Page 1

ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΛΟΠΙΟΥ ΜΑΪΟΣ 2012

ΤΕΥΧΟΣ 8

Ἂν δὲ μοῦ ῾δινες τὴν ποίηση, Κύριε, δὲ θἄχα τίποτα γιὰ νὰ ζήσω. Αὐτὰ τὰ χωράφια δὲ θἆταν δικά μου. Ἐνῷ τώρα εὐτύχησα νἄχω μηλιές, να πετάξουνε κλώνους οι πέτρες μου νὰ γιομίσουν οἱ φοῦχτες μου ἥλιο, ἡ ἔρημός μου λαό, τὰ περιβόλια μου ἀηδόνια.


2

Η ΨΗΦΙΑΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Συνέντευξη με τον κ. Αντωνόπουλο Κωνσταντίνο Αρχαιολόγο της Ζ’ Εφορείας Αρχαιοτήτων -Ποιος είναι ο ρόλος σας στην Υπηρεσία καθώς και το αντικείμενο της εργασίας σας; -Είμαι αρχαιολόγος της Ζ’ Εφορείας Αρχαιοτήτων. Τα καθήκοντά μου είναι πολλά και ποικίλα και σχετίζονται με την προστασία, ανάδειξη και προβολή των μνημείων της Ηλείας και της Ολυμπίας. Ένα από τα καθήκοντα που έχω εδώ στην Υπηρεσία είναι η επιμέλεια των «Ψηφιακών Δράσεων». Έχω χειριστεί κάποια προγράμματα ως υπεύθυνος, για λογαριασμό της Εφορείας. Προγράμματα που τα έχουμε ξεκινήσει και εμείς εδώ, πρωτοβουλία δηλαδή δική μας αλλά και προγράμματα εθνικής εμβέλειας, που σκοπό έχουν την προβολή αυτού του υλικού, την καταγραφή των αντικειμένων, δηλαδή των μνημείων, κινητών και ακίνητων, για λόγους διαχείρισης και ελέγχου. Αυτό επιτυγχάνεται με την καταγραφή τους σε μία βάση δεδομένων με το κωδικό όνομα «Πολέμων» και σε δεύτερο βαθμό με την προβολή τους, κυρίως μέσα από το Διαδίκτυο. Η Εφορεία, λοιπόν, κάνει διάφορες ψηφιακές δράσεις. Μία από αυτές είναι και η «Ψηφιακή Έκθεση», που μπορούμε να την χαρακτηρίσουμε ως «ψηφιακή δράση». Το φωτογραφικό αρχείο, το αναλογικό και το ψηφιακό επίσης, το χειρίζομαι εγώ, μαζί με άλλους συναδέρφους. -Πόσοι υπολογιστές χρησιμοποιούνται για τις ανάγκες των προγραμμάτων που μας αναφέρατε; - Αυτή τη στιγμή τουλάχιστον στα γραφεία μας πρέπει να είναι σε λειτουργία πάνω από 10. Ο αριθμός τους αυξομειώνεται ανάλογα με το προσωπικό που έχουμε στη διάθεσή μας, ανάλογα με την εποχή και το έργο το οποίο αυξάνει κυρίως κατά τους καλοκαιρινούς μήνες και μειώνεται τους χειμερινούς. - Το Μουσείο έχει κάποια ιστοσελίδα, όπως άλλα μεγάλα ξένα Μουσεία; - Όλες οι εφορείες αρχαιοτήτων που εκπροσωπούν και φροντίζουν τα Μουσεία και τους Αρχαιολογικούς Χώρους της κάθε περιοχής της Ελλάδας εκπροσωπούνται μέσα στον κόμβο «Οδυσσέας», όπως ονομάζεται. Ο «Οδυσσέας» είναι ένα Portal. Από εκεί, λοιπόν, μπορεί κάποιος χρήστης να επισκεφτεί τον ιστοχώρο που αναλογεί στα Μουσεία τα δικά μας και στους αρχαιολογικούς χώρους. Δηλαδή δεν υπάρχει ξεχωριστή ιστοσελίδα ούτε για τα μουσεία ούτε για τους αρχαιολογικούς χώρους. Είναι όμως κάτι που μας απασχολεί. Έχει γίνει το ξεκίνημα, όμως καθυστερούμε ως προς τη χρηματοδότηση. - Ποια είναι η ιστοσελίδα σας; -Το www.culture.gr. Υπάρχει όμως και μία άλλη που είναι κάπως παράλληλη. Το www.yppo.gr. - Γνωρίζουμε ότι υπάρχουν κάποια μέσα πληροφορικής για την ξενάγηση των επισκεπτών. Μπορείτε να μας τα αναφέρετε;

- Η «Ψηφιακή Έκθεση» είναι ένα ολοκληρωμένο σύστημα που βασίζεται σε υπολογιστές και εξελιγμένες εφαρμογές, εφαρμογές αιχμής που είναι πολύ μπροστά. Αποτελείται από 14 υποσυστήματα που προορίζονται για την ξενάγηση των επισκεπτών και του κοινού … και των μαθητών, γιατί είναι και πολύ διδακτική η ψηφιακή έκθεση καθώς και ψυχαγωγική. Εξυπηρετεί και τους δύο αυτούς σκοπούς. Υπάρχουν λοιπόν τα 14 αυτά συστήματα, δεν μπορώ όμως να τα χωρίσω σε κατηγορίες ανάλογα με την ποιότητα, το ρόλο ή την τεχνολογία τους. Είναι όλα εξίσου χρήσιμα και ωφέλιμα στους επισκέπτες. Σίγουρα όμως μπορούμε να ξεχωρίσουμε το «ψηφιακό διαδραστικό θέατρο εικονικής πραγματικότητας». Μετά έχουμε το «χρονολόγιο». Πρόκειται για τη μεγάλη οθόνη αφής που τη σύρεις πάνω στον άξονα του χρόνου και επιλέγεις τη θεματική ενότητα που σε ενδιαφέρει. Έχουμε φυσικά τα PDAs, τους ψηφιακούς ξεναγούς δηλαδή, που παίρνει ο επισκέπτης στην είσοδό του και μπορεί να περιπλανηθεί μέσα στις αίθουσες με τα αρχαία αντικείμενα. Tα PDAs έχουν το οπτικοακουστικό περιεχόμενο, δηλαδή παρουσιάσεις σε μορφή flash και αφορούν στο ισόγειο. Μπορείς όμως να τα πάρεις και έξω και να ξεναγηθείς στο υλικό που έχουν διαθέσιμο. Αυτό είναι το τρίτο από τα 14 υποσυστήματα. Έχουμε όμως και κάποιους «σταθμούς ερευνητών» όπως τους ονομάζουμε. Εκεί υπάρχει βάση δεδομένων για κάποιους που θέλουν να εντρυφήσουν ακόμα περισσότερο, να ψάξουν δηλαδή και να βρουν υλικό σχετικά για τους ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας. Αυτός άλλωστε είναι και ο σκοπός όλων των υποσυστημάτων της ψηφιακής έκθεσης: δίνουν πληροφορίες για τους ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας. Μάλιστα οι πληροφορίες είναι οργανωμένες σε επίπεδα, γιατί δεν έχουν όλοι οι επισκέπτες τον ίδιο χρόνο να διαθέσουν. Οι σταθμοί των ερευνητών είναι για εκείνους που έχουν να διαθέσουν πολύ χρόνο για να αντλήσουν κάποιες επιπλέον πληροφορίες. Μάλιστα υπάρχει στη διάθεσή τους εκτυπωτής, όπου μπορούν να τυπώσουν υλικό για να το πάρουν μαζί τους. - Μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι ψηφιακοί οδηγοί και στον αρχαιολογικό χώρο ή μόνο στο χώρο του αρχαιολογικού μουσείου; - Τα PDA, δηλαδή οι «υπολογιστές παλάμης» έχουν περιεχόμενο εναρμονισμένο με το Μουσείο. Δηλαδή με τις θεματικές ενότητες που περιλαμβάνει το μουσείο. Το εντυπωσιακό είναι ότι υπάρχει ασύρματο δίκτυο, ώστε η κάθε συσκευή να μπορεί να αναγνωρίσει σε ποια αίθουσα κινείται ο επισκέπτης που την έχει στα χέρια του και να του παρουσιάσει αυτομάτως το υλικό που υπάρχει στη συγκεκριμένη αίθουσα. Αυτό λοιπόν, δεν μπορεί να λειτουργήσει στο χώρο τον αρχαιολογικό.


3

ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ - Ψηφιακές συλλογές αυτή τη στιγμή υπάρχουν; Για παράδειγμα, κάποιες φωτογραφίες εκθεμάτων τις οποίες μπορεί κάποιος να δει μέσα από υπολογιστή. - Ναι, αλλά μόνο στο Παλαιό Μουσείο. Πρόκειται για τους σταθμούς πληροφόρησης με οθόνες αφής όπου μπορεί κάποιος να δει φωτογραφίες και εκθέματα καθώς και σχέδια και εικόνες. Στο νέο μουσείο δεν υπάρχει, προς το παρόν τουλάχιστον, κάποιος υπολογιστής ή κάποιο σύστημα που να μπορεί να βλέπει ένας επισκέπτης κάποιο υλικό. Μόνο στο Διαδίκτυο υπάρχουν κάποια από τα εκθέματα του Μουσείου του δικού μας αναρτημένα στο χώρο που λέγεται «Ψηφιακές Συλλογές». - Υπάρχουν πρόσφατες εργασίες στον τομέα της ψηφιακής έκθεσης; -Έχουν γίνει εργασίες καινοτόμες και πρωτοποριακές. Συγκεκριμένα πριν από ένα ή δύο χρόνια ήρθε μία ερευνητική ομάδα, η οποία σκάναρε κάποια αντικείμενα με ένα πολύ εξελιγμένο σκάνερ με την προοπτική να δημιουργηθούν τρισδιάστατα μοντέλα στον υπολογιστή αν δεν κάνω λάθος και να για να βγουν εκμαγεία, δηλαδή για να βγουν αντίγραφα αυτών των εκθεμάτων. Κάτι τέτοιο μας εξυπηρετεί στη δημιουργία μοντέλων που μπορούμε να αναρτήσουμε σε κάποια ιστοσελίδα ή σε κάποιες άλλες εφαρμογές για να μπορεί ο επισκέπτης να το βλέπει, ίσως σαν ολόγραμμα, δηλαδή τρισδιάστατα, και να βλέπει κάθε του επιφάνεια σαν να το έχει μπροστά του. Παρουσίαση συστήματος «Πολέμων» στον υπολογιστή -Ο εξοπλισμός που μας παραχωρήθηκε για να μπορούμε να συμμετάσχουμε στο πρόγραμμα με την κωδική ονομασία «Πολέμων» είναι ο εκτυπωτής, ο server, το ups και μία ψηφιακή φωτογραφική μηχανή. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον εξοπλισμό ψηφιοποιήσαμε ένα σημαντικό μέρος του υλικού που έχουμε στη διάθεσή μας. Εμείς επιλέξαμε να περάσουμε μέσα στη βάση δεδομένων το υλικό που εκτίθεται στα δύο μουσεία, το νέο Μουσείο και το παλαιό. Έτσι τροφοδοτήσαμε την πανελλήνια βάση . Οπότε, σε επόμενο βαθμό το υλικό θα δοθεί στο Διαδίκτυο. Έχει προβλεφθεί μία ευρωπαϊκή πύλη για το σκοπό αυτό με το κωδικό όνομα “Europeana”. Έχει πολύ ενδιαφέρον γιατί μέσω αυτής της πύλης μπορεί ο καθένας από εμάς χωρίς να είναι ειδικός ή επαγγελματίας να βρίσκει υλικό που μπορεί να τον ενδιαφέρει. Μπαίνοντας στο Παλαιό Μουσείο της Αρχ. Ολυμπίας -Βρισκόμαστε λοιπόν μέσα στο Μουσείο των Ολυμπιακών Αγώνων της Αρχαιότητας και ήδη από την είσοδο μας υποδέχεται το ένα από τα 14 υποσυστήματα της ψηφιακής έκθεσης. Είναι τέσσερις οθόνες. Υποδέχονται τους επισκέπτες σε 4 διαφορετικές γλώσσες. Κάθε μία οθόνη παρουσιάζει το περιεχόμενο σε μία από τις τέσσερις γλώσσες: Ελληνικά, Γερμανικά, Αγγλικά και Γαλλικά και δείχνει στον επισκέπτη τι έχει να δει μέσα στο μουσείο. Κυρίως όμως πού είναι τα συστήματα της Ψηφιακής Έκθεσης. Κάνει μία εικονική περιήγηση μέσω ενός flash video. Τον κάνει μία βόλτα μέσα στο Μουσείο και μετά τον κατεβάζει η κάμερα και στο υπόγειο. Και έτσι παίρνει μία πρώτη γεύση. Απτικό Σύστημα -Αυτό είναι το πιο καινοτόμο και μοναδικό παγκοσμίως σύστημα αυτό που βρισκόμαστε τώρα. Έχει καταρχήν προορισμό να εξυπηρετήσει τα άτομα που έχουν προβλήματα όρασης. Να τους

