ» ·È¸¿ É´¿Á· ¾¸¸Æ ÇÁ½ ¾¸´È ·¯³ ÇÁ .³Ç¸°Á ¾¸¸Æ ·¸½ ¯ ¾°¸»°Á± µ¸¯ ¾´¯ ,ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ¾'ø´¯ ·¯³Á± .¼¸Æ´²Æ² Á»¯ ·¸½ ɴŽ ¾´¯ ³Ç´É ǽ´È ”””

."ɴǸ°Á ÁÀ¸´´Á± ¾Á±¿¯±¯° ¹¸´¯ µ¸¯ ÇÁ ÇÁ°¯ À¯´´ ɴǸ°Á Áº¸»·Á ·¿ºÁÇÁ±À¸´¯ ÇÁ ·¯³ ¸¸°ÇÁ² ¾Á´´Á± ³²´½ ·¯³ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² .¾Á±¿¯±¯° µ¸¯ ÇÁ¿Á¸ ÇÁ ÇÁ°¯ ,ɴǸ°Á ¸² ¾Á±¿¯±¯° ÁƯ· µ¸¯ ÇÁ µ¯ ·È¸¿ ,±±´È° ¾³´·Á± ¸¸µ °¯³ ¹¸¯" :·Ê³¿Á·ÊÁ± ·¯³ ."ɴǸ°Á ¾Á¿Áµ À¯² µ¯ ±¸²'¿À¸´´ ·È¸¿ ¾´¯ ±¸²'¿»¸´´ ¾¸¸Æ µ¸¯ À¯² µ¯ ,·±¯µÁ± ÇÁ°¯ ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² ¾´¯ ,ÇÁ½ ¾Á¿ÇÁ» ·Ãǯ²Á± ·¯³ ÇÁ ,·È¸¿ Ä´Ç¸É .¼¸·Çà Á»¯ ¾¸¯ ¾Ç¸Ã'ø´¯ ¹¸µ Âǯ² ²¸¯ ¯ ¸´´ ¾À¸´´ ¾ÁÆ ÇÁ µ¯ ,·'³¿Á·'Á± ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² ·¯³ ¼Á² ¸´¯ ¾´¯ ¼Á ¾´Ã ÇÁÀÁ° ·È¸¿ ¾Á¿Áµ Áº»Á´´ ¾²¸¯ ÁÇÁ²¿¯ .¾°Á» ¾¸¯ ·´± ÇÁ¸¸µ ¸¸µ ·¸¸± ÀÁ µ¸¯ µ"³´Á ÇÁ² ¾´Ã µ¯ ·ÇÁ÷¿Á'Á± Ƹ²Å ÇÁ² ·¯³ ,·»Á´´ ¯ ¹¯¿ ¹¯² ¾°¯³ ¾²¸¯ ,·È¸¿ ³¸¯Ç ¾¸¸Æ »»º° Áº»Á´´ ¸² µ¯ ¾¸¸µ ¹¯² ¾ÁÆ ÀÁ ¾´¯ ,·»Á´´ Á±¸°¸¸¯ ¾¯£ ÇºÈ ÇÁ¸¸µ ¾Á½´Æ¯° ɴŽ ¸´´ ɴǸ°Á ÇÁ½ ¾°¯³ ¸´¯ ÇºÈ ÇÁ¸¸µ ¸¸°ÇÁ² ¾Ç¸»Ç¯Ã ¾´¯ ·»Á´´ ¼Á² ¸´¯ ÇÁ½ ¾°¯³ Áº»Á´´ ¸² ÉÁÈ° ,·»Á´´ Á±¸°¸¸¯ ÇÁ² ¸´¯ ɴǸ°Á ¸² ǯà ï ¾Á½´Æ ,ɴǸ°Á ¸´´ ɴŽ »¸Ã ¯ ¸¸µ ¾Á½´Æ¯° ǯÃÇÁ² ÇÁ°¯ ,·»Á´´ ÇÁ² .·»Á´´ Á±¸°¸¸¯ ÇÁ² ¸´¯ ÇºÈ ÁÇÁÀÁDZ ¸² ·ÇÁ³Á±À¸´¯ ¾°¯³ ¾¸² ɸ° ÇÁ² À¯´´ ¼Á²º¯¿ ·±ÁÇÃÁ± ¾¸² ɸ° ÇÁ² ·¯³ ,¼¸²²Å Á²¸¸° ¾´Ã É´¿Á· ¼Á² ¾¸¸µ ´Å »¶´½ ·¸¸Ç± µ¸¯ ÇÁ °¸´¯ ÇÁ±ÁÇ· ¼Á² .ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ :±¸²'¿±¯µ ,Á¿¸¸µ ¸¸° ¾Á¿¯·ÈÁ± ÇÁ°¯ µ¸¯ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² ¾¸¸½ ¾ÇÁƽ´¯ Ǹ½ ·Á´´ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ² °¸´¯" À¯´´ ¾²¸¸» ¸² ǯà ¾¸¸µ »¶´½ ¼Á ¹¸¯ »Á´´ ,¾±Á½Ç¯Ã ."·¸¸Æ½¸Ç¯ ¾¸¸½ ¾´Ã ·¸¸Å ¸² ¾¸¯ ·¯³Á± °¯³ ¹¸¯ °´È¸ ·¸½ ÀÁ´½ÈÁ± ÇÁ°¸¯ ¹¸µ ¼¸¿¸¸² ¸² ¾°¯³ ¾¯² ÇÁ²" :¾¸² ÆÀà ÇÁ¸¸µ ¾°Á±Á±À¸´Ç¯ ¾°¯³ ¾´¯ ,ÉÁ²³ ÇÁ² ¸´´ ¸´µ¯ ÇÁ°¯ ,·ºÁÇÁ± µ¸¯ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ¼¸¿Ã» ¾Ç¸Ã ¹¸µ »¯µ ¾Á½ µ¯ ·ÇÁ²¯Ã ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ°¸ÇÁ² ,¹¸µ ·Ç¸Ã ¾¸¸»¯ ÇÁ ¸´´ ·Æ¿´Ã ,¾¸²³ ÉǴȽ ¾ÇÁƽ´¯ ƸǴŠ»¯µ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ² µ¯ Ǹ½ ¾±¯µ ÇÁ² µ¯ ¸¯¿É ¾'·¸½ ,¾±Á½Ç¯Ã ¾¸¸µ ÇÁ±ÁÇ· ¼´Å »°Æ½ µ¸¯ ¾´¯ ɴǸ°Á Á¿¸¸µ ¸´¯ ³·Ç¶ ·¯³ ÇÁ±ÁÇ· ¾ÇÁ·»Á Á¿¸¸µ ¾´Ã ¹Ç² ¼Á² ¾¸¯ ¾Ç¸Ã ´Å ¹¸µ ,¹¸µ ¸´¯ ·¸´» ¾Ç¸Ã ¹¸µ ¾´¯ ³Ç´É ¾Á¿ÇÁ» »¯µ ÇÁ ,À'Á²¸¸µ ¾´¯ ."ɴŽ ¾´¯ ³Ç´É ¸² ÆÀà ¼Á² ·ÁʽɶÊÁ± ¾´¯ ¾°¸ÇÈǯà ¾°¯³ ¼¸¿¸¸² ¸² ±¸À¸¸Ç² ¾´Ã ·¸¸Å ¯ ·½¸·È¯° ¸¸°ÇÁ² ¾°¯³ ¾´¯ ,¾¸² .·Ç¸ÃÁ±À¸´¯ ¾ÇÁ´´ Âǯ² ¾¸² ÆÀà ÇÁ² À¯´´ ,±Á· ÇÁ ,ÇÁ¿Á²¸ÇôŠ¯ ¾Á±¿¯±Á± ¼¸¸³¯ µ¸¯ ÇÁ±ÁÇ· ÇÁ² Á»¯ Ã¯Æ ¾´Ã ¾±¯»ÈÁ±À¸´Ç¯ º¸É ¹¸µ ·¯³ ¼¸¸Æ½ ¾À¯»È¯° ·¯³ ¾´¯ ¶»± ¼Á¿´Ã ¾È¸¿Á²ÁÇ¿¸¸¯ µ¯ ,ÇÁº¸µ ±¸²'¿Á¸¸µ .¾¸² ÆÀà ¼Á² ¾´Ã Æ»¶ ¾¸¸µ ,¾¸¸µ ´Å .Æ»¶ ¾¸¸µ ,¾¸¸µ ¼¸¸Æ½ ·Á´´ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ² ¹¸´¯ ´Å ¹¸µ Æǯ½ ¾¸¯ ·»Á·ÈÁ± ÇÁ²¸´´ ¹¸µ ·¯³ ÇÁ ¸² ·»¸¸ÅÁ± ·¯³ ¾´¯ ,·Á°Ç¯ ¾¯£ ¸´¯ ¾Á±¿¸²Ç¯Ã ÆÀà ÇÁ² ¾Á´´ ,±Á· ±¸À¸¸Ç² ´Å µ¸° ,±Á· Á±¸²'¿Á½´Æ .¾ÇÁ´´ ·Ç¸ÃÁ±À¸´¯ Âǯ²

²¸¸Ç ¸² ´Å ·ÇÁ³Á±´Å ¾¯½¸Ç¯ ÇÁ² ¹¸µ ·¯³ ÇÁ²¸¸» ¾Å¸ÇÃÈ ·µ¯»Á± ÇÁ²¸¸» ¾¸´È ·¯³ ¾´¯ ,¶»± ¼Á¿´Ã .ÇÁÀ¯´´ ²½È ¸² ¾´Ã ¹¸µ ¸´¯ ÇÁ µ¯ ¾À¯»È¯° ÇÁ°¯ ÇÁ ·¯³ ·¸¸Å ÁÅÇ´Æ ¯ µ¸° ÇÁ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ,¹¸µ ¸¸° ¾'»Á´Ã ·È¸¿ À¯² ¾ÁÆ ¾¸¸µ ·¸½ ÇÁ·¸¸´´ ·¸¸± ÇÁ ÇÁ²¸¸¯ µ¯ ¾À¯»È¯° ·ÈÇÁ ¼´Å ÇÁ ·Á´´ ,·¸¸Æȸ¯'¸´± Á·º¯½Á± »¶´½ ¼Á »¯µ ÇÁ µ¯ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ¼Á² ¾·Á°ÇÁ°¸¯ .·¸ÇÈ ¼Á² ¸´¯ ¾¸¸µ ·È¸¿ µ¸¯ ÇÁ¿¸¸Æ ¾Á´´ ²"½³¸° ¾¸¯ ¾Á±¿¯±Á± µ¸¯ ÇÁ ¾´¯ Ȳ´Æ³ ¾´Ç¯ ¼´Å ¾Á¿¯±Á±´Å µ¸¯ ÇÁ ,¾Á´´Á± ·Ç¯² ¼¸¸° ¾·Á°Á± ¹¸µ Äǯ³ ¾º¯Ç°´Å ¯ ·¸½ ·¯³ ÇÁ »¸¸´´ ,¾¸¸µ »¶´½ ¼Á »¯µ ÇÁ µ¯ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ·Á´´ ÇÁ ,³»¸»¶ ¹¯µ ÁÅ¿¯± ¸² ¾³´· ´Å ·È¸¿ ·¿¸¸½ ¾¸´È ¾ÁÆ ÇÁ ÇÁ°¯ ,¸´± Á'ɽ¯ ¾¸¸Æ ¾¸¸µ ·È¸¿ ɽ¯° .É´ÇÅ Á»¯ ¸² ¾·»¯³À¸´¯ ·È¸¿ ÇÁ½ ǯà ·»¸¸ÅÇÁ² ·¯³ ¾´¯ ¾Á½´ÆÁ± ¼¸¸³¯ µ¸¯ ÇÁ ¾Á´´ ¼Á ¸µ ·¯³ ,¾³´· ´Å ·¿¯»Ã ÇÁ À¯´´ ¸´Çà ¾¸¸µ ¼²´Æ ¹¸µ »¯µ ÇÁ µ¯ ¸¯²º µ¸¯ ÇÈï µ¯ ·'³ÅÁ'Á± ¾¸»°´» ¾´Ã '³µ´¶' ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ·¸½ ¾ÀÁ´½ÈÇÁ°¸¯ ¾°¯³ ÇÁ ·Á´´ ÇÈï ¾´¯ ²¸¯ ÇÁ±´»Æ ¯ µ¸¯ Áº»Á´´ .³ÅÁ ¾¯£ ¼Á ǯà ¾´¯ ,¾¸»°´» ¾¸¸Æ ·µ¯»Á±À¸´Ç¯ ¹¸µ ·¯³ ÇÁ ·ÇÁ·¸ÅÁ±Ã¸´¯ µ¸¯ Ƹ²Å ÇÁ² µ¯ ¹¸µ ·¸¸·Èǯà '³µ´¶' ÇÁ² ,¾³´· ¯² »¸´´ ÇÁ À¯´´ ±¸²'¿ÇÁ³ ¾Ç¯´´Á± ·½´Æ ¹¯µ ¯µ¯ µ¯ ¾ÇÁ»Æ´Åø´¯ ¾°¸´³Á±¿¯ ¼Á ·¯³ .·º¯Ç·¯° ¾¸¯ ·È¸¿ ÇÁ² ¾ºÉ¸³" :·Á'³¿Á·'Á± ÇÁ°¯ ·¯³ ²¸¯ ÇÁ² ÁÅ¿¯± ¾¸¸½ ¾Á½´¿Á±´Å Ǹ½ ·¯³ ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ·¸½ ·¿ºÁÇÁ± ·È¸¿ ¹¸µ ÇÁ ·¯³ À¯´´Ç¯Ã ?¾±Á½Ç¯Ã ¹¸¯ ¾Á´´ ¾³´· ±Á»Ã ¹¸¯ À¯´´ ¾º¯µ Á·´± Á»¯ Á¿¸¸½ "?ÇÈ´Á ¾¯ ¾Á´´Á± ¹¯¿ ¾¸° 嫂 ¾¯² ,ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ¼´Å É´¿Á· ·À¯³ ´² °¸´¯" ,·Ê³ÅÁÊÁ± ¼Á Ƹ²Å ÇÁ² ·¯³ - "³Ç´É ¾¸² ¯ ´Å ¼Á ¾¸¸µ Á¸ÃȽ ¾´¯ ¾º¯½ ·È¸¿Ç¯± ¾ÁÆ ¾Á½ µ¯ ±¸²¿Á'³Áµ ¹¸µ »¯µ ÇÁ µ¯ ¹¸¸È ¹¯¿ µ¸¯ ÇÁº»Á´´ ,²¸¯ ¼Á² ¸´¯ ¸´¯ ¾ÇÁ´´ ¾Ç¸´»Ç¯Ã ¹¸»Å¿Á± ¾´¯ ´Ë¶ ¾Ê²½È ÁƯ· .±¸°¸¸¯ °¯³ ¹¸¯" :±¸²'¿±¯µ ,·¸¸ÇÃÇÁ² ¹¸µ ·¯³ ¾¯½¸Ç¯ ÇÁ² ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ¼Á² ¾Ã´Ç ¾ÁÆ ¾Á½ µ¯ ·À´¯´´Á± ·È¸¿ ¼Á² ·¸½ ³Ç´É ¾¸² ¯ ÁƯ· »¸´´ ¹¸¯ ?³Ç´É ¾¸² ¯ ´Å "!ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ·Á´´ À¯´´ ¾¸² ɸ° ¯ ¾Á½¸·È¯° »Á´´ ¹¸¯ !·´±" - ·±¯µÁ± ³µ´¶' ÇÁ² ·¯³ - "É´¿Á· Á¿¸¸² ¾ÇÁ³À¸´¯ ¼Á² ǯà ¸¸µ ¸´¯ ¾ÇÁ÷¿Á »Á´´ ¹¸¯ ¾´¯" ¯ ¾°Á±À¸´Ç¯ ¾¸² ɸ° ÇÁ² ·Á´´ ¾¯² ,ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ."¾¸² ÆÀà ¼¸²¸À¶ Á'°´È¶ ¸¸Ç² ·½¸·È¯° ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² À'ÇÁ±ÁÇ· ¼Á² ·ÇÁ³Á±À¸´¯ ¾°¯³ ¸¸µ ,¾¸² ɸ° À»¯ .É´¿Á· ÁƯ· ɽ¯" :·ÇÁ÷¿Á'Á± Ƹ²Å ÇÁ² ·¯³ ¹¯¿ÇÁ² ,ɴŽ ¾³´·Á± ¾´¯ ³Æ²Å ¾°Á±Á± ·¯³ ¾¸² »Á° ÇÁ² https://telegram.me/Publications_MM


¼¸½º¶ ɴǽ¯ .´»´Á ÉÆÇô ²¸ÇÉ Çȯº ³¸³´ ¾´Ã ·±ÁÇÃÁ± ÇÁ ·¯³ ¾È¸´´Å¿¸¯ ,±¿´²¸¸»Æ Áȸ²¸¯ »¯½¯ ·¯³ Á"¸µ ²¸±½ ÇÁŸ¿'µ¯Æ ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ¾È¸½ ¾Á¸´Çà ¸² ¾Á´´ À¸´¯ ¾Á½ ·Æ´Æ ¸´µ¯" :·±¯µÁ± °ÆÁ¸ ¾Ã´ÇÁ± ·È¸¿ ·»¯´´ ³Æ°Ç ¾Á´´ »¸¸´´ .¾¸¸Ç¯ ¹¸µ ·»¯´´ ´ÈÁ ¾´¯ ,´ÈÁ ¾´Ã É´ºÇ° ¸² ¾Ã¯ºÀ¸´¯ ´Å ·±¯µÁ± ·È¸¿ ¾¯² ƶŸ ·»¯´´ ,É´ºÇ° ¸² ¾Á½´Æ¯° ´»´Á ÉÆÇô ²¸ÇÉ Çȯº ³¸³´' :ÇÁ·ÇÁ´´ ¸² ´ÈÁ ǯà ¹¸µ ¾´Ã ¾Á½Á¿Ã¯Ç¯ ¾»Á´´ ¾²¸¯ °¸´¯ µ¯ ,'¹Ç¯´Å »Á½ ¸² ¾´Ã ¾°¯³ ·È¸¿Ç¯± ¸¸µ ¾»Á´´ ³Ç´É³ »´Á ¼Á² ..."!É´ºÇ° ”””

.³ºÇ°³ »Á °ÆÁ¸ ɯ ´ÈÁ ¼´·È¸´

¾¸¸± ¾±Á½ ·È¸¿ ¾²¸¯ ¸² ¾»¯µ À¯´´Ç¯Ã" :¼¿´° ¸°Ç Áº»Á´´ ·¸½ »¸¸´´ ?¼¸´± ¸² ¸´´ ¸´µ¯ ¾³´·Á±¿¯ ¾Á² µ¸¯ ?¾³´·Á±¿¯ ´¿¸°¯ °ÆÁ¸ ¹¸µ ·¯³ ¼¸È´°»½ "?¼¸È´°»½ Áȸ²¸¯ Á»Á¸ÅÁÃÀ ¾Á´´Á± ¾¯² ¾¸´È ·¯³ ´¿¸°¯ °ÆÁ¸" :·ÇÁ÷¿Á'Á± ¼¿´° ¸°Ç ¼Á ·¯³ ÇÁ ¾´¯ ,¾³´·Á±¿¯ ·¸¸± ´ÈÁ ¸´µ¯ ¸´´ ·Æ´ÆÁ±´Å ¹¸µ ..."·ÇÁÆǯà ·Æ¿´Ã ¾³´·Á±¿¯ ¹¸µ ·¯³ ¼¿´° ¸°Ç ·¯³ - "·¿¸¸³ ¹¸´¯ µ¸¯ Á°»Áµ À¯²" ,¾¯¤ ¹¸µ ¾³´· ¼¸´± ¸² ¸´´ ¾³Áµ ¾²¸¯ Ǹ½" - ·Ç¸ÃÁ±À¸´¯ ..."Á·ÇÁÆǯà À¯² ¾³´·Á±¿¯ ¾¸¸± Ǹ½ ¾´¯ ”””

.¾·Æ³ ³¿° °ÆÁ¸ '´±´ »´²±³ ³¿° ´ÈÁ

'¾´¯±' ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ¾´Ã ·±ÁÇÃÁ± »¯½¯ ·¯³ ¾Á½ °Ç ÇÁ² ¾Á´´ À¯´´Ç¯Ã" :Á"¸µ ĸȰ¸¸¯ ¾É¿´³¸ ¸°Ç ·½Á¿ ¾¯² ,³Ã¸Ç· µ¸¯ ÀÁ µ¯ ´Á ¾¯£ ¸´¯ ·¿'ÆÀà °Ç Á°»Áµ ÇÁ² ¾Á´´ ÇÁ°¯ ,³º»³ ÆÀà ¼Á² ¾¯¤ ¾Á½ ¯ ǯà ·»Á± ±¸²»´È µ¸¯ ÇÁ µ¯ ¼Á¿¸¸¯ ǯà ·¿'ÆÀà ¾'ø´¯ É´¿Á· »¸Ã ·¸½ À¸´Ç¯ ÇÁ ·¸¸± ¾¯² ,¾·¸¸´´Å "?°Ç ¼Á¿´Ã ³º»³ ÆÀà ,´ÈÁ ¸¸° ¾³Áµ Ǹ½" :·ÇÁ÷¿Á'Á± ¾É¿´³¸ ¸°Ç ·¯³ ¹°Ç¶ »Á´' ³ºÇ° ¸² ¾Á½´Æ¯° ·¯³ ÇÁ À¯´´ È·¯º ÇÁ »¸¸´´ ,°ÆÁ¸ ¾Á½´Æ¯° ·¿¸¸Ã ÇÁ ·¯³ ¹¯² ,'³¸¶É ÇÁ½ ·¸½ À¸´Ç¯ µ¸¯ ÇÁ µ¯ °ÆÁ¸ ¾Á¿¸±Ç¯Ã ·È¸¿ ·¯³ ´ÈÁ ¼´·È¸´' Æ´Àà ¾¸¯ ·¸¸·È ÀÁ ¸´´ .¼Á ¸´´ É´ºÇ° ÇƸÁ ÇÁ² ,'´¸°¯ ´ºÇ° Çȯ ³ºÇ°³ »Á °ÆÁ¸ ɯ À¯´´ ¼Á² °¸»´Å µ¸¯ °ÆÁ¸ ´Å ·¯³ ´ÈÁ À¯´´ ³¯¿È ¸´¯ ·È¸¿ ÇÁ°¯ ,É´ºÇ° ¸² ¾Á½´Æ¯° ·¯³ °ÆÁ¸ .¾Á½´Æ¯° ·È¸¿ À¯² ·¯³ ÇÁ À¯´´ ¼Á² ·È¸¿ ¼Á¿Á¸ ·ÇÁ·È ÀÁ ,¯² µ¸¯ ¹¯µ Á°»Áµ ÇÁ² µ¯ ǯ¿ ,·»Á± ¾Ç¸´»Ç¯Ã ¯² ·¯³ ÇÁ µ¯ Æǯ·È ¸´µ¯ ..."·»Á± ·¿¸²Ç¯Ã ¯² ·¯³ ÇÁ·¸¸´´Å ÇÁ² ”””

µ¸¯ Á"¸µ °´»´Æ´À ¾´Ã ÈǸ³ ¸°Å ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ÇÁ±¸»¸¸³ ¼´Å 'É´²»´É' É°È Â¸´¯ ¾Á½´ÆÁ± »¯½¯ »²¿Á½ ¸°Ç ¾´¯ ,Á"¸µ °´¿¯½¸Ç ¾´Ã »²¿Á½ ¼¶¿½ ¸°Ç .³Ç´É ¾±¯µ ´Å ÈǸ³ ¸°Å ¸°Ç ¾Á´´Á± ²°º½ ·¯³ µ¯ Æ´Àà ¾¸¯ ·¸¸·È ÀÁ" :·±¯µÁ± ÈǸ³ ¸°Å ¸°Ç ·¯³ ,'»´²±³ ³¿° ´ÈÁ' ¾´Ã ÇÁ²¸¸»Æ ¸² ¾Á½´¿Á± ·¯³ ³Æ°Ç À¯´´ ³Ç´¯º» .'¾·Æ³ ³¿° °ÆÁ¸' ǯà ¾³´·Á±¿¯ ¾´¯ ÇÁ² ¾Á´´Á± µ¸¯ ´ÈÁ µ¯ ¾Á¿¯½ÇÁ² ´Å ¯² À¸´¯ ·»Áà ?¾³´µ ÇÁ¿¸¸»Æ ÇÁ² °ÆÁ¸ ¾´¯ ¾³´µ ÁÀ¸´Ç± ÇÁº¸µ ¹¯² µ¸¯ ´ÈÁ ,¾¸¸·Èǯà ¾Á½ Âǯ² ɽ¯° ǯ¿ ,ÇÁ²¸¸»Æ ÁÅÇ´Æ Áȸ¯'¸´± ·¸½ ¾³´·Á±¿¯ ¾Á±¿¯±Á± ·¸½ ¸´´ ¾³´·Á±¿¯ ¾Á±¿¯±Á± ÇÁº¸µ µ¸¯ °ÆÁ¸ ¾´¯ ·¿ÁÆÁ± °ÆÁ¸ ·¯³ ¸´´ ¸´µ¯ °¸´¯ ,ÇÁ²¸¸»Æ Á±¿¯» ?´ÈÁ ¾´Ã ÇÁ²¸¸»Æ ¸² ¾³´·¿¯ ´Å ¾¸¸·È¯° µ¸¯ ´ÈÁ µ¯ À¸´Ç¯ ³Ç´É ¸² ·°¸¸ÇÈ ÇÁ°¸ÇÁ² ǯ¿ ¸² µ¯ ¾µ¸¸´´ ´Å ,ÇÁ¿¸¸»Æ ¯ °ÆÁ¸ ¾´¯ ,ÇÁÀ¸´Ç± ¯ ¾Á´´Á± Á±¿¯» ¾Á´´Á± ǯ± ¾Á¿Áµ ´ÈÁ ¾´Ã ÇÁ²¸¸»Æ ÁÅÇ´Æ ..."°ÆÁ¸ ǯà ÇÁ²¸¸»Æ ”””

.¸¶¯ °ÆÁ¸ ɯ ³±Ç³¯´ ¸°¯ »°¯ ¸½¸ ´°ÇƸ

.´¸Ç¯´Å ÉÆ»¶ »Á´ '´±´ ³È¸°»³ ¼¸µÁ³ ¸¸²± É´Ç´Á

»¯½¯ ·¯³ ÆÀ¸Ç° ¾¸¯ »³´È ¾À¸´Ç± ¼Á¿¸¯ ,ÇÁ²¸Ç° ¸¸´´Å ¾È¸´´Å ¸¸ÇÁ±¸ÇÆ ¯ ¾º¯Ç°Á±À¸´¯ ÇÁ¸¸µ ¾´Ã ǯ¸ ¾¸¯ ,¼¸»°¯ ¾Á´´Á± ¾Á¿Áµ Áº»Á´´ ¼´Å ¾¸¸±´Å ·»¯´´Á± ·¯³ ¸¸µ ¾´Ã ÇÁ²Á¸ ,ÇÁ·¯Ã ¼´Å ¾Á±¿¯±Á±´Å µ¸¯ ÇÁ²¸Ç° ¸² ¾´Ã ÇÁ¿¸¸¯ µ¸° ,²´½Á ...¼¸¿Ã ¾¸¯ ÆÀ¯Çà £ ¯ ·±¿¯»ÇÁ² ¼Á ¾´¯ ¾·¸¸´´Å ·¯³ ,¾³ÁµÇÁ² À¯² ·¯³ Á"¸µ '¸´»³ ɸ°' ÇÁ² ¾Á´´ »°¯ ¸½¸ ´°ÇƸ' ·±¯µÁ± ·¯³ ´ÈÁ" :¾Ã´ÇÁ±¿¯ ¹¸µ ÇÁ ´ÈÁ ¾Á² ·¯³ À¯´´Ç¯Ã ,'¸¶¯ °ÆÁ¸ ɯ ³±Ç³¯´ ¸°¯ ´Å ,¾ÇÁ´´ Ƿÿ ·Á´´ ƶŸ ¾Á´´ µ¸° ¾·Ç¯´´ ·Ãǯ²Á± ?°ÆÁ¸ ¾Á¿Á'±Ç³ ¾Á¿ÁÆ ¾Æ´ÆÀ¸´¯ ·È¸¿ »¸´´ ¹¸¯" :·º¯Ç·Á± ·¯³ ´ÈÁ ǯ¿ »Á´´ ÇÁÀÁ° ,ÇÁ²ÇÁ½ Á±¸·´»°-·»¯Æ ¯ ¸´´ À¯± ¾¸¯ ¾¯² ,¾°Ç¯·È ·Á´´ Á·¯· ¾¸¸½ ¾Á´´ µ¸° ¾·Ç¯´´ ¹¸¯ ,Á²¸¸° µ¿´¯ ¾È¸´´Å ¸¸ÇÁ±¸ÇÆ ¯ ¾ºÁÇ°À¸´¯ ÇÁº¸µ ·Á´´ »Á´´ ¾¯² ·ÈÇÁ ,²´½Á ¾'ǯà ¾Á¿Á´´¯² »¯µ ÀÁ ÇÁ´´ ¾¸¸½ ¾»¯Ã¯° ´Å ·¸¸³¿±Á»Á± Á±¸À¯Ã ¯ ¾°¯³ ¹¸¯ ..."!¾Á¿Á'±Ç³ ¼Á ¾´¯ ÇÁ²´Ç° ”””

»¯½¯ ¹¸µ ·¯³ Á"¸µ 'ǺÈȸ ¸¿°' ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² °´È·¸²¸µ ¾´Ã ÈǸ³ ¸°Å ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ¾'·¸½ ¾Ã¯Ç·Á± ·¸½ ¾Á±¿¯±Á± µ¸¯ À¯´´ ÇÁ¿¸¸¯ ¾Á´´Á± ·Ç¯² µ¸¯ ,Á"¸µ .¾³´·Á±¿¯ ¾¸¸± ¾±Á»Ã ¼¸Ç¶´À ¸² À¯´´ ¾±¯ÇÆ ¤ Á¿¸¸È ´Å 'ǺÈȸ ¸¿°' ¼´Å ¾±¸´°Á±´Å ¹¸µ ·¯³ ÇÁ¿Á¸ ¾Á´´ Á¿¸¸µ ·Á»±Á± ¸´µ¯ 'ǺÈȸ ¸¿°' ÇÁ² ·¯³ ,¼¸¸¶» ¾°Á± .¸´ÇÁ² ¹¸µ ·ÇÁ²¿´¯´´ ÇÁ ¸´´ ¾±¯ÇÆ ¤ ¼´Å ¾Ã´ÇÁ±¿¯ ¹¸µ ·¯³ ÇÁ°´È·¸²¸µ ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ¸² ¾´Ã '¸¯Ç ¯ ¼Á ±¿ÁÇ° ?´¿" :'ǺÈȸ ¸¿°' ÇÁ±¸»¸¸³ "!?¾·»¯³Á±À¸´¯ ·È¸¿ µ¸¯ À¯² µ¯ ³Ç´É ÇÁ² ,'ǺÈȸ ¸¿°' ¼Á¿´Ã ¾³´µ ÇÁ² ¾Ã´ÇÁ±¿¯ ¹¸µ ·¯³ '¸¯Ç ¯ °¯³ ¹¸¯" :Á"¸µ °´¿¸² ¾´Ã »'²´² ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ·È¸¿ ÇÁº¸µ ¾Á¿Áµ ¼¸È´²Æ³ É´°¯ ¸² µ¯ ³Ç´É ¸² ¾´Ã ¾Á±¿¯±Á± ¯¸ ¸¸µ ¾·»¯´´ °¸´¯ »¸¸´´ ,·¸½ÇÁ² ¾Á±¿¯±Á± ·Ãǯ²Á± ³Æ°Ç ·¯³ À¯´´Ç¯Ã ¾¯² ,·¸½ÇÁ² ǯ¿ ?»Áà ¾±¸Å ¾´Ã ¾±¯ÇÆ ¤ ÁÈ»¯Ã °ÆÁ¸ ǯà ¾³´·¿¯ ,¾±¯ÇÆ ¤ ·¸½ ¾Á±¿¯±Á± µ¸¯ ´ÈÁ ǯ¿ µ¯ ¾¸¸µ µ´½ ..."¾º¯½º¯¿ ·µ´½Á± ¾¯² ¼Á °ÆÁ¸ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ”””

(¸"ÈÇ) .ɯŻ ÀºÇý - ³°ÇÆ°

¼¸¿°³ ´ÅÅ´Çɸ´

:·±¯µÁ± ·¯³ Á"¸µ ÇÁ±´»Æ ³½»È ¸°Ç '¾´¯±' ÇÁ² ¾´Ã ¾¸¸±À¸´Ç¯ ·¿ÁÆÁ± ·È¸¿ ¾´¯ ·»¯´´Á± ·¯³ °ÆÁ¸" ¾´¯ ,ÇÁ·ÅÁ» ÇÁ² ¾±Á»Á± µ¸¯ ÇÁ »¸¸´´ ,ÇÁ·´½ ¾¸¸µ ,´ÈÁ ÇÁ°¯ .±Á´´ ¼Á² ·»Á·Èǯà ¼Á ·¯³ ´ÈÁ ,¾¸¸±À¸´Ç¯ ·»¯´´Á± ¸´µ¯ ¹¸»ÆǸ´´ ÇÁ ·¯³ °¸´¯ ¼Á ·¯³ ÇÁ´´ ,¾³´·Á± ·È¸¿ À¯² ÇÁ ·¯³ À¯´´Ç¯Ã ?ÇÁ·ÈÇÁ ÇÁ² ¾±Á»Á± ¹¯² µ¸¯ ÇÁ ,·ÇÁ·ÈÁ± ¾Á² Æȶ ¾¸¸Æ ·¯³Á± ·È¸¿ ´ÈÁ ·¯³ °ÆÁ¸ ¾¯¤ ǯ¿ ÇÁ ·Á´´ À¯´´ »¸¸´´ ,·»Á´´ ÇÁ² ¸´¯ ¾¸¸±´ÅÀ¸´Ç¯ ·Á´´ ¾Á½Á´´ ¸´¯ ,°ÆÁ¸ ¾¯¤ ·»Á´´ ¾'ø´¯ ¾³´· ·Ç¯² ¾Á½Á´´ ,¾Á»±¿¯Ç ¹¸µ ÇÁ ·Á´´ ¾Á½Á´´ ·¸½ ,¾ÈÇÁ³ ÇÁ ..."!?¾°Á» À¯² ¾ÇÁ·¸°Ç¯Ã ÇÁ ·Á´´ ””” ·¯³ Á"¸µ Ǹ½µ¯Æ ¾´Ã »¯Æµ¶¸ ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ÇÁ°¸Ç¯ µ¸¯ ³Æ°Ç ¾Á´´ À¯´´Ç¯Ã" :·±¯µÁ± »¯½¯ ·»¯½Á² ÁƯ· ´ÈÁ µ¸¯ ,³Çµ ³²´°Á ¾¯£ ¾´Ã µ¸´³ À¯² ?¾Á±¿¯±Á± À¸´Ç¯ ·È¸¿ ·È¸¿ µ¸¯ ÇÁ À¯´´Ç¯Ã Ǹ½ ¾Á¸¸·Èǯà °ÆÁ¸ »¸¸´´ ´ÈÁ »¸¸´´ ,ÈDz½³ ɸ° ¯ ÇÁ°¸Ç¯ µ¸¯ ¸µ ¾Á´´ ,À¸´Ç¯ ·È¸¿ ¾´¯ ,À¸´Ç¯ ±Á´´ ÇÁ² ·»Á·Èǯà ¼Á ·¯³ ·¯³ ÇÁ´´ ÇÁ°¯ ,ÈDz½³ ɸ° ¼´Å ¾¸¸±À¸´Ç¯ ·µ¯»Á± ?³Çµ ³²´°Á ¼´Å ¾¸¸±´ÅÀ¸´Ç¯ ´ÈÁ ǯà ·ÇÁ·ÈÁ± ¾°¸¸»° ¹¸¯ »Á´´ ÈÇÁ²¿Á" :·º¯Ç·Á± ·¯³ ´ÈÁ ǯ¿ µ¯ ,±Á´´ ÇÁ² ¾»Á·Èǯà ´Å ¼Á ¸²º ,°ÆÁ¸ ¾°Á¿ ¯² ..."!ÈDz½³ ɸ° ¼´Å ¾¸¸±À¸´Ç¯ ¾Á¿ÁÆ ·È¸¿ »¯µ ÇÁ ”””

.°ÆÁ¸ ´½È ¯ÇƸ´ - ´ÈÁ ´½È ´¯ÇƸ´ »¯½¯ µ¸¯ ,Á"¸µ '¼¸Çï ³¿¶½ »±²' ÇÁ±¸»¸¸³ ÇÁ² ·Ç¯² µ¸¯ ¾´¯ (°´°») ±ÇÁ°½Á» ¾¸¸Æ ¾Á½´ÆÁ±¿¯ ÀÁ ´¯´´ ,'¶Ç´¯ À¸¿º½' Á'°´È¶ ¯ ¸¸° ¾Á¿¯·ÈÁ±¿¸¸¯ ÁÀ¸´´Á± ¯ ¾·»¯³Á±Ã¸´¯ ¾¯² ·Æ¿´Ã ·Ç¯² ¹¸µ ·¯³ .»¸ºÈ½ Á¿Á°Ç¯²Ç¯Ã ¼Á² ·¸½ ¾ÁÃÁÈ· ·»¯´´Á± ¹¸µ ·¯³ »¸ºÈ½ ÇÁ² ¾´¯ ¾'¸°Ç ¼´Å ´Å ÇÁ ·¸¸± ,'¼¸Çï ³¿¶½ »±²' ¾±¸»¸¸³ »Á°' ¼Á¿´Ã »Æ¸¿¸¸¯ ¾¯£ ·¿Áµ Ǹ¯ ,ÁƯ· ɽ¯" :·±¯µ Ǹ½ ¾°¯³ ¹¯² ·À¸¸´´ Ǹ¯ ¸´´ ÇÁ°¯ ,Á"¸µ '°´· ¼È »¯Å ¸² ¾´Ã ,ÇÁ±»¯Ãº¯¿ ¾´¯ ¼¸²¸À¶ ÇÁ½ ¼¸»¸ºÈ½ ..."·¯³ Ǹ¯ À¯´´ ÇÁ±»¯Ãº¯¿ ¾´¯ ¼¸²¸À¶ ·È¸¿ »»º° µ¸¯ ÀÁ" :ƸǴŠƸ²Å ÇÁ² ¼Á ·ÇÁ÷¿Á ´½È ´¯ÇƸ´' ·¸¸·È ´ÈÁ ¸¸° »¸¸´´ ,ÇÁ²¿´¯´´ ¾¸¸Æ °ÆÁ¸ ¸¸° ÇÁ°¯ ,'¾º ´» ´¯ÇÆ »º³' ¸"ÈÇ ·±¯µ '´ÈÁ ·±¯µ ,²¸¶¸ ¾´È» ¯ ·¸½ ,'°ÆÁ¸ ´½È ¯ÇƸ´' ·¸¸·È ·¯³ Ƹ²Å ÇÁ² °ÆÁ¸ »¸¸´´ .'³"°Æ³' ,¸"ÈÇ Â¸´ÇÁ² ¾¸¸µ ·À´¯´´Á± ¾´¯ ·¿ÁÆÁ± ÇÁ·ÈÇÁ°¸¸¯ ÇÁ² ǯ¿ ±¸¿¸¸´´ ·¯³Á± ÁƯ· ÇÁ ·¯³ ÇÁ°¸ÇÁ² ,·¸¸ÆÀ¸´Ç± ¾Á¿Áµ ·»Á´´ ÇÁ² ¾´Ã ·¸¸³ÇÁ½ À¯² ÇÁ°¯ ,¼¸²¸À¶ ..."!'´ÈÁ' ¾´Ã ÇÁ±»¯Ãº¯¿ ¾Á´´Á± ÁƯ· ”””

.É´²´½¶³ »´²±³ ³¿° ´ÈÁ ¸²±° ɯ ÇÁ² ·¸½ ·'³¿Á·'Á± »¯½¯ ¹¸µ ·¯³ »¸ºÈ½ ¯ ¸² ÇÁ°¸¯ Á"¸µ ¯¶À¸ÈÇà ¾´Ã ¼¿´° ¸°Ç ÇÁ±¸»¸¸³ https://telegram.me/Publications_MM


‫ערב שב"ק פרשת‬ ‫ב' כסלו שנת תשע"ז‬

‫בס"ד‬

‫» פארוואס האבן די אבות געדארפט אזויפל ליידן מיטן זיין‬ ‫עקורים‬ ‫עס שטייט אין די וואכעדיגע פרשה (כה‪ ,‬כא) "ויעתר יצחק לה' לנכח אשתו‬ ‫כי עקרה הוא"‪ ,‬און רש"י און די רשב"ם טייטשן די ווארט 'ויעתר' אז עס איז‬ ‫לשון פון שטארק בעטן‪ ,‬און עס שטייט אין גמ' (יבמות סד‪" ).‬אמר רבי יצחק‪,‬‬ ‫יצחק אבינו איז געווען אן 'עקור' (‪-‬איינער וואס קען נישט האבן קינדער) אזוי ווי עס‬ ‫שטייט אין פסוק (כה‪ ,‬כא) "ויעתר יצחק לה' לנכח אשתו" עס שטייט נישט 'על‪-‬‬ ‫אויף' זיין פרוי‪ ,‬נאר 'לנוכח‪-‬אקעגן'‪ ,‬דאס קומט אונז צו לערנען אז ביידע‬ ‫זענען געווען עקורים"‪.‬‬ ‫מען דארף זיך מתבונן זיין ארום די גאנצע ענין פון דאס נישט קענען‬ ‫געבוירן פון די אבות הקדושים‪ ,‬פארוואס טאקע האט די באשעפער צוגעפירט‬ ‫אז זיי זאלן נישט קענען בדרך הטבע האבן קינדער‪ ,‬און פארוואס האט די‬ ‫באשעפער צוגעפירט אז זיי זאלן דארפן אזוי שטארק מתפלל זיין‪.‬‬ ‫אין די המשך פון די אויבנדערמאנטע גמ' שטיייט דארט "א''ר יצחק‪,‬‬ ‫פארוואס זענען אונזערע עלטערן געווען עקורים‪ ,‬ווייל די באשעפער גלוסט‬ ‫צו די תפלות פון צדיקים"‪ ,‬די זעלבע שטייט אין מדרש תנחומא (תולדות ט)‬ ‫"פארוואס זענען די אמהות געווען עקרות‪ ,‬ווייל די אייבערשטער גלוסט צו‬ ‫זייערע תפלות ‪ ,‬און די אייבערשטער האט געזאגט זיי זענען רייכע‪ ,‬זיי זענען‬ ‫שיינע‪ ,‬אויב וועל איך זיי אויך געבן קינדער‪ ,‬וועלן זיי נישט מתפלל זיין פאר‬ ‫מיר"‪.‬‬ ‫אבער מיט דעם אלעם דארף מען אריינטראכטן‪ :‬א'‪ ,‬פארוואס האט‬ ‫אויסגעפעלט צו ברענגן אויף זיי די גרעסטע מין צער וואס איז נאר דא אויף‬ ‫דער וועלט‪ ,‬דער וואס האט נישט קיין קינדער ווערט דאך גערעכנט ווי א מת‪,‬‬ ‫צו דען איז נישט געווען גענוג צו ברענגען אויף זיי אן אנדערע קליינע צער‪,‬‬ ‫כדי זיי זאלן מתפלל זיין‪.‬‬ ‫ב'‪ ,‬אפי' די באשעפער האט יא מחליט געווען זיי צו מאכן זיי זאלן נישט‬ ‫האבן קינדער‪ ,‬פארוואס האט אויס געפעלט אז זיי זאלן געבוירן ווערן‬ ‫עקורים‪.‬‬

‫פאר מיר‪ ,‬און איך בין דאס מקבל‪ ,‬צו דען ענקערע עלטערן ווען זיין זענען‬ ‫געווען אינטערטענוגט אין מצרים האב איך זיי נישט אויסגעלייזט מיט תפלה‬ ‫וכו'‪ ,‬צו דען אין די צייטן פון יהושע האב איך זיי נישט געטוהן נסים דורך‬ ‫תפלה וכו'‪ ,‬די זעלבע‪' ,‬אנשי ירושלים' כאטשיג זענען האבן מיר דערצערנט‪,‬‬ ‫וויבאלד אבער זיי האבן געוויינט פאר מיר האב איך רחמנות געהאט אויף זיי‪,‬‬ ‫זעהט מען פון דעם אלעם‪ ,‬אז איך בעט נישט פון אייך קיין זבחים און נישט‬ ‫קיין קרבנות‪ ,‬נאר ווערטער‪ ,‬אזוי ווי עס שטייט "קחו עמכם דברים ושובו אל‬ ‫ה’" וכו'‪ ,‬ביז דא זענען די ווערטער פונעם מדרש‪.‬‬ ‫פון די פשטות פונעם לשון פונעם מדרש זעהט אויס אז 'תפלה' איז עפעס‬ ‫א קלייניגקייט‪ ,‬אזוי ווי די לשון איז "איך בעט נישט 'נאר' ווערטער"‪.‬‬ ‫פון די אנדערע זייט זעען מיר אבער און גמ' (תענית ב‪ ).‬אז די גמ' רופט אן‬ ‫תפלה מיט די הגדרה פון "איזהו עבודה שבלב זו תפילה"‪ ,‬דאס הייסט אז דאס‬ ‫איז א גרויסע עבודה‪' ,‬עבודה שבלב'‪ ,‬און אויף דעם זאגט די תורה 'ולעבדו בכל‬ ‫לבבכם'‪ ,‬איז ווי אזוי קען מען זאגן אויף דעם איז דאס איז 'נאר' אפאר‬ ‫ווערטער‪.‬‬

‫» אנצוגרייטן דאס הארץ – איז א שווערע עבודה‪ ,‬פאקטיש צו‬ ‫דאווענען – איז א גרינגע עבודה!‬ ‫נאר די ביאור פון דעם איז‪ ,‬אז באמת איז די עיקר עבודת התפלה די‬ ‫עבודה שבלב‪ ,‬או ן די עבודה ווערט דריקט זיך אויס אויף אן אופן פון 'לאדם‬ ‫מערכי לב' און 'תכין לבם'‪ ,‬דאס הייסט מען דארף אנגרייטן דאס הארץ צום‬ ‫דאווענען (ווי מען וועט באלד מסביר זיין)‪ ,‬און נאכדעם וואס מען האט דורך געפירט‬ ‫אט די שווערע עבודה פון צוגרייטן דעם הארץ צום דאווענען‪ ,‬דעמאלטס גייט‬ ‫שוין די עצם דאווענען שנעל און געשמירט‪ ,‬און עס איז טאקע א גרינגע‬ ‫עבודה‪.‬‬

‫און די עיקר צוגרייטונג פונעם הארץ צום דאווענען איז דורך דעם וואס א‬ ‫מענטש ווארצעלט איין אין זיך און אין זיין הארץ‪ ,‬אז ער אליין און אז פון זיך‬ ‫אליין קען ער גארנישט טוהן‪ ,‬און נישט צוקומען צו גארנישט‪ ,‬און נאר אויב די‬ ‫באשעפער וועט דאס איהם באשערן און אונטערפירן וועט ער דאס האבן‪ ,‬און‬ ‫ג'‪ ,‬ו וי אזוי שטומט צו זאגן 'אויב וועל זיי געבן קינדער‪ ,‬וועלן זיי נישט ווען א מענטש ווייסט און רייניגט אויס זיין הארץ פון אלע פניות פון כוחי‬ ‫מתפלל זיין פאר מיר'‪ ,‬די גאנצע זאך פון 'תפלה' האבן דאך די אבות הק' מתקן ועוצם ידי‪ ,‬דעמאלטס גייט שוין די תפלה פון זיך אליין‪ ,‬און עס איז טאקע גאר‬ ‫גרינג‪.‬‬ ‫געווען‪ ,‬און אוודאי וואלטן זיי מתפלל געווען אפי' אן די צרה‪.‬‬ ‫אזוי ווי מיר זעען אין די ווערטער פונעם רבינו יונה (פ"ב מי"ג)‪ ,‬ווי ער‬ ‫ד'‪ ,‬וויבאלד זיי זענען געווען עקורים פון געבורט‪ ,‬ווי אזוי האבן זיי בכלל‬ ‫געמעגט מתפלל זיין אויף דעם‪ ,‬מען טאר דאך נישט מתפלל זיין אויף קיין שרייבט ווי פאלגענד‪" :‬ווען די דאווענסט מאך נישט דיין תפלה פאר קיין‬ ‫'קבע'‪ ,‬נאר פאר רחמים און תחנונים‪ ,‬אזוי ווי אן ארימאן קומט בעטן געלט‪,‬‬ ‫נסים‪ ,‬אזוי ווי עס שטייט אין גמ' (ברכות ס‪.):‬‬ ‫וואס בעט זיך איין מיט א נידריג הארץ און מיט א צובראכנע זעהל‪ ,‬און נישט‬ ‫» דאווענען איז א גרינגע עבודה אדער א שווערע?‬ ‫ווי איינער וואס דארף נישט דאס וואס ער בעט‪ ,‬וכו'‪ ,‬און א יעדע מענטש‬ ‫כדי מיר זאלן גוט פארשטיין די אויבנדערמאנטע זאכן‪ ,‬וועלן מיר מקדים דארף צו קומען צום רחמנות פונעם אייבערשטן‪ ,‬אפי' אויב עס זעהט איהם‬ ‫אויס אז ער האט אלעס‪ ,‬מיינט דאס נאר אז די באשעפער האט רחמנות אויף‬ ‫זיין און זיך מתבונן זיין אין די טיפקייט פון די מהות פון תפלה‪.‬‬ ‫עס שטייט אין מדרש (שמו"ר פל"ח‪ ,‬ד) ווי פאלגענד‪" :‬עס שטייט אין פסוק איהם און איז נישט מדקדק מיט איהם אויף זיינע מעשים‪ ,‬דעריבער דארף ער‬ ‫גוט מתפלל זיין אז די באשעפער זאל נישט חרטה האבן און אויפהערן מיט די‬ ‫(הושע יד‪ ,‬ג) "קחו עמכם דברים"‪ ,‬ווערטער בעט איך פון אייך‪,‬‬ ‫הנהגה מיט איהם‪ ,‬וועגן זיינע עבירות‪ ,‬ווייל עס געשעהט‬ ‫אזוי ווי עס שטייט "קחו עמכם דברים ושובו אל ה'"‪ ,‬און איך‬ ‫געספאנסערט דורך‪:‬‬ ‫נישט קיין נס א יעדן טאג"‪ ,‬עכ"ל‪.‬‬ ‫בין ענק מוחל ענקערע עבירות‪ ,‬און 'דברים' מיינט 'תורה'‬ ‫וכו'‪ ,‬האבן די אידן געזאגט פארן אייבערשטן‪ ,‬מיר קענען‬ ‫נישט‪ ,‬האט די אייבערשטער געזאגט וויינט און זייט מתפלל‬

‫‪www.amerimaxind.co‬‬

‫{א}‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫און מיר האבן געזאגט אויף דעם א משל פון די ביזנעס‬ ‫וועלט‪ ,‬אז א יעדע ביזנעסמאן ווייסט גוט אכטונג צו געבן‬


‫און נישט טשעפן מיט די קרעדי"ט וואס ער באקומט פונעם באנק‪ ,‬ווייל ער‬ ‫ווייסט אז זיין גאנצע הצלחה איז געבויעט אויף דעם‪ ,‬און אנדעם וועט ער גיין‬ ‫באנקראט און בלייבן אן גארנישט‪ ,‬דאס זעלבע דארף א יעדע איד שפירן‪ ,‬אז‬ ‫וואס ער האט נאר איז באמת נאר קרעדי"ט וואס די אייבערשטער גיבט איהם‪,‬‬ ‫עס איז גארנישט זיין‪ ,‬און עס קומט איהם גארנישט בחינם‪ ,‬דעריבער זאל ער‬ ‫גאר שטארק אכטונג געבן אז די באשעפער זאל איהם נישט אוועקנעמען דעם‬ ‫גוטן קרעדי"ט‪ , ...‬דעריבער דארף ער אויף דעם גוט דאווענען און מתפלל זיין‪,‬‬ ‫און ווען ער דאווענט מיט אזא הרגשה איז די דאווענען אסאך מער בשלימות‪,‬‬ ‫און מיט אן אמת'דיג'קייט‪ ,‬און דעריבער וועט זיין תפלה אויך שנעלער‬ ‫אנגענומען‪.‬‬ ‫און מיט דעם איז רבי ירוחם פון מיר‬ ‫וואס עס שטייט אין חז"ל (רש"י בשם די מכילתא) אויפן פסוק‬ ‫(שמות יד‪ ,‬י) "ופרעה הקריב וגו’ והנה מצרים נסע אחריהם‪,‬‬ ‫וייראו מאד ויצעקו בני ישראל אל ה'"‪ ,‬אז "זיי האבן‬ ‫אנגעכאפט די פאך פון זייערע עלטערן‪ ,‬ביי אברהם שטייט‬ ‫'אל המקום אשר עמד שם'‪ ,‬ביי יצחק שטייט 'לשוח בשדה'‪,‬‬ ‫ביי יעקב שטייט 'ויפגע במקום'"‪.‬‬

‫(דעת תורה פרשת בשלח)‬

‫און לכאו' דארף מען פארשטיין‪ ,‬וואס איז די צושטעל‬ ‫צווישן די צוויי תפלות‪ ,‬די אבות הקדושים האבן‬ ‫געדאווענט און א רואיגע מצב‪ ,‬אן קיין צרה‪ ,‬און אן קיין‬ ‫אונטערדריקטקייט‪ ,‬דאגעגן די אידן האבן געדאווענט פון‬ ‫פיל צרות‪ ,‬פיין און סכנה‪ ,‬איז פארוואס ווערט עס אנגערופן‬ ‫'אנגעכאפט די אומנות פון די עלטערן'‪.‬‬ ‫איז ער מבאר‪ ,‬אז פונקט פארקערט‪ ,‬די אבות הקדושים‬ ‫מיט זייער געוואלדיגע דעהויבנקייט‪ ,‬האבן 'שטענדיג'‬ ‫געלעבט מיט א דביקות און התבטלות צום אייבערשטן‪ ,‬און‬ ‫די אידישע קינדער זענען נאר אין יענעם עת צרה‬ ‫צוגעקומען‪ ,‬צו די דרגה פון התבטלות פון די שטענדיגע‬ ‫תפלה פון די אבות‪ ,‬דעריבער איז זייער תפלה דעמאלטס‬ ‫טאקע געווען ממש אזוי ווי די 'פאך' פון זייערע עלטערן‪.‬‬

‫» א שלימות'דיגע תפלה איז ווען מען פארלאזט‬ ‫זיך נאר אויפן אייבערשטן‬

‫סיבה פון די צרה איז 'נאר' כדי מען זאל מתפלל זיין‪ ,‬איז אוודאי 'מוז' מען‬ ‫מתפלל זיין‪ ,‬און עס גייט נישט אריין אין דעם גדר אז מען טאר נישט מתפלל‬ ‫זיין אויף קיין נסים‪.‬‬

‫און אט דער הנהגה טרעפן מיר אין נאך פלעצער‪ .‬מען זעהט אז ווען משה‬ ‫רבינו איז געקומען זאגן פאר פרעה אז ער זאל ארויסשיקן די אידישע קינדער‬ ‫פון מצרים‪ ,‬האט פרעה נאך שווערער געמאכט די ארבעט אויף די אידן‪ ,‬און די‬ ‫מפרשים זענען דאס מסביר‪ ,‬אז די באשעפער האט געוואלט איז די אידן זאלן‬ ‫האבן א שלימות'דיגע אמונה אין איהם‪ ,‬און אז זיי זאלן ח"ו נישט צוקומען צו‬ ‫טראכטן אז 'פרעה' איז דער וואס 'לאזט' זיי ארויסגיין פון מצרים‪ ,‬דעריבער‬ ‫האט ער צוגעפירט אז פרעה זאל דוקא דעמאלטס נאך מער שווערער מאכן‬ ‫מסביר דאס די ארבעט‪ ,‬און אזוי וועלן די אידן זעהן אז זיי האבן נישט קיין שום האפענונג‪,‬‬ ‫און נאר מיטן כח פונעם באשעפער קענען זיי ווערן‬ ‫אויסגעלייזט‪ ,‬און אזוי ארום האבן זיי טאקע געשריגן פון‬ ‫"‪ ...‬אויב א מענטש‬ ‫טיפן הארץ צום אייבערשטן‪ ,‬און די באשעפער האט‬ ‫צוגעהערט זייער תפלה‪.‬‬ ‫טראכט און מיינט אז‬

‫ער וועט זיך שוין אן‬ ‫עצה געבן 'אליין' דורך‬ ‫גשמיות'דיגע וועגן‪ ,‬און‬ ‫ער בעט נאר פונעם‬ ‫אייבערשטן אז‬ ‫'אינדערזייט' זאל ער‬ ‫איהם 'צוהעלפן'‪ ,‬אויף‬ ‫אזא אופן זאגט איהם די‬ ‫רבוש"ע איך דארף דיר‬ ‫נישט העלפן‪ ,‬גיי צו די‬ ‫וואס די פארזיכערס דיך‬

‫אזוי זעען מיר אויך אין מסכת שבת (דף פט‪ ):‬ווי די גמ'‬ ‫זאגט דארט ווי פאלגענד‪" :‬לעתיד לבא וועט דער‬ ‫אייבערשטער זאגן פאר די אידן‪ ,‬גייט צו אייערע עלטערן‪,‬‬ ‫זיי זאלן ענק זאגן מוסר‪ ,‬וועלן די אידישע קינדער זאגן‪,‬‬ ‫רבוש"ע‪ ,‬צו וועם זאלן מיר גיין‪ ,‬צו אברהם וואס די האסט‬ ‫איהם געזאגט אז מיר גייען גיין אין גלות און האט נישט‬ ‫געבעטן אויף אונז‪ ,‬צו יצחק וואס האט געבענטשט עשיו‬ ‫אז ווען מיר וועלן אראפנעמען די עול פון אונז וועט ער‬ ‫געוועלטיגן אויף אונז‪ ,‬און האט נישט געבעטן אויף אונז‬ ‫רחמים‪ ,‬אויף יעקב וואס דו האסט איהם געזאגט 'איך וועל‬ ‫אראפגיין מיט דיר קיין מצרים' און האט נישט געבעטן אויף‬ ‫אונז רחמנות‪ ,‬צו וועם זאלן מיר גיין‪ ,‬וועט די באשעפער‬ ‫זאגן 'וויבאלד איר האט זיך אנגעהאנגען אין מיר‪ ,‬אם יהיו‬ ‫חטאיכם כשנים כשלג ילבינו'"‪ ,‬עכ"ל פון די גמ'‪.‬‬ ‫און די זוהן פון די סבא פון קלם איז דאס מסביר מיט א‬ ‫משל‪ ,‬צו אן ארימאן וואס איז געקומען צו אן עושר נאך‬ ‫געלט‪ ,‬און די עושר האט איהם געגעבן א נתינה‪ ,‬האט די‬ ‫ארימאן געפרעגט דעם עושר 'איך האב דאך געהערט אז די‬ ‫גיבסט פאר מענטשן זייער גאנצע באדערפעניש'‪ ,‬האט די‬ ‫עושר איהם געענטפערט 'ווען עס קומט צו מיר איינער‬ ‫וואס איך ווייס אז ער שעמט זיך ארומצוגיין נאך געלט צו‬ ‫מענטשן‪ ,‬און אויב איך וועל איהם נישט געבן וועט ער‬ ‫שטארבן פאר הונגער‪ ,‬האב איך נישט קיין ברירה און איך‬ ‫געב איהם דאס גאנצע וואס ער ברויך‪ ,‬ווידער אום דו‪ ,‬דו‬ ‫גייסט דאך ארום צו נאך מענטשן‪ ,‬איז גענוג איך זאל דיר‬ ‫געבן אביסל‪ ,‬און די איבריגע וועסטו באקומען פון אנדערע‪.‬‬

‫אין רבינו בחיי אין אונזער פרשה שטייט ווי פאלגענד‪:‬‬ ‫"לכאו' וואלט געדארפט שטיין אין די תורה קודם כל די‬ ‫מציאות אז רבקה איז געווען אן עקרה‪ ,‬און נאר נאכדעם‬ ‫מענטש קומט צום‬ ‫זאל די תורה דערציילן אז יצחק האט געדאווענט צום‬ ‫אייבערשטן‪ ,‬און מיט דעם וואס די תורה פעדערט דאס‬ ‫רבוש"ע און בעט און‬ ‫שרייבן אז יצחק האט געדאווענט און נאר אגב דעם‬ ‫איינערקענט אז אן‬ ‫שרייבט די תורה 'וויל זי איז געווען אן עקרה'‪ ,‬זעהט מען‬ ‫פון דעם ‪ ,‬אז די עיקר איז די תפלה‪ ,‬און אז דאס זיין אן‬ ‫איהם קען ער‬ ‫עקרה איז געווען נאר א טפל כדי צוצוקומען אז זיי זאלן‬ ‫מתפלל זיין‪ ,‬אזוי ווי די גמ' זאגט (די אויבנדערמאנטע גמ')‪ ",‬און‬ ‫'גארנישט' טוהן‪ ,‬דאן‬ ‫אזוי אויך‪ ,‬איז ביים אייבערשטן כביכול‪ ,‬אויב א‬ ‫די רבינו בחיי פירט אויס "און פון דא קען מען‬ ‫גוט איהם די רבוש"ע‬ ‫מענטש טראכט און מיינט אז ער וועט זיך שוין אן עצה‬ ‫ארויסלערנען ווי שטארק איז די כח פון תפלה‪ ,‬אז עס קען‬ ‫געבן 'אליין' דורך גשמיות'דיגע וועגן‪ ,‬און ער בעט נאר‬ ‫אפי' משנה זיין די טבע"‪ ,‬עכ"ל‪.‬‬ ‫דאס גאנצע וואס ער‬ ‫פונעם אייבערשטן אז 'אינדערזייט' זאל ער איהם‬ ‫און לכאו' ווי אזוי עס קומט ארויס פון דעם אלעם‬ ‫'צוהעלפן'‪ ,‬אויף אזא אופן זאגט איהם די רבוש"ע איך דארף‬ ‫דארף‪"...‬‬ ‫זעהט מען‪ ,‬אז וויבאלד די אייבערשטער גלוסט צו די תפלה‬ ‫דיר נישט העלפן‪ ,‬גיי צו די וואס די פארזיכערס דיך אין זיי‪,‬‬ ‫פון צדיקים‪ ,‬און אוודאי גלוסט ער צו אזא תפלה וואס איז‬ ‫אבער ווען א מענטש קומט צום רבוש"ע און בעט און‬ ‫אויף די גרעסטע דרגה‪ ,‬און די גרעסטע דרגה פון תפלה‪ ,‬איז‬ ‫דאך ווען די תפלה ווערט באגלייט מיט א גענצליכע התבטלות צום איינערקענט אז אהן איהם קען ער 'גארנישט' טוהן‪ ,‬דאן גוט איהם די רבוש"ע‬ ‫אייבערשטן‪ ,‬דעריבער האט די באשעפער באשאפן די אבות הק' מיט די דאס גאנצע וואס ער דארף‪.‬‬ ‫שווערסטע צרה וואס איז נאר דא אויף דער וועלט‪ ,‬וואס דאס איז נישט האבן‬ ‫און אין אזעלכע סיטאציעס טרעפן מיר זיך זייער אסאך מאל אינעם טאג‬ ‫הטבע‬ ‫קינדער‪ ,‬און טאקע אויף א אופן וואס איז נישט געווען מעגליך ע"פ דרך‬ ‫טעגליכן לעבן‪ ,‬אז מען זעהט אז דוקא ווען מען האט אנגעהויבן צו טוהן‬ ‫צו האבן קינדער‪ ,‬און אזוי האט ער זיי צוגעברעגנט צו אזא מצב‪ ,‬וואס זיי זאלן עפעס השתדלות ווערט די מצב נאך ערגער פון וואס עס איז געווען‪ ,‬און די‬ ‫נישט האבן קיין שום הווא אמינא פון זיך פארלאזונג אויף קיין בשר ודם אדער סיבה פון דעם איז‪ ,‬ווייל די באשעפער זעהט אז דער מענטש פאנג זיך אן‬ ‫גשמיות'דיגע עצות‪ ,‬און אזוי ארום זענען זיי צוגעקומען צו די העכסטע דרגה איינצורעדן אז ער קען עפעס טוהן אליין‪ ,‬דעריבער ווייזט איהם און דערמאנט‬ ‫פון תפלה‪.‬‬ ‫איהם די באשעפער ווער עס איז בעל הבית‪ ,‬און אז עס וועט גארנישט העלפן‬ ‫און ממילא איז נישט שייך צו פרעגן ביי דעם‪ ,‬ווי אזוי זיי האבן געמעגט קיין שום השתדלות‪ ,‬און נאר אויב די באשעפער וועט גוזר זיין‪ ,‬נאר דאס וועט‬ ‫מתפלל זיין אויף קיין נס‪ ,‬ווייל די רגע וואס מען פארשטייט איז די גאנצע געשעהן‪.‬‬

‫אין זיי‪ ,‬אבער ווען א‬

‫{ב}‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫פרשת‬

‫תולדות‬

‫‪‬‬

‫לימוד מפרשתנו‬ ‫ויאמר ה' לה שני גיים בבטנך ושני לאמים ממעיך יפרדו ולאם‬ ‫מלאם יאמץ ורב יעבד צעיר‬ ‫ממעיך יפרדו ‪ -‬מן המעים הם נפרדים זה לרשעו וזה לתומו (רש"י)‬

