Page 1

จิตวิทยาการเรียนการสอน


จิตวิทยาเป็น การเรียน รู้  (Learning) ตามความหมายทางจิตวิทยา หมาย ถึง การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของบุคคลอย่าง ค่อนข้างถาวร อันเป็นผลมาจากการฝึกฝนหรือการ มีประสบการณ์  พฤติกรรมเปลี่ยนแปลงทีไ ่ ม่จัดว่า เกิดจากการเรียนรู้  ได้แก่ ฤติกรรมทีเ่ ป็นการ เปลี่ยนแปลงชั่วคราว และการเปลี่ยนแปลง พฤติกรรมทีเ่ นื่องมาจากวุฒิภาวะ


คิมเบิล ( Kimble , 1964 ) "การเรียนรู้ เป็นการ เปลี่ยนแปลงค่อนข้างถาวรในพฤติกรรม อันเป็นผลมา จากการฝึกที่ได้รับการเสริมแรง "ฮิลการ์ด และ เบาเวอร์ (Hilgard & Bower, 1981)  "การเรียนรู้ เป็นกระบวนการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม  อันเป็นผลมาจากประสบการณ์และการฝึก ทั้งนีไ ้ ม่รวม การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมที่เกิดจากการตอบสนองตาม สัญชาตญาณ ฤทธิ์ของยา หรือสารเคมี หรือปฏิกริ ิยา สะท้อนตามธรรมชาติของมนุษย์ " คอนบาค ( Cronbach ) "การเรียนรู้ เป็นการแสดง ให้เห็นถึงพฤติกรรมทีม ่ ก ี ารเปลี่ยนแปลง อันเป็นผล เนือ ่ งมาจากประสบการณ์ที่แต่ละบุคคลประสบมา 


แนวทางในการศึก ษา นักเรี ยนศึกษาและสังเกตพฤติกรรมการเรี ยนรู ้อย่างเป็ นระบบในห้องทดลอง นำาผลการทดลองไปใช้ในสถานการณ์ จริงในห้องเรียน ศึกษาเกี่ยวกับการวัดและการประเมินทางการศึกษา ค้นหาวิธีการเรียนการสอนทีม ่ ป ี ระสิทธิภาพ ศึกษาพัฒนาการด้านต่างๆ


ความสำ าคัญของจิตวิทยาการเรียนการสอน

-  ทำาให้รู้จกั ลักษณะนิสัยของผูเ้ รี ยน -  ทำาให้เข้าใจพัฒนาการบุคลิกภาพบางอย่างของผูเ้ รี ยน -  ทำาให้ครู เข้าใจความแตกต่างระหว่างบุคคล -  ทำาให้ครู ทราบทฤษฎี หลักการเรี ยนรู ้ รวมทั้งหลักการสอนและวิธีการสอน -  ทำาให้ครู วางแผนการสอนได้อย่างเหมาะสม


วัตถุประสงค์ ของจิตวิทยาการศึกษา

1. เป็ นการให้ความรู ้เกี่ยวกับการเรี ยนรู ้ของคนทั้งเด็กและผูใ้ หญ่และจัดรวบรวม   อย่างมีระบบเข้าเป็ นทฤษฎีหลักการและข้อมูลต่างๆเกี่ยวข้องลักษณะนี้เป็ นศาสตร์ทาง ด้านพฤติกรรมศาสตร์  (behavioral science) 2. เป็ นการนำาความรู ้เกี่ยวกับการเรี ยนและผูเ้ รี ยนมาจัดรู ปแบบเพือ่ ให้ผสู ้ อน ผูท้ ี่ เกี่ยวข้องกับการศึกษาได้นาำ ทฤษฎีและหลักการไปใช้ผสู ้ อนซึ่ งมีหลักทางจิตวิทยาดี  ย่อมจะสามารถสร้างสิ่ งแวดล้อมที่ดีกว่าเพือ่ นำาไปสู่ การเรี ยนรู ้ผสู ้ อนเข้าใจ