δίνει δηλαδή τη δυνατότητα ψηφιακά να αγγίζουν ένα άγαλμα. Το ονομάζουμε «Απτικό Σύστημα» γιατί μας δίνει τη δυνατότητα μέσω αυτών των δύο ηλεκτρομηχανικών βραχιόνων να ακουμπήσουμε το ηλεκτρονικό μοντέλο, το ψηφιακό τρισδιάστατο μοντέλο του Ερμή του Πραξιτέλους ή του Ηνιόχου των Δελφών. Οθόνες με οπτικό υλικό -Εδώ υπάρχουν οθόνες οι οποίες επίσης παρουσιάζουν οπτικό υλικό, δηλαδή εικόνες που αναφέρονται και αντιστοιχούν στις πέντε ημέρες της διάρκειας των Ολυμπιακών αγώνων. Το υπόγειο – η καρδιά της ψηφιακής έκθεσης -Όλος ο διάδρομος είναι αφιερωμένος στην Αρχαία Ήλιδα. Υπάρχουν πέντε οθόνες αριστερά και πέντε οθόνες δεξιά, που οι μεν αριστερές παρουσιάζουν την ιερή πομπή των αθλητών, των ελλανοδικών, των ιερέων και του κόσμου από την Ήλιδα. Αυτή η πομπή ξεκινούσε από την Ήλιδα δύο μέρες πριν από την έναρξη των Ολυμπιακών αγώνων για να καταλήξει εδώ και να τελεστούν οι Ολυμπιακοί Αγώνες. Πρόκειται για μορφές που έχουν δανειστεί οι συντελεστές του προγράμματος από αγγεία, δηλαδή από αγγειογραφίες και στις οποίες έχει αποδοθεί κίνηση. Όταν η μορφή φτάνει στο τέλος της πρώτης οθόνης, περνάει στη δεύτερη οθόνη και φτάνει στο τέλος μέχρι και την τελευταία οθόνη. Και ουσιαστικά όπως περπατάς εσύ, πηγαίνεις παράλληλα με τις μορφές. Είναι δηλαδή σαν να συμμετέχεις και εσύ σε αυτήν την πομπή. Στα δεξιά, οι άλλες πέντε οθόνες παρουσιάζουν με όμοιο τρόπο σκηνές και στιγμιότυπα από την προπόνηση των αθλητών στα γυμναστήρια και στην παλαίστρα της Ήλιδας. - Σίγουρα λοιπόν η προσφορά της τεχνολογίας και της πληροφορικής στο επάγγελμά σας είναι μεγάλη… -Ε, ναι! Και εμείς, όπως και άλλοι επαγγελματίες και επιστήμονες έχουμε ανάγκη την τεχνολογία και την πληροφορική, αν θέλουμε να αποδώσουμε τα μέγιστα, αν θέλουμε να παρέχουμε καλές υπηρεσίες στους πολίτες αλλά και εμείς οι ίδιοι να εξυπηρετούμαστε. Όμως κάποιοι συμπολίτες, συνάδελφοι, αρχαιολόγοι και μη, δεν είναι και τόσο εξοικειωμένοι με την τεχνολογία. Καταλαβαίνετε ότι στη σημερινή εποχή όποιος δεν γνωρίζει υπολογιστές ουσιαστικά θεωρείται «αναλφάβητος», όπως στην παλαιότερη εποχή όποιος δεν ήξερε να γράφει και να διαβάζει.. .. ( η συνέντευξη έγινε στα πλαίσια του μαθήματος της πληροφορικής από μαθητές της Β΄τάξης, με τη βοήθεια και την καθοδήγηση του καθηγητή τους κ. Τσώνη Γρηγόρη)