‫מזל טוב עס זענען געבוירען געווארן צווילינג‪ ,‬יעקב און עשיו‪ .‬די מאמע רבקה ווייסט שוין פון‬ ‫פריער אז די צוויי קינדערלעך נישט זיין גלייך‪ ,‬זה לרשעו וזה לתומו – איינער גלייך צום רשעות און‬ ‫דער צווייטער גלייך צום תמימות‪.‬‬ ‫ס'איז באקאנט די מעשה‪ :‬א רעביצין הערט זיך אונטער ווי א איד רעדט זיך אפ פארן רב אויף זיין‬ ‫שותף‪ ,‬ער טוט אזוי אין אזוי ס'איז שרעקליך‪ ...‬און דער רב זאגט אים טאקע שרעקליך ביסט הונדערט‬ ‫פראצענט גערעכט‪ .‬דער איד גייט ארויס קומט אריין דער צווייטער שותף און רעדט זיך אפ אויף דעם‬ ‫ערשטן‪ ,‬ער טוט מיר אזוי און אזוי איך האלט שוין נישט אויס פון אים‪ ...‬דער רב זאגט טאקע שרעקליך‬ ‫איר זענט הונדערט פראצענט גערעכט‪ .‬אזוי ווי דער שותף גייט ארויס שפאצירט אריין די רעביצין און‬ ‫פרעגט‪ ,‬טייערער רב לעבן איך פארשטיי דיך נישט‪ ,‬ס'קען דאך נישט זיין אז ביידע זענען גערעכט‪,‬‬ ‫ענטפערט דער רב‪ :‬רעביצין טייערע דו ביסט אויך גערעכט‪...‬‬ ‫און יעצט צוריק צו אונזער סדרה די באקאנטע קשיא‪ ,‬וואו איז די יושר ? וואס וויל מען פון דעם‬ ‫אומשולדיגען עשיו ? חז"ל פארציילן אונז אז איוב האט שוין געפרעגט די קשיא און געזאגט "בראת‬ ‫צדיקים בראת רשעים"‪ ,‬איוב האט געוואלט אוועקמאכן די גאצע ענין פון "שכר ועונש" און האט‬ ‫געזאגט אז יעדער איז שוין געבוירן אדער א צדיק אדער פארקערט‪ ,‬וואס איז טאקע די חשבון ?‬ ‫לאמיר אריין טראכטן‪ :‬וואס איז פשט אז עס קען אמאל זיין איינער איז 'קלין' פון א שלעכטע‬ ‫תאוה אדער געוואוינהייט פאר א לאנגע צייט און ער מיינט אז ס'איז שוין ארויס פון די 'סיסטעם'‪ ,‬ער‬ ‫איז שוין ארויס פון די 'עדיקשאן' און מיטאמאל נאך ‪ 01‬יאר ווערט ער געוואר אז טיף טיף איז עס נאך‬ ‫דא‪ ?...‬ער גלוסט נאך אלץ צו די זאך מיט וואס ער האט שוין יארן נישט געהאט קיין שייכות ?‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫עס ווערט פארציילט פון דעם גאון רבי יאשע בער סאלאווייטשיק בעל "בית הלוי" זצ"ל אז‬ ‫אמאל עשרת ימי תשובה האט ער באמערקט איינער פון זיין שטאט וועלכער איז געווען זייער רייך‬ ‫און קארג‪ ,‬לערנט תורה מיט גרויס התמדה אנגעטון מיט טלית ותפילין‪.‬‬ ‫דער בית הלוי איז צוגעגאנגען און אים געזאגט‪ :‬דו באנדיט‪ ,‬ביסט אנטלאפען פון די מיליטער !‬ ‫דער עושר קוקט אן דעם רב אינגאנצן צומישט‪ ,‬ער האלט אינמיטן לערנען תורה און דינען דעם‬ ‫באשעפער‪ ,‬וואס וויל דער רב פון זיין לעבן‪ ,‬ווען איז ער געווען אין מיליטער בכלל ? איז אים דער רב‬ ‫מסביר‪ :‬אין א מיליטער האבן אלע סאלדאטן 'דזשאבס'‪ ,‬פארשידענע תפקידים‪ .‬איינער גייט אויפן‬ ‫פראנט אנגעלאדענט מיט געווער‪ ,‬דער אנדערער מאכט פלענער און גרייט צו מאפעס‪ ,‬און דער‬ ‫ראלעס זענען גאר וויכטיג און אויב‬ ‫דריטער ארבעט אין די קאך צוצוגרייטן עסן פאר די ארמיי‪ .‬אלע ָ‬ ‫פעלט איינע פון זיי‪ ,‬וועט די ארמיי נישט קענען טוהן די ארבעט ווי ס'דארף צו זיין‪.‬‬ ‫וואס פאסירט אויב איינער פון די סאלדאטן וועט אפמאכן אז זיין ארבעט איז נישט וויכטיג‪ ,‬און‬ ‫וועט עס איבערלאזן און טוהן אן אנדערע ארבעט פון דאס וואס מ'האט אים געשטעלט ? ער איז‬ ‫נישט אנטלאפן נאר געטוישט‪ ,‬וועט מען אים פארמשפט'ן פאר א "אנטלאפענער" וואס ווי באקאנט‬ ‫איז דאס א געפערליכע עבירה אין מיליטער‪ .‬למשל ‪ -‬אויב איינער פון די 'נעיווי' וועט מחליט זיין צו‬ ‫פארס' וועט מען אים באשטראפן ווייל ער טוהט נישט זיין ארבעט און‬ ‫ווערן א חלק פון די 'גראונד ָ‬ ‫מאכט קאליע די גאנצע מיליטער‪ .‬מיר זענען סאלדאטן אינעם באשעפער'ס מיליטער און יעדער האט‬ ‫זיך זיין 'דזשאב'‪ .‬דו ביסט א עושר‪ ,‬דיין ארבעט איצט איז צו זיצן און טיילן צדקה פאר די ארימעלייט‬ ‫און נישט איבערצולאזן דיין ארבעט און גיין לערנען תורה‪.‬‬ ‫זאגט דער הייליגער בעל התניא‪ :‬עס זענען פארהאן נשמות וואס זענען "צדיקים" און נשמות‬ ‫וואס זענען "רשעים"‪ ,‬נישט ח"ו אז ער קומט אן אין גהינום‪ ,‬פארקערט ער האט נאך א גרעסערע‬ ‫געלעגענהייט צו מאכן א נחת רוח פארן באשעפער ! נשמות פון "רשעים" מיינט אזעלכע נשמות‬ ‫וועלכע ציהען צו שלעכטס‪ ,‬ער מוטשעט זיך אלעמאל מיט תאוות און נארישקייטן וכדומה‪ .‬נשמות פון‬ ‫"צדיקים" מיינט אזעלכע וועלכע ווילן אלעמאל דאווענען און לערנען‪ ,‬פון זיי פארלאנגט מען א‬ ‫אנדערע עבודה‪.‬‬ ‫דער וואס האט די נשמה פון די סארט וואס הייסט "רשע" וועט אלעמאל האבן נסיונות פון‬ ‫תאוות וכו' אפילו ער וועט ארבעטען יארן און זיין 'קלין'‪ ...‬ווייל דאס וויל מען פון אים‪ ,‬דאס איז זיין‬ ‫'דזשאב' אין דעם אייבערשטענס מיליטער‪ .‬דער בעל התניא זאגט אז עס איז א נארישקייט צו ווערן‬ ‫צובראכן ווען מ'האט אזא נסיון‪ ,‬ער דארף ווערן בשמחה ! דאס איז דאך מיין 'דזשאב' !‬ ‫ב‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫דער וואס האט אזא נשמה האט די גרעסטע געלעגענהייט צו מאכן א נחת רוח פארן אייבערשטער‪,‬‬ ‫ווייל ווען א מענטש האלט זיך צוריק פון א נסיון בייגט ער אראפ די סטרא אחרא און דער‬ ‫אייבערשטער'ס כבוד ווערט געהויבן אויף די גרעסטע אופן וואס איז נאר שייך ! דער "צדיק" האט‬ ‫נישט די געלעגענהייט‪.‬‬ ‫(דער תניא זאגט למעשה א עצה אז ווען א מענטש בייגט די סטרא אחרא‪ ,‬ער האלט זיך איין‬ ‫אפילו פון דברים המותרים ‪" -‬סעלף קאנטראל" – און ער ברעכט זיין נאטור באקומט ער סייעתא‬ ‫דשמיא זיך צו קענען מתגבר זיין‪).‬‬ ‫"גרויס" און "קליין" מעסט זיך וויפיל דער מענטש טוהן פארן אייבערטער‪ .‬עשיו ווערט אנגערופן‬ ‫"גדול" ‪ -‬ויקרא את עשיו בנו הגדול‪ .‬ותיקח רבקה את בגדי עשו בנה הגדול – עשיו האט די כח צו‬ ‫ווערן זייער גרויס‪ ,‬צו מאכן די גרעסטע נחת רוח פארן באשעפער ווייל ער ציהט "לרשעו"‪ ,‬ער ציהט‬ ‫"נאטירליך" צו שלעכטס‪ .‬ווען יעקב האט געזעהן אז עשיו טוט נישט דאס וואס מ'פארלאנגט פון אים‬ ‫און ס'פעלט די נחת רוח אין הימל‪ ,‬האט ער אפגעקויפט די בכורה – ער האט איבערגענומען די עבודה‬ ‫און גענומען אויף זיך משלים צו זיין די נחת רוח‪.‬‬

‫‪‬‬

‫הלכה‬

‫שאלה‪ :‬מעג מען צוריק ארויפדרייען א האנטל פון א לעדל אדער א טיר אדער א פענסטער וואס‬ ‫איז אראפגעפאלן אום שבת ?‬ ‫תשובה‪ :‬עס איז אסור משום מלאכת בונה‪.‬‬

‫‪‬‬

‫מעשה‬ ‫השגחה פרטית‬

‫די מעשה האט פאסירט פארגאנגענע שבת פרשת חיי שרה תשע"ז אין בארא פארק‪ .‬א טייערער‬ ‫איד נ"י וועלכער האט פראבלעמען מיט די פוס איז לעצטענס אדורך א אפעראציע ל"ע און ער האט א‬ ‫ספעציעלע 'מאסאדזש ריקליינער'‪( .‬ווי פארשטענדליך נוצט מען נישט שבת דעם 'מאשין' נאר אלס א פשוט'ע‬ ‫ריקליינער)‪.‬‬ ‫ג‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫פארגאנגענע פרייטאג צונאכטס האט זיך דער איד נ"י אוועק געזעצט אויפן ריקליינער מיט א‬ ‫ספר און האט איינגעדרימלט‪ .‬בערך פינעף אזייגער פארטאגס איז דער ספר ארויסגעפאלן פון די‬ ‫האנט און ס'איז אראפגעפאלן אויף די שטיקל מיט די קנעפלעך וועלכע איז געלעגן אויף די ערד‪ ,‬די‬ ‫קנעפלעך זענען געקוועטשט געווארן און די מאשין האט זיך גענומען ארבעטן און רוקן און די גאנצע‬ ‫ריקליינער איז געווארן פארדרייט‪ ,‬אנשטאט זיין אנגעלעהנט אויף צוריק איז עס געווארן געבויגען‬ ‫פאראויס‪...‬דער איד איז ארויס אינדרויסען פארטאגס זוכן א גוי וועלכער קען צוריקרוקען די‬ ‫ריקליינער אויף געהעריגן אופן ווי עס דארף צו זיין‪.‬‬ ‫דער קוקט ארום צו טרעפן איינעם און ער טרעפט א ערל און פרעגט אים בדרך רמז צו ער קען‬ ‫אפשר אריינקומען פארעכטן וכו'‪ ,‬דער גוי זאגט אה מן הסתם זוכסטו א שבת גוי איך קען גוט די זאכן‬ ‫ווייל איך בין א "נוירס" ‪ -‬באהעלפער פאר א עלטערער קראנקער איד‪ .‬דער גוי האט טאקע פאראכטן‬ ‫און צוריק געשטעלט דעם 'ריקליינער אויפן פלאץ‪.‬‬ ‫ווען ער האט געענדיגט פרעגט אים אונזער איד צו ער וויל אפשר א גלעזל טרינקען זאגט ער‬ ‫אים יא פארוואס נישט‪ .‬דערנאך זאגט ער אים דו ווילסט אפשר א "מ ָאפין" ? זאגט דער גוי יא זייער‬ ‫גוט און איך וועל דיר זאגן פארוואס‪:‬‬ ‫ׁיפט' איז פון ‪6‬‬ ‫ווי פריער דערמאנט בין איך א 'נוירס' ביי א עלטערער קראנקער איד‪ ,‬מיין 'ש‬ ‫אינדערפרי ביז ‪ 2‬נאכמיטאג‪ .‬דער איד עסט כמעט גארנישט ל"ע‪ ,‬די איינציגע זאך וואס ער עסט איז א‬ ‫ׁיפט' ‪ 2‬נאכמיטאג האב איך געוואלט קויפן א‬ ‫"מ ָאפין"‪ ,‬נעכטן‪-‬פרייטאג ווען איך האב געענדיגט מיין 'ש‬ ‫כשר'ע מאפין אבער היות ס'איז ווינטער זענען די געשעפטן שוין געווען פארמאכט‪ ,‬האב איך‬ ‫געטראכט אז מיין בעל הבית איז קראנק און ער מוז עסן האב איך אים געקויפט א נישט כשר'ע‬ ‫ׁיפט' און דו רופסט מיך‬ ‫מאפין (רח"ל)‪ ,‬איך בין יעצט אינדערפרי אויפן וועג אהין אנצוהייבן מיין 'ש‬ ‫אריין און דו געבסט מיר א כשר'ע מאפין !‬ ‫די מעשה קודם כל ווייזט אז נישט אלעמאל קען מען געטרויען אפילו א געטרייע נוירס‪( ...‬אודאי‬ ‫איז פיקוח נפש דוחה אלעס און הכל לפי הענין)‪ .‬אבער לענינינו ווייזט עס די געוואלדיגע השגחה‬ ‫פרטית ווי דער אייבערשטער האט יעדן אינזינען‪ ,‬א איד דארף ווערן אויפגעוועקט מן השמים "פונקט"‬ ‫אין די ריכטיגע צייט ווען דער 'נוירס' גייט אויף די גאס צו געבן פאר א איד כשר'ס צו עסן‪ .‬מה גדלו‬ ‫מעשיך ה' !‬

‫א גוט שבת‬ ‫ד‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫שנה ב' ‪ -‬גליון ס"ב‬

‫פרשת‬

‫תולדות‬ ‫תשע"ז‬

‫א אוצר פון דברי תורה און‬ ‫דערציילונגען פון צדיקים‬

‫מכון‬

‫כרם בית‬ ‫שמואל‬ ‫אלכסנדר‬

‫יו"ל בס"ד ע"י‬ ‫מכון כרם בית שמואל‬ ‫שע"י חסידי אלכסנדר‬ ‫בנשיאות כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א‬

‫מכרם רבותינו‬ ‫ֹלקים‬ ‫וְ יִ ֶּתן לְ ָך ָה ֱא ִ‬ ‫ְׂשכַ ר און ברכות ָאן א שיעור‬ ‫ֹלקים ‪ -‬יִ ֵּתן וְ יַ ְחזֹור‬ ‫רש"י זאגט אויפן פסוק "וְ יִ ֶּתן לְ ָך ָה ֱא ִ‬ ‫וְ יִ ֵּתן" אז דער אייבישטער וועט האלטן אין איין געבן‬ ‫איינמאל און נאכאמאל‪ .‬רש"י איז אבער נישט מסביר‬ ‫וואס די כוונה פון דעם איז‪ ,‬און וואס איז דער פשט אז דער‬ ‫אייבישטער וועט געבן נאך און נאך‪.‬‬ ‫מרן דער תפארת שמואל זי"ע איז מפרש דער ענין‪,‬‬ ‫לויט ווי עס איז באקאנט פון ספרים הקדושים אז דער‬ ‫אייבישטער וויל שטענדיג נאר געבן גוטס פאר א איד‪ ,‬און‬ ‫פון הימל שיקט מען טאקע אראפ שטענדיג נאר גוטע‬ ‫השפעות‪ ,‬ווי עס שטייט אין פסוק (איכה ג') מפי עליון לא תצא‬ ‫הרעות‪ .‬נאר אויב א איד פירט זיך נישט אויף ווי עס דארף‬ ‫צו זיין ח"ו‪ ,‬און עס קומט איהם אן עונש‪ ,‬ווערט די גוטע‬ ‫השפעה איבערגעדרייט אויף שלעכטס רח"ל‪ ,‬כאטשיג‬ ‫דאך איז‬ ‫עס האט זיך אנגעהויבן אלס א גוטע השפעה‪ָ ,‬‬ ‫'נִתגַ ֵׁשם' געווארן און‬ ‫עס דורך די עבירות פונעם מענטש ְ‬ ‫געטוישט געווארן צו א עונש ח"ו‪ .‬און באמת האט כביכול‬ ‫דער אייבישטער גרויס צער פון דעם אז די השפעות ווערן‬ ‫געטוישט צו שלעכטס‪ ,‬ווייל דער אייבישטער וויל נאר די‬ ‫האפט אז די אידן‬ ‫טובה פון זיינע קינדער‪ ,‬און ער וויל און ער ָ‬ ‫זאל יא זיין ווערד צו באקומען די ברכות און די שכר פון‬ ‫הימל‪ ,‬און אז עס זאל אנקומען צו זיי גאנצערהייט‪.‬‬ ‫"ׂשכַ ר ִמ ְצוָ ה‬ ‫דאס לערנט אונז דער תנא (אבות פרק ד') ְ‬ ‫ִמ ְצוָ ה" אז ווען דו פירסט זיך ווי עס דארף צו זיין און דו‬ ‫באקומסט די שכר מצוה וואס דער אייבישטער האט דיר‬ ‫געשיקט‪ ,‬דאס אליין איז א מצוה‪ ,‬ווייל מיט דעם אליין אז‬ ‫מ'האט באקומען די גוטע השפעה‪ ,‬מאכט מען א נחת רוח‬ ‫און א תענוג פאר השי"ת אז ער האט אונז געקענט גוטס‬ ‫"ׂשכַ ר ַעבֵ ָירה‬ ‫טוהן‪ .‬און דאס זעלבע איז פארקערט ח"ו ְ‬ ‫ַעבֵ ָירה" אז מ'טוט אן עבירה און מ'ברענגט אויף זיך אן עונש‬ ‫רח"ל‪ ,‬דאס אליין האט אין זיך נאך א עבירה דאס וואס מ'איז‬ ‫מצער די שכינה הק' מיט דעם אז מיר דארפן באקומען‬ ‫עונשים‪.‬‬ ‫און דאס איז דער ענין וואס שטייט דא "יִ ֵּתן וְ יַ ְחזֹור וְ יִ ֵּתן"‬ ‫ווייל אז א איד איז וואויל און ערליך‪ ,‬און ער איז גורם אז דער‬ ‫אייבישטער וועט איהם קענען געבן ברכות און שכר‪ ,‬וועט‬ ‫דאך מיט דעם אליין טוהן א מצוה און שאפן א נחת רוח‬ ‫ער ָ‬

‫גליון עוללות הכרם ‪ /‬אלכסנדר‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫וויינגארטען‬ ‫ָ‬ ‫פון אונזער הייליגער‬ ‫פארן אייבישטער‪ ,‬און ממילא וועט איהם דער אייבישטער‬ ‫געבן שכר אויף דעם אויך‪ ,‬און ווילאנג ער פירט זיך ערליך‬ ‫און ער איז ווערד צו באקומען שכר‪ ,‬וועט ער שטענדיג‬ ‫באקומען נאך און נאך שכר אויף דעם אליין‪ ,‬און ס'האט‬ ‫נישט קיין סוף און קיין עק‪ ,‬ווייל מיט יעדע שכר וואס ער איז‬ ‫ראוי צו באקומען‪ ,‬איז ער מקיים דערמיט א פרישע מצוה‬ ‫און א נחת רוח צו השי"ת און ער ווערט באזונדער באלוינט‬ ‫אויף דעם אויך‪.‬‬ ‫(עפ"י ספה"ק תפארת שמואל ח')‬

‫ָּבא ָא ִחיָך ְּב ִמ ְר ָמה וַ יִ ַקח ִּב ְרכָ ֶתָך‬ ‫די ברכות פאר אלע דורות‬ ‫עס איז באקאנט די קשיא וואס די וועלט פרעגט‪,‬‬ ‫פארוואס טאקע האט דער אייבישטער געמאכט אז די‬ ‫ברכות פון יצחק זאלן אנקומען צו יעקב אבינו אויף דעם‬ ‫אופן בגניבה‪ ,‬אז יצחק זאל מיינען אז ער בענטשט עשו און‬ ‫דערווייל איז עס גאר געווען יעקב‪ ,‬פארוואס האט נישט‬ ‫דער אייבישטער געמאכט לכתחילה אז יצחק זאל בענטשן‬ ‫יעקב מיט כוונה‪ ,‬און וויסן אז ער בענטשט יעקב‪.‬‬ ‫דער אלטער רבי פון ווארקא הרה"ק רבי יצחק זי"ע‬ ‫האט געזאגט א טעם‪ ,‬ווייל די ברכות זענען נישט נאר‬ ‫געגעבן געווארן פאר יעקב אבינו אליין‪ ,‬נאר אויך פאר זיינע‬ ‫קינדער און קינדס קינדער און אלע זיינע דורות ווייטער‪,‬‬ ‫און דעריבער אויב וואלט יצחק געבענטשט יעקב מיט א‬ ‫כוונה פאר יעקב אבינו‪ ,‬קומט אויס אז מיר וואלטן באקומען‬ ‫די ברכות נאר אויב מיר פירן זיך אויף אינגאנצן ערליך אזוי‬ ‫ווי 'יעקב' און מיר זענען ווערד צו באקומען די ברכות וואס‬ ‫זענען געגעבן געווארן פאר אזא צדיק ווי יעקב‪ .‬דעריבער‬ ‫האט דער אייבישטער געטוהן א חסד און געמאכט אז יצחק‬ ‫זאל וועלן בענטשן דוקא עשו‪ ,‬און ער האט געגעבן די ברכות‬ ‫מיט א כוונה צו 'עשו הרשע'‪ ,‬אויב אזוי‪ ,‬זענען מיר שטענדיג‬ ‫ווערד צו באקומען די ברכות‪ ,‬ווייל דער שוואכסטער איד‬ ‫איז אלעמאל בעסער ווי עשו הרשע‪ ,‬און ממילא איז עס‬ ‫פאר אונז א טובה אז מיר וועלן שטענדיג קענען זוכה זיין‬ ‫צו די ברכות‪ ,‬אפילו מיר זענען טאקע נישט פונקט ווי יעקב‪,‬‬ ‫אבער מיר זענען נאך אלץ בעסער ווי עשו וואס צו איהם‬ ‫האט יצחק אינזין געהאט ווען ער האט געטיילט די ברכות‪.‬‬ ‫(עפ"י ספה"ק ישמח ישראל י"ב)‬

‫ענבי הכרם‬ ‫זהירות פון פאלשע מצוות‬ ‫איינס פון די וועגן וויאזוי דער יצר הרע קומט צו א מענטש איהם‬ ‫איינרעדן צו טוהן אן עבירה‪ ,‬איז דורך דעם וואס דער יצר הרע זאגט איהם‬ ‫"עס איז א מצוה אזוי צו טוהן"‪ ,‬ער נעמט די עבירה און וויקלט דאס איין‬ ‫אין א מלבוש פון א 'מצוה' כאילו עס איז יעצט דער רצון ה' אז מ'זאל אזוי‬ ‫רנארן איהם צו פאלגן‪.‬‬ ‫פא ַ‬ ‫טוהן‪ ,‬און מיט דעם לאזט זיך דער מענטש גרינג ַ‬ ‫און אזוי איז באקאנט דער טייטש פונעם בעל שם טוב הקדוש זי"ע‬ ‫אויף די ווערטער פון די גמרא אין מסכת שבת (ע"ה‪" ).‬שוחט משום מאי‬ ‫חייב? רב אמר משום צובע" [פשוט פשט מיינט דאס אז דער איסור פון‬ ‫מ'פארבט איר פעל רויט‬ ‫שחט'ן א בהמה אין שבת‪ ,‬איז צוליב דעם וואס ַ‬ ‫מיט די בלוט וואס קומט ארויס דורך די שחיטה]‪ ,‬האט דער בעש"ט‬ ‫געזאגט אז דאס גייט ארויף אויפן יצר הרע וואס ער וועט אנגערופן‬ ‫'שוחט' (וויבאלד ער איז דער מלאך המות וואס הרג'עט די מענטשן‪ ,‬זעה אין תוספות‬ ‫דארט אז מ'רעדט פון 'שוחט דעלמא' וואס דאס איז א רמז אויפן יצר הרע וואס ֶׁשחט אלע‬

‫מענטשן פון די וועלט)‪ ,‬און חז"ל וואונדערן זיך פארוואס וועט דער יצר הרע‬ ‫זיין חייב מיתה לעתיד לבוא ווען משיח וועט קומען און השי"ת וועט‬ ‫איהם משפט'ן‪ ,‬לכאורה קומט איהם נישט קיין עונש‪ ,‬וויבאלד ער האט‬ ‫ערליך אויסגעפירט זיין תפקיד און צוגערעדט מענטשן צו טון עבירות‪,‬‬ ‫וואס צו דעם איז ער באשאפן געווארן‪ .‬נאר דער תירוץ איז ‪-‬זאגן אונז‬ ‫'פארבט' אפ די עבירות און ער מאכט זיי‬ ‫חז"ל‪" -‬משום צובע" וויבאלד ער ַ‬ ‫אויסזען ווי מצוות‪ ,‬דאס איז שוין נישט געווען א חלק פון זיין אויפגאבע!‬ ‫דער יצה"ר דארף טאקע צורעדן מענטשן צו טוהן עבירות‪ ,‬אבער נישט‬ ‫'פארבן' די עבירה אז דער מענטש זאל מיינען אז דאס איז גאר א מצוה‪.‬‬ ‫אין ספר קדושת לוי שטייט‪ ,‬אז דאס איז דער פשט אין די תפלה וואס‬ ‫יעקב אבינו האט געבעטן אין פרשת וישלח ַ"הצִ ילֵנִי נָא ִמיַ ד ָא ִחי ִמיַ ד ֵע ָׂשו"‪,‬‬ ‫אז דער אייבישטער זאל איהם ראטעווען פונעם יצר הרע וואס קומט צו‬ ‫פארשטעלט ווי א 'ברודער' וואס דעמאלטס דארף מען א באזונדערע‬ ‫גיין ַ‬ ‫סייעתא דשמיא‪ ,‬ווען דער יצה"ר מאכט זיך ווי מיין ברודער וואס מיינט‬ ‫מיין טובה און וויל מיך ְ'מזַּכֶ ה' זיין מיט א פאלשע מצוה‪ ,‬זאלסטו מיר‬ ‫ראטעווען פון איהם‪.‬‬ ‫אין ספר תורי זהב שרייבט ער אויפן פסוק אין אונזער פרשה ָוְהיָ ה‬ ‫מאל קומט דער יצר‬ ‫וָארָך‪ :‬זייער אסאך ָ‬ ‫ּכַ ֲא ֶׁשר ָּת ִריד ּופָ ַר ְק ָּת ֻעלֹו ֵמ ַעל צַ ֶ‬ ‫הרע צום מענטש און ער רעדט איהם איין פארשידענע נייע ִ'מצְ וֹות' וואס‬ ‫ער זאל לויפן מקיים זיין‪ ,‬ווי צום ביישפיל "יענער איז א רשע און ס'איז‬ ‫ממש א מצוה איהם צו רודפ'ן און טשעפענען" און אזוי איז פארהאן פיל‬ ‫מיט זאכן וואס דער יצר הרע איז מחדש פארן מענטש אז עס איז מצוה‬ ‫צו טוהן‪ .‬דאס זאגט אונז דא די תורה הק' אז א איד זאל זיך שטענדיג‬ ‫האלטן נאר צו די אלטע תרי"ג מצוות וואס דער אייבישטער האט געגעבן‪,‬‬ ‫"וְהיָ ה ּכַ ֲא ֶׁשר ָּת ִריד" אז‬ ‫און מער פון דעם זאל ער קיינמאל נישט טוהן‪ָ .‬‬ ‫דו וועסט פלוצלינג טרעפן נאך מצוות‪ ,‬ווי עס איז מרומז אינעם ווארט‬ ‫תרי"ד וואס איז איינס מער פון תרי"ג‪ּ" ,‬ופָ ַר ְק ָּת ֻעלֹו" זאלסטו וויסן אז ס'איז‬ ‫נישט קיין מצוה‪ ,‬נאר ס'איז בלויז 'פריקת עול' ווי דער יצה"ר פראבירט‬ ‫ּוווארפן פון דיר דער עול פון השי"ת‪.‬‬ ‫אראפצ ַ‬ ‫א‬


‫פירותיך מתוקים‬ ‫וַ יֵ ָע ֶתר לֹו ה'‬ ‫די תורה הק' דערציילט אונז אז יצחק און רבקה האבן‬ ‫ביידע מתפלל געווען צום באשעפער‪ ,‬אבער "וַ יֵ ָע ֶתר לֹו"‬ ‫דער אייבישטער האט אויסגעהערט זיין תפלה ‪ -‬די תפלה‬ ‫פון יצחק‪ ,‬ווי רש"י זאגט "לֹו וְ ֹלא לָ ּה"‪.‬‬ ‫דער אלטער רבי הרה"ק רבי יצחק פון ווארקא זי"ע‬ ‫האט געזאגט פשט‪ ,‬ווייל א איד דארף דאווענען מיט א‬ ‫שמחה און א געשמאק‪ .‬זיין תפלה דארף ווערן געזאגט מיט‬ ‫לויב און דאנק צו השי"ת אויף אלעס וואס ער האט געהאט‬ ‫ביז אהער‪ ,‬און בעטן און דאווענען אויף ווייטער‪ .‬די צדיקת‬ ‫רבקה האט אבער מתפלל געווען מיט א געוויין און מיט‬ ‫טרערן‪ ,‬ווי עס איז די טבע פון פרויען איז אז זיי דאווענען‬ ‫מיט א געוויין און מיט טרערן‪ ,‬און כאטשיג דאס איז גאר‬ ‫דאך האט אבער יצחק אבינו'ס‬ ‫א חשוב'ע זאך אין הימל‪ָ ,‬‬ ‫תפלה געהאט א גרעסערע מעלה ווייל עס איז געזאגט‬ ‫געווארן מיט שמחה און נישט מיט צער‪ ,‬און דעריבער האט‬ ‫דער אייבישטער געהערט זיין תפלה "לֹו וְ ֹלא לָ ּה"‪.‬‬ ‫(שלשה ספרים נפתחים)‬

‫ַהקֹל קֹול יַ ֲעקֹב וְ ַהיָ ַדיִ ם יְ ֵדי ֵע ָׂשו‬ ‫דער רבי פון לובלין ‪ -‬דער חוזה זי"ע האט געטייטש‬ ‫"הקֹל קֹול יַ ֲעקֹב" ווען עס הערט זיך דער קול פון תורה און‬ ‫ַ‬ ‫תפלה אין די בתי מדרשים און אידן פירן זיך ווי עס דארף‬ ‫צו זיין‪ ,‬דעמאלטס וועלן זיי נישט דארפן אליינס ארבעטן‬ ‫אין א קליין‬ ‫דערפל מיט'ן נאמען‬ ‫זעלען נישט ווייט‬ ‫פון לעלוב‪ ,‬האט‬ ‫געוואוינט א איד א‬ ‫צדיק מיט'ן נאמען‬ ‫רבי דוד‪ ,‬רבי דוד איז‬ ‫געווען גאר שטארק‬ ‫באפריינדעט מיט‬ ‫הרה"ק רבי דוד'ל לעלובער זי"ע‪ ,‬און‬ ‫אינאיינעם פלעגן די צוויי חברים פארן‬ ‫ָאפט קיין לובלין צום חוזה זי"ע‪.‬‬

‫ְּכ ֵר ַיח‬ ‫ָש ׁ ֶדה‬ ‫ֲא ׂ ֶשר‬ ‫ֵ ּברֲ כוֹ ה'‬

‫אמאל ווען זיי האבן‬ ‫האט פאסירט ָ‬ ‫געוואלט פארן קיין לובלין‪ ,‬איז רבי‬ ‫דוד'ל לעלובער געקומען קיין זעלען‬ ‫אפצונעמען זיין פריינט רבי דוד און‬ ‫ממשיך זיין מיט איהם ווייטער זיין‬ ‫נסיעה קיין לובלין‪ .‬רבי דוד זעלענער‬ ‫האט מודיע געווען פאר זיין ווייב אז‬ ‫היינט וועלן זיי האבן א חשוב'ער גאסט‬ ‫אין זייער הויז‪ ,‬זיין פריינט רבי דוד'ל‬ ‫לעלובער‪ ,‬און אז זי זאל אנגרייטן א‬ ‫סעודה פארן גאסט‪.‬‬ ‫אינעם הויז פון רבי דוד זעלענער‬ ‫האט געהערשט א גרויס ארימקייט‪,‬‬ ‫דער צדיק מיט זיין ווייב האבן געלעבט‬ ‫אין גרויס דחקות און נויט‪ ,‬און האבן‬

‫א נקודה‬

‫‪...‬‬

‫דברי תורה אויף פרשת השבוע און ענינא דיומא‬ ‫שווער אויף פרנסה‪ ,‬ווי חז"ל זאגן אין מסכת ברכות (ל"ה‪):‬‬ ‫אז ווען אידן טוען דעם רצון ה' וועט זייער ארבעט געטוהן‬ ‫ווערן דורך אנדערע‪ .‬און עס וועט מקויים ווערן ביי זיי‬ ‫"וְ ַהיָ ַדיִ ם יְ ֵדי ֵע ָׂשו" אז די הענט פון עשו וועלן ארבעטן פאר‬ ‫זיי‪ ,‬וויבאלד יצחק האט געבענטשט יעקב אז ער וועט זיין‬ ‫האר איבער זיין ברודער‪ ,‬און עשו איז דער קנעכט‪,‬‬ ‫דער ַ‬ ‫פארמאגט‬ ‫ָ‬ ‫דאך אז אלעס וואס א קנעכט‬ ‫און די הלכה איז ָ‬ ‫האר‪ ,‬און ממילא קומט זיך פאר די‬ ‫באלאנגט פאר זיין ַ‬ ‫קינדער פון יעקב אלעס וואס עשו ארבעט‪ ,‬פארדינט‪ ,‬און‬ ‫(זאת זכרון)‬ ‫ ‬ ‫פארמאגט‪ .‬‬ ‫ָ‬

‫יִ ְק ְרבּו יְ ֵמי ֵאבֶ ל ָאבִ י‬ ‫נאכדעם וואס יעקב אבינו האט אוועקגענומען די‬ ‫ברכות פון עשו‪ ,‬האט עשו געטראכט ביי זיך אין הארצן אז‬ ‫ווען ס'וועלן קומען די טעג פון ַא ֵבלּות נאך יצחק'ס פטירה‬ ‫דעמאלטס וועט ער נקמה נעמען און הרג'ענען יעקב‪ .‬דער‬ ‫כלי יקר זאגט אז דערפאר האט עשו געוואלט ווארטן דוקא‬ ‫אויף די טעג פון אבלות און טרויער‪ ,‬וויבאלד די הלכה אזי‬ ‫דאך אז א ָא ֵבל טאר נישט לערנען קיין תורה‪ ,‬ווייל תורה‬ ‫ָ‬ ‫ברענגט שמחה ווי עס שטייט אין פסוק "פקודי ה' ישרים‬ ‫משמחי לב"‪ .‬און די תורה באשיצט אויף א מענטש און היט‬ ‫איהם אפ פון אלע שלעכטס‪ ,‬און דעריבער אין יענע טעג‬ ‫ווען יעקב וועט נישט קענען עוסק זיין אין תורה‪ ,‬וועט ער‬ ‫(כלי יקר)‬ ‫זיך קענען נוקם זיין אין איהם‪ .‬‬

‫זיך שטענדיג באגנוגט מיט כמעט‬ ‫גארנישט צו עסן‪ .‬הערנדיג אז זיי וועלן‬ ‫האבן אזא געהויבענעם גאסט‪ ,‬איז די‬ ‫רעביצין ארויסגעלאפן אין וואלד צו‬ ‫קלויבן עטליכע העלצער אז זי זאל‬ ‫האבן מיט וואס צו הייצן דעם אויוון‪.‬‬ ‫און דערנאך איז זי אהיימגעקומען און‬ ‫גענומען דאס לעצטע ביסל מעל וואס‬ ‫פארמאגט אין שטוב‪ ,‬און זי‬ ‫ָ‬ ‫זיי האבן‬ ‫האט דאס אויסגעמישט מיט וואסער‬ ‫און געשטעלט קאכן אויפן פייער‪ ,‬און‬ ‫פון די מאכל האט זי דערלאנגט פאר‬ ‫רבי דוד'ל לעלובער און פאר איר מאן‪.‬‬ ‫נאכ'ן עסן און בענטשן האבן זיך די צוויי‬ ‫צדיקים ארויסגעלאזט אויפן וועג קיין‬ ‫לובלין‪.‬‬ ‫אהיימקומענדיג פון לובלין‪ ,‬האט‬ ‫רבי דוד'ל לעלובער דערציילט פאר זיין‬ ‫רעביצין אז אינעם הויז פון זיין פריינט‬ ‫רבי דוד אין זעלען האט ער געגעסן‬ ‫א זעלטן גוטע מאכל אין וועלכע ער‬ ‫האט ממש געשפירט א טעם גן עדן‪.‬‬ ‫די רעביצין פון רבי דוד'ל לעלובער‬ ‫וואס האט גוט געקענט איר מאן און‬ ‫געוואוסט ווי ווייט ער איז אפגעזינדערט‬ ‫פון הנאת עולם הזה און שפירט כמעט‬ ‫נישט קיין טעם אין קיין עסן‪ ,‬האט זיך‬ ‫שטארק געוואונדערט וואס איז געווען‬

‫דער אויסערגעווענליכע מאכל וואס‬ ‫איר מאן האט אזוי ליב געהאט‪ .‬איז‬ ‫זי אריבערגעגאנגען צום שכינות'דיגן‬ ‫זעלען צו פרעגן דארט פון רבי דוד'ס‬ ‫ווייב וואס איז געווען די גוטע שפייז‬ ‫וואס זי האט אנגעגרייט‪.‬‬ ‫ווען רבי דוד זעלענער'ס ווייב‬ ‫האט געהערט די פראגע האט זי‬ ‫געענטפערט מיט א פשטות‪ ,‬כ'וועל‬ ‫דיר זאגן דעם אמת‪ ,‬היות איך האב‬ ‫גארנישט געהאט אינדערהיים‪ ,‬אפילו‬ ‫נישט אביסל געווירצן אדער פעטנס‬ ‫מיט וואס אריינצוגעבן א טעם אין‬ ‫דאס עסן‪ ,‬האב איך אויפגעהויבן מיינע‬ ‫אויגן מיט א געבעט צו השי"ת און‬ ‫געזאגט "רבונו של עולם די ווייסט אז‬ ‫איך וואלט געוואלט צושטעלן פון דאס‬ ‫שענסטע און דאס בעסטע פאר אזא‬ ‫צדיק צו עסן‪ ,‬נאר וואס זאל איך טוהן אז‬ ‫איך האב גארנישט אין מיין הויז‪ ,‬אבער‬ ‫דאך א גן עדן‪,‬‬ ‫דו רבוש"ע דו האסט ָ‬ ‫בעט איך דיר שיק אריין א טעם גן עדן‬ ‫אין דאס עסן אז דער צדיק זאל הנאה‬ ‫האבן"‪ ...‬דעמאלטס איז נתגלה געווארן‬ ‫דער סוד פון דעם גוטן טעם וואס רבי‬ ‫דוד'ל לעלובער האט טועם געווען אין‬ ‫(קודש הילולים)‬ ‫די ארימע עסן‪.‬‬

‫הרה"ק דער רבי רבי העניך פון אלכסנדר זי"ע האט געזאגט‪:‬‬

‫האלטן און‬ ‫לֹוקת" אז דו וועסט עס נישט ַ‬ ‫"אין ַמ ֲחזִ ִיקין ְּב ַמ ְח ֶ‬ ‫חז"ל זאגן ֵ‬ ‫באטראכטן ווי א מחלוקת‪ ,‬וועסטו קענען שלום מאכן מיט יענעם‪.‬‬

‫ב‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫אוצר‬ ‫הכרם‬

‫אן אוצר פון ידיעות וענינים‪,‬‬ ‫בענינא דיומא ובפרשת השבוע‬ ‫ויזד יעקב נזיד‬

‫ווען עשו איז אהיימגעקומען פונעם פעלד‪ ,‬האט ער‬ ‫געפונען יעקב קאכן לינזן‪ .‬אין פסיקתא (רבתי י"ב ד') שטייט‬ ‫אז וויבאלד עשו האט זיך אנגעהויבן אויפפירן שלעכט‬ ‫און געטוהן עבירות‪ ,‬האט דער אייבישטער דעמאלטס‬ ‫אוועקגענומען די נשמה פון אברהם אבינו ע"ה‪ ,‬וויבאלד‬ ‫דאך צוגעזאגט (בראשית ט"ו) ואתה תבא‬ ‫ער האט איהם ָ‬ ‫אל אבותיך בשלום תקבר בשיבה טובה‪ ,‬און כדי ער זאל‬ ‫טאקע האבן א גוטע עלטער און נישט דארפן צוקוקן‬ ‫וויאזוי זיין אייניקל פירט זיך אויף‪ ,‬דעריבער איז ער‬ ‫דעמאלטס נפטר געווארן‪ .‬ווען עשו איז אריינגעקומען‬ ‫און געזען אז זיין ברודער שטייט און קאכט‪ ,‬האט ער‬ ‫איהם געפרעגט פארוואס עפעס זיצסט דו דא און די‬ ‫קאכסט לינזן‪ ,‬האט איהם יעקב דערציילט אז דער‬ ‫זיידע אברהם איז נפטר געווארן‪ ,‬און זייער טאטע יצחק‬ ‫טרויערט יעצט נאך איהם‪ ,‬און דערפאר קאך איך איהם א‬ ‫ֵלים פאר 'סעודת הבראה' איהם צו טרייסטן‬ ‫מאכל פון ַאב ִ‬ ‫(ווי די הלכה איז ביי אן אבל ל"ע אז מ'גיבט איהם צו עסן‪ ,‬און מ'פירט‬

‫זיך אז ס'זאל זיין א רינדעכיגע מאכל)‪ ,‬און איך טו דאס צוליב‬ ‫דעם ווייל איך וויל אז דער זיידע אברהם זאל וויסן ווי‬ ‫שטארק איך האב געהאט צער ווען ער איז נפטר געווארן‪,‬‬ ‫און לעתיד לבוא ווען ער וועט אויפשטיין תחיית המתים‬ ‫וועט ער מיך ליב האבן‪.‬‬ ‫ווען עשו האט געהערט די רייד פון יעקב אז ער רעדט‬ ‫איבער תחיית המתים‪ ,‬האט ער איהם געזאגט מיט‬ ‫שפאס "דו שוטה דו האלטסט אז ווען א מענטש איז‬ ‫ַ‬ ‫שוין געשטארבן און ער איז שוין געענדיגט געווארן אין‬ ‫זיין קבר‪ ,‬וועט ער נאך אמאל קענען לעבן?"‪ ,‬און ער‬ ‫האט אפגעלייקנט אין דער ענין פון תחיית המתים‪ .‬און‬ ‫דערפאר האט ער געזאגט "הנה אנכי הולך למות" אז ער‬ ‫גייט שטארבן אויף אייביג און נישט אויפשטיין ביי תחיית‬ ‫המתים רח"ל‪ .‬אויך האט ער דעמאלטס אפגעלאכט פון‬ ‫די בכורה און געזאגט פאר יעקב‪ ,‬די גאנצע בכורה וואס‬ ‫דו מיינסט אז עס איז עפעס ווערד‪ ,‬גיב מיר איין טעלער‬ ‫לינזן און איך פארקויף עס דיר‪ ,‬און דערפאר שטייט "ויבז‬ ‫עשו את הבכורה"‪.‬‬

‫נישט אויפוועקן יענעם‬ ‫אין מדרש הגדול שטייט א דבר נפלא‪ ,‬אז פון דא‬ ‫לערנען מיר ארויס די עניווּת פון יעקב אבינו‪ ,‬ווייל‬ ‫באמת איז געווען ביי יצחק און רבקה אינדערהיים‬ ‫עבדים און שפחות‪ ,‬נאר פונקט דעמאלטס ווען ער איז‬ ‫אהיימגעקומען האט ער געזען אז זיי שלאפן‪ ,‬און ער‬ ‫האט זיי נישט געוואלט אויפוועקן און דעריבער האט ער‬ ‫זיך געשטעלט אליין קאכן‪.‬‬

‫א ביליגע מאכל‬ ‫דער רד"ק שרייבט אז די תורה דערציילט אונז דא די‬ ‫לויב פון יעקב אבינו ע"ה אז ער האט נישט ליב געהאט‬ ‫תענוגי עולם הזה‪ ,‬און ווען ער האט זיך שוין יא געקאכט‬ ‫עפעס צו עסן איז עס געווען בלויז איינפאכע לינזן וואס‬ ‫ס'איז נישט פארהאן קיין שוואכערע מאכל פון דעם‪.‬‬

‫גליון עוללות הכרם ‪ /‬אלכסנדר‬


‫הילולא‬ ‫דצדיקיא‬ ‫הגאון הקדוש‬

‫רבי שמואל‬ ‫איידלס זי"ע‬ ‫דער מהרש"א‬ ‫יארצייט‪:‬‬

‫ה' כסלו שצ"ב‬ ‫דער מהרש"א ‪ -‬הגאון הקדוש רבי שמואל אליעזר‬ ‫הלוי זצוקללה"ה‪ ,‬איז געבוירן געווארן אינעם שטאט‬ ‫קראקא בערך אין יאהר שט"ו‪ ,‬צו זיין פאטער רבי יהודה‬ ‫הלוי סג"ל‪ ,‬וועלכער איז געווען אן אייניקל פון רבי‬ ‫יהודה החסיד דער מחבר פונעם ספר חסידים‪ ,‬און צו‬ ‫זיין מאמע די צדיקת גיטל ע"ה וועלכע איז געווען פון‬ ‫די זעלבע משפחה ווי דער מהר"ל פון פראג זי"ע‪ .‬דער‬ ‫מהרש"א האט מקבל געווען תורה פון זיין טאטע‪ ,‬און‬ ‫ער דערמאנט זיין נאמען און ברענגט חידושי תורה פון‬ ‫איהם עטליכע מאל צווישן זיינע חידושים אויף ש"ס‪.‬‬ ‫ווען ער איז געקומען אין די יארן האט דער‬ ‫מהרש"א חתונה געהאט מיט זיין רעביצין‪ ,‬א טאכטער‬ ‫פון הגאון רבי משה אשכנזי היילפערין און זיין ווייב‬ ‫מרת איידל‪ .‬דער מהרש"א האט דאן געוואוינט אינעם‬ ‫שטאט פויזנא‪ ,‬און שפעטער געגרינדעט דארט א‬ ‫פארגעלערנט און מרביץ תורה‬ ‫ישיבה ווי ער האט ָ‬ ‫געווען פאר תלמידים‪ .‬זיין שוויגער מרת איידל וואס איז‬ ‫געווען א רייכע פרוי‪ ,‬זי האט אויסגעהאלטן די ישיבה‬ ‫און געשפייזט די תלמידים פאר א תקופה פון צוואנציג‬ ‫קאסטן פונעם‬ ‫יאר‪ ,‬ווי אויך האט זיך געצאלט די ָ‬ ‫ערשטן קונטרס חידושי תורה וואס איר איידעם דער‬ ‫מהרש"א האט געדרוקט‪ .‬א דאנק די ברייטהארציגקייט‬ ‫פון זיין שוויגער און איר החזקת התורה‪ ,‬האט מען‬ ‫אנגערופן דער מהרש"א מיט דעם נאמען‪ ,‬וועלכער איז‬ ‫די ראשי תיבות פון מ'ורינו ה'רב ר'בי ש'מואל א'יידלס‪,‬‬ ‫וואס ווי געזאגט האט זי איהם געשטיצט און געהאט א‬ ‫גרויס חלק אין זיין הרבצת התורה‪[ .‬עס איז אבער אינטערסאנט‬ ‫צו באמערקן‪ ,‬אז אין ספר אמרי פנחס פון הרה"ק רבי פנחס'ל קאריצער זי"ע‪,‬‬ ‫שרייבט ער אז דאס איז א טעות גָ מּור דאס וואס מ'מיינט אז דער מהרש"א‬ ‫האט געהייסן איידלס אויף זיין שוויגער'ס נאמען‪ ,‬נאר די אמת'ע ראשי תיבות‬ ‫פון מהרש"א איז מ'ורינו ה'רב ר'בי ש'מואל א'ליעזר וואס דאס איז געווען דער‬ ‫נאמען פונעם מהרש"א זעלבסט (און ער באטראכט דאס אלס א געוויסע‬ ‫פחיתות הכבוד פארן מהרש"א אז מ'רופט איהם אויף זיין שוויגער'ס נאמען)‪.‬‬ ‫און ער שרייבט א דבר פלא‪ ,‬אז דאס אנרופן די חידושים פונעם מהרש"א מיט‬ ‫זיין קורצער נאמען "מהרש"א" האט זיך אנגעהויבן טאקע אין די צייטן פון רבי‬ ‫פנחס'ל קאריצער‪ ,‬ווייל ביז אהין פלעגט יעדער ארויסזאגן דעם פילן נאמען‬ ‫נאמען "רבי שמואל איידלס"‪ ,‬אבער פון ווען רבי פנחס'ל קאריצער האט מגלה‬ ‫געווען אז מהרש"א איז די ר"ת פון זיין אייגענער נאמען ָאן זיין שוויגער'ס‬ ‫נאמען‪ ,‬האט די וועלט טאקע אנגעהויבן צו רופן די חידושים מיט'ן נאמען‬ ‫מהרש"א]‪.‬‬

‫ווי לאנג זיין שוויגער האט געלעבט‪ ,‬האט דער‬ ‫מהרש"א נישט געהאט קיין דאגה פון פרנסה און ער‬ ‫גליון עוללות הכרם ‪ /‬אלכסנדר‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫איז געזעצן על התורה ועל העבודה במנוחה‪ ,‬און נישט‬ ‫געדארפט אננעמען קיין רבנות שטעלע‪ .‬נאכדעם וואס‬ ‫זיין שוויגער איז נפטר געווארן‪ ,‬האט דער מהרש"א‬ ‫געמוזט אננעמען אויף זיך דאס עול פון רבנות‪ ,‬און‬ ‫אזוי האט ער טאקע אנגעהויבן צו דינען אלס רב אין‬ ‫עטליכע קהלות‪ ,‬קודם אינעם שטאט חעלעם‪ ,‬דערנאך‬ ‫אין לובלין און טיקטין‪ .‬אין יאר שפ"ה איז דער מהרש"א‬ ‫אויפגענומען געווארן אלס רב אינעם שטאט אסטראה‪,‬‬ ‫ווי ער האט אויך געגרינדעט א גרויסע ישיבה און‬ ‫אנגעהויבן שטארק צו פארשפרייטן זיין גרויסע‬ ‫ליכטיגקייט אין תורה‪.‬‬ ‫אין צוגאב האט די רעביצין פונעם מהרש"א‬ ‫עוסק געווען אין מסחר ווי זי האט שיין פארדינט און‬ ‫געברענגט פרנסה אין שטוב אריין‪ .‬מיט זייער געלט‬ ‫האבן זיי געטוהן גאר אסאך מצוות און חסד מיט א‬ ‫ברייטקייט‪ ,‬געטיילט צדקה פאר ארימעלייט‪ ,‬און‬ ‫מקיים געווען הכנסת אורחים מיט גרויס הידור‪.‬‬ ‫אין די תולדות פונעם אסטראהער קהלה ווערט‬ ‫דערציילט אז העכערן טויער פונעם מהרש"א'ס הויז‬ ‫איז געווען דארט א ספעציעלער שטיין אין וועלכע עס‬ ‫"ּבחּוץ‬ ‫איז געווען אריינגעקריצט א פסוק פון ספר איוב ַ‬ ‫ֹלא יָ לִ ין גֵ ר‪ְ ,‬דלָ ַתי לָ א ַֹרח ֶא ְפ ָּתח" אז קיין שום פרעמדע‬ ‫מענטש זאל נישט בלייבן נעכטיגן אינדרויסן‪ ,‬נאר‬ ‫זיינע טירן זענען שטענדיג אפן פון געסט‪ .‬און נישט‬ ‫בלויז האבן זיי מקיים געווען הכנסת אורחים מיט‬ ‫ארייננעמען די געסט‪ ,‬נאר דער מהרש"א אליין פלעגט‬ ‫שטיין און באדינען מיט זיינע אייגענע הענט די פילע‬ ‫געסט און ארימעלייט און זיי צושטעלן פונעם שענסטן‬ ‫און בעסטן‪.‬‬

‫אן אלטע בילד‬ ‫וואס איז מיוחס צום מהרש"א זי"ע‬

‫זיינע חידושים אויף ש"ס האט דער מהרש"א‬ ‫געדרוקט נאר די אלע חידושים וואס ער האט מחדש‬ ‫געווען לערנענדיג אין ישיבה ברבים‪ ,‬און די חידושים‬ ‫זענען 'אויסגעארבעט' געווארן מיט זיינע תלמידים‪ .‬ווי‬ ‫דער מהרש"א אליין שרייבט אויף עטליכע פלעצער‬ ‫אין ש"ס אז ער דרוקט נישט זיינע חידושים וואס ער‬ ‫האט מחדש געווען אין די געוויסע סוגיות‪ ,‬וויבאלד‬ ‫ער איז דעמאלטס געווען אפוועזנד פון זיין ישיבה‪ .‬ווי‬

‫אויך שרייבט דער חיד"א אין זיין ספר שם הגדולים אז‬ ‫ער האט געהערט אז דער מהרש"א האט מחבר געווען‬ ‫א גאנצע ספר פון שאלות ותשובות‪ ,‬פון פארשידענע‬ ‫הלכה'דיגע אנגעלגנהייטן אין וועלכע ער האט זיך‬ ‫געשריבן מיט די גדולים און די פוסקים אין זיין תקופה‪,‬‬ ‫אבער רוב פון די תשובות זענען פארלוירן געגאנגען‪,‬‬ ‫און בלויז געציילטע פון זיי זענען פארבליבן‪.‬‬ ‫אין ספר שארית ישראל פון הרה"ק רבי ישראל‬ ‫בער פון ווילעדניק זי"ע ווערט געברענגט אז דער בעל‬ ‫שם טוב הק' זי"ע האט ֵעדּות געזאגט אז דער חיבור‬ ‫מהרש"א איז געשריבן געווארן מיט רוח הקודש‪ .‬ווי‬ ‫אויך האט דער בעש"ט גאר שטארק משבח געווען די‬ ‫גרויסע צדקות פונעם מהרש"א‪ ,‬און געזאגט "אז ווען‬ ‫וואלט געוואוסט די גרויס צדקות פונעם‬ ‫די וועלט ָ‬ ‫מהרש"א וואלט מען אפגעלעקט מיט'ן מויל און‬ ‫געגעסן די ערד פון זיין קבר"‪...‬‬ ‫אויך אין ספר ראש יוסף פון הגאון בעל פרי מגדים‬ ‫זי"ע שרייבט ער מיט א טענה קעגן א געוויסער גדול‬ ‫וואס פרעגט א קשיא אויפן מהרש"א‪ ,‬אז ער וואלט‬ ‫געדארפט בעסער ְמ ַעיֵ ין זיין און אריינטראכטן אין די‬ ‫ווערטער פונעם מהרש"א וואס זענען אלע געשריבן‬ ‫געווארן מיט רוח הקודש‪.‬‬ ‫איבער די גרויסע קדושה פונעם מהרש"א און זיין‬ ‫תורה‪ ,‬האט אמאל דערציילט הרה"ק רבי שלום ‪ -‬דער‬ ‫שר שלום פון בעלזא זי"ע‪ ,‬אז אנקעגן איבער דער בית‬ ‫המדרש ווי דער מהרש"א פלעגט לערנען און מרביץ‬ ‫תורה זיין פאר זיינע תלמידים אינעם שטאט אסטראה‪,‬‬ ‫איז געשטאנען א תיפלה וואס אירע גלעקלעך האבן‬ ‫שטענדיג געקלינגען און געמאכט א רעש און א טומל‬ ‫אין שטאט במשך אלע שעות פונעם טאג‪ .‬אבער א‬ ‫וואונדערליכע זאך איז געווען‪ ,‬אז שטענדיג ווען דער‬ ‫פארגעלערנט זיינע שיעורים פאר די‬ ‫מהרש"א האט ָ‬ ‫תלמידים‪ ,‬האט מען נישט געהערט קיין שום קול‬ ‫פון די תיפלה‪ ,‬די גלעקלעך האבן געשוויגן און נישט‬ ‫ארויסגעלאזט קיין קלאנגען‪.‬‬ ‫ביי די תלמידים איז דאס געווען א שטארקע‬ ‫וואונדער‪ ,‬ווייל זיי האבן פארשטאנען אז די גויים‬ ‫האבן נישט קיין איבעריגע דרך ארץ פאר זייער רב‪ ,‬און‬ ‫ס'איז זיכער אז זיי רעכענען זיך אינגאנצן נישט מיט'ן‬ ‫מהרש"א און זיינע שיעורים‪ ,‬און אויב אזוי וואס איז‬ ‫פשט אז די גלעקלעך קלינגען נישט בשעת'ן לערנען‬ ‫ווי געווענליך‪ .‬עטליכע תלמידים האבן באשלאסן‬ ‫צו דערגיין די סיבה דערצו‪ ,‬און זיי האבן אנגעהויבן‬ ‫נאכצוקוקן וואס עס פאסירט אין יענע שעות ווען‬ ‫ָ‬ ‫פאר זיינע הייליגע שיעורים‪ .‬צו‬ ‫דער מהרש"א לערנט ָ‬ ‫זייער גרויס ערשטוינונג האבן זיי באמערקט אז די‬ ‫גלעקלעך ארבעטן אויך דעמאלטס אזויווי אייביג‪ ,‬זיי‬ ‫שאקלען זיך אהין און צוריק‪ ,‬און די מיטלסטע אייזן‬ ‫קלאפט זיך ָאן אין די זייטן פונעם גלאק ווי געהעריג‪,‬‬ ‫דאך קומט נישט ארויס פון דארט קיין שום קֹול‪,‬‬ ‫אבער ָ‬ ‫די טמא'נע גלעקלעך זענען ווי פארשוויגן געווארן פון‬ ‫הימל דורך די קדושה פון די תורה וואס דער מהרש"א‬ ‫האט געלערנט‪ ,‬און האבן נישט געהאט קיין כוח איהם‬ ‫צו שטערן‪.‬‬ ‫ג‬


‫ •כ"ק מרן הגה"ק רבי שרגא פייבל מגריצא זי"ע‪ ,‬כ"ב תשרי תר"ט‬

‫תולדות פון די‬ ‫הייליגע רבי'ס‬ ‫פון אלכסנדר‬

‫ •כ"ק מרן רבינו יחיאל ‪ -‬דער אלטער רבי זי"ע‪ ,‬י"ד שבט תרנ"ד‬ ‫ •כ"ק מרן רבינו ירחמיאל ישראל יצחק ‪ -‬דער ישמח ישראל זי"ע‪ ,‬כ"ט טבת עת"ר‬ ‫ •כ"ק מרן רבינו שמואל צבי ‪ -‬דער תפארת שמואל זי"ע‪ ,‬כ"ט תשרי תרפ"ד‬

‫מאמר‬ ‫נ"ז‬

‫ •כ"ק מרן רבינו יצחק מנחם ‪ -‬דער לעצטער רבי אין אלכסנדר פולין הי"ד‪ ,‬כ"ג אלול תש"ב‬ ‫ •כ"ק מרן רבינו יחיאל מנחם ‪ -‬דער רבי זכרונו לברכה‪ ,‬ו' מרחשון תשמ"ט‬

‫• פרק ו' •‬

‫חכם הרזים‬ ‫די חכמה און פקחות‬ ‫אין צוגאב צו זיין כוח התורה און קדושה איז מרן דער‬ ‫תפארת שמואל זי"ע געווען באקאנט מיט זיין חכמה און‬ ‫פקחות‪ ,‬זיין טיפע פארשטאנד און שארפקייט אין יעדן‬ ‫מצב זענען געווען א‬ ‫'שם דָבָר' און אידן‬ ‫ׁ‬ ‫ֵ‬ ‫פון אומעטום זענען‬ ‫געקומען זיך שואל‬ ‫עצה זיין מיט איהם‬ ‫און הנאה האבן פון‬ ‫זיינע קלוגע און‬ ‫טרעפליכע עצות‪.‬‬ ‫האט‬ ‫עס‬ ‫הגאון‬ ‫דערציילט‬ ‫החסיד רבי יצחק‬ ‫ראזען ז"ל פון‬ ‫מאלאווע‪ ,‬וועלכער‬ ‫א בילד פון הגה"ח‬ ‫איז געווען א תלמיד‬ ‫רבי יצחק ראזען פון מאלאווע‬ ‫פון הגה"ק רבי‬ ‫אברהם פון סאכאטשוב ‪ -‬דער אבני נזר זי"ע‪ ,‬און מגדולי‬ ‫אמאל ווען מרן דער תפארת שמואל‬ ‫חסידי אלכסנדר‪ָ .‬‬ ‫זי"ע איז געקומען באזוכן ביים אבני נזר זי"ע‪ ,‬ווען ער איז‬ ‫ארויסגעגאנגען‪ ,‬רופט זיך ָאן דער אבני נזר צו זיין תלמיד‬ ‫דאך‬ ‫רבי יצחק "דו ביסט א מבין איהם צו קענען? ער האט ָ‬ ‫באלאכטן מיין שטוב מיט זיין חכמה"‪...‬‬

‫די ווייב איז נישט שולדיג‬ ‫האט פאסירט אמאל אז דער תפארת שמואל זי"ע‬ ‫האט געבעטן פון א חסיד אז ער זאל טוהן א געוויסע זאך‪.‬‬ ‫יענער חסיד האט נישט געוואלט טוהן וואס דער רבי האט‬ ‫איהם געבעטן‪ ,‬אבער ער האט זיך געשעמט צו זאגן דער‬ ‫אמת אז ער האלט נישט דערביי‪ ,‬דערפאר איז ער געקומען‬ ‫צו גיין מיט א תירוץ אז זיין ווייב איז נישט מסכים‪ ,‬און‬ ‫דערפאר קען ער עס נישט טוהן‪.‬‬ ‫ווען דער תפארת שמואל האט געהערט זיין אויסרייד‪,‬‬ ‫און ער האט תיכף פארשטאנען אז דער אמת איז אז דער‬ ‫איד האלט נישט דערביי‪ ,‬האט ער זיך אנגערופן צום חסיד‪,‬‬ ‫יעצט איז מיר פארענטפערט געווארן די פשט אין א פסוק‬ ‫אין פרשת בשלח " ְולֹא י ְָכל ּו ִלְׁש ּתֹת ַמיִם ִמ ָמרָה"‪ ,‬און דער‬ ‫פשט גייט ווי פאלגנד‪ :‬די אידן האבן נישט געקענט מקבל‬ ‫זיין קיין תורה פון זייער רבי‪( ,‬תורה ווערט צוגעגליכן צו וואסער ‪ -‬אין‬ ‫מים אלא תורה‪ ,‬און 'מרה' איז א לשון פון הערשאפט‪ ,‬מקבל ָ'מרוּת' זיין) און די‬ ‫"כי ָמ ִרים ֵהם" ווייל זיי אליין זענען‬ ‫סיבה צו דעם איז געווען ִּ‬ ‫געווען ביטער און געהאט פאלשע דיעות און כוונות‪ ,‬אבער‬ ‫ס'פ ַאסט זיי נישט מודה צו זיין אפן אז זיי אליין זענען דער‬ ‫ּ‬ ‫"על ּכֵן ָקרָא ְׁש ָמ ּה ָמרָה" דעריבער לייגט מען‬ ‫פראבלעם‪ַ ,‬‬

‫עס ארויף אויפן ווייב'ס נאמען און מ'זאגט אז זי איז ביטער‬ ‫און זי לאזט נישט (וויבאלד די ווערטער זענען געשריבן בלשון נקיבה)‪.‬‬

‫הרואה את הנולד‬ ‫אמאל איז געווען אן אלכסנדר חסיד וואס האט א‬ ‫ָ‬ ‫שידוך געטוהן מיט זיין געראטענעם זוהן‪ .‬א צייט שפעטער‬ ‫האבן אבער אנגעהויבן צו קומען קלאנגען צום מחותן אז‬ ‫די כלה פירט זיך נישט ערליך‪ ,‬און עס זענען געווען שמועות‬ ‫אז זי איז מחלל שבת וכדומה רח"ל‪ .‬מיט גרויס צער איז‬ ‫דער חתן'ס טאטע געקומען צו פארן צו מרן דער תפארת‬ ‫שמואל זי"ע‪ ,‬און ער האט זיך אויסגערעדט זיין ווייטאג אז‬ ‫זיין זוהן'ס כלה פירט זיך נישט ערליך און ער ווייסט נישט‬ ‫וואס צו טוהן לגבי דער שידוך‪ ,‬ווייל ער וויל עס אפלאזן‪.‬‬ ‫ווען דער תפארת שמואל האט געהערט זיין צרה‪ ,‬רופט ער‬ ‫זיך ָאן צו איהם און ער באפעלט איהם‪ ,‬גיי אהיים און רעד‬ ‫זיך צונויף מיט דיינע מחותנים צו באשטימען א זמן פאר די‬ ‫חתונה‪ ,‬כאילו עס וואלט גארנישט געווען‪.‬‬ ‫דער חסיד איז געליבן שאקירט הערנדיג די ווערטער‬ ‫פונעם רבי'ן‪ .‬ער איז געווען זיכער אז דער רבי וועט איהם‬ ‫הייסן תיכף ומיד אפלאזן דעם שידוך מיט אזא מיידל‪ ,‬און‬ ‫דא הייסט ער איהם גאר פארקערט ווייטער אנהאלטן און‬ ‫גאר באשטימען א צייט פון די חתונה‪ .‬אבער ווי א ערליכער‬ ‫חסיד האט ער נישט געפרעגט קיין קשיות‪ ,‬נאר ער איז‬ ‫תיכף אהיימגעפארן‪ ,‬און געשיקט א שליח צו די מחותנים‬ ‫אז ער וויל באשטעטיגן א זמן פאר די חתונה‪.‬‬

‫אזוי איז טאקע געווען‪ ,‬ווען ביידע מחותנים האבן זיך‬ ‫אראפגעזעצט ביים רב פון זייער שטאט צו פארהאנדלן די‬ ‫געלט זאכן צווישן זיי‪ ,‬האט דער חתן'ס טאטע ארויסגעצויגן‬ ‫פון זיין טאש דער בריוו וואס די כלה האט געשיקט אז זי‬ ‫וויל נישט חתונה האבן מיט'ן בחור אויב וויל ער בלייבן‬ ‫ערליך און וואויל‪ ,‬און אז זי וויל אפלאזן דעם שידוך‪ .‬און‬ ‫גע'פסק'ענט אז דער טאטע פונעם‬ ‫דער רב האט טאקע ַּ‬ ‫חתן דארף נישט באצאלן קיין קנס געלט‪ ,‬נאר דער מחותן‬ ‫פון די כלה'ס צד‪.‬‬