ประโยชน์ ของการศึกษาจิตวิทยา

 ๑. เพิ่มประสิ ทธิ ภาพในการปฏิบตั ิงาน  ในการประกอบธุรกิจต่าง  ๆ  โดยเฉพาะในงานราชการ  การทำาหน้าที่จาำ หน้าและชื่อคนในบังคับบัญชา และลูกค้า  การปกครองให้คนร่ วมมือกลมเกลียว  วิธีสอบสัมภาษณ์เลือกคน เข้าทำางานและการใช้คนให้เหมาะสมกับชนิดของงาน  วิธีเอาใจลูกค้าด้วย ประการต่าง ๆ  ฯลฯ               


๒. มีความรู ้เกี่ยวกับการเล่นของเด็กและการกีฬา  จิตวิทยาวิเคราะห์ให้ ทราบว่า  การเล่นคืออะไร  และบอกให้ทราบว่าเด็กคนไหนมีความเจริ ญทางจิต แค่ไหน   ควรเล่นอะไร จึงจะได้ประโยชน์  การให้กาำ ลังใจในการเล่นกีฬาเป็ น ส่ วนที่ช่วยให้คนเล่นกีฬาชนะเท่า ๆ กับกำาลังกาย  ความรู ้ในทางจิตวิทยาจะทำาให้ ครู พละศึกษาและหัวหน้าชุดกีฬาประเภทต่าง ๆ  สามารถปลุกกำาลังใจของผูเ้ ล่น ได้ถนัดมือขึ้น  จิตวิทยาของคนดูกีฬา  ดูละคร  หรื อฟังปาฐกถา  ก็เป็ นสิ่ งที่ผเู ้ ล่น กีฬา  ผูแ้ สดงละคร  หรื อแสดงปาฐกถาควรรู ้ไว้          


๓. จิตวิทยาช่วยให้การดำาเนินชีวติ ในสังคมเป็ นไปโดยสะดวกและราบ รื่ น    ตามหลักจิตวิทยามีสิ่งสำาคัญอยู่  ๓ ประการในเรื่ องการปรับปรุ งตัวเองให้ เหมาะกับสังคม                   

(ก)  ความรู้ในเรื่องมรรยาทและ เรื่องจารีตประเพณี   (ข)  ความรู้สำาหรับทำาตัวให้ สนใจผู้อื่น  (ค)  นิสัยทีจ ่ ะคอยตรวจพิจารณา  และตีความ พฤติกรรมเล็ก ๆ น้อย ๆ  ของผู้อื่น  เพื่อให้ทราบว่าเขามีทา่ ทีความ รู้สึก  (ATTITUDE)   และอารมณ์อย่างไร


๔. การรักษาพยาบาลต้องอาศัยจิตวิทยา  เพราะกำาลังใจของคนไข้เป็ น ส่ วนที่แพทย์และนางพยาบาลต้องนึกถึงไม่นอ้ ยว่าการรักษาพยาบาลด้วยยา  ทั้ง แพทย์และนางพยาบาลต้องมีอตั ลักษณ์  (CHARACTER)  ที่อดทนต่อการจูจ้ ้ ีของ คนไข้ได้โดยไม่ให้มีเรื่ องสะเทือนจิตใจของตัวเอง  และต้องมีกศุ โลบายร้อยแปด เพือ่ เอาใจคนไข้โดยมิให้เสี ยถึงหลักการรักษาพยาบาล        


๕. จิตวิทยาช่วยเกี่ยวกับกฎหมายในเรื่องการสืบ พยาน  การสืบพยานเป็นเรื่องของจิตวิทยาเท่า  ๆ  กับเป็นปัญหาทางกฎหมาย  ศาลห้ามทนายความ ไม่ให้ถามนำา  เพราะพยานมักจะรับการเสนอแนะจน ทำาให้ความจำาเลอะเลือน   และไม่สามารถให้การได้ ตามทีพ ่ ยานรู้เห็นจริง ๆ  บางคนเอาสิ่งทีต ่ ัวเห็นจริง ๆ  ปนกับสิ่งทีต ่ ัวนึกว่าเห็นโดยไม่มเี จตนาจะพูดเท็จ  เด็ก  ๆ มักเป็นอย่างนี้  เพราะฉะนัน ้   ศาลจึงไม่ถือว่าคำา ให้การ

หน่วยที่ 4 จิตวิทยาการเรียนการสอน