4

ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΩΝ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ Τ ου Χι ω τ έ λη Ιω ά ννη Πολλές σύγχρονες αναζητήσεις της Επιστήμης έχουν τις ρίζες τους στις φιλοσοφικές αναζητήσεις των αρχαίων Ελλήνων. Η ιστορία λοιπόν των στοιχειωδών σωματιδίων ξεκινάει στην αρχαία Ελλάδα γύρω στον 5ο π.χ. αιώνα. Στα Άβδηρα της Θράκης κοντά στις εκβολές του ποταμού Νέστου ο Λεύκιππος και ο μαθητής του ο Δημόκριτος (~460 π.Χ.- 370 π.Χ.) αναπτύσσουν μια ασύλληπτη για την εποχή τους φιλοσοφική θεωρία. Υποστηρίζουν ότι η ύλη δεν είναι συνεχής αλλά αποτελείται από αδιαίρετους «ατόμους» ή άτομα. Όπως συμβαίνει συνήθως, η θεωρία της σχολής των ατομικών φιλοσόφων αμφισβητήθηκε έντονα από τους σύγχρονους φιλοσόφους, το μεγαλύτερο όμως πλήγμα έμελλε να υποστεί από τους μεταγενέστερους επικριτές της. Πριν η θεωρία του ατόμου περιέλθει στην αφάνεια πρόλαβε να αποκτήσει έναν φανατικό υποστηρικτή: τον Επίκουρο. Ο Επίκουρος θα γινόταν άθελά του ο συνδετικός κρίκος μεταξύ αρχαίας Ελλάδας και αρχαίας Ρώμης, καθώς ένα μέρος της θεωρίας του βρίσκεται σε ένα ποίημα του Ρωμαίου ποιητή Λουκρήτιου, όπου περιγράφεται, με βάση τις ατομικές αντιλήψεις του Δημόκριτου, η πίεση που ασκούν τα αέρια, η διάχυση των οσμών και το σχήμα των κρυστάλλων. Δυστυχώς, η θεωρία του Δημόκριτου καταπολεμήθηκε από τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη και τους μαθητές τους και έπεσε σε αφάνεια μέχρι το 19ο αιώνα. Μετά από μια «πνευματική νάρκη» 20 αιώνων περίπου, στις αρχές του 19ου αιώνα ο Άγγλος Χημικός, Φυσικός και Μετεωρολόγος John Dalton (6 Σεπτεμβρίου 1766 – 27 Ιουλίου 1844) ανακαλύπτει πειραματικά νέους νόμους της Χημείας. Προσπαθεί να τους εξηγήσει και «αναγκάζεται» να ανασύρει από το χρονοντούλαπο της Ιστορίας τη θεωρία των ατομικών φιλοσόφων. Βρισκόμαστε στο 1805, η δικαίωση του Δημόκριτου είναι καθολική, αλλά η συνέχεια θα ξεπερνούσε κάθε φαντασία. Λίγο ανατολικότερα στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας ένας επιμελής σχολαστικός και μεθοδικός επιστήμονας συνεχίζει το όραμα του Δημόκριτου για έναν απλούστερο και πιο κατανοητό κόσμο. Στις 6 Μαρτίου 1869 ο Dmitri Mendeleev του Πανεπιστημίου της Αγίας Πετρούπολης παρουσιάζει επισήμως τον Περιοδικό Πίνακα. Ακόμη και σήμερα ο Περιοδικός Πίνακας αποτελεί τον απόλυτο «ταξιδιωτικό οδηγό» του Χημικού στο μαγικό κόσμο της Χημείας. Για τους λάτρεις, όμως των στοιχειωδών σωματιδίων ο Περιοδικός Πίνακας είναι ο πίνακας των στοιχειωδών σωματιδίων του 19ου αιώνα. Το ταξίδι μας ξεκίνησε από την αρχαία Ελλάδα, πήγαμε στην Αγγλία και μετά στη Ρωσία. Επόμενος σταθμός: η Γερμανία. Στις 8 Νοεμβρίου 1895 ο Wilhelm Röntgen παράγει και ανιχνεύει μια ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που ποτέ στο παρελθόν δεν είχε ανιχνευθεί. Την αποκαλεί άγνωστη ακτινοβολία Χ (ο άγνωστος Χ που λέμε) ή ακτίνες- Χ. Τώρα πλέον τις αποκαλούμε Ύψωσε τον τρίτο Όλυμπο ακτίνες Röntgen προς τιμήν του Wilhelm Röntgen. Στην πραγματικότητα ο Röntgen είχε αναΒάλε εκεί την επιστήμη καλύψει και ανιχνεύσει το πρώτο στοιχειώδες σωμάτιο: το φωτόνιο. Το φωτόνιο δεν έχει μάζα και ουσιαστικά δεν είναι υλικό σωματίδιο, αλλά φορέας ακτινοβολίας ή ενέργειας. Ο Wilhelm μόνη υπάρχει, αγέλαστη είναι! Röntgen θα τιμηθεί με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1901 ανοίγοντας έναν μακρύ κύκλο βραΠοιο χαμόγελο, ποιο ασήμι, βεύσεων στον τομέα των στοιχειωδών σωματιδίων. Σε λιγότερο από ένα χρόνο στις 24 Ιανουποιο χρυσάφι σαν την όψη της; αρίου 1896 η Γαλλία θα δηλώσει παρούσα στον «αγώνα δρόμου» των στοιχειωδών σωματιδίων Γιούχα Όλυμποι από αχνούς με τον Henri Becquerel. Ο Becquerel θα ανακαλύψει τις ραδιενεργές ακτινοβολίες α και β. Η Η καρδιά το θάμα αν είναι φύση των δύο αυτών ακτινοβολιών θα προσδιοριστεί αργότερα, αλλά υπήρχε ήδη η υποψία ότι ήταν σωματιδιακής φύσεως. Βεβαίως, ο Henri Becquerel μοιράστηκε το 1903 το Νόμπελ Φυσιτης καρδιάς το μάτι ο νούς. κής με δύο επίσης, μεγάλες μορφές της επιστήμης, το ζεύγος: Pierre και Marie Curie. Μέχρι Κ. Παλαμάς το 1896 λοιπόν έχουμε ισχυρές ενδείξεις για την ύπαρξη στοιχειωδών σωματιδίων, αλλά καμία (Δωδεκάλογος του Γύφτου) πειραματική ένδειξη για τη φύση και τα ιδιαίτερα φυσικά χαρακτηριστικά (π.χ. μάζα, φορτίο) αυτών των σωματιδίων. Όμως, έφτασε το πλήρωμα του χρόνου για την συνεισφορά ενός μεγάλου επιστήμονα στη φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων. Φανταστείτε λοιπόν, έναν επιστήμονα που ανακαλύπτει το πρώτο υλικό στοιχειώδες σωματίδιο: το ηλεκτρόνιο, στις 30 Απριλίου 1897. Του απονέμετε το Νόμπελ Φυσικής το 1906, αλλά στο Trinity College, του Cambridge, όπου είναι καθηγητής έχει 7 φοιτητές – συνεργάτες που όλοι τους θα τιμηθούν με βραβεία Νόμπελ Φυσικής (μεταξύ των μαθητών του είναι και ο Ernest Rutherford), ενώ ο όγδοος μαθητής του που θα πάρει Νόμπελ Φυσικής είναι ο ίδιος ο γιος του. Αυτός ο επιστήμονας είναι ο J.J. Thomson. Πριν την ανακάλυψη του Thomson οι επιστήμονες πίστευαν ότι ο μικρότερος δομικός λίθος της ύλης είναι το άτομο του υδρογόνου (το μικρότερο άτομο της ύλης). Τώρα όμως ο Thomson εισάγει ένα νέο σωματίδιο το ηλεκτρόνιο 1000 φορές μικρότερο από το άτομο του υδρογόνου. Η εικόνα πλέον του ουδέτερου ατόμου μοιάζει σαν «σταφιδόψωμο». Ένα συνεχές θετικό φορτίο (το ζυμάρι) μέσα στο οποίο είναι βυθισμένα τα ηλεκτρόνια (οι σταφίδες). Οι μεγάλοι καθηγητές, όμως «γεννούν» μεγάλους μαθητές. Η εικόνα αυτή έμελλε να ανατραπεί από το μαθητή του Thomson, τον Ernest Rutherford. Έχοντας, ήδη, ανακαλύψει το ηλεκτρόνιο ο J.J. Thomson με μια συσκευή που η αρχή λειτουργίας της είναι ίδια με αυτή του καθοδικού σωλήνα, μετράει το λόγο φορτίου προς μάζα (e/m) για τις ακτίνες β. Έτσι το 1900 αποκαλύπτεται ότι οι ακτίνες β δεν είναι ένα νέο σωματίδιο, αλλά δέσμη ηλεκτρονίων. Λίγα χρόνια μετά, το 1908, αρχίζουν να λάμπουν τα αστέρια των μαθητών του J.J. Thomson. Ο Ernest Rutherford και ο Johannes "Hans" Wilhelm "Gengar" Geiger προσδιορίζουν τη φύση των ακτινών – α και αποδεικνύουν ότι είναι σωματιδιακής φύσεως και συγκεκριμένα άτομα ηλίου διπλά ιονισμένα (γυμνά από ηλεκτρόνια άτομα ηλίου) He++. Το 1908 η εικόνα έχει ως εξής: έχουμε ανακαλύψει το άμαζο στοιχειώδες σωμάτιο φωτόνιο, έχουμε ανακαλύψει το ηλεκτρόνιο και πιστεύουμε ότι το άτομο είναι μια συνεχής κατανομή θετικού φορτίου στην οποία είναι βυθισμένα ίσου και αντίθετου φορτίου σωματίδια τα ηλεκτρόνια. Είναι όμως, όντως έτσι; Αυτό πρέπει να αποδειχτεί πειραματικά και ο Ernest Rutherford ετοιμάζει ένα πείραμα για να επιβεβαιώσει την υπόθεση του δασκάλου του, του Thomson. Ωστόσο, το μέλλον του επιφυλάσσει μια απροσδόκητη έκπληξη! Έχοντας ο Rutherford στη διάθεσή του δέσμες σωματιδίων α, επιχείρησε να επαληθεύσει το ατομικό πρότυπο του Thomson. Υπέθεσε ότι εάν «βομβαρδίσει» άτομα με μια δέσμη σωματίων α, η δέσμη δε θα πρέπει να αποκλίνει σημαντικά για τους εξής λόγους: α. Το ολικό ηλεκτρικό φορτίο του ατόμου είναι μηδέν και επομένως δεν ασκείται ηλεκτρική δύναμη στα σωμάτια α, όσο αυτά βρίσκονται στο εξωτερικό του ατόμου. β. Επειδή το θετικό ηλεκτρικό φορτίο είναι ομοιόμορφα κατανεμημένο, δεν μπορεί να ασκεί σημαντική απωστική δύναμη στα σωμάτια α, όσο αυτά βρίσκονται στο εσωτερικό του ατόμου. γ. Η σύγκρουση των σωματίων α με το ηλεκτρόνια δεν επηρεάζει σημαντικά την κίνησή τους, γιατί τα ηλεκτρόνια έχουν πολύ μικρότερη μάζα. Με τον ίδιο τρόπο δεν επηρεάζεται σημαντικά η κίνηση μιας βαριάς πέτρας μέσα στη βροχή. Πράγματι, ο Rutherford παρατήρησε ότι τα περισσότερα από τα σωμάτια α διέρχονται μέσα από το στόχο σχεδόν ανεπηρέαστα, σαν να κινούνται μέσα σε σχεδόν κενό χώρο. Αρκετά αποκλίνουν σε διάφορες γωνίες, μικρότερες των 90ο, αλλά λίγα αποκλίνουν κατά 180°. Δηλαδή ξαναγύριζαν πίσω! Ο Rutherford δε μπορούσε να πιστέψει σε αυτό που έβλεπε. Αργότερα θα έγραφε: «Ήταν το πιο απίστευτο γεγονός που συνέβη σε όλη μου τη ζωή. Ήταν σχεδόν τόσο απίστευτο όσο αν πυροβολούσες ένα βλήμα 15 ιντσών πάνω σε ένα χαρτομάντιλο και αυτό γυρνούσε προς τα πίσω και σε χτυπούσε». Η οξυδέρκεια όμως του Rutherford και η πίστη στα πειραματικά του δεδομένα τον οδήγησαν κατευθείαν στην εξήγηση. Το πρότυπο του Thomson ήταν λάθος! Το φορτίο δε μπορεί να είναι κατανεμημένο σε όλη την έκταση του ατόμου, αλλά συγκεντρωμένο στο κέντρο του ατόμου σε ακτίνα 10000 φορές μικρότερη από την ακτίνα του ατόμου. Η απορία που ακολουθεί είναι εύλογη: Μήπως τελικά έχουμε ένα νέο σωματίδιο στον πυρήνα του ατόμου; Είμαστε ήδη στο 1911 και ο Rutherford προτείνει το γνωστό πλανητικό μοντέλο για το άτομο. Σίγουρα του άξιζε ένα Νόμπελ Φυσικής, αλλά του είχε ήδη απονεμηθεί το Νόμπελ Χημείας του 1908 για την εργασία του στους χρόνους ημιζωής των ραδιενεργών πυρήνων. Μοναδική περίπτωση ακαταπόνητου και