‫געדענק אז דו האסט א רבי‬ ‫צווישן די חסידים פון מרן דער תפארת שמואל זי"ע‬ ‫ארומפארן צוליב‬ ‫ָ‬ ‫איז געווען א גרויסער סוחר וואס פלעגט‬ ‫אמאל‬ ‫זיין מסחר אין פארשידענע לענדער און שטעט‪ָ .‬‬ ‫איז דער סוחר געקומען זיך געזעגענען פונעם תפארת‬ ‫האנדל וואס ער גייט‬ ‫שמואל און בעטן א ברכה אויף זיין ַ‬ ‫אדורכפירן אין א צווייטע לאנד‪ .‬דער תפארת שמואל האט‬ ‫איהם אנגעוואונטשען‪ ,‬און צוגעלייגט א קליינע בקשה צו‬ ‫די זייט‪ ,‬ווי ער בעט פונעם סוחר אז ווען ער וועט זיין דארטן‬ ‫אין יענע מדינה זאל ער איהם א טובה טוהן און קויפן א‬ ‫דארטיגע לוּלקע צום רייכערן‪ .‬פארשטייט זיך אז דער חסיד‬ ‫האט גערן אנגענומען דעם רבי'נס פארלאנג‪ ,‬א קלייניגקייט‬ ‫ער וועט גאר קענען מהנה זיין דעם צדיק מיט א לולקע פון‬ ‫יענעם פלאץ‪ ,‬וואס ווייזט אויס אז צוליב א געוויסע סיבה‬ ‫האט דער רבי הנאה צו רייכערן יענער לולקע‪.‬‬

‫ווי נאר די כלה האט געהערט אז די מחותנים גרייטן‬ ‫זיך שוין ערנסט צו די חתונה‪ ,‬האט זי זיך שוין מער נישט‬ ‫געקענט איינהאלטן‪ ,‬און זי האט געשיקט אן אפענעם בריוו‬ ‫צום חתן ווי זי שרייבט ארויס קלאר אז זי וויל זיך נישט‬ ‫פירן ווייטער בדרך ישראל סבא‪ ,‬און נאר אויב דער חתן‬ ‫בארד און נאכלאזן אין זיין‬ ‫איז מסכים זיך אפצושערן זיין ָ‬ ‫אידישקייט ח"ו דעמאלטס איז זי גרייט חתונה צו האבן מיט‬ ‫דאן וויל זי נישט אנהאלטן דעם‬ ‫איהם‪ ,‬אבער אויב נישט ַ‬ ‫שידוך‪.‬‬

‫למעשה‪ ,‬זייענדיג שטארק פארנומען מיט זיינע‬ ‫ברייט פארצווייגטע געשעפטן‪ ,‬האט דער סוחר אינגאנצן‬ ‫פארגעסן פונעם תפארת שמואל'ס בקשה‪ ,‬און ער האט‬ ‫נישט געקויפט קיין לולקע‪ .‬ערשט ווען ער איז אנגעקומען‬ ‫אהיים האט ער זיך דערמאנט אז דער רבי האט איהם‬ ‫געבעטן צו קויפן א לולקע‪ ,‬און אין איילעניש איז ער‬ ‫לאקאלן געשעפט און געקויפט א‬ ‫ַ‬ ‫אריינגעלאפן אין א‬ ‫לולקע פארן רבי'ן‪.‬‬

‫ווען דער חתן האט ענהאלטן דעם בריוו‪ ,‬איז זיין טאטע‬ ‫פארן צום תפארת שמואל און פרעגן‬ ‫ווידער געקומען צו ָ‬ ‫וואס ער זאל יעצט טוהן‪ .‬האט איהם דער תפארת שמואל‬ ‫געווארט"‪ ,‬וויבאלד דער‬ ‫ַ‬ ‫געענטפערט "אויף דעם האב איך‬ ‫סדר איז געווען אז ווער עס האט אפגעלאזט א שידוך‬ ‫האט מען איהם גע'קנס'עט צו באצאלן פארן צווייטן צד א‬ ‫האלבע נדן וואס מ'האט זיך אונטערגענומען צו געבן פאר‬ ‫די חתונה‪ .‬האט דער תפארת שמואל געזאגט צום מחותן‪,‬‬ ‫"אז זי פירט זיך נישט ערליך‪ ,‬האב איך געטראכט פארוואס‬ ‫זאלסטו אפלאזן דער שידוך און דו וועסט נאך דארפן‬ ‫באצאלן א געלט שטראף צו די זייט‪ ,‬בעסער זיי דו ממשיך‬ ‫פון דיין זייט מיט אלע נויטיגע הכנות צו די חתונה‪ ,‬אזוי‬ ‫ארום וועט דאס מיידל נישט האבן קיין ברירה און זי וועט‬ ‫צוברעכן דעם שידוך‪ ,‬און ממילא זאל זי דארפן באצאלן די‬ ‫קנס און נישט דו"‪...‬‬

‫ווען ער איז געקומען צום תפארת שמואל‪ ,‬האט ער‬ ‫דערלאנגט דעם לולקע פארן רבי'ן‪ ,‬און דער תפארת שמואל‬ ‫הייבט עס אויף און באטראכט עס פון אלע זייטן זעענדיג אז‬ ‫דאס איז א געווענליכע לולקע וואס מ'פארקויפט אין פוילן‪.‬‬ ‫דער סוחר האט זיך תיכף אנטשולדיגט און פארענטפערט‬ ‫אז ער האט פשוט פארגעסן‪ ,‬און דעריבער האט ער‬ ‫געקויפט דער לולקע נאר דא ווען ער האט זיך דערמאנט‬ ‫פונעם רבי'נס פארלאנג‪ .‬האט איהם דער תפארת שמואל‬ ‫געגעבן א ְּפ ַסק זאגענדיג "וואס מיינסטו אז איך דארף א‬ ‫מתנה פון דיר?‪ ,‬די גאנצע סיבה פארוואס איך האב דיר‬ ‫געהייסן קויפן א לולקע אין די פרעמד‪ ,‬איז ווייל איך האב‬ ‫געוואלט אז ווען דו געפונסט זיך אין די מרחקים זאלסטו‬ ‫טראכטן פון מיר און געדענקן אז דו האסט א רבי‪ ,‬און ממילא‬ ‫וועסטו זיך אויפפירן ווי עס ּפ ַאסט פאר א חסיד‪ ,‬אבער סתם‬ ‫א לולקע דארף איך נישט פון דיר"‪...‬‬

‫להערות וכן לקבל הגליון באי‪-‬מייל ‪kerembeisshmiel@gmail.com‬‬

‫ד‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫גליון עוללות הכרם ‪ /‬אלכסנדר‬


‫פרשת תולדות תשע"ז‬

‫לכבוד המערכת של הגליון החשוב מאד "לדון‬ ‫ולהורות"‪.‬‬

‫א נגיד'ישער איד איז ר' מרדכי הערש‬ ‫געווען‪ .‬אלע זיינע יארן האט ער פלייסיג‬ ‫געהאנדלט‪ ,‬געמאכט געלונגענע 'דיעלס' אין‬ ‫ריעל עסטעיט‪ ,‬געשטאנען העלדיש אויפן‬ ‫סטאק מארקעט און געניט מאנעווירט זיינע‬ ‫'שעירס'‪ ,‬אריינגעלייגט און ארויסגענומען‬ ‫שטענדיג אין די ריכטיגע צייט‪ ,‬אזוי איז ער‬ ‫געליגן ראשו ורובו אין זיינע געשעפטן‪ ,‬און‬ ‫טאקע שיין פארדינט‪ ,‬זיך ערווארבן א גרויס‬ ‫פארמעגן וועלכע ער האט גוט אויסגענוצט‬

‫אינוועסטמענטס וועלכע פאדערן א רוטינע‬ ‫אבזערווירונג און באגלייטונג‪ ,‬און ענדערש‬ ‫אינוועסטירן א גרויסן סכום אויפאמאל ווי‬ ‫דאס געלט קומט צוריק נאך א לענגערע‬ ‫צייט אויפאיינמאל‪ .‬נאכן זיך אינטרעסירן‬ ‫ביי די מבינים איז ער געווארן‬ ‫רעקאמענדירט אפצוקויפן 'לייף אינשורענס‬ ‫פאליסי' פון מענטשן וועלכע קענען עס‬ ‫מער נישט באצאלן און זוכן עס צו‬ ‫פארקויפן‪" ,‬דאס איז – האט מען אים‬

‫צו פירן אן אידיש‬ ‫לשם‬ ‫לעבן‬ ‫ולתפארת‪.‬‬

‫מסביר געווען – א‬ ‫דו‬ ‫וואס‬ ‫זאך‬ ‫באצאלסט‬ ‫איינמאל א יאר א‬ ‫סכום‪ ,‬און ווען‬ ‫שטארבט‬ ‫יענער‬ ‫באקומסטו צוריק‬ ‫א‬ ‫אויפאיינמאל‬ ‫געלט פלוס בכפלי‬ ‫כפליים פון וואס‬ ‫דו האסט אריינגעלייגט‪ ,‬דו וועסט בכלל‬ ‫נישט דארפן זיין פארנומען מיט דעם‬ ‫אויסער די איינמאל א יאר ווען דו‬ ‫באצאלסט דעם יערליכן אפצאל"‪.‬‬

‫עס האט נישט געדויערט‬ ‫מער ווי עטליכע חדשים און‬ ‫ר' מרדכי הערש איז נסתלק‬ ‫געווארן אין עלטער פון אכט‬ ‫און זיבעציג יאר‬

‫מרדכי‬ ‫ר'‬ ‫הערש האט שוין‬ ‫די‬ ‫געגרייכט‬ ‫שבעים‪ ,‬און כאטש‬ ‫ער איז נאך פריש‬ ‫מונטער‪,‬‬ ‫און‬ ‫פונדעסטוועגן האט ער שוין נישט קיין‬ ‫חשק צו זיין אזוי שטארק אריינגעטון אין‬ ‫ביזנעס‪ ,‬ער וויל קענען אויסנוצן זיינע‬ ‫עלטערע יארן פאר אביסל מער עבודת ה'‪,‬‬ ‫לערנען צוויי שעה פארן דאווענען‪ ,‬לערנען‬ ‫חסיד'ישע ספרים און דערנאך דאווענען‬ ‫במתינות‪ ,‬אהיימגיין עסן רואיג פרישטאג‬ ‫מיט זיין אידענע‪ ,‬און ערשט דערנאך‬ ‫אריינגיין אין אפיס פאר עטליכע שעה‪ ,‬ווען‬ ‫דערנאך לעהנט מען זיך אן אביסל א‪.‬א‪.‬וו‪.‬‬ ‫דערפאר האט ער אפגעמאכט אז ער וועט‬ ‫ענדערש זיך ארויסציען פון אזעלכע‬

‫נאכן אפזאגן עטליכע פאליסיס‬ ‫וועלכע זענען אים נישט געפאלן‪ ,‬איז ער‬ ‫ענדליך אנגעקומען צו ר' יחזקאל ‪ -‬אן‬ ‫עלטערער איד אויך אין די זיבעציגער יארן ‪-‬‬ ‫וועלכער האט צוליב דרוק נישט געקענט‬ ‫פארזעצן מיטן באצאלן זיין פאליסי און עס‬ ‫געזוכט צו פארקויפן‪ .‬כאטש ר' יחזקאל‬

‫איך האב פאריגע וואך געליינט אין אייער גליון איבער‬ ‫דעם אינגערמאן וואס רעדט זיך אפ אז דער זייט ער‬ ‫איז געווארן נזהר אין נישט טשעפן יענעמס געלט‪,‬‬ ‫האט אים באפאלן א נערוועזיקייט און אנגעצויגנקייט‪,‬‬ ‫און ער וואונדערט זיך פון וואס דאס קומט‪ .‬און איר‬ ‫האט אים געענטפערט בשם ספרי חסידות‪ ,‬אז עס איז‬ ‫נאר א דורכגאנג‪ ,‬וואס נעמט זיך פון דעם וואס ער איז‬ ‫אריין געגאנגען אין די מדה פון 'יראה'‪ ,‬וואס דאס‬ ‫ברענגט 'דינים' אויף א מענטש‪ ,‬ביז ער געוואוינט זיך‬ ‫צו דערצו און עס ווערט איינס מיט אים וואס דאן קען‬ ‫ער ארויפגיין צו די נעקסטע מדריגה פון יראת‬ ‫הרוממות און שמחה וכו'‪.‬‬ ‫איך האב הנאה געהאט צו זעהן אז איר האט ממש‬ ‫צוגעטראפן צו אן אפענע שטיקל זוהר אין פרשת‬ ‫בראשית‪ ,‬און איך וועל מעתיק זיין דעם לשון פון זוהר‬ ‫הק'‪" :‬בכה רבי שמעון ואמר‪ ,‬ווי אי אימא ווי אי לא‬ ‫אימא‪ ,‬אי אימא ינדעון חייבין היך יפלחון למאריהון‬ ‫[ר"ל כשידעו הרשעים כי יראת העונש נקראת יראה‬ ‫רעה מצד הקליפה‪ ,‬ומי שדבוק בה מתעוררין עליו‬ ‫קטרוגים ועונשים‪ ,‬וירצו לעלות למדריגת יראת‬ ‫הרוממות מיד‪ ,‬אשר לא תעלה בידם‪ ,‬ונמצאתי‬ ‫מכשילם שימנעו מלעבוד להקב"ה גם ביראת העונש‪,‬‬ ‫ויאמרו כעין שאמר 'אחר' כששמע שאין לו חלק‬ ‫לעוה"ב‪ ,‬שלפחות יהנה מהעוה"ז‪ .‬אבל דרך הישר הוא‬ ‫תחלה לעבוד להקב"ה ביראת העונש על אף הקטרוגים‬ ‫הנשפעין ממנה‪ ,‬עד שיזכה לעלות ליראת הרוממות]‪,‬‬ ‫אי לא אימא יאבדון חברייא מלה דא‪ .‬באתר דיראה‬ ‫קדישא שרי‪ ,‬מלרע [למטה תחתיה] אית יראה רעה‪,‬‬ ‫דלקי ומחי ומקטרג ואיהי רצועה לאלקאה חייביא‪,‬‬ ‫ומאן דדחיל בגין עונש דמלקיותא וקטרוגא כמה‬ ‫דאתמר לא שריא עליה ההיא יראת ה' דאקרי יראת‬ ‫הוי"ה לחיים‪ ,‬אלא מאן שריא עליה ההיא יראה רעה‪,‬‬ ‫ואשתכח דשריא עליה ההיא רצועה יראה רעה"‪.‬‬ ‫מען זעהט פון דעם אז טאקע פון דעם שוועריקייט‬ ‫וואס דער אינגערמאן רעדט זיך דא אויס‪ ,‬פון דעם‬ ‫האט רבי שמעון מורא געהאט און געוויינט‪ ,‬וויפיל‬ ‫אידן וועלן זיך צוריק האלטן זייער גאנץ לעבן‬ ‫אנצוהייבן צו דינען דעם אייבערשטן מיט אן‬ ‫ערנסטקייט‪ ,‬אויס זארג פון אביסל אנגעצויגנקייט און‬ ‫פרעשור‪ .‬דערפאר דארף מען זיך שטארק מחזק זיין און‬ ‫גלייבן אז "אין אדם שומע לי מפסיד"‪ ,‬אזויווי איר‬ ‫האט געשריבן אז עס איז נאר א דורכגאנג‪ ,‬און כל‬ ‫התחלות קשות‪ ,‬ווייל ווי נאר מען ווערט צוגעוואוינט‬ ‫דערצו‪ ,‬הייבט מען אן שפירן א טעם און געשמאק אין‬ ‫די יראה‪ ,‬עס ווערט מקוים "יראת ה' תוסף ימים"‪,‬‬ ‫יראת ה' לחיים‪.‬‬ ‫איך קען נאר אויספירן סיי פארן תמימות'דיגן שואל‬ ‫און סיי פארן חשוב'ן משיב‪" :‬חזקו ואמצו גבורי החיל‬ ‫כי ה' אתכם מעתה ועד עולם"‪.‬‬ ‫י‪ .‬י‪ .‬ק‪ .‬וויליאמסבורג‬

‫א‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫האט געבעטן דערפאר א פעטן פרייז‪ ,‬האט ר' מרדכי הערש‬ ‫הבנות"‪ .‬א האלבע יאר דערויף באקומען די דריי טעכטער א‬ ‫געהאלטן אז דער געשעפט לוינט זיך אים‪ ,‬וויבאלד ר' יחזקאל האט‬ ‫טעלעפאן קאלל פון די אינשורענס אגענט אז זיי ווילן זיך טרעפן‬ ‫נישט אויסגעזעהן צו זיין אינעם בעסטן געזונט צושטאנד‪ ,‬וואס‬ ‫אויף א מיטונג מיט אלע שוועסטער אין א באשטימטן דאטום‬ ‫דאס באדייט אז ווארשיינליך וועט מען נישט ברויכן באצאלן דעם‬ ‫אינעם ביורא פונעם קאמפאני‪ .‬זיצנדיג דארטן האט דער אגענט‬ ‫א‬ ‫יערליכן אפצאל פאר צו לאנג‪ ,‬און עס רעדט זיך דאך דא פון‬ ‫פונעם קאמפאני ארויסגענומען די דאקומענטן פון ר' יחזקאל'ס‬ ‫לאנגיעריגע פאליסי וואס מען האט שוין איינגעצאלט דערפאר‬ ‫אינשורענס וועלכע זייער טאטע ע"ה האט אפגעקויפט‪ ,‬ער האט‬ ‫דערפון‬ ‫אסאך געלט‪ ,‬וואס ווי פארשטענדליך שטייגט דער ווערד‬ ‫אראפ געלייגט דעם לעצטן דאקומענט אויפן טיש און זיי געבעטן‬ ‫יעדע פארבייגייענדע יאר‪ ,‬און אזוי אויך האט עס די מעלה פון‬ ‫עס צו ליינען‪ ,‬צו זייער גרויס ערשטוינונג אנטדעקן זיי אז זייער‬ ‫נישט דארפן זיין פארנומען טאג טעגליך דערמיט‪ ,‬ער וועט נאר‬ ‫טאטע ע"ה האט איבערגעשריבן דעם פאליסי אויף זייער נאמען‪.‬‬ ‫דארפן איינמאל א יאר אראפלייגן דעם סומע פון צען טויזנט‬ ‫"מן הסתם האט טאטי געוואלט אונז אויסדרוקן הכרת הטוב פארן‬ ‫איז‬ ‫דאלער און דערנאך פארגעסן דערפון פאר א יאר‪ ,‬וואס דאס‬ ‫זיך אפגעבן מיט אים אויף די עלטערע יארן – טראכטן זיי צו זיך –‬ ‫דערפאר האט ער אוועק געגעבן‬ ‫יעצט געווען דער הויפט ציל ביי ר'‬ ‫די פאליסי נאר פאר אונז און‬ ‫עס זאל נישט פאסירן נאכאמאל‪:‬‬ ‫מרדכי הערש‪ .‬מען האט זיך‬ ‫נישט פאר זיינע זון‪ ,‬אדער קען זיין‬ ‫אראפגעזעצט מיט אן אדוואקאט‬ ‫ווען א מענטש פארשרייבט וואס אימער‬ ‫אז טאטי‪ ."...‬דער אגענט האט זיי‬ ‫און אויסגעארבעט אלע דעטאלן‬ ‫אויף א געוויסע קינד'ס נאמען‪ ,‬צי איז דאס‬ ‫זייערע‬ ‫פון‬ ‫איבערגעהאקט‬ ‫און דער געשעפט איז געשלאסן‬ ‫א פאליסי אדער א קאר אד"ג‪ ,‬איז נישט‬ ‫מחשבות דערקלערנדיג אז ר'‬ ‫געווארן‪ ,‬ר' מרדכי הערש האט‬ ‫כדאי זיך אריינצושטעקן די קאפ אין די ערד‬ ‫יחזקאל איז דער וואך אוועק פון‬ ‫'‬ ‫אויסגעצאלט דאס געלט פאר ר‬ ‫ווי די בת היענה און זיך איינרעדן אז נאך‬ ‫דער וועלט‪ ,‬און יעצט איז זיין‬ ‫יחזקאל און ער פון זיין זייט האט‬ ‫זיין אריכות ימים וועט מען זיך נישט שלאגן‬ ‫אויפגאבע צו באצאלן‪ .‬ער האט‬ ‫פאליסי‬ ‫אריבער געלייגט דעם‬ ‫אויף דעם‪ ,‬נאר ענדערש זאל ער קלאר‬ ‫ארויסגענומען דריי טשעקס און‬ ‫אויף ר' מרדכי הערש'נס נאמען‪.‬‬ ‫אויסשמועסן מיט זיין קינד וואס זיין פאלן‬ ‫אויסגעשריבן פאר יעדן איינעם א‬ ‫איז דערמיט‪ .‬און ער זאל גיין צו א מומחה‬ ‫דריטל פון די פאנטאסטישע סומע‬ ‫"א מענטש טראכט‪ ,‬און דער‬ ‫די‬ ‫אין צוואה אנגעלעגנהייטן און מסדר זיין‬ ‫פון פינף מיליאן דאללער‪ .‬זיי‬ ‫איז‬ ‫אייבערשטער לאכט"‪ .‬עס‬ ‫ריכטיגע דאקומענטן און קנינים אז זיין‬ ‫זענען ארויס פון דארט שיכור פון‬ ‫אריבער געלאפן עטליכע יאר און‬ ‫וואונטש זאל קענען אויסגעפירט ווערן‬ ‫פרייד נישט וואוסנדיג וויאזוי‬ ‫דער בילד האט זיך אויסגעשטעלט‬ ‫הונדערט פראצענט‪.‬‬ ‫אפצודאנקען זייער זעליגע פאטער‬ ‫פונקט פארקערט ווי געפלאנט‪,‬‬ ‫וועלכער האט זיי איבערגעלאזט‬ ‫דער שוואכער ר' יחזקאל גייט נאך‬ ‫אזא ירושה‪.‬‬ ‫אן מיטן פולן טעמפא‪ ,‬ווידער ר' מרדכי הערש'ס געזונט צושטאנד‬ ‫ווי נאר די ברודער זענען געוואויר געווארן דערפון זענען זיי‬ ‫הייבט שוין אן מאכן קונצן‪ ,‬דא האט ער צו טון מיטן הארץ‪ ,‬דא‬ ‫געווארן ווילד‪" :‬וואס הייסט?! די הלכה איז דאך אז טעכטער‬ ‫מיט די נירן‪ ,‬ער גייט אריין אין שפיטאל און ארויס פון שפיטאל‪,‬‬ ‫ירשנ'ען נישט?! מיט וועלכע רעכט האלטן זיי דאס גאנצע געלט‬ ‫תמידין כסדרן‪ .‬דא האט זיך ארויסגעשטעלט ווי געטריי זיינע‬ ‫פאר זיך?! עס געהער דאך צו אונז?!"‪ .‬אבער זעהנדיג אז די‬ ‫טעכטער זענען צו אים‪ ,‬זיי האבן אים שטענדיג באגלייט צו די‬ ‫שוועסטער נעמען בכלל נישט ערנסט זייערע רייד‪ ,‬שרייענדיג‪:‬‬ ‫דאקטוירים‪ ,‬געשטאנען צו די האנט און פרובירט דאס מערסטע‬ ‫"אזוי האט טאטי געוואלט און אזוי וועט זיין"‪ .‬האבן די ברודער‬ ‫מעגליך אים צו האלטן ביים געזונט‪ .‬נאך וואס דער צושטאנד האט‬ ‫געלאדנט די שוועסטער צום דין תורה וואו יעדער האט‬ ‫אנגעהאלטן א לענגערע צייט אן קיין ערנסטע פארבעסערונגען‪,‬‬ ‫אראפגעלייגט זיין טענה‪.‬‬ ‫האט ר' מרדכי הערש אריבער גערופן אן אדוואקאט‪ ,‬זאגנדיג אז‬ ‫וויבאלד ער האט מורא אז זיינע מאנאטן זענען געציילטע‪ ,‬און ער‬ ‫די ברודער'ס טענה‪:‬‬ ‫וויל פארזיכערן אז ער דערלייגט נישט זיין פאליסי וואס ער האט‬ ‫אפגעקויפט פון ר' יחזקאל‪ ,‬דערפאר וויל ער עס יעצט טוישן און‬ ‫מיר זענען די איינציגסטע תורה'דיגע יורשים וואס זענען‬ ‫איבערשרייבן אויפן נאמען פון זיינע טעכטער‪ .‬דער אדוואקאט‬ ‫בארעכטיגט צו באקומען סיי וואספארא ירושה וואס אונזער‬ ‫האט עס טאקע געזעצליך איבערגעשריבן אויף די נעמען פון אלע‬ ‫טאטע האט איבערגעלאזט‪ .‬יעצט – מיטן פטירה פון ר' יחזקאל –‬ ‫דריי טעכטער‪.‬‬ ‫איז אפיר געקומען פרישע פינף מיליאן דאלער‪ ,‬וואס ברויך‬ ‫צוטיילט ווערן נאר צווישן אונז‪ .‬דאס וואס דער טאטע ע"ה האט‬ ‫עס איבערגעשריבן אויף די נאמען פון די טעכטער‪ ,‬טוישט‬ ‫גארנישט די הלכה צוליב עטליכע סיבות‪ ,‬ערשטנס ער האט נישט‬ ‫געמאכט קיין קנין דערויף‪ ,‬ממילא האבן זיי עס נישט קונה געווען‬ ‫בחייו‪ ,‬און יעצט איז ער שוין נישט בעה"ב איינצוטיילן וואס צו טון‬ ‫דערמיט‪ .‬צווייטנס‪ ,‬אפילו טאמער עס וועט נתברר ווערן אז ער‬ ‫האט עס יא מקנה געווען מיט אן אקטועלן קנין‪ ,‬איז עס אבער א‬

‫עס האט נישט געדויערט מער ווי עטליכע חדשים און ר'‬ ‫מרדכי הערש איז נסתלק געווארן אין עלטער פון אכט און זיבעציג‬ ‫יאר‪ .‬נאך די שבעה האבן זיך די ברודער צאמגעזעצט‪ ,‬און וויבאלד‬ ‫דער נפטר האט נישט איבערגעלאזט קיין שום צוואה האבן זיך די‬ ‫ברודער צוטיילט מיט די ירושה צווישן זיך‪ ,‬נישט גיבנדיג גארנישט‬ ‫פאר די שוועסטער; ווי די הלכה לויטעט‪" :‬הבנים יורשים ולא‬

‫ב‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫זאך וועלכע איז נישט שייך מקנה צו זיין‪ ,‬וויבאלד עס איז א 'דבר‬ ‫שלא בא לעולם'‪ ,‬דאס הייסט‪ ,‬בשעת דער טאטע האט עס‬ ‫איבערגעשריבן אויף זייער נאמען איז דער אינשורענס קאמפאני‬ ‫נאך גארנישט שולדיג געווען פארן טאטן וויבאלד ר' יחזקאל האט‬ ‫נאך דאן געלעבט‪ ,‬ממילא איז נאך בכלל נישט געווען קיין‬ ‫טאּפעדיגע חוב וואס מען זאל זיי קענען מקנה זיין‪.‬‬

‫חוצפה פון די ברודער צו קומען מיט טענות אויף א זאך וואס‬ ‫זייער אייגענע טאטע האט געטון‪ ,‬און נאך דערצו זיך אזוי פרעך‬ ‫אויסדרוקן‪" :‬ער איז שוין נישט בעה"ב איינצוטיילן וואס צו טון"‪,‬‬ ‫עס איז דירעקט דאס פארקערטע פון כיבוד אב צו רעדן אזוי‪.‬‬ ‫און דאס וואס זיי טענה'ן אז לויט הלכה ירש'נען נאר די זון‬ ‫און נישט די טעכטער‪ ,‬דאס איז אלץ גוט פאר פארמעגנס אדער‬ ‫חובות וואס דער טאטע האט איבערגעלאזט‪ ,‬אבער דער‬ ‫אינשורענס פאליסי איז מער ווי אזא סארט קרעדיט וואס ער‬ ‫האט פארמאגט ביים קאמפאני‪ ,‬און ער האט אויסגעשטעלט אז‬ ‫דער קרעדיט זאל גיין דירעקט צו אונז‪ ,‬ממילא הייסט עס כאילו‬ ‫ער האט שוין ביים לעבן פארקירעוועט דעם קרעדיט צו אונז און‬ ‫עס באלאנגט בכלל נישט צום ירושה‪.‬‬

‫ווידער‪ ,‬די הלכה פון "מצוה לקיים דברי המת" איז אויך‬ ‫נישט אקטועל דא אין אונזער פאל צוליב צוויי סיבות‪ ,‬ערשטנס‪,‬‬ ‫ווייל דאס איז נאר נוגע ווען דער מת האט איינגעלייגט געלט ביי‬ ‫א דריטן און אים אנגעזאגט צו טון דערמיט א געוויסע זאך‪,‬‬ ‫אבער דא האט דאך דער טאטע נישט איינגעלייגט קיין געלט ביי‬ ‫קיינעם‪ ,‬ווייל די געלט וואס ער האט איינגעצאלט יעדעס יאר‪,‬‬ ‫דאס איז נישט די זעלבע געלט וואס די קאמפאני באצאלט יעצט‪,‬‬ ‫יענע געלט האט די קאמפאני קונה געווען‪ ,‬און יעצט איז דא א‬ ‫נייע חוב וואס די קאמפאני באצאלט‪ ,‬וואס דער חוב איז נישט‬ ‫געווארן איינגעלייגט ביי קיינעם‪ .‬צווייטנס‪ ,‬ביי א סומע וואס איז‬ ‫אומבאשטימט‪ ,‬ווי אין אונזער פאל וואס דער פרייז פונעם‬ ‫פאליסי ווענדט זיך אין וועלכע עלטער ר' יחזקאל שטארבט‪ ,‬איז‬ ‫נישט דא קיין "מצוה לקיים דברי המת"‪ .‬ממילא ווענדן מיר זיך‬ ‫צום בית דין מיט א ביטע ארויסצוצווינגען די פינף מיליאן‬ ‫דאלער פון די שוועסטער און עס אונז צוריק געבן‪.‬‬

‫פסק בית דין‪:‬‬ ‫אן אינשורענס פאליסי איז נישט קיין 'חוב' עס איז נאר א‬ ‫'התחייבות' וואס דער קאמפאני האט זיך אונטערגענומען צו‬ ‫באצאלן‪ ,‬וואס דערפאר וויבאלד דער נפטר האט געטוישט די‬ ‫נעמען‪ ,‬איז אויסגעקומען אז דער קאמפאני האט זיך מחייב‬ ‫געווען צו באצאלן פאר די טעכטער אנשטאט אים‪ ,‬און עס האט‬ ‫נישט אויסגעפעלט צו מאכן קיין שום קנין אויף אזא זאך‪.‬‬ ‫צווייטנס‪ ,‬וויבאלד לויט געוויסע פוסקים איז אין אזא פאל יא‬ ‫אקטועל די הלכה פון מצוה לקיים דברי המת‪ ,‬קענען די טעכטער‬ ‫וועלכע זענען שוין 'מוחזק' האבנדיג דאס געלט אין דער האנט –‬ ‫אננעמען ווי די דאזיגע פוסקים‪ ,‬דערפאר האט בי"ד גע'פסק'ענט‪:‬‬ ‫די טעכטער זענען בארעכטיגט צו האלטן די פינף מיליאן דאלער‬ ‫און זיי דארפן נישט געבן פאר די ברודער קיין איין פרוטה!‬

‫די שוועסטערס טענה‪:‬‬ ‫עס איז קלאר ווי דער טאג אז דער טאטע ע"ה האט‬ ‫געוואלט אונז איבערלאזן עפעס געלט אלס הכרת הטוב פארן זיך‬ ‫אפגעבן מיט אים די לעצטע תקופה און דערפאר האט ער‬ ‫איבערגעשריבן די פאליסי אויף אונזער נאמען‪ ,‬און עס איז א‬

‫נימוקי הפסק‬ ‫ב'אינשורענ'ס' (ביטוח חיים) אכן יש לדון אם הוה‬ ‫כהלוואה שזמן הפרעון הוא לאחר מיתה‪ ,‬או שהחוב כולו‬ ‫חל רק לאחר מיתה‪ .‬ועי' במאמר בקובץ זכור לאברהם‬ ‫(תשנ"ה עמ' שי"ח‪ ,‬וכן האריך בספרו 'הסכם ממון'‪ ,‬מהדיין הרב יוסף‬

‫גולדענבערג) שהסתפק אם אינשורענ’ס הוה כירושה הבאה‬ ‫לאחר מיתה‪ ,‬או שהוה כהלוואה שזמן פרעונה לאחר‬ ‫מיתה ודמי לכופר (ב"ק מג‪[ ):‬ועי' בשו"ת אחיעזר (ח"ג סי' ל"ד)‬ ‫שהביא מהגאון ר' אלחנן וואסערמאן שבביטוח החוב חל מחיים ורק זמן‬

‫הפרעון הוא לאחר המוות‪ ,‬והוא שם פקפק בזה‪ ,‬עיי"ש]‪ .‬עוד הסתפק‬ ‫שם שאפשר שהוה רק התחייבות לנהנה מהביטוח והוה‬ ‫כתן מנה לפלוני ואתחייב אני לך‪ .‬אך יעוי' שם שכל‬ ‫ספקו באינשורענ’ס שאדם עושה לעצמו‪ ,‬שלעולם הוא‬ ‫לא יזכה בממון כי החיוב חל רק לכשימות‪ ,‬אבל בנד"ד‬ ‫שהמבוטח הוא ר’ יחזקאל‪ ,‬והנהנה רוצה להעביר את‬ ‫דמי הביטוח לאחר‪ ,‬בזה אין את הסברות השייכות‬ ‫במבטח עצמו‪ ,‬כי גם הוא ראוי לזכות בממון כשר’‬ ‫יחזקאל המבוטח ימות‪.‬‬ ‫והנה אף שבאמת החוב לא קיים קודם מיתת ר'‬ ‫מרדכי צבי כיון שר’ יחזקאל עדיין לא מת‪ ,‬מ"מ גם אחר‬ ‫פטירת ר' מרדכי צבי עדיין לא חל חוב כי ר’ יחזקאל מת‬ ‫רק כמה חודשים אחר כך‪ .‬ומ"מ בהוראתו של ר' מרדכי‬ ‫צבי להעביר את רישום הנהנים בדמי הביטוח יש הוראה‬

‫להתחייב להן ואת זה הביטוח יכול לעשות גם בחייו‬ ‫וגם בלי קנין‪ ,‬וכיון שהתחייב להן ולא לבנים‪ ,‬הכספים‬ ‫שלהם לגמרי‪ .‬ואף שבהסכם שינוי הרישום שחתם ר'‬ ‫מרדכי צבי עם חברת הביטוח אין לשון התחייבות [ ‪-‬‬ ‫שמתחייב את הכספים לבנות]‪ ,‬ויש רק הסכם עם‬ ‫הביטוח שהבנות תהיינה המוטבות‪ ,‬ויכול הוא לשנות‬ ‫את המוטבים בכל עת שירצה‪ .‬מ"מ כיון שהחברה‬ ‫התחייבה לבנות עקב בקשת אביהם ההתחייבות‬ ‫חלה [ובאמת אם באנו לדון מצד קניינים‪ ,‬הרי כשר'‬ ‫מרדכי צבי קנה את הפאליסי מר’ יחזקאל לכאורה לא‬ ‫חל כלום‪ .‬שהרי זה דשלב"ל ואי"ז דקל לפירותיו‪,‬‬ ‫(ואפשר מדין סיטומתא שלדעת כמה פוסקים מהני‬ ‫בדשלב"ל‪ ,‬ויש עוד כמה צדדים בזה)‪ .‬אך האמת שאי"ז‬ ‫קנין אלא התחייבות‪ ,‬ור’ יחזקאל רשם בעד הממון‬ ‫שקיבל את אבי הבנות כמוטב של הביטוח‪ ,‬וממילא‬ ‫מאז והלאה הם מתחייבים לו כפי תנאי הפאליסי]‪.‬‬ ‫ועל כן נראה שבנד"ד היות ור' מרדכי צבי הורה‬ ‫לביטוח לעשות את הבנות למוטבות‪ ,‬ממילא‬ ‫ההתחייבות של החברה עתה היא כלפי הבנות‪ ,‬וכשמת‬ ‫ר’ יחזקאל הבנות מקבלות את ההתחייבות שהתחייבו‬ ‫להן ולא לאביהן‪ ,‬ואע"פ שהאב שילם עבור ההתחייבות‬ ‫לבנות‪ ,‬מ"מ גם אם ר’ יחזקאל היה מת בחיי האב‬ ‫הבנות היו מקבלות את כספי הביטוח ולא האב‪,‬‬ ‫וממילא גם עתה יקבלו הבנות ולא הבנים אפילו‬

‫ג‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫שעומדים במקום אביהם‪.‬‬ ‫ואכן בחשוקי חמד (ב"ב קלט‪ ):‬כתב על אופן‬ ‫שהמוריש רשם אחר כמוטב על ביטוח שעשה לעצמו‪,‬‬ ‫שאפילו אם נאמר שאינשורענ’ס הוא ראוי או אף גרע‬ ‫מראוי [כיון שעדיין לא חל החוב וכשחל האב כבר אינו‬ ‫בחיים]‪ ,‬מ"מ המוטב מקבל את דמי הביטוח‪ ,‬כי אין זה‬ ‫מדין ירושה‪ ,‬אלא מדין התחייבות שחברת הביטוח‬ ‫התחייבה עקב תשלומים שקיבלה מהמוריש לשלם‬ ‫למוטבים שקבע המשלם‪.‬‬ ‫וכ"כ בשו"ת חשב האפוד (ח"ד סי' נ') שנראה מסברא‬ ‫פשוטה שאין לאינשורענ’ס דין ירושה כלל‪ ,‬כי סגנון‬ ‫הביטוח הוא שמשלמים לחברת הביטוח ממון‪ ,‬והחברה‬ ‫משלמת תמורת זה סכום מסוים אחר זמן מסוים למי‬ ‫שהמבוטח מצוה‪ ,‬ורחוק מאד לומר שיהיה על זה תורת‬ ‫ירושה שיהיה החיוב לצוות ליתן סכום זה להבנים‪ ,‬ואין‬ ‫צורך בזה לקנין מיוחד כי כן היא תקנת החברה‬ ‫שנותנים הסכום למי שהמבוטח מצוה ואין אחר זה‬ ‫כלום‪ ,‬וכתב שם שאין שום פקפוק בדבר גם בלא‬ ‫סימוכין על פי הלכה‪ ,‬אבל יש גם סימוכין לדבר שאם‬ ‫נאמר שהיחס שבין חברת הביטוח למבוטח הוא כיחס‬ ‫שבין מלוה ולווה‪ ,‬נמצא שחברת הביטוח נחשבת ללווה‬


‫המשך נימוקי הפסק‬ ‫והחברה מתחייבת למבוטח הממון כפי התנאים‬ ‫שביניהם‪ ,‬והחיוב חל על החברה בשעה שמקבלת הממון‪,‬‬ ‫וזה פשוט שאם מלוה אומר ללוה בשעה שמלוה לו‬ ‫הממון עליך להחזיר ההלוואה לפלוני‪ ,‬מתחייב תיכף‬ ‫הלווה לאותו פלוני ואין צריך קנין אחר‪ ,‬והוא מדין עבד‬ ‫כנעני המוזכר בחו"מ סי' ק"צ סעי' ד' לעניין קניין קרקע‪,‬‬ ‫ומסתבר שה"ה גם לענין התחייבות לווה למלווה‪ .‬ואם‬ ‫אמנם המבוטח יכול עוד לשנות את דעתו ואין זה קנין‬ ‫גמור שאינו בחזרה‪ ,‬ומסתבר שגם המלוה יכול לשנות‬ ‫את דעתו שלא ליתן לאותו פלוני‪ ,‬מיהו כל זמן שלא‬ ‫שינה את דעתו הדבר מנוי וגמור‪ ,‬ואין לפקפק ולומר‬ ‫שאינו קנין גמור‪ .‬וכתב עוד שם שאם נאמר שהביטוח‬ ‫אינו מלוה אלא פקדון ביד החברה הרי הדבר פשוט עוד‬ ‫יותר שהרי זה מסירה ביד שליש שיש בזה משום מצוה‬ ‫לקיים דברי המת‪ ,‬ואם משום דאיתא ברמ"א דבעינן‬ ‫שמתחילת המסירה יהיה מושלש לשם כך ולא כשציוה‬ ‫להשליש אחר כך‪ ,‬הנה בביטוח הרי מוסיפים תשלום כל‬ ‫פעם ופעם והרי יש כאן מסירה חדשה ליד השליש בכל‬ ‫פעם ופעם‪[ .‬והנה מש"כ שהסברא נותנת שביטוח הוא‬ ‫התחייבות ישירה למוטב‪ ,‬דבריו מתקבלים על הדעת‪,‬‬ ‫וכ"פ עוד פוסקים וכנ"ל‪ .‬אבל מה שכתב כשהביא‬ ‫סימוכין ‪ -‬אם לדין יש תשובה‪ ,‬משום דמש"כ שאם היחס‬ ‫הוא מלוה ולוה הרי מועיל מדין עבד כנעני‪ ,‬לכאורה יש‬ ‫לדון שבשלמא בעבד כנעני בזמן שחל השעבוד הוא‬ ‫מתנה שיתחייב לאחר ושפיר דמי‪ ,‬אבל בביטוח אם כבר‬ ‫חל השעבוד אליו‪ ,‬איך יכול לאחר זמן להעביר השעבוד‬ ‫לאחר בלא קנין‪ ,‬ואם הוא התחייבות חדשה אין זה מדין‬ ‫ע"כ אלא שיש כאן התחייבות ישירה למוטב על פי‬ ‫ההסכם אם חברת הביטוח וכנ"ל מסברא‪ ,‬אבל אם בא‬ ‫לדון מצד קניינים יש לדון שלא יוכל להעביר השעבוד‬ ‫אחר שנתחייבו אליו‪ ,‬ובאמת נראה שגם אם זה‬ ‫התחייבות אי"ז התחייבות חדשה‪ ,‬אלא שמתחילה יש‬ ‫שעבוד 'לך ולכל מאן דאתי מחמתך'‪.‬‬ ‫ומש"כ שם שאם נתייחס לביטוח כפקדון הרי ודאי‬ ‫יש בזה משום מצוה לקיים דברי המת ונחשב הושלש‬ ‫לשם כך‪ .‬לא הבנתי דבריו כלל שהרי אין מקבל הכסף‬ ‫שמשלם ואין הכסף פקדון‪ ,‬בפרט שמקבל הרבה פעמים‬ ‫הרבה יותר ממה ששילם‪ .‬ועי' בפתח"ח (ירושה ואישות פ"א‬ ‫הערה ס"ה) מה שהעיר בדבריו בעניין הלוואה שמסתבר‬ ‫שאי"ז הלוואה כי לפעמים מקבלים יותר‪ ,‬וצ"ב כוונתו כי‬ ‫הרי סברא זו נכונה גם כלפי פקדון‪ ,‬וצ"ב]‪.‬‬

‫עכ"פ לעניין הלכה נראה פשוט כסברת החשב‬ ‫האפוד שיש כאן התחייבות למוטבים‪ ,‬ואין כאן הקנאה‬ ‫שנדון איך חלה בלא קנין‪ ,‬כי יש כאן התחייבות מצד‬ ‫החברה 'לך ולכל מאן דאתי מחמתך' לפי מי שיקבע‬ ‫המשלם‪ ,‬וההתחייבות חלה מתחילה עבורם‪ ,‬אע"פ‬ ‫שאינם ידועים עתה וככל התחייבות לכל מאן דאתי‬ ‫מחמתך‪ .‬ועי' עוד בספר משפטיך ליעקב (ח"א סי' י"ח אות‬ ‫ו') שדן בעניין צורת הקנין בהעברת מוטב‪ ,‬ונראה שס"ל‬ ‫דל"מ כמשעבדנא לך ולכל דאתי מחמתך‪ .‬ועע"ש כל הסי'‬ ‫בעניין אינשורענ’ס בירושה‪.‬‬ ‫והנה כפי שהזכיר בחשב באפוד הנ"ל יש לדון שגם‬ ‫באופן שהשאיר את עצמו למוטב בביטוח‪ ,‬אם ציוה‬ ‫לבנים שהבנות יהיו המוטבות צריכים לקיים מדין מצוה‬ ‫לקיים דברי המת‪ ,‬ודין זה חל גם על דשלב"ל וגם על דבר‬ ‫שאין בו ממש ואינו קצוב כמבואר בשו"ת אחיעזר (ח"ג‬ ‫סי' ל"ד) עיי"ש ובעוד מהאחרונים (עי' ספר משפט הצוואה ח"ג‬ ‫שער א' ענף ה' אות ג' ואות ו' בעמ' רס"ב ואילך)‪ ,‬ולכן אע"פ שאנו‬ ‫נוקטים שחברת הביטוח משלמת התחייבות על העתיד‬ ‫לכשימות ר’ יחזקאל‪ ,‬ואי"ז חוב עתה‪ .‬מ"מ יכול ר' מרדכי‬ ‫צבי לצוות גם על מה שלא בא לעולם‪ ,‬וממילא גם לו‬ ‫יצוייר שההתחייבות של חברת הביטוח הייתה לר' מרדכי‬ ‫צבי‪ ,‬כגון אילו לא העביר הרישום על שם הבנות בחברת‬ ‫הביטוח‪ ,‬אבל ברור שאמר שהמוטבות יהיו הבנות‪ .‬יש‬ ‫לקיים דבריו מדין מצוה לקיים דברי המת ויהיו הבנים‬ ‫חייבים לתת לבנות הכל‪ ,‬וכ"ש כשהממון כבר ביד הבנות‪.‬‬ ‫ובאחיעזר שם כתב שהגאון ר' אלחנן ווסרמן אמר לו‬ ‫שבביטוח יש לדון שהחוב חל מחיים ורק זמן הפרעון‬ ‫הוא לאחר המוות‪ ,‬ונחשב דבר שבא לעולם‪ ,‬אך הוא ז"ל‬ ‫פקפק בדבריו שם וכתב 'ואין דבריו מוכרחים ולא הובאו‬ ‫אצלי בכור הבחינה‪ ,‬ולמעשה נראה לי דודאי יש בזה‬ ‫מדין מצוה לקיים דברי המת' וכתב שם עוד שכיון‬ ‫שהרבה פוסקים ס"ל דמצוה לקיים דברי המת גם בלא‬ ‫הושלש לשם כך ע"כ צידד לקיים דברי המת‪.‬‬

‫העולה מכל האמור שבנד"ד שהממון כבר ביד‬ ‫הבנות‪ ,‬ברור שיכולות לומר קים לי כשיטות שלא בעינן‬ ‫הושלש לשם כך ושיש חיוב משום מצוה לקיים דברי‬ ‫המת‪ ,‬בפרט שבשו"ת בנין ציון סי' כ"ד מצדד שבמקום‬ ‫שאין היורשין מוחזקין יש לסמוך על הנך שיטות דסברי‬ ‫דאמרי' מצוה לקיים דברי המת גם בלא הושלש‪ ,‬וכ"ש‬ ‫כשהבנות מוחזקות‪ .‬אולם כל זה כתבנו רק לרווחא‬ ‫דמילתא כי בלא"ה כבר כתבנו שא"צ להגיע לדין מצוה‬ ‫לקיים דברי המת‪ ,‬כי גם בלא דין מצוה לקיים דברי המת‬ ‫ועי' עוד בקובץ הישר והטוב (ח"ב עמ' קי"ד)‪ ,‬נראה שהממון שלהם לגמרי כיון שהביטוח התחייב‬ ‫שהאריכו למעניתם מדברי האחרונים בדין מצוה לקיים לבנות מאז שנרשם על שמן‪ ,‬וכנ"ל‪.‬‬ ‫דברי המת בדשלב"ל‪ .‬וראה עוד בפתחי חושן (חלק ירושה‬ ‫ואישות פ"א הערה ס"ה) שהאריך בענין ירושה באינשורענ’ס‬ ‫והעיר שאם שינה שם המוטבים לא שייך לדון משום‬ ‫מצוה לקיים דברי המת כיון שלא הושלש לשם כך‪,‬‬ ‫ונשאר בצ"ע‪[ .‬ובדבריו נראה שהיה פשוט לו שאם הודיע‬

‫ד‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫בתחילה מי יהיו המוטבים נחשב הושלש גם כלפי‬ ‫התשלומים שמשלם אח"כ כיון שעל דעת כן נעשים כל‬ ‫פעם שמשלם‪ ,‬ואילו אם שינה שם המוטבים יש חסרון‬ ‫שמה שנתן עד אז לא הושלש לשם כך‪ .‬אך יש להעיר‬ ‫שאם אמרינן שזה התחייבות כלפי המוטבים א"כ‬ ‫כששינה שם המוטבים התחייבות החברה היא למוטבים‪,‬‬ ‫ומצוה לקיים דברי המת להעביר למוטבים כל מה שהיו‬ ‫חייבים עד עתה לאב‪ ,‬וממילא נחשב הושלש לשם כך‪ .‬כי‬ ‫הרי בכל מקרה אינם מקבלים את הכסף שהוא משלם‬ ‫שהרי פעמים רבות משלמים הרבה יותר וא"כ הכסף‬ ‫ששילם מתחילה לא הושלש לשם נתינה למוטבים אלא‬ ‫לשם זכות ההתחייבות בתשלום הביטוח כשיגיע הזמן‪,‬‬ ‫ואי"ז לא פקדון ולא הלוואה אלא תשלום עבור‬ ‫התחייבות עתידית‪ ,‬וממילא אין כאן מקום לדון מצד‬ ‫הושלש‪ .‬אבל אעפ"כ כיון שמתחילה משלם עבור שיתנו‬ ‫את התחייבותם בעתיד נחשב החיוב שלהם כהושלש‬ ‫לשם כך‪ ,‬משום שזה הייתה כל מטרת התשלום‬ ‫שיתחייבו לתת לנהנים את הסך שנמצא אצלם‪ .‬וכמו‬ ‫באדם שיתחייב לחבירו סך מסוים בלי חוב קודם‪ ,‬ויבקש‬ ‫המקבל שאת ההתחייבות יתן ליורשים‪ ,‬לכאורה שייך‬ ‫בזה מצוה לקיים דברי המת ויחשב הושלש לשם כך‪ ,‬כי‬ ‫סו"ס לא נמצא ביד המצוה ונשאר ביד המתחייב לשם‬ ‫נתינה בעתו לידי הנהנים‪ .‬ודו"ק וצ"ב עדיין‪ .‬ועי'‬ ‫באחיעזר שהובא לעיל‪ .‬וראה עוד בפסקים וכתבים כרך‬ ‫ט' סי' ס"ו שכתב להלכה שבדמי ביטוח יש משום מצוה‬ ‫לקיים דברי המת]‪.‬‬


‫בס"ד‬

‫ליקוטי זרע שמשון‬ ‫דברי תורה פון הגאון המקובל רבי שמשון חיים בן רבי נחמן מיכאל נחמני זי"ע איבערגעשריבן אויפן יודיש'ן שפראך‪ ,‬ווי‬ ‫ער האט צוגעזאגט ווער עס לערנט זיינע ספרים וועט זוכה זיין צי ישועות ונפלאות בני חיי ומזוני‪ ,‬אין ווי באקאנט האבן‬ ‫הונדרעטער יודען געהאט ישועות ורפואות‪ ,‬שידוכים פאר זיך אין די קינדער‪ ,‬פרנסה בשפע רב‪ ,‬נחת דקדושה‪ ,‬וכל טוב‪.‬‬ ‫דאס הייליג ספר וואס איז מסוגל פאר ישועות קען מען באקומען אין אלע ספרים געשעפטן‪ ,‬פאר מער פרטים רופט ‪7.34.6744743‬‬

‫__________________‬

‫פרשת תולדות‬ ‫ויאמר יצחק אל בנו מה זה מהרת למצא בני ויאמר כי הקרה ה' אלקיך לפני (כז כ)‪ .‬לכאורה דארף מען פארשטיין וואס פעלט‬ ‫אויס אויך "אלקיך" עס איז גענוג אז ער זאגט כי הקרה ה' לפני?‪ .‬נאר די כוונה איז‪ ,‬ווייל יצחק האט געפרעגט יעקב ווי אזוי האסטו היינט‬ ‫אזוי שנעל זיך ציגעאיילט‪ ,‬האט יעקב אבינו גענטפערט כי הקרה ה' אלקיך לפני‪ ,‬דאס מיינט השי"ת האט געהאלפן בדרך נס‪ ,‬האט יעקב‬ ‫אבער חושש געווען אז יצחק וועט נישט וועלן עסן פונדעם‪ ,‬ווי חז"ל זאגן (תענית דף כד‪ ).‬אז מען איז נישט נהנה פון מעשה נסים‪ ,‬וועגן‬ ‫דעם האט יעקב געזאגט "אלקיך"‪ ,‬אין ווי רש"י זאגט אין פרשת ויצא‪ ,‬אז השי"ת האט מייחד געווען שמו יתברך אויף יצחק אפילו בחייו‪,‬‬ ‫ווייל ער איז געווען כלוא בבית והרי הוא כמת ויצר הרע פסק ממנו‪ .‬איז אויב אזוי איז יצחק שוין בבחינת עולם הבא‪ ,‬מעג ער שוין נהנה זיין‬ ‫פון מעשה נסים וואס דאס איז שכר עולם הבא‪.‬‬ ‫[זרע שמשון בפרשתן אות יב]‬

‫*‬

‫מוסר השכל פון די פרשה‬ ‫כי הקרה ה' אלקיך לפני‪ .‬לכאורה איז זייער שווער כי הקרה ה' אלקיך‪ ,‬עס קוקט אויס כאילו ח"ו א דבר שקר‪ ,‬ווייל ער האט דאך עס‬ ‫גענומען פון די שאף פון שטיעב און נישט געגאנגן פאנגען?‪ .‬נאר פון דא זעהט מען א "מוסר השכל" אז א יעדע מענטש דארף איינזעהן ביי‬ ‫אלע זיינע מעשים די נפלאות אין השגחת הקב"ה‪ ,‬אין אז דער מענטש אליינס האט נישט קיין שום כח‪ ,‬אן חסד ה'‪ ,‬א מענטש קען נישט רירן‬ ‫זיין קליין פינגער נאר אויס מען רופט עס אין הימל (חולין דף ז ע"ב)‪ ,‬אין אזוי אויך ביי יעדע ריווח וואס ער מאכט‪ ,‬זאל ער נישט זאגן אז עס‬ ‫איז געקומען דורך זיינע השתדלות אין חריצות‪ ,‬נאר אלעס איז בחסד ה'‪ ,‬אין אזוי אויך אויב ער איז עולה לגדולה‪ ,‬זאל ער נישט זאגן מיין‬ ‫חכמה האט עס גורם‪ ,‬נאר תולה זיין אלעס איז בחסד ה'‪ .‬אזוי ווי דא ביי יעקב אבינו אפילו ער האט גארנישט געדארפט כמעט טוהן נאר‬ ‫נעמען פון די סטאדע‪ ,‬האט ער עס תולה געווען כי הקרה ה' אלקיך לפני‪ ,‬אלעס בחסד ה'‪.‬‬ ‫[שם]‬

‫*‬ ‫וירח את ריח בגדיו‪ ,‬שטייט אין ילקוט אל תיקרי בגדיו אלא בוגדיו‪ ,‬אז יצחק האט געשמעקט די ריח טוב אפילו פון די פעלטשערס‪ ,‬דאס‬ ‫מיינט אפילו די קינדער פון יעקב וואס וועלן נישט זיין אזוי ערליך אין ער האט זיי אויך געבענטשט‪ .‬לכאורה איז שווער‪ ,‬ווייל רשיז"ל זאגט‬ ‫(בראשית כה יא) אז אברהם האט נישט געוואלט בענטשן יצחק ווייל ער האט געזעהן אז עס גייט ארויסקומען פון איהם א עשיו הרשע‪ ,‬אין‬ ‫דא זעהט מען אז יצחק האט יא געבענטשט יעקב אפילו די בוגדים?‪ .‬נאר באמת איז א גרויסע חילוק ווייל יודישע קינדער אפילו זיי זענען‬ ‫טאקע בוגדים זענען זיי נאך אלץ ראוי לברכה‪ ,‬ווי חז"ל זאגן (ברכות דף נ"ז ע"א) פושעי ישראל אפילו ריקנין שבך מלאים מצוות כרמון‪ ,‬איז‬ ‫ממילא פון עשיו הרשע די אומות העולם זיי טאקע נישט ראוי לברכה‪ ,‬מה שאין כן די קינדער פון יעקב בכל אופן שהוא האבן זיי א תקנה‬ ‫מיט תשובה אין זענען ראוי לברכה‪.‬‬ ‫[זרע שמשון בפרשן אות יד]‬

‫***‬ ‫מעשה פלא עס פארציילט הרב מ‪.‬ב‪.‬פאשקעס שליט"א‪ ,‬חודש אלול שנת תשע"ד האט מיך געקלינקען א יוד פון די מרחקים ר' א‪.‬ש‪.‬‬ ‫הי"ו אין געבעטן אזוי ווי איך טוה א סך אין די הפצת תורת הזרע שמשון‪ ,‬בעט ער מיך שטארק איהם צישטעלן א חברותא איינמאל א‬ ‫וואך צי לערנען אויפן טעלעפאן "זרע שמשון"‪ .‬אזוי רעדענדיג מיט דעם יוד ווער איך געוואויר אז דער יוד איז שוין איבער פערציג יאר‬ ‫אלט‪ ,‬אין זיין פרוי עטליכע דרייסיג‪ ,‬אי ן נאכנישט זוכה געווען צי זרע של קיימא‪ .‬אין הערענדיג פון די סגולה ספר זרע שמשון וויל ער זיך‬ ‫קובע זיין א שיעור יעדע וואך‪ .‬בני לביני האב איך באשלאסן אז א יוד פון די מרחקים רופט‪ ,‬וועל איך מיך אליינס אונטערנעמן צי לערנען‬ ‫מיט דעם יוד‪ ,‬וכך הוה שוין יענע וואך האבן מיר געלערנט יעדע וואך ליל שישי אויפן טעלעפן א ערך א שעה צייט‪ ,‬למעשה נאך א יאר‬ ‫סוף אלול תשע"ה ועדיין לא נושענו‪ ,‬האב איך געזאגט פאר דעם יוד איינמאל נאכ'ן שיעור‪ ,‬הער זיך צי‪ ,‬מען דריקט יעצט איבער דעם ספר‬ ‫"זרע שמשון" אפשר וואלסטו זיך משתתף געווען בממון א גרויס חלק לזכות?‪ ,‬ווי אודאי דער זכות הרבים מיטן זכות המחבר וועט מגין‬ ‫זיין לישועה‪ ,‬וכך הוה געשלאסן דעם מקח פאר א גרויסן סכום אין די סדר הפרעון איז געבליבן אז ער גייט עס געבן יעדן חודש במשך די‬ ‫קומענדיגע ‪ 21‬חדשים‪" .‬פלאי פלאים" ער האט געענדיגט בייצאלן דעם לעצטן פעימנט איז ער געהאלפן געווארן מיט א "בן זכר"‪ .‬ופלא‪.‬‬ ‫פרשת "תולדות" זרע של קיימא‪ ,‬ויתן לך ‪ ,‬קריאה מעורר הזמן‪ ,‬קינדער‪ ,‬ברכת יצחק ופרנסה בריווח וכל טוב‪ ,‬ווי דער הייליגער מחבר זי"ע האט‬ ‫א נאמען געגעבן דעם הייליג ספר "זרע שמשון"‪ ,‬איז דבר בעתו מה טוב‪ ,‬צי לערנען אין דאס הייליג ספר אין דערמאנען זכות נשמתו אין זיין‬ ‫הבטחה‪ ,‬אז בזכות הצדיק זאל מען געהאלפן ווערן מיט בני חיי ומזוני‪ .‬איינהאנדלן דעם גרויסן זכות פון מזכה זיין את הרבים מיט די "גליונות‬ ‫אויף אידיש" קען מען זיך פארבינדען אויף ‪451..65..743‬‬

‫זכות הגליון לשבוע זו לזכות חנני' יו"ט דוד בן דבורה בלומא לבריהגו"נ ולהצלחה ופרנסה בריווח והרחבת הדעת‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫~ א וועכענטליכע זאמלונג פו אינטערעסאנטע ערצעהלונג‪ ,‬קורצע ווערטער‪ ,‬או שארפע געדאנק פו צדיקי הק' זי"ע ~‬ ‫שנה י"ב גליו מס‪ 539 .‬פרשת תולדות תשע"ז ‪ -‬תלמוד תורה דחסידי בעלזא אנטווערפע ‪ ,‬כיתה ה'‪.‬‬ ‫ע"י בנציו וואלקענפעלד‪ - .‬כל הזכויות‪ ,‬כולל העתקה והפצה‪ ,‬שמורות להמו"ל‪.‬‬

‫‪þ®îê íþî³ ó¼òîõ þ¼¬þ¼îî ñþ¼õ‬‬ ‫‪µêîî −ð öîõ í¾þõ −ð ¹−îê‬‬ ‫ב ָר ָה הוֹלִ יד‬ ‫ב ָר ָה ְ‬ ‫ וְ אֵ ֶה וֹלְ דֹת יִ ְצ ָחק ֶ  ְ‬ ‫‪) ä LÈ øÀ tÇ aÀ íé øeîÂ‬רש"י(‪.‬‬ ‫אֶ ת יִ ְצחָ ק )כהיט(‪Ä à äÈ å NÈ òÅ åÀ á ÷É ò Çé .‬‬ ‫דאס ווארט 'תולדות' קע געשריב ווער ָמלֵא מיט ‪2‬‬ ‫מאהל א 'ו' או ס'קע געשריב ווער חָ סֵ ר 'ֹלְ דֹת' אה‬ ‫א 'ו'‪ .‬אבער ביי אונז אי פסוק איז ווינדערלי‪ ,‬אנהייב‬ ‫שטייט יא א 'ו' או ביי ענדע שטייט נישט‪  .‬ס'איז‬ ‫שווער צו פארשטיי‪ ,‬אויב די פסוק וויל עס שרייב‬ ‫'מלא'‪ ,‬דא זאל ער שרייב ‪ 2‬מאהל א 'ו'‪ ,‬או אויב ער‬ ‫וויל עס שרייב 'חסר'‪ ,‬דא זאל ער ביידע מאהל‬ ‫אויסלאז די 'ו'?‬ ‫אט די קשיא איז טאקע שווער געווע פאר רש"י‪ .‬או‬ ‫‪ 'ä LÈ øÀ tÇ aÀ íé øeî‬קעג דער‬ ‫ער ענטפערט‪Ä Âà äÈ å NÈ òÅ åÀ á ÷É ò Çé ' :‬‬ ‫צדיק יעקב שרייבט ער די אנהייב מלא‪ ,‬או קעג דער‬ ‫רשע עשו שרייבט ער די ענדע חסר‪.‬‬ ‫)מגיד צדק(‬ ‫ֹאמר ִא ‪ ֵ$‬ל ָָ‪#‬ה "ֶ ה‬ ‫ וַ)ִ ְתר ְֹצצ( ַהָ נִ י ְ ִק ְרָ & ַו ֶ‬ ‫נֹכִ י ו ֵַלֶ‪ +‬לִ ְדרֹ* אֶ ת ַה' )כהכב(‪.‬‬‫חז"ל זאג )קידושי לא‪ (.‬אז ווע דער אייבערשטער‬ ‫האט געזאגט אוי‪ $‬בארג סיני די ערשטע ‪ 2‬מצוות 'אנכי‬ ‫ה' אלקי‪ '/‬או 'לא יהי' ל‪ /‬אלהי אחרי '‪ ,‬האב די‬ ‫פעלקער געזאגט אז ער מיינט בלויז זיי אייגענע כבוד‪.‬‬ ‫אבער ווע ער איז אנגעקומע צו די מצוה פו 'כבד את‬ ‫אבי‪ /‬ואת אמ‪ ,'/‬האב זיי מודה געווע אוי אוי‪ $‬די‬ ‫ערשטע מצוות אז ער מיינט נישט זיי כבוד‪ .‬קומט‬ ‫אויס פו דע‪ ,‬אז ווע מענטש זענע נישט מקיי די‬ ‫מצוה פו 'כיבוד אב וא ' קע מע קלער אז דער‬ ‫אייבערשטער האט געמיינט זיי כבוד‪.‬‬ ‫דאס זאגט די פסוק‪' :‬ויתרוצצו הבני בקרבה'‪ ,‬דאס‬ ‫הייסט אז זיי זענע נישט מקיי די מצוה פו כיבוד אב‬ ‫וא‪ .‬האט רבקה געזאגט‪' :‬א כ למה זה אנכי' ‬ ‫פארוואס האט דער אייבערשטער געגעב די מצוה פו‪:‬‬ ‫'אנכי ה' אלקי‪ ,'/‬מענטש וועל דא זאג אז ער מיינט‬ ‫ח"ו זיי אייגענע כבוד‪.‬‬ ‫)מדרש יונת(‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫ֹאמר ִא ‪ ֵ$‬ל ָָ‪#‬ה "ֶ ה‬ ‫ וַ)ִ ְתר ְֹצצ( ַהָ נִ י ְ ִק ְרָ & ַו ֶ‬ ‫נֹכִ י ו ֵַלֶ‪ +‬לִ ְדרֹ* אֶ ת ַה' )כהכב(‪.‬‬‫דער 'ב‪2‬איש‪2‬חי' זצ"ל ערקלערט די וויכוח צוויש‬ ‫יעקב או עשו אוי‪ $‬דע אופ‪ :‬עשו האט גע'טענה'ט צו‬ ‫יעקב אז חז"ל דרש'ענע דאס ווארט 'את' פונע פסוק‬ ‫)שמות כיב(‪' :‬כבד את אבי‪ /‬ואת אמ‪ ,'/‬אז דאס קומט‬ ‫פארמער 'אחי‪ /‬הגדול'‪ ,‬אז מ'מוז מכבד זיי דע‬ ‫גרויס ברודער‪ .‬אויב אזוי ביזטו‪ ,‬יעקב‪ ,‬מחויב מיר‬ ‫מכבד צו זיי!‬ ‫האט יעקב איה געענטפערט‪ :‬ס'איז אבער דא א‬ ‫אנדערע דרש פו חז"ל אוי‪ $‬דער פסוק )דברי יכ(‪' :‬את‬ ‫ה' אלקי‪ /‬תירא'‪ ,‬אז דאס ווארט 'את' קומט פארמער‬ ‫אז פו א תלמיד‪2‬חכ איז מע מחויב מורא צו האב‬ ‫פונקט ווי פונע באשעפער‪  .‬אויב אזוי ביזטו‪ ,‬עשו‪,‬‬ ‫מחויב מורא צו האב פו מיר!‬ ‫דאס זאגט דער פסוק‪' :‬ותל‪ /‬לדרוש את ה''‪ ,‬רבקה‬ ‫איז געגאנג פארש וועלכער 'את' איז שטערקער‪ ,‬דער‬ ‫פו יעקב'ס דרש אדער פו עשו?  איז געקומע דער‬ ‫ענטפער‪' :‬ורב יעבוד צעיר'  דער עלטערער עשו וועט‬ ‫זיי א קנעכט פאר דער יונגערער יעקב‪ ,‬דאס הייסט אז‬ ‫דער דרש פו 'את ה' אלקי‪ /‬תירא'‪ ,‬אז פו א תלמיד‬ ‫חכ איז מע מחויב מורא צו האב‪ ,‬איז שטערקער פו‬ ‫די דרש פו 'כבד את אבי‪.'/‬‬ ‫ דאס זאג מיר אי די הפטרה פו פרשת תולדות‬ ‫)מלאכי אב‪,‬ג(‪' :‬ואוהב את יעקב‪ ,‬ואת עשו שנאתי'‪ .‬‬ ‫דער אייבערשטער זאגט‪ :‬אי האב ליב דער 'את' וואס‬ ‫יעקב דרש'ענט‪ ,‬או אי האב פיינד דע 'את' וואס עשו‬ ‫דרש'ענט‪...‬‬ ‫ וְ יָדוֹ אֹחֶ זֶת ַ ֲע ֵקב עֵ ָ‪4‬ו )כהכו(‪.‬‬ ‫א גוי טוהט אוי פו מאהל צו מאהל א גוטע זא‪./‬‬ ‫אבער ווע מ'וועט גוט אריינקלער או אויספארש‪,‬‬ ‫וועט מע זעה אז קיי איי זא איז נישט אינגאנצ‬ ‫גוט‪  ,‬ווייל אלע זייערע מעשי זענע ארומגענומע מיט‬ ‫אינטערעס או געדאנק פו אייגענע פארגעניגענס‪...‬‬