5

ενός ατόμου σύμφωνου με το πρότυπο του Rutherford. Γνωρίζαμε, ήδη, από το 1861 και 1862 με τις δύο μνημειώδεις εργασίες του James Clerk Maxwell, ότι κάθε ηλεκτρικό φορτίο που επιταχύνεται ακτινοβολεί ενέργεια. Σύμφωνα με αυτό το ηλεκτρόνιο που περιστρέφεται γύρω από τον πυρήνα του ατόμου θα έπρεπε να ακτινοβολεί ενέργεια και σε σύντομο χρονικό διάστημα να «πέφτει» πάνω στον πυρήνα του ατόμου. Αδιέξοδο! Τι κάνουμε τώρα; Η πειραματική φυσική πάει χέρι-χέρι με τη θεωρητική φυσική και αυτό θα αρχίσει να φαίνεται όλο και πιο έντονα στη συνέχεια. Ο Niels Bohr, ένας Δανός θεωρητικός φυσικός θα εκπονήσει τη διδακτορική του διατριβή κάτω από την επίβλεψη του μεγάλου δασκάλου J.J. Thomson. Το 1912 θα συνεργαστεί με τον Rutherford και το 1913 θα δώσει λύση στο πρόβλημα που απασχολούσε έως τότε την επιστημονική κοινότητα. Εφαρμόζοντας στο άτομο τις κβαντικές ιδέες των Max Plank και Albert Einstein θα διατυπώσει τρείς καινοτόμες προτάσεις για το άτομο: α. ότι το ηλεκτρόνιο μπορεί να κινείται μόνο σε ορισμένες τροχιές, οι οποίες ονομάζονται επιτρεπόμενες τροχιές β. Όταν το ηλεκτρόνιο κινείται σε ορισμένη επιτρεπόμενη τροχιά, δεν εκπέμπει ακτινοβολία. γ. Όταν το ηλεκτρόνιο μεταπηδήσει από μία επιτρεπόμενη τροχιά σε άλλη μικρότερης ενέργειας, τότε εκπέμπεται ένα φωτόνιο με ενέργεια ίση με τη διαφορά μεταξύ της αρχικής και της τελικής του ενέργειας. Ο Niels Bohr θα τιμηθεί με το Νόμπελ Φυσικής το 1922, ενώ κατοχυρώνει στη φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων ένα νέο σωματίδιο: το πρωτόνιο σαν συστατικό του πυρήνα. Ο Niels Bohr ταράζει θυελλωδώς τα ανήσυχα νερά της σύγχρονης φυσικής και η θύελλα δε θα κοπάσει έως ότου θεμελιωθεί αυστηρά η κβαντομηχανική. Στο Cavendish Laboratory του Cambridge ο ακούραστος Rutherford συνεχίζει να εξελίσσει την επιστήμη της Φυσικής. Το 1919 πραγματοποιεί τις πρώτες πυρηνικές αντιδράσεις και το 1920 μπορεί πλέον να ανακοινώσει με απόλυτη σιγουριά ότι τα στοιχειώδη σωματίδια είναι τρία: το φωτόνιο, το ηλεκτρόνιο και το πρωτόνιο. Θα χρειαστεί να περάσουν 12 ολόκληρα χρόνια για να γίνει ακόμα ένα μεγάλο βήμα: η ανακάλυψη του νετρονίου. Ο James Chadwick το 1932 «βομβαρδίζει» με σωματίδια α βηρύλλιο, βόριο και λίθιο και παρατηρεί ότι ο στόχος εκπέμπει ακτινοβολία με πολύ μεγαλύτερη ικανότητα διείσδυσης απ΄ ότι τα αρχικά σωματίδια α. Η πειραματική οξυδέρκεια, η δεξιοτεχνία και η λογική του Chadwick συμβάλλουν στην εξήγηση της φύσης της ακτινοβολίας που παρατηρήθηκε. Η ακτινοβολία αποτελείται από ηλεκτρικά ουδέτερα σωματίδια με μάζα περίπου ίση με τη μάζα του πρωτονίου. Λόγω της ηλεκτρικής τους ουδετερότητας ονομάζονται νετρόνια. Ο Chadwick θα λάβει το βραβείο Νόμπελ Φυσικής του 1935. Τώρα πια ο πυρήνας αποκτάει ακόμα ένα σωματίδιο: το νετρόνιο και οι φυσικοί αρχίζουν να «νιώθουν» τη συνθετότητα της ατομικής φυσικής. Τώρα, πλέον, η μεγαλύτερη πλειοψηφία των μαθητών στο Γυμνάσιο γνωρίζει τα σωματίδια του ατόμου. Γνωρίζει το ηλεκτρόνιο, το πρωτόνιο και το νετρόνιο. Αυτό που δεν γνωρίζει είναι ότι η ανακάλυψη αυτών των σωματιδίων απαίτησε χρόνια δουλειάς, πολύ κόπο, υψηλό κόστος και την αδιάκοπη προσωπική εργασία μερικών από τους σπουδαιότερους Φυσικούς του περασμένου αιώνα. Τι θα λέγατε τώρα για ένα σωματίδιο που δε φαίνεται να παίζει κανένα ρόλο στη δομή του κόσμου; Επίσης πως θα σας φαινόταν να ερχόσασταν αντιμέτωποι με την θεωρία της «Σχετικιστικής Κβαντομηχανικής» και να διαβάζατε ότι κάθε υπαρκτό σωμάτιο, θα πρέπει να έχει ένα αντισωμάτιο (με την ίδια μάζα, το ίδιο spin και αντίθετο φορτίο). Είναι η πρώτη φορά που θέτουμε το θέμα της αντιύλης. Δηλαδή, το ηλεκτρόνιο θα πρέπει να έχει ένα αντισωμάτιο με θετικό φορτίο, ίδια μάζα και ίδιο spin; Ακριβώς! Ενώ στην Ευρώπη η σύγχρονη φυσική κάνει άλματα με αιχμή του δόρατος το κορυφαίο εργαστήριο Cavendish του Cambridge η Αμερική μπαίνει δειλά – δειλά στον κύκλο των ανακαλύψεων. Στο Πανεπιστήμιο Caltech διδάσκει ένας ευφυής πειραματικός Φυσικός ο Robert A. Millikan (Νόμπελ φυσικής 1923 για τη μέτρηση του φορτίου του ηλεκτρονίου), υπό την επίβλεψη του οποίου, ο νεαρός Carl David Anderson εκπονεί τη διδακτορική του διατριβή. Ο Carl David Anderson ανακοινώνει το 1932 την ανακάλυψη του πρώτου αντισωματιδίου: του ποζιτρονίου. Πρόκειται για το αντισωμάτιο του ηλεκτρονίου (ένα «δίδυμο αδερφάκι» του ηλεκτρονίου με θετικό φορτίο) και ανοίγει, έτσι, ένα «παράλληλο σύμπαν» στη φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων: την αντιύλη! Ο Carl David Anderson λαμβάνει το βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1936, ενώ παραλαμβάνοντας το βραβείο του, ανακοινώνει την ανακάλυψη ενός ακόμη στοιχειώδους σωματιδίου: του μιονίου, που θα συναντήσουμε παρακάτω. Ενώ, ο επιστημονικός κόσμος ετοιμάζεται να υποδεχτεί το αντιπρωτόνιο και το αντινετρόνιο (τι παράξενο! Το νετρόνιο δεν έχει φορτίο, άρα το αντισωματίδιό του θα είναι το ίδιο το σωματίδιο: το νετρόνιο!), ανακαλύπτουμε ότι το νετρόνιο είναι ασταθές και διασπάται σε ένα πρωτόνιο και ένα ηλεκτρόνιο. Όμως, κάτι λείπει! Η αρχή διατήρησης της ενέργειας και της ορμής δε διατηρούνται σε αυτή τη διάσπαση, άρα είναι απαραίτητη η ύπαρξη ενός νέου σωματιδίου. Οι θεωρητικοί φυσικοί αντεπιτίθενται. Ο Αυστριακός θεωρητικός Φυσικός Wolfgang Ernst Pauli, προτείνει το 1933 την ύπαρξη ενός νέου σωματιδίου, σχεδόν άμαζο, αφόρτιστο με spin 1/2. Το ονομάζει νετρίνο και από τότε μέχρι σήμερα ταλαιπωρεί την επιστημονική κοινότητα με την αντικοινωνική του συμπεριφορά! Αλληλεπιδρά ελάχιστα με την ύλη καθώς, μπορεί να διαπεράσει τόνους ατσάλι χωρίς να αλληλεπιδράσει καθόλου με αυτό. Νετρίνα με ενέργεια μερικών ΜeV μπορούν να περάσουν από απόσταση 1017 m (10 φορές ο γαλαξίας μας) χωρίς να αλληλεπιδράσουν καθόλου με την ύλη που υπάρχει εκεί. Γίνεται κατανοητό λοιπόν, το πόσο δύσκολο είναι να ανιχνεύσουμε ένα νετρίνο , πόσο μάλλον να μετρήσουμε την Τα στοιχειώδη σωμάτια ταχύτητά του. Παρόλα αυτά το 1956 οι Frederick Reines και Clyde Cowan με ένα ευφυές πείραμα εντόπισαν το νετρίνο, δύο χρόνια πριν το θάνατο του Pauli το 1958. Λαμβάνοντας ο Pauli το τηλεγράφημα που του ανακοινώνονταν η ανίχνευση του σωματιδίου που είχε προβλέψει, είπε: "Thanks for message. Everything comes to him who knows how to wait”, («Ευχαριστώ για το μήνυμα. Κερδίζει τα πάντα, όποιος ξέρει να περιμένει»). Ένα μήνυμα υπομονής, επιμονής και καρτερίας από έναν μεγάλο επιστήμονα, που δικαίως έλαβε την ύψιστη διάκριση των επιστημών: το Νόμπελ Φυσικής του 1945. Είμαστε ήδη στο 1934 και πριν κάνουμε μια ανασκόπηση της γνώσης μας σχετικά με τα στοιχειώδη σωμάτια, έως τη χρονική στιγμή αυτή, ας αναφερθούμε σε έναν ακόμη σημαντικό Φυσικό. Ο Enrico Fermi μελετάει την ασθενή αλληλεπίδραση και οδηγείται και αυτός στην αναγκαιότητα της ύπαρξης του νετρίνου και του αντινετρίνου. Wolfgang Ernst Pauli και Enrico Fermi στα 1933 και 1934 έχουν σπείρει τους σπόρους της επανάστασης των στοιχειωδών σωματιδίων. Ο Enrico Fermi τιμάται με το βραβείο Νόμπελ το 1938 και συγκαταλέγεται στους κορυφαίους επιστήμονες του 20ου αιώνα καθώς, συνδυάζει θεωρητική δεινότητα και πειραματική δεξιοτεχνία. Το 1934 κλείνει ο πρώτος μεγάλος κύκλος στη Φυσική στοιχειωδών σωματιδίων. Η εικόνα είναι πολύ απλή κατανοητή και πλήρης. Έχουμε πέντε στοιχειώδη σωματίδια, το πρωτόνιο, το νετρόνιο, το ηλεκτρόνιο, που είναι υλικά σωματίδια και ανοικοδομούν το φυσικό κόσμο, το φωτόνιο σαν φορέας της ηλεκτρομαγνητικής αλληλεπίδρασης και το νετρίνο που δικαιολογεί την αστάθεια του νετρονίου. Φαίνεται να υπάρχει μια αρμονία, μια συμμετρία στη φύση και όλοι ήταν ευχαριστημένοι. Όμως, σε λίγο όλα θα αναποδογύριζαν….. (συνεχίζεται)


6

Τεχνολογία & Εκπαίδευση Ο εκπαιδευτικός στην κοινωνία της πληροφορίας Δίχως καμία αμφιβολία, ζούμε στον κόσμο της παγκοσμιοποίησης, πληροφορίας και ενημέρωσης, όπου η μέγιστη εκλέπτυνση της τεχνολογίας διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο σε κάθε πτυχή του ανθρώπινου βίου. Η προσαρμογή του κάθε ατόμου σε αυτές τις τεχνολογικές εξελίξεις είναι απαραίτητη και συνδέεται άμεσα με τον επαναπροσδιορισμό του εκπαιδευτικού συστήματος. Η «κοινωνία της πληροφορίας» θέτει λοιπόν σε νέα βάση το θέμα της κατάκτησης της γνώσης.

πως όσο γίνονται εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, τόσο θα αναθεωρείται ο ρόλος του δασκάλου. Συγκεκριμένα, ο δάσκαλος αποκτά το ρόλο του καθοδηγητή και συντονιστή στο θέμα της διδασκαλίας. Δεν έχει πλέον τη μορφή της αυθεντίας και ο καθένας μπορεί να τον αμφισβητήσει καθώς και τους καθοδηγεί ώστε να ανακαλύψουν οι ίδιοι οι μαθητές την πορεία προς τη γνώση. Κατά συνέπεια τους ωθεί να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες με περισσότερη αυτοπεποίθηση, δίχως να φοβούνται το οποιοδήποτε λάθος.

Κατ’ αρχάς στα σύγχρονα σχολεία η διδασκαλία γίνεται με ηλεκτρονικά μέσα που συνδυάζουν τον ήχο και την εικόνα, όπως μέσω των ηλεκτρονικών υπολογιστών ή των DVDs. Έτσι η μάθηση γίνεται πιο ευχάριστη και οι νέοι δεν αντιμετωπίζουν πολλά προβλήματα στην αφομοίωση πληροφοριών.

Επιπλέον οφείλει, πέρα από το να ενημερώνει και να πληροφορεί το μαθητή για κοινωνικά και επιστημονικά θέματα, να τον βοηθήσει να καλλιεργήσει την κριτική του ικανότητα. Ιδίως οι νέοι πρέπει να γνωρίζουν να αποκωδικοποιούν τα προπαγανδιστικά μηνύματα από τα Μ.Μ.Ε. και την πολιτική διότι η ευαίσθητη ηλικία τους κάνει εύπλαστους, επιρρεπείς στα λάθη και να επηρεάζονται εύκολα. Κανείς δε μπορεί να αμφισβητήσει το γεγονός ότι ο δάσκαλος διαμορφώνει ηθικές αξίες στα παιδιά, αφού αποτελεί πρότυπό τους. Επομένως είναι χρέος του να καλλιεργεί αντιλήψεις και αξίες περί δημοκρατίας, ελευθερίας και ισότητας προκειμένου να ολοκληρωθούν ως προσωπικότητες.

Πέρα από αυτά τα τεχνικά μέσα, οι νέοι έχουν τη δυνατότητα να αντλούν πληροφορίες από το Διαδίκτυο. Σε αυτή τη σύγχρονη πραγματικότητα προκύπτει το ερώτημα, αν ο ρόλος και η θέση του εκπαιδευτικού καλούνται να μεταβληθούν. Φυσικά ο καθένας μπορεί να προβλέψει πως όσο γίνονται εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, τόσο θα αναθεωρείται ο ρόλος του δασκάλου. Φυσικά ο καθένας μπορεί να προβλέψει

Βέβαια ο στόχος του εκπαιδευτικού γίνεται ολοένα και πιο δύσκολος διότι έχει να αντιμετωπίσει πολλά εμπόδια και κινδύνους.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η χρεοκοπία των αξιών και η κρίση των θεσμών, ιδιαίτερα της εκπαίδευσης. Πώς είναι δυνατόν να μιλάει για ορθολογισμό ενώ όλα τα ιδανικά καταρρέουν και αντικαθίστανται από παθητικοποίηση και βία; Σε αυτό συμβάλλουν και τα Μ.Μ.Ε. που έχουν επηρεάσει αρνητικά τη νεολαία με τα πρότυπα που προβάλλουν.