‫דאגעג אבער‪ ,‬אפילו דער שוואכסטער איד‪ ,‬ווע ער‬ ‫מאכט אמאהל א שלעכטע זא‪ ,‬איז דאס נאר ווייל אי‬ ‫יענע מינוט האט דער יצר הרע איה איבערגערעדט‪,‬‬ ‫אבער אינטיפ האר' בלייבט ער א ערליכער או‬ ‫געטרייער גלויביגער איד‪ ,‬ווייל ער וויל טוה בלויז‬ ‫גוטס‪ .‬דאס זאגט דער פסוק‪' :‬וידו אחזת בעקב עשו' ‬ ‫דארט ווי עס ענדיגט זי די קליינע עק פו די גוטס פו‬ ‫עשו‪ ,‬דארט הייבט זי אה די גרויסע גוטס פו יעקב‪.‬‬ ‫)ישמח משה(‬

‫ וַ)ִ גְ ְ‪7‬ל( ַה‪ ְ6‬עָ ִרי וַיְ ִהי עֵ ָ‪4‬ו ִאי* י ֵֹדעַ צַ יִ ד ִאי*‬ ‫ֹ*ב א ָֹהלִ י )כהכז(‪óé øÄ çÇ åÉ ðé àÅ LÆ é îÄ .‬‬ ‫ָ‪ֶ 4‬דה וְ ַי ֲעקֹב ִאי* ָ י ֵ‬ ‫‪) í zÇ éeø ÷È ú åÉ î øÇ ìÀ‬רש"י(‪.‬‬ ‫ס'איז באקאנט די קשיא‪ ,‬יעקב אבינו האט דא‬ ‫זעהר גוט געוויסט אויסצונאר עשו ‪ 2‬מאהל‪ ,‬או לב‬ ‫מיט זיינע שע‪ ,$‬דא ווי אזוי קע איה די תורה‬ ‫אנרופ‪' :‬איש‪2‬ת '  איינער וואס ווייסט נישט וויאזוי‬ ‫צו פא‪?8‬‬ ‫נאר מ'קע ענטפער‪ ,‬אז דאס ווארט 'איש' האט א‬ ‫באדייט‪ :‬א בעל‪2‬הבית או הערשער אוי‪ $‬א געוויסע‬ ‫זא‪ .‬אזוי ווי‪' :‬איש‪2‬מלחמה'  דער וואס הערשט אוי‪$‬‬ ‫די מלחמה‪ .‬יעקב אבינו איז טאקע געווע א 'איש' אוי‪$‬‬ ‫די מידה פו 'תמימות'‪ ,‬או האט געוויסט ווע זי צו‬ ‫באנוצ מיט דע מידה או ווע נישט‪ .‬מיט קרומע‬ ‫מענטש ווי עשו או לב האט ער זי אוי‬ ‫אויפגעפיהרט קרו‪...‬‬ ‫דאס זעהט מע טאקע קלאהר פו די ווערטער פו‬ ‫רש"י‪  'í zÇ éeø ÷È ú åÉ î øÇ ìÀ óé øÄ çÇ åÉ ðé àÅ LÆ é îÄ ' :‬דער וואס איז‬ ‫נישט גענוג שאר‪ $‬או ווייסט נישט ווע צו נוצ די‬ ‫'תמימות' או ווע זי אויפצופיהר קרו‪ ,‬דער הייסט‬ ‫בלויז א 'ת '‪ .‬אבער יעקב אבינו איז געווע א 'איש‪2‬‬ ‫ת '  א בעל הבית אוי‪ $‬זיינע מידות‪ ,‬ער האט געוויסט‬ ‫ווע זי צו באנוצ מיט די מידה‪.‬‬ ‫)דברי יחזקאל(‬ ‫ ַויֶאֱ ַהב יִ ְצחָ ק אֶ ת עֵ ָ‪4‬ו ‪ ִ$‬י צַ יִ ד ְ ִפיו‪ ,‬וְ ִר ְב ָקה‬ ‫א ֶֹהבֶ ת ֶאת יַעֲ קֹב )כהכח(‪.‬‬ ‫ביי יצחק שטייט 'ויאהב'  א לשו עבר‪ ,‬או ביי‬ ‫רבקה שטייט 'אהבת'  א לשו הוה‪ .‬ווייל ביי יצחק‬ ‫שטייט‪' :‬כי ציד בפיו'  דאס הייסט‪ ,‬אז נאר אי די‬ ‫צייט וואס עשו האט געברענגט פאר זיי פאטער צו עס‬ ‫האט איה יצחק ליב געהאט‪ ,‬אבער נאכדע שוי‬ ‫נישט‪ .‬אבער רבקה האט ליב געהאט יעקב' א‬ ‫ליבשאפט וואס איז נישט געווע געוואנד אי א‬ ‫געוויסע זייטיגע זא‪ .‬דערפאר איז דאס געווע א‬ ‫שטענדיגער ליבשאפט!‬ ‫)כלי יקר(‬ ‫ֹאמר יַעֲ קֹב ִמכְ ָרה כַ )וֹ אֶ ת ְכ ָֹר ְת; לִ י )כהלא(‪.‬‬ ‫ ַו) ֶ‬ ‫יעקב מיט עשו' האב זי איינגעטיילט מיט ביידע‬ ‫וועלט‪ .‬יעקב האט זי גענומע 'עול הבא'‪ ,‬או עשו‬ ‫'עול הזה'‪ .‬יעקב אבינו האט אבער איינגעזעה אז‬ ‫ס'וועט נישט מעגלי זיי פאר איד איינצוהאלט די‬ ‫תורה אה אביסל 'עול הזה'  געלט או אנדערע‬

‫געברויכ‪ ...‬האט ער געבעט‪ :‬מכרה לי 'כיו '‪  .‬די‬ ‫ראשי תיבות פו 'כיו ' איז‪' :‬כול ישבעו ויתענגו‬ ‫מטוב‪  .'/‬פארקוי‪ $‬מיר אביסל פו די גוטס פו די‬ ‫וועלט ווייל אי נויטיג דאס פאר עבודת הבורא‪...‬‬ ‫)רבי נפתלי מראפשי<(‬ ‫ ַויֹאכַ ל ַוי ְֵ* ְ ַוי ָָק ַו ֵי ֶל‪ +‬וַיִ בֶ ז עֵ ָ‪4‬ו אֶ ת ַה ְכ ָֹרה‬ ‫)כהלד(‪.‬‬ ‫אייגענטלי וואלט מע געקענט מלמד זכות זיי אוי‪$‬‬ ‫עשו‪ ,‬אז ער האט נישט געמיינט צו פארשעמע די‬ ‫בכורה‪ ,‬נאר ער איז געווע אזוי שטארק הונגעריג אז‬ ‫ס'האט זי געהאנדעלט ממש פו פיקוח נפש‪ ...‬דערפאר‬ ‫איז ער גרייט געווע אוועק צו שענק די טייערסטע זא‬ ‫ביי איה 'די בכורה'‪  .‬פו ווי זעהט מע דע אז ער‬ ‫האט געמיינט צו פארשעמע די בכורה?‬ ‫ אויב ס'איז טאקע אזוי געווע‪ ,‬דא נאכדע וואס‬ ‫ער איז זאט געוואר‪ ,‬וואלט ער זי בארעכענט או‬ ‫חרטה געהאט‪  :‬וואס האב אי דא געטוה‪ ,‬אז אי‬ ‫האב אוועק געשענקט די בכורה פאר א טעלער‬ ‫באנדלע‪ ...?!?/‬או ער וואלט געמאכט קולות אוי‪ $‬יעקב‬ ‫אז ער האט איה אויסגענארט‪ ...‬אבער נישט דאס‬ ‫האט ער געטוה‪ .‬נאר‪' :‬ויאכל וישת ויק ויל‪  '/‬נישט‬ ‫זאגנדיג קיי איי ווארט‪ ,‬האט ער זי אויפגעהויב או‬ ‫פארלאזט דאס ארט‪  .‬דאס איז די גרעסטע באווייז‬ ‫אז‪' :‬ויבז עשו את הבכורה'‪...‬‬ ‫)המגיד מדובנא(‬ ‫ וַ)ֵ ֶ*ב יִ ְצ ָחק ִגְ ָרר )כוו(‪.‬‬ ‫דער הייליגער 'ישמח‪2‬משה' זי"ע פו אוהעל‪ ,‬פלעגט‬ ‫אלס יונגערמא ארומפאהר אי די שטעטלע או‬ ‫דערפער או האלט דרשות צו אויפוועק די איד צו‬ ‫תשובה שלימה‪ .‬איינמאהל איז ער אנגעקומע אוי‪$‬‬ ‫שבת פרשת תולדות קיי לובלי‪ ,‬או ער איז געגאנג‬ ‫צו טיש פונע הייליג רבי'  דער חוזה פו לובלי‬ ‫זי"ע‪ .‬דער רבי האט געזאגט תורה אוי‪ $‬די פסוק‪' :‬וישב‬ ‫יצחק בגרר'  אז אי די ישיבה פו יצחק אבינו האט‬ ‫מע גע'פסק'ענט אזוי ווי רבי שמעו ביי דער די פו‬ ‫'גרירה'‪ ) .‬רבי שמעו פסק'ענט אי מסכת שבת אז ס'איז מותר‬ ‫'גרירה'  צו שלעפ א שווערע זא אוי‪ $‬דער ערד אויב ער האט‬ ‫נישט אינזינע צו מאכ א קרי'‪ .‬או אזוי אוי ביי יעדע מלאכה‬ ‫אי שבת(‪.‬‬

‫דער ישמחמשה איז דעמאלטס נאכנישט געווע א‬ ‫חסיד‪ ,‬או דער דברתורה האט איה אויסגעזעה‬ ‫אביסל מאדנע ווי א ווערטל‪ .‬ער האט נישט פארשטאנע‬ ‫די באדייט דערפו‪ ,‬האט ער זי אביסל‬ ‫אונטערגעשמייכעלט‪...‬‬ ‫אויפ' וועג צוריק צו זיי סטאנציע האט ער‬ ‫באמערקט אז דאס בינטל שליסלע פו זיי צימער‬ ‫ליגט ביי איה אי קעשענע‪ ,‬או ער איז יעצט אי א‬ ‫שטאט וואס האט נישט א עירוב‪ .‬ער האט פארשטאנע‬ ‫אז דער רבי פו לובלי האט איה געמיינט מיט די‬ ‫ווערטער‪' :‬אי די ישיבה פו יצחק אבינו האט מע‬ ‫גע'פסק'ענט אזוי ווי רבי שמעו אז אויב מ'האט נישט‬ ‫אינזינע צו טוה א מלאכה‪ ,‬איז מע פטור'‪.‬‬ ‫צומארגענס ווע דער ישמח משה האט געהאלט זיי‬

‫פאר איינשרייבונג‪ ,‬קאמענטאר‪ ,‬באמערקונג‪ ,‬אדער באלייכטונג איבער דע גליו‪ ,‬קענט איהר זי פארבינד מיט אונז‪b.wolkenfeld@skynet.be :‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫דרשה אינע גרויס שוהל‪ ,‬האט ער דערצעהלט א‬ ‫מעשה‪ :‬אמאהל איז געקומע אי א שטאט א גרויסער‬ ‫דיאמאנט‪2‬הענדלער או ער האט געוואלט פארקויפ‬ ‫זיי ווארע‪ .‬ווע ער איז געגאנג אויפ' גאס האט ער‬ ‫געזעה א צירונג געשעפט וואס דער בעלהבית האט‬ ‫ארויסגעלייגט אי זיי אויסלייגפענסטער אלע שיינע‬ ‫או גרויסע דיאמאנט‪.‬‬ ‫דער הענדלער האט זי בארעכענט‪ :‬אי א שטאט ווי‬ ‫מ'פארקויפט אזעלכע גרויסע דיאמאנט‪ ,‬האב אי‬ ‫נישט וואס צו פארקויפ!  ער (אקט איי זיי ווארע‬ ‫או ער וויל פארלאז דאס שטאט‪ .‬איז געקומע צו‬ ‫איה א דיאמאנט 'מֵ ִבי' או איה געזאגט‪:‬‬ ‫אייגענטלי זענע דיינע ווארע פוהל בעסער‪ .‬ווייל‬ ‫יענעמס גרויסע דיאמאנט זענע פוהל מיט (ינטלע או‬ ‫פלעק‪ ,‬אבער דיינע קליינע דיאמאנט זענע‬ ‫וואונדערבאר שיי או פוהל טייערער פו זיינע‬ ‫גרויסע‪...‬‬ ‫ האט דער ישמחמשה זי אויסגעפיהרט‪  :‬אי‬ ‫לובלי געפונט זי איי קליינע דיאמאנטשטיי וואס‬ ‫איז פוהל מער ווערד פו מיינע גרויסע שטיינער!  איי‬ ‫קליינע דברתורה פו רבי' פו לובלי‪ ,‬איז פוהל מער‬ ‫ווערד פו אלע מיינע לאנגע דרשות!!  או פו‬ ‫דעמאלטס אה איז דער ישמחמשה געוואר א‬ ‫פייערדיגער חסיד פו רבי' זי"ע‪.‬‬

‫ וַיִ גְ ַ‪7‬ל ָה ִאי* ַו ֵילֶ‪ָ +‬הלוֹ‪ +‬וְ גָדֵ ל עַ ד ‪ ִ$‬י ג ַָדל ְמאֹד‬ ‫)כויג(‪.‬‬ ‫אי די גאנצע פרשה ווערט יצחק דערמאנט מיט זיי‬ ‫נאמע‪ ,‬או דא ווערט ער דערמאנט אלס 'האיש'‪.‬‬ ‫פארוואס?  די פסוק קומט מרמז זיי אז באלד ווע‬ ‫יצחק אבינו איז געוואר א 'איש'  ביי זיי בר מצוה‪,‬‬ ‫איז שטענדיג געווע‪' :‬ויגדל האיש'‪ ,‬ער איז געוואקס‬ ‫או געשטיג אי מדריגות הקדושה העכער או העכער‬ ‫או נישט שטיי געבליב אוי‪ $‬איי ארט‪ .‬נאר‪' :‬ויל‪/‬‬ ‫הלו‪ /‬וגדל'‪ ,‬פו מדריגה צו מדריגה‪ ,‬ביז‪' :‬כי גדול מאד'‪,‬‬ ‫אזוי הוי איז ער אנגעקומע אז קיינער האט איה‬ ‫נישט געקענט דערגרייכ!‬ ‫)רבי ר' בער ממעזריטש(‬ ‫‬

‫ָקנְ ִי =א י ַָד ְע ִי יוֹ מו ִֹתי )כז‬ ‫ֹאמר ִה‪ֵ6‬ה נָא ז ַ‬ ‫ַו) ֶ‬

‫ב(‪.‬‬ ‫הרה"ק ר' יחיאל מאיר פו גאסטאני זי"ע פלעגט‬ ‫(ראווע דער יאהרצייטסעודה פו זיי רבי'  הרה"ק‬ ‫ר' מענדל פו קאצק זי"ע‪ ,‬וואס געפאלט כ"ב שבט‪ ,‬א‬ ‫טאג שפעטער )כ"ג שבט(‪ .‬זיי זוה רבי לייבוש האט‬ ‫איה געפרעגט די באדייט פו די סארט פיהרונג? האט‬ ‫ער געענטפערט‪ :‬אי האב בקבלה פו מיי רבי'‪ ,‬אז‬ ‫מיי פטירה וועט זיי‪ ,‬אדער איי טאג פאר דע רבי'ס‬ ‫יאהרצייט אדער איי טאג דערנא‪ ./‬או יעדעס יאהר‬ ‫ווע דער טאג נא דער יאהרצייט גייט אריבער‪ ,‬מא‬ ‫אי א סעודה ווייל אי ווייס אז אי וועל לעב נא‪ /‬א‬ ‫יאהר‪.‬‬ ‫ער איז טאקע נפטר געוואר כ"א שבט‪ ,‬א טאג פאר‬ ‫דער יאהרצייט פו זיי רבי'‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫ֹאמר ַה?ֹל‬ ‫ביו וַיְ מ‪@ֵ A‬ה( ַו) ֶ‬‫ וַ)ִ ‪ַ *ַB‬י ֲעקֹב אֶ ל יִ ְצ ָחק ִ‬ ‫קוֹל ַי ֲעקֹב וְ ַה)ָ ַדיִ יְ דֵ י עֵ ָ‪4‬ו )כזכב(‪.‬‬ ‫בזמ שהקול קול יעקב נשמע בבתי כנסיות ובבתי‬ ‫מדרשות אי הידי ידי עשו שולטות בכ )מדרש(‪.‬‬ ‫פרעג די מפרשי‪ ,‬אי פסוק שטייט דא נישט‪' :‬ואי‬ ‫הידי ידי עשו' נאר‪' :‬והידי ידי עשו'  הייסט דאס‬ ‫דא אז אפילו ווע ס)איז 'הקול קול יעקב'‪ ,‬איז אוי‪:‬‬ ‫'הידי ידי עשו'?‬ ‫קל' שטייט חסר אה א 'ו' )הקול(‪ .‬קע מע‬ ‫נאר ' ַה ֹ‬ ‫דאס לייענע ' ָה ֵקל'  ס'איז לייכט געוואר‪ ,‬או דער‬ ‫פשט איז‪ :‬ווע ס)ווערט לייכטער או שווא דער 'קול‬ ‫יעקב'‪ ,‬ער איז חסר‪ ,‬דעמאלטס וועל געוועלטיג די 'ידי‬ ‫עשו'‪ .‬אויב אבער דער קול יעקב איז 'מלא' או נישט‬ ‫א(געשוואכט‪ ,‬דעמאלטס איז‪' :‬אי הידי ידי עשו‬ ‫שולטות'‪.‬‬ ‫)הגאו מווילנא(‬ ‫ ַה?ֹל קוֹל ַי ֲעקֹב וְ ַהי ַָדיִ יְ דֵ י עֵ ָ‪4‬ו )כזכב(‪.‬‬ ‫ווע ס'גייט גוט פאר' איד‪ ,‬פארגעסט ער ליידער פו‬ ‫מאהל צו מאהל פו דע קול תורה ותפילה‪  .‬ווע‬ ‫טוהט זי יעקב דערמאנע פו דע 'קול יעקב' או ער‬ ‫טוהט תשובה?  ווע 'והידי ידי עשו'‪ ,‬ווע די גוי‬ ‫הייב אה צו נוצ זייערע הענט איבער איה‪...‬‬ ‫)אוצר חיי (‬ ‫חי; ְ ִמ ְר ָמה וַ)ִ ַ?ח ִ ְרכָ ֶת; )כזלה(‪.‬‬‫ֹאמר ָ א ִ‬ ‫ ַו) ֶ‬ ‫ס'איז באקאנט וואס חז"ל זאג אז דער טאג וואס‬ ‫יצחק האט געבענטשט יעקב איז געווע פסח‪ ,‬או ער‬ ‫האט גע'שחט' פאר' פאטער דע קרב פסח או‬ ‫צוגעגרייט אלע צוגעהער פונע פסח‪2‬סדר‪ ,‬ווי אוי‬ ‫האט ער איה געגעב צו עס 'אפיקומ'‪ ,‬אז אויב עשו‬ ‫קומט באלד מיט עס‪ ,‬זאל דער טאטע נישט קענע עס‬ ‫ווייל ער האלט שוי נא‪ /‬די אפיקומ‪...‬‬ ‫האט דער ירושלי 'ער רב הרה"ג ר' יוס‪ C‬חיי ‬ ‫זאנענפעלד זצ"ל צוגעלייגט‪ :‬ווע עשו איז אנגעקומע‪,‬‬ ‫האט איה יצחק געזאגט‪' :‬בא אחי‪ /‬במרמה' ) דיי‬ ‫ברודער האט שוי אויסגעכאפט דיינע ברכות‪ .(...‬דאס ווארט‬ ‫'במרמה' באטרעפט דאס זעלבע ווי 'אפיקומ' )‪.(287‬‬ ‫יצחק האט געוואלט מרמז זיי אז יעקב האט איה‬ ‫געגעב צו עס אפיקומ‪ ,‬מעג ער שוי יעצט נישט עס‬ ‫מער‪...‬‬

‫חי; ַ ֲעבֹד וְ ָהיָה ‪ ַ$‬אֲ ֶ*ר‬‫ וְ עַ ל חַ ְר ְ; ִת ְחיֶה וְ אֶ ת ִ‬ ‫ָאר; )כזמ(‪.‬‬ ‫ָ ִריד (פָ ַר ְק ָ ע‪A‬וֹ מֵ עַ ל צַ ( ֶ‬ ‫פונקט אזוי ווי ס'איז אסור צו פארמינער פו די‬ ‫תרי"ג מצוות פו די תורה‪ ,‬אזוי אוי איז אסור צו‬ ‫פארמער צו די מצוות‪ .‬דאס האט יצחק געזאגט צו‬ ‫עשו‪' :‬והי' כאשר תרי"ד'  ווע די איד וועל צולייג צו‬ ‫די מצוות‪ ,‬או אנשטאט תרי"ג )‪ (613‬מצוות וועל זיי‬ ‫מאכ תרי"ד )‪ ,(614‬דעמאלטס‪' :‬ופרקת עולו מעל‬ ‫צוארי‪  '/‬וועסטו מעג אראפ ווארפ זיי יא פו דיי‬ ‫האלדז‪ .‬ווייל צוצולייג צו די תורה איז אוי אסור!‬ ‫)אוצר חיי (‬


‫‪ϘÈ ˙„ÈÒÁ‬‬ ‫ער האט געראטעוועט דע איד‬

‫‪ϘÈ ˙„ÈÓ‬‬

‫‪!ïéöòãòî éã ïòîòð èùéð èñìàæ‬‬

‫אלטע ירושלימער איד פלעג דערצעהל א‬ ‫ווינדערליכע מעשה פו דע בריסקער רב‪ ,‬ר' יהושע‬ ‫לייב דיסקי זצ"ל‪ ,‬וועלכער האט געוואוינט אי‬ ‫ירושלי‪ :‬אמאהל ווע דער צדיק האט ארויסגעקוקט‬ ‫פו די פענסטער פו ישיבת 'אהל משה'‪ ,‬האט ער‬ ‫באמערקט ווי א עלטערער תימ 'ער איד שניידט‬ ‫אויס ציגל צו בויע א וואנט פו א הויז‪.‬‬ ‫רבי יהושע לייב האט זי פארטיפט אי זיינע‬ ‫מחשבות‪ ,‬או געווינק דע איד אז ער זאל‬ ‫ארויפקומע צו איה אי ישיבה‪.‬‬ ‫דער תימ'ער איד קומט ארוי"‪ ,‬או דער רב‬ ‫פרעגט איה וויפוהל געלט ער פארדינט יעד טאג‬ ‫ביי ארבעט? האט דער איד געענטפערט‪ :‬צוואנציג‬ ‫ַאסטֶ ער‪ .‬האט איה דער גאו פארגעשלאג‪ ,‬אז‬ ‫‪ ְ8‬י ְ‬ ‫היינט זאל ער בלייב אי ישיבה לערנע ‪ ,‬או ער וועט‬ ‫איה באצאהל די צוואנציג פיאסטער ווי‬ ‫געווענדלי ‪ .‬דער איד האט מיט פרייד זי געזעצט‬ ‫לערנע מיט התמדה‪.‬‬ ‫באלד דערנא וואס ער האט פארלאזט זיי‬ ‫ארבעט‪ ,‬איז געקומע א אראבער או ווייטער‬ ‫פארגעזעצט די ארבעט פו דע איד‪ .‬פלוצלינג איז‬ ‫איינגעפאל א וואנט פו א דערנעבנדיגע חרוב'ע הויז‪,‬‬ ‫או באלד אויפ' ארט איז דער אראבער געשטארב !‬ ‫ גאנ‪ %‬ירושלי האט געשמועסט מיט ווינדער‬‫פו די אפענע רוח הקודש פו ר' יהושע לייב!!‬

‫‪ïòîå÷òâ ìäàîà æéà ì"öæ øâééà àáé÷ò éáø ïåàâ øòã‬‬ ‫‪ïåô íéúá éìòá òáåùç éã ïåô íòðééà ïééæ äìåç ø÷áî‬‬ ‫‪ïèìàäòâ ïåà ÷ðàø÷ øòååù ïâéìòâ æéà øòëìòåå ,àðæåô‬‬ ‫‪.äñéñâ øàô‬‬ ‫‪éåæà æà :ïåàâ íòã ïåô èâòøôòâ èàä èðòéöàô øòã‬‬ ‫‪ñàåå ïéöòãòî à ïáéøùøàô íäéà èàä øàè÷àã øòã éåå‬‬ ‫‪?ïòîòð ñàã øò âòî åö ,øùë èùéð æéà‬‬ ‫‪øòééà !èùéð øòëéæ !ïééð :èðò'÷ñôòâ ïåàâ øòã èàä‬‬ ‫‪øäéà æà êéìøòôòâ éåæà èùéð èôéåäøòáéà æéà ãðàèùåö‬‬ ‫‪!!ïéöòãòî íòð'äôéøè íòã ïòîòð ïæåî èìàæ‬‬ ‫‪ïåàâ øòã æéà ,øòîéö íòã ïåô âéãðòééâñéåøà øòáà‬‬ ‫‪íòã ïåô éåøô éã øàô ïìéåôàá ïåà êé÷ ïéà ïâðàâòâðééøà‬‬ ‫‪øòã éåå éåðòâ ïéöòãòî íòã ïèééøâåö ìàæ éæ æà ,èðòéöàô‬‬ ‫‪...ïáéøùòâøàô èàä øàè÷àã‬‬ ‫‪ìàæ èðòéöàô øòã æà èìàååòâ èùéð èàä ïåàâ øòã‬‬ ‫‪ìééåå ,êéìøòôòâ éåæà ò÷àè æéà ãðàèùåö ïééæ æà ïìäéô‬‬ ‫‪øò èàä øàôøòã .èãðåæòâ íåö ïãàù íäéà ïò÷ ïééìà ñàã‬‬ ‫‪ïòååòâ áééçî øò èàä úéá éðá éã øàô øòáà .èâàæòâ éåæà‬‬ ‫‪!ïéöòãòî éã ïáòâ åö íäéà‬‬

‫‪ϘÈ ԘÂÙ‬‬

‫‪ϘÈ ¯Ú„ÈÂÂ‬‬ ‫גשה נא ואמש בני‬

‫פארשידענס ה'‬ ‫‬

‫‬

‫‬

‫‬

‫‬

‫פרדסיוסף‪:‬דיגרעסטעחכמהאיז‪,‬נישטצו‬ ‫זיין צופוהל חכם‪ .‬נאר צו טוהן אלע‬ ‫באפעהלןפוןהשי"תאהןחכמה‪.‬‬ ‫מפי השמועה‪ :‬דעם יצר טוב ווען דו‬ ‫פארטרייבסט‪,‬קומטנישטאזוישנעלצוריק‪.‬‬ ‫דעריצרהרעאבער‪,‬קומטווידערצוריקא‬‫גאנצעצייטאזויוויאבייזעפליג‪-.‬וויפוהל‬ ‫דו פארטרייבסט איהם‪ ,‬אלץ קומט ער‬ ‫צוריק‪.‬‬ ‫רבי יונתן אייבשיץ‪ :‬ס'איז נישטא נאך אזא‬ ‫טייערעזאךאיןדעםגאנצןבאשעפענישווי‬ ‫'צייט'‪.‬‬ ‫רבי שמחה בונם מפרשיסחא‪ :‬דער חלום‬ ‫דערמאנט פאר דעם מענטש אין וואס זיינע‬ ‫געדאנקןזענעןגעוועןאיינגעזינקן אגאנצע‬ ‫טאג‪.‬‬ ‫רבי שמואל מסוכטשוב‪ :‬די מידה פון‬ ‫'שטאלצקייט' איזאצייכןאזעפעסאשאדן‬ ‫געפונטזיךאיןדישכלפוןדעםמענטש‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫פארלירנדיג דע 'חוש‪-‬הראיה'‪) ,‬געפיהל פו זעה(‪ .‬האט‬ ‫יצחק זי באמיהט צו דערקענע עשו מיט דער היל פו‬ ‫די איבריגע ‪ 4‬חושי‪ ,‬פריער האט ער אנגעשטרענגט דע‬ ‫'חוש‪-‬המישוש' )געפיהל פו טאפ(‪' :‬גשה נא ואמש בני'‪,‬‬ ‫דא דע 'חוש‪-‬השמיעה' )געפיהל פו הער(‪' :‬הקול קול‬ ‫יעקב'‪ .‬דא דע 'חוש‪-‬הטע' )געפיהל פו געשמאק(‪' :‬הגישה‬ ‫לי ואוכלה'‪ ,‬או דא דע 'חוש‪-‬הריח' )געפיהל פו שמעק(‪:‬‬ ‫'וירח את ריח בגדיו'‪...‬‬ ‫)רבי יונת אייבשי(‬

‫די היסטאריע פונע 'חמור של משיח'‬

‫דער 'חמור' וואס משיח וועט רייט אוי איר‪ ,‬איז א זו פו‬ ‫די 'אתו' וואס איז באשאפ געוואר אינע זעקסט טאג‬ ‫פו די ששת ימי בראשית‪ ,‬או בי השמשות‪ .‬דער חמור‬ ‫האט אברה אבינו איינגעשפאנט ווע ער איז געגאנג‬ ‫צו עקידה צוזאמע מיט יצחק‪ .‬אוי דע חמור האט‬ ‫משה רבינו געמאכט רייט זיינע קינדער‪ ,‬קומענדיג קיי‬ ‫מצרי‪.‬‬ ‫)פרקי דרבי אליעזר(‬ ‫דער 'חמור' פו משיח‪ ,‬האט אברה אבינו איבערגעגעב‬ ‫פאר יצחק אבינו‪ ,‬יצחק האט עס איבערגעגעב פאר יעקב‬ ‫אבינו‪ ,‬ער האט עס איבערגעגעב פאר לוי‪ ,‬או מיט דע‬ ‫איז לוי ארומגעגאנגע ביי די פעלדער צוזנויפצוזאמלע‬ ‫די מעשר וואס מע האט איה געדארפט געב‪ .‬דערנא‬ ‫האט עס לוי איבערגעגעב פאר זיי זו קהת‪ ,‬קהת האט‬ ‫עס איבערגעגעב פאר עמר‪ ,‬עמר האט עס‬ ‫איבערגעגעב פאר משה רבינו‪ ,‬וועלכער איז ארוי‬ ‫דערמיט צו 'הר‪-‬נבו'‪ ,‬ווע ער איז נסתלק געוואר פו די‬ ‫וועלט‪ .‬איז דער 'חמור' איבערגעבליב ּפאש דארט אוי‬ ‫הר‪-‬נבו ביז' היינטיג טאג‪ ,‬או עס איז דארט ביז משיח‬ ‫וועט קומע או וועט רייט אוי איר‪.‬‬ ‫)מדרש תלפיות(‬


‫‪¹þê¾ öîê ±þîš‬‬

‫‪...ñ×−−ô¾ ê ¬−ô‬‬

‫פארוואס ווארט עשו אוי‪ C‬יצחק'ס פטירה?‬

‫דער ‪8‬אסיגער ענטפער‪...‬‬

‫אינע גרויס שוהל אי בריסק‪ ,‬האט אויסגעבראכ א‬ ‫קריגעריי צוויש צוויי ברודערס אבֵ לי ‪ ,‬ווע יעדער פו‬ ‫זיי האט געוואלט צוגיי דאווענע ביי עמוד‪  .‬זיי האב‬ ‫זי אזוי ווייט צעהיצט‪ ,‬ביז איינער פו זיי איז צוגעגאנג‬ ‫ארציע‬ ‫צו אנדער‪ ,‬או איה דערלאנגט א שיינע (ָ ְ‬ ‫קלעפ‪...‬‬ ‫האט דער רב‪ ,‬ר' יאשע בער זי אנגערופ‪ :‬מיר געפונע‬ ‫אי פרשת תולדות‪ ,‬אז עשו האט געזאגט‪' :‬יקרבו ימי‬ ‫אֵ בל אבי‪ ,‬ואהרגה את יעקב'‪  .‬פרעגט זי די שאלה‪,‬‬ ‫פארוואס האט עשו צוגעווארט מיט אזא געדולד אז יצחק‬ ‫זאל נפטר ווער‪ ,‬כדי צו הרג'ענע יעקב?  ווער האט‬ ‫איה דע צוריק געהאלט אויסצופיהר זיינע שלעכטע‬ ‫מחשבות באלד אויפ' ארט?‬ ‫נאר דער עני איז אזוי‪ :‬עשו האט נישט געוואלט‬ ‫אויסקוק ווי א נידערטרעכטיגער מערדער‪ ,‬וועלכער‬ ‫באפאלט זיי ברודער או הרג'עט איה קאלטבלוטיג‬ ‫אה רחמנות‪ ...‬דערפאר האט ער געזאגט‪ :‬בעסער זאל‬ ‫אי ווארט אז מיי טאטע זאל שטארב‪  ,‬או דעמאלטס‬ ‫וועט זיכער אויסברעכ א קריגעריי צוויש מיר מיט מיי‬ ‫ברודער וועג דאווענע פאר' עמוד‪  .‬דא וועל אי האב‬ ‫א אויסגעצייכענטער או (אסיגער געלעגענהייט צו‬ ‫באפאל מיי ברודער או איה הרג'ענע‪...‬‬

‫בת 'ק' כבת 'כ'‪...‬‬ ‫א משכיל האט זי אמאהל געטשע(עט מיט א ערליכ‬ ‫רב‪  .‬פרעגט איה דער רב‪ :‬וואס איז דיי נאמע?‬ ‫'קלמ'  ענטפערט יענער‪.‬‬ ‫דיי נאמע איז זעהר פאסיג פאר דיר  זאגט דער רב ‬ ‫ווייל 'קלמ' איז ראשי תיבות‪' :‬כיזבנו‪ ,‬לצנו‪ ,‬מרדנו‪,‬‬ ‫ניאצנו'!‬ ‫רבי!  לאכט דער משכיל  איהר ווייסט נישט אז‬ ‫'קלמ' שרייבט מע מיט א 'ק' או 'כיזבנו' שרייבט מע‬ ‫מיט א 'כ'?!?‬ ‫ פרעגט צוריק דער רב אי דע זעלב אטע‪ :‬ווייסטו‬ ‫דע נישט וואס רש"י זאגט אי פרשת חיי שרה‪ :‬בת 'ק'‬ ‫כבת 'כ'?!?‪...‬‬

‫דער דובנער מגיד זצ"ל האט אמאהל באגעגענט אינמיט‬ ‫גאס א באנדע (ראסטע ליידיגייערס פו די 'משכילי '‪,‬‬ ‫וועלכע האב אראפ געווארפ פו זי דע עול התורה או‬ ‫מצוות או זי אויפגעפיהרט גענוי ווי גוי ‪ .‬זיי האב נישט‬ ‫פארגינט או געקענט דערלייד ווי דער מגיד  וועלכער איז‬ ‫געווע שטארק באקאנט צוויש אלע איד  איז מצליח מיט‬ ‫זיינע דרשות צו אויפוועק אידישע הערצער צו תשובה או‬ ‫מעשי טובי‪.‬‬ ‫די באנדע האב געוואלט אָ ‪ ֶ8* ְ8‬עט פונע צדיק או זי‬ ‫רייצ מיט איה מיט זייערע שארפע או שמוציגע צינגלע‪.‬‬ ‫איינער פו זיי  וועלכער האט אי זיינע יונגע יאהר‬ ‫געלערנט אי חדר  האט זי אנגערופ מיט א געמאכטע‬ ‫ערנסטע פני‪ :‬רבי! אי וויל איי פרעג א שאלה וואס‬ ‫שטערט מי שוי א לאנגע צייט!  זאגט דער מגיד מיט א‬ ‫ליבליכ פני‪ :‬פרעג וואס דו ווילסט‪ ,‬מיי טייערער פריינד!‬ ‫די חברה באנדיט בייג זי צו‪ ,‬צו הער די שאלה‪ ,‬או‬ ‫יענער פרעגט‪ :‬מיי שאלה איז אזוי‪ :‬פארוואס שטייע‬ ‫געשריב די ‪ 10‬מכות אי די הגדה‪ ,‬או נישט אי די תורה‬ ‫ביי 'וית ל‪  ?'/‬או זאגענדיג די ווערטער "וית ל‪ ,"/‬האט‬ ‫ער געוויז מיט זיי פינגער אוי‪ $‬דע מגיד‪ ,‬אזוי ווי ער‬ ‫וואלט געזאגט אז די צעה מכות זאל דער אייבערשטער‬ ‫געב פאר איה )חס ושלו(‪...‬‬ ‫די באנדיט האב אלע אויסגעשאס אי א הילכיג‬ ‫געלעכטער פו די געלונגענע שאלה‪ ,‬או ווי דער מגיד איז‬ ‫אזוי פארשעמט געוואר‪ .‬אבער דער מגיד האט נישט‬ ‫פארלויר זיי רוהיגקייט‪ ,‬או באלד צוריק געענטפערט פאר‬ ‫דע מחוצ‪ $‬מיט געלאסענקייט‪ :‬אויב די צעה מכות וואלט‬ ‫געשטאנע אי 'וית ל‪) '/‬או צוריק געוויז מיט זיי פינגער אוי‪$‬‬ ‫יענע ‪ ,(...‬וואלט אי געמיינט אז די מכות זאל נאר קומע‬ ‫אוי‪ $‬דיר אליי‪  .‬דערפאר שטייע זיי אי די הגדה‪ ,‬וואס‬ ‫דארט זאגט מע‪' :‬ל‪ /‬ול‪ ,/‬ל‪ /‬כי ל‪ ,/‬ל‪ /‬א‪ C‬ל‪  !!!'/‬או‬ ‫ווייזענדיג מיט זיי פינגער אוי‪ $‬יעדע איינע פו זיי‬ ‫באזונדער‪...‬‬

‫‪ó−è−íòô ¼½−îþè ¼þ¼ïòîê öîõ‬‬ ‫פארגינע דע צווייט מיט מצות צדקה‬ ‫אמאהל זענע געקומע צוויי גבאי צדקה צו בעל 'נודע ביהודה' זצ"ל‪ ,‬או איה געבעט היל‪ $‬צו זאמלע ‪300‬‬ ‫גאלדענע רענדלע וואס זיי האב נייטיג געהאט פאר די מצוה פו "פדיו שבויי "‪  .‬דער גאו איז ארויסגעגאנג פו‬ ‫זיי צימער‪ ,‬או צוריק געקומע נא א קורצע וויילע‪ ,‬ווע ער האט געהאלט אי זיי האנט ‪ 290‬גאלדענע רענדלע ‬ ‫א ריזיגע סומע געלט אי יענע צייט!‬ ‫דאס איז מיי נדבה צו דע וויכטיג צוועק  זאגט זיי דער גאו  או די איבריגע געלט קענט איהר זאמלע ביי די‬ ‫איד אי שטאט!‬ ‫ווינדער זי די גבאי‪ :‬רבי‪ ,‬אויב איהר האט אונז געגעב ‪ 290‬רענדלע‪ ,‬דא פארוואס זאלט איהר נישט געב נ א‬ ‫‪ 10‬רענדלע‪ ,‬או די גאנצע מצוה וועט גערופ ווער אוי‪ $‬אייער נאמע??‬ ‫ענטפערט זיי דער גאו‪ :‬ס'איז מיר א גרויסער ווינדער אוי‪ $‬איי‪ ,‬אז איהר האט פארגעס א אפענע משנה אי‬ ‫מסכת אבות )ה' ט"ז(‪' :‬הרוצה שית ולא יתנו אחרי ‪ ,‬עינו רעה בשל אחרי ' )איינער וואס וויל געב צדקה‪ ,‬אבער ער וויל‬ ‫נישט אז אנדערע מענטש זאל געב‪ ,‬האט ער א שלעכט אויג אוי‪ $‬אנדערע(‪.‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫‪íþî³í −þ−ðê öîòëñí −ïþê‬‬

‫‪- .¼¬×−¾¼è-½šñêõ ¼¾−ð−ê −ð ö−ê ½þ¼¬×−−ñêë −ð‬‬ ‫½¼‪’íñîèí −þîêô’ ¼−þ‬‬ ‫‪(’ë) ó"ë¾þ - ñêîô¾ þ"ë þ−êô îò−ëþ - 108 ñ¬−õêš‬‬

‫‡‪ ¯Ú·È‬די שטארקע פארבינדונג פונע ¯˘·"‪ Ì‬מיט זיי זייד  ¯˘"‪ È‬הק'  ברענג מיר אראפ א גאר‬ ‫אינטערעסאנטע עיזאדע וואס דער הייליגער ‪ ‡"„ÈÁ‬זצ"ל ברענגט אראפ אי ספר '˘‪) 'ÌÈÏ„‚‰-Ì‬מערכת רש"י( פו א‬ ‫'‪ '„È-·˙Î‬פו רבי ‪ χËÈ ÌÈÈÁ‬זצ"ל‪¯Ó‡ ,Ï"Ê ÂˆÈ˜‰Â χÂÓ˘ ‡·¯ Â˙· Ô·Ï ÌÂÏÁ· ‡· Â˙ÂÓ ¯Á‡Ï Ï"Ê ‰ÓÏ˘ ‡·¯' :‬‬ ‫‪ıÂÁ ÍÈ˙„ÓÏ ÏΉ ÈÎ ,'ÌÏÚ‰-ÌL‬‬ ‫‪≈ ' ˙‡È¯˜ ÈÓÓ „ÓÏ˙ ÍÈÙÎ ÔÂȘ· ıÁ¯Â ̘ ,ÍÈ˜Ê ‰ÓÏ˘ ȇ :ÂÏ ¯Ó‡ ?‰˙‡ ÈÓ :ÂÏ‬‬ ‫‪.'„ÓÏ ‰‡¯ ‡Ï Ï·‡ ˙¢ÓÓ· Âψ‡ ·˘È ‰˘Ú ÔΠ.‰ÊÓ‬‬ ‫‡‪ Ú˘È„È‬איבערזעצונג‪ :‬נא! רש"י'ס פטירה איז ער געקומע אי חלו צו זיי אייניקל רבי שמואל או ער האט‬ ‫איה אויפגעוועקט‪ ,‬האט דער רשב" געפרעגט‪ :‬ווער ביזטו? האט רש"י הק' געענטפערט‪ :‬אי! בי דיי זיידע רבי‬ ‫‪,'ÌL‬‬ ‫˘‪ ,‰ÓÏ‬שטיי אוי‪ ,%‬וואש זי! דיינע הענט או וועסט לערנע פו מיר וויאזוי מ'לייענט דע '‪≈ -ÌÚÚÏȉ¯‡Ù‬‬ ‫וויבאלד אלעס האב אי! די! אויסגעלערנט אויסער דאס‪ .‬אזוי האט ער טאקע געטוה‪ ,‬ער האט זי! געזעצט נעב איה‬ ‫או ער האט געלערנט פו איה‪ ,‬כאטש וואס ער האט איה נישט געזעה‪.‬‬ ‫‡‪ ÔÈ‬הגהות ‪ È΄¯Ó‬אי מס' עירובי סי' תקכ"ח טרעפ מיר א אינטערעסאנטע ערצעהלונג ווי דער הייליגער רשב"‬ ‫איז '·„¯‪ 'Ò Í‬געראטעוועט געוואר פו א שטרויכעלונג‪,‡˙ÏÈÓ ‡ÚÈÈ˙Òȇ ‡Ï Ì"·˘¯‰ ˙Ú„ ÏÚ ‰ÏÚ Ìȯ·„ È˘Â :‬‬ ‫„‡‪˙ÂÏÚÏ ‰ˆ¯Â ‰È‰ ÌÈÈÚ ÏÙ˘ ÈÎ ˙¯Á‡ ˙¢ÚÏ Ì"·˘¯ ‰ˆ¯ .„ÂÚ ,'ÂΠ,‡„Á ,ÌȘȄˆ È"Ú ‰Ï˜˙ ‡È·Ó ‰"·˜‰ ÔÈ‬‬ ‫·˜¯‪,‰·¯‰ ˜È„ˆ ȉ˙ χ ,ÂÏ ¯Ó‡ ,Ì˘ ˙"¯ ÂÈÁ‡ ÔÓ„Ê ,‡ÒÈ ‰ÈÏ ˘ÈÁ¯˙ȇ ,˘È‚¯‰ ‡Ï ,· ÔÈ΢ÂÓ „¯Ù ÒÂÒ ¯˘‡ ÔÂ‬‬ ‫˘‡‪,¯ÂÓÁÏ „¯Ù „¯ÙÏ ÒÂÒ ¯Â˘˜È ‡Ï ,ÌȇÏÎ ˙ÎÒÓ„ „"Ù ‡˙ÙÒÂ˙· ÔȯӇ ,Í˙‡¯˜Ï „¯Ù ÒÂÒ ‰‰Â ,ÍÈÈÚ ÌÂ¯Ó Â‬‬ ‫‪.'‰ÏÚ ‡Ï ÚÓÂ‬‬ ‫‡‪ Ú˘È„È‬איבערזעצונג‪ :‬דער הייליגער רשב" פלעגט שטענדיג גיי מיט די אויג ‡¯‡‪ .Ù‬האט זי! איינמאהל‬ ‫געמאכט אז ער האט געוואלט ארויפגיי אוי‪ %‬א וואג‪ ,‬די וואג איז אבער געווע איינגעשאנט צו א ‪ „¯ÚÙ‬מיט א ‪ÏÈÂÓ‬‬ ‫‡‪ ,ÏÊÈÈ‬או דער רשב" האט דאס נישט באמערקט‪ .‬האט איה פאסירט א נס אז זיי ברודער‪ ,‬דער הייליגער ¯·‪,Ì˙ ÂÈ‬‬ ‫איז פונקט אנגעקומע דארט או ער האט איה באלד געזאגט‪  :‬זיי נישט קיי ˆ„‪ ˜È‬מער ווי מע דאר‪ !%‬הייב אוי‪%‬‬ ‫דיינע אויג‪ ,‬וועסטו זעה אז פארענט פו דיר שטייע א ‪ „¯ÚÙ‬מיט א ‪ !ÏÊÈȇ-ÏÈÂÓ‬או ווי מיר האב געלערנט אי די‬ ‫ברייתא אי מסכת ‪ ÌȇÏÎ‬מעג מע נישט איינשאנע א ‪ „¯ÚÙ‬מיט א ‪ ÏÊÈȇÏÈÂÓ‬צוזאמע או אוי! נישט א מוילאייזל‬ ‫מיט א פשוטע אייזל‪ ,‬ווייל דא איז דא א חשש פו איסור '‪  !'ÌȇÏÎ‬האט דער רשב" זי! צוריקגעהאלט או איז‬ ‫טאקע נישט ארוי‪ %‬אויפ דע וואג‪.‬‬ ‫‪  .‰¯Â˙‰ ÏÚ Ì"·˘¯‰ ˘Â¯ÈÙ‬דער הייליגער רשב" איז געגאנג אי די הייליגע וועג פו זיי גרויס זייד או ער‬ ‫האט אוי! אגעשריב א געוואלד מיט חידושי תורה וואס ער האט מחדש געווע‪ ,‬מזכה צו זיי זיינע תלמידי או‬ ‫גאנ' כלל ישראל מיט הייליגע חידושי‪ ,‬צו פארברייטער די תורה הקדושה או פארלייכטער פאר די שפעטער'דיגע‬ ‫דורות צו קענע לערנע גרינגערהייט‪ ,‬או באגרייפ די תורה מיט ˜‪.ËÈȘ¯‰‡Ï‬‬ ‫„‪ È‬מערסטבאקאנטע חיבור פו איה איז געוויס דער געוואלדיגער חיבור וואס ער האט מחדש געווע אוי‪ %‬די‬ ‫גאנצע ˙‪ .‰¯Â‬אז מ'קוקט אריי אי זיי הייליגע חיבור על התורה זעהט מע באשיינפערלי! זיי אויסגעטרויטענע גאנג‪,‬‬ ‫ווי ער ערקלעהרט אלעמאהל אוי‪ %‬דע פשוט' ‪ ˢÙ‬פונע פסוק‪ ,‬אוי‪ %‬א גאר‬ ‫שטארק אופ‪ ,‬או ער האלט זי! ביי דע זעהר פעסט‪.‬‬ ‫‪ ÈÂÂ‬מיר האב שוי געשריב האט רש"י הק' זעלבסט אוי! שטארק געהאלט‬ ‫אז דער הויפט איז דאס פשוט'ע ‪ .ˢÙ‬פונדעסטוועג אבער האט רש"י אוי!‬ ‫צומאהל געברענגט די ‪  ˘¯„Ó‬טייל מאהל איידער ער האט געשריב דע פשט‬ ‫או טייל מאהל נאכ פשט‪ .‬ביי רשב" אבער איז דאס געווע פיל שטארקער‪.‬‬ ‫ער דערמאנט איבערהויפט נישט קיי מדרשי‪ .‬דער רשב" האט געהאלט אז‪:‬‬ ‫'‡‪ 'ÂËÂ˘Ù È„Ó ‡ˆÂÈ ‡¯˜Ó ÔÈ‬מיינט אי פוהל זי פו ווארט‪ ,‬טרא' וואס פו דער‬ ‫'„¯˘' לערנט מע ארויס הונדערטער וויכטיגע הלכות אי די תורה‪ ,‬דא! אבער‬ ‫זענע זיי צוויי באזונדערע זאכ‪ ,‬דער '‪ 'ˢÙ‬או דער '„¯˘' האב נישט קיי פארבינדונג‪.‬‬ ‫„‪ 'ˢÙ' ¯Ú‬ערקלעהרט דע פסוק לויט די לשו הפסוק או לויט וויאזוי עס‬ ‫שטימט דאס מערסטע וואס מעגלי!‪ ,‬דאקעג דער '„¯˘' כאפט זי! אה צומאהל‬ ‫אי א ווארט או צומאהל אי בלויז א אות אי פסוק או אוי‪ %‬דע דרש'נט‬ ‫מע‪ .‬דאס זענע צוויי קעגנזייטיגע גענג צו לערנע דע פסוק‪ .‬דערפאר האט ער‬ ‫געהאלט אז ווע מע ערקלעהרט די ווערטער פו די הייליגע פסוקי דאר‪ %‬מע‬ ‫זי! אנשטרענג אצולערנע ריכטיג די ווערטער לויט דער פשוט'ער ‪ ,ˢÙ‬או‬ ‫טאקע נאר לויט דער פשוטער פשט‪.‬‬ ‫)ווערט פארגעזעצט דע קומענד ווא! אי"ה(‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


öë¼ñ ¼¾−ð−ê ½êð

(105) ³î½òþõ ¼¾−ð−ê - îî−×þê þ¼ïòîê öîõ þ¼ðñ−ë ¼¾−þꬽ−í

-ìòá øòã .äìâò à ãéà øòùé'ãéñç à èøàåå äìâò-ìòá ïåô ïñàâ éã óéåà ,òéöéìàâ ,àðøàè ïòðéãàá åö óéåà øäàé -ïèðòéì÷ .å"ôøú

:ñèëòø

áééøù' .'âééöòâ ïòééèù øòãðé÷ òèðòé' ïåô èðòøàô èôòùòâ ñ'ìòîéåá ,ìãðàä øéôàô ïåô ïåà ,âééöòâ áééøù .ïøòäòâåö òìåù ,âøòáîòì øäàé -.òéöéìàâ .ç"ôøú :ñ÷ðéì

øòã .øòìãòô ìâðåé øòîòøà ïà -ïñàâ ñìà èðéã ,íåãàø ïéà ,øòìãòô âéãðôéå÷øàô .ïìéåô :éåå âééöòâ áåèù ïåà íéãàô ,ìãàð .à"öøú øäàé - .êàð

https://telegram.me/Publications_MM


‫¾‪êïñ¼ë ö−ê ¾ðîš ³ë‬‬

‫‪¼"−ï ’ší îò−³îëþ öîõ ³îðëî¼ öîê öšòêð¼è ¼ò¼ë−ñš¼è‬‬ ‫‪(ñ¬−õêš ¼¬½š¼ï) ¾ðîš ³ë¾ öîõ ¬−−š½−îþè −ð þ¼ë−ê‬‬

‫'קוויטל‪-‬נעמע ' ערב שבת קודש ‪ -‬א'‬ ‫כאטש די צייט פו ערב שבת קודש איז צומאהל‬ ‫געשפאנט‪ ,‬דא האב רבותינו הק' מקפיד‬ ‫ּ‬ ‫זעהר‬ ‫געווע אויפצונעמע דער עול חסידי וואס זענע‬ ‫געקומע ּפראווע מיט 'קוויטלע'‪ .‬או בעיקר די‬ ‫געסט וועלכע זענע געקומע צו פאהר אוי שבת‬ ‫אדער יו טוב או זענע געווע געיאגט נא שבת‬ ‫קודש צוריק אהיי צו פאהר‪.‬‬ ‫מר מהרי"ד זי"ע האט זי געפיהרט צו נעמע‬ ‫קוויטלע יעד ערב שבת קודש או ערב יו טוב‪,‬‬ ‫אזוי ווי זיי באוויסטע קפידה ס'זאל נישט‬ ‫אריבערגיי א טאג אי יאהר נישט אויפצונעמע‬ ‫קוויטלע‪ .‬או אפילו אי די שווערע מלחמה יאהר‬ ‫ווע חסידי זענע זעהר ווייניג געקומע‪ ,‬האט ער‬ ‫געבעט איינע פו די שטוב‪-‬מענטש ער זאל‬ ‫שרייב א קוויטל או זי מזכיר זיי‪.‬‬ ‫מר מהר"א זי"ע פלעגט צולייג‪ ,‬אז זיי פאטער‬ ‫זי"ע פלעגט נעמע עטליכע קוויטלע פו חסידי‬ ‫יעדע ערב שבת או יו טוב‪ ,‬כאטש ס'איז שוי‬ ‫גאנ" שפעט נאכמיטאג‪.‬‬ ‫מר מהר"א זי"ע פלעגט אי בעלזא פאר די‬ ‫צווייטע וועלט‪-‬מלחמה‪ ,‬נעמע קוויטלע ביי די‬ ‫חסידי ערב שבת קודש כאטש די תפילת שחרית‬ ‫האט זי שטארק פארשפעטיגט‪ .‬מערסטענס‬ ‫פלעגט מע דעמאלטס אריינלאז בלויז די חשובע‬ ‫געסט וועלכע זענע געקומע אוי שבת קודש‪,‬‬ ‫אדער די וואס האב נויטיג געהאט א דרינגענדע‬ ‫ישועה או הזכרה‪.‬‬ ‫דאס אלעס איז נאר געווע ביי 'געווענליכע '‬ ‫קוויטלע‪ ,‬אבער קוויטלע פו 'נערווע ‪-‬קראנקע'‬ ‫או גייסטיש צורודערטע ּפאציענט‪ ,‬או אזוי אוי‬ ‫פו 'דיבוקי'‪ ,‬האב רבותינו הק' אה קיי אויסנא‬ ‫איבערהויפט נישט געוואלט נעמע ערב שבת‬ ‫קודש‪ ,‬נאר בלויז אי די באשטימטע טעג ווי‬ ‫מאנטאג או דאנערשטאג אווענט‪.‬‬ ‫אמאהל האט מע געברענגט א יונגל פו‬ ‫הוריבישוב צו מר מהר"י זי"ע‪ ,‬וואס א 'דיבוק' איז‬ ‫אי איה אריינגעגאנג ר"ל‪ .‬מר זי"ע האט‬ ‫אנגעהויב צו פיהר א געשפרע מיט' דיבוק או‬ ‫איה פארזיכערט אז אויב ער וועט פארלאז דאס‬ ‫קינד אומגעשעדיגט‪ ,‬וועט ער א טובה טוה פאר‬ ‫זיי נשמה‪ .‬או ער קע זי אויסוועהל א טאג פו‬ ‫ווא וואס ער וויל פארלאז דאס קערפער פונע‬ ‫יונגל‪ :‬דינסטאג אווענט אדער פרייטאג אינדערפרי‪.‬‬ ‫דער דיבוק האט אויסגעוועהלט פרייטאג‪ .‬האט‬ ‫איה מר זי"ע געזאגט אז דאס מוז געטוה ווע‬ ‫אינדערפרי פאר 'חצות'‪ ,‬ווייל נאכדע וויל ער זי‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫נישט באשעפטיגט מיט אזעלכע שווערע‬ ‫אנגעלעגנהייט‪ .‬האט ער דיבוק געשריג אז ער וויל‬ ‫ארויסגיי נאר פרייטיג נאכמיטאג נא חצות‪ .‬מר‬ ‫זי"ע האט איה נישט נאכגעגעב‪ ,‬או ביי ענדע‬ ‫האט ער פארלאזט דאס יונגל דינסטאג שפעטער‪.‬‬ ‫אי אר" ישראל נא די מלחמה האט זי אבער‬ ‫אלעס געטוישט ביי מר מהר"א זי"ע‪ ,‬או ס'איז‬ ‫שוי נישט מעגלי געווע אריינצוגיי מיט א‬ ‫קוויטל ערב שבת קודש או ערב יו טוב‪ .‬דאס‬ ‫עבודת הק' ביי איה האט זי אזוי שטארק‬ ‫פארלענגערט‪ ,‬אז נישט נאר תפילת שחרית האט‬ ‫זי פארשפעטיגט ביז נאכמיטאג נאר אוי די‬ ‫אנדערע הכנות צו שבת קודש האב אריינגעצויג‬ ‫ביז' זמ פו ליכט צינד‪.‬‬ ‫איינמאהל פרייטאג נאכמיטאג האט זי מר זי"ע‬ ‫באקלאגט או געקרעכצט‪ - :‬דער פאטער זי"ע האט‬ ‫אי די שטונד פו פרייטאג נאכמיטאג געהאלט‬ ‫שוי נאכ' לייג רבינו‪-‬ת תפילי‪ ,‬או אוי נא‬ ‫'מעביר‪-‬סדרה' זיי‪ .‬ער האט שוי געהאלט נאכ'‬ ‫עס פרישטיג או נעמע קוויטלע ביי עול‪ .‬או‬ ‫אי‪ ,‬אוי וויי! ווי שטיי אי‪ ...‬אי שע זי וואס וועט‬ ‫זיי מיט מיר? ווי באהאלט אי זי פאר בושה?‪...‬‬ ‫אזוי האט מר זי"ע איבער געזאגט די ווערטער‬ ‫עטליכע מאהל או געקלאפט די הענד איינס אי‬ ‫צווייט מיט טי זארג‪ .‬או האט צוגעענדיגט מיט‬ ‫הייליגע ווערטער‪ - :‬אי קע זי נישט פארגלייכ‬ ‫צו פאטער זי"ע‪ .‬דער פאטער זי"ע איז געווע א‬ ‫מלא‪-‬אלקי או ער האט אלעסדינג געקענט‬ ‫באווייז!‬ ‫עפיזאדע האט אמאהל‬ ‫ּ‬ ‫א אינטערעסאנטע‬ ‫פאסירט מיט' באקאנט חסיד או עסק לטובת‬ ‫ישיבה דחסידי בעלזא אי ירושלי ת"ו ‪ -‬הרה"ח ר'‬ ‫ישראל פרידמא ע"ה פו לאנצהוט‪-‬אנטווערפע ‪.‬‬ ‫איינמאהל פרייטאג נאכמיטאג האט מר מהר"א‬ ‫זי"ע זי געוואנד צו איה או געבעט ער זאל‬ ‫איבערגעב א קוויטל פאר זי‪.‬‬ ‫ר' ישראל האט שוי געהאט גרייט א קוויטל‪,‬‬ ‫אבער ער האט אינזינע געהאט דאס צו געב נא‬ ‫שבת קודש‪ ,‬וויסנדיג אז מר זי"ע נעמט נישט קיי‬ ‫קוויטל פרייטאג‪ .‬או טרא" זיי ווינדער האט ער‬ ‫באלד איבערגעגעב דאס צוגעגרייטע קוויטל‪.‬‬ ‫נא געציילטע שטונד איז ר' ישראל אריינגעפאל‬ ‫אי בעט מיט ביטערע שמערצ או א שוואכקייט‬ ‫האט איה באנומע‪ ,‬פו וואס צו ענדע איז ער‬ ‫ב"ה גענצלי אויסגעהיילט געוואר‪ - .‬ערשט‬ ‫דעמאלטס האט ער פארשטאנע די כוונה פו מר‬ ‫זי"ע צו לייענע זיי קוויטל או ערב שבת קודש‪.‬‬


‫‪ñè¼ò ¼¾−¬½−òîôêš −ð þ¼¬òîê‬‬ ‫)‪6 - (öèòïþêõ ö−ê èòîñí¼®þ¼ ¼ðò¼òêõ¾ ê‬‬

‫אי קורצ פו פריער‪ :‬לוי יצחק א אייניקל פו בארדיטשובער רב זי"ע‪ ,‬איז געבויר אי שטעטל‬ ‫זשיטאמיר אי רוסלאנד אי א עהרליכער ווארעמער אידישער שטוב‪ .‬ווע ס'האט‬ ‫אויסגעבראכ די 'רויטע רעוועלוציע' אי רוסלאנד איז ער מיטגעשלעפט געוואר נא פיל‬ ‫יונגלע אי זיי עלטער או זי אנגעקלעבט אי 'קאמוניז'‪ .‬דער הויפט שולדיגער אינע‬ ‫האר‪-‬טויש פו לוי יצחק‪ ,‬איז געווע דער ערציהונגס‪-‬מיניסטער וולאדימיר קאוואלסקי‪ .‬אוי‬ ‫פארשידענע געדרייטע וועג זענע אנגעקומע צו לוי יצחק די בוכער או שריפט פו‬ ‫קאוואלסקי‪ ,‬או דאס האט איה באוואויג צו ווער א געטרייער קאמוניסט‪ .‬מיט די צייט האט‬ ‫זי לוי יצחק איבערצייגט אז קאמוניז האט בלויז געברענגט מארד או פארברעכ אי‬ ‫רוסלאנד‪ -.‬או אצינד לייענט ווייטער‪:‬‬

‫קאפיטל ו' ‪ -‬א אומדערווארטעטע איבעראשונג‪.‬‬ ‫פו די ערשטע באגרעניצונג וואס די קאמוניסט האב איינגעפיהרט אי רוסלאנד‪ ,‬איז געווע צו פארשליס הערמעטיש אלע רעליגיעזע‬ ‫אנשטאלט ווי שולעס או געבעט‪-‬הייזער‪ .‬אפיציעל איז די באגרעניצונג געווע קעג 'אלע' רעליגיעס‪ ,‬אבער דאס מערסט שטייפע האנד‬ ‫קאמפלעט געשלאס געוואר‪ ,‬ווי אוי בתי מדרשות זענע‬ ‫ּ‬ ‫האב די איד געפיהלט‪ ,‬ווע מיט איינמאהל זענע אלע ישיבות או 'חדרי'‬ ‫געשטעלט געוואר אונטער שטרענגע קאנטראל ארו די זייגער בייטאג או ביינאכט‪.‬‬ ‫שפיאנע האב געווירבעלט לענגאויס רוסלאנד אוי טריט או שריט ווי מוריטשקעס‪ ...‬איד האב אנגעהויב צו‬ ‫די געהיי פאליציי או ּ‬ ‫פארכט פו זייערע אייגענע שאט'ס ציטערענדיג פו נישט געמסר'ט ווער צו די רעגירונג בעאמטע‪ .‬די באפעלקערונג איז אויפגעפאדערט‬ ‫געוואר איינצושרייב זייערע קינדער בלויז אי די קאמוניסטישע שולעס‪ ,‬או אלע פריוואטע שולעס זענע פארבאט געוואר צו‬ ‫פונקציאניר‪ .‬די שפריכווארט אי לאנד איז געוואר העכסט פאפולער‪' :‬רעליגיע איז ווי ָא ּפיו )= גיפטיגע שארפע טראפ( פאר מענטשהייט'!!‬ ‫סאלדאט או רעגירונג אגענט זענע ארומגעגאנג פו הויז צו הויז צו רעגעסטריר די קינדער אי שולעס‪ ,‬או וויי או ביטער איז געווע‬ ‫פאר דע מענטש וואס האט איבערגעקלוגט די רעזשי או געגעב פאלטשע אינפארמאציע איבער זיינע קינדער‪ ...‬די אינסטאנצ זענע‬ ‫גאר שנעל געוואהר געוואר דערפו או יענע ביטער באשטראפט‪ ...‬אוי לוי יצחק איז געצווינגענערהייט איינגעשריב געוואר אינע‬ ‫קאמוניסטיש הויכשולע אי זשיטאמיר‪ ,‬או אנגעהויב פלייסיג מיטצוהאלט די פארגעשריבענע לעקציעס‪ .‬זיינע עלטער האב זי‬ ‫געגעס דאס האר או געווייטאגט איבער' צושטאנד‪ ,‬אבער וואס האב זיי דע געקענט העלפ?‪...‬‬ ‫לוי יצחק איז געוואר גאר שנעל פו די פלייסיגסטע או בעסטע סטונדענט אי שולע‪ ,‬או צוביסלע האט דאס 'קאמוניסטישע‪-‬‬ ‫ערציהונג' געגעב צייכענס אוי איה‪ .‬מיט די צייט איז ער געוואר מער או מער א געטרייער קאמוניסט‪ ,‬או די צווייפעלניש איבער‬ ‫קאמוניז איז צוביסלע פארשווינד פו זיי האר‪ .‬גלייכצייטיג האט ער ליידער אוי אנגעהויב נאכצולאז פו אידישקייט‪ ,‬זיי דאווענע‬ ‫או תפילי לייג איז ווי א טאג געוואר שוואכער או לויזער ר"ל‪ ,‬ווע זיינע עלטער האב דאס צוגעקוקט מיט פארדרוס או דאס האר‬ ‫האט זיי געשטאכ או געבלוטיגט‪.‬‬ ‫אי די נאכט שטונד איידער לוי יצחק האט זי געלייגט שלאפ‪ ,‬פלעג איה די עלטער שטילערהייט מוסר זאג או פראביר מיט‬ ‫ליבשאפט צוריק צו ברענג צו אידישקייט או אמונה‪ .‬אבער ליידער האט דאס קאמוניז ערפוהלט אזא גרויס ארט אי זיי האר או‬ ‫ס'איז שוי נישט געבליב קיי ארט פאר די ביטערליכע געוויינע פו די מוטער או ווייכע מוסר‪-‬דרשות פונע פאטער‪.‬‬ ‫שפאנונג או נערוועזקייט‪ .‬אט‬ ‫אזוי האב זי גערוקט די וואכ או חודשי ביי לוי יצחק ווע אי זיי הויז האט געהערשט א שטענדיגער ּ‬ ‫דער שפאנונג האט זי געצויג ביז ס'איז אנגעקומע א מעלדונג איבער א פלוצלינגער באזו אי זשיטאמיר דור א הויכראנגיקער‬ ‫בעאמטער פונע קאמוניסטיש פארטיי אי מאסקווע‪.‬‬ ‫דאס פארשלאפענע שטעטל איז מיטאמאהל אויפגעוואכט געוואר‪ ,‬די גאס זענע אויסגערייניגט געוואר‪ ,‬די שאסייע רענאווירט‪ ,‬או‬ ‫די פאליציאנאט אנגעקליידעט מיט נייע עלעגאנטע אייניגע מאנדור‪ .‬די לערערס אי שולע זענע באאויפראגט געוואר צוצוגרייט די‬ ‫לערלינג מיט די קלאס צימער לכבוד דע הויכגעשעצט גאסט וואס קומט זיי באזוכ אי דער נאהנט‪.‬‬ ‫די לערלינג ווי די לערערס צוגליי‪ ,‬זענע געווע העכסט איבעראשט או באגייסטערט איבער דער באזו‪ .‬דאס נייגער האט געשטיג צו‬ ‫העכסט שטאפל‪ - :‬ווער איז דער הויכגעשעצטער גאסט וואס יעדער פארכט פו איה או וואס קומט זיי באזוכ? דער ענטפער איז‬ ‫געגעב געוואר אי שולע פאר אלע לערלינג אינאיינע‪ - :‬וולאדימיר קאוואלסקי‪ ,‬דער קאמוניסטישער ערציהונגס‪-‬מיניסטער!! פו מויל‬ ‫צו אויער איז בלי שנעל פארשפרייט געוואר אי שולע די מעלדונג אז וולאדימיר קאוואלסקי קומט באזוכ זייער שולע‪.‬‬ ‫שפאנענד‪ .‬וולאדימיר וואס איז יאהר לאנג געזיצ אי געפענגעניש אי די רוסישע ארעסט‪-‬הייזער‬ ‫די איבעראשונג איז געווע גרויס או ּ‬ ‫אונטער דער צארישער רעזשי‪ ,‬איז לעצטענס ווידער אפיר געקומע אוי די אויבערפלא או זיינע שריפט האב אנגעהויב צוריק צו‬ ‫ערשיינע מיט מער קראפט או איינפלוס‪ .‬ער איז גערעכענט געוואר פאר איינער פו די מערסט אנגעזעהנע מענטש אי קאמוניסטיש‬ ‫פארטיי או איז שטארק געשעצט געווע ביי באפעלקערונג‪.‬‬ ‫באלד ביי שלוס פו די קאמוניסטישע רעוועלוציע‪ ,‬האט וולאדימיר ערהאלט א נייע געשעצט טיטל‪' :‬דער הויפט קאמיסאר פאר אלע‬ ‫ערציהונגס אנגעלעגנהייט אי סאוויטע רוסלאנד'‪ .‬דאס איז געווע זעהר א הויכע שטעלע מיט וויכטיגע פונקציעס אי דע‪ .‬זיי הויפט‬ ‫אויפגאבע איז געווע צו קאנטראליר אלע שולעס לענגאויס רוסלאנד‪ ,‬די קוואליטעט פו די לערערס‪ ,‬די אינהאלט פו די לעקציעס או פו‬ ‫די לער‪-‬בוכער‪.‬‬ ‫אלס פאראנטווארטליכער פאר אלע ערציהונגס או רעליגיעזע אנגעלעגנהייט אי רוסלאנד‪ ,‬איז וולאדימיר געווע דער מענטש וואס‬ ‫האט געהאט דער כח צו באשטימע די גורל פו יעדע 'חדר'‪ ,‬ישיבה או בית המדרש אי לאנד‪ .‬עהרליכע איד זענע פארציטערט געוואר‬ ‫הערנדיג בלויז זיי נאמע‪ .‬אבער אינע אי זשיטאמיר האט זיי באזו געברענגט גרויס עקסטאז או פרייד‪.‬‬ ‫)ווערט פארגעזעצט דע קומענד ווא‪ ,‬אי"ה(‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫÷‪úãä é÷éæçî ìå‬‬ ‫אינטערעסאנטע רעקלאמע‪ ,‬מעלדונג או אויסצוג‪ ,‬געשריב אויפ'‬ ‫פארצייטיש שפרא או אלט ווערטער‪-‬אויסלייג‪ .‬ערשינע אינע‬ ‫חרד'יש צייטונג קול‪-‬מחזיקי‪-‬הדת צוויש די יאהר תרל"ט או תרע"ד‪.‬‬

‫ניס תרנ"ה‪ - :‬דער 'מוכר ‪-‬ספרי' ר' שלמה נוימא פו טארנא ‪-‬גאליציע‪ ,‬מעלדט‪,‬‬ ‫אז מ'קע ביי איה איינהאנדל איינצעלנע קונטרסי פונע 'ווילנא ‪-‬ש"ס'‪ .‬די‬ ‫פרייז פו יעדע קונטרס איז ‪ 20‬העלער‪ .‬אזוי אוי! פארקויפט אלע ספרי פו‬ ‫פארשידענע דרוקערייע‪ ,‬גוט או שטארק געבינד!‬

‫ניס תרנ"ה‪' - :‬האטעל ‪-‬ראפאפארט' אי קראקא‪-‬‬ ‫גאליציע מעלדט פאר' עול אז זיי זוכ א‬ ‫ניס תרנ"ה‪ - :‬ר' גדלי' גרינוואלד פו קעניגסבערג ‪-‬דייטשלאנד‪ ,‬מאכט רעקלאמע‬ ‫'איבערנעמער' פו זייער האטעל או כשר'ע‬ ‫אז ער פאבריצירט 'חלפי' )=שלאכטמעסערס‪/‬שחט'מעסערס( געאייגענט פאר‬ ‫רעסטאראנט וואס געפונט זי! אי צענטרו‬ ‫פונע האנדעלס געגענט‪ - .‬צוליב קראנקהייט איז שוחטי‪ ,‬פ אלע מאס או בעסטע קוואליטעט‪ - .‬ספעציעלע פרייז‪-‬ליסטע‬ ‫איז גראטיס!‬ ‫דער אייגענטומער געצווינג דאס איבערצוגעב‪.‬‬ ‫ניס תרנ"ה‪- :‬דאס האנדל געשעפט‬ ‫פו יוס( וועקסלער פו קראקא או‬ ‫לעמבערג‪-‬גאליציע‪ ,‬מאכט רעקלא‬ ‫פאר זיי האנדעלס געשעפט וואס‬ ‫געפונט זי! אוי( גראדגאסע ‪ ,71‬ווי‬ ‫ער פארקויפט 'גראמאפאו ּפלאט'‬ ‫מיט מוזיק )= פארצייטישע מוזיק‬ ‫אינסטרומענט איידער די ערפינדונג פו‬ ‫קאסעט או סידי'ס(‪ .‬ער האט א‬

‫אויסוואהל פו פלאט אי אלע‬ ‫שפראכ‪ ,‬ווי‪ :‬לשו הקודש‪ ,‬אידיש‪,‬‬ ‫או לאנדס שפרא!‪ - .‬קומט או‬ ‫איבערצייט איי!! לעמבערגער טעל‪.‬‬ ‫‪ .2033/1‬קראקער טעל‪.‬‬ ‫נומער‪2033 11 :‬‬ ‫נומער‪.461 :‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


µêôõê þ¼ð

¼¾þí î¾¼ öîê îò−ëê ëš¼− ö¾−îî® ïà ò"éæ øòååàðîéø ìãðòî 'ø éáø ïâéìééä íòðåô ïìäòöøòãëàð èâòìô ò"éæ à÷ðéôñ ïåô '÷çöé-ì÷ç' øòâéìééä øòã ,íéùøãî óéåà èøéæàá æéà âðåøòãìéù éã .åùò ïåà á÷òé ïùéååö êàîôà ïåà ééøòâéø÷ éã ïåô âðåøòãìéù òèðàñòøòèðéà .'÷ä íéøôñ ïåà ì"æç éøáã òëéìøòôòâ éã .ïâéø÷ ïåà ïâàìùòâ åö íåøà ïáéåäòâðà åùò ïåà á÷òé êéæ ïáàä ,èøåáòâ øòééæ êàð ãìàá øòééæ êàð ãìàá ïâðòøáîåà èìàååòâ ïéåù íäéà èàä øò æà ,èééåå éåæà ïòååòâ æéà á÷òé åö åùò ïåô èôàùãðééô øòã øàð .åùò ïåô êàìî øòã - î"ñ íòã ïòðòøáøàô åö èééøâ ïòååòâ æéà ïåà ïòîå÷òâ ìòðù æéà ìàëéî êàìî .èøåáòâ .ééæ ïùéååö ïéã-úéá à èìòèùòâ ãìàá èàä øòèùøòáééà ééååö àã ïòðòæ ñò ïåà ,øòãéøá ééååö ïòðòæ øéî !øòãåøá ïééî åùò - :åùò åö ïôåøòâðà ïàã êéæ èàä á÷òé ïòðòæ àáä-íìåò ïéà øòáà .êàð ïåà ìãðàä ,ï÷ðéøè ïåà ïñò àã æéà äæä-íìåò ïéà .àáä-íìåò ïåà äæä-íìåò .ïèìòåå .èîéèùòâåö ãìàá èàä åùò - !àáä íìåò ïòîòð ìòåå êéà ïåà ,äæä-íìåò åã íòð ,åèñìéåå áéåà .ïëàæ òìà éã àèùéð èòååòøàäòâ èàä 'íéìäà áùåé íú ùéà' :øòã á÷òé .ïñ÷àååòâôéåà ïòðòæ øòãðé÷ éã ïåà ,ïôàìøàô ïòðòæ ïøäàé .äáéùé òñéåøâ à èìòèùòâôéåà ïééìà øò èàä øòèòôù ïåà ,'øáòå-íù' ïåô ùøãîä úéá íòã ïéà äøåú ïòðøòì ïéà ïåà øòãìòô éã øòáéà ïøäàôòâîåøà âàè ïöðàâ à æéà øò ,'äãù ùéà ãéö òãåé ùéà' :ïà ïòååòâ æéà åùò ïâò÷àã .êòìâééô ïåà úåîäá ,úåéç ïâðàôòâ ,øòãìòåå éåå úåéç ïâðàô ïâàåå ïåà ãøòô ïééæ èéî ãìàåå ïéà ïøäàôòâîåøà æéà åùò :èøéñàô éåæà èàä ìäàîðééà ïåô øòîééá éã ïùéååö ïùæãðàìá ïòîåðòâ êéæ èàä øò ïåà ,âòåå ïâéèëéø íòðåô ôàøà øò æéà âéãðøäàô éåæà .êéìðòååòâ êéæ èéî èàäòâ èàä øò ñàåå ïñò ïééæ ,øòáéøà ïòðòæ âòè ééøã .ñéåøà âòåå íòã ïôàøèòâ èùéð èàä øò ïåà ,ãìàåå ïèéîðéà óéè ïòååòâ ïàã æéà ,úåøö òðééæ åö áàâåö ïéà .è÷åøãòâ èàä øòâðåä ïééæ ,èæàìòâñéåà âðàìðåô ïéåù êéæ èàä ïáàä ïééö òðééæ .øòðééá òìà ïéà ïèéðùòâ íäéà èàä èñàøô à ïåà ,èòùèåîòâ èàä ééðù øòùéîòøåèù à .øòèðéåå .èéåè íåö ïøéåøôøàô ùîî èøòåå øò éåå èìäéôòâ èàä øò ,èìò÷ ïåô âéãðøòèéö .òøòãðà ïéà ñðééà èôàì÷òâ ,íéåá ïëéåä à óéåà ïëàø÷òâôéåøà úåçåë òèöòì òðééæ èéî åùò æéà ñèëàðøàô ,âàè ïèéøã íòã ïéà èàä ãééøô à .èðäàð øòã ïéà éåå õòâøò âðåðéåàåå à ïåô èéé÷âéèëéì à ñòôò ïòæ ïòî èòåå êàã øùôà âéãðèëàøè ,ïâàåå ïåà ãøòô ïééæ óéåà óéåøà ìòðù æéà øò .ïééù à ñòôò è÷øòîàá øò èàä ñðèééååøòãðåô ïòåå ïòîåðòâîåøà íäéà ïåô øäéè íåö åö êéæ øò èôòìù úåçåë òèöòì òðééæ èéî .èéé÷âéèëéì øòã ïåô âðåèëéø øòã åö ïøäàô ïáéåäòâðà ïåà .èìò÷ øàô âéãðøòèéö ïåà ,âéøòâðåä ,ãéî ,æéåä øòñéåøâ øòã !'åðéáà á÷òé' ïåô äáéùé øòèîéøàá øòã éåå ùøòãðà ñòôò èùéð ïòååòâ æéà ñàåå ,æéåä íòã ïéà ïééøà èééâ øò øòáà .ïèëàìàá êéìøòä ïòååòâ æéà øòëìòåå ,ìäàæ íåö èéøè òðééæ èòèëéø øò !íòøàåå ïééô ïòååòâ æéà èøàã !äà íäéà êéæ ïáàä ñò ,úåùìç ïìàôòâ ãìàá øò æéà ìäàæ íòã ïåô ìòååù íòã ïèéåøèòâøòáéà èàä øò øàð éåå ...úåçåë éã èæàìòâñéåà éã .úåùìç ïéà ïìàôòâ æéà ùèðòî øòðòøéåøôøàô à æà âéãðòäòæ ùøãîä úéá ïéà ìîåè à ïøàååòâ æéà'ñ ïôàìòâ ãìàá æéà'î .øòîéö ïâéèééæ à ïéà ïâàøèòâðééøà ìòðù íéà èàä'î ïåà èìòèùòâôéåà êéæ ïáàä íéãéîìú èàä øòãòé .øòãééì÷ òðòøéåøôøàô òè÷ééååòâëøåã òðééæ ïåô ïùéåè åö øòãééì÷ òùéøô ïåà øòñàåå íòøàåå ïâðòøá .ïééæèñåàååàá íåö ïâðòøá åö ÷éøåö íéà èðò÷òâ øàð èàä'î ñàåå ïåèòâ êòìñéáåö èàä øò æéá íéìëàî òîòøàåå ïåà ò÷àîùòâ èâðòøáòâ íäéà ïòî èàä ,êéæ åö ïòîå÷òâ æéà øò ïòåå ééæ ïøòä ,âðåùàøøòáéà øòééæ åö ?æéà øò øòåå èâòøôòâ íäéà ïòî èàä ïàã ïåà ,úåçåë éã åö ïòîå÷ åö ïáéåäòâðà !!äáéùé-ùàø íòðåô øòãåøá øòøòèìò øòã ,åùò ïéá êéà - :øòôèðò íòã ïòåå ïåà ...ïëåæàá ïòîå÷òâ íäéà æéà'ñ øòåå äøåùá éã ïâàæðà äáéùé-ùàø íåö ïôàìòâ ìòðù ïòðòæ íéãéîìú éã íòðééô à ,øòîéö ò÷àîùòâ à ï'åùò øàô ïáòâ èøàôàæ ìàæ'î èâàæòâðà øò èàä ,àã æéà'ñ øòåå èøòäòâ èàä á÷òé .óøàã øò ñàåå ñòìà ïåà ,ïèééöìäàî òèåâ ,èòá éã åö ïòîå÷òâ êéìãðò øò æéà ,òãðåèù òëéìèò ïåô óàìù ïôéè à êàð ïåà ,èäåøòâñéåà èåâ êéæ èàä åùò ,ùøãîä úéá ïñéåøâ ïéà ïééøà æéà øò .äáéùé ïåô ìäàæ øòã ïéà øéöàôù à ïôàë åö ïñàìùàá øò èàä ïàã ,úåçåë

https://telegram.me/Publications_MM


èàä'î .øåòéù ïôéè à èâàæ ïåà åðéáà-á÷òé äáéùé-ùàø øòã èöéæ ïà ïáéåà ,ïöéæ íéãéîìú øòèøòãðåä éåå øò èäòæ ïééà àã æéà ñò éåå ,äáåøî ÷øô àî÷-àáá úëñî ïéà 'øùåëä úòù åì äúéä' :ïåô àéâåñ éã ééá ñèìàîòã ïèìàäòâ è÷ðåô òðééæ åö êéæ ïøòä íéãéîìú òìà éåå ,ãìéá òèðàñòøòèðéà íòã èòæ øò ïåà .úåôñåú ãåîò øòöðàâ à ïåà àøîâ äøåù .øòâééð ïåà èùøåã èéî øòèøòåå ãìàá øòáà .äáéùé-ùàø íòðåô 'íåìù' ïòîòð ïâðàâòâ øò æéà êàðøòã ,øåòéù òãðò ïæéá èøàååòâåö èàä åùò éã íå÷àá êéà æà êàîtà ïà èëàîòâ êàã ïáàä øéî - :ïùéðòâàì÷ ïåà úåðòè èéî ìéô ,ìéåî ñàã èðôòòâ êéæ øò èàä èöòé øòáà ,ïâéååùøàô øàð êéà èìàåå ,äæä-íìåò èàäòâ ùèàë êéà èìàåå áéåà .èìòåå òðòé øàð èñàä åã ïåà èìòåå éã ïéà ïâàåå ïåà ãøòô ïééî èéî íåøà øòãðàåå êéà .èìòåå éã èùéð êéåà ïåà èìòåå òðòé èùéð áàä êéà æà êéà äòæ áøàèù êéà .úåéç ïâðàô åö øòöòìô òëéìøòôòâ ïåà úåéøáãî òèñéåå òìà ïéà ïééâ óøàã êéà ,øòãìòô ïåà øòãìòåå íéãéîìú øòèøòãðåä èéî ïòîåðòâîåøà ,æéåä ïòîòøàåå íòðééù à ïéà øàâ èöéæ åã ïåà ...èìò÷ ïåà øòâðåä ïåô ùîî .!?!?øùåé øòã æéà éåå ...ï÷ðéøè ïéé÷ ïåà ïñò ïéé÷ èùéð àã èìòô'ñ .âéèôåì ïåà ,÷àîùòâ éåæà èñðøòì åã ïåà êéà ïåà ,úåðòè òðééã èéî èëòøòâ êéìèðòâééà èæéá - .èøòôèðòòâ á÷òé íäéà èàä - !åùò ,ïééà êéæ øòä òìà èéî äáéùé òöðàâ éã øòáéà øéã áéâ êéà ïåà ,ïâàåå ïåà ãøòô ïééã øéî áéâ åã .øéã èéî ïùéåè ò÷àè êéæ óøàã .åùò ééá èæàìòâ øò èàä äáéùé éã ïåà ,ïâàåå ïåà ãøòô íòã ïòîåðòâ ò÷àè èàä á÷òé !íéãéîìú ïéà ùøãîä úéá ïéà ïöéæ íéãéîìú òìà .øåòéù íòã ïâàæ ïééâ óøàã'î ïåà ïâøàî èîå÷'ñ ,øòáéøà æéà âàè øòã èîå÷ øò øòáà ,úåôñåú ïñéåøâ íòã èéî øåòéù íòã ïöòæøàô ïòîå÷ðééøà ìàæ äáéùé-ùàø øòééð øòã æà èøàåå'î íìåò øòã ?øåòéù íåö ïééøà éáø øòã èîå÷ ïòåå - :èâòøôòâ ïåà íäéà åö ïééøà ïòðòæ íéãéîìú òëéìèò ...ïäà èùéð ,âòåå ïøòååù àæà ïåô ïòîå÷òâðà íéå÷ ïéá êéà æà êàã èñééåå øäéà - :èøòôèðòøàô êéæ èàä åùò øòáà !ïéåù èøàåå !ãéî åö ïéá êéà ìééåå ,øåòéù à ïééæ èòåå èðééä æà ñéåà èùéð è÷å÷'ñ øòãéåå êéæ øò èàä ?øåòéù íòã ïòðøòìøàô èîå÷ øò ïòåå ï'åùò ïâòøô ïòîå÷òâ æéà'î ïòåå âàè ïãðòîå÷ íòã ï'ëàð âàè ïééà ïâéåöòâ øò èàä éåæà ...øåòéù íòã ïèééøâåö ìñéáà êàð óøàã êéà - :èøòôèðòòâ ïåà èééøãòâñéåøà âéñòîìòâòø âéãðèòá ,íéãéîìú òìéô éã ïåô ïòðéãàá êéæ èæàì ïåà ,ïééâ ìéåàåå êéæ øò èæàì ïùéååöðéà ïòåå .ïèééååö .ï÷ðéøè êàð ïåà ïñò êàð àã ïáàä ééæ íòåå èéî ïôàë åö ïáéåäòâðà íéãéîìú éã ïáàä ,èâéãðòòâ èùéð êéæ ïáàä åùò ïåô íéöåøéú éã ïòåå .ï÷øòîàá èùéð ìàæ åùò éãë ,ïøäéè-øòèðåà éã ïåô è÷åøòâñéåøà êéæ ééæ ïáàä ïøòãðà ï'ëàð øòðééà ïåà ,ïäåè åö ...âéãééì ïöðàâðéà ïáéìáòâ äáéùé éã ïéåù æéà êàðøòã õøå÷ èàä åðéáà á÷òé ,äáéùé-ùàø ïèáéìàá ïèìà øòééæ ïôàøèòâ ïáàä íéãéîìú éã æéá âðàì ïòîåðòâ èùéð èàä'ñ ïåà ,äãîúä ñéåøâ èéî èøàã ïòðøòì èöòæòâ êéæ èàä øò åàåå ,óøàã ïâéãðáòðøòã íòðéà ùøãîä úéá à ïòðåôòâ êéæ ïèñìåô ïèéî ïâðàâòâðà øòèééåå æéà äáéùé éã ïåà ,íéãéîìú òèìà éã ïåô êàð ïåà êàð ïòîå÷òâðà ïòðòæ êòìñéáåö .ïòøá ,ùøãîä úéá íòã ïáééäåöðà èøòäòâôéåà èàä'î !äáéùé ñéåà æéà íéãéîìú ïéé÷ àèùéð'ñ æà ,åùò ééá ïâò÷àã ïöéæ ïôàøèòâ êéæ èàä åùò æéá ,ïñò ïâðòøá åö èøòäòâôéåà èàä'î ,ïèëééìàá åö ìéåà ïâðòøá åö èøòäòâôéåà èàä'î êéæ ïåà ãðàèùåö ïééæ èôàëòâ ãìàá èàä øò ...èìò÷ ïåô âéãøòèéö ïåà âéèùøåã ,âéøòâðåä ,æéåä ïâéãééì íòðéà ùèàë êéà áàä ïàã ,ïâàåå ïåà ,ãøòô ïééî èéî ïøäàôòâ ïéá êéà ïòåå øòñòá ïòååòâ ïéåù êàã æéà'ñ - :ïôåøòâðà ...èöòé ïåà ,ïñò åö ñòôò ïâðàôòâ êéæ èàä øò ïåà ,äáéùé ïåô ñéåøà åùò æéà ,ïøéåøôøàô ïåà ,âéèùøåã ,âéøòâðåä ,ïâéåöòâðà ïåà èâòøòâôéåà ïöéæ ï'á÷òé ïôàøèòâ øòãéåå èàä øò ïåà ,äøåú-ìå÷ íòã èøòäòâ øò èàä ìòðù õðàâ .ï'á÷òé ïëåæ ïòîåðòâ - .ï'á÷òé èéî ñòåîù íòã ïáéåäòâðà åùò èàä - !øòãéøá êàã ïòðòæ øéî - .íéãéîìú øòèøòãðåä èéî ïòîåðòâîåøà øéîàì ïåà ,äáéùé íòã ÷éøåö øéã áéâ êéà ïåà ,ïâàåå ïéà ãøòô íòã ÷éøåö øéî áéâ ?ïâéø÷ êéæ øéî ïìàæ ñàåå åö !èåâ ïáòì ïáééìá ïâàåå ïåà ãøòô íòã øòáà ,ïòîòð ñò êéà ïò÷ ,äáéùé éã ïáòâ ÷éøåö øéî åèñìéåå áéåà :èøòôèðòòâ á÷òé èàä ...èðòä òâéãééì èéî ïâðàâòâ ÷òååà åùò æéà éåæà ïåà !!êàîôà à æéà êàîôà à :ìééåå ,÷éøåö èùéð êéà áéâ åö óøàã ñò éåå èùéð êéæ ïòî èøäéô áéåà - :æéà ,íòã ïåô ïòðøòì ñéåøà êéæ ïò÷ ïòî ñàåå ìëùä-øñåî øòã ïéé÷ èùéð èàä'î ,ùôð úîâò ïåà øòö èéî æéà ïáòì õðàâ à øàð ,àáä-íìåò èùéð ïåà äæä-íìåò ïéé÷ àèùéð æéà ïééæ æéà ñàåå âòåå òâéöðééà ïééà àã æéà ñò ...èùéð øòëéæ ïòî èàä àáä-íìåò ïåà ,èëàð ïéé÷ èùéð èàä'î ïåà âàè .øòôòùàá ï'øàô èâéìéååàá æéà ñàåå âòåå ïéà èééâ ïòî áéåà :íòðééàðéà àáä-íìåò èéî äæä-íìåò

https://telegram.me/Publications_MM


‫גליו ד' ‪-‬פרשת תולדות תשע"ז לפ"ק‬

‫והרביע"י יהי' קודש‬

‫כ( אמר ששמע מהרה"ג ר' ישראל משה דושינסקיא ז"ל שהמשנ"ב לא חיבר בעצמו‬ ‫ספרו‪ ,‬רק נעזר מכולל של בני אדם ]אולם זה זמן רב שמצאתי בדעת יהודה להגאון‬ ‫וכל ימיו אשר חי כששמעו ממנו "דער רבי האט געזאגט"‪ ,‬ידעו‬ ‫"רבי ברו‪ ,‬וואס ער האט געהערט פו זיי רבי'‪ ,‬האט ער נישט‬ ‫מ"ה( ששאל השואל‪ :‬מש"כ‬ ‫ומוסרלרבואות‬ ‫מהרי" חכמה‬ ‫הגה"צמדור‬ ‫החזו"א )‬ ‫יהודה‬ ‫ר'‬ ‫מהרי"! ז"ל‪.‬‬ ‫בבירור שכוונתו‬ ‫תלמידמפי בנו כ"ק‬ ‫שפיראקיינמאל"‪) ...‬‬ ‫גארנישט‪ ,‬או‬ ‫פארגעס‪,‬‬ ‫החפץ חיים )כל כתבי חפץ חיים ‪ -‬קיצור תולדות עמ' ‪ (43‬מבנו ר' ארי'‬ ‫בתולדות‬ ‫דושינסקיא זצ"ל(‪.‬‬ ‫הפלגות גדולות אמר וסיפר על רבו‪ ,‬מי שרבי ביר‪ ,‬הי' "מיוחד‬ ‫מעט‬ ‫יצאו‬ ‫שהכתביםכמו לא‬ ‫וכיון‬ ‫לייב הכהן שגם הוא הי' שותף לכתיבת המ"ב‬ ‫תמיד חתנו‬ ‫מרדכי זצ"ל‪,‬‬ ‫שהלבושי‬ ‫"רבי ידע הכל"‪ ,‬ו‬ ‫במינו" )אויסנא(‪,‬‬ ‫ההתקשרות שהי' לו ע רבו בלתי יתואר‪ ,‬מימי נעוריו השתוקק‬ ‫האם‬ ‫דוגמא‬ ‫ומביא שם‬ ‫עליהם‪,‬‬ ‫המחבר‬ ‫סתירות‬ ‫לפעמים‬ ‫אחת‬ ‫לזה‪ ,‬מער‬ ‫עס טוט מיר‬ ‫שחל"ח ‪ -‬העיד "‬ ‫הרבנית של רבו‬ ‫עמד כשבתו‪,‬‬ ‫מרבו‪ ,‬לאבזיוו"ר ‪-‬‬ ‫שהרבהראשו‬ ‫שמע שיעור‬ ‫רבו‪ ,‬כאשר‬ ‫נמצאללמוד אצל‬ ‫‪ ,‬לא"י כדי‬ ‫לעלות‬ ‫המשנ"ב‬ ‫בפחות‬ ‫חיים‬ ‫ע"י‬ ‫נכתבו‬ ‫שלא‬ ‫לסימנים‬ ‫מתיחסים‬ ‫והשיב‪:‬פאלויר מיי‬ ‫קודש‪ .‬ווי אי האב‬ ‫חרדתמיי איידע‪,‬‬ ‫געוואר אויס‬ ‫אז ער איז‬ ‫החפץ לייד‬ ‫אמר לעצמו "כל הרפתקאות דעדו עלי על הדר‪ ,‬האט זי געלוינט‬ ‫ופשיטא דזהו אמת‪ ,‬ואם נסתייע פעמים‬ ‫חברתי‬ ‫עליו "גכ"ז‬ ‫ספרו‬ ‫כותב‬ ‫בעזה"י‪ ,‬טאכטער"‪.‬‬ ‫הרגיש כי חיות חדש‬ ‫ברו יהי'"‪,‬‬ ‫בתחילתהתבטא‬ ‫ללימוד כזה"‪ ,‬כשרבו‬ ‫בודאישם‬ ‫ובהערה‬ ‫)‬ ‫כאלו‬ ‫שבות‬ ‫מח‬ ‫בלב‬ ‫להכניס‬ ‫וחלילה‬ ‫בעצמו‪,‬‬ ‫ע"ז‬ ‫עבר‬ ‫ודאי‬ ‫בקרוב‬ ‫‪.‬‬ ‫בקרבו‬ ‫נופח‬ ‫כעת שעזב אותנו והל לעולמו‪ ,‬וסר מעלינו צילו של רבו‪,‬‬ ‫נכון‪,‬‬ ‫שאין זה‬ ‫החזו"א‬ ‫"שמעתי‬ ‫וז"ל‪:‬‬ ‫הגרח"ק‬ ‫השיב‬ ‫זו‬ ‫שאלה‬ ‫על‬ ‫הוסיפו‪:‬‬ ‫טאראנטא‪ ,‬בהספידו(‪.‬‬ ‫סופר שליט"א אב"ד‬ ‫ממרן)הג"ר יעקב יחזקי'‬ ‫עכשיו מת רבי"‬ ‫ראוי לומר "‬ ‫כל זמ שרבו הי' חי‪ ,‬כתב דברי תורתו‪ ,‬הבי ועקב על התנהגותו‪,‬‬ ‫סתירות אינו נכון ואין‬ ‫על הכל‪ .‬ומש"כ שיש‬ ‫יצטר לעבר‬ ‫זצ"ל‬ ‫לאביו‬ ‫אמנםעלעזר‬ ‫איזה דבר‬ ‫הח"חשרבו‬ ‫אבל אפשרות‬ ‫תמיד על כל‬ ‫כבודו‪ ,‬וחשב‬ ‫חשש‬ ‫***‬ ‫שלמה‬ ‫ר'‬ ‫תולדות‬ ‫)‬ ‫שלמה"‬ ‫רבי‬ ‫ב"הצדיק‬ ‫ראיתי‬ ‫אח"כ‬ ‫‪.‬‬ ‫(‬ ‫עכ"ד"‬ ‫טעה‬ ‫והוא‬ ‫סתירה‬ ‫שום‬ ‫אי‬ ‫המפורסמת‬ ‫תמונה‬ ‫ה‬ ‫ישמש‬ ‫ראי'‬ ‫כעד‬ ‫‪.‬‬ ‫למעשה‬ ‫הוא‬ ‫עשה‬ ‫כבר‬ ‫להערות והארות יכולי להתקשר על הטעל‪ 646-828-7324 :‬או על‬ ‫שנשתתפו במשנה עוד‪ ,‬כל‬ ‫ס"ה(‪ :‬כי אף‬ ‫שו אות‬ ‫מ"ב‬ ‫מקועמ'‬ ‫חיים‪,‬‬ ‫החפץ‬ ‫בעת של‬ ‫תלמידו‬ ‫המקדש‪,‬‬ ‫להתפלל אל‬ ‫שרבו הל‬ ‫בלוךנושא כסא‬ ‫שהוא‬ ‫‪bi7830445@gmail.com‬‬ ‫האימעל‪:‬‬ ‫עשה כ‬ ‫העידו‪ ,‬כי‬ ‫ביקשו על‬ ‫אחד לא‬ ‫אגב‪ ,‬לעיל מיני' כתב‪ :‬כאשר שאל רבי חיים‬ ‫ובדרך‬ ‫התלמידי )‬ ‫מעצמו‪ ,‬חיים‬ ‫ועשאוהחפץ‬ ‫היוזה‪ ,‬של‬ ‫ההכרעות‬ ‫איךשמחה בונ‬ ‫הגה"ח הישיש ר'‬ ‫להחפץ רבי )מפי‬ ‫"אולי" יצטר לו‬ ‫בחשבו‬ ‫לאויט"א(‪.‬עצמו להכריע במחלוקת הראשונים‪ ,‬והשיבו כי‬ ‫נויפעלדעל‬ ‫לוקח‬ ‫חיים‬ ‫מבריסק‬ ‫כ‪,‬‬ ‫א‬ ‫כי‬ ‫ז"ל‬ ‫הגאו‬ ‫אמר‬ ‫אז‬ ‫מכריע‪.‬‬ ‫ואח"כ‬ ‫פעמי‪,‬‬ ‫ושש‬ ‫להשיעור‪ ,‬ועי"ז התגלגל והסתובב‬ ‫מי כתב המשנ"ב?‬ ‫באמת כחו שפיר להכריע(‪.‬‬ ‫בשווקי וברחובות‪ ,‬ויש בלבו עליו כי הוא‬ ‫כו( אמר ששמע מכ"ק הגה"צ רבי‬ ‫‪tT‬‬ ‫היה שומר הפתח‪.‬‬ ‫ישראל משה דושינסקיא זצ"ל שהמשנ"ב‬ ‫אמר לי בפשטות ובתמימות‪" :‬וואס האב‬ ‫לא חיבר בעצמו ספרו‪ ,‬רק נעזר מכולל שומר הפתח‬ ‫כז( מה שאומרי העול שרבו מהרי"צ אי געקענט טו‪ ,‬די רבי האט מיר‬ ‫של בני אד ]אול זה זמ רב שמצאתי בדעת יהודה‬ ‫להגאו ר' יהודה שפירא תלמיד החזו"א )מדור חכמה ז"ל הרצה שיעוריו לתלמידי כששה‬ ‫געהייס‪ "...‬כשנפטר אותו אד‪ ,‬רצו הנכדי שיהי'‬ ‫ומוסר אות מ"ה( ששאל השואל‪ :‬מש"כ בתולדות‬ ‫נוכח בעת הלוי' כדי שיוכל לפייסו‪ ,‬אבל לא איסתייעא‬ ‫החפ! שעות ברציפות‪ ,‬זה כבר לא הי' באר!‬ ‫חיי )כל כתבי חפ! חיי ‪ -‬קיצור תולדות עמ' ‪ (43‬מבנו ר'‬ ‫מילתא אז‪ ,‬כמדומה שלא הי' כא‪ ,‬אבל הל לאחר זמ‪.‬‬ ‫ארי' לייב הכה שג הוא הי' שות‪ -‬לכתיבת המ"ב וכיו ישראל‪ ,‬הג שג באר"י למד שיעורי‬ ‫‪tT‬‬ ‫שהכתבי לא יצאו תמיד מעט אחת‪ ,‬נמצא לפעמי ארוכי‪ ,‬אבל לא ששה שעות רצופות‪.‬‬ ‫סתירות שהרב המחבר לא עמד עליה‪ ,‬ומביא ש דוגמא‬ ‫לזה‪ ,‬הא מתיחסי לסימני שלא נכתבו ע"י החפ! חיי בשעת הרצאת השיעורי צוה לסגור מג דוד‬ ‫כח( באותו התקופה שהי' גבאי‬ ‫בפחות חרדת קודש‪ .‬והשיב‪ :‬המשנ"ב כותב בתחילת הדלת ואי יוצא ואי בא‪ .‬על שאלתי מה‬ ‫ספרו כ"ז חברתי בעזה"י‪ ,‬ופשיטא דזהו אמת‪ ,‬וא‬ ‫נסתייע עשה מי שהוצר לנקביו‪ ,‬אמר לי שכבר בביהמ"ד‪ ,‬נת לתק את הפרוכת שכבר‬ ‫פעמי בקרוב ודאי עבר ע"ז בעצמו‪ ,‬וחלילה להכניס בלב‬ ‫מחשבות כאלו )ובהערה ש הוסיפו‪ :‬על שאלה זו השיב מצאו לה דר‪ ,‬ע"י החלו וכדומה‪ .‬הוא הי' קרוע ובלוע לאשה אומנת במאה‬ ‫הגרח"ק וז"ל‪" :‬שמעתי ממר החזו"א שאי זה נכו‪ ,‬אמנ הי' מצווה ועומד על המשמר מרבו לסגור שערי‪ .‬באמת רצו להחלי‪ -‬הפרוכת‬ ‫עזר לאביו אבל הח"ח זצ"ל עבר על הכל‪ .‬ומש"כ שיש‬ ‫לגמרי לפרוכת חדשה‪ ,‬אבל הרבי לא‬ ‫סתירות אינו נכו ואי שו סתירה והוא טעה עכ"ד"(‪ .‬הדלת‪.‬‬ ‫פע הבאתי לאזניו שמועה על אד הניח‪ ,‬כי אותו האיש שנדב הפרוכת‪ ,‬נדב‬ ‫אח"כ ראיתי ב"הצדיק רבי שלמה" )תולדות ר' שלמה‬ ‫בלו תלמידו של החפ! חיי‪ ,‬עמ' מ"ב אות ס"ה(‪ :‬כי א‪ -‬שיש לו עליו טינא בלב‪ ,‬כי אותו אד הי' ג כל השלחנות והספסלי שבביהמ"ד‪,‬‬ ‫שנשתתפו במשנה עוד‪ ,‬כל ההכרעות היו של החפ! חיי‬ ‫)ובדר אגב‪ ,‬לעיל מיני' כתב‪ :‬כאשר שאל רבי חיי רגיל להתפלל אצל הרה"ק בעל שומר ולא רצה להכאיבו ליקח ממנו זכות גדול‬ ‫מבריסק להחפ! חיי אי לוקח על עצמו להכריע אמוני‪ ,‬ש התפללו באריכות‪ ,‬והתאחר‪ ,‬זה של הפרוכת‪ .‬ביקש מהאשה שתתקנה‪,‬‬ ‫במחלוקת הראשוני‪ ,‬והשיבו כי לומד ביגיעה כשלשי וכיו שהי' סגור לא הי' יכול להכנס ושתארוג עלי' שתי אריות‪ ,‬כראוי לכבוד‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫התורה‪ .‬כשגמרה מלאכתה‪ ,‬ביקש רבי‬ ‫שיביא אליו‪ ,‬שישי עיניו עליו )כדאי‬ ‫לעמוד על נקודה זו כ הי' נראי הרבני דאז‪ ,‬לא יכלו‬ ‫לעשות כלו כשטח הפקר‪ ,‬הכל הי' צרי להיות תחת‬ ‫השגחת(‪ .‬הביאו אל הקודש פנימה‪ ,‬והרבי‬

‫ראה שנארג עלי' ג מג דוד‪ .‬שאל אותו‬ ‫רבי‪" ,‬מה זאת?" )וואס איז דאס(‪ ,‬אמר לו‪,‬‬ ‫אני לא אמרתי לה לעשותו‪ ,‬היא בעצמה‬ ‫עשתה כ על דעת עצמה‪.‬‬ ‫אמר לו רבו "מיר האב בקבלה פו‬ ‫שינאווא רבי'" ]שאלתיו פע נוספת‪ ,‬שינאווא‬ ‫רבי' או שינאווא רב‪ ,‬ואמר לי שינאווא רבי'‪ .‬והוא פלא[‪,‬‬ ‫"אז זייט זיי האב דאס גענומע צו זי‪,‬‬ ‫זאל מע זי מער נישט משתמש זיי מיט‬ ‫דע"‪) .‬וכבר הובא בשמו ג בקימו וקבלו ח"ב אות מ'(‪.‬‬

‫‪tT‬‬

‫קוק ימ"ש‬ ‫כט( באחד השני בחג הסוכות דיברו‬ ‫אודות קוק ימ"ש‪.‬‬ ‫שאלו נכדו "זיידי‪ ,‬קוק איז געווע א‬ ‫איד?" לא פסק מלשחוק ואמר "ער האט‬ ‫געזאגט שלש סעודות תורות‪ ,‬או מ'האט‬ ‫געוויינט"‪) ...‬הלשו אינו מדוייק כל כ(‪.‬‬

‫‪tT‬‬

‫תלמידי כבני‬ ‫ל( ר' ישראל ברו לעבאוויטש הי"ו‬ ‫סיפר לי )א' נח תשע"ז(‪ :‬אבי ע"ה למד אצל‬ ‫הגה"צ ר' ברו בישיבת דושינסקיא והי'‬ ‫תלמידו‪ .‬מש כל השני אח"כ כשגרנו‬ ‫בקרית יואל בכל ימי המקודשי צוה‬ ‫עלי ממעונו בלאנדו שאכנס אצלו ע‬ ‫פתקא לטובתו‪.‬‬ ‫הורגלתי ליכנס אליו ע פתקא‬ ‫ממשפחת בית אבי ז"ל‪ ,‬ואח"כ הוספתי ג‬ ‫פתקא שלי ע ש משפחתי‪ .‬ר' ברו‬ ‫קרא את הפתקא ואמר לי "דאס קוויטל‬ ‫פו דיי טאט צרי אני לקרות כי הוא‬ ‫תלמידי‪ ,‬אבל של‪ ,‬ל וש אותו על‬ ‫הציו"‪...‬‬

‫‪tT‬‬

‫אני יושב על כסאו‪...‬‬ ‫ל"א( עוד מהנ"ל‪ :‬בז' שני האחרונות‬ ‫בחיי כ"ק הגה"צ ר' משה ארי' פריינד זצ"ל‬ ‫גאב"ד ירושלי‪ ,‬נסעתי אליו לראש‬ ‫השנה‪ .‬בכל פע שנסעתי פקד עלי אבי‬ ‫מורי ע"ה שאכנס אל כ"ק הגה"צ ר'‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫ישראל משה דושינסקיא זצ"ל ואת לו‬ ‫סכו ממו‪.‬‬ ‫בפע הראשו או השני שנסעתי‪,‬‬ ‫שאלני מאיפוא אני‪ ,‬אמרתי מקרית יואל‪,‬‬ ‫נענה ואמר בהתרגשות "אה‪ ,‬פו קרית‬ ‫יואל?! דארט וואו רבי ברו וואוינט?!‪"...‬‬ ‫אמרתי כמי שמקבל הדברי בפשטות‬ ‫"נו‪ ,‬נו"‪ ...‬אמר לי בתמהו "איר ווייס וואס‬ ‫איר פארמאגט?!" אמרתי‪ ,‬לא‪ .‬אמר "אי‬ ‫וועל איי זאג‪ ,‬יעצט בי אי דא ראב"ד‪,‬‬ ‫אי זי! אוי‪ -‬זיי בענקל‪."...‬‬ ‫הסתכלתי עליו כמתמיה‪ ,‬כאשר לא‬ ‫הבנתי על מה יסובבו דבריו‪ ,‬אז אמר לי‬ ‫"רבי ברו עלה לאר! ישראל והי' תלמידו‬ ‫של אבי מורי זצ"ל‪ ,‬אבי רצה שיכנס‬ ‫לשמש בתור מו"צ בעדה החרדית‪ ,‬והוא‬ ‫לא רצה‪ ,‬אבל הסדר הוא שמי שיושב‬ ‫כמו"צ ש‪ ,‬כשמצטר‪ ,‬מעלי אותו‬ ‫לדרגא יותר עליונה‪ ,‬ובדר הטבע הי'‬ ‫אמור להגיע לדרגת ראב"ד‪ ,‬ובכ אני יושב‬ ‫על מקומו"‪...‬‬

‫‪tT‬‬

‫ההצלחה נגד ההפסד‬ ‫לב( על ילד שלא הצליח בכיתה‪,‬‬ ‫והמלמד הכהו יותר מדאי‪ ,‬והי' חשש‬ ‫שיאבד חשקו להמשי ללכת בחדר‪ ,‬ועלה‬ ‫הצעה שיסדרוהו בחדר אחר אצל מלמד‬ ‫שני‪ ,‬כאשר שאלו בזה דעת רבי ברו‬ ‫אמר "יש חשש גדול שהצער של המלמד‬ ‫בזה שיוצא מכיתתו וועט אי מעיר‬ ‫שאט‪ ,‬מההצלחה שצפי לו בזה‬ ‫שמחליפי אותו למלמד אחר"‪) .‬הרה"ג ר'‬ ‫משה יודא עקשטיי שליט"א(‪.‬‬

‫‪tT‬‬

‫תלמידי הגר"א‬ ‫לג( כאשר דברו אליו על איש מסויי‬ ‫שהי' נראה למור מע‪ ,‬אבל ראו עליו‬ ‫קצת דברי לא רגילי‪ ,‬לא נת ידו לאילו‬ ‫שלא טבלו במקוה‪ ,‬ולא יכלו לרמותו‪ ,‬ראו‬ ‫שידע מי שלא טבל‪ .‬שאל זקיני רבי ברו‬ ‫"האי היתה ימי ילדותו?"‪ ,‬והראה מקו‬ ‫לדברי המאור ושמש )פ'‪ (...‬ועל הדברי‬ ‫הגלויי שראו אצלו אמר "ג אצל‬ ‫תלמידי הגר"א בסו‪ -‬ימיה ראו מה שראו‬ ‫אצל תלמידי בעש"ט‪ ,‬התורה הראה לה‬ ‫דברי נסתרי" )הנ"ל(‪.‬‬

‫‪tT‬‬

‫פרוטה ופרוטה מצטרפת‬ ‫לד( עבודתו בעני הצדקות‪ .‬לא ראיתיו‬ ‫בעצמי‪ ,‬אבל זאת דרש לפני נכדיו פע‬ ‫בסעודת יא"צ של בתו ע"ה‪ ,‬שיתנהגו לתת‬ ‫מעשר‪ ,‬ושיתנו בכל יו צדקה‪ ,‬א‪ -‬רק‬ ‫פעני אחד‪ ,‬ושבכל שנה יוסיפו עוד פעני‪.‬‬ ‫וכפה"נ כ נהג ג הוא‪.‬‬ ‫הי' לו חשבו כל הצדקות כמה צרי‬ ‫צדקה‬ ‫הגבאי‬ ‫וכשבא‬ ‫לית‪,‬‬ ‫)הקאלעקטאר(‪ ,‬ביקש שיחזירו לו הקליי‬ ‫געלט ותחתיו נת לו מעות גדולות‪ ,‬כי הי'‬ ‫נצר לו הפרוטות כדי להמשי הלאה‬ ‫בעבודתו‪.‬‬ ‫דכירנא כי פע לא הי' כא )איני זוכר א הי'‬ ‫איזה דבר‪ ,‬או שנסע למקו חופש(‪ ,‬אמרו לי אז‪ ,‬כי‬ ‫כשחזר לביתו השלי כל ההתחייבות של‬ ‫כל הימי שלא הי' פה‪.‬‬

‫‪tT‬‬

‫מעשר וחומש‬ ‫לה( פע )אצל מסיבה לטובת הכולל( אמר‬ ‫ברבי‪ ,‬שמ"גרינג געלט" יתנו חומש‪,‬‬ ‫ושרואי בחוש שמועלת‪.‬‬ ‫ויש להוסי‪ -‬מה שאמר לי פע‬ ‫בהזדמנות‪ ,‬שיאמר לי דבר שלא אגלה כל‬ ‫זמ שהוא חי‪ ,‬כי מ'גרינג געלט' נות שני‬ ‫פעמי מעשר‪ ,‬דהיינו חומש )וכמוש"כ בדברי‬ ‫יחזקאל ר"פ ל על עשר אעשרנו ל(‪ .‬וביאר לי‪,‬‬ ‫ד'גרינג געלט' אצלו הוא מה שאחרי‬ ‫תוחבי לו בכ‪ -‬יד‪...‬‬

‫‪tT‬‬

‫ברכת מעשר‬ ‫לו( שמעתי מהרה"ג ר' ברו זצ"ל‪ ,‬שחמיו‬ ‫הקפיד מאוד על הפרשת מעשר כספי‪ ,‬לא‬ ‫הי' דבר כזה שיקבל לדוגמא "דאלאר"‪ ,‬כי‬ ‫לעול הי' רק ‪ 90‬סענט‪ .‬והוסי‪ -‬שג הוא‬ ‫מקפיד על זה לעול‪.‬‬

‫וסיי לספר דבר פלא‪ ,‬בכיסו הי' ב'‬ ‫כיסי מחולקי‪ ,‬א' לממו שלו‪ ,‬וא'‬ ‫למעשרותיו שהפריש‪ ,‬ואמר‪ ,‬שלא הי'‬ ‫דבר כזה‪ ,‬שימצא כיסו של מעשר‪ ,‬שיהי'‬ ‫ריק‪ ,‬לעול מצא ש ממו‪.‬‬ ‫עוד אמר‪ ,‬כל אחד צרי להפריש ממונו‬ ‫מעשר‪ ,‬וא דחוק הוא בפרנסתו‪ ,‬יפריש‪,‬‬ ‫ואח"כ יקחנו לעצמו‪ ,‬אבל להפריש צריכי‬ ‫)מזכרונות הרה"ג ר' אשר חיי ווייזער שליט"א(‪.‬‬


https://telegram.me/Publications_MM


Mail@derparshakval.com

https://telegram.me/Publications_MM


èìàäðéà úåãìåú úùøô ‫א‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . äçîù èâðòøá äðåîà - ÷çöé úà ãéìåä íäøáà

‫ב‬.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ïôìòä ò"ùáø éã øéã èòåå ïåçèá áàä - äùòé àåäå åéìò çèáå

‫ג‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 'ä úçâùä øòã ùåçá ïäòæ åö - íåéä éðôì àð äø÷ä

‫ד‬.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . úåàéöî øòãðà© ïà© ùèðòî øòã èøòåå ,äìôú êøåã - 'äì ÷çöé øúòéå

‫ו‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . õøàä ïëàøáåö à èéî äìôú - äæáú àì íé÷ìà äëãðå øáùð áì

‫ז‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . õøàä ïåô ùéðòôéè ïåô - á÷òé ìå÷ ìå÷ä

‫י‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ïëééøâøòã èòåå ïòî éåæàéåå èùéð èäòæ ïòî 'éôà ,óøàã ïòî ñàåå ïäåè - á÷òá úæçåà åãéå

‫יב‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . úåáàä êøãî ïééæ äðùî èùéð - åéáà íäì àø÷ øùà úåîùë

‫יב‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . "ãñç" øòèùøòáéåà øòã ïåô úøîùî éã - éúøîùî øîùéå

‫יד‬

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ïòèééååö íåö íòðééà ïåô äáäà ïåô øéôù éã - íãàì íãàä áì ïë íéðô ìà íéðô íéîë

schwartz16@bezeqint.net

: ‫עימוד שווארץ‬ https://telegram.me/Publications_MM


à

‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬ l`eew © dyxt xrc

úåãìåú ïáàä ¨ ,íåèëééø øòééæ èéî ïòèùøòáéåà íòã ïòðéã ñàåå ¨ ‫ אמונה ברענגט שמחה‬- ‫אברהם הוליד את יצחק‬ .úåøéùò øòééæ ïåô ïâéðòâøàô © à© ÷çöé úà ãéìåä íäøáà ,íäøáà ïá ÷çöé úåãìåú äìàå .(èé ,äë) ÷åñô ä"ãá ,åðéúùøôá) à "ïåùîù òøæ" øôñ ïéà èééèù

ñò

èâòøôòâ èàä ¨ ÷çöé ñàåå ¨ íòã óéåà ('åâå äø÷ä éë ñàã ¨ æéà ñàåå" ¨ ,"éðá àåöîì úøäî äæ äî" (ë ,æë) á÷òé ïåà ,"ïäåæ ïééî ,ïôòøè åö èìééàòâ êéæ èñàä ¨ åã ñàåå ¨ ìééåå" ,"éðôì êé÷ìà 'ä äø÷ä éë" :èøòôèðòòâ èàä ¨ á÷òé èâòøô ."øéî øàô © ïôòøè èëàîòâ © ñò èàä ¨ øòôòùàá © éã ñàã ¨ ïôàøèòâ ¨ ìòðù êàã ¨ èàä ¨ á÷òé ,"ïåùîù òøæ" øòã ñàåå ¨ êòìòâéö ééååö éã èééøâòâåö èàä ¨ ä÷áø ìééåå ,ùééìô øàôøòã © èùéð ïåà ,áåèù ïåà øäéà ééá èàäòâ © èàä ¨ éæ èàä ¨ øòèùøòáéåà øòã ïåà ïòâðàô © ïòâðàâòâ © æéà øò ìééåå ?ïôòøè ìòðù ñò ìàæ ¨ øò æà© èëàîòâ © èðééîòâ èàä ¨ á÷òé æà© ,"ïåùîù òøæ" øòã èøòôèðò èàä ¨ ä÷áø ñàåå ¨ ñàã ¨ êéåà æà© ,ïâàæ ¨ åö ïòååòâ êéåà æéà ,íäéà øàô © íéæò ééãâ éðù éã èééøâòâðਠøòã ìééåå ,"éðôì êé÷ìà 'ä äø÷ä éë" ìééåå øàôøòã © ïòîå÷àá © ïòðò÷ ìàæ ¨ êéà æà© èìàååòâ ¨ èàä ¨ øòèùøòáéåà .ïòîå÷÷éøåö èòåå åùò øòãééà ,÷çöé ïåô úåëøá éã

úåãìåú - l`eew © dyxt xrc

øôñ ïéà èáééøù ì"öæ àéøåì óñåé ïøäà éáø ö"äâä æéà ÷çöé (áë úåà ,ïåçèáå äðåîà) "íéðô úãåáò" (å ,àë úéùàøá) èâàæ ¨ ÷åñt øòã éåå ,äçîù óéåà æîøî íäøáà ."éì ÷çöé òîåùä ìë ,íé÷ìà éì äùò ÷åçö" øòã ïòååòâ æéà íäøáà ìééåå ,äðåîà óéåà æîøî æéà "'äá ïéîàäå" èâàæ ¨ ÷åñt øòã éåå ,íéðéîàîä ùàø øòã éãë ,"íéðô úãåáò" øòã èâàæ ¨ .(å ,åè úéùàøá) ïééæ ñò æåî ,äçîù ò'úîà ïáàä ¨ ïòðò÷ ìàæ ¨ ùèðòî øòã .ãåáë øòãਠèìòâ ïåô èùéð ïåà ,äðåîà ïåô øàð ¨ à© æéà ñò ïòåå - "íäøáà ïá" æéà ,"÷çöé" øò'úîà øòôòùàá © øòã æà© èñééåå ãéà à© ïòåå .äðåîà ïåô äãìåú ïò÷ ,ïòèùøòáéåà ï'èéî èáòì øò ïåà ,èìòåå éã èøéô ùèðòî à© èñééåå éåå - "íäøáà" .êéìééøô úîàá ïééæ øò úà ãéìåä" - äðåîà òâéèëéø éã ò÷àè © èàä ¨ øò åö íäéà èâðòøá ñò åö ,æéà íòã óéåà ïçáî éã ,"÷çöé .äçîù òâéèëéø à© åö

èùéð êàð ¨ øò æéà ,úåøéùò èàä ¨ ùèðòî à© ïòåå ïòî ïò÷ ïéçøà áâàå" "ïåùîù òøæ" øòã ñéåà èøéô èééèù ñò éåå ,êéìééøô ïééæ ïò÷ øò æà© èøòëéæøàô © ãéà øòãòé æà© ,ìëùä øñåî à© íòã ïåô ïòðøòì êì éî ä"ã ,çìùéå úùøôì ,íéèå÷éì) "éåì úùåã÷" ÷"äôñ ïéà ïåô øòãðåàåå éã ,íéùòî òðééæ òìà© ïåà ïòðò÷øòðà© óøàã © ïë íâ ìàøùéá ùé éë íéàåø åðàù íâäå" ('åâå äðçîä ìë çë éã èùéð èâàîøàô ¨ © ùèðòî à© ìééåå ,øòôòùàá © øòã äçðàå ïåâé íéàìî íä íìåë íéøéùòä ìë íðîà ,íéøéùò ì"æç éåå éåæà© ,'ä ãñç øòã ïäਠêàæ © íåù ïéé÷ ïäåè åö íðîà .äæä íìåò íäì ïéàå ,ïéòä ùåçá íéàåø åðà øùàë åéìò øæâð ïë íà àìà äèîìî åòáöà ó÷åð íãà ïéà" ïâàæ ¨ ùé íøùåò êåúî íàøåá úà íéãáåòä íéøéùòä íúåà èùéð øò ìàæ ¨ ,ñéåøâ øòðééà èøòåå øòîàè ¨ ïåà ,"äìòîìî ïòðòæ ñò æà© ïòäòæ øéî ùèàë ¨ ."íøùåò êåúî âåðòú íäì æà© øàð ¨ ,èëàîòâ © ñéåøâ íäéà èàä ¨ äîëç ïééæ æà© ïâàæ ¨ ìåô âéãðòèù øòáਠééæ ïòðòæ ,èééì òëééø ïãéà ïùéååö àã ¨ éë ÷åñt øòã ïéà èùt æéà ñàã ¨ ïåà .'ä ãñç à© æéà ñò ï'èéî ùåçá èòæ'î éåå ,ïöëòø÷ ééæ ïåà ùéðòâàì÷ ¨ èéî .á 'åëå "éðôì êé÷ìà 'ä äø÷ä íéøéùò éã øàð ¨ .äæä íìåò ïéé÷ èùéð ïáàä ¨ ééæ ïåà ,âéåà

‫וואס ער איז געווען פון די‬ ָ ,"‫ צו מעיין זיין אין דעם ספר "זרע שמשון‬,‫פאר זש"ק‬ ַ ‫ עס איז ידוע ַאלס ַא סגולה‬.‫א‬ ‫ ַאז ער וועט‬,‫פאר זיין הסתלקות‬ ַ ‫צוגעזאגט‬ ָ ‫האט‬ ָ ‫ און ער‬,(Á" ˜˙ ˙ ˘· ÒÙ„ ) ‫יאר צוריק‬ ָ 200 ‫חכמי איטאליא איבער‬ .‫געהאלפן צו ווערן בזש"ק‬ ָ ,‫ ָאדער לערנען זיינע ספרים‬,‫דרוקן זיינע ספרים‬ï‫וואס וועט ָא‬ ָ ‫פאר דעם‬ ַ ‫לל זיין‬ï‫מת‬ ‫וואס‬ ָ ‫יונגערמאן‬ ַ ‫ ַא‬,‫פאר'ן זיידן‬ ַ ‫אמאהל מזכיר געווען‬ ָ ַ ‫האט‬ ָ ,‫ הרה"ק רבי יוחנן זצ"ל‬,‫טאלנער רבי'ן‬ ָ ‫ ַאן אייניקל פון‬.‫ב‬ :‫געזאגט‬ ָ ‫טאלנער רבי‬ ָ ‫האט דער‬ ָ .‫רנסה‬ï ‫פארלוירן זיין‬ ַ ‫האט‬ ָ ‫ייזט יעדן איינעם לויט זיין‬ï‫ ש‬,‫נאר דער אויבערשטער‬ ָ ‫ און‬,‫ ַאז דער אויבערשטער‬,‫דארף גלייבן‬ ַ ‫ יעדער איד‬https://telegram.me/Publications_MM