Συνεπώς είναι αυτονόητο το γεγονός ότι επαναπροσδιορισμός της εκπαίδευσης πρέπει να αφορά όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και τη δια βίου εκπαίδευση. Εάν συνδυαστούν οι ικανότητες των εκπαιδευτικών με τις δυνατότητες των τεχνικών μέσων θα υπάρξει προοπτική για την ατομική και κοινωνική ανέλιξη..... Σπύρος Αγγελόπουλος (Γ1)

Ψηφιακά Μέσα

Σήμερα τα ψηφιακά μέσα θεωρούνται αναπόσπαστο τμήμα της ζωής μας και η ικανότητα χρήσης τους επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την καθημερινότητά μας, τη θέση μας μέσα στην κοινωνία και τις σχέσεις μας με τους άλλους ανθρώπους. Αρκετοί είναι οι φίλοι της τεχνολογίας που παραθέτουν με ενθουσιασμό τα οφέλη που αποκομίζουν όσοι αξιοποιούν τις δυνατότη-

τητες των ψηφιακών μέσων και κυρίως των ηλεκτρονικών υπολογιστών και του παγκόσμιου ιστού και ενθαρρύνουν την επέκταση του κοινωνικού κύκλου μέσω των κοινωνικών δικτύων (π.χ. facebook). Επίσης προβάλλουν ως θετική εξέλιξη την εκπαίδευση μέσω υπολογιστή ή/και από απόσταση, τη χρήση ζωντανών συνομιλιών για την επικοινωνία με απομακρυσμένα πρόσωπα, την οργάνωση της δουλειάς μας με το λογισμικό γραφείου π.χ. word), την ενίσχυση της εκπαίδευσης με σύγχρονο

εξοπλισμό (π.χ. διαδραστικοί πίνακες) και λογισμικό, κ.α. πολλά. Από την άλλη πλευρά, εξ' ίσου πολλοί, αν όχι περισσότεροι, είναι εκείνοι που κρατούν σοβαρές επιφυλάξεις όσον αφορά τις ψηφιακές τεχνολογικές εξελίξεις. Προειδοποιούν ότι οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές και ο παγκόσμιος ιστός μπορούν να βλάψουν τους χρήστες τους, να προκαλέσουν απώλεια στον έλεγχο των προσωπικών στοιχείων,να φέρουν ευαίσθητες ηλικιακές ομάδες σε επαφή με κακό -

βουλους ανθρώπους ή ακατάλληλη πληροφορία, να αποτελέσουν πεδίο για απάτες, κλοπές πιστωτικών καρτών, να μετατραπούν σε κανάλια διάδοσης παραπλανητικών ειδήσεων, να καταλήξουν αντικείμενο εθισμού για τους νέους. Παναγιώτης Γιαννίτσης (Γ1)


7

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ

Οι “φωτισμένοι” ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορούν να είναι… υπερήφανοι. Μπορεί με τις “μετακινήσεις” κεφαλαίων και χρημάτων να τα ΄χουν κάνει μαντάρα, ευνοώντας συστηματικά τους λίγους ,εκλεκτούς και πάντα προνομιούχους, αλλά στη μετακίνηση πληθυσμών τα πήγαν … περίφημα, μετατρέποντας την Γηραιά Ήπειρο σε ήπειρο μεταναστών. Μετανάστες εσωτερικούς που από τα αστικά κέντρα μετακινούνται προς την ύπαιθρο αλλά και μετανάστες που εγκαταλείπουν την χώρα τους,αναζητώντας τη τύχη τους σ΄ άλλες χώρες.

Στην Ελλάδα τα ποσοστά εσωτερικής και εξωτερικής μετανάστευσης είναι περίπου ίδια και ακόμη χαμηλότερα από άλλες χώρες, αλλά σαφώς αυξημένα σε σχέση μ΄ ότι συνέβαινε το 2007,όταν άρχισε η ευρωπαϊκή χρηματοπιστωτική κρίση. Πορτογαλία, Ιταλία, Ιρλανδία, Ελλάδα και Ισπανία έχουν περάσει δύο διακριτές φάσεις. Στην πρώτη φάση, οι αλλοδαποί που είχαν έρθει στη Δυτική Ευρώπη και είχαν την οικονομική δυνατότητα να επιστρέψουν στις πατρίδες τους, σε μέρη όπως η Λατινική Αμερική, η Ανατολική Ευρώπη και τη Βόρεια Αφρική. Οι περισσότεροι από αυτούς τους μετανάστες ήταν ανειδίκευτοι εργάτες που έχασαν τη δουλειά τους στον τομέα των κατασκευών, της βιομηχανίας των υπηρεσιών και άλλους συναφείς κλάδους. Αλλά καθώς η χρηματοπιστωτική κρίση επιδεινώθηκε και η ανεργία αυξήθηκε, ευρωπαίοι πολίτες άρχισαν να μεταναστεύουν από τις

χώρες τους. Αν και είναι δύσκολο να υπάρξουν αξιόπιστα στοιχεία για το εκπαιδευτικό υπόβαθρο αυτών των μεταναστών , ανεπίσημα στοιχεία δείχνουν ότι πολλοί από αυτούς είναι ειδικευμένοι, με σπουδές πανεπιστημιακές και πολύγλωσσοι. Στην Ελλάδα, η μετανάστευση εξακολουθεί να είναι υψηλή παρά την κρίση, αν και τα ποσοστά εξωτερικής και εσωτερικής

οι μετανάστες από τις βαλκανικές χώρες και τη Τουρκία μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα μέσα στην Ελλάδα. Στην υψηλή λαθρομετανάστευση συμβάλουν τα πολλά σημεία εισόδου, όπως και στην Ισπανία και την Ιταλία, που όμως θέτουν αυστηρότερους ελέγχους για την παράνομη μετανάστευση. Η Ελλάδα έγινε μια μεταναστευτική χώρα το 2010. Παρόλο που είναι εξαιρετικά δύσκολο να υπάρξουν ακριβή στοιχεία σχετικά με το προφίλ των Ελλήνων μεταναστών, οι ερευνητές που παρακολουθούν το φαινόμενο στην Ελλάδα, υποστηρίζουν ότι οι μετανάστες είναι κυρίως νέοι άνδρες και γυναίκες με πανεπιστημιακά πτυχία που μιλούν άπταιστα αγγλικά.

μετανάστευσης είναι σχετικά ισορροπημένη. Πολλοί μετανάστες βλέπουν την Ελλάδα ως ένα σημείο-κλειδί εισόδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και λόγω της συμφωνίας Σένγκεν,

ΣΤΗΜΕΝΑ Το τερατώδες σε έκταση κύκλωμα που λυμαίνεται το ελληνικό ποδόσφαιρο και που το χρησιμοποιούν ακόμα και οι καθώς πρέπειπαράγοντες των μεγάλων ομάδων αποκαλύπτεται. Αν η πολιτεία θεωρεί πως όλη η ευκαιρία αφορά τον αποπροσανατολισμό της κοινής γνώμης από τα καυτά κοινωνικά, οικονομικά και πολιτικά προβλήματα, το κύκλωμα αυτό στην καλύτερη περίπτωση θα εξουδετερωθεί για να αντικατασταθεί αργά ή γρήγορα από κάποιο άλλο. Είναι πολλοί αυτοί που φιγουράρουν στη μεγάλη λίστα των κατηγορουμένων της τωρινής υπόθεσης. Στήσιμο ποδοσφαιρικών αγώνων με εμπλεκόμενους και ποδοσφαιριστές. Καθόριζαν αποτελέσματα, θησαύριζαν από τα κέρδη και το ξέπλυμα του μαύρου χρήματος, νόθευαν τον ανταγωνισμό και ουσιαστικά δυσφη-

μούσαν το κρατικό μονοπώλιο του νόμιμου στοιχήματος ληστεύοντας τους αφελείς παίκτες. Δεν χρειαζόμαστε ακριβές μετεγγραφές με μαύρο χρήμα για να βλέπουμε ποδόσφαιρο. Χρειαζόμαστε το ποδόσφαιρο που μπορούμε με νόμιμα χρήματα να έχουμε, είτε μας αρέσει είτε όχι. Δεν μπορεί χώρες προηγμένες οικονομικά και κοινωνικά, χώρες πλούσιες όπως η Σουηδία και η Δανία να έχουν ημιεπαγγελματικό ποδόσφαιρο και εμείς οι χρεωκοπημένοι να θέλουμε να συναγωνιστούμε τους Γερμανούς και τους Γάλλους. Δεν γίνεται. Ημιεπαγγελματίας ήταν ο Δομάζος, ο Παπαϊωάννου, ο Κούδας και ο Σιδέρης, αλλά αδερφέ μου φχαριστιόμασταν ποδόσφαιρο χωρίς να βρίζουμε τις μανάδες των αντιπάλων. Γιώργος Πούλος (Β2)

Κώστας Σίνος (Β2)


8

ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ «Έτος Βρεττάκου» το 2012, με αφορμή την επέτειο των 100 χρόνων από τη γέννηση του Λάκωνα ποιητή Επίκαιρος παρά ποτέ όταν έγραφε: «Τον καιρό που γεννήθηκα- κείνα τα χρόνια, δεν πλανιότανε ούτε υποψία κακής φωτιάς στον ορίζοντα…» και όταν, αλλού, στο «Γράμμα στον άνθρωπο της πατρίδας μου», ζητούσε: «…Μην με μαρτυρήσεις! Και προπαντός να μην του πεις πως μ’ εγκατέλειψεν η ελπίδα!... Πες τους από μένα, πες τους από τα Ο Νικηφόρος Βρεττάκος γεννήθηκε το 1912 από μια αγροτική οικογένεια, η οποία ξέπεσε οικονομικά όταν ο ίδιος ήταν ακόμη παιδί. Έτσι μεγαλώνει σε ένα χωριό κοντά στη Σπάρτη, τις Κροκεές, με 2500 κατοίκους, οι οποίοι ασχολούνται με τα χωράφια τους. Το ίδιο κάνουν και οι γονείς του. Ασχολούνται με τη γη που έχουν σ’ ένα απόμερο χτήμα. Ο μικρός Νικηφόρος μεγαλώνει μόνος με αποτέλεσμα: να στρέψει όλη του την προσοχή στον εσωτερικό του κόσμο και παράλληλα στον εξωτερικό χώρο, παρατηρώντας τη μοναδική φυσική ομορφιά του τόπου του. Η γαλήνη, η ηρεμία, η σιωπή έγιναν αδέλφια του. Οπότε είναι φυσικό σε όλη του τη ζωή το έργο του να δίνει μηνύματα αγάπης, ειρήνης και ταύτισης με τη φ ύ σ η . Άρχισε να γράφει στα δώδεκα χρόνια του. Κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική συλλογή του στα δεκαεπτά του. Ο πατέρας του παρότι φτωχός αγρότης αντιμετώπισε με αγάπη και κατανόηση την κλίση τού γιου του προς την ποίηση. Στα δεκαεπτά του πηγαίνει στην Αθήνα για να σπουδάσει. Εκεί άρχισε ένας σκληρός αγώνας για να επιβιώσει. Τα όνειρά του κομματιάζονται και η «Στην ποίηση έδωσα απογοήτευση τον διαλύει. Εκείνον την ψυχή μου. τον καιρό γράφει:

Και χωρίς να είμαι βέβαιος ότι είμαι ποιητής, ξέρω τώρα πως δεν είμαι τίποτε άλλο».

«Δεν χρειάστηκε να περάσουν πολλές μέρες για να μου φανεί πως ο κ όσμ ος χάθηκε . Η ζωή με σφυροκοπούσε, ένοιωθα σαν να ‘φυγα από την πολιτεία και να ή ρ θα σ τ η ν μ ο ναξ ι ά » . ( Νικηφόρος Βρεττάκος – Εκλογή – Εκδόσεις Θεμέλιο – Αθήνα 1966 ) Η συλλογή των ποιημάτων του «Οι γκριμάτσες του ανθρώπου» μιλούν ακριβώς γι’ αυτό το αίσθημα της θλίψης, της απογοήτευσης και της μοναξιάς. Τελικά διακόπτει τις σπουδές του γιατί θέλει να αφοσιωθεί στην ποίηση. Στον καθημερινό αγώνα για την επιβίωση δουλεύει σαν εργάτης, αλλά και σαν ιδιωτικός και δημόσιος υπάλληλος, συντάκτης φιλολογικών περιοδικών και εφημερίδων. Τιμήθηκε εικοσιοκτώ ετών (1940) με το κρατικό βραβείο ποιήσεως για τη δεύτερη έκδοση του βιβλίου του «Οι γκριμάτσες του ανθρώπου».

Ο Νικηφόρος Βρεττάκος είναι ένας γνήσιος, ένας αυθεντικός ποιητής που σε όλη του τη ζωή στέκεται με αγνότητα και ευγένεια μπροστά στον άνθρωπο και στην αγάπη που τρέφει γι’ αυτόν. Ο άνθρωπος είναι : «το ζων ύδωρ» όπως λέει και ο ίδιος. Για τον άνθρωπο και τα κύματα που τον κτυπούν μιλά στα ποιήματά του και θέτει σκοπό της ζωής του τη σωτηρία του μέσα από τους στίχους του. «Θα σκίσω τον ουρανό σε σελίδες να σου σκεπάσω τον πόνο μ’ ένα ποίημα»(Νικηφόρος Βρεττάκος – Το ατίθασο αίμα) Σ’ όλους τους στίχους του βάζει θεμέλιο την αγάπη, την ειρήνη και την πίστη του στον «Κι αν τυχόν κάπου ανάμεσα άνθρωπο. Παρ’ στους γαλάζιους διαδρόμους όλο που οι συναντήσω αγγέλους, άνθρωποι και οι θα τους μιλήσω Ελληνικά σ υ μ π ε ρ ι φ ο ρ έ ς επειδή δεν ξέρουνε γλώσσες. τους κομματιάΜιλάνε μεταξύ τους με μουσική» ζουν συνεχώς το όνειρό του για πανανθρώπινη ειρήνη, για ανιδιοτελή αγάπη αυτός πάντα εξωτερικεύει σε όλα του τα ποιήματα την ανάγκη για επικοινωνία με τον άνθρωπο. Στα έργα της νεανικής του περιόδου η θλίψη και η απογοήτευση τον διακατέχουν όταν συνεχώς διαπιστώνει ότι δεν βρίσκει τους στόχους του στην προσπάθεια του να διασκορπίσει αγάπη και ειρήνη στους ανθρώπους. Στην περίοδο της ωριμότητας βλέπουμε να εναλλάσσονται η ελπίδα με την απογοήτευση. Όσο περισσότερο λαχταρά την αγάπη και την επικοινωνία με τους ανθρώπους τόσο περισσότερο τραυματίζεται και πονά. Όλα αυτά τα συναισθήματα τα βιώνει όχι μόνο από προσωπικές καταστάσεις αλλά και από τα πολιτικά γεγονότα στα οποία συμμετέχει ενεργά. Κι αυτό το κάνει γιατί πιστεύει ότι ο ποιητής έχει μια αποστολή στον κόσμο μας. Μια αποστολή δύσκολη αλλά αναγκαία. Να σταθεί δίπλα στον καθένα γιατί « Σε αυτόν βλέπει όλο το σύ μπαν». Γράφοντας λοιπόν ποίηση ο Νικηφόρος Βρεττάκος υπάρχει, ζει, αναπνέει. Η ποιητική φλέβα που διαθέτει σε συνδυασμό με την εμπειρία διαφόρων ποιητικών σχολών από τις παραδοσιακές ως τις πιο σύγχρονες (πριν και μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο) συνέβαλαν στη δημιουργία μιας δικής του γλώσσας και ύφους που δε συγκρίνονται με καμιά άλλη.


9

Μοντέρνος όχι όμως υπερρεαλιστής μας δίνει ποιήματα πανέμορφα. Πολύ συναισθηματικός, λάτρης της δικαιοσύνης, της ελευθερίας, της ισότητας, της φύσης, νιώθει ότι αδυνατεί να διατυπώσει τον πλούτο του κόσμου με λέξεις τις οποίες θεωρεί ανεπαρκείς. Αυτό που τον βασανίζει είναι (κατά τη γνώμη του) το ατελές των έργων του. Το ανολοκλήρωτο τον κυνηγά, όμως δεν μπορεί να αποφύγει να γράφει στίχους. Η ποίηση για τον Βρεττάκο είναι έργο χειρών. Δε νοιώθει μέσα του καμιά ματαιοδοξία, καμιά φιλοδοξία. Κατέκτησε δύο φορές το Κρατικό βραβείο ποίησης, εξέδωσε πάνω από δεκαπέντε ποιητικές συλλογές, καθώς και αρκετά πεζά έργα. Σε όλη του τη πορεία στα έργα του διακρίνουμε τον βαθύτατο ανθρωπισμό του, την ευαισθησία του αλλά και την αγανάκτησή του στην αδικία. Η βαθύτατη αγάπη του για τον τόπο καταγωγής του χαρακτηρίζει επίσης τα έργα του αποτελώντας γι’ αυτόν ανεξάντλητη πηγή έμπνευσης. Γι’ αυτό το 1980 χτίζει ένα μικρό σπίτι στις Κροκεές, πάνω στα χαλάσματα του πατρικού του. Εκεί αφήνει και την τελευταία του πνοή στις 4 Αυγούστου του 1991.

Τιμήθηκε με το Πρώτο Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1940, 1965, 1982), το βραβείο Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών (1974), το βραβείο Knocken και το βραβείο της Εταιρίας Σικελικών Γραμμάτων και Τεχνών (1980), το Αριστείο Γραμμάτων από την Ακαδημία Αθηνών (1982), το βραβείο του τιμίου Σταυρού του Αποστόλου Ευαγγελιστού

Μάρκου από το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής (1984), το μετάλλιο Χρυσός Πήγασος της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών (1989), καθώς και με το βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, της οποίας έγινε μέλος το 1989. Π Ο Ι Η Τ Ι Κ Ε Σ

Σ Υ Λ Λ Ο Γ Ε Σ

Ο Πόλεμος (1935) Η επιστολή του κύκνου (1937) Το ταξίδι του αρχάγγελου (1938) ΣυλλογέςΚάτω από σκιές και φώτα (1929) Κατεβαίνοντας στη σιγή των αιώνων (1933) Οι γκριμάτσες του ανθρώπου (1935) Εικόνες από το ηλιοβασίλεμα (1939) Το μεσουράνημα της φωτιάς (1940) Η Ηρωική συμφωνία (1944) Οι 33 Μέρες (1945) Η παραμυθένια πολιτεία (1947) Το βιβλίο της Μαργαρίτας (1949) Ο Ταΰγετος και η σιωπή (1949) Τα θολά ποτάμια (1950) Στην Πλούμιτσα (1951) Η έξοδος με το άλογο (1952) Στον Ρόμπερτ Οπενχάϊμερ (1954) Τα ποιήματα 1929 - 1951 (1956) Η μητέρα μου στην εκκλησία (1957) Βασιλική Δρυς (1958) Αυτοβιογραφία (1961) Το βάθος του κόσμου (1961) Εκλογή (1966) Οδοιπορία (1972) Διαμαρτυρία (1974) Το Απογευματινό Ηλιοτρόπιο (1976) Ο Προμηθέας ή το παιχνίδι μιας μέρας (1979) Λειτουργία κάτω απ' την Ακρόπολη (1981) Τα ποιήματα (1981) Ο διακεκριμένος πλανήτης (1983) Συνάντηση με τη θάλασσα (1991) Διηγήματα, νουβέλες, οδοιπορικάΤο γυμνό παιδί (1939) Το αγρίμι και η καταιγίδα (1945) Δύο άνθρωποι μιλούν για την ειρήνη του κόσμου (1949) Ο ένας από τους δύο κόσμους (1958) Οδύνη (1969) Μπροστά στο ίδιο ποτάμι. Διηγήματα (1972)

Τ Ο Υ


10

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ «ΧΩΡΙΣ ΣΥΝΟΡΑ» ΣΤΕΛΙΟΣ ΚΟΥΛΟΓΛΟΥ

Ο Στέλιος Κούλογλου είναι Έλληνας δημοσιογράφος. Απόφοιτος του πανεπιστημίου Αθηνών, σπούδασε δημοσιογραφία στο Παρίσι, το Τόκιο και την Ινδία. Ξεκίνησε να δημοσιογραφεί το 1981 στο περιοδικό «Αντί» και αργότερα εργάστηκε ως πολιτικός συντάκτης στην εφημερίδα «Το Βήμα». Διετέλεσε ανταποκριτής της εφημερίδας «Αυγή» στο Παρίσι και το 1989 εγκαταστάθηκε στη Μόσχα απ’ όπου κάλυψε τις εξελίξεις στην Σοβιετική Ένωση και τις άλλες πρώην σοσιαλιστικές χώρες για λογαριασμό του ραδιοσταθμού «Sky» & της εφημερίδας «Η Καθημερινή». Τα χρόνια 1992-1995 κάλυψε ως ειδικός απεσταλμένος τον πόλεμο στην Π. Γιουγκοσλαβία. Από το 1996 επιμελούταν και παρουσίαζε την εκπομπή «ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΧΩΡΙΣ ΣΥΝΟΡΑ» στη δημόσια τηλεόραση. Η παραπάνω ήταν εβδομαδιαία εκπομπή ντοκιμαντέρ επί διεθνών και ελληνικών, σύγχρονων πολιτικών και κοινωνικών γεγονότων, εστιάζοντας κυρίως στις εμπειρίες των πρωταγωνιστών τους αλλά και των απλών ανθρώπων. Από το 1996, οπότε και ξεκίνησε η εκπομπή, βρισκόταν στον κατάλογο των καλύτερων τηλεοπτικών προγραμμάτων και επιλέχθηκε για να αντιπροσωπεύσει την Ελλάδα σε διεθνή φεστιβάλ ντοκιμαντέρ. Βραβεύτηκε τέσσερις φορές ως η καλύτερη ελληνική ενημερωτική εκπομπή.