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪á‬‬

‫‪,ïòèùøòáéåà íòã ïéà ïåçèá áàä‬‬ ‫‪¨ êéà æà© ,"éúøæòðå åáì ä"ã) ò"éæ ïéò úáä ÷"äøä èáééøù ,íòã åö êéìðò‬‬ ‫‪äëåæ æéà øò "éáì æåìòéå" ïàã‬‬ ‫‪© ïåà ,ïôìàäòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪êéà øòåå á÷òé æà© ïòðàèùøàô‬‬ ‫©‬ ‫‪© èàä‬‬ ‫‪¨ åðéáà ÷çöé æà© ,(äæ äî‬‬ ‫‪.â äçîù åö‬‬ ‫‪äùåã÷ à© ïééâðééøà© ìàæ‬‬ ‫‪¨ ñò éãë ïòðòååàã‬‬ ‫‪© ïìòèù êéæ èòåå‬‬ ‫‪éåæà© ,ïåôøòã ïáàä‬‬ ‫‪¨ äàðä ìàæ‬‬ ‫‪¨ ÷çöé ïåà ,êòìòâéö éã ïéà‬‬ ‫ובטח עליו והוא יעשה ‪ -‬האב בטחון וועט דיר די‬ ‫‪ïåà ,éúáäà øùàë íéîòèî éì äùòå èééèù ñò éåå‬‬ ‫רבש"ע העלפן‬ ‫‪¨ øàôøòã‬‬ ‫©‬ ‫‪êøò) "çî÷ä ãë" ïéà èáééøù ì"æ "ééçá åðéáø" øòã úøäéî äæ äî" ,á÷òé åö èâòøôòâ øò èàä‬‬ ‫‪,ïòðòååàã‬‬ ‫‪© åö èééö ïòååòâ íéå÷ êàã‬‬ ‫‪¨ æéà ñò ,"éðá àåöîì‬‬ ‫‪÷æç åáì øùà ,àåä ú"éùäá ïåçèáä ïéðò" (ïåçèáä‬‬ ‫¨‬ ‫‪íòã ïéà ïåçèá ."êøáúé 'ä åçéèáä åìéàë åðåçèáá "éðôì 'ä äø÷ä éë" ,èøòôèðòòâ åðéáà á÷òé íäéà èàä‬‬ ‫‪© íòã èਠèéî‬‬ ‫‪äãî éã ïéà ÷øàèù‬‬ ‫©‬ ‫‪éåæà© æéà'î æà© ,èðééî ïòèùøòáéåà ñòìà© èøéô ò"ùáø éã æà© äðåîà ò÷øàèù‬‬ ‫‪© ,äçâùä òëòì÷ðåt à© èéî‬‬ ‫‪øòã éåå êééìâ ,èøòëéæøàô‬‬ ‫‪© êéæ èìéô ïòî æà© ,ïåçèá ïåô ïòîå÷ðਠèùéð ïéåù êéà óøàã‬‬ ‫¨‬ ‫‪© äìéôú åö‬‬ ‫‪ï'øàô‬‬ ‫‪© èâàæòâåö‬‬ ‫¨‬ ‫‪êéìðòæøòt èìàåå‬‬ ‫‪¨ ïééìà© øòèùøòáéåà ìééåå ,ìëàî íòã ïéà äùåã÷ ïòìöøàåååöðééøà‬‬ ‫‪ìëàî éã ïéåù èøòåå ïééìà© äðåîà òâéæàã‬‬ ‫‪¨ íòã èéî‬‬ ‫‪.ã ïôìòä íäéà èòåå øò æà© ùèðòî‬‬ ‫‪.äùåã÷á äìòúð‬‬ ‫‪àã‬‬ ‫‪¨ æéà ñò ,èáééøù ì"öæ ïé÷ñéã áééì òùåäé éáø ïåàâä‬‬ ‫‪èâàæ‬‬ ‫©‪¨ èøਠïééà óéåà .íé÷åñt ïùéååö äøéúñ à‬‬ ‫‪æà ,øò èáééøù (áë úåà ,ì"ðä) "íéðô úãåáò" øôñ ïéà‬‬ ‫‪øùà ìëá êé÷ìà 'ä êëøáå" (çé ,åè íéøáã) ÷åñt øòã çèá åá" (æ ,çë íéìäú) ÷åñt ïåô äðååë éã æéà ñàã‬‬ ‫¨‬ ‫"דערמאנען"‪ ,‬און‬ ‫ַ‬ ‫דארף איהם דער אויבערשטער‬ ‫אמאהל צו גלייבן דערין‪ַ ,‬‬ ‫פארגעסט ַ ָ‬ ‫פארשטאנד‪ .‬אויב דער מענטש ַ‬ ‫ַ‬ ‫ַ‬ ‫זאל געדענקען ווער ס'איז דער אמת'ער בעל הבית‪.‬‬ ‫"שאקל" יענעם'ס מקור פון ‪ï‬רנסה‪ ,‬כדי ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫ער גיט ַא‬ ‫פאר'ן מענטש ווער ס'איז דער אמת'ער‬ ‫שאקעל"‪ ,‬צו דערמאנען ַ‬ ‫אמאהל איז גענוג ַא "רוח מצויה" ‪ַ -‬א "קליינער ָ‬ ‫ַ ָ‬ ‫דאן קומט דער מענטש שוין צוריק צו זיין מקור פון ‪ï‬רנסה‪ .‬אויב דער מענטש איז ָאבער נישט‬ ‫בעל הבית‪ ,‬און ַ‬ ‫וואס גיט זיך ַאליין די‬ ‫נאך ַאלץ איין ַאז ער איז דער ָ‬ ‫שאקעל‪ ,‬און ער רעדט זיך ָ‬ ‫געווארן פונעם קליינעם ָ‬ ‫ָ‬ ‫נתעורר‬ ‫באשעפער אויף דער וועלט‪ ,‬און ער‬ ‫דא ַא ַ‬ ‫"באס"‪ ,‬ער גלייבט נישט ַאז עס איז ָ‬ ‫‪ï‬רנסה‪ ,‬און ער איז זיין אייגענער ָ‬ ‫"שאקל"‪,‬‬ ‫ָ‬ ‫שטארקערן‬ ‫ַ‬ ‫דאן גיט דער אויבערשטער איהם ַא‬ ‫באשליסט און ער ש‪ï‬ייזט יעדן איינעם‪ַ .‬‬ ‫וואס ַ‬ ‫איז דער ָ‬ ‫דאן וועט דער מענטש אנערקענען ַאז ער‬ ‫גאנצע ‪ï‬רנסה ח"ו‪ַ .‬‬ ‫פארלירט זיין ַ‬ ‫מיט ַא "רוח שאינה מצויה"‪ ,‬און ער ַ‬ ‫פאר איהם ווידער‬ ‫שטארקט זיך‪ַ ,‬אזוי קען מען ַ‬ ‫ַ‬ ‫פאר'ן אויבערשטען‪ ,‬און זיין אמונה‬ ‫הארץ ַ‬ ‫דאס ַ‬ ‫דארף זיך אויסגיסן ָ‬ ‫ַ‬ ‫עפענען די טויערן פון פרנסה‪.‬‬ ‫האט אויסגעפירט‪:‬‬ ‫טאלנער רבי ָ‬ ‫דער ָ‬ ‫טאג אויף ַא גוטע‬ ‫וואס בעטן יעדן ָ‬ ‫דא רייכע מענטשן ָ‬ ‫נאמען‪ַ ,‬אז ס'זענען ָ‬ ‫יונגערמאן אין מיין ָ‬ ‫ַ‬ ‫פאר דעם‬ ‫זאג ַ‬ ‫ ָ‬‫זאגן ‪ï‬רשת המן‪ ,‬זיי זענען מק‪ï‬יד צו געבן מעשר פון זייער געלט‪ ,‬כדי ַאריינצוברענגען ַא ברכה אין שטוב‪.‬‬ ‫‪ï‬רנסה‪ .‬זיי ָ‬ ‫פארלאזן אויף‬ ‫באשעפער און זיך ַ ָ‬ ‫זאל געדענקען דעם ַ‬ ‫יונגערמאן‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫דאזיגער‬ ‫טאקע מצליח‪ .‬אויך דער ָ‬ ‫ַאזוי זענען זיי ַ‬ ‫זאל ָאבער יעצט‬ ‫נאך פריהער ווי ער מיינט‪ .‬ער ָ‬ ‫טאקע קומען ָ‬ ‫דאן קען ער זיין זיכער ַאז די ישועה וועט ַ‬ ‫איהם‪ ,‬און ַ‬ ‫האבן ַא נייעם מקור פון ‪ï‬רנסה‪.‬‬ ‫דאווענען צום אויבערשטען‪ ,‬אויך ווען ער וועט ָ‬ ‫צוזאגן ַאז ער וועט ווייטער ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט נישט‬ ‫געטראפן ַא נייע ‪ï‬רנסה‪ ,‬אויף ַא לייכטן אופן‪ ,‬און ָ‬ ‫ָ‬ ‫טאקע‬ ‫האט ַ‬ ‫האט ַאזוי געטוהן‪ .‬ער ָ‬ ‫יונגערמאן ָ‬ ‫ַ‬ ‫דער‬ ‫פארגעסן דעם רבינ'ס ווערטער )‪.(749 „ÂÓÚ ,"È˘Ù ÂÚ˘Ú˘È ÍÈÓÂÁ ˙" ¯ÙÒ· ‡·ÂÓ‬‬ ‫ַ‬ ‫ווארט אויף די ווערטער פון די חז"ל )‪" (:˜ Ôȯ„‰ Ò‬אין תורתו של דואג אלא משפה‬ ‫דאס ָ‬ ‫נאכגעזאגט ָ‬ ‫ָ‬ ‫האבן שוין ָ‬ ‫ג‪ .‬מיר ָ‬ ‫נאר "מן השפה ולחוץ"‪ָ ,‬אבער נישט מיט‬ ‫פאר'דאגה'ט‪ ,‬איז זיין תורה און תפלה ָ‬ ‫וואס איז ַ‬ ‫ולחוץ"‪ .‬דער מענטש ָ‬ ‫הארץ‪.‬‬ ‫ַא כוונה פון די טיפענישן פון ַ‬ ‫ווארט‬ ‫דא דער אות ב' אין ָ‬ ‫פארוואס איז נישט ָ‬ ‫באשטייט פון די אותיות א' ג' ד' ה'‪ָ ַ .‬‬ ‫ווארט "דאגה" ַ‬ ‫דאס ָ‬ ‫ָ‬ ‫קיינמאהל‬ ‫ָ‬ ‫האט בטחון‪ ,‬איז ער‬ ‫"דאגה"‪ .‬איז דער תירוץ‪ַ ,‬אז דער בי"ת איז מרמז אויף בטחון‪ ,‬און ַאז דער מענטש ָ‬ ‫פאר'דאגה'ט‪...‬‬ ‫נישט ַ‬ ‫וואס איז דער חילוק צווישן ַא‬ ‫זאגן‪ָ ,‬‬ ‫ד‪ .‬הגה"צ רבי יחזקאל לעווינשטיין זצ"ל‪ ,‬משגיח דישיבת ‪ï‬אניעוועזש‪ ,‬פלעגט ָ‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


â

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

,ïòèùøòáéåà íòã óéåà øàð ¨ êéæ ééæ ïæàìøàô ¨ © ,úãìééî ïà© óéåà .úåìãúùä ïäåè óøàã © ùèðòî øòã æà© ,"äùòú !äãéì øòö ïéé÷ èùéð ééæ ïøétù øàôøòã © ,êáì ìëá 'ä ìà çèá (ä ,â éìùî) èééèù èøਠøòãðà© ïéà ïåçèá ïáàä ¨ èñìàæ ¨ åã ."ïòùéú ìà êúðéá ìàå '‫ צו זעהן בחוש דער השגחת ה‬- ‫הקרה נא לפני היום‬ èùéð êéæ èñìàæ ¨ åã ïåà ,õøàä © ïöðàâ © ï'èéî ,ïòèùøòáéåà ,"ïéòä ìà íåéä àáàå" (áî ã"ë úéùàøá) ÷åñt ï'ôéåà ïòî æà© òîùî êàã ¨ æéà .ä ãðàèùøàô © © ïééã óéåà ïæàìøàô ¨ © éðôì úåáà éãáò ìù ïúçéù äôé" ,é"ùø èâàæ ¨ ïåà ,ïòèùøòáéåà íòã óéåà ïæàìøàô ¨ © ïöðàâðéà © êéæ óøàã © éã ïåô èëòð÷ éã ïåô ãééø éã ,"íéðá ìù ïúøåúî ,íå÷îä .úåìãúùä ïäåè èùéð øòãðé÷ éã ïåô äøåú éã ïåô øòðòù ïòðòæ íéùåã÷ä úåáà øæòéìà ñàåå ¨ ñòåîù òöðàâ © ïèéî êéøàî æéà äøåú éã ìééåå] ïùéååö òéøëî æéà ïåà ,÷åñt øòèéøã à© èîå÷ íòã óéåà åéìò çèáå ,êëøã 'ä ìò ìåâ" :(ä ,æì íéìäú) ééæ ïòî óøàã © .[ìàåúá ïåà ïáì øàô © èìééöøòãøòáéà èàä ¨ ¨ ."äùòé àåäå èùéð ïòäòæ øéî ñàåå ¨ ,ùãçî é"ùø æéà ñàåå ¨ ,ïééèùøàô © ùèðòî à© ïòåå ,ìùî êøã ìò æéà ñàã øåôéñ ï'èéî êéøàî æéà äøåú éã æà© ,íé÷åñt éã ïéà ïééìà© ìéåå øò ïåà ,âøàá à© ïåô õétù ï'ôéåà èééèù ¨ øò óøàã © .ìñòô âéãðåø à© ïøòìà÷tàøà ¨ ¨ © ñàåå ¨ ,øòååù æéà êéåà ?íäøáà ãáò øæòéìà ïåô äùòîä ïtåèù æéåìá ñàã ¨ © ïééìà© èäéìô ñò ïåà ,ñåô ï'èéî úéùàøá) ïòååòâ ììtúî èàä ¨ øæòéìà æà© èâàæ ¨ ÷åñt øòã èòåå øò áéåà .tàøà ¨ .íäéà ïåô ïëàì © ïòî èòåå ,ïøéôtàøà ¨ © ïééìà© ñò ,íåéä éðôì àð äø÷ä ,íäøáà éðåãà é÷ìà 'ä" (áé ,ãë ñàã ¨ ùèðòî øòã òáìòæ øæòéìà èàä ¨ åàåå ."íäøáà éðåãà íò ãñç äùòå ìà ìåâ" ,úåìãúùä øãñë èåè ñàåå ¨ èñôøàã © åã ,"êëøã 'ä æà© èùéð ïòðéôòâ øéî ?ïôåà àæà © © óéåà ïèòá åö èðøòìòâ íòã óéåà ïâééìôéåøà© øàð © ïåà ,âòåå ïééã ïòèùøòáéåà ,ïåøôò ïåô äìôëîä úøòî éã èôéå÷òâ èàä ¨ íäøáà ïòåå ."äùòé àåäå åéìò çèáå" ïàã ¨ © éðôì àð äø÷ä" ïòèùøòáéåà íòã ïèòáòâ ïáàä ¨ øò ìàæ ¨ øòã ïåà ,ïòèùøòáéåà íòã óéåà êéæ æàìøàô .ïäåè ñòìà© èòåå øòèùøòáéåà ììtúî ,êøã àæà © © ïòîåðòâ øæòéìà èàä ¨ åàåå ïåô ?"íåéä ?ïôåà àæà © © óéåà ïééæ åö äãéì øòö ,èâàæ ¨ ò"éæ øòøéîæå÷ ò'ìà÷æçé éáø ÷"äøä ,èâàæòâ ¨ èàä ¨ øæòéìà æà© ,ïééæ åö æîøî èîå÷ ñàã ¨ øàð ¨ æéà ¨ ,(äìéà ïà© øòñéåà) úåéç ïåà úåîäá ééá àèùéð íäøáà ïòåå .íäøáà ,éáø ïééî éåå ùøòãðà© ïéá êéà ãðé÷ à© ïòåå ìééåå ,øàôøòã © æéà ñàã ¨ .ïùèðòî ééá øàð ¨ èùéð øò èàä ¨ ,ïåøôò ïåô ãìòô ñàã ¨ ïôéå÷ ïòâðàâòâ © æéà ïåà ,(íàáééä) © úãìééî à© úãìåé éã èàä ¨ ,ïøéåáòâ èøòåå ïäòæòâ èàä ¨ øò ...ãìòô ñàã ¨ èùéð ïåà ,ïåøôò ïäòæòâ øòö éæ èàä ¨ ,úãìééî éã óéåà êéæ èæàìøàô ¨ © éæ ãìàáéåå © å ,êéæ ééá èëàøèòâ © øæòéìà èàä ¨ . ïòèùøòáéåà íòã øàð ¨ ïéé÷ èùéð êàã ¨ ïáàä ¨ úåîäá ïåà úåéç éã øòáਠ,äãéì

,‫האט ער געענטפערט‬ ָ .‫דאך טוהן השתדלות‬ ָ ‫האט נישט בטחון? ביידע מוזן‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫ און ַא איד‬,‫האט בטחון‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫איד‬ .‫אינגאנצען צעטומעלט און צודרייט אויף דער וועלט‬ ַ ‫האט נישט קיין בטחון דרייט ער זיך ַארום‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫ַאז דער מענטש‬ ‫פארלאזט זיך מיט ַאלעם‬ ָ ַ ‫ ווייל ער‬,‫ ער דרייט זיך נישט ַארום צעטומעלט‬,‫האט בטחון‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫דערקעגן דער מענטש‬ ‫דארף טוהן‬ ַ ‫דערפאר ווייל ַא מענטש‬ ַ ‫נאר‬ ָ ‫ ער טוט די השתדלות‬.‫דערפאר איז ער רואיג‬ ַ ‫ און‬,‫אויף דעם אויבערשטען‬ .‫פארלוירן אין קיין שום מצב‬ ַ ‫ ער ווערט ָאבער נישט‬,‫השתדלות‬ ‫ ַאז‬,‫פאר הרה"ק רבי רפאל בערשידער זי"ע‬ ַ ‫געזאגט‬ ָ ‫האט‬ ָ ‫ ַאז ַא איד‬,"‫עס ווערט געברענגט אין ספר "אמרי פנחס‬ :‫געזאגט‬ ָ ‫האט איהם רבי רפאל בערשידער‬ ָ .‫האט נישט קיין בטחון‬ ָ ‫ער‬ ‫האסט נישט‬ ָ ‫ ַאפילו אויב דו‬,‫באשעפער וועט דיר העלפן‬ ַ ‫ ַאז דער‬,‫האפען‬ ָ ‫דארף‬ ַ ‫ ַאז מען‬,‫ בטחון מיינט‬...!‫קיין בטחון‬ ‫פארלאזן‬ ָ ַ ‫נאר זיך‬ ָ ,‫זאלסט נישט טוהן קיין שום פעולה‬ ָ - "‫ "ואל בינתך אל תישען‬:‫ דער ווילנער גאון זצ"ל שרייבט‬.‫ה‬ .‫נאר אויף דעם אויבערשטען‬ ָ ‫האט אין ַאלעם געזעהן‬ ָ ‫ ווייל ער‬,ï‫נארט איהם ָא‬ ַ ‫האט אברהם ַאפילו נישט מרגיש געווען ווי עפרון‬ ָ ‫ וועגן דעם‬.‫ו‬ .‫נאר דעם אויבערשטען‬ ָ https://telegram.me/Publications_MM


ã

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬ ‫ ווערט דער מענטש ַאן‬,‫ דורך תפלה‬- '‫ויעתר יצחק לה‬ ‫ַאנדער מציאות‬

ñàåå ¨ ïò÷ðòãòâ ïòî óøàã © ,ïòðòååàã © êéæ èìòèù'î ïòåå áåè íù ìòá 'éò) èâàæ ¨ ò"éæ '÷ä áåè íù ìòá øòã øòãééà êàð ¨ ,"åðéúåáà é÷ìàå åðé÷ìà" ,(àî÷ úåà ,äøåúä ìò ïñéåå øò óøàã © ,"åðéúåáà é÷ìà" èâàæ ¨ ùèðòî øòã .è-â ïééî æéà øòôòùàá © øòã - "åðé÷ìà" èùéð ,"íéáåè íéãñç ìîåâ" øéî ïâàæ ¨ ,êàðøòã ¨ ãìàá © ,äåä ïåùì à© "ìîåâ" øàð ¨ .íéáåè íéãñç "ìîâ" .íéáåè íéãñç ìîåâ âéãðòèù æéà øòèùøòáéåà øòã ï'ôéåà ,(÷çöé éäéå ä"ã ,åðéúùøôá) èâàæ ¨ äøåúä ìò ê"ù øòã éë åúùà çëðì 'äì ÷çöé øúòéå" (àë ,äë) ÷åñt äî éðôî" (ãì ,á"ô ø"ùäù) èâàæ ¨ àøîâ éã ,"àéä äø÷ò ìù ïúìôúì äåàúî ä"á÷äù éðôî ,úåø÷ò åðéúåîà åéä øòã ìééåå ,úåø÷ò ïòååòâ ïòðòæ úåäîà éã ."íé÷éãö .íé÷éãö éã ïåô úåìôú éã ïøòä ìéåå øòèùøòáéåà

.íäøáà éáø ïééî éåå äâøãî òëéåä àæà © © ïéà èùéð ïéá êéà ñéåøâ êéæ êéà ìòåå ,êåãéù íòã ïøéôñéåà ìòåå êéà áéåà øàô © êåãéù à© èøéôòâñéåà áàä ¨ êéà æà© ,èéîøòã ïèìàä © êéà ïò÷ ,êåãéù íòã êøåã ...íäøáà ïåô ïäåæ øòã ,÷çöé ,àã ¨ ïäåèòâ ñòtò áàä ¨ êéà æà© ïøétù åö ïòîå÷åö êàð ¨ øæòéìà èàä ¨ íòã ïâòåå .å"ç äøæ äãåáò ÷áà êàã ¨ ñò æéà éðåãà íò ãñç äùòå ,íåéä éðôì àð äø÷ä" :ïèòáòâ ,èùéðøàâ ¨ äåè ïééìà© êéà æà© ùåçá ïäòæ ìàæ ¨ êéà ."íäøáà èåè øòèùøòáéåà øòã ñàåå ¨ ãñç íòã çëî èîå÷ ñòìà© äôé" é"ùø èâàæ ¨ øàôøòã © .æ íäøáà ,øàä © ïééî èéî ."íéðá ìù ïúøåúî ,íå÷îä éðôì úåáà éãáò ìù ïúçéù

èâàæ ¨ ,"'äì äöøà åçúùéå" (áð ,ãë úéùàøá) ÷åñt ï'ôéåà íòã ïåô "äáåè äøåùá ìò íéãåîù ïàëî" ,é"ùø óøàã © ïòî æà© øéî ïòðøòì ,è÷åáòâ êéæ èàä ¨ øò ñàåå ¨ ,(åë ÷åñt) ïáéåà ,øòååù æéà .äøåùá òèåâ à© óéåà ïò÷ðàã © ÷åñt øòã èâàæ ¨ ,ïäòæòâ èàä ¨ øæòéìà ñàåå ¨ íéñéð éã êàð ¨ à© ïòååòâ êàã ¨ æéà íäøáà ,äøåúä ìò ê"ù øòã èâàæ ¨ é"ùø èùéð èâàæ¨ ñàååøàô ¨ © ."'äì åçúùéå ùéàä ãå÷éå" ñçééúð èùéð ïìàæ ¨ øéî éãë ïåà ,çøú ïåô ïäåæ êàð ¨ ,àã ¨ øàð ¨ ,"äáåè äøåùá ìò íéãåîù ïàëî" èøàã ¨ øò æéá ïèøàåå © èôøàãòâ © íäøáà èàä ¨ ,çøú åö ïøòåå ïâòåå ìàåúá ïåà ïáì øàô © èìééöøòã èàä ¨ øæòéìà éåå íòã ,ãðé÷ à© èéî ïøòåå åö ïôìàäòâ ¨ ,øäàé ¨ 100 ïééæ èìà© èòåå ?èøéñàt © íäéà èéî ïáàä ¨ ñàåå ¨ íéñð éã èùéð ïìàæ ¨ ééæ æà© ,øòãðé÷ òùéãéà éã ïâéðééøåöñéåà éãë .íìåòä úåîåà éã èéî úåëééù ïéé÷ ïáàä ¨ ïà© ,ñð òðòôਠïà© ïòååòâ ñò æéà ïáéåà ,õåøéú øòã æéà ïéåù øæòéìà èàä ¨ àã ¨ ,òìà© ïò÷ðàã © ñð òðòôਠéãë ,äø÷ò ïà© ïòååòâ ä÷áø êéåà æéà øàôøòã © ïåà ïáì èéî èãòøòâ èàä ¨ øò ,ïëãù à© éåå èòáøàòâ © øòã ìàåúá ïåô ñåçé íòã øéà ïåô ïñééøåöñéåà ¨ øò æà© ïòðééî êàã ¨ øò ïò÷ ,ìàåúá èéî ïòååòâ æéà ä÷áø æà© ,÷åñt øòã èâàæ ¨ íòã óéåà .òùø ïééìà© ñòtò èàä ¨ íòã óéåà ,ïäåèòâ ìàåúá ïåô øòèëàè ¨ éã ïòååòâ æéà éæ ìééåå ,äø÷ò ïà© íåö è÷åáòâ èöòé êéæ øò èàä ¨ àã ¨ ò÷àè © ïåà ,ïòèùøòáéåà èéî ïôìàäòâ ¨ ééæ èàä ¨ øòèùøòáéåà øòã øòáਠ,éîøàä øòèøòåå éã é"ùø èâàæ ÷çöé ñàåå ¨ íòã êøåã - "'äì ÷çöé øúòéå" ìééåå ,øòãðé÷ øòã ïòåå êéåà æà© ,"äáåè äøåùá ìò íéãåîù ïàëî" ïòååòâ äðùî øò èàä ¨ ,øòãðé÷ óéåà ïòååòâ ììtúî èàä ¨ ãåò ïéà" êéåà æéà ,ïééìà© ñòtò èåè øò æà© èðééî ùèðòî ¨ ,óìéä òðòâééà íåù ïéé÷ àèùéð ¨ ,"åãáìî éã ñìà© èðòëòøòâ ïééæ èùéð øòî ìàæ ¨ ä÷áø æà© ,òáè éã æéà ñòìà© øàð øäúå" ÷åñt øòã èâàæ ¨ øàôøòã © .ìàåúá ïåô øòèëàè ¨ .ïòèùøòáéåà íòã ïåô

‫אמאהל געשמועסט מיט'ן בריסקער רב הגרי"ז‬ ָ ַ ‫האט‬ ָ ,‫ הגאון רבי יוסף שלמה כהנמן זצ"ל‬,‫אניעוועזשער רב‬ï ָ ‫ דער‬.‫ז‬ ‫האט דער‬ ָ ."...‫פארשטיין‬ ַ ‫דאך‬ ָ ‫דארף מען‬ ַ ,‫ "באמת‬,‫געזאגט‬ ָ ‫אניעוועזשער רב‬ï ָ ‫האט דער‬ ָ ,‫ בתוך הדברים‬.‫זצ"ל‬ :‫בריסקער רב זיך ָאנגערופן‬ ‫פארשטיין! "רחמנא‬ ַ ‫דארף מען נישט‬ ַ ‫ ָאבער באמת‬,‫פארשטיין‬ ַ ‫ מ'קען‬...‫פארשטיין‬ ַ ‫דארף מען נישט‬ ַ ,‫ באמת‬!"‫אמר תקעו‬ .‫ ַאלעס איז פון דעם אויבערשטען‬..."‫פארשטיין‬ ַ ‫דארף מען נישט‬ ַ ‫ ַאז "באמת‬,‫דארפן מיר שטענדיג געדענקען‬ ַ ,‫לענינינו‬ https://telegram.me/Publications_MM


ä

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

ïòååòâ æéà éæ ãìàáéåå © æà© ïâðòøáåöñéåøà "àéä äø÷ò éë øòã èøòôèðò ?èðòååàãòâ © ééæ ïáàä ¨ øàôøòã © äø÷ò ïà© ,ø÷éò íòã èéî ïਠàé ¨ èáééä äøåú éã æà© ,"ééçá åðéáø" ñàåå ¨ ñàã ¨ æà© èùéð æéà äðååë éã .äìôú éã æéà ñàã ¨ ñàåå ¨ ,äìôú ïåô äáéñ éã ïòååòâ æéà ,äø÷ò ïà© ïòååòâ æéà éæ äìôú éã ïåà ø÷éò øòã äáéñ éã êàã ¨ æéà ,éåæà© áéåà ìééåå øàð ¨ .ïâàæ ¨ èùéð ïòî ïò÷ ñàã ¨ ïåà ,å"ç ìôè à© øàð ¨ æéà äáéñ éã ïòååòâ æéà äìôú éã æà© ,æéà ÷åñt ïåô äðååë éã ïà© ïòååòâ æéà éæ .äø÷ò ïà© ïòååòâ æéà ä÷áø ñàååøàô ¨ © ïééæ ììtúî ïìàæ ¨ ,ä÷áø ïåà ÷çöé ,òãééá éãë øàð ¨ äø÷ò ïòååòâ íéã÷î ÷åñt øòã èàä ¨ íòã ïâòåå .äòåùé à© óéåà ø÷éò øòã æéà ñàã ¨ ñàåå ¨ ,"'äì ÷çöé øúòéå" ,äìôú éã ."àéä äø÷ò éë" ñàåå ¨ íòã øàô © äáéñ òèùøò éã ïåà

éæ æà© àã ¨ èùéð èðàîøòã ÷åñt øòã ïåà ,"åúùà ä÷áø ÷åñt øòã ïòåå ,øòäéøô øàð ¨ ,"ìàåúá úá" ïòååòâ æéà ïòîå÷òâ æéà èôàù'äø÷ò © øéà ìééåå ,"àéä äø÷ò éë" èâàæ ¨ .ìàåúá ïåô øòèëàè ¨ éã ïòååòâ æéà éæ ìééåå øàôøòã © æéåìá æéà ìçø ìééåå ,äø÷ò ïà© ïòååòâ ìçø êéåà æéà øàôøòã © éæ ñàåå ¨ íòã êøåã ïåà ,øòèëàè ¨ ñ'ïáì ïòååòâ ïåà ,òáè éã ïòååòâ äðùî éæ èàä ¨ ïòååòâ ììtúî èàä ¨ èðò÷òâ èàä ¨ éæ ïåà ,"ìçø òøòãðà© ïà" © ïøàååòâ ¨ æéà .øòãðé÷ ïøéåáòâ éæ ?äø÷ò ïà© ïòååòâ èùéð äàì æéà ñàååøàô ¨ © ,éåæà© áéåà ?ïáì ïåô øòèëàè ¨ à© ïòååòâ êéåà êàã ¨ æéà

æéà äàì ùèàë ¨ æà© ,(ééçá åðéáø íùá) ê"ù øòã èøòôèðò ¨ ,ïáì ïåô øòèëàè ¨ éã ïòååòâ êéåà íòã ïåô äðååë éã æéà ñàã ¨ æà© ,ééçá åðéáø øòã èâàæ ¨ êøåã ñàåå ïâòååèñòãðåô ,ì"ðë äø÷ò ïà© ïééæ èôøàãòâ © éæ èìàåå ¨ íòã äî éðôî" (ãì ,á"ô ø"ùäù) ïâàæ ¨ ì"æç éã ñàåå ¨ ¨ éæ ìééåå ,äø÷ò ïà© ïòååòâ èùéð éæ æéà ìù ïúìôúì äåàúî ä"á÷äù éðôî ,úåäîàä åø÷òúð ïééìà© ïéåù èàä ¨ éæ ñàåå ¨ íòã êøåã ,ìæî ïåà òáè øéà èééøãòâøòáéà øòã ìééåå ,úåø÷ò ïòååòâ ïòðòæ úåäîà éã ,"íé÷éãö èàä .åùò åö ïìàôðééøà © © èùéð ìàæ ¨ éæ æà© èðééååòâ .íé÷éãö éã ïåô äìôú éã ïøòä åö èñåìâ øòèùøòáéåà

© ïòî áéåà æà© ,íòã ïåô ïòî èäòæ àéäù äìôúä çë ãåò ãåîìì ùé ïàëîå" :ñéåà èøéô øò ,âéøòäòâ éåå èðòååàã ïà" © æéà ñò .úåàéöî øòøòãðà© ïà© ïòî èøòåå ïòî ïò÷ àã ¨ ïåô ."òáèä úåðùì åìéôàå ,ãàî äìåãâ © øòøòãðà© ïà" © ,"êòìééî øòøòãðà© à© èàä ¨ äìôú ñàåå ¨ ,äìôú ïåô çë íòã ïòðøòìñéåøà© êéæ èãðòåå ñò ."ì÷ðàé !èðòååàã'î © éåæà© éåå øàð ¨ !òáè éã ïééæ äðùî åìéôà© ïò÷ ñò ïåà ,çë ïñéåøâ øàâ ¨ ïòååòâ æéà íäøáà æà© ,íéøôñ ïéà èâðòøáòâ èøòåå éåæà© ,"ììôúéå" èùéð ïåà ,"øúòéå" ÷åñt øòã èâàæ ¨ íòã ïâòåå ïòååòâ èùéð ïòðòæ á÷òé ïåà ÷çöé øòáਠ,ø÷ò ïà© éåå ,"øúò" ïåùì ïåô æéà "øúòéå" ."÷òöéå" øòãਠéã ïåà ,çøú ïåô ïäåæ à© ïòååòâ æéà íäøáà ìééåå ,íéø÷ò íé÷éãö ìù ïúìôú äìùîð äîì" (.ãé äëåñ) ïâàæ ¨ ì"æç éã ,íäøáà ïåô úåàéöî ñàã ¨ ïééæ äðùî èæåîòâ èàä ¨ äìôú êë ,íå÷îì íå÷îî ïøåâä úà êôäî äæ øúò äî ,øúòì æéà ÷çöé øòáਠ,çøú ïåô ïäåæ à© èùéð øòî æéà øò æà© úãîî ä"á÷ä ìù åúòã úëôäî íé÷éãö ìù ïúìôú ïäåæ øòã ïòååòâ æéà á÷òé ïåà ,íäøáà ïåô ïäåæ à© ïòååòâ ïåô äìéôú éã èøòåå ñàååøàô ¨ © ,"úåðîçø úãîì úåéøæëà ,øåøéá øòñéåøâ àæà © © èìäòôòâñéåà èùéð èàä ¨ ,÷çöé ïåô ìáéåù øòã éåå è÷ðåô ìééåå ,ìáéåù à© åö ïëéìâòâ íé÷éãö .êëåæî ïöðàâðéà © ïòååòâ ïéåù êàã ¨ ïòðòæ ééæ ìééåå íåö õàìô © ïééà ïåô äàåáú ïôéåä øòã øòáéà èééøã ìåëéáë èøòåå äìéôú êøåã êéåà éåæà© ,ïòèééååö çëðì 'äì ÷çöé øúòéå" ,èáééøù ïééìà© "ééçá åðéáø" øòã úãî ïåô øòôòùàá © øòã ïåô äðååë éã èééøãòâøòáéà èôøàãòâ © èìàåå ¨ ÷åñt øòã ,"àéä äø÷ò éë åúùà ç . úåðîçø ïåô äãî éã åö úåéøæëà 'äì ÷çöé øúòéå" êàðøòã ¨ ïåà ,"äø÷ò ä÷áø éäúå" ïâàæ ¨

.‫דאווענען‬ ַ ‫האבן ביים‬ ָ ‫וואס מיר ַאליין‬ ָ ‫ צו געדענקען דעם כח‬,‫האלטן דערביי‬ ַ ‫נאר‬ ָ ‫מ'דארף‬ ַ .‫ח‬ ‫ וועלכער איז געווען ַא כופר‬,‫שערן ביי ַא שערער‬ï‫אריינגעגאנגען זיך ָא‬ ַ ַ ‫ ַאז ַא קלוגער איד איז‬,‫דער וועלט זאגט‬ ‫ ַאז‬,‫באטאנט‬ ָ ַ ‫האט‬ ָ ‫ ער‬.‫זאגענדיג רייד פון כפירה רח"ל‬ ָ ,‫האט זיך צעשמועסט מיט איהם‬ ָ ‫ דער שערער‬.‫בעיקר רח"ל‬ !?‫באשעפער אויף דער וועלט‬ ַ ‫דא ַא‬ ָ ‫ איז ווי קען זיין ַאז ס'איז‬,‫מ'זעהט ַאזוי פיל צרות רח"ל‬ https://telegram.me/Publications_MM


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬ ‫לב נשבר ונדכה אלקים לא תבזה ‪ -‬תפלה מיט א‬ ‫צובראכן הארץ‬

‫‪ñò‬‬

‫‪éáø ÷"äøä áúë æ"éòëå) ùèééè à© èâðòøáòâ èøòåå‬‬ ‫‪÷åñt ï'ôéåà ,("úîà éøîà" åøôñá ïéìáåìî ì"öæ øâéà òìòáééì‬‬

‫‪è÷òîùòâ èàä‬‬ ‫‪¨ øò ïòåå èâàæòâ‬‬ ‫‪¨ èàä‬‬ ‫‪¨ åðéáà ÷çöé ñàåå‬‬ ‫¨‬ ‫‪äãù çéøë éðá çéø äàø (æë ,æë) á÷òé ïåô øòãééì÷ éã‬‬ ‫‪à© ïòååòâ æéà ñò æà© ïâàæ‬‬ ‫‪¨ ì"æç éã ïåà ,"'ä åëøá øùà‬‬ ‫‪ïâòåå èâàæ‬‬ ‫‪¨ àøîâ éã ìééåå ,äðååë éã æéà .íéîùá ïåô çéø‬‬ ‫‪ïåà ,ñò èëòøáåö'î ."åá çéøîå åîèå÷" (:âì äöéá) íéîùá‬‬

‫‪å‬‬

‫‪.(øòñòá ñò è÷òîù èìàîòã‬‬ ‫¨‬ ‫‪ìééåå) ñò ïòî è÷òîù êàðøòã‬‬ ‫¨‬ ‫‪äãùä çéøë éðá çéø äàø" ,÷åñt ïåô äðååë éã æéà ñàã‬‬ ‫¨‬ ‫‪,íéîùá ïåô çéø à© èàäòâ‬‬ ‫©‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ ñò ,"'ä åëøá øùà‬‬ ‫‪ìàæ‬‬ ‫‪¨ ïòî éãë ñò èëòøáòö ïòî ,"åá çéøîå åîèå÷" ìééåå‬‬ ‫‪ïëàøáåö‬‬ ‫¨‬ ‫‪à© èàä'î‬‬ ‫¨‬ ‫‪æà© ïåà ,õøàä‬‬ ‫‪© ïëàøáåö‬‬ ‫¨‬ ‫‪à© ïáàä‬‬ ‫¨‬ ‫‪ïâòåå èâàæòâ‬‬ ‫‪¨ ÷çöé èàä‬‬ ‫‪¨ ñàã‬‬ ‫‪¨ .ï÷òîù ïòî ïò÷ ,õøàä‬‬ ‫©‬ ‫‪ïòîå÷òâ æéà á÷òé ìééåå ,íéîùá éåå è÷òîù øò æà© ,á÷òé‬‬ ‫‪ïééæ ïåô úåëøá éã ïòîòð åö ,õøàä‬‬ ‫‪© ïëàøáåö‬‬ ‫¨‬ ‫‪à© èéî‬‬ ‫‪.è ÷çöé øòèàô‬‬ ‫¨‬

‫זאגט‬ ‫האט איהם נישט געענטפערט‪ ,‬ווי דער ‪ï‬סוק ָ‬ ‫דער איד ָ‬ ‫פארקרימטן שכל‪.‬‬ ‫נאר לויט זיין ַ‬ ‫פאר דעם ַ‬ ‫ענטפערן ַ‬ ‫האר‪ .‬איז דער‬ ‫לאנגע ָ‬ ‫גאר ַ‬ ‫גאס ַא מענטש מיט ָ‬ ‫באגעגענט אויף דער ַ‬ ‫האט דער איד ַ‬ ‫ַארויסגייענדיג פונעם שערער‪ָ ,‬‬ ‫האט‬ ‫שטאט‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫דא אין‬ ‫פאראן ַא שערער ָ‬ ‫אמאהל צום שערער‪ ,‬און געפרעגט‪ ,‬אויב עס איז ַ ַ‬ ‫נאך ַ ָ‬ ‫אריינגעגאנגען ָ‬ ‫ַ‬ ‫איד ַ‬ ‫דאך דיך ערשט ָא‪ï‬געשוירן!"‪.‬‬ ‫האב ָ‬ ‫דער שערער איהם געענטפערט‪" ,‬איך ָ‬ ‫האט איהם דער איד געענטפערט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫דא אינדרויסן ַא מענטש מיט ַאזוי פיל‬ ‫פארוואס דרייט זיך ָ‬ ‫שטאט‪ָ ַ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫דא ַא שערער אין‬ ‫"נו‪ ,‬אויב עס איז ָ‬ ‫האר?"‪.‬‬ ‫פארוואקסענע ָ‬ ‫ַ ַ‬ ‫ענטפערט איהם דער שערער‪:‬‬ ‫וואס קומט ַאריין צו מיר כדי זיך ָא‪ï‬צושערן‪.‬‬ ‫נאר שערן עמיצן ָ‬ ‫דאך ָ‬ ‫ ַאוודאי בין איך ַא שערער‪ָ ,‬אבער איך קען ָ‬‫דאך איהם נישט ָא‪ï‬שערן!‬ ‫וואס קומט נישט ַאריין כדי זיך ָא‪ï‬צושערן‪ ,‬קען איך ָ‬ ‫עמיצער ָ‬ ‫געזאגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם דער קלוגער איד‬ ‫ָ‬ ‫דאן ווערט‬ ‫דאווענען צו איהם‪ ,‬און ַ‬ ‫"אריינקומען" צום אויבערשטען‪ַ ,‬‬ ‫מ'דארף ַ‬ ‫ַ‬ ‫דאס זעלבע איז מיט'ן אויבערשטען‪.‬‬ ‫ ָ‬‫דאווענען‪ ,‬וועסטו זעהן ווי דער אויבערשטער וועט דיר העלפן"‪.‬‬ ‫געהאלפן‪" .‬קום ַאריין צום ַ‬ ‫ָ‬ ‫מען‬ ‫געגאנגען זיך אויסלערנען ווי ַאזוי‬ ‫ַ‬ ‫אמאהל‬ ‫האט דערציילט‪ַ ,‬אז ַא איד איז ַ ָ‬ ‫סלאנימער זצ"ל ָ‬ ‫ָ‬ ‫מאטיל‬ ‫ט‪ .‬הרה"ק רבי ָ‬ ‫זאגט )˘·˙ ‪" (.‰Ú‬לא תלמד לעשות כתועבות הגוים ההם )„·¯‪ , (Ë ,ÁÈ ÌÈ‬אבל אתה למד להבין‬ ‫מאכן כישוף ]די גמרא ָ‬ ‫צו ַ‬ ‫האט איהם דער מכשף ַאריינגענומען אין ַא חדר‬ ‫פארשטיין צו קענען פסק'נען מעג מען זיך לערנען‪ָ .[.‬‬ ‫ולהורות"‪ ,‬אויף צו ַ‬ ‫געזאגט‪,‬‬ ‫ָ‬ ‫האט דער מכשף איהם‬ ‫דאן ָ‬ ‫האט דער איד געזעהן חיות אש ‪ -‬חיות פון פייער‪ַ .‬‬ ‫לפנים מחדר‪ ,‬און ‪ï‬לוצלינג ָ‬ ‫האט דער מענטש געזעהן‬ ‫מאמע‪ ,‬פון זיינע חברים וכו'‪ָ .‬‬ ‫טאטע‪ ,‬פון זיין ַ‬ ‫פארגעסן פון ַאלעם‪ ,‬פון זיין ַ‬ ‫דארף יעצט ַ‬ ‫ַאז ער ַ‬ ‫טראכטן מחשבות פון כפירה ביחודו‬ ‫ַ‬ ‫זאל‬ ‫פאר דעם איד ער ָ‬ ‫האט ער געזאגט ַ‬ ‫נאך גרעסערע חיות פון פייער‪ .‬ש‪ï‬עטער ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט אויסגעשריגן‬ ‫האט דער איד גלייך אויסגעשריגן‪" :‬שמע ישראל ה' אלקינו ה' אחד"‪ ,‬און ַאזוי ווי ער ָ‬ ‫יתברך ח"ו‪ָ ,‬‬ ‫געווארן בטל ומבוטל‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫דעם ‪ï‬סוק‪ ,‬איז ַאלעס‬ ‫דאך ַאז דו‬ ‫"פארוואס ביזטו געקומען לערנען די חכמה פון כישוף? איך זעה ָ‬ ‫האט איהם דער מכשף געפרעגט‪ָ ַ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫קענסט עס בעסער פון מיר!"‪.‬‬ ‫"יא‪ ,‬מיט איין "שמע ישראל ה' אלקינו ה' אחד"‪ ,‬ווערט בטל ומבוטל‬ ‫סלאנימער אויסגעפירט‪ָ :‬‬ ‫ָ‬ ‫מאטיל‬ ‫האט רבי ָ‬ ‫ָ‬ ‫גאנצער כח הטומאה‪.‬‬ ‫דער ַ‬ ‫האט רבי‬ ‫האט זיך גענויטיגט אין ַא רפואה‪ ,‬איז געקומען צו הרה"ק רבי מרדכי'לע נעשכיזער זי"ע‪ָ ,‬‬ ‫וואס ָ‬ ‫ַא איד ָ‬ ‫געפאהרן‬ ‫ָ‬ ‫האני‪ï‬אלי‪ .‬איז דער איד‬ ‫שטאט ַ ָ‬ ‫ָ‬ ‫דאקטאר פון דער‬ ‫פאהרן צום ָ ָ‬ ‫זאל ָ‬ ‫מרדכי'לע נעשכיזער איהם געשיקט ער ָ‬ ‫דאקטאר‪.‬‬ ‫דארט געפינט זיך בכלל נישט קיין ָ ָ‬ ‫האט אויסגעפונען ַאז ָ‬ ‫האני‪ï‬אלי‪ ,‬וואו ער ָ‬ ‫קיין ָ ָ‬ ‫איז דער איד צוריקגעקומען צו רבי מרדכי'לע‪ ,‬און געפרעגט‪:‬‬ ‫דאקטאר?!‬ ‫דא ַא ָ ָ‬ ‫דאך בכלל נישט ָ‬ ‫דארט איז ָ‬ ‫האני‪ï‬אלי‪ָ ,‬‬ ‫האט מיר דער רבי געשיקט קיין ָ ָ‬ ‫פארוואס ָ‬ ‫ ַ ָ‬‫האט דער נעשכיזער איהם צוריקגעפרעגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫)‪(„ ,ÂÎ ÈÏ˘Ó‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫זאלסט נישט‬ ‫"אל תען כסיל כאולתו"‪ .‬דו ָ‬


æ

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

øâä èñðéã øéà ïáòâòâ èàä ¨ äøù ïòåå æà© ïòðéôòâ øéî éìåà" (á ,æè úéùàøá) èâàæòâ ¨ éæ èàä ¨ ,íäøáà åö èàä ¨ åðéîà äøù æà© ,íéùøôî éã ïâàæ ¨ ."äðîî äðáà ,äòåùé à© óéåà ììtúî éæ æéà éàãååà© ,ïâàæ ¨ åö èðééîòâ ñò ,äìôú øéà ïéà èìäòô ñòtò æà© êéìâòî æéà'ñ øòáਠèìàååòâ ¨ éæ èàä ¨ øòáéøòã .úåîéìùá ïöðàâðéà © èùéð æéà ,èñðéã øéà ,øâä ïòåå ,áåèù ïéà äøö à© ïòâðòøáðééøà© à© èéî ïééæ ììtúî ïòðò÷ äøù èòåå ,ãðé÷ à© ïáàä ¨ èòåå àé ¨ ïéåù èàä ¨ äçôù éã æà) © øòäéøô éåå øòî õøàä © ïëàøáåö ¨ æà© ïåà ,(ïøàååòâ ¨ ïôìàäòâ ¨ èùéð êàð ¨ æéà éæ ïåà ,ãðé÷ à© èàäòâ © éæ èòåå ,õøàä © ïëàøáåö ¨ à© èéî ïééæ ììtúî èòåå äøù (èé ,àð íéìäú) èâàæ ¨ ÷åñt øòã éåå ,ïøòåå ïôìàäòâ ¨ êéåà ."äæáú àì íé÷ìà äëãðå øáùð áì" íéøîàî ,"äòåùé úøèò" 'ñá 'éò) èâðòøáòâ êéåà èøòåå éåæà© ïâàæ ¨ øéî ñàåå ¨ íòã óéåà ,('åëå äðä é"à ä"ã ,ô"ùâäì æéà "äéà" ."åöéøòäì åãåáë íå÷î äéà" (÷"áùì óñåî ,øúë) ïòåå .(á"ì) 32 ïåô èôìòä æéà 16 ñàåå ¨ - 16 àéøèîéâá

øòã àã ¨ æéà ,"øáùð áì" à© - "áì øòáìàä" © à© æéà ñò .é "åöéøòäì åãåáë íå÷î" ‫ פון טיפעניש פון הארץ‬- ‫הקול קול יעקב‬

øòã ïéà ÷åñt íòã èùèééè "ùáã úåøòé" øòã á÷òé ìå÷ ìå÷ä" (áë ,æë úéùàøá) äøãñ øòâéèðééä

,"íéî åá ïéà ÷éø øåáäå" (ãë ,æì úéùàøá) ÷åñt ï'ôéåà ìáà ,åá ïéà íéî" (.áë úáù) àøîâ éã èðò'ùøã øòñàåå © ïòååòâ èùéð æéà ñò ."åá ùé íéáø÷òå íéùçð ïòååòâ àé ¨ ïòðòæ ïñéã÷ò ïåà âðòìù øòáਠ,áåøâ íòðéà ïäåèòâôéåà ïáåàø èàä ¨ ñàåå ¨ ,øòååù æéà .áåøâ íòã ïéà ïéà ï'óñåé ïôøàååàåöðééøà © © øòãéøá òðééæ ïãòøåö ïèéî óñåé ?ïñéã÷ò ïåà âðòìù èéî ìåô ïòååòâ æéà ñàåå ¨ ,áåøâ æéà äøåú éã ïåà .äðëñ à© ïéà ïòååòâ øòèééåå êàã ¨ æéà íäéà èàä ¨ øò ,íãéî åäìéöéå ïáåàø òîùéå æà© ,ãéòî .èòååòèàøòâ © íòã èéî èòåå'î áéåà ,èñåàååòâ èàä ¨ ïáåàø æà© ,õåøéú øòã æéà ïäåè óñåé èòåå ,áåøâ ïéà óñåé ïôøàååðééøà © © èùéð íäéà ïìàæ ¨ ééæ øòãéøá éã ééá ïèòá êéæ èòåå øò ,úåìåòt àæà © © óéåà ïåà ,úåìåòt òøòãðà© øòãਠ,ïôéå÷øàô © èùéð ,ïòèùøòáéåà íåö ïééæ ììtúî èòåå óñåé áéåà êéåà ,ïôåà êàã ¨ èàä ¨ øò ìééåå ,äìôú ïééæ ïåô çë íòðéà ïìäòô èòåå .ïòååòèàø © åö êéæ úåìåòt òâéã'úåéîùâ ïäåèòâ êéåà ìàæ'î ¨ øòãéøá éã è'äöò'òâ ïáåàø èàä ¨ øàôøòã © âðòìù ïòååòâ ïòðòæ ñò åàåå áåøâ ïéà óñåé ïôøàååðééøà © © òøòãðà© ïà© ïáàä ¨ èùéð óñåé èòåå ïàã © ìééåå ,ïñéã÷ò ïåà èòåå éåæà© ïåà ,ïòèùøòáéåà íòã åö ïòðòååàã © éåå äöò .ïøòåå ïôìàäòâ ¨ øò

!?‫דאקטאר‬ ָ ָ ‫וואס טוהען זיי אויב זיי נויטיגן זיך אין ַא‬ ָ ‫ און‬,‫ נו‬:‫האט דער איד געענטפערט‬ ָ ...‫לל צו דעם אויבערשטען‬ï‫ זיי זענען מת‬:‫זאגט איהם דער נעשכיזער‬ ָ .‫געהאלפן ווערן‬ ָ ‫ וועסטו‬,‫באשעפער‬ ַ ‫לל זיין צום‬ï‫זאלסט מת‬ ָ ‫ דו‬...‫טאקע געשיקט‬ ַ ‫האב איך דיר‬ ָ ‫דארט‬ ָ ,‫ נו‬‫צוזאמען מיט הרה"ק‬ ַ ‫ ַאז ער איז געווען אין רוסלאנד‬,‫האט דערציילט‬ ָ ,‫פוטערפאס ז"ל‬ ַ ‫ החסיד המפואר רבי מענדל‬.‫י‬ ‫דארט ַא אידישע‬ ָ ‫ איז געווען‬.‫ כידוע‬,‫האלטן אידישקייט‬ ַ ‫געלאזט‬ ָ ‫דאך נישט‬ ָ ‫האט מען‬ ָ ‫ אין רוסלאנד‬.‫מריבניץ זי"ע‬ ‫ ווען עס איז‬.‫ איז נישט געווען פרום‬,‫קאמוניסט‬ ַ ‫ וועלכער איז געווען ַא‬,‫מאן‬ ַ ‫ ָאבער איר‬,‫וואס איז געווען פרום‬ ָ ,‫פרוי‬ ‫געלאזט וויסן‬ ָ ‫האט די פרוי‬ ָ .‫מאכן ַא ברית‬ ַ ‫געוואלט‬ ָ ‫מאן בשום אופן נישט‬ ַ ‫האט דער‬ ָ ,‫געווארן ביי איר ַא זוהן‬ ָ ‫געבוירן‬ ‫ וועלכער איז כידוע געווען ַא מוהל און גע'מל'עט מיט מסירות נפש טויזענטער אידישע‬,‫פאר דעם ריבניצער רבי'ן‬ ַ ‫זאל דער‬ ָ ,‫האנדלען‬ ַ ‫אוועקפארן פון דער היים‬ ָ ַ ‫מאן וועט‬ ַ ‫פאר איהם ווען איר‬ ַ ‫ ַאז זי וועט שוין איינמעלדן‬,‫קינדער‬ .‫דאס קינד‬ ָ ‫ כדי צו מל'ען‬,‫פארן‬ ָ ‫ריבניצער רבי קומען צו‬ ‫ און ער איז‬,‫טעלעגראם צום ריבניצער‬ ַ ‫האט זי געשיקט ַא‬ ָ ,‫מאן איז ַאוועקגעפארן אויף ביזנעס‬ ַ ‫ ווען דער‬,‫וכך הוה‬ ‫ איז‬,‫דאס מעסער‬ ָ ‫געדארפט ַאריבערפירן‬ ַ ‫'האט‬ ָ ‫ וואו מ‬,‫ ביי די גרעניץ‬.‫ צום ברית‬,‫פוטערפאס‬ ַ ‫געפארן מיט ר' מענדל‬ ָ ‫פארוואס מען פירט‬ ָ ַ ‫אליציאנטן דערקענט‬ï ַ ‫האבן די‬ ָ ,‫ לויט ווי גרויס דער מעסער איז געווען‬."‫געווען "קריעת ים סוף‬ .‫האט מען ַאריבערגעשמוגלט דעם מעסער‬ ָ ‫ ָאבער מיט ניסים‬...‫עס‬ ‫ און מען‬,‫דאס בלוט ָאנגעהויבן פלייצן‬ ָ ‫האט‬ ָ ,‫האט גע'מל'עט דאס קינד‬ ָ ‫נאך דעם ווי דער ריבניצער רבי‬ ָ ,‫ביים ברית‬ https://telegram.me/Publications_MM


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪ç‬‬

‫דאקטאר‪ ,‬ווייל‬ ‫געהאט צו רופן ַא ָ ָ‬ ‫ַ‬ ‫האט מורא‬ ‫פארשטענדליך‪ַ ,‬אז די מוטער ָ‬ ‫דאקטאר‪ .‬זעלבסט ַ‬ ‫געדארפט רופן ַא ָ ָ‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫ָ‬ ‫געלאזט מל'ען די קינדער‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫דאך אויך נישט‬ ‫האט ָ‬ ‫מאן וועט געוואויר ווערן‪ ,‬און די רעגירונג ָ‬ ‫דער ַ‬ ‫האט ער געזעהן ווי‬ ‫דא? ‪ï‬לוצים ָ‬ ‫וואס טוט מען ָ‬ ‫פארלוירן‪ָ .‬‬ ‫געשטאנען ווי ַ‬ ‫ַ‬ ‫האט רבי מענדל דערציילט‪ַ ,‬אז ער איז‬ ‫ָ‬ ‫נאך צוויי מינוט איז דער‬ ‫דארט‪ ,‬און ָ‬ ‫פארמאכט זיך ָ‬ ‫דער ריבניצער רבי לויפט ַאריין אין ַא דערנעבנדיגן צימער און ַ ַ‬ ‫האט זיך ָא‪ï‬געשטעלט‪.‬‬ ‫דאס בלוט ָ‬ ‫רבי ַארויסגעקומען‪ ,‬און ָ‬ ‫האט דער‬ ‫האט געטוהן אין יענעם צימער‪ָ .‬‬ ‫וואס ער ָ‬ ‫האט רבי מענדל געפרעגט דעם ריבניצער רבי'ן‪ָ ,‬‬ ‫ש‪ï‬עטער ָ‬ ‫ריבניצער רבי געענטפערט‪:‬‬ ‫פארשעם‬ ‫דאך געקומען ַאהער כדי מקיים צו זיין ַא מצוה‪ַ ,‬‬ ‫טאטע! איך בין ָ‬ ‫האב געבעטן דעם רבונו של עולם‪ַ :‬‬ ‫ איך ָ‬‫מיך נישט!‬ ‫גאנצע‬ ‫גאנצע תורת המחשבה‪ ,‬מיט מיין ַ‬ ‫דאך ַא בעל מחשבה‪ ,‬מיט מיין ַ‬ ‫זאגן‪" :‬איך בין ָ‬ ‫און רבי מענדל פלעגט ָ‬ ‫האט‬ ‫געווארן‪ָ ...‬אבער דער רבי‪ ,‬מיט זיין אמונה ‪ï‬שוטה‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫פארלוירן‬ ‫האב געזעהן בלוט‪ ,‬בין איך ַ‬ ‫תורת חב"ד‪ַ ,‬אז איך ָ‬ ‫פארשעמען‪ ,‬ווייל ער איז געקומען מקיים‬ ‫זאל איהם נישט ַ‬ ‫באשעפער ער ָ‬ ‫נאר מת‪ï‬לל געווען צום ַ‬ ‫פארלוירן‪ָ ,‬‬ ‫זיך נישט ַ‬ ‫זיין ַא מצוה‪.‬‬ ‫דאן‬ ‫טאטן‪ ,‬מיט אמונה ‪ï‬שוטה‪ַ .‬‬ ‫טאטן אין הימל‪ ,‬ווי ַא קינד רעדט צו זיין ַ‬ ‫ַאזוי זעהט עס אויס‪ ,‬אויב מ'רעדט צום ַ‬ ‫קען מען ַאלעס אויס'‪ï‬ועל'ן‪.‬‬ ‫אמאהל‬ ‫האט איהם ַ ָ‬ ‫האט געוואוינט אין יבנה‪ַ ,‬אז דער ריבניצער רבי ָ‬ ‫וואס ָ‬ ‫האט דערציילט ַא איד ָ‬ ‫)אגב‪ ,‬עס ָ‬ ‫דאס‬ ‫האט ָ‬ ‫זאל זיין דער סנדק ביי ַא ברית‪ ,‬וואו דער ריבניצער רבי איז געווען דער מוהל‪ .‬ביים ברית‪ָ ,‬‬ ‫מיטגענומען ער ָ‬ ‫האט דער סנדק שנעל‬ ‫פאר'ן קינד‪ָ .‬‬ ‫שטארק‪ ,‬און עס איז געווען ַא חשש סכנה ח"ו ַ‬ ‫ַ‬ ‫גאר‬ ‫קינד ָאנגעהויבן צו בלוטיגן ָ‬ ‫האט זיך‬ ‫געזאגט דעם ריבניצער רבי'ן וועגן דעם‪ ,‬און דער ריבניצער רבי ‪ -‬וועלכער איז געווען דער מוהל ‪ָ -‬‬ ‫ָ‬ ‫ַאריבערגעבויגן צום קינד‪ ,‬איהם געגעבן ַא ‪ï‬עטשל‪ ,‬און אויסגעשריגן‪:‬‬ ‫דא!‬ ‫שטארב מיר נישט ָ‬ ‫ָ‬ ‫‬‫אויסגעבראכן אין ַא געוויין‪ ,‬און ער איז ב"ה ַארויס מכלל סכנה(‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫דאס קינד ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט געוואוינט ַא איד‪,‬‬ ‫פארשטעט פון ירושלים ָ‬ ‫דער "צמח צדק" זצ"ל פלעגט דערציילן‪ַ ,‬אז אין איינעם פון די ָ‬ ‫פארקויפן אין ירושלים‪.‬‬ ‫פארמאגט פעלדער‪ ,‬און ער פלעגט ברענגען ‪ï‬ירות פון זיינע פעלדער צו ַ‬ ‫דארט ַ ָ‬ ‫האט ָ‬ ‫וואס ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט ַא רב איהם‬ ‫מאהל ווען ער איז געקומען קיין ירושלים‪ָ ,‬‬ ‫דער איד איז געווען ַא גרויסער עם הארץ‪ ,‬און יעדעס ָ‬ ‫פאר דעם רב‪ַ ,‬אז אין די קומענדע‬ ‫געזאגט ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט דער עם הארץ‬ ‫איינמאהל ָאנהויב ווינטער‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫דאוונען‪.‬‬ ‫וואס צו ַ‬ ‫געוויזן ָ‬ ‫פאר איהם מסדר געווען אויף צעטלעך‪,‬‬ ‫האט ַ‬ ‫וואכן וועט ער נישט קענען קומען קיין ירושלים‪ ,‬און דער רב ָ‬ ‫עטליכע ָ‬ ‫גאנצן סדר התפלה‪.‬‬ ‫דעם ַ‬ ‫געשלאסן‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫שטאט זענען‬ ‫ָ‬ ‫האט ער געזעהן ַאז די געשעפטן אין‬ ‫וואכן‪ ,‬ווען ער איז געקומען קיין ירושלים‪ָ ,‬‬ ‫נאך ַא דריי ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫וואס ער ווייסט נישט דערפון‪ ...‬ש‪ï‬עטער‪ָ ,‬אבער‪ָ ,‬‬ ‫געטראכט‪ ,‬אפשר איז היינט שבת ָאדער יום טוב‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫האט ער‬ ‫ָ‬ ‫פארשטאנען ַאז ס'איז נישט שבת ָאדער יום‬ ‫ַ‬ ‫האט ער ַ‬ ‫וואס פון דעם ָ‬ ‫טראגן טלית און תפילין‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫ער געזעהן ווי אידן‬ ‫האט יענער איהם געענטפערט‪ַ ,‬אז עס איז‬ ‫געש‪ï‬ארט‪ָ .‬‬ ‫ַ‬ ‫פארוואס די געשעפטן זענען‬ ‫האט ער געפרעגט ַא איד‪ָ ַ ,‬‬ ‫טוב‪ָ .‬‬ ‫היינט ַא תענית ציבור‪.‬‬ ‫האט איהם נישט דערציילט ַאז ס'איז ַא תענית‬ ‫אריינגעלאפן צו יענעם רב מיט ַא געוויין‪ ,‬היתכן ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫איז דער איד ַ‬ ‫אזא תענית ציבור ווי די‬ ‫האט איהם יענער רב מסביר געווען‪ַ ,‬אז עס איז נישט ַ ַ‬ ‫געפאסט? ָ‬ ‫ַ‬ ‫דאך נישט‬ ‫האט ָ‬ ‫ציבור‪ ,‬ער ָ‬ ‫ארא‪ï‬געקומען רעגן ַא לענגערע צייט‪,‬‬ ‫וואס ס'איז נישט ַ ָ‬ ‫'האט גוזר תענית געווען צוליב דעם ָ‬ ‫נאר מ ָ‬ ‫פיר תעניות ציבור‪ָ ,‬‬ ‫פאסטן‪.‬‬ ‫געדארפט ַ‬ ‫ַ‬ ‫האט ער נישט‬ ‫דאך נישט אין ירושלים‪ָ ,‬‬ ‫וויבאלד ער )„‪ (ı¯‡‰ ÌÚ ¯Ú‬וואוינט ָ‬ ‫ַ‬ ‫און‬ ‫"יא‪ַ ,‬אז עס קומט‬ ‫זאגט דער רב‪ָ ,‬‬ ‫פאסטן?"‪ָ .‬‬ ‫דארף מען ַ‬ ‫האט דער איד געפרעגט‪" ,‬און ַאז עס קומט נישט קיין רעגן‪ַ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫"וואס טוסטו‪ ,‬ווען עס קומט נישט קיין רעגן אויף דיינע‬ ‫ָ‬ ‫דאן פרעגט איהם דער רב‪,‬‬ ‫פאסט מען"‪ַ .‬‬ ‫נישט קיין רעגן‪ַ ,‬‬ ‫פעלדער?"‪ .‬ענטפערט דער איד‪ ,‬מיט זיין גרויס תמימות‪:‬‬ ‫ ביי מיר‪ ,‬ווען עס קומט נישט קיין רעגן‪ ,‬גיי איך ַארויס אויפ'ן פעלד‪ ,‬איך הייב‪-‬אויף מיינע הענט צום הימל‪ ,‬און‬‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


è

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

íòéãåäå ,ïäá åëæéù úåø÷éä åéúååöîá íçéìöäå íëéøãäå íäéúåìàùî ìë åâéùé øùàë çúô íäì çúôå ïë íâ åãéá øùà àåä êåøá åðîî åù÷áéù àåäå ,áåèì íéîùä úà äðòé àåä éë ,ïðåøñç ìë úìåëéäå úå÷ôúñää ïòðòæ úåëøá ïåà úåáåè éã ."úîàá åäåàø÷é øùà ìëì øòééæ èéåì ïåà úåìåòô òøòééæ èéåì ïùèðòî éã óéåà ìç øòã ïåà ,úåáùçî éã ïåô èéé÷ðééø ïåà õøàä èåâ øòééæ èìàååòâ ¨ èàä ¨ ,ïôàùàá © © ééæ èàä ¨ ñàåå ¨ øòôòùàá òðééæ èéî ïééæ çéìöî èëàîòâ © ééæ èàä ¨ øò ïåà ,äáåè øò ïåà ,ééæ ïéà ïééæ äëåæ ïìòåå ééæ ñàåå ¨ úååöî òøòééè øéè à© ééæ øàô © èðòôòòâ ïåà ïòååòâ òéãåî êéåà ééæ èàä ¨ íåö ïòâðåøòãàô ¨ òøòééæ òìà© ïìéôøòã ïòðò÷ ééæ éåæà© éåå íòã ïåô ïèòá ïìòåå ééæ ñàåå ¨ íòã êøåã ,ïèåâ òìà© àã ¨ ïòðòæ èðàä © ïééæ ïéà ñàåå ¨ ,ïòèùøòáéåà ìééåå ,ééæ èìäòô ñò ñàåå ¨ ñòìà© ïìòèùåöåö ïèéé÷ëéìâòî èôåø ñàåå ¨ íòðééà ïãòé øàô © ,ìîéä ïéà ïøòôèðò èòåå øò ."úîà ïà© èéî ïòèùøòáéåà íòã

áéìåö ,íåéä ãò úåìâ ïéà ïãééì øéî ."åùò éãé íéãéäå ïåô äåöî éã ïòååòâ íéé÷î èàä ¨ òùøä åùò ñàåå ¨ íòã áà ãåáéë úåöî ïåô íåé÷ ñ'åùò ,øòååù æéà .áà ãåáéë øò æà© ïâàæ ¨ ì"æç éã éåå ,úåéðåöéçá øàð ¨ ïòååòâ êàã ¨ æéà øéî ïòåå øòãééì .÷çöé åö èðåä à© èâðòøáòâ èàä ¨ ìå÷ä" ,úåéðåöéçá øàð ¨ êéåà ñò æéà ,ïòðøòì ïåà ïòðòååàã © èùéð èîå÷ ñò øòáਠ,ìå÷ à© øàð ¨ èøòä'î ,"á÷òé ìå÷ "åùò éãé íéãéäå" øàôøòã © ,õøàä © ïåô ïùéðòôéè éã ïåô ,õøàä © èéî èðòååàãòâ © øòáਠïèìàåå ¨ øéî áéåà .ì"çø òùøä åùò ïåô úåøö ïãééì èôøàãòâ © èùéð øéî ïèìàåå ¨ .úåìâ ïéà

àçñéùô ïåô ì"öæ íðåá éáø ÷"äøä ÷åñt íòã óéåà èâàæ ¨ (è"öøú úåãìåú ,úîà éøîàáå øùà úåøàáä ìëå" (åè ,åë) äøãñ øòâéèðééä øòã ïéà íéúùìô íåîúñ åéáà íäøáà éîéá åéáà éãáò åøôç - íúñ ïòååòâ æéà íéúùìô ïåô äôéì÷ éã ."øôò íåàìîéå ìäàîà ¨ © êàð ¨ ïåà ,èðøòìòâ ìäàîà ¨ © êàð ¨ - "íåîúñ" íéøáã) ÷åñt íòã óéåà ,ì"öæ íìåñä ìòá øòã èâàæ ¨ éåæà© ïäåèòâ ïáàä ¨ ééæ .úåéç ïéé÷ ïਠ,úåèùô à© èéî èðòååàãòâ © ïòðò'ùøã ì"æç éã ïåà ,"íëááì ìëá åãáòìå" (âé ,àé à© ïਠøòáਠ,ïäåèòâ èàä ¨ íäøáà ñàåå ¨ ñòìà© áéåà ìùî ã"ò .äìôú åæ ,íëááì ìëá åãáòìå (.á úéðòú) .úåéç ïâéã'úåéîéðt íòðééì÷ à© øò èéâ áéåà ,õìàä ¨ à© ïëòøáåö ìéåå ùèðòî à© ñàã ¨ èåè øò 'éôà© ,ïëòøáåö èùéð êéæ ñò èòåå õòæ éùøùî" ,äìôú ïâòåå (âìú äåöî) èáééøù êåðéç øòã åö ñò ïééæ çéìöî øò èòåå éåæàéåå © ,ìäàî ¨ òëéìèò úåáåèä éë ,íéîòô äáøä éúîã÷äù äî äåöîä ,äìéôú èéî æéà òáìòæ éã .õòæ ïñéåøâ ïééà èéî ,ïëòøáåö íááì áåèå íúåìåòô éôë íãà éðá ìò åìåçé úåëøáäå ïòååàã © ,ïòèùøòáéåà ï'øàô © àé ¨ ïéåù èðòååàã © ïòî áéåà íúáåèá õôç íàøáù ìëä ïåãàå ,íúåáùçî øùåëå ,äçîù ìå÷á àáåî)