λές αλλά έμμεσες επιθέσεις. Φυσικά υπάρχουν και αυτά, μα δήλωσε πως ο ίδιος δεν θα σταματούσε την ερευνά του, διότι δεν θα έκανε κάτι λάθος και πως γενικότερα δεν μετανιώνει για ό,τι κάνει. Παραδέχθηκε πως και ο ίδιος έχει επηρεαστεί σε ρεπορτάζ του από τις πολιτικές του απόψεις και υποστήριξε πως είναι λογικό να το κάνει ένας δημοσιογράφος με μέτρο, διότι τη συγκεκριμένη στιγμή λειτουργείς ως δημοσιογράφος και όχι τόσο ως ένας άνθρωπος που εκφράζει απλά τις πολιτικές του απόψεις. «Λέμε τη γνώμη μας τίμια», ανέφερε χαρακτηριστικά. Δήλωσε επίσης πως στο επάγγελμά του έχει νιώσει αρκετές φορές πίεση, μα ποτέ δεν σκέφτηκε και δεν θέλησε να εγκαταλείψει. «Υπάρχουν στιγμές που είναι άδικες και αισθάνομαι στενοχωρημένος αλλά ποτέ δεν θα εγκατέλειπα την δημοσιογραφία», υποστήριξε, ενώ θα σύστηνε την δημοσιογραφία ως επάγγελμα μόνο σε αυτούς που την αγαπούν πραγματικά. Χαρακτηριστικά ανέφερε πως είναι ενδιαφέρον επάγγελμα και αν το κάνεις καλά σε γεμίζει. Τέλος ρωτήθηκε τι του έχει μείνει από την εμπειρία του πολέμου στην Μολδαβία. Ο Σ. Κούλογλου τόνισε πως ο πόλεμος είναι το πιο σκληρό και απάνθρωπο πράγμα που υπάρχει. Αυτό που του έχει μείνει σαν

Τον συναντήσαμε σε ένα σεμινάριο δημοσιογραφίας για τους νεαρούς δημοσιογράφους του Νομού Ηλείας που αρθρογραφούν στις σχολικές εφημερίδες της περιοχής. Στην ερώτηση του νεαρού δημοσιογράφου για το ποιο θέμα από αυτά που έχει ασχοληθεί στην μέχρι τώρα καριέρα του , του φάνηκε πιο ενδιαφέρον, ο κύριος Κούλογλου απάντησε πως όλα τα θέματα με τα οποία έχει ασχοληθεί είναι ιδιαιτέρως ενδιαφέροντα και ο ίδιος δεν θα ήταν δυνατόν να ξεχωρίσει κάποιο. Ρωτήθηκε επίσης αν έχει δεχτεί ποτέ απειλές και αν θα σταματούσε μια έρευνα ή αν έχει ήδη σταματήσει μόνο και μόνο από φόβο αφού είναι ευρέως γνωστό και αποδεκτό πως τα θέματα με τα οποία ασχολείται καυτηριάζουν και θίγουν τα συμφέροντα κάποιων. Ο ίδιος υποστήριξε πως δεν έχει ποτέ δεχθεί άμεσες απει«εφιάλτης» είναι μία σκηνή που έζησε στο Σαράγιεβο το 1997. Όταν έπεσε βόμβα σε μία ουρά ανθρώπων που περίμεναν για ψωμί. Εκεί αντίκρισε έναν άνθρωπο που έψαχνε με αγωνία να βρει ανάμεσα σε πτώματα και τραυματισμένους κάτι…αυτό το κάτι ήταν ένα στραπατσαρισμένο ποδήλατο. Το ποδήλατο του παιδιού του. Τότε κατάλαβε πως το παιδί του είχε σκοτωθεί και άρχισε να χτυπά το κεφάλι του στον τοίχο. «Αυτή είναι η πιο δυνατή στιγμή που έχω ζήσει στον πόλεμο» αποκρίθηκε. Ελένη Πίκουλα -Άνθη Σπηλιοπούλου (Γ2)


11

ΜΟΥΣΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ

Αυτό το αφιέρωμα αυτόματα μπήκε σε έναν Πανελλαδικό Διαγωνισμό Μαθητικών Ραδιοφωνικών Αφιερωμάτων, και αναδείχθηκε ως η καλύτερη εκπομπή, παίρνοντας την πρώτη θέση,και όπως ήταν προφανές προς τιμήν μας στην καθημερινή πρωινή εκπομπή της ΕΡΑ Πύργου πραγματοποιηθηκε μια live ομαδική συνέντευξη. Μία εβδομάδα μετά την συνέντευξη ο σταθμός έβαλε να ακουστεί πάλι το αφιέρωμα και τους ευχαριστούμε.

Το μικρόβιο της δημοσιογραφίας υπάρχει σε όλους μας που ασχολούμαστε με αυτή την εφημερίδα. Η παραγωγή όμως μιας ραδιοφωνικής εκπομπής ήταν για μας μια πρωτόγνωρη εμπειρία και πολύ δελεαστική. Έτσι, όταν τη χρονιά που μας πέρασε η ΕΡΑ Πύργου μάς πρότεινε να συμμετέχουμε στην πραγματοποίηση μιας ραδιοφωνικής εκπομπής που θα αναφερόταν στην μνήμη σημαντικών προσώπων του μουσικού χώρου όλοι ενθουσιαστήκαμε. Οι καλλιτέχνες που επιλέξαμε να παρουσιάσουμε ήταν ο Σταύρος Ξαρχάκος, ο Νίκος Γκάτσος, ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Μάνος Λοΐζος και ο Μάνος Χατζιδάκης. Με τη βοήθεια και την καθοδήγηση της καθηγήτριας της μουσικής κ. Σταματοπούλου κάναμε ένα αφιέρωμα και το παρουσιάσαμε στα πλαίσια μιας ραδιοφωνικής εκπομπής.

Οι μαθητές που έλαβαν μέρος στο αφιέρωμα ήταν: ο Γιάννης Κακάλης,ο Διονύσης Φράγκος,ο Στάθης Μπιρίτης,η Αθηνά Ηλιόπουλου,η Μαρία Τούμπα,η Αντιγόνη Γεωργιοπούλου,η Νικολία Μυλωνά,η Ελένη Μικρούλη,η Χαρά Παναγιωτακοπούλου.

Γιάννης Κακαλής (Α1)


12

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ Ποιο Πανεπιστημιακό Τμήμα να Επιλέξω; Μια σοβαρή απόφαση σε μια νεαρή ηλικία

Ο επαγγελματικός προσανατολισμός είναι ένα από τα πιο σπουδαία προβλήματα που απασχολούν του νέους σήμερα. Όταν ένας μαθητής μπαίνει στο λύκειο, αρχίζει να σκέφτεται πιο σοβαρά το μέλλον του. Αναρωτιέται πολύ συχνά : «Τι μπορώ να κάνω στη ζωή μου;» «Τι θέλω να κάνω;» «Ποια καριέρα θέλω να ακολουθήσω;» «Θέλω να σπουδάσω;» «Θέλω να δουλέψω αμέσως;» Όμως δεν είναι πάντα εύκολο να βρει την απάντηση. Για αυτό το λόγο πρέπει να υπάρχουν οι κατάλληλοι άνθρωποι που θα μπορούν να τον βοηθήσουν να διαλέξει το επάγγελμα που του ή της ταιριάζει. Βέβαια , τα προβλήματα δεν σταματούν εδώ. Ένας νέος ,είτε είναι επιστήμονας είτε απλά απόφοιτος λυκείου, αντιμετωπίζει το μεγάλο πρόβλημα της ανεργίας. Είναι πολύ δύσκολο στις μέρες μας να βρεθούν δουλειές για όλους. Οι στατιστικές λένε ότι ένας στους τρεις νέους είναι άνεργος.

Η επιλογή του Πανεπιστημιακού Τμήματος για προπτυχιακές σπουδές από τους μαθητές της Γ΄ Λυκείου, είναι μια σοβαρή απόφαση σε μια νεαρή ηλικία, που σε κάποιο βαθμό επηρεάζει την επαγγελματική σταδιοδρομία τους. Μια “λάθος” απόφαση δημιουργεί αρκετές φορές μία αρνητική ψυχολογία στον νέο φοιτητή και στην οικογένειά του και είναι μια από τις αιτίες δημιουργίας των “αιωνίων” φοιτητών ή της αναγκαίας αλλαγής του επαγγέλματος που σπούδασε, μέσα από ανάλογες μεταπτυχιακές σπουδές. Επειδή δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία για την ποιότητα σπουδών στα Πανεπιστημιακά Τμήματα στην Ελλάδα, για τα σοβαρά προβλήματα ανεργίας αλλά και τις επαγγελματικές τάσεις των επόμενων δεκαετιών, η επιλογή γίνεται με αμφιλεγόμενα κριτήρια, όπως: - Αυτό που σπούδασε ο “επιτυχημένος” επαγγελματικά πατέρας ή μητέρα, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την ιατρική που έχει σαν επακόλουθο μερικές φορές οι μετεγγραφές των φοιτητών να γίνονται πρωτοσέλιδα στις εφημερίδες

- Αυτό που προτιμούν οι περισσότεροι (άρα τα τμήματα με τις υψηλές βάσεις) ή αυτό που είναι της μόδας και σαν όρος / φράση έχει απήχηση στον νεαρό κόσμο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι κάποιες πολύ τεχνικές ειδικότητες, όπου κάποιοι απόφοιτοι μετά το πέρας των σπουδών τους αναγκάζονται να κάνουν μια μεγάλη επαγγελματική στροφή και να αναζητήσουν διέξοδο σε μεταπτυχιακές σπουδές στην διοικητική επιστήμη (ένα ΜΒΑ σε Business Schools). Το παραπάνω θέμα παίρνει σοβαρές διαστάσεις με βάση τα στοιχεία της πρόσφατης έρευνας του ΚΕΠΕ για τη μακροχρόνια ανεργία στην Ελλάδα των πτυχιούχων ανωτάτων σχολών που ξεπερνά το 50% !! και μάλιστα με υψηλά ποσοστά σε όλο το φάσμα των ειδικοτήτων. Σύμφωνα με τη μελέτη, πάνω από το 50% των πτυχιούχων στην Ελλάδα παραμένουν άνεργοι για περισσότερα από δύο χρόνια Αυτό βέβαια που δεν είναι ευρέως γνωστό, είναι ότι υπάρχουν τεράστιες διαφορές στα % ανεργίας

μεταξύ Πανεπιστημιακών Τμημάτων του ίδιου γνωστικού αντικειμένου ιδιαίτερα όταν αναφέρονται σε επαγγέλματα της ελεύθερης αγοράς, όπου θεωρητικά η αξιοκρατία στην επιλογή προσωπικού λειτουργεί σε υψηλά επίπεδα. Για παράδειγμα, στην κατηγορία “Οικονομικών-Κοινωνικών Επιστημών” με μέσο όρο μακροχρόνιας ανεργίας 54,19%, υπάρχει Πανεπιστημιακό Τμήμα που η ανεργία δεν υπερβαίνει το 5-10% και μπορεί να υπάρχει Τμήμα που η ανεργία των αποφοίτων ξεπερνάει το 70%. Αυτές οι μεγάλες δ ι αφο ρές θα γίνον τ α ι π ι ο ορατές τα επόμενα χρόνια με την υπερπληθώρα πλέον πανεπιστημιακών τμημάτων στα ίδια γνωστικά αντικείμενα. Αργυρώ Τσάμη (Α1)