‫וואקסן פרוכט‬ ַ ‫זאל קענען‬ ָ ‫ ַאז עס‬,‫פאר'ן פעלד‬ ַ ‫האבן רעגן‬ ָ ‫דארף‬ ַ ‫ און איך‬,‫נישטא קיין רעגן‬ ָ ‫ ס'איז‬,‫"טאטע‬ ַ :‫זאג‬ ָ ‫איך‬ "!‫און תבואה‬ :‫זאגט איהם דער רב‬ ָ ?‫ אפשר ווילסטו יעצט אויך ַאזוי טוהן‬,‫ נו‬:‫ און אויסגערופן‬,‫ אויפגעהויבן זיינע הענט צום הימל‬,‫ארויסגעגאנגען אינדרויסן‬ ַ ַ ‫איז דער איד‬ ‫פאר די טייערע אידן‬ ַ ‫ אויב נישט‬,‫פאר וועמען וועסטו געבן רעגן‬ ַ ,‫טאטע אין הימל‬ ַ ‫ ליבער‬,‫ אבא רחימאי‬!?‫פון ירושלים‬ ‫האט ָאנגעהויבן רעגענען אין ירושלים אויף‬ ָ ,‫דאזיגע ווערטער‬ ָ ‫זאגן די‬ ָ ‫האט געענדיגט‬ ָ ‫נאך דעם ווי דער איד‬ ָ ‫באלד‬ ַ .‫שטארקן אופן‬ ַ ‫גאר‬ ָ ‫ַא‬ :‫האט ער אויסגעפירט‬ ָ ,‫האט געענדיגט דערציילן די מעשה‬ ָ "‫ווען דער "צמח צדק‬ ."‫שט'לעך‬ï ‫ ווייל זיי קענען נישט קיין "חסיד'ישע‬,‫שוט'ע אידן‬ï ‫האט מען ליב די תפילות פון‬ ָ ‫ אין הימל‬:‫געזאגט‬ ָ ‫האט‬ ָ ‫קאריצער זי"ע‬ ָ ‫הרה"ק רבי פנחס'ל‬ ‫ סיי ווען ער‬,‫קאסט הונדערט רובעל‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫האבן ַאן ָאנצוג‬ ָ ‫דארף‬ ַ ‫ סיי ווען ער‬,‫טאטן‬ ַ ‫ ַא קינד בעט ַאלעס פון זיין‬...‫רוטות‬ï ‫האבן צוויי‬ ָ ‫דארף‬ ַ https://telegram.me/Publications_MM


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪ñòìà© ï'ìòåô'ñéåà ïòî ïò÷ éåæà© ïåà ,õøàä‬‬ ‫‪© ïöðàâ‬‬ ‫‪© ï'èéî‬‬ ‫‪.èòá ïòî ñàåå‬‬ ‫¨‬

‫‪é‬‬

‫וידו אוחזת בעקב ‪ -‬טוהן וואס מען דארף‪ ,‬אפי' מען‬ ‫זעהט נישט וויאזוי מען וועט דערגרייכן‬

‫‪øòèøòåå éã óéåà "ìàøùé éøáã" ÷"äôñ ïéà èééèù ñò‬‬ ‫‪,'åâå äáø÷á íéðáä åööåøúéå" (áë ,äë) é"ùø ïåô‬‬ ‫‪æà© ,"úàöì ñëøôî á÷òé äøåú éçúô ìò úøáåò äúéäùë‬‬ ‫‪åàåå æéåä à© ïåô øéè éã ééá ïòâðàâòâëøåãà‬‬ ‫©‬ ‫‪© æéà ä÷áø ïòåå‬‬ ‫‪ïôøàååòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪êéæ á÷òé èàä‬‬ ‫‪¨ ,äøåú èðøòìòâ èàä'î‬‬ ‫¨‬ ‫©‪.ïòðøòì ïééâåöñéåøà‬‬

‫‪èáééøù "íéãøç" øòã‬‬ ‫‪óñëì óøöî" (àë ,æë éìùî) ÷åñt ï'ôéåà (å"î ,ã"ô‬‬ ‫‪ïåô ïçåá øòã æéà óøöî ,"åììäî éôì ùéàå áäæì øåëå‬‬ ‫‪ñàåå‬‬ ‫‪¨ - ùéàå .øòáìéæ ïåô ïçåá øòã æéà "øåë" ïåà ,ãìàâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪éôì" :õåøéú øòã æéà ?ùèðòî íòðåô øòèñòî øòã æéà‬‬ ‫‪© øò éåå èéåì - "åììäî‬‬ ‫‪êàã‬‬ ‫‪¨ èàä‬‬ ‫‪¨ á÷òé ùèàë‬‬ ‫‪¨ æà© ,"ìàøùé éøáã" øòã èáééøù íòã ïòðò÷øòã ïò÷'î .èðòååàã‬‬ ‫‪æéà øò ñàåå‬‬ ‫‪¨ ,åùò ìééåå ïééâñéåøà© èðò÷òâ èùéð‬‬ ‫‪.àé äìôú ïééæ èéåì ùèðòî‬‬ ‫)‪úåáà äðåé åðéáø ë"ëå ,ïéùåáë éøáã ,ä"ô‬‬

‫אמאהל געפרעגט דעם "חזון איש" זצ"ל‪ ,‬ווי ַאזוי מ'קען וויסן אויף ַא בחור אויב ער איז ַא ירא‬ ‫האט ַ ָ‬ ‫יא‪ַ .‬א איד ָ‬ ‫דאווענט‪.‬‬ ‫'זאל קוקן ווי ַאזוי דער בחור ַ‬ ‫האט דער "חזון איש" געענטפערט‪ ,‬מ ָ‬ ‫שמים‪ָ .‬‬ ‫באן‪ ,‬אויפ'ן‬ ‫געוואלט בויען די שינעס פון דער ַ‬ ‫ָ‬ ‫באהערדע‬ ‫האבן די ַ‬ ‫רוסלאנד‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫באן אין‬ ‫'האט געבויט די ערשטע ַ‬ ‫ווען מ ָ‬ ‫פארשידענע שתדלנות בטל צו‬ ‫'האט ‪ï‬רובירט מיט ַ‬ ‫פארשטענדליך‪ַ ,‬אז מ ָ‬‫ציון פון הרה"ק בעל התניא זי"ע‪ .‬זעלבסט ַ‬ ‫‪ï‬לאן‪.‬‬ ‫מאכן דעם ַ‬ ‫ַ‬ ‫ארא‪ ï‬פון דרך הישר‪.‬‬ ‫ארגאניזירער פון די בוי ַארבעט‪ ,‬איז געווען ַא איד וועלכער איז ליידער ַ ָ‬ ‫איינער פון די הוי‪ï‬ט ָ ַ‬ ‫'האט איהם‬ ‫‪ï‬לאן‪ .‬מ ָ‬ ‫ַ‬ ‫‪ï‬ארשוין‪ ,‬צו רעדן מיט איהם צו ענדערן דעם‬ ‫דעלעגאציע צו דעם ַ‬ ‫ַ‬ ‫ארא‪ï‬געשיקט ַא‬ ‫האט מען ַ ָ‬ ‫ָ‬ ‫געזאגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫חברה‪-‬מאן‬ ‫ַ‬ ‫האט דער‬ ‫וואס עס מיינט ַא צדיק‪ ,‬לקדושים אשר בארץ המה‪ָ .‬‬ ‫‪ï‬ראבירט אויפקלערן ָ‬ ‫ָ‬ ‫דאס בעסער פון אייך‪ .‬אויב איר וועט מיר‬ ‫דארפט איר מיר נישט דערציילן‪ .‬איך ווייס ָ‬ ‫וואס ַא צדיק מיינט‪ַ ,‬‬ ‫ ָ‬‫‪ï‬לאן‪ ,‬נישט צו בויען די שינעס אויפ'ן קבר פונעם בעל התניא‪.‬‬ ‫זאך‪ ,‬וועל איך ענדערן דעם ַ‬ ‫עלערדיגן איין ַ‬ ‫געגאנגען ַאזוי ווייט‪,‬‬ ‫ַ‬ ‫געדאווענט‪ .‬עס איז‬ ‫ַ‬ ‫האט ער נישט געלערנט און נישט‬ ‫האט דערציילט‪ַ ,‬אז ַאלס בחור ָ‬ ‫און ער ָ‬ ‫פאטער‪ ,‬וועלכער איז‬ ‫האט זיין ָ‬ ‫געוואלט גיין אין דער ַארמיי‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫האט ער‬ ‫יאהר‪ָ ,‬‬ ‫צוואנציג ָ‬ ‫ָ‬ ‫געווארן‬ ‫ָ‬ ‫ַאז ווען ער איז ַאלט‬ ‫זאל גיין אין מיליטער‪,‬‬ ‫געזאגט‪ַ ,‬אז ער איז מסכים ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫קארלינער זי"ע‪ ,‬איהם‬ ‫געווען ַא חסיד פון הרה"ק רבי שלמה ַ‬ ‫קארלינער‪.‬‬ ‫פאהרן מיט איהם צו זיין רבי'ן‪ ,‬רבי שלמה ַ‬ ‫זאל פריהער ָ‬ ‫ָאבער ער ָ‬ ‫קארלינער‪ .‬זיי זענען ָאנגעקומען‬ ‫באן צו רבי שלמה ַ‬ ‫געפאהרן מיט דער ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט מסכים געווען‪ ,‬און זיי זענען‬ ‫דער זוהן ָ‬ ‫אריינגעגאנגען צום רבי'ן‪,‬‬ ‫ַ‬ ‫פאטער תיכף ומיד ַ‬ ‫קארלינער‪ ,‬איז זיין ָ‬ ‫פארטאג‪ ,‬און זייענדיג ַא מקורב ביי רבי שלמה ַ‬ ‫ַ ָ‬ ‫ארא‪ ï‬אין‬ ‫ש‪ï‬אצירט ַארויף און ַ ָ‬ ‫ַ‬ ‫קארלינער‬ ‫האבן זיי געזעהן ווי רבי שלמה ַ‬ ‫מיטנעמענדיג זיין זוהן‪ַ .‬אריינקומענדיג‪ָ ,‬‬ ‫פאר'מח'ט אין הייליגן דביקות‪.‬‬ ‫צימער‪ַ ,‬‬ ‫דאך גיין אין‬ ‫דארף ָ‬ ‫לאמיר גיין‪ ...‬איך ַ‬ ‫טאטע‪ָ ,‬‬ ‫פאטער‪" ,‬נו‪ַ ,‬‬ ‫פאר זיין ָ‬ ‫געזאגט ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט דער בחור‬ ‫ווארטענדיג ַאזוי‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫נאך‬ ‫צואווארטן ָ‬ ‫ַ‬ ‫נאכט‪ ,‬וועלן מיר שוין‬ ‫גאנצע ַ‬ ‫געפאהרן ַא ַ‬ ‫ָ‬ ‫"אז מיר זענען‬ ‫געזאגט‪ַ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫פאטער‬ ‫האט זיין ָ‬ ‫מיליטער!"‪ָ .‬‬ ‫קארלינער צום בחור‪ ,‬און גיט איהם ַא זעץ אין בויך‪ ,‬אויסשרייענדיג‪:‬‬ ‫ַאביסל‪ַ ."...‬אזוי שטייענדיג‪ ,‬קומט צו רבי שלמה ַ‬ ‫דאך" וועסטו זיין גרייט תשובה צו טוהן‪.‬‬ ‫זאגן‪" ,‬אפשר ָ‬ ‫האט געמיינט צו ָ‬ ‫דאך?!"‪ .‬ער ָ‬ ‫דאך?! אפשר ָ‬ ‫"אפשר ָ‬ ‫האט שוין מער‬ ‫געגאנגען ש‪ï‬עטער אין דער ַארמיי‪ָ ,‬אבער ער ָ‬ ‫ַ‬ ‫טאקע‬ ‫‪ï‬ארשוין אויסגעפירט‪ַ ,‬אז ער איז ַ‬ ‫האט דער ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫מ'טאר נישט‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫וואס‬ ‫זאך ָ‬ ‫געוואלט טוהן ַא ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫מאהל ווען ער ָ‬ ‫נישט געש‪ï‬ירט ַא טעם אין ַאן עבירה‪ ...‬יעדעס ָ‬ ‫געזאגט‪,‬‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם‬ ‫קארלינער ָ‬ ‫וואס רבי שלמה ַ‬ ‫דאך"‪ָ ,‬‬ ‫האבן דערפון‪ ,‬ווייל די ווערטער "אפשר ָ‬ ‫ער נישט געקענט הנאה ָ‬ ‫'טאר נישט‪.‬‬ ‫וואס מ ָ‬ ‫זאכן ָ‬ ‫האבן פון די ַ‬ ‫געלאזט הנאה ָ‬ ‫ָ‬ ‫האבן איהם נישט‬ ‫ָ‬ ‫וואס זענען געקומען שתדל'ען ביי איהם נישט צו פירן די‬ ‫האט אויסגעפירט צו די שתדלנים‪ָ ,‬‬ ‫חברה‪-‬מאן ָ‬ ‫ַ‬ ‫און דער‬ ‫שינעס העכער דעם ציון פונעם בעל התניא‪:‬‬ ‫דארט די שינעס!‬ ‫דאך"‪ ...‬וועל איך נישט בויען ָ‬ ‫ארא‪ï‬נעמען דעם "אפשר ָ‬ ‫ אויב ער וועט מיר ַ ָ‬‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪àé‬‬

‫‪íéà èîå÷ ïèéîðéà ïåà ,ìãðàä‬‬ ‫‪© ïåô úåãøéè òðòãéùøàô‬‬ ‫©‬ ‫©‪,ïòðøòì ïééâ åö êéæ ètåèù øò ïåà äáùçî òèåâ à© ïééøà‬‬ ‫‪øò èøòåå ,ïòðøòì ïééâ èùéð ùéè÷àô‬‬ ‫‪© ïò÷ øò ùèàë‬‬ ‫‪¨ æéà‬‬ ‫‪.áé øàôøòã‬‬ ‫©‬ ‫‪èáéåìòâ‬‬

‫‪èìòèùøàô‬‬ ‫‪© èàä‬‬ ‫‪¨ ,ïøòåå åö ïøéåáòâ øòèùøò øòã ïòååòâ‬‬ ‫‪á÷òé æéà ñàååøàô‬‬ ‫‪¨ © ,éåæà© áéåà ïåà ,íäéà øàô‬‬ ‫‪© âòåå íòã‬‬ ‫‪ìééåå ,èñéæîåà èùéð ñò æéà úîàá øàð‬‬ ‫‪¨ ?èñéæîåà ïôàìòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪óéñëã ïàî ìë" (:èñ ,çð úùøô) ÷"äåæ ïéà èééèù ñò‬‬ ‫‪åäéà àçáù ,ìåëé àìã áâ ìò óà ,òãðîìå àìëúñàì‬‬ ‫‪¨ ùèðòî øòãòé ."äéì ïéçáùî àìëå äéìéã‬‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ ì"öæ áåìòìî éëãøî äùî éáø ÷"äøä æ"àà åö èñåìâ ñàåå‬‬ ‫‪èùéð ïò÷ øò ùèàë‬‬ ‫‪¨ æéà ,ïòèùøòáéåà íòã ïñéåå ïåà ïòæ‬‬ ‫‪äøãñ øòâéèðééä øòã ïéà ÷åñt íòã óéåà èâàæòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪.øàôøòã‬‬ ‫©‬ ‫¨‪èáéåìòâ øò èøòåå ,åöøòã ïòîå÷ðà‬‬ ‫‪èàä‬‬ ‫)‪¨ ä"ò åðéáà á÷òé ,"åùò á÷òá úæçåà åãéå" (åë ,äë‬‬ ‫‪æà© ïäòæòâ èàä‬‬ ‫‪¨ øò ìééåå ,åùò ïåô ñåô íòã ètàëòâðà‬‬ ‫©‬ ‫‪¨ åùøé úåáà äùòî ïëå" :"ìàøùé éøáã" øòã èáééøù‬‬ ‫‪,æéà èùt øò'èåùt øòã .øòèùøò øòã ñéåøà© èééâ øò àùîä úåãøéèá ó÷åî úåðçá ãîåòù ,íéðá‬‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ øò ïåà ,øåëá øòã ïééæ èìàååòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ á÷òé æà© úàöì ñëøôîå äáåè äáùçî åì àá êë êåúáå ,ïúîå‬‬ ‫‪,øòååù æéà éåæà© áéåà .øòäéøô ïééâñéåøà© èìàååòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪øòáéøòã ."äéìéã àåä àçáù ,úàöì ìåëé àìã áâ ìò óàå ,äøåúì‬‬ ‫‪,ïñéåøãðéà ïéåù æéà åùò æà© ïäòæòâ èàä‬‬ ‫‪¨ á÷òé áéåà ,èð'ùøéòâ øòãðé÷ á÷òé ïáàä‬‬ ‫‪¨ äãî òâéãìàååòâ‬‬ ‫©‬ ‫‪øòã ïåà‬‬ ‫‪ïéåù êàã‬‬ ‫‪¨ æéà øò ?ñåô ïééæ ètàëòâðà‬‬ ‫©‬ ‫‪¨ øò èàä‬‬ ‫‪¨ ñàååøàô‬‬ ‫‪¨ © èéî ïòîåðòâîåøà© èôòùòâ ïéà èééèù ãéà à© ïòåå‬‬

‫אמאהל‬ ‫האט דערציילט‪ַ ,‬אז אין זיין יוגענט איז ער ַ ָ‬ ‫יב‪ .‬הרה"ח ר' אלטר קרוג ז"ל‪ ,‬מחסידי ראחמיסטריווקא בירושלים‪ָ ,‬‬ ‫געהאט ַא שאלה אין הלכות מקוואות‪ ,‬און דער‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫טאטע ָ‬ ‫צאנז‪ ,‬ווייל זיין ַ‬ ‫פאטער קיין ַ‬ ‫געפאהרן מיט זיין ָ‬ ‫ָ‬ ‫צאנזער רב איז געווען ַא יחיד בדורו‪ ,‬בפרט אין הלכות מקוואות‪.‬‬ ‫ַ‬ ‫פאטער‬ ‫פארטראכט‪ .‬ר' אלטר'ס ָ‬ ‫ַ‬ ‫צאנזער רב זי"ע שטייט אין צימער ַ‬ ‫האבן זיי געזעהן ווי דער ַ‬ ‫נאכ'ן געבן שלום‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫טראכט ַאריין אין זיין‬ ‫ַ‬ ‫צאנזער רב‬ ‫האבן געמיינט ַאז דער ַ‬ ‫פארגעשלאגן זיין שאלה אין מקוואות‪ ,‬און זיי ָ‬ ‫ָ‬ ‫באלד ָ‬ ‫האט ַ‬ ‫ָ‬ ‫זאגט‪" :‬שאם יפתח אחד מהם או יסתם אחד מהם"‪ ...‬דער‬ ‫צאנזער רב ָ‬ ‫האבן זיי געהערט ווי דער ַ‬ ‫שאלה‪ï .‬לוצלינג ָ‬ ‫וואס ר' אלטר'ס‬ ‫האט אפילו נישט געהערט ָ‬ ‫זאגן די ברכה פון "אשר יצר"‪ ,‬און ער ָ‬ ‫געהאלטן אינמיטן ָ‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫צאנזער רב ָ‬ ‫ַ‬ ‫האט געפרעגט אין הלכות מקוואות‪.‬‬ ‫פאטער ָ‬ ‫ָ‬ ‫פאטער‪:‬‬ ‫געזאגט צו ר' אלטר'ס ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט ער‬ ‫מאכן די ברכה‪ָ ,‬‬ ‫האט געענדיגט ַ‬ ‫צאנזער רב ָ‬ ‫ווען דער ַ‬ ‫ זייער גוט ַאז דו ביזט געקומען‪ ,‬ווייל "אשר יצר" איז ַא ברכה‪ ,‬און "ונתנה תוקף" איז נישט ַא ברכה‪.‬‬‫מ'מאכט‬ ‫ַ‬ ‫זאגן‪ ,‬דו ביזט נישט געקומען אויף ראש השנה‪ָ ,‬אבער דו ביזט געקומען זעהן ווי ַאזוי‬ ‫האט געמיינט צו ָ‬ ‫ער ָ‬ ‫צאנזער רב‪ ,‬זיין שאלה אין הלכות מקוואות‪,‬‬ ‫פאר'ן ַ‬ ‫פארגעשלאגן ַ‬ ‫ָ‬ ‫פאטער ָ‬ ‫האט ר' אלטר'ס ָ‬ ‫דערנאך ָ‬ ‫ָ‬ ‫ַא ברכה "אשר יצר"‪.‬‬ ‫האט איהם געענטפערט ַא תשובה‪.‬‬ ‫צאנזער רב ָ‬ ‫און דער ַ‬ ‫צאנזער רב צום קינד‪ַ ,‬אלטר‪ ,‬און פרעגט איהם‪:‬‬ ‫דערנאך דרייט זיך אויס דער ַ‬ ‫ָ‬ ‫וואס איז מיט דיר?‬ ‫ און ָ‬‫האט ר' אלטר געענטפערט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫זאל מצליח זיין אין לערנען‪.‬‬ ‫ איך בעט ַא ברכה‪ַ ,‬אז איך ָ‬‫צאנזער רב זיך ָאנגערופן‪:‬‬ ‫האט דער ַ‬ ‫ָ‬ ‫ אויב דו וועסט וועלן‪ ,‬וועסטו מצליח זיין!‬‫דאס קינד אלטר געענטפערט‪:‬‬ ‫האט ָ‬ ‫ָ‬ ‫דארף איך נישט ַא ברכה פונעם רבי'ן‪...‬‬ ‫ אויב איך וועל וועלן לערנען‪ַ ,‬‬‫האט‬ ‫צאנזער רב ָ‬ ‫פאר זיין חוצ‪ï‬ה‪ָ ,‬אבער דער ַ‬ ‫דערלאנגען צוויי ‪ï‬עטש ַ‬ ‫ַ‬ ‫געוואלט‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם‬ ‫פאטער ָ‬ ‫זיין ָ‬ ‫געזאגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫איהם‬ ‫דארף ער נישט ַא ברכה פון מיר!‬ ‫דאך ריכטיג‪ .‬אויב ער וועט וועלן לערנען‪ַ ,‬‬ ‫זאגט ָ‬ ‫לאז אים צורוה‪ ,‬ער ָ‬ ‫ ָ‬‫'דארף ָאבער וועלן לערנען און דינען‬ ‫דאס איז די לויב פון ַא איד‪ַ ,‬אז ער וויל כסדר טוהן דעם רצון הבורא‪ .‬מ ַ‬ ‫ָ‬ ‫דעם אויבערשטען‪.‬‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

áé

äðùî èùéð ìàæ ¨ ùèðòî à© æà© ,øîåçå ì÷ ïåà úåøøåòúä åìéôà© èàä ¨ ÷çöé ìééåå ,úåáà òðééæ ïåô êøã íòðåô ïééæ ñàåå ¨ ñîòðåøá éã ïåô ïòîòð éã ïøòãðò èìàååòâ ¨ èùéð ,øîåçå ì÷ à© ñàã ¨ æéà .ïôåøòâðਠèàä ¨ íäøáà øòèàô ¨ ïééæ ïèìàä © åö ,úåáà éã ïåô âòåå ïéà ïøéô êéæ óøàã'î © æà© ñ'÷çöé æéà øàôøòã © øùôà ïåà ,øñåî ïåà íéâäðî òøòééæ ïåà ñ'íäøáà éåå éåæà© ,ïøàååòâ ¨ èøòãðòòâ èùéð ïòîàð ¨ èàä ¨ øò æà© úåëæ íòã èàäòâ © èàä ¨ øò ìééåå ,ñ'á÷òé èàä ¨ øòèàô ¨ ïééæ ñàåå ¨ ïòîòð éã ïåô èøòãðòòâ èùéð .ãé ñîòðåøá éã ïôåøòâðà¨

ïò÷ ?åöøòã ïäåè èùéðøàâ ¨ ïéåù ïò÷ á÷òé ïåà ,ïñéåøãðéà ?ïôòìù÷éøåö ïòã íäéà øò

ï'éáø øò÷öà÷ ¨ ïåô èâðòøáòâ èøòåå ñò ,õåøéú øòã æéà ééñ ,úåéðçåøá ééñ òâåð æéà úåìãúùä æà© ,ì"öæ æéà áöî ïééæ éåå íåøà© êéæ è÷å÷ ùèðòî à© .úåéîùâá íäéà èäòæ ñò ïåà ,åðéìò àì ,úåéîùâá øòãਠ,úåéðçåøá øòã èàä ¨ .ïôìòä ñòtò ïò÷ úåìãúùä ïééæ éåå ñéåà èùéð æà© ïééà êéæ èãòø ùèðòî øòã æà© ,èâàæòâ ¨ éáø øò÷öà÷ ¨ ,úåòè à© æéà'ñ øòáਠ.ïôìòä ñòtò ïò÷ úåìãúùä ïééæ ïäåè óøàã'î © ,èùéð ò÷àè © èôìòä úåìãúùä éã ïëàî © ïñééäòâ èàä ¨ øòèùøòáéåà øòã ìééåå úåìãúùä ‫ די משמרת פון דער אויבערשטער‬- ‫וישמר משמרתי‬ "‫"חסד‬ ïôìòä øéã èòåå íìåò ìù åðåáø øòã øòáਠ,úåìãúùä .èééæ ïééæ ïåô øåâ" (ã-â ,åë) ÷åñt íòã óéåà èáééøù "åðøåôñ" øòã êòøæìå êì éë ,êëøáàå êîò 'éäàå úàæä õøàá æéà åùò æà© èäòæ øò .äðååë ñ'á÷òé ïòååòâ æéà ñàã ¨ èâàæòâ ¨ èàä ¨ ò"ùáø øòã ,"'åâå ìàä úåöøàä ìë úà ïúà èùéð èøòåå ãéà à© øòáਠ,ïñéåøãðéà ïéåù øéã êéà ìòåå ãðàì © øòã ïéà ïéåàåå ,åðéáà ÷çöé øàô © èàä ¨ íòã ïâòåå ïåà ,úåìãúùä èåè ãéà à© .ïøéåìøàô © òðééã èéî øéã øàô © ãðàì © íòã ïáòâ ìòåå êéà ,ïùèðòá åðéáà á÷òé ïåô äìåòt éã .ñåô ñ'åùò ètàëòâðà © ¨ øò øùà á÷ò" ,øòãðé÷ òðééã ïøòîøàô © ìòåå êéà ïåà ,øòãðé÷ íäéà èàä ¨ åùò æà© ,ïäåèòâôéåà óåñ íåö ò÷àè © èàä ¨ éúå÷ç éúååöî éúøîùî øåîùéå ,éìå÷á íäøáà òîù .âé äøåëá éã èôéå÷øàô © åö èøòäòâåö èàä ¨ íäøáà ìééåå ?ñàååøàô ¨ © ,"éúåøåúå ‫ נישט משנה זיין‬- ‫כשמות אשר קרא להם אביו‬ ïåà íé÷åç úååöî òðééî ïèéäòâtਠèàä ¨ øò ,ìå÷ ïééî ‫מדרך האבות‬ ,ïåùì òâéã'àøåî à© åðøåôñ éã èáééøù .úåøåú òðééî úéùàøá) ÷åñt ï'ôéåà (ïåàâ íùá) èáééøù "ééçá åðéáø" øòã ,éì úãçåéîä úøîùîä ãéîú äùò ,éúøîùî øîùéå" ,'åâå íéîä úåøàá úà øåôçéå ÷çöé áùéå" (çé ,åë 'ä úåçøåà ìë (é ,äë íéìäú) åøîàë ,ãñç ìåîâì àéäù ÷çöé ."åéáà íäì àø÷ øùà úåîùë úåîù íäì àø÷éå àø÷ øùàë äùò äæå ,êøãá íéàèç úåøåäìå ,úîàå ãñç ééæ èàä ¨ øò ïåà ,ñîòðåøá éã ïáàøâòâ ¨ èàä ¨ åðéáà æéà ñàåå ¨ úøîùî íòã ïäåèòâ èàä ¨ øò ."'åâå 'ä íùá .ïáòâòâ ééæ èàä ¨ øòèàô ¨ ïééæ ñàåå ¨ ïòîòð éã èéî ïôåøòâðਠèéî ãñç ïäåè åö ,æéà ñàã ¨ ñàåå ¨ ,øéî øàô © èâéöðééàòâ èàä ¨ ÷çöé æà© ïñéåå æðåà èæàì ¨ äøåú éã ñàåå ¨ íòã ïåô .ïãéà òøòãðà© øòèàô ¨ ïééæ ñàåå ¨ ïòîòð éã èéî ñîòðåøá éã ïôåøòâðਠúåëæá äìú ÷çöéì äðä" :øòèééåå "åðøåôñ" øòã èáééøù æéà ñàã ¨ æà© ñéåà èæééåå ,ïôåøòâðਠééæ èàä ¨ íäøáà úà éúéáøäå åøîàá ,äèîì ïëå ,äúò íéøçà à© æéà ñò ïåà ,úåëæ à© éåå íäéà øàô © ïøàååòâ ¨ èðòëòøòâ ‫טוהן‬ï‫ נישט ָא‬,‫ טוהן‬,‫ נישט אויפטוהן‬,‫ "טוהן‬:‫געזאגט‬ ָ ‫אמאהל‬ ָ ַ ‫האט‬ ָ ‫ ַא איד‬.‫יג‬ ...‫נאכטוהן‬ ָ ‫ נישט‬,‫טוהן‬ ‫ די אותיות‬,‫‡( לייענען זיך הין און צוריק‬Ï ,ÊÎ , È˙˘¯Ù) "‫ ַאז די ווערטער "ויבא לאביו‬,‫נאכגעזאגט‬ ָ ָ ‫האבן שוין‬ ָ ‫ מיר‬.‫יד‬ ‫וואס איז מקיים כיבוד אב ואם‬ ָ ‫ ַאז דער מענטש‬,‫דאס קומט צו לערנען‬ ָ ."‫ זענען אויך "ויבא לאביו‬,‫צוריקוועגס‬ .‫זאלן איהם מכבד זיין ווי געהעריג‬ ָ ‫ איז זוכה ַאז אויך זיינע קינדער‬,‫ווי געהעריג‬ ‫האט איהם‬ ָ ‫וואס‬ ָ ‫ צו ַא מלמד‬,‫האט דער גערער רבי בעל "פני מנחם" זצ"ל געענטפערט בדרך צחות‬ ָ ‫זאך‬ ַ ‫ַאן ענליכע‬ ‫געזאגט צו דעם‬ ָ "‫האט דער "פני מנחם‬ ָ .‫שלאגן כסדר איינעם פון די קינדער‬ ָ ‫ ַאז די יונגלעך פון זיין כיתה‬,‫דערציילט‬ ‫פארקערט ווערט עס‬ ַ ,‫ לייענט זיך ַאהין און צוריק‬,"‫ווארט "והכהו‬ ָ ‫דאס‬ ָ ‫ ַאז‬,‫פאר די קינדער‬ ַ ‫זאגן‬ ָ ‫זאל‬ ָ ‫ ַאז ער‬,‫מלמד‬ .‫שלאגט מען זיך ַאליין ח"ו‬ ָ ‫'שלאגט ַא צווייטן‬ ָ ‫ ַאז אויב מ‬,‫דאס קומט אונז צו לערנען‬ ָ ."‫געזאגט "והכהו‬ ָ ,(t‡˜ »

Ô‡ » ‰ÂˆÓ ‡ « Ô‰ÂË Ë˘È Ï‡Ê'Ó » ,Ë ÈÈÓ Ò‡„) »

https://telegram.me/Publications_MM


âé

‫ תולדות‬- ‫קוואל‬ ַ ‫דער פרשה‬

èàä ¨ øàôøòã © ,øòãðé÷ òðééæ åö øòáéøà© èùéð ïòééâ úåòã ïëù ìë ,á÷òéì øîà ïë àìå ,éãáò íäøáà øåáòá êòøæ áéåà ïòæ åö ,úåãî òøéà ïéà à÷ååã ïòååòâ ÷ãåá øéà øò ,'ä íùá àåø÷ì ÷çöé øøåòúäù íãå÷ äéä äæå ,íäøáàì .úåãî òèåâ èàä ¨ éæ .'ä êåøá äúò äúà 'åâå øîàð 'ä íùá àø÷ù øçà ìáà øùàë úåáéø éøáãå íéàð÷î úåàìú ãåò åäåàöî àìå ïâòåå (éðòì äàåìä úåöî - åñ äåöî) èâàæ ¨ êåðéçä øôñ øòã éë ,ììë íéøçà úåëæá äìú àì á÷òéì íðîà .äðåùàøá øàô © éìë à© èøòåå ùèðòî øòã æà© ,íéãñç úåìéîâ úà úòã ãîììå ãåîìì íéìäà áùåé åéøåòðî íðîà àåä .ãéà ïèééååö à© èéî ñèåâ èåè øò ïòåå ïàã © øàð ¨ ,äëøá éã 'ä ù÷áî ìë äìò íùù øáòå íù éìäàá èøôá ,íòä ïäåè åö ïìéåôàá © æðåà øòèùøòáéåà øòã èàä ¨ øàôøòã © èòåå øò æà© èâàæòâ ¨ èàä ¨ øòèùøòáéåà øòã ."÷ôñ éìá .æðåà èéî ñèåâ ïäåè ìéåå øò ìééåå ,òøòãðà© èéî ñèåâ íäøáà ñàåå ¨ íòã ïåô úåëæ ïéà øàð ¨ ,÷çöé èéî ñèåâ ïäåè èøòåå ,ïøòãðà© ïà© èéî ãñç èåè'î ïòåå æà© ,ñéåà èîå÷ ÷åñt øòã èâàæ ¨ éåæà© ïåà ,ïòèùøòáéåà íòã èðéãòâ èàä ¨ íòã èéî ïåà ,äëøá éã ïééæ åö ìá÷î éåàø éìë à© ïòî ,øòèòtù øàð ¨ ,"éãáò íäøáà øåáòá" (ãë ,åë) øòèééåå øòèùøòáéåà øòã ìééåå ,'ä ãñç íòã íéìùî ïòî æéà èøòåå ,"'ä íùá" ïôåøòâ ïééìà© èàä ¨ ÷çöé ñàåå íòãëàð .ùèðòî ï'ôéåà ñèåâ ïééæ òétùî ìéåå .íäøáà øòèàô ¨ ïééæ ïåô úåëæ øòã èðàîøòã © èùéð øòî äáøä úåøäæàäå" :"êåðéç" øòã èáééøù øòèééåå íäéà èàä'î ¨ æà© èùéð ììëá øéî ïòðéôòâ á÷òé ééá åøîàù ,äéìò äëøáì íðåøëæ åðåøéäæäù èùéð éàãååà© ïåà ,ïèàè © ïééæ ïåô úåëæ ïéà èðàîøòã © õ÷åùîå çìàðå áòúðå ñàîðå ÷çåøî íãàäù (.çñ úåáåúë) ãìàáéåå © æéà ïåôøòã äáéñ øòã ,ä"ò åðéáà íäøáà ééá åì ùé íà ,äøæ äãåáò ñåàéîë åñåàéî úåéäì áåø÷ù ãò èàä ¨ øò ,ãñçä ãåîò øòã ïòååòâ æéà åðéáà íäøáà êøáúîå íçåøîå áäàðå ãîçð äîëå ,åæ äåöîî åãé êùåîå øò æéà ,èìòåå òöðàâ © øòã øàô 'ä íùá ïôåøòâñéåà æðåà ïáàä ¨ ì"æç éã .'åëå "äá ÷éæçîä úåëøá äîëá åìéôà© úåëæ à© íäéà ïéà ïééæ äìåú ìàæ ¨ ïòî éåàø ïòååòâ ïåà èøòèééååøòã ïåà ñåàéî éåå ,íòã ïâòåå èðòøàååòâðà ¨ ¨ áùåé" à© ïòååòâ æéà åðéáà á÷òé øòãéåå .ïòèééååö à© øàô © ãñç èùéð èåè øò áéåà ùèðòî øòã æéà'ñ èìò÷òøàô © éã ïéà èøôá ,òøòãðà© èéî äøåú ïòðøòì åö ,"íéìäà ïåà èáéìàá © ïåà è'îòè'àá © éåå ïåà ,ïèééååö à© èéî øòãòé ïòîå÷òâ æéà èøàã ¨ ñàåå ¨ ,øáòå íù ïåô ïèìòöòâ ñàåå ¨ ùèðòî øòã æéà ñò ,úåëøá êàñ © à© èéî èùèðòáòâ èàä ¨ øò ïåà ,ïòèùøòáéåà íòã èëåæòâ èàä ¨ ñàåå ¨ øòðééà .ïùèðòî òøòãðà© èéî ñèåâ àé ¨ èåè êéåà øò æéà ,ïòîòìà© èéî èðøòìòâ ïåà ãñç ïäåèòâ ¨ .ïééìà© íäéà ïéà úåëæ ïééæ äìåú ìàæ ¨ ïòî éåàø ïòååòâ ïâòåå êåðéç øòã èáééøù (çòú äåöî) èøਠøòãðà© ïà© óéåà øàð ,äîéîú äìåò ïà© ïòååòâ æéà øò åìéôà© ñàåå ¨ åðéáà ÷çöé êéìò èéìùú ìà" ,äìîç ïåà úåáéãð ïåô äãî éã ¨ ñàåå ¨ ,ãñç ïåô äãî øòã èìäòôòâñéåà øòáਠèàä ¨ úãîá íéðô ìë ìò êááì ïëä ìáà ,äìáðäå úåìéëä úãî øàð ¨ ,'ä íùá àø÷éå ïòååòâ æéà ñò ñàåå ¨ íòãëàð ¨ ïåøñç øáãá êì äéäéù áåùçú ìàå ,äìîçäå úåáéãðä øò èàä .ïééìà© åúåëæá ïééæ äìúð åö ïòååòâ äëåæ êéåà åúëøá êì äôéå ,'ä êëøáé àåää øáãä ììâá éë ,êðåîî èùéð èñìàæ ¨ åã ."óñëå áäæ ìù úåøöåà äîëî ïè÷ òâø à© èëàîòâ © èàä ¨ øò æà© ,øæòéìà ééá ò÷àè © ïòðéôòâ øéî øàð ¨ ,èôàùâøà÷ © © ïåô äãî éã øéã óéåà ïâéèìòååòâ ïæàì ¨ ïåà úåãî úìòá à© æéà éæ áéåà ,ä÷áø ïâòåå ïîéñ ,úåðîçø ïåô äãî éã èéî õøàä © ïééã ïèééøâåö èñìàæ ¨ åã .ãñç úìòá èìòâ ïìòô øéã èòåå ñò æà© ïòðééî èùéð èñìàæ ¨ åã ïåà êéã øòèùøòáéåà øòã èòåå úåëæ íòã ïéà ìééåå ,íòã ïåô óéåà ïîéñ ñ'øæòéìà æà© ,úåùøã òðééæ ïéà èâàæ ¨ ï"ø øòã ïééà åìéôà© äëøá ïééæ øéã øàô © èåâ æéà ñò ïåà ,ïùèðòá éã ìééåå ,úåãî òøéà óéåà à÷ååã ïòååòâ æéà ä÷áø .åè øòáìéæ ïåà ãìàâ ¨ ïåô úåøöåà êàñ © à© ïåô ,òâø òðééì÷ øòáਠ,øòãðé÷ òðééæ åö øòáéøà© ïòééâ ùèðòî à© ïåô úåãî

‫פאר די מענטשן פון‬ ַ ‫לל זיין‬ï‫געלאזט אברהם אבינו ע"ה מת‬ ָ ‫האט‬ ָ ‫ ַאז דער אויבערשטער‬,‫ עס ווערט געברענגט‬.‫טו‬ ‫דעמאלס‬ ָ ‫כאטש די תפלה פון אברהם איז‬ ָ ,‫ און ַאזוי ווייטער‬,(„Î ,ÁÈ ˙È˘‡¯·) '‫ אולי יש חמשים צדיקים וגו‬,‫סדום‬ https://telegram.me/Publications_MM


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪ì"æ äðåé åðéáøì äáåùú éøòù ïéà èééèù ñò‬‬ ‫‪,åîòì áåè úùéøãá çåøèì íãà áééç" (âé úåà‬‬ ‫‪,øéùò íàå ìã íà åøéáç úð÷ú ìò åùôð ìîòá ãå÷ùìå‬‬ ‫‪."íãàä ïî íéùøãðä ïîå íéø÷éä ïîå úåøåîçä ïî úàæå‬‬ ‫‪äáåè ñ'øáç ïééæ øàô‬‬ ‫‪© ïòäéîàá‬‬ ‫‪© êéæ óøàã‬‬ ‫‪© ùèðòî øòã‬‬ ‫‪ïåà ,êééø æéà øò áéåà ééñ ,íéøਠæéà øò áéåà ééñ ,ïâòåå‬‬ ‫‪øòèùøòáéåà øòã ñàåå‬‬ ‫‪¨ ïëàæ‬‬ ‫‪© òèñáøàä‬‬ ‫‪© éã ïåô æéà ñàã‬‬ ‫¨‬ ‫‪.æè ùèðòî íòðåô èøòãàô‬‬ ‫¨‬ ‫)‪,â øòù‬‬

‫כמים פנים אל פנים כן לב האדם לאדם ‪ -‬די שפיר פון‬ ‫אהבה פון איינעם צום צווייטען‬

‫‪ï'ôéåà èâàæòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ ì"öæ øòðéæàìàåå‬‬ ‫‪¨ ¨ íééç éáø ïåàâä‬‬ ‫‪éçà ïáì ìà êì çøá íå÷å" (äî-âî ,æë) ÷åñt‬‬ ‫‪úîç áåùú øùà ãò íéãçà íéîé åîò úáùéå ,äðøç‬‬ ‫‪,"åì úéùò øùà úà çëùå êîî êéçà óà áåù ãò ,êéçà‬‬ ‫‪ééá êéæ õòæàá‬‬ ‫©‪© ,ïøç ïéé÷ øòãåøá ïééî ïáì åö óéåìèðà‬‬

‫‪ãé‬‬

‫‪ïééæ ïøò÷ôਠèòåå åùò ïòåå æéá ,âòè òìéöðééà øàô‬‬ ‫‪© íäéà‬‬ ‫‪ñàåå‬‬ ‫‪¨ ïñòâøàô‬‬ ‫‪© ïåà ïòâéàåøàá‬‬ ‫‪© êéæ èòåå øò ,øéã ïåô ïøàö‬‬ ‫¨‬ ‫‪íééç éáø èâàæ‬‬ ‫‪¨ .íäéà øàô‬‬ ‫‪© ïäåèòâ èñàä‬‬ ‫‪¨ åã‬‬ ‫‪ïéà ïòðòæ ïåà êéæ ïâéø÷ ïùèðòî ééååö áéåà ,øòðéùæàìàåå‬‬ ‫¨ ¨‬ ‫‪èðéôòâ øòðééà áéåà åìéôà© æéà ,ïøòãðà© ï'ôéåà øòðééà ñòë‬‬ ‫‪æéà øòèééååö øòã ïåà ,èìòåå ÷ò ïééà óéåà øòèòtù êéæ‬‬ ‫‪ïééæ ïåô tàøà‬‬ ‫‪¨ © èæàì‬‬ ‫‪¨ øòðééà áéåà ,èìòåå ÷ò ïøòãðà© ïéà‬‬ ‫‪êéåà èòåå ,íòðòé óéåà ïééæ úåëæ-ãîìî èøéáåøt ïåà ñòë‬‬ ‫‪.íäéà ïåô ñòë íòã ïæàìtàøà‬‬ ‫‪¨ ¨ © øòðòé‬‬ ‫‪ìà êì çøá íå÷å" :íé÷åñt éã ïåô äðååë éã æéà ñàã‬‬ ‫¨‬ ‫‪âðàì‬‬ ‫‪© éåå ."íéãçà íéîé åîò úáùéå ,äðøç éçà ïáì‬‬ ‫‪ïééã æéá ,"êéçà úîç áåùú øùà ãò" ?ïøòéåã ñàã‬‬ ‫‪¨ èòåå‬‬ ‫‪èòåå åùò ïòåå .øéã ïåô ïøò÷îåà êéæ èòåå ïøàö‬‬ ‫‪¨ ñ'øòãåøá‬‬ ‫‪á÷òé èàä‬‬ ‫‪¨ .øòäà© ïòîå÷÷éøåö åèñðò÷ ,ïâéàåøàá‬‬ ‫‪© êéæ‬‬ ‫‪!ïééæ èòåå ñàã‬‬ ‫‪¨ ïòåå èùéð êàã‬‬ ‫‪¨ ñééåå êéà øòáਠ,èâàæòâ‬‬ ‫¨‬

‫האט‬ ‫כאטש דער אויבערשטער ָ‬ ‫מ'דארף אויסהערן יענעם'ס ווערטער‪ָ .‬‬ ‫ַ‬ ‫געווארן‪ ,‬אונז צו לערנען ַאז‬ ‫ָ‬ ‫נישט געענטפערט‬ ‫האט ער אויסגעהערט‪.‬‬ ‫נאכגעגעבן זיין תפלה‪ָ ,‬אבער איהם ָ‬ ‫נישט ָ‬ ‫פאר זיין איינציגע‬ ‫זאל זוכן ַ‬ ‫פארא שידוך ער ָ‬ ‫וואס ַ ַ‬ ‫אמאהל געפרעגט דעם טשעבינער רב זצ"ל ָ‬ ‫האט ַ ָ‬ ‫טז‪ַ .‬א איד ָ‬ ‫האט דער טשעבינער רב געענטפערט‪:‬‬ ‫טאכטער‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫זאגן‪:‬‬ ‫וואס איך וועל דיר ָ‬ ‫‪ï‬א‪ï‬יר ָ‬ ‫ארא‪ ï‬אויפ'ן ַ‬ ‫ נעם ַארויס ַא פעדער‪ ,‬און שרייב ַ ָ‬‫זאלסט זוכן ַא בחור מיט מדות טובות‪.‬‬ ‫‪ (1‬דו ָ‬ ‫‪ (2‬גוטע מדות‪.‬‬ ‫אמאהל מדות טובות!‬ ‫נאך ַ ָ‬ ‫‪ָ (3‬‬ ‫געזאגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫מסטאלין זצ"ל‪ ,‬דער "ינוקא"‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫הרה"ק רבי ישראל‬ ‫דאס ערשטע‪ ,‬אויב דער בחור איז ַא גוטער‪ .‬ווען מיר הערן ַאז‬ ‫ ווען מ'פרעגט אונז אויף ַא שידוך‪ ,‬פרעגן מיר ָ‬‫נאך ַא מעלה‪,‬‬ ‫)‪ .(‡¯ÚÊ‬הערן מיר ָ‬ ‫»‬ ‫נאך ַא מעלה ‪ -‬לייגן מיר ַא נול‬ ‫ער איז ַא גוטער‪ ,‬לייגן מיר ַא נומער ‪ .1‬הערן מיר ָ‬ ‫נאך ַא נול‪ ,‬און ַאזוי ווייטער‪ .‬אויב מיר הערן נישט ַאז ער איז ַא גוטער‪ ,‬נעמען מיר ַארויס דעם נומער איינס‪ ,‬בלייבט‬ ‫ָ‬ ‫גארנישט‪...‬‬ ‫ער איין גרויסער ָ‬ ‫ליבערזאהן ז"ל )‪¯ÚÎÏÚÂÂ‬‬ ‫ָ‬ ‫פאר הרה"ח רבי נחום‬ ‫האט דערציילט ַ‬ ‫הרה"ק רבי אברהם מתתי' זצ"ל פון שטעפינעשט‪ָ ,‬‬ ‫האט דערציילט‪ַ ,‬אז הרה"ק‬ ‫‡‪ַ ,(Ú"ÈÊ Ï„‚‰ ¯Ú·ÈÏ È·¯ ˜"‰¯‰ ÔÂÙ Ï˜È Èȇ Ô‡« ÔÚÂÂÚ‚ ÊÈ‬אז זיין הייליגער זיידע‪ ,‬דער ריזונער זי"ע‪ָ ,‬‬ ‫האבנדיג אויף זיך ַא גרויסן סכום געלט‪.‬‬ ‫געפאהרן אויף מסחר‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫אמאהל‬ ‫רבי ליבער הגדול איז ַ ָ‬ ‫האט איר געפרעגט‬ ‫האט רבי ליבער הגדול געהערט ווי ַאן ָארימע אלמנה וויינט‪ .‬ווען ער ָ‬ ‫פאהרענדיג אויפ'ן וועג‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫‪,(ÔÂÙ¯Ú„ ÍÏÈÓ ËÙȘ¯‡Ù‬‬ ‫‪« ˇ‰‬‬ ‫האט געצויגן ‪ï‬רנסה )‪» ÈÊ‬‬ ‫האט זי געענטפערט ַאז איר לעמעלע‪ ,‬פון וועלכע זי ָ‬ ‫פארוואס זי וויינט‪ָ ,‬‬ ‫ַ ָ‬ ‫צואווארטן )‚‪¯È‡ ‚È„ Ú·Ú‬‬ ‫ַ‬ ‫האט רבי ליבער איר געהייסן‬ ‫האט נישט פון וואו צו נעמען ‪ï‬רנסה‪ָ .‬‬ ‫געשטארבן און זי ָ‬ ‫ָ‬ ‫איז‬ ‫פאר איר‪.‬‬ ‫געגאנגען קויפן ַא לעמעלע ַ‬ ‫ַ‬ ‫„‪ ,(ËÏÚ‚ ÌÂÎÒ ÔÒȯ‚ ‡« ÏÈȯÚ‬און ער איז‬ ‫באוויזן צו איהם‪ ,‬און רבי ליבער‬ ‫האט אליהו הנביא זכור לטוב זיך ַ‬ ‫דאס לעמעלע‪ָ ,‬‬ ‫גייענדיג אויפ'ן וועג צו קויפן ָ‬ ‫געזאגט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם‬ ‫הגדול ָ‬ ‫פאר ַאן ָארימע אלמנה!‪...‬‬ ‫דארף יעצט גיין קויפן ַא לעמעלע ַ‬ ‫האב נישט קיין צייט‪ ,‬איך ַ‬ ‫ איך ָ‬‫האט אויסגעפירט‪:‬‬ ‫און דער ריזונער ָ‬ ‫געהאט גילוי רבי ליבער!‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫ אליהו הנביא ָ‬‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪èòåå ñòë øòñéåøâ øòã ïòåå ïñéåå êéà ìàæ‬‬ ‫‪¨ åàåå ïåô‬‬ ‫‪ä÷áø èàä‬‬ ‫¨‪¨ íòã óéåà ?øéî ïâò÷ åùò ïåô ïøòåå ïäåèòâtà‬‬ ‫‪ïäòæ èñòåå åã ïòåå ,"êîî êéçà óà áåù ãò" :èâàæòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪,åùò óéåà ñòë øòã èæàìòâëàð‬‬ ‫¨‬ ‫‪¨ ïéåù èàä‬‬ ‫©‪¨ øéã ééá æà‬‬ ‫‪ñòë ïéà èùéð øòî æéà åùò êéåà êéåà æà© ïñéåå åèñìàæ‬‬ ‫¨‬ ‫‪.øéã óéåà‬‬

‫‪åè‬‬

‫‪,ïîéñ à© ïáàä‬‬ ‫÷‪¨ åèñòåå ,ïäåètਠêéæ èòåå øòãåøá ïééã ïâò‬‬ ‫‪ïñòâøàô‬‬ ‫‪© èàä‬‬ ‫©‪¨ åùò êéåà ."åì úéùò øùà úà çëùå" æà‬‬ ‫‪ééååö ïåô äàðù éã ìééåå ,íäéà åö ïäåèòâ èàä‬‬ ‫‪¨ åã ñàåå‬‬ ‫¨‬ ‫‪øòðééà ïòåå :íòðééàðéà èééâ ïøòãðà© íåö øòðééà ïùèðòî‬‬ ‫‪øòã êéåà êéæ èâéàåøàá‬‬ ‫‪© ,ñòë íòã ïåô êàð‬‬ ‫‪¨ èæàì‬‬ ‫‪¨ ééæ ïåô‬‬ ‫‪æé‬‬ ‫‪. ñòë ïééæ ïåô øòèééååö‬‬

‫‪÷åñt íòã óéåà "äãåáòä ãåñé" øòã èáééøù êéìðò ì'÷çöé éáø ÷"äøä èâàæòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪èàä‬‬ ‫‪¨ íòã åö êéìðò‬‬ ‫)‪á÷òé ïòéå ,ïáìá áøéå á÷òéì øçéå" (åì ,àì úéùàøá‬‬ ‫‪à© ,ïòååòâ óéñåî èàä‬‬ ‫‪¨ øò øàð‬‬ ‫‪¨ ,ì"öæ øò÷øàåå‬‬ ‫¨‬ ‫‪ú÷ìã éë éúàèç äîå éòùô äî øîàéå ,ïáìì øîàéå ñòë ïééã ïòåå ,"êîî êéçà óà áåù ãò" :÷åñt ïéà äðååë‬‬ ‫האט געהערט פון הגה"צ רבי‬ ‫וואס ער ָ‬ ‫האט דערציילט ָ‬ ‫זאנענפעלד זצ"ל אב"ד ירושלים‪ָ ,‬‬ ‫יז‪ .‬הגאון רבי יוסף חיים ָ‬ ‫שטאט געוואוינט ַא איד וועלכער איז ליידער‬ ‫ָ‬ ‫האט אין זיין‬ ‫שאדיקער זצ"ל )‪ַ ,(ÌÈÏ˘Â¯È ÈÏ„‚Ó‬אז ַאלס בחור ָ‬ ‫נחום ַ‬ ‫געווען ַא מלשין און מסור‪ ,‬און איז געווען חשוד למסור ממון ונפשות ישראל ח"ו לעכו"ם‪.‬‬ ‫האט ער‬ ‫גאס ָ‬ ‫האט ַא איד געטראגן ַא קעסטל פול מיט אייער‪ ,‬צום רב אין שטוב‪ָ ,‬אבער אויף דער ַ‬ ‫אמאהל ָ‬ ‫ַ ָ‬ ‫דאס‬ ‫אריינצוטראגן ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט אים געצוואונגען ַ‬ ‫האט זיך אויך גענויטיגט אין אייער‪ ,‬און ער ָ‬ ‫באגעגענט דעם מסור‪ ,‬וועלכער ָ‬ ‫ַ‬ ‫פאר דעם מסור‪ ,‬ער‬ ‫געזאגט ַ‬ ‫ָ‬ ‫האט דער איד‬ ‫קעסטל אייער אין זיין הויז‪ָ .‬אנקומענדיג אין הויף פונעם מסור'ס הויז‪ָ ,‬‬ ‫‪ï‬אר אייער‪ ,‬און‬ ‫צובראכן דערמיט ַא ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט דער מסור גענומען זיין שטעקן‪,‬‬ ‫פאר די אייער‪ָ .‬‬ ‫באצאהלן ַ‬ ‫זאל איהם ַ ָ‬ ‫ָ‬ ‫געגאנגען צום רב‪ ,‬און איהם‬ ‫ַ‬ ‫האט געברענגט די אייער‪ .‬איז דער איד‬ ‫וואס ָ‬ ‫ָאנגעש‪ï‬ריצט די קליידער פון דעם איד ָ‬ ‫צובראכענע אייער‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫נאך ָאנגעשמירט מיט די‬ ‫באצאהלן‪ ,‬און איהם ָ‬ ‫געוואלט ַ ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם נישט‬ ‫דערציילט ַאז דער מסור ָ‬ ‫האט דער רב ַאריבערגעשיקט ַא שליח‪ ,‬צו רופן דעם מסור צו קומען צו ַא דין תורה אין בית דין‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫האט זיך ‪ï‬רובירט ַארויסדרייען פון‬ ‫טאן‪ָ ,‬‬ ‫דא צו ָ‬ ‫האט ָ‬ ‫האט געוואוסט מיט וועמען ער ָ‬ ‫וואס ָ‬ ‫דער שליח בית דין‪ָ ,‬‬ ‫האסט‬ ‫דא ַא מצוה פון 'לא תגורו מפני איש'‪ָ ,‬‬ ‫געזאגט‪" ,‬ניין‪ ,‬ניין‪ ,‬ס'איז ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם ָאבער‬ ‫גיין רופן דעם מסור‪ .‬דער רב ָ‬ ‫זאל שוין ַאריבערקומען"‪.‬‬ ‫האב געהייסן ער ָ‬ ‫זאג איהם ַאז איך ָ‬ ‫האבן‪ .‬גיי צום מסור אין שטוב‪ ,‬און ָ‬ ‫וואס מורא צו ָ‬ ‫נישט ָ‬ ‫געגאנגען צום מסור'ס הויז‪ ,‬און איהם איבערגעגעבן‪ַ ,‬אז דער רב האט‬ ‫ַ‬ ‫געפאלגט‪ .‬ער איז‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫דער שליח בית דין ָ‬ ‫האט דער מסור איהם ָאנגעשריגן מיט חוצ‪ï‬ה‪ .‬ווען דער שליח איז‬ ‫זאל זיך שטעלן צו דין תורה‪ָ .‬‬ ‫איהם גערופן ער ָ‬ ‫באפעלן אין‬ ‫אמאהל צו גיין צום מסור'ס הויז‪ ,‬און איהם ַ‬ ‫נאך ַ ָ‬ ‫באפוילן ָ‬ ‫האט דער רב איהם ַ‬ ‫צוריקגעקומען צום רב‪ָ ,‬‬ ‫זאפארט שטעלן צו דין תורה‪.‬‬ ‫זאל זיך ָ ָ‬ ‫נאמען פונעם רב‪ ,‬ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫געשלאגן דעם שליח‪ .‬ווען דער שליח איז צוריקגעקומען‬ ‫ָ‬ ‫האט דער מסור‪ ,‬אין זיין גרויס חוצ‪ï‬ה און עזות‪,‬‬ ‫איצט ָ‬ ‫האט דער רב אויסגערופן אויף דעם מסור ַא חרם‬ ‫געשלאגן‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם‬ ‫פאר דעם רב ַאז דער מסור ָ‬ ‫און דערציילט ַ‬ ‫ונידוי ושמתא‪ ,‬כמבואר בשו"ע חו"מ‪.‬‬ ‫‪Ë˘È Ë‡‰‬‬ ‫האט דער שמש פון בית המדרש )‪» ¯ÚÎÏÚÂÂ‬‬ ‫דאווענען‪ָ ,‬‬ ‫קומענדיגן שבת‪ ,‬ווען דער מסור איז געקומען צום ַ‬ ‫באמערקט‪ ,‬איז‬ ‫האט עס ַ‬ ‫‚‡ ˆ‪ ,(‰˘ÚÓ Ú‬איהם מכבד געווען מיט ַאן עלי' ביי קריאת התורה‪ .‬ווען דער רב ָ‬ ‫‚‪« È„ ÔÂÙ ËÒ‡ÂÂÚ‬‬ ‫ארא‪ï‬גיין פון די בימה‪" .‬דו ביזט‬ ‫זאפארט ַ ָ‬ ‫זאל ָ ָ‬ ‫צוגעגאנגען צו די בימה‪ ,‬און ָאנגעשריגן דעם מסור‪ ,‬ער ָ‬ ‫ַ‬ ‫ער שנעל‬ ‫ארא‪ï‬געגאנגען פון די בימה‪ ,‬און איז‬ ‫ַ‬ ‫טארסט נישט עולה זיין צו די תורה!"‪ .‬דער מסור איז תיכף ַ ָ‬ ‫בשמתא‪ ,‬און דו ָ‬ ‫צוזאגענדיג נקמה צו נעמען אין דעם רב‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫צוריקגעגאנגען ַאן אויפגערעגטער צו זיין ָארט‪,‬‬ ‫ַ‬ ‫געפאהרן צו ַא ברית אין‬ ‫ָ‬ ‫וואכן ש‪ï‬עטער‪ ,‬איז דער רב‬ ‫שאדיקער ווייטער דערציילט‪ַ ,‬אז ַארום צוויי ָ‬ ‫האט רבי נחום ַ‬ ‫ָ‬ ‫שאדיקער‪.‬‬ ‫באגלייטער ‪ -‬איינער פון זיי‪ ,‬רבי נחום ַ‬ ‫האט מיטגענומען צוויי בחורים ַאלס ַ‬ ‫ַא דערנעבנדיגן שטעטל‪ .‬ער ָ‬ ‫האבן זיי‬ ‫נאך מיט ַא מעסער‪ָ ...‬‬ ‫באמערקט ווי דער מסור לויפט זיי ָ‬ ‫האבן די צוויי בחורים ַ‬ ‫פארנדיג אויפ'ן וועג‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫שטארק‬ ‫ַ‬ ‫האט זיך‬ ‫וואגן‪ ,‬און ָ‬ ‫באפוילן ָא‪ï‬צושטעלן דעם ָ‬ ‫פאר'ן רב‪ .‬דער רב האט ַ‬ ‫שנעל דערציילט וועגן דעם ַ‬ ‫זאגט ער צום רב‪:‬‬ ‫וואגן‪ָ ,‬‬ ‫נאנט צום ָ‬ ‫פאר'דבקה'ט‪ .‬ווען דער מסור איז צוגעקומען ָ‬ ‫ַ‬ ‫פאר אייערע צוויי משמשים!‬ ‫אנצוקלא‪ï‬ן די ביינער ַ‬ ‫ַ‬ ‫ גיט מיר רשות ָ‬‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪èéî èâéø÷òâ èùéð êéæ èàä‬‬ ‫‪¨ ä"ò åðéáà á÷òé ."éøçà‬‬ ‫‪äî éòùô äî" :øòèøòåå éã æéåìá èâàæòâ‬‬ ‫¨‬ ‫‪øàð‬‬ ‫‪¨ ,ïáì‬‬ ‫‪,èâéãðéæòâ éåæà© êéà áàä‬‬ ‫‪¨ ñàåå‬‬ ‫‪¨ ."éøçà ú÷ìã éë éúàèç‬‬ ‫‪èñôéåì åã ïåà ,÷øàèù‬‬ ‫©‪© éåæà© øéî åö êéæ èñòtòùè åã æà‬‬ ‫‪.êàð‬‬ ‫‪¨ øéî‬‬

‫‪æè‬‬

‫‪à íùá èâðòøáòâ èøòåå "éáö éèå÷éì" øôñ ïéà‬‬ ‫‪íåé äæ ,åìñë ùãåç ùàø" æà© ,ïùé é"ùø‬‬ ‫‪ïìàæ‬‬ ‫‪¨ øéî ïôìòä øòèùøòáéåà øòã ìàæ‬‬ ‫‪¨ ."íéøåôéëä‬‬ ‫‪øéî ,ïøòãðà© ïèéî øòðééà ïâàøèøàô‬‬ ‫‪¨ © åö êéæ ïééæ äëåæ‬‬ ‫‪,íéùåã÷ä úåáà éã ïåô úåãî éã ïééæ äðå÷ ïìàæ‬‬ ‫¨‬

‫זאגט איהם דער רב‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫ חס וחלילה!‬‫פאר יעדן איינעם פון די בחורים‬ ‫כאטש דערלויבן צו געבן ַ‬ ‫זאל איהם ָ‬ ‫האט דער מסור ווייטער געבעטן דעם רב‪ ,‬ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫געזאגט ַאז ער וויל ש‪ï‬ייען אויף זיי‪ ,‬און‬ ‫ָ‬ ‫האט ער‬ ‫געזאגט‪" ,‬חלילה וחס!"‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫ווידעראמאהל‬ ‫ַ ָ‬ ‫האט דער רב‬ ‫‪ï‬אטש‪ָ .‬‬ ‫איין ַ‬ ‫האט ווידער אויסגערופן‪" :‬חלילה וחס!"‪.‬‬ ‫דער רב ָ‬ ‫געזאגט‪" ,‬עס‬ ‫ָ‬ ‫האט איהם‬ ‫פאר די פיס פונעם רב‪ ,‬און געבעטן מחילה‪ .‬דער רב ָ‬ ‫געפאלן ַ‬ ‫ַ‬ ‫ש‪ï‬עטער איז דער מסור‬ ‫ארא‪ï‬גענומען ווערן לא בזה ולא בבא‪ ,‬ביז דו וועסט נישט‬ ‫פאר דיר‪ ,‬דער נידוי וועט נישט ַ ָ‬ ‫נישטא קיין מחילה ַ‬ ‫ָ‬ ‫איז‬ ‫האט דער מסור ַארויסגענומען צעהן רובעל‬ ‫באצאהלן"‪ָ .‬‬ ‫האט געברענגט די אייער‪ ,‬און איהם ַ ָ‬ ‫וואס ָ‬ ‫מפייס זיין דעם איד ָ‬ ‫זאגענדיג‪:‬‬ ‫פאר'ן רב‪ָ ,‬‬ ‫פון זיין קעשענע‪ ,‬און איבערגעגעבן ַ‬ ‫פאר די אייער‪ ,‬און‬ ‫דאס געלט ַ‬ ‫זאל דער רב איהם געבן ָ‬ ‫א‪ï‬געקאסט ווייניגער ווי צעהן רובעל‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫האבן ָ‬ ‫ די אייער ָ‬‫פאר דעם שליח בית דין‪.‬‬ ‫זאל זיין דמי ‪ï‬יוס ַ‬ ‫דער איבעריגער טייל פונעם געלט‪ָ ,‬‬ ‫געפאהרן ווייטער צום ברית‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫האט מסכים געווען‪ ,‬און זיי זענען ש‪ï‬עטער‬ ‫דער מסור ָ‬ ‫זאנענפעלד‪:‬‬ ‫פאר רבי יוסף חיים ָ‬ ‫דערציילט רבי נחום ווייטער ַ‬ ‫דאך פריהער‬ ‫האב ָ‬ ‫‪ï‬אסירט‪ .‬איך ָ‬ ‫האט ַ‬ ‫דא ָ‬ ‫וואס ָ‬ ‫פארשטיין ָ‬ ‫צוגעגאנגען צום רב‪ ,‬וועלענדיג ַ‬ ‫ַ‬ ‫ ש‪ï‬עטער בין איך‬‫פארטראכט‪ .‬געווענליך‪ ,‬אין‬ ‫ַ‬ ‫האט זיך ַ‬ ‫האנט‪ ,‬און דער רב ָ‬ ‫נאך מיט ַא מעסער אין ַ‬ ‫געזאגט‪ַ ,‬אז דער מסור לויפט אונז ָ‬ ‫ָ‬ ‫פארטראכט?‬ ‫ַ‬ ‫האט דער רב זיך ַאזוי ַ‬ ‫פארוואס ָ‬ ‫אזא מצב‪ ,‬שרייט מען אויס "שמע ישראל"‪ ,‬און "ה' הוא האלקים"‪ָ ,‬אבער ַ ָ‬ ‫ַ ַ‬ ‫האט דער רב געענטפערט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫זאגט )‪" (ËÈ ,ÊÎ ÈÏ˘Ó‬כמים הפנים לפנים‪ ,‬כן‬ ‫האט ַא לייזונג‪ .‬דער ‪ï‬סוק ָ‬ ‫‪ï‬ראבלעם ָ‬ ‫ָ‬ ‫האבן בקבלה ַאז יעדער‬ ‫ מיר ָ‬‫האב איהם אויך פיינט‪ .‬אויב איך‬ ‫דאס מיינט‪ ,‬אויב ער וויל מיר שלעכטס טוהן‪ ,‬מוז זיין ַאז איך ָ‬ ‫לב האדם לאדם"‪ָ .‬‬ ‫האב איך איהם‬ ‫וואלט ער ַאפילו נישט געקענט וועלן מיר שלעכטס טוהן‪ .‬באמת ָ‬ ‫געהאט‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫וואלט איהם נישט פיינט‬ ‫ָ‬ ‫באפאלן ַא ‪ï‬חד‪,‬‬ ‫האט מיך ַ ַ‬ ‫האנט‪ָ ,‬‬ ‫האט ַא מעסער אין ַ‬ ‫האב געזעהן ַאז ער ָ‬ ‫געהאט‪ָ ,‬אבער ווען איך ָ‬ ‫ַ‬ ‫טאקע פיינט‬ ‫ַ‬ ‫געווארן מיט שלעכטע‬ ‫ָ‬ ‫געטראכט‪ ,‬אפשר איז ער געבוירן‬ ‫ַ‬ ‫האב‬ ‫האב זיך גענומען דן זיין איהם לכף זכות‪ .‬איך ָ‬ ‫און איך ָ‬ ‫געהאט ביי וועמען צוצוזעהן‬ ‫ַ‬ ‫האט נעבעך נישט‬ ‫געוואקסן אין ַא שלעכטע סביבה‪ ,‬און ער ָ‬ ‫ַ‬ ‫נאטורן‪ ,‬אפשר איז ער‬ ‫ַ‬ ‫נארמאלע אויפפירונג‪.‬‬ ‫ַא ָ ַ‬ ‫האט‬ ‫‪ï‬אר אייער‪ ,‬איז געווען ווייל דער איד ָ‬ ‫צובראכן ַא ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט‬ ‫וואס ער ָ‬ ‫דאס ָ‬ ‫געטראכט‪ַ ,‬אז ָ‬ ‫ַ‬ ‫האב איך‬ ‫ ש‪ï‬עטער ָ‬‫געטראכט‪ ,‬ווייל עס ווערט‬ ‫ַ‬ ‫האב איך‬ ‫געוואלט קומען צו דין תורה‪ָ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫האט נישט‬ ‫וואס ער ָ‬ ‫דאס ָ‬ ‫געמאנט געלט‪ָ .‬‬ ‫ָ‬ ‫פון איהם‬ ‫זאפארט צו דין תורה‪ ,‬עס קען‬ ‫פאדערן פון ַא מענטש צו שטעלן זיך ָ ָ‬ ‫גע'‪ï‬סק'ענט אין שולחן ערוך‪ַ ,‬אז מ'קען נישט ָ‬ ‫האב איהם ָאנגעשריגן‬ ‫האט ער נישט געוואלט קומען‪ ,‬והא ראי'‪ ,‬ווען איך ָ‬ ‫דערפאר ָ‬ ‫ַ‬ ‫דויערן ביז דרייסיג טעג‪ ,‬וכדומה‪.‬‬ ‫ארא‪ï‬געגאנגען פון די בימה‪.‬‬ ‫ַ‬ ‫געפאלגט און איז גלייך ַ ָ‬ ‫ָ‬ ‫באלד‬ ‫האט ער ַ‬ ‫דארט‪ָ ,‬‬ ‫ארא‪ï‬גיין פון ָ‬ ‫זאל שוין ַ ָ‬ ‫ביי די בימה‪ ,‬ער ָ‬ ‫האט‬ ‫האט אויפגעטוהן‪ַ ,‬אז ווען ער איז צוגעקומען צו מיר‪ָ ,‬‬ ‫דאס ָ‬ ‫האב איך מלמד‪-‬זכות געווען אויף איהם‪ ,‬און ָ‬ ‫ַאזוי ָ‬ ‫ער מיך איבערגעבעטן‪...‬‬ ‫שאדיקער געפרעגט דעם רב‪:‬‬ ‫האט רבי נחום ַ‬ ‫ָ‬ ‫דערלאנגען שלעק?‬ ‫ַ‬ ‫געוואלט‬ ‫ָ‬ ‫האט ער מיר‬ ‫פארוואס ָ‬ ‫ אויב ַאזוי‪ָ ַ ,‬‬‫האט דער רב געענטפערט‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫געטראכט ַא לימוד זכות אויף איהם!‪...‬‬ ‫ַ‬ ‫האסט נישט‬ ‫ ווייל דו ָ‬‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫קוואל ‪ -‬תולדות‬ ‫ַ‬ ‫דער פרשה‬

‫‪æé‬‬

‫‪ùã÷îä úéáá äøåðî éã ïòãðéö øàé‬‬ ‫‪¨ ééä ïéåù ìàæ‬‬ ‫‪¨ äëåæ ïìàæ‬‬ ‫‪¨ øéî ,íéãñç éìîåâ ïåà íéðîçø íéðùééá‬‬ ‫‪.çé ïîà ,éùéìùä‬‬ ‫‪ïòî ,ùãåç ïâéèëòì à© åö ,äøôëå äìéçî à© åö ïééæ‬‬

‫זאגן די בעלי התוספות‪ ,‬ואברה'ם זק'ן ב'א סופי תיבות‬ ‫יח‪ .‬אויפ'ן ‪ï‬סוק )·¯‡˘‪" (‡ ,„Î ˙È‬ואברהם זקן בא בימים" וגו'‪ָ ,‬‬ ‫זאגן )·¯‪" (.ÊÓ ˙ÂÎ‬וכל המאריך באמן‪ ,‬מאריכין לו ימיו ושנותיו"‪ .‬אויב‬ ‫וואס די חז"ל ָ‬ ‫אמ"ן‪ ,‬מרמז צו זיין אויף דעם ָ‬ ‫מען ענטפערט "אמן"‪ ,‬איז מען זוכה צו זיין ַא "זקן בא בימים"‪.‬‬ ‫סאטמארער רב‬ ‫האט דער ַ ַ‬ ‫יאהר‪ָ .‬‬ ‫סאטמארער קהילה ַא איד צו ‪ָ 91‬‬ ‫געווארן אין דער ַ ַ‬ ‫ָ‬ ‫אין שנת תש"ל איז נפטר‬ ‫האט ער‬ ‫דערפאר ָ‬ ‫ַ‬ ‫דאווענען צו ענטפערן "אמן"‪,‬‬ ‫געזאגט‪ַ ,‬אז יענער איד פלעגט ַארומגיין צווישן די מניינים ביים ַ‬ ‫ָ‬ ‫זצ"ל‬ ‫יאר כמנין אמ"ן‪ ,‬ווייל "כל העונה אמן מאריכין לו ימיו ושנותיו"‪.‬‬ ‫זוכה געווען צו אריכות ימים‪ ,‬און געלעבט ‪ָ 91‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬


‫גליו‬

‫ת"ת תורה ויראה‬ ‫דרב"י מסאטמאר‬ ‫קרית יואל‬

‫תנ"ה‬

‫בנשיאות כ"ק מר‬ ‫אדמו"ר שליט"א‬

‫פרשת תולדות‬ ‫שנת תשע"ז לפ"ק‬

‫בעזהשי"ת‬

‫ג' תתצח( עס דערציילט אונזער זיידע‬ ‫‪å"éä ñééåå óñåé 'ø ç"äøä‬‬

‫מרשמי רשוותא‬ ‫אלס בחור אי די יאר תשכ"דכ"ז‪ ,‬פלעג אי ארויסהעלפ אי די אפיס פו "חברה‬ ‫קופת בחורי"‪ ,‬וואס איז געוואר אנגעפירט דור הרה"ח גרשו )ב"ר שלמה( גפ ע"ה‪ ,‬וועלכער‬ ‫האט דאס זייער געטריי אנגעפירט‪ ,‬וואס דער עיקר ארבעט איז געווע צו איינטייל די‬ ‫בחורי פו די ישיבה צו גיי נא געלט אי אלע בתי מדרשי‪.‬‬ ‫עס פלעגט ארויספאר יעד טאג פיר געדונגענע קאר סערוויסעס‪ ,‬מיט פיר בחורי אי‬ ‫יעדע קאר‪ ,‬צו פיר געגענטער פו די שטאט‪ ,‬וויליאמסבורג‪ ,‬בארא פארק‪ ,‬קרוינהייטס‪ ,‬או‬ ‫איסט סייד‪ ,‬או מ'האט זיי ארו געטראג צו אלע מניני ביי אלע בתי מדרשי‪.‬‬ ‫עס איז אפטמאל אויסגעקומע פארשידענע שאלות איבער גיי נא געלט‪ ,‬או ר' גרשו‬ ‫ע"ה פלעגט אריינגיי צו ¯·‪ Ú"ÈÊ Ï‡ÂÈ È¯·„‰ ˜"‰È‬פרעג או ברענגע תשובה‪.‬‬ ‫יעדע ווא נא שב"ק איז די חידושי תורה פו שב"ק געוואר אפגעשריב דור הרה"ח‬ ‫ר' מאיר ישראל גאלדבערגער הי"ו‪ ,‬או הרה"ח ר' נפתלי לעבאוויטש הי"ו‪ ,‬או יעד מיטווא‬ ‫ביינאכט זענע זיי אריינגעגאנגע צו רבי' או איבערגעגאנגע די געשריבענע תורות‪.‬‬ ‫איינמאל האט זיי דער רבי געזאגט אז אסא מאל האט ער שוועריגקייט זי מצמצ‬ ‫זיי אוי" די תורה בשעת ווע ער גייט דאס איבער‪ ,‬ווייל ער מוז זי אנשטרענגע צו‬ ‫פארשטיי דע כתב יד‪ ,‬האב זיי געזוכט איינע וואס זאל יעדע ווא אפטייפ די תורה מיט‬ ‫א טייפרייטער‪ ,‬או אזוי וועט זיי גרינגער צו ליינע פאר רבי'‪.‬‬ ‫אי אפיס פו די 'קופה' איז געווע א טייפרייטער‪ ,‬או אי האב גוט געקענט טייפ‪,‬‬ ‫האט מע מי מכבד געווע דערמיט‪ ,‬או יעד מיטווא פארנאכט ווע זיי זענע פארטיג‬ ‫געוואר מיט שרייב די תורה‪ ,‬האט מע עס געברענגט צו מיר‪ ,‬או אי האב דאס שנעל‬ ‫אפגעטייפט‪ ,‬כדי ס'זאל זיי גרייט אריינצוטראג צו רבי'‪) .‬כ'האב געבעט אלס שכר טירחא צוויי בקשות‪,‬‬ ‫אי זאל קענע ארויפטייפ מיי נאמע או מאמע'ס נאמע פו אויב‪ ,‬או אי זאל מעג אריינלייג א 'קארבא פאפיר' אונטער‬

‫בלעטל כדי ס'זאל בלייב א קאפיע ביי מיר(‪.‬‬ ‫בשנת תשכ"ה איידער דער רבי איז געפאר קיי אר‪ #‬ישראל‪ ,‬האט ער געזאגט אז אוי"‬ ‫די שי" וועט ער האב מער צייט איבער צו ליינע די תורות פו א גאנ‪ #‬סדר )ויקרא אדער במדבר‪,‬‬ ‫וועלכע איז דעמאלט געגאנגע צו דרוק( אי האב דא באקומע די כתבי‪ ,‬או אי האב דאס‬ ‫אפגעטייפט אי די איילעניש בעפאר דער רבי האט אפגערייזט קיי אר‪ #‬ישראל‪.‬‬ ‫אי האב שפעטער באקומע די גריס זיי האב מיר געזאגט אז דער רבי איז זי מחי'‬ ‫מיט די געטייפטע תורות‪ ,‬אזוי האב אי געהאט די זכי' מחי' זיי דע צדיק‪ ,‬זיעועכי"א‪) .‬יואל‬ ‫בערגער‪ ,‬יעקב משה רובינשטיי‪ ,‬ארי' קאה‪ ,‬מרדכי אהר ווייס(‪.‬‬

‫ג' תתצט( עס דערציילט אונזער זיידע‬ ‫‪å"éä õøàååù éáö 'éîçð 'ø ç"äøä‬‬

‫'ג כי יזקי ' מיינט דע טאט ‪...‬‬ ‫מיי שוואגער הרה"ח ר' משה וועבערמא הי"ו או זיי ברודער הגה"ח ר' מאיר זצ"ל‬ ‫זענע געווע תלמידי פונע 'מלא' זצ"ל‪ ,‬או זיי האב שוי געוואוינט אי אמעריקע נא‬ ‫איידער דער היימישער עול איז אהערגעקומע נא די קריג‪.‬‬ ‫האט מיר מיי שוואגער דערציילט אז ווע דער ¯·‪ Ú"ÈÊ È"¯·„‰ Ô¯Ó È‬איז אנגעקומע קיי‬ ‫אמעריקע ר"ה תש"ז‪ ,‬האט ער יענע יאר חוהמ"ס געפירט טיש אינע דעמאלטסדיג סטאלינער‬ ‫ביהמ"ד אוי" ראדני סט‪ .‬או זיי זענע געגאנגע צו טיש‪.‬‬ ‫אי יענע תקופה זענע די 'מלאכי' געווע די איינציגסטע אי אמעריקע וואס זענע‬ ‫געגאנגע אויפ גאס מיט לאנגע פיאות‪ ,‬גרויסע ציצית א קיי בושה פו קיינע‪ .‬ווע זיי זענע‬ ‫אריינגעקומע צו טיש האט זיי דער רבי באטראכט‪ ,‬או געפרעגט ווער זיי זענע‪ .‬האט מע‬ ‫געזאגט פאר רבי' אז דאס זענע אמעריקאנער בחורי‪.‬‬ ‫דער רבי האט הנאה געהאט זיי צו זעה‪ ,‬או ער האט געזאגט "די וועלט פרעגט פארוואס‬ ‫האט דער אייבערשטער דוקא געגעב די תורה אי מדבר או נישט אי א באוואוינט פלא‪ ?#‬נאר‬ ‫ווע דער אייבערשטער וואלט געגעב די תורה אי א מקו מושב וואלט מע געזאגט אז דאס‬ ‫איז נאר נוגע פאר די מענטש פו יענע מדינה או נישט פאר די גאנצע וועלט‪ ,‬וועג דע האט‬ ‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫זיי דער אייבערשטער ארויסגענומע אי מדבר ווי קיינער וואוינט נישט‪ ,‬איז דאס הפקר‪ ,‬עס‬ ‫באלאנגט פאר אלעמע גליי"‪.‬‬ ‫האט דער רבי אויסגעפירט ווייזנדיג אוי" די בחורי "ווייזט אויס אז די תורה באלאנגט אי‬ ‫אמעריקע אוי"‪...‬‬ ‫אי האב אמאל געהערט פונע רבי' ז"ל ביי א דינער אי קראונהייטס‪ ,‬האט ער געזאגט‬ ‫אויפ פסוק "חנו לנער על פי דרכו ג כי יזקי לא יסור ממנו"‪ ,‬אז מ'קוקט עפ"י דקדוק גייט‬ ‫ארוי" דער 'ג כי יזקי' אויפ טאט‪ ,‬נישט ווי מ'לערנט פשוט אז עס מיינט דאס קינד‪.‬‬ ‫האט דער רבי געזאגט אז מ'קע דאס טייטש "חנו לנער על פי דרכו" אויב וועט א טאטע‬ ‫אויפציעה א קינד אויפ דר האמת‪ ,‬דעמאלטס 'ג כי יזקי' ווע דער טאטע וועט עלטער ווער‬ ‫'לא יסור ממנו' וועט דער טאטע נישט אוועק גיי פו גוט וועג‪ ,‬ווייל זיי ערליכער קינד וואס‬ ‫ער האט אויפגעצויג וועט אי דערמאנע דע דר הישר אוי" וואס דער טאטע האט אי מחנ‬ ‫געווע‪) .‬יהוס" קרויס‪ ,‬נפתלי קרויס‪ ,‬משה דוד שוואר‪(#‬‬ ‫ג' תתק( עס האט דערציילט אונזער זיידע‬ ‫‪÷"äáéùéá î"ø ì"öæ ïäà÷ ãåã éëãøî 'ø â"äøä‬‬

‫א אקסענע סברא‬ ‫אי די בראשית יאר איז געווע א שרייבער אי 'דער איד' הרה"ח ר' אוריאל צימער ז"ל‪,‬‬ ‫ער איז געווע א בעל תשובה‪ ,‬א ליובאוויטשער חסיד‪ ,‬א טיפער בעל מחשבה או א שטארקער‬ ‫קנאי‪ ,‬א מושל אי מערערע השלמות‪ ,‬ער האט געדינט אלס א דאלמעטשער אי די יו‪ .‬ע‪.‬‬ ‫אי יענע יאר האט ער געשריב הערליכע ארטיקלע אי קנאות אונטער נאמע 'א‪.‬‬ ‫באסיק' וואס האט ארויסגעברענגט די טומאה פו ציונית אוי" א מורא'דיג אופ‪.‬‬ ‫איינמאל האט ער געשריב א ארטיקל אונטער קעפל 'וואס מיינט א אקסענער סברא'‪ .‬או‬ ‫ער האט מסביר געווע אינע מאמר‪ ,‬אז אמאל קע זיי א פאסטו‪ ,‬א פערצ יעריגער שייגעצל‪,‬‬ ‫וואס פירט אליי א סטאדע מיט פינ" הונדערט אקס‪ ,‬וואס באמת יעדע איינע פו די ‪ 500‬אקס‬ ‫קע אוועקלייג דע פאסטו אי א מינוט‪ ,‬איז די שאלה ווי אזוי קע טאקע איי קליינער‬ ‫שייגעצל פיר אזא סטאדע?‬ ‫נאר דער תירו‪ #‬איז אז 'א אקס טראכט נישט'‪ ,‬ער האלט נישט אז ער גייט נא דע‬ ‫פאסטו‪ ,‬ער טראכט איי זא אויב ‪ 499‬אקס גייע אינאיינע גיי אי אוי מיט זיי‪ ,‬או ער גיט‬ ‫נישט אוועק קיי ברעקל מחשבה איבערצוטראכט אפשר קע מע אנדערש קלער‪.‬‬ ‫האט ער דאס ארויסגעברענגט איבער די מענטש וואס זייער מהל המחשבה גייט מיט א‬ ‫אקסענע סברא‪ ,‬מ'פרעגט אי אוי" עפעס וואס ער האט געטו‪ ,‬איז זיי תשובה "ווייל יעדער‬ ‫טוט אזוי‪ "...‬אבער אז מ'וועט אריינטראכט פארוואס 'יעדער' טוט אזוי‪ ,‬וועט זי ארויסשטעל‬ ‫אז איי צייטונגס שרייבער‪ ,‬א לייכטזיניגער מענטש האט עפעס מחליט געווע‪ ,‬ער האט אזוי‬ ‫געשריב‪ ,‬או דער דעת הקהל לויפט אי נא‪ ,‬אנע געב א איבריגע מינוט מחשבה‪ ,‬פארוואס‬ ‫או פארווע‪ ,‬אלעס בלויז ווייל 'יעדער' טוט אזוי‪...‬‬ ‫אגב‪ ,‬רבי אוריאל האט אמאל געשריב אי זיינע מאמרי איבער לשונ הטמא העברעאיש‪,‬‬ ‫אז דער מנהג העול ווע מ'פרעגט עמיצ אוי" אידיש "וואס הערט זי"‪ ,‬ענטפערט ער "ברו‬ ‫ה'‪ ,‬או ווע מ'פרעגט איינע אוי" עברית "מה נשמע?"‪ ,‬ענטפערט ער "הכל בסדר‪ ,"...‬או דער‬ ‫ש ה' ווערט נישט דערמאנט אי זייער לשו הטמא‪.‬‬ ‫דער זיידע ז"ל איז געווע זייער א גרונטליכער לערנער אויפ בלאט‪ ,‬או ער האט אלס‬ ‫געפאדערט פו זיינע תלמידי אי די ישיבה‪ ,‬אז זיי זאל לערנע אוי" דע אלט דר הלימוד‪,‬‬ ‫או ער פלעגט אוועקמאכ מיט א שטארק ביטול דע נייע דר הלימוד וואס ער האט געזאגט‬ ‫אז דאס איז ביטול הזמ‪ ,‬ווי ‪ Ú"ÈÊ È"¯·„‰ ˜"‰È·¯ ˜"Î‬שרייבט איבער דע אי ספה"ק ויואל‬ ‫משה )מאמר ג'(‪.‬‬ ‫אוי" זיי אייגנארטיג וועג האט ער אמאל געזאגט אז ביי די ליטווישע מגידי שיעור איז דא‬ ‫דריי סארט מהלכי‪ ,‬אונס‪ ,‬מפתה‪ ,‬או מוציא ש רע‪ .‬אוי" די חידושי פו א געוויס גדול האט‬ ‫ער געוויז ווי דאס איז בבחינת 'מאנס' ער צווינגט אריי זיי פשט אי די גמרא צי דו ווילסט יא‬ ‫צי נישט‪ ...‬א צווייטער איז א 'מפתה'‪ ,‬ער דרייט אזוי גוט אריי דע פשט אז דער תלמיד זאל‬ ‫מיינע אז דאס מיינט טאקע די גמרא‪ ,‬או די אנדערע זענע סת 'מוציא ש רע' אוי" די גמרא‪,‬‬ ‫זיי לערנע אריי פשטי וואס לא עלתה על דעת חכמינו ז"ל מעול‪) .‬יושע הערש לעווי‪ ,‬שמעו טויב(‪.‬‬


‫ג' תתקא( עס דערציילט אונזער זיידע‬ ‫‪à"èéìù ïàîãòéøô ïäëä äçîù íäøáà 'ø â"äøä‬‬

‫גמילות חסדי מיט די קאר‬ ‫אי האב געהערט פו הרה"ח ר' אברה יעקב גלאנצער ע"ה אז ער האט אמאל‬ ‫געפירט דע ¯·‪ ‰"‰ÏÊ Ï‡ÂÈ È¯·„‰ Ô¯Ó Ô'È‬מיט זיי קאר פו וויליאמסבורג קיי בארא‬ ‫פארק‪ ,‬ווע ער האט זי איינגעדרייט ביי בעדפארד ביי קיעפ זענע געשטאנע עטליכע‬ ‫איד או געווארט אוי" א היטש‪ ,‬ווי פארשטענדלי איז ער ווייטער געפאר‪.‬‬ ‫פרעגט אי דער רבי "וואו וויל פאר די איד?"‪ ,‬זאגט ער קיי בארא פארק‪ ,‬פרעגט‬ ‫דער רבי "נו‪ ,‬מיר פאר דא קיי בארא פארק‪ ,‬פארוואס זאלסטו זיי נישט מיטנעמע?!"‪.‬‬ ‫ר' אברה יעקב האט פרובירט צו זאג אז עס איז נישט שיי מיטצונעמע מענטש‬ ‫ווע דער רבי איז דא‪ .‬אבער עס האט אי נישט געהאלפ‪ ,‬או ער האט זי געמוזט צוריק‬ ‫דרייע או אריינעמע וויפיל מענטש עס האב נאר געהאט פלא‪ #‬אי די קאר צוזאמע‬ ‫מיט רבי'‪) ...‬שמעו ווייס(‬ ‫ג' תתקב( עס דערציילט אונזער זיידע‬ ‫‪å"éä âøòáðééèù ïøäà äùî 'ø ç"äøä‬‬

‫דער 'פארגער' אתרוג פאר רבי' ‬ ‫מיי טאטע הרה"ח רבי חיי מרדכי שטיינבערג ע"ה האט זי געהאט געקענט מיט די‬ ‫'בעלי פרדסי' פו די אתרוגי‪ ,‬איינער האט געהייס ר' משה לוטנער ע"ה דער צווייטער‬ ‫האט געהייס ר' בערל לוטנער ע"ה‪ ,‬ער האט זיי געקענט פו ירושלי‪ ,‬וואו ער האט‬ ‫געוואוינט דריי יאר בער‪.‬‬ ‫האט מיי טאטע דערציילט "פאר סוכות האב זיי געברענגט די אתרוגי‪ ,‬וויבאלד אי‬ ‫בי זייער נאנט געווע מיט זיי האב זיי מיר געגעב רשות זי אויסצעוועל א אתרוג פו‬ ‫צוויש דריי הונדערט אתרוגי‪ .‬פארשטייט זי אז כ'האב געהאט די געלעגענהייט האב‬ ‫אי טאקע געוועלט א שיינע אתרוג מיט אלע מעלות עס איז געווע אינגאנצ ריי פו‬ ‫אויב ביז אראפ"‪.‬‬ ‫"אי געדענק דעמאלטס איז צו מיר אריבערגעקומע ר' ישראל דרעזנער‪ ,‬ער האט‬ ‫געהאנדלט מיט דימאנט‪ ,‬ער איז אריבערגעקומע צו מיר ערב סוכות‪ ,‬מיט א ‪'10‬נער ל‪+,‬‬ ‫)מיט וואס מ'קוקט דימאנט( או ער האט געקוקט דערוי" אנדערטהאלב שעה‪ ,‬או ער האט‬ ‫באשטעטיגט אז דער אתרוג איז "לאפ ריי"‪.‬‬ ‫רופט ער זי א צו מיר "חיי מרדכי אי געב דיר הונדערט דאלאר אוי" דע אתרוג‬ ‫)הונדערט דאללער אי יענע צייט איז געווע א הו רב(‪ .‬אבער אי האב אי געזאגט "אי געב דיר נישט‬ ‫דע אתרוג"‪ .‬ר' ישראל האט זי צובייזערט אוי" מיר‪ :‬אי וויל דא עס געב פאר‬ ‫רבי'‪"...‬‬ ‫האב אי אי געזאגט "מהאי טעמא וויל אי עס טאקע נישט געב‪ ,‬ווייל אי וויל עס‬ ‫געב פאר' רבי'‪"...‬‬ ‫די ערשטע נאכט סוכות נאכ דאווענע האב אי אהיימבאגלייט דע רבי' פו 'נעפ‬ ‫מענשא' ביז צו רבי' אהיי‪ .‬אונטערוועגענס האב אי געזאגט פאר רבי'‪ :‬אי האב א‬ ‫אתרוג וואס האט אלע מעלות וואס א אתרוג קע פארמאג‪ ,‬או ישראל דרעזנער האט עס‬ ‫היינט נאכמיטאג באקוקט מיט א ‪ 10‬לאפ‪ ,‬או ס'איז ריי פו אויב ביז אראפ"‪.‬‬ ‫פרעגט מי דער רבי‪" :‬נו‪ ,‬פארוואס ביסטו נישט געקומע בייטאג?"‬ ‫אי האב באמת דוקא נישט געוואלט גיי געב דע אתרוג פאר רבי' בייטאג‪ ,‬ווייל‬ ‫דער רבי וואלט זיכער נישט גענומע פו מיר דע אתרוג במתנה‪ ,‬או ער וואלט זי ווע‬ ‫געשפארט צו באצאל‪ ,‬או אי האב דאס דוקא געוואלט געב פאר רבי' במתנה‪.‬‬ ‫פאר רבי' אבער האב אי דאס נישט געוואלט זאג‪ ,‬האב אי גענטפערט אז כ'האב‬ ‫נישט געקענט אריינגיי ווייל ס'איז געווע געשפארט די טיר‪) .‬אי האב נישט מורא געהאט צו זאג דע‬ ‫תירו‪ #‬ווייל כ'האב געוואוסט די טיר איז טאקע פארשפארט געווע‪ ,‬ווייל ביי בינד דע לולב האט דער רבי געהאלט די טיר‬ ‫פארשפארט‪ ,‬ער האט דערביי געהאט א גאנצע עבודה וואס קיינער האט נישט געטארט מיטהאלט(‪.‬‬

‫זאגט מיר דער רבי "דא וועסטו קומע מארג אינדערפרי איידער אתרוג בענטש‪,‬‬ ‫כ'וועל דיר דעמאלטס געב א צווייט אתרוג"‪.‬‬ ‫מארג‪ ,‬דע ערשט טאג סוכות אינדערפרי ווע ס'איז נאר טאג געוואר‪ ,‬בי אי שוי‬ ‫געשטאנע אונט ביי די טיר פו רבי'נס הויז‪ ,‬דער רבי עפענט די טיר‪ ,‬או פרעגט מיר‪ :‬נו‪,‬‬ ‫האסטו געברענגט די אתרוג?‪ ,‬זאג אי 'יא'‪.‬‬ ‫דער רבי איז אריינגעגאנגע אי זיי קליינע סוכה'לע‪ ,‬עס איז געווע פול מיט‬ ‫לעקטערלע‪ .‬דער רבי נעמט דע אתרוג אי די האנט אריי או ער באטראכט דאס גוט‪ ,‬ער‬ ‫רופט זי א‪" :‬ס'האט דא גארנישט קיי צורה פו קיי אר‪ #‬ישראל אתרוג"‪.‬‬ ‫האב אי געזאגט פאר רבי' אז ס'האט א צורה פו א פארגער אתרוג‪ .‬זאגט דער רבי‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫"דאס קוק אי טאקע‪ ,‬ס'זעהט אויס ווי א פארגער אתרוג"‪) .‬פארגער‪ ,‬איז א געגענט אי גריכנלאנד‪ ,‬דער‬ ‫שינאווער רב זי"ע האט מקפיד געווע צו נעמע פו דארט א אתרוג(‪.‬‬

‫פרעגט מי דער רבי‪" :‬פו וואנעט ווייסטו פו א פארגער אתרוג" האב אי‬ ‫גענטפערט "אז דער הוניאדער רב ז"ל האט מי געוויז די סימני פו א טערקישע טלית‬ ‫או פו א פארגער אתרוג"‪.‬‬ ‫פרעגט מי דער רבי "וואס זענע די סימני?" אי בי צוגעגאנגע צו רבי' או אי‬ ‫האב אי געוויז די סימני‪ .‬דער אתרוג וואס אי האב געהאט געגעב פאר רבי' איז‬ ‫נישט געווע קיי 'פארגער'‪ ,‬ס'איז געווע פו אר‪ #‬ישראל‪ ,‬א אר‪ #‬ישראל'דיגער אתרוג‬ ‫וואס האט אוי געהאט די סימני פו די בלעטערלע פו א פארגער אתרוג‪ ,‬עס האט‬ ‫סימני אויב או אונט‪.‬‬ ‫דער רבי קוקט או ער רופט זי א "דא קע מע דא נישט אזוי זעה לאמיר‬ ‫ארויפגיי אי שטוב‪ ,‬או דארט לאמיר זע"‪.‬‬ ‫דער רבי איז ארויפגעגאנגע אי שטוב‪ ,‬או זי געשטעלט ביי איי פענסטער‪ .‬ער האט‬ ‫דארט געהאט צוויי פענסטער איינס קעג צווייט ביי די ווינקלע פו שטוב‪ ,‬דער רבי איז‬ ‫געגאנגע צו איי פענסטער או געשטאנעע דארט אפשר א האלבע שעה דערנא‬ ‫געגאנגע צו אנדער פענסטער או געשטאנע דארט או געקוקט דערנא האט זי דער‬ ‫אנגערופ‪" :‬דאס איז טאקע א שיינער אתרוג‪ ,‬נו‪ ,‬דו האסט דע א אנדער אתרוג?"‬ ‫האב אי געענטפערט "ניי‪ ,‬דער רבי האט דא אסא אתרוגי"‪.‬‬ ‫זאגט דער רבי "נו‪ ,‬וועסט אריינקומע נאכ אתרוג בענטשע‪ ,‬וועל מיר זעה"‪ .‬אי‬ ‫האב צוגעווארט ביז נאכדע וואס דער רבי האט אתרוג געבענטשט‪ ,‬ס'איז שוי געווע‬ ‫האלב על"‪ ,‬אדער על"‪ ,‬אויפ טיש איז דארט געלעג אסא אתרוגי‪ ,‬אריינגעלייגט אי די‬ ‫קלאטש‪ ,‬אי די ווארע‪.‬‬ ‫דער רבי איז צוגעגאנגע צו טיש או זי ארומגעקוקט אוי" די אתרוגי‪ ,‬או האט‬ ‫פו דארט ארויסגענומע א אתרוג‪ ,‬או ער האט עס מיר געגעב‪ ,‬או זי אנגערופ‪" :‬אבער‬ ‫נאכ דאווענע זאלסטו מיר עס צוריקברענגע"‪.‬‬ ‫יעד טאג בי אי געקומע צו רבי' נא א אתרוג‪ ,‬דער רבי האט מיר אלס געגעב‬ ‫א אנדער אתרוג‪ ,‬או יעדע מאל באזונדער האט ער מיר געזאגט‪ :‬נאכ דאווענע זאלסטו‬ ‫מיר עס צוריקברענגע"‪...‬‬ ‫אי האב דעמאלטס אפגעציילט די אתרוגי וואס זענע געלעג אויפ טיש‪ ,‬אי האב‬ ‫געזעה ניי אתרוגי‪ ,‬דער רבי האט אלס געהאט ‪ 98‬אתרוגי‪ ,‬קיינער האט נישט געזעה‬ ‫אוי" וואס דער רבי האט באמת אתרוג געבענטשט‪ ,‬דער רבי האט זייער מקפיד געווע אז‬ ‫קיינער זאל נישט זעה זיי עבודה ביי אתרוג בענטש‪ ,‬ער פלעגט פארשליס די טיר‪ ,‬או‬ ‫פארדעק אפילו דע שליסל לא‪ ,‬ער האט בכונה זייער באהאלט זיי עבודה בשעת'‬ ‫אתרוג בענטש‪ ,‬אזוי אז קיינער האט נישט געוואוסט אוי" וועלכע פו די ניי אתרוגי דער‬ ‫רבי האט געבענטשט‪) .‬חיי מרדכי שטיינבערג(‬ ‫ג' תתקג( עס דערציילט אונזער עלטער באבע תחי' אשת‬ ‫‪ì"æ ùèéååà÷øòá ïäëä ùøòä ïéîéðá 'ø ç"äøä‬‬

‫‪ìçø úéá ìäðî‬‬

‫וברית אבות לבני תזכור‬ ‫מיי עלטער זיידע ‪ ȇ˜Â· „"·‡ Ï"Ê Ò‡¯‚ ԉΉ ‰˘Ó '¯ ˆ"‰‚‰‬איז אלס בחור‬ ‫אמאל געווע אונטערוועגנס גייענדיג צופיס אהיי פו די ישיבה‪ ,‬אויפ וועג האט ער‬ ‫געדארפט אדור גיי א וועלדל‪ ,‬זייענדיג אי וואלד האט ער זי פלוצלינג געזע שטיי‬ ‫נעב א גוי‪ ,‬דער גוי גיט אי א קלאפ אי די פלייצע או בעט אי אז ער זאל אי געב‬ ‫אביסל פייער‪ ,‬דער זיידע האט אי געענטפערט אז זיי טאטע האט אי אויסגעלערנט‬ ‫נישט צו געב פייער פאר א אומבאקאנט מענטש‪.‬‬ ‫האט דער גוי אי געפרעגט "ווער איז דיי טאטע?" האט ער געענטפערט אז זיי‬ ‫טאטע איז ר' וואל" גראס פו טיסאלאדאני‪ ,‬פרעגט אי דער גוי מיט א פריינטליכקייט‬ ‫"אה‪ ,‬דו ביסט דאס משה?!" זאגט ער אז יא‪ ,‬האט אי דער גוי דערציילט אז זיי נאמע‬ ‫איז 'ראזשא שאנדאר'‪ ,‬דער נאמע וואס איז געווע באוואוסט אי די גאנצע געגנט אלס‬ ‫הויפט רויבער‪ ,‬אלע האב געציטערט פו דע נאמע‪ ,‬או דא שטייט ער פאר אי פני אל‬ ‫פני‪.‬‬ ‫אבער וויבאלד דער רויבער איז באאיינדרוקט געוואר פונע ענטפער פו דע‬ ‫בחור'ל‪ ,‬או ווי עס ווייזט אויס האט ער אי געדענקט פו ווע ער איז געווע דער שבת גוי‬ ‫ביי זיי אי דאר"‪ ,‬האט זי אי אי ערוועקט א געפיל פו רחמנות‪ ,‬או ער האט אי‬ ‫ארויסבאגלייט ביז אינדרויס פו וואלד‪ ,‬מאכנדיג זיכער אז ער ווערט נישט באפאל אויפ‬ ‫וועג פו א אנדער רויבער‪ ,‬אזוי איז דער זיידע אנגעקומע אהיי בשלו אי זכות פו‬ ‫כיבוד אב‪) .‬ארי' לייבוש גלאנ‪ ,#‬שמואל עמר גלאנ‪(#‬‬


‫דער מדרש דערציילט‬

‫א‪ .‬גראדער‪/‬אייוועלט‪.‬קאם‬

‫פרשת תולדות‬

‫ויעתר יצחק לה'‬ ‫"זאג נאר ענר‪ ,‬ווי גייען זיי דארט?"‬ ‫"וואס הייסט וואו? דו זעסט נישט אויף דער עלטער אשכול ברודער‪ ,‬זיי גייען‬ ‫ארויף דעם בארג!"‬ ‫"פארשטייסטו נישט וואס איך פרעג‪ ,‬פארוואס גייען זיי ארויף דעם בארג?"‬ ‫"כ'פארשטיי דיר נישט אשכול‪ ,‬דו פרעגסט קשיות אויף דעם יצחק‪ ,‬ער איז דאך‬ ‫א הייליג קינד"‪.‬‬ ‫"אוי ענר ענר‪ ,‬א קינד רופסטו אים‪ ,‬ער איז דאך שוין זעכציג יאר אלט"‪.‬‬ ‫"און איך געדענק נאך ווי היינט ווען ער איז געבוירן געווארן‪ ,‬ס'קוקט מיר אויס ווי‬ ‫נעכטן‪ ,‬כ'דערמאן זיך אפילו א גוטער וויץ וואס די ליצים האבן דאן פארשפרייט"‪.‬‬ ‫(ספורנו שבא מישמעאל או מאמו כדי שהוא יהי' היורש היחידי של אברהם)‬ ‫"יא ענר‪ ,‬דו מיט דיין זכרון‪ ,‬נו זאג מיר איבער דעם וויץ‪ ,‬לאמיר הערן"‪.‬‬ ‫"איך ווייס נישט פונקטליך וואס דער וויץ איז געווען‪ ,‬אבער עפעס האט זיך עס‬ ‫גערעדט אז יצחק איז באמת א זון פון אבימלך‪( ,‬גמ' בב''מ פז) אדער פון פרעה‬ ‫גאר‪( ...‬תנחומא) יעדער האט געלאכט האב איך מיטגעלאכט‪ ...‬כ'ווייס נאך יעצט‬ ‫נישט פארוואס"‪.‬‬ ‫"כ'פארשטיי נישט‪ ,‬ער קוקט דאך אויס פונקט ווי אברהם‪ ,‬וויאזוי קענסטו זאגן‬ ‫אז ער איז אבימלך'ס?"‬ ‫"איך האב דען געזאגט עפעס? כ'זאג דיר דאך אז די ליצים האבן געזאגט‪,‬‬ ‫הקיצור ווייס איך נאך אלץ נישט‪ ,‬וואס עפעס שלעפט ער זיך ארויף דעם מורי'‬ ‫בארג‪( ,‬פרקי דר"א לב תרגום יונתן) אפשר וויל ער זיך נאכמאל לאזן שחט'ן‬ ‫דארט?"‬ ‫"נע‪ ,‬צו דעם וואלט ער נישט מיטגענומען זיין ווייב‪ ,‬וואס עפעס שלעפט ער מיט‬ ‫רבקה'ן?"‬ ‫"איך האלט די בעסטע זאך וואלט געווען אים שטיל נאכגיין‪ ,‬און נאכקוקן וואס‬ ‫ער גייט דארט טון"‪.‬‬ ‫"נו גוט‪ ,‬לאמיר גיין"‬ ‫"ווילסט זיך באהאלטן דא אונטער די שטיינער?"‬ ‫"ניין‪ ,‬כ'מיין ס'נישט קיין גוטער פלאץ‪ ,‬ווייל כ'זעה ווי יצחק שלעפט שטיינער‪,‬‬ ‫קוקט אויס ווי ער וויל עפעס בויען דא"‪.‬‬ ‫"מן הסתם א מזבח‪( ,‬זוה"ק) כ'געדענק נאך ווי זיין טאטע אברהם פלעגט בויען‬ ‫כסדר מזבחות‪ ,‬מקריב געווען קרבנות‪ ,‬און געלויבט דעם באשעפער‪ ,‬כ'מיין אז‬ ‫אויף דעם בארג האט ער שוין אויך געבויעט א מזבח טאקע ביי די עקידה פון‬ ‫יצחק'ן"‪.‬‬ ‫"יא יא‪ ,‬ער האט דאך מקריב געווען א איל דעמאלס‪ ,‬כ'געדענק נאך ווי ער‬ ‫האט געזאגט ביי יעדע זאך‪ ,‬זאל זיין דער שחט'ן אנגענומען ווי גלייך איך וואלט‬ ‫גע'שחט'ן מיין יצחק‪ ,‬זאל זיין דער שפריצן די בלוט אנגענומען ווי איך וואלט‬ ‫געשפריצט יצחק'ס בלוט‪ ,‬זאל זיין דער פארברענען‪"...‬‬ ‫"נו אוודאי געדענק איך‪ ,‬אויב ווייס איך גוט איז אברהם נישט געווען דער‬ ‫ערשטער וואס האט געבויעט א מזבח דא אויפן בארג‪ ,‬כ'מיין אז אדם הראשון‬ ‫האט שוין דא געבויעט א מזבח‪ ,‬זיינע קינדער קין און הבל האבן דאך דא מקריב‬ ‫געווען זייערע קרבנות‪ ,‬און דאכט זיך אז נח נאכן מבול האט אויך דא געבויעט‬ ‫א מזבח"‪.‬‬ ‫"אינטערעסאנט וואס יצחק וויל דא יעצט טון מיט דעם מזבח‪ ,‬איך זעה ער איז‬ ‫מקריב א קרבן"‪.‬‬ ‫"ששש‪ ,‬ער נעמט זיך רעדן‪ ,‬לאמיר הערן‪"...‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫"אוי‪ ,‬כ'זעה ווי רבקה שעפשעט אויך עפעס"‪.‬‬ ‫"איך הער אויס יצחק'ן‪ ,‬און דו הער אויס רבקה'ן"‬ ‫"גוט"‬ ‫"רבש"ע‪ ,‬באשעפער פון די וועלט‪ ,‬דו האסט דאך צוגעזאגט פאר מיין טאטן‬ ‫אברהם אז זיינע קינדער וועלן זיין אזוי סאך ווי די שטערן אין הימל‪ ,‬און האסט‬ ‫דאך אים געזאגט אז די קינדער וועלן זיין פון מיר‪ ,‬ווייס איך דאך אז איך וועל‬ ‫האבן קינדער‪ ,‬אבער איך בעט דיר טאטע געטרייער‪ ,‬העלף מיר אז די קינדער‬ ‫זאלן זיין פון די צדקת רבקה‪ ,‬די קינדער וואס די גיבסט מיר זאל זיין פון איר"‪.‬‬ ‫(ב''ר)‬ ‫אין די צווייטע ווינקל איז געשטאנען רבקה און געבעטן "רבש"ע‪ ,‬איך בעט דיר‪,‬‬ ‫אויב דו ווילסט מיר גיבן קינדער‪ ,‬ביטע‪ ,‬פון דעם הייליגן יצחק"‪.‬‬ ‫יצחק האט נישט אויפגעגעבן‪ ,‬שעות לאנג איז ער געשטאנען אויפן הר המורי'‪,‬‬ ‫און איינגעריסן ביים רבש"ע‪" ,‬רבש"ע‪ ,‬איך ווייס אז מיין פרוי איז אן עקרה‪ ,‬אבער‬ ‫דאך בעט איך דיר העלף אונז ווייל מיר פארלאזן זיך נאר אויף דיר"‪.‬‬ ‫‪ 515‬תפלות האבן זיי מתפלל געווען דארט‪( .‬חת''ס‪ ,‬יצחק רבקה בגימ' כמנין‬ ‫תפלה שזהו ‪ ,515‬ומפרשים כדברי המגלה עמוקות בפרשת ואתחנן שלכן‬ ‫התפלל משרע''ה ‪ 515‬תפלות שזהו מנין התפלות להגיע עד כסא הכבוד‪).‬‬ ‫"זאג מיר ענר‪ ,‬דער יצחק האט דאך שוין חתונה געהאט א צוואנציג יאר‪ ,‬וואס‬ ‫עפעס פונקט יעצט רייסט ער אזוי איין פאר קינדער?"‬ ‫"איך וועל דיר זאגן אשכול‪ ,‬די האסט דאך א גוטן זכרון האמיר געשמועסט‪,‬‬ ‫געדענקסט דאך אוודאי ווי אלט רביצין רבקה איז געווען ביי די חתונה?"‬ ‫"זיכער‪ ,‬גאנצע דריי יאר מיט דריי טאג"‪( .‬מס' סופרים‪ ,‬ולפי' שיטת הסד''ע‬ ‫היתה בת י''ד)‬ ‫"נו‪ ,‬פון דא און ווייטער איז דאך דער חשבון פשוט‪ ,‬קודם האט יצחק געווארט‬ ‫א צען יאר רבקה זאל אלט ווערן דרייצן יאר און זיין פאסיג צו האדעווען קינדער‪,‬‬ ‫דערנאך האט ער געווארט נאך צען יאר אפשר וועט זי האבן קינדער נאטורליך"‪.‬‬ ‫"ס'שטימט טאקע‪ ,‬כ'געדענקט ווען אונזער פריינט אברהם איז געקומען ביי‬ ‫די פינף און זיבעציג יאר אויף ארץ כנען האט ער אויך געווארט ביז די פינף און‬ ‫אכציג‪ ,‬און הערשט דאן גענומען הגר'ן‪ ,‬האט ער אויך געווארט א צען יאר שרה‬ ‫זאל האבן נאטורליך"‪.‬‬ ‫"יא טאקע‪ ,‬דער יצחק גייט טאקע און זיין פאטער אברהם'ס וועגן"‪.‬‬ ‫"ווי לאנג האלטסטו וועט יצחק נאך איינרייסן דארט? כ'ווער שוין מיד‪ ,‬ער בעט‬ ‫דאך שוין אזוי לאנג"‪.‬‬ ‫"קוקט אויס אז ער ווארט צו שפירן אז ער איז געהאלפן געווארן‪ ,‬נו‪ ,‬לאמיר גיין"‪.‬‬ ‫"לאמיר האפן בקרוב צו הערן גוטע בשורות‪ ,‬ס'שוין צייט אז אברהם זאל ביי די‬ ‫הונדערט זעכציג זעהן עפעס אן ערליכן אייניקל"‪.‬‬ ‫טרערן האבן זיך געגאסן ווי א קוואל‪ ,‬ביז יצחק הייבט אויף זיינע הייליגע אויגן‪,‬‬ ‫און רופט זיך אן‪" :‬איך שפיר אז אונזערע תפלות זענען געווארן אנגענומען‪ ,‬דו‬ ‫מיין הייליגע פרוי ביזט טאקע גאר חשוב אין הימל‪ ,‬אפילו דו קומסט פון אזא‬ ‫שטוב ווי בתואל און לבן דאך ביזטו אויסגעוואקסן אזוי ערליך און פרום‪ ,‬דאך‬ ‫שפיר איך אז די תפילות זענען יעצט אנגענומען געווארן אין זכות פון מיין טאטן‬ ‫אברהם‪ ,‬נו שוין‪ ,‬לאמיר אהיימגיין און זיין פרייליך אז די ישועה איז נאנט"‪.‬‬

‫ויתרוצצו הבנים‬ ‫‪ 7‬חדשים זענען אריבער‪ ,‬און רבקה האט געשפירט אז זי טראגט עס נישט‬ ‫אריבער‪ ,‬זי האט ממש געשפירט ווי זי גייט שטארבן‪( ,‬פרדר''א פ' לב‪ ,‬הגיע‬ ‫נפשה למות) רבקה האט איבערגענומען די ארבעט פון איר שוויגער שרה‪ ,‬זי‬ ‫פלעגט ארומגיין נעבן די עבודה זרה הייזער צו פרובירן איבעררעדן מענטשן זיי‬ ‫זאלן איינזעהן דעם אמת‪ ,‬אפלאזן די געטשקעס און קומען דינען דעם גרויסן‬ ‫באשעפער‪( ,‬ש"ך) יעצט ווען זי איז דארט אריבער האט זי געשפירט שרעקליכע‬ ‫יסורים ווי דאס קינד וויל ארויסקומען‪ ,‬אבער ווען זי איז אריבער א בית המדרש‬ ‫האט זי געשפירט דאס זעלבע‪" ,‬וואס טוט זיך דא?" האט זי זיך געוואונדערט‪,‬‬ ‫וועט דער קינד זיין א צדיק אדער א רשע?‬ ‫פון גרויס פארביטערונג איז זי געלאפן צום זיידן שם‪( ,‬באב''ע שאולי הלכה‬ ‫לאברהם‪ ,‬וברשב''ם שהלכה לנביאים שבאותה דור‪ ).‬זי האט נישט אויסגעזאגט‬ ‫פאר יצחק (רמבן‪ ,‬כז ד) און זי האט זיך מזכיר געווען און מתפלל געווען (רמב"ן)‬ ‫ביים צדיק‪" ,‬הייליגער רבי‪ ,‬דער קינד וויל לויפן סיי צו די עבודה זרה‪ ,‬און סיי אין‬ ‫ביהמ"ד‪ ,‬א צומישטער מענטש וועט ער זיין‪ ,‬ער וועט נישט גלייבן אז ס'איז נאר‬ ‫דא איין איינציגער הייליגער באשעפער אויף די גאנצע וועלט‪ ,‬נו‪ ,‬מיט וואס בין‬ ‫איך דעמאלס אנדערש פון אלע כנענישע פרויען‪ ,‬וועל איך האבן א קינד אן עובד‬ ‫עבודה זרה ווי זיי? צו וואס פעלט מיר אויס די גאנצע מעשה?"‬ ‫שם הערט אויס רבקה'ס צובראכן הארץ‪ ,‬ער פארגלייזט זיך די אויגן‪ ,‬פאלט‬ ‫אריין אין א דבקות‪ ,‬ער איז יעצט מקבל דעם דבר ה'‪...‬‬ ‫"דער הייליגער באשעפער זאגט" הערט זי ענדליך פון שם‪" ,‬צוויי פעלקער‬ ‫וועסטו געבוירן‪ ,‬און די צוויי זענען שוין יעצט צוטיילט‪ ,‬איינער ציעט שוין צו‬ ‫קדושה‪ ,‬און דער אנדערער ציעט שוין צו שלעכטס‪ ,‬זיי וועלן זיך שטארקן איינער‬ ‫איבערן אנדערן‪ ,‬אבער רוב צייט וועט דער גרעסערער דער עובד עבודה זרה‬ ‫דינען דעם אינגערן דעם צדיק"‪.‬‬ ‫"אוי הייליגער רבי" צואוויינט זיך די הייליגע באבע רבקה‪ ,‬דאס איז וואס איז‬ ‫ארויסגעקומען פון מיינע תפלות? פארוואס דארף איך דעם קינד דעם רשע‪ ,‬איז‬ ‫נישט בעסער ער זאל בכלל נישט אראפקומען אויף די וועלט?"‬ ‫"זאלסטו וויסן רבקה אז יעדע זאך איז מיט א חשבון פון הימל" זאגט שם‪,‬‬ ‫"פונעם צדיק וועט טאקע ארויסקומען א גאנצער פאלק מיט צדיקים‪ ,‬אזעלכע‬ ‫הייליגע נשמות ווי רבינו הקדוש‪ ,‬אבער דיינע תפלות האבן אויפגעטון אז אויך‬


‫פונעם שלעכטן קינד וועלן זיין גרים‪ ,‬ווי דער גרויסער גר צדק אנטונינוס וואס וועט‬ ‫משמש זיין און לערנען מיט רבינו הקדוש"‪( .‬כלי יקר)‬ ‫רבקה האט זיך בארואיגט נאכן הערן אזעלכע קלארע דיבורים פונעם נביא‬ ‫השם‪ ,‬אויך האבן זיך די יסורים ענדליך אפגעשטעלט‪( .‬רמב''ן)‬

‫אלה תולדות יצחק‬ ‫"האסט געהערט די נייעס ענר?"‬ ‫"וואס? ציה מיר נישט אן אשכול"‪.‬‬ ‫"געדענקסט א יאר צוריק בערך ווען מיר האבן געזעהן יצחק'ן איינרייסן ביים‬ ‫באשעפער צו האבן קינדער?"‬ ‫"יא‪ ,‬אוודאי"‬ ‫"א צווילינג איז געבוירן געווארן! צוויי אינגלעך‪ ,‬איינער איז אן עשו‪ ,‬א רויטער‪,‬‬ ‫האריג פון קאפ ביז פיס‪ ,‬און דער צווייטער האט אנגעכאפט זיינע פערשט‪ ,‬רופט‬ ‫מען אים יעקב"‪.‬‬ ‫"מזל טוב! מזל טוב! לאמיר האפן אז זיי וועלן זיין געראטן אין זיידן אברהם‪ ,‬נישט‬ ‫אין דעם פעטער לבן"‪.‬‬ ‫"דער עשו האט שוין אויסגעקוקט ווי א קליינער רשע'לע‪ ,‬אזא מערדער‪( ,‬רש"י‬ ‫בשם ב"ר) איך האב מורא אז ער וועט נאך איבערשטייגן דעם פעטער זיינעם‪,‬‬ ‫אבער דער יעקב האט יא אן איידעלע צורה‪ ,‬לאמיר האפן אז ער וועט כאטש‬ ‫ממשיך זיין די גאלדענע קייט"‪.‬‬ ‫"נו‪ ,‬וועלן מיר מוזן צואווארטן ביז זיי וועלן אונטערוואקסן"‪.‬‬ ‫די קינדער זענען צוביסלעך עלטער געווארן‪ ,‬יעדן אינדערפרי האט רבקה אמנו‬ ‫זיי געשיקט אין חדר מיט א ווארימען קוש‪ ,‬זי האט זיי אנגעגרייט א געשמאקן‬ ‫סענדוויטש‪ ,‬געמאכט די פיאות‪ ,‬און מיט א טרער זיי ארויסבאגלייט‪" ,‬זאלט איר‬ ‫אויסוואקסן ערליכע אידן ווי דעם זיידן אברהם" האט זי זיי אנגעזאגט יעדן טאג‪.‬‬ ‫(במדרש‪ ,‬עד י''ג שנה הלכו לבית ספר)‬ ‫אזוי זענען זיי געגאנגען אין חדר ביז כיתה ט'‪ ,‬אבער ווען זיי זענען אלט געווארן‬ ‫דרייצן יאר און יצחק איז זיי געגאנגען איינשרייבן אין ישיבה איז שוין די מעשה‬ ‫געווען גאר אנדערש‪ ,‬צוביסלעך האבן די משגיחים אנגעהויבן איבערצוגעבן‬ ‫שלעכטע גריסן פון עשו‪ ,‬עשו האט טאקע פרובירט אפענערהייט צו הייסן א‬ ‫פיינער בחור‪ ,‬אבער באהאלטענערהייט איז ער שוין געווען היבש פארדארבן‪,‬‬ ‫(מזרחי‪ ,‬אותן שתי שנים –בין י"ג לט"ו – עשה בצנעה)‪.‬‬ ‫ביי הפסקה פלעגט ער זיך ארויסכאפן פון ישיבה‪ ,‬אריינ'גנב'נען אין וואלד‪ ,‬און‬ ‫פאנגען פייגלעך‪ ,‬הערשן‪ ,‬און ווען ס'איז אים גוט געגאנגען האט ער זיך אפילו‬ ‫פארטשעפעט מיט לייבן און בערן‪ ...‬ער האט ליב געהאט צו טון פעלד ארבעט‪,‬‬ ‫איינפלאנצן ביימער און בלומען‪( ,‬ספורנו) אלעס‪ ,‬חוץ לערנען‪ ,‬אבער דאך האט‬ ‫נאך קיינער נישט גע'חלומ'ט וואס פון דעם בחור וועט נאך אויסוואקסן‪.‬‬ ‫אפילו ביי די פופצן יאר ווען עשו האט שוין אינגאנצן אויפגעהערט צו גיין אין‬ ‫ישיבה‪ ,‬ער איז שוין אפן געווארן א ליידיגייער‪( ,‬רש"י ד"ה איש שדה – אדם בטל)‬ ‫אבער פארן טאטן יצחק האט ער ווייטער אנגעשטעלט א פנים ווי ער איז דער‬ ‫פרומסטער בחור אין ישיבה‪.‬‬ ‫ער האט ארומגעווילדעוועט אין די וועלדער‪ ,‬אבער ווען ער איז אהיימגעקומען‬ ‫האט ער געמאכט אן ערענסטן אנשטעל‪.‬‬ ‫"א גוטן טאג עשו‪ ,‬פון וואו קומסטו יעצט?" האט אים יצחק געפרעגט‪.‬‬ ‫"וואס הייסט פון וואו‪ ,‬פון ישיבה‪( ",‬תנחומא) אוי האט מען פלייסיג געלערנט‬ ‫היינט‪ ,‬איך האב דיר טאקע געוואלט פרעגן טאטע‪ ,‬וויפיל מעשר דארף מען גיבן‬ ‫פון זאלץ?"‬ ‫"זאלץ דארף מען נישט מעשרן‪ ,‬מיין טייער קינד"‪.‬‬ ‫"און פון שטרוי? וויאזוי מעשר'ט מען עס?"‬ ‫"אוי ביזטו א מחמיר מיין טייערער עשו‪ ,‬שטרוי איז אויך נישט מחוייב במעשר"‪.‬‬ ‫יצחק האט געשפירט אז עשו שטייגט נישט אזוי אין תורה און יר"ש ווי יעקב‪,‬‬ ‫אבער דאך האט ער געהאלטן אז דורכדעם וואס ער וועט אים ארויסווייזן‬ ‫ספעציעלע ליבשאפט וועט ער צום סוף פרומער ווערן און זיך פארבעסערן‪.‬‬ ‫(ילמע"ל‪ ,‬אלשיך)‬ ‫עשו האט אלעמאל שטארק אכטונג געגעבן צו בלייבן גוט מיט זיין טאטן יצחק‪,‬‬ ‫ווען ער האט געפאנגען א גוטן הערש‪ ,‬האט ער צוגעגרייט א געשמאקע סעודה‬ ‫פארן טאטן‪ ,‬אלעמאל האט ער אים אונטערגעקויפט מיט זיינע בלאפערייען‪ ,‬און‬ ‫ס'האט טאקע געארבעט‪ ,‬יצחק האט אים זייער ליב באקומען‪( .‬באב''ע שיצחק‬ ‫חי בעוני לכן שמח בעת שעשו הביא לו מטעמים‪ ,‬ורמב''ן חולק עליו וסובר שחי‬ ‫בעשירות כמלך)‬ ‫עשו איז אבער נישט געווען קיין נאר‪ ,‬ער האט געוואוסט אז אויב די מאמע רבקה‬ ‫וועט זעהן ווי ער חנפ'עט דעם טאטן וועט זי אים דערציילן אלע זיינע מעשים‬ ‫טובים‪ ,‬האט ער אלעמאל אכטונג געגעבן רבקה זאל נישט זעהן ווי ער פאפט‬ ‫אפ יצחק‪ ,‬ער האט זיך כמעט נישט געדרייט נעבן רבקה‪( ,‬כלי יקר) אזוי אז פאר‬ ‫רבקה איז נישט איינגעפאלן צו דערציילן פאר יצחק ווער עשו איז באמת‪( .‬אוה"ח)‬ ‫צוביסלעך האט אנגהויבן ארויסגיין אין די גאס עשו'ס מעשים טובים‪ ,‬מער און‬ ‫מער מענטשן האבן אנגעהויבן געוואר ווערן וואס ער טוט אפ‪ ,‬פון מויל צו אויער‬ ‫איז ארומגעגאנגען די ביטערע שמועה אז עשו‪ ,‬עלטסטער זון פונעם צדיק יצחק‪,‬‬ ‫איז ארויס לתרבות רעה‪.‬‬ ‫ויבא עשו מן השדה‬ ‫איין טאג איז עשו אויפגעשטאנען אויף די לינקע זייט‪ ,‬די בלוט האט אים‬ ‫געקאכט‪ ,‬און א רחמנות איז געווען אויף וועם ס'איז אריינגעפאלן אין זיינע הענט‪,‬‬

‫‪https://telegram.me/Publications_MM‬‬

‫פארוואס איז ער געווען אזוי אנגעצויגן? ס'האט אים פשוט געווארט א שווערער‬ ‫טאג‪.‬‬ ‫א צייט פריער ווען עשו פלעגט ארומגיין אין די פעלדער פאנגען חיות האט ער זיך‬ ‫כסדר אנגעשטויסן מיט נמרוד‪ ,‬דער קעניג פון בבל‪ ,‬נמרוד האט געהאלטן דער‬ ‫פאך פון פאנגען חיות איז זיינס‪ ,‬און טאקע נאר זיינס‪ ,‬א צווייטער טאר זיך נישט‬ ‫אפגעבן דערמיט‪ ,‬און יעדן מאל וואס ער האט געכאפט עשו פאנגען חיות האט‬ ‫אויסגעבראכן א ויכוח צווישן זיי‪.‬‬ ‫איין טאג האט נמרוד באשלאסן צו מאכן א סוף מיט דעם מחוצף‪ ,‬ער האט‬ ‫באשטימט א טאג‪ ,‬און ער האט מודיע געווען פאר עשו אז יענעם טאג גייט ער‬ ‫קומען מלחמה האלטן מיט אים‪ ,‬אין גרויס פארלוירנקייט איז ער געלאפן צום‬ ‫ברודער יעקב‪.‬‬ ‫"וואס טו איך דא? ווי קען איך קוים א פופצן יעריגער בחור פארמעסטן מיטן‬ ‫גרויסן צוויי הונדערט פופצן יעריגן נמרוד? גיב מיר אן עצה יעקב‪ ,‬אז נישט בין‬ ‫איך א פארטיגער‪.‬‬ ‫יעקב האט אים געזאגט‪" ,‬הער זיך צו עשו‪ ,‬איך וועל דיר פונקטליך דערציילן‬ ‫פון וואו נמרוד'ס גבורה נעמט זיך‪ ,‬ווען דער זיידע אדם הראשון איז געווען אין גן‬ ‫עדן האט אים דער רבש"ע געמאכט א הערליכן לעדערנעם אנצוג‪ ,‬אויסגעצירט‬ ‫מיט בילדער פון אלע חיות און פייגלעך‪ ,‬ווען דער מבול איז געקומען האט נח‬ ‫מיטגענומען דעם קלייד אין תיבה אריין‪ ,‬חם‪ ,‬דער גרויסער גנב‪ ,‬האט עס‬ ‫גע'גנב'עט נאכן מבול‪ ,‬און ער האט עס געגעבן פאר נמרוד'ן‪( ,‬פדר"א פכ"ד‬ ‫וברד''ל אדם מסרה לחנוך‪ ,‬חנוך למשותלח‪ ,‬משותלח לנח) זאלסטו וויסן‪ ,‬ווילאנג‬ ‫נמרוד האט אן דעם קלייד וועסטו אים נישט קענען באזיגן"‪.‬‬ ‫עשו האט געפאלגט יעקב'ס עצה‪ ,‬ווען מען איז אנגעקומען אין פעלד האט עשו‬ ‫געזאגט פאר נמרוד‪" ,‬ס'נישט קיין חכמה מיר צו באזיגן ווען דו האסט אן דעם‬ ‫קלייד‪ ,‬לאמיר זעהן צו דו קענסט מלחמה האלטן מיט מיר אויך אן דיין שיינעם‬ ‫מאנטל"‪.‬‬ ‫דער בעל גאווה נמרוד האט עס תיכף אויסגעטון‪ ,‬איז ביז א מינוט איז ער געלעגן‬ ‫טויט אונטער עשו'ס הענט‪( .‬דעת זקנים מבע"ת)‬ ‫ווען נמרוד'ס באגלייטער האבן געזעהן אז עשו האט דער'הרג'עט זייער קעניג‪,‬‬ ‫האבן זיי אנגעהויבן נאכצולויפן עשו‪ ,‬עשו האט געגעבן א כאפ נמרוד'ס טייערע‬ ‫קלייד פון אדם הראשון‪ ,‬און ער האט געהויבן פיס און אנטלאפן‪( .‬ספר הישר)‬ ‫אויב קאלטבלוטיג מארדן א מענטש איז נישט געווען גענוג‪ ,‬האט ער נאך אויפן‬ ‫וועג אהיים אוועקגעכאפט א כלה פונעם חתן‪ ,‬און נאכדערצו אריינגעכאפט צו‬ ‫דינען עבודה זרה אויך‪ ,‬ער האט אראפגעווארפן דעם מאסקע פון זיך‪ ,‬און ער איז‬ ‫אפען געווארן א רשע‪.‬‬ ‫אין הימל איז געווארן א גרויסער רעש‪ ,‬וואס טוט מען דא? אברהם האט באקומען‬ ‫א הבטחה פון רבש"ע אז ער וועט אויסלעבן די יארן מיט א גוטן עלטער‪ ,‬און ווי‬ ‫ביטער וועט אים ווערן ווען ס'וועט אנקומען צו זיינע אויערן וואס האט פאסירט‬ ‫מיט עשו‪ ,‬ער וועט דאך ווערן זייער צובראכן‪ ,‬און אז ער האט א הבטחה פון רבש"ע‬ ‫פאר א ''שיבה טובה'' קען דאך נישט זיין ער זאל אריבערגיין אזא צער‪.‬‬ ‫האט דער רבש"ע באשלאסן אז ס'איז געקומען די צייט אברהם זאל ארויפקומען‬ ‫אין עולם האמת‪.‬‬ ‫אברהם האט אנגעהויבן זיך שלעכט צו שפירן‪ ,‬די געדערים זענען אים קראנק‬ ‫געווארן‪( ,‬מדרש רבה סב) און צוביסלעך צוביסלעך איז ער געווארן שוואכער און‬ ‫שוואכער‪( ,‬ימע"ל בשם יפ"ת) ער האט איינגעדרימלט‪ ,‬און דער אויבערשטער‬ ‫האט אים אנגעהויבן ווייזן דער גאנצער גוטער שכר וואס ווארט אים אפ אויף אלע‬ ‫זיינע מעשים טובים‪ ,‬די אלע הערליכע היכלות אין גן עדן וואס איז אנגעגרייט פאר‬ ‫אים‪( ,‬מדרש רבה סב) ביז ער האט אויסגעהויכט זיין הייליגע נשמה נאך יענעם‬ ‫טאג‪ ,‬פאר ער האט געהאט די געלעגנהייט צו הערן עשו'ס רשעות‪.‬‬ ‫די גרעסטע מלכים און שרים זענען זיך צוזאמגעקומען צו די לוי' (גמ' ב"ב‬ ‫צא) שם ועבר זענען געגאנגען פאראויס פאר די מטה און מ'האט אריינגעפירט‬ ‫אברהם אין מערת המכפלה נעבן דעם קבר פון שרה אמנו‪( .‬מדרש רבה סב)‬ ‫"ענר דו ביזט אויך דא?" פרעגט אים א