Σχολές δύο ταχυτήτων Οι περιζήτητες και οι... αζήτητες σχολές σε ΑΕΙ και ΤΕΙ Σχολές αγαπημένες και σχολές που οι υποψήφιοι στρέφουν την πλάτη τους υπάρχουν στα Πανεπιστήμια και στα ΤΕΙ χώρας. Οι περιζήτητες είναι αυτές, όπου η συντριπτική πλειονότητα των υποψηφίων (που τελικά εισήχθησαν) τις είχε δηλώσει μεταξύ των τριών πρώτων τους προτιμήσεων. Σχολές που βρίσκονται στις πρώτες θέσεις των υποψηφίων είναι λ.χ. Νομικές,Ιατρικές, Αρχιτεκτονικές,

πολλές στρατιωτικές και αστυνομικές. Στον αντίποδα υπάρχουν πολλές περισσότερες... αζήτητες σχολές ΑΕΙ και ΤΕΙ, όπου σχεδόν το σύνολο των υποψηφίων μπήκε εκεί κατά σύμπτωση, αφού εμφανίζουν έως και μηδενικά ποσοστά πρώτων προτιμήσεων. Είναι αξιοσημείωτο ότι ανάμεσά στις σχολές σχεδόν μηδενικής ζήτησης βρίσκεται ακόμα και σχολή του Πολυτεχνείου Αθήνας, όπως η σχολή

Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΕΜΠ, όπου ποσοστό μόλις 1,1% από τους εισακτέους την είχε δηλώσει μεταξύ των τριών πρώτων προτιμήσεων. Σε πολλές άλλες, κυρίως των ΤΕΙ, τα ποσοστά πρώτων προτιμήσεων είναι απολύτως μηδενικά, που σημαίνει ότι το σύνολο των υποψηφίων που μπήκε δεν ήθελε να σπουδάσει αυτό που σπουδάζει… Μαρία Τούμπα (Α1)


13

Η ΔΥΣΚΟΛΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ Τι το έπιασε το παιδί μου; «Τι το έπιασε το παιδί μου δεν καταλαβαίνω!» ... Λένε πολλές φορές οι γονείς και φυσικά δεν μπορούν να καταλάβουν τι είναι αυτό που «πιάνει» τα παιδιά, καθώς το καθένα από αυτά βιώνει με το δικό του τρόπο καθετί που του συμβαίνει στην ιδιαίτερη αυτή φάση της ζωής, που τη λένε εφηβεία. Πρόκειται για το τελευταίο αναπτυξιακό στάδιο, μια μεταβατική περίοδος από τον κόσμο της παιδικής ανεμελιάς στην ενήλικη ζωή. Οι γονείς θα πρέπει να είναι ενημερωμένοι για τις αλλαγές που επέρχονται με την εφηβεία και να φροντίσουν να προετοιμάσουν κατάλληλα το παιδί τους ώστε και αυτό με την σειρά του να αποδεχτεί ότι του συμβαίνει ως κάτι φυσιολογικό. Ως αφετηρία θεωρείται το χρονικό σημείο που το άτομο είναι έτοιμο για αναπαραγωγή (11ο έτος

έτος περίπου για τα κορίτσια και 13ο για τα αγόρια). Το τέλος το προσδιορίζει το χρονικό σημείο όπου το άτομο είναι έτοιμο να αναλάβει το ρόλο του ενηλίκου.

(οικογένεια, κοινωνία κτλ). Σκεφτείτε λοιπόν πόσες αλλαγές πρέπει να υποστεί η ανθρώπινη οντότητα για να γίνει από «παιδί», «ενήλικος» και να αναλάβει τη ζωή στα χέρια του.

Στο διάστημα των 7-8 χρόνων που διαρκεί η εφηβεία οι αλλαγές που πραγματοποιούνται, συμβαίνουν και στους τέσσερις βασικούς τομείς της ανάπτυξης:

Κρίνεται αναγκαίο το να καταλάβουν οι γονείς το πόσο σημαντικό είναι για τα παιδιά η συνοχή της οικογένειας αλλά και η παράλληλη ανεξαρτησία των μελών της, η ανάγκη της διακριτικής παρουσίας τους όχι με τη μορφή απόλυτου ελέγχου αλλά με κατανόηση, υποστήριξη, υπομονή και σωστή μεταξύ τους επικοινωνία.

στο βιοσωματικό, στο γνωστικό στο συναισθηματικό και στον κοινωνικό. Τα πρώτα χρόνια δίνεται έμφαση στις βιοσωματικές αλλαγές και προς το τέλος της η εφηβεία αποτελεί ένα ψυχοκοινωνικό φαινόμενο. Το παιδί προσπαθεί να προσδιορίσει την ταυτότητα και τους στόχους του. ευθύνες

Όντας παιδί έχεις ελάχιστες στα πλαίσια που ζεις

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΦΗΒΩΝ

Η σημερινή γενιά των εφήβων ζει σε μια εποχή με τρομερές ανακατατάξεις, με κοινωνικές αξίες πού εύκολα μεταβάλλονται από τον τρόπο ζωής, από τα επιτεύγματα της επιστήμης και την μεταβολή των οικολογικών συστημάτων. Οι ιδέες και τα ιδανικά στρέφονται προς την καταναλωτική κοινωνία. Ο έφηβος έχει χαθεί μέσα στην κοινωνία και παντού βλέπει ανταγωνισμό και ένταση. Βλέπει γύρω του την κυριαρχία του χρήματος ως ύψιστη αξία και καθοριστικό παράγοντα για την ευτυχία του. Γύρω του βλέπει τούς ανθρώπους να τρέχουν για να προλάβουν, χωρίς αισθήματα αγάπης και καλοσύνης. Δύσκολα τούς καταλαβαίνουν οι άλλοι και ιδιαίτερα οι γονείς τους, που

τους δημιουργούν αδιέξοδα.

πολλά

Οι σημερινοί νέοι έχουν χαθεί μέσα στο πέλαγος των γνώσεων και αποζητούν περισσότερη γνωριμία με τον εαυτό τους και τούς άλλους, χωρίς φανατισμούς και διαιρέσεις. Οι γονείς είναι ανάγκη να κατανοήσουν ότι η σημερινή εποχή έχει επιδράσει στην ψυχή του εφήβου. Το βασικό πού πρέπει να δεχθεί ο ειλικρινής γονέας είναι ότι ενώπιόν του δεν έχει πλέον ένα παιδί αλλά ένα εξελισσόμενο άτομο. Οι γονείς πρέπει να προσέξουν να μη χάσουν την ψυχική επικοινωνία μαζί τους, αλλά έστω και να την χάσουν να μην τρομάξουν αλλά να δεχθούν την κατάσταση σαν φυσιολογική. Αφροδίτη λου (Β2)

Ερμίνα Τζούβαλη (Β2)

Χαραλαμποπού-

ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΜΟΥ.. Όταν σου ζητώ να μ' ακούσεις κι εσύ αρχίζεις να δίνεις συμβουλές δεν έκανες αυτό που σου ζήτησα. Όταν σου ζητώ να μ' ακούσεις κι εσύ αρχίζεις να μου λες γιατί δε νοιώθω και τόσο ωραία. Ποδοπατείς τα αισθήματα μου. Όταν σου ζητώ να μ' ακούσεις και νοιώθεις υποχρεωμένος να κάνεις κάτι για να λύσεις τα προβλήματα μου, δεν με κατάλαβες, όσο κι αν φαίνεται παράξενο. Ίσως γι' αυτό η προσευχή αποδίδει σε μερικούς ανθρώπους επειδή ο Θεός είναι βουβός και δεν προσφέρει συμβουλές και δεν προσπαθεί να τακτοποιήσει πράγματα. Ο Θεός ακούει μόνο κι εμπιστεύεται εσένα να τα βγάλεις πέρα με τον εαυτό σου. Γι' αυτό, σε παρακαλώ, πρόσεξέ με κι άκουσέ με. Κι αν θέλεις να μιλήσεις περίμενε μια στιγμή, θα 'ρθει η σειρά σου. Σου υπόσχομαι να σ' ακούσω κι εγώ προσεκτικά. ΛΕΟ ΜΠΟΥΣΚΑΛΙΑ


14

TA ΔΕΚΑ ΚΥΡΙΟΤΕΡΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΗΣ 1ΗΣ 1.

Η είσοδος στην ΟΝΕ

Το 2002, η Ελλάδα λέει αντίο σε αυτό που είναι ίσως το πιο ιστορικό νόμισμα στη γη: τη δραχμή. Δίνει δρόμο προς το ευρώ, καθώς η Ελλάδα έχει τα προσόντα για να χρησιμοποιούν το κοινό νόμισμα. 2.Η εξάρθρωση της «17 Νοέμβρη» Μετά από 27 χρόνια δράσης της τρομοκρατικής οργάνωσης, συλλαμβάνεται ο φερόμενος ως βασικός «πυρήνας» της 17 Νοέμβρη. Στα τέλη του Ιουνίου του 2002 μετά τον τραυματισμό, από πρόωρη έκρηξη μιας βόμβας, του μέλους της οργάνωσης Σάββα Ξηρού και την σύλληψη του από το Λιμενικό Σώμα στο λιμάνι του Πειραιά, η Ελληνική Αστυνομία κατάφερε να ανακαλύψει το οπλοστάσιο και να συλλάβει τα περισσότερα από τα μέλη της οργάνωσης. 3. Η κατάκτηση του EURO 2004 Είναι η νύχτα των Θεών. Η Ελλάδα στον Ολύμπο της Ευρώπης: Νίκησε 1-0 την Πορτογαλία. Δεν είναι όνειρο, αλλά πραγματικότητα. Η Ελλάδα είναι πρωταθλήτρια Ευρώπης! Νίκησε 1-0 την Πορτογαλία και κατέκτησε το πρώτο τρόπαιο στην ιστορία της. Αυτός που την οδήγησε στην κορυφή ήταν ένας γερμανός προφήτης: Ο Οτο Ρεχάγκελ. Δικό του είναι το ελληνικό θαύμα, αυτός είναι ο πατέρας της ομάδας που εξέπληξε όλον τον κόσμο. 4. Ολυμπιακοί Αγώνες 2004 Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004, επισήμως γνωστοί ως Αγώνες της XXVVIII Ολυμπιάδας φιλοξενήθηκαν στην Αθήνα, από τις 13 μέχρι τις 29 Αυγούστου 2004. Ήταν η χρονιά που επέστρεψαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες στην Ελλάδα, την γενέτειρα χώρα των αρχαίων και των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. 11.099 αθλητές έλαβαν μέρος, 600 περισσότεροι από ό,τι αναμενόταν συνοδευόμενοι από περίπου 5.501 επισήμους από 202 χώρες. 5. Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου Η Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου είναι καλωδιωτή γέφυρα που ολοκληρώθηκε το 2004 μεταξύ του Ρίουκαι του Αντιρρίου, που συνδέει την Πελοπόννησο με τη δυτική ηπειρωτική Ελλάδακαι προς τα πάνω με το υπόλοιπο μήκος της γέφυρας που στηρίζεται σε τέσσερις πυλώνες, ανέρχεται στα 2.280 μέτρα, ενώ μαζί με τις προσβάσεις φτάνει γύρω στα 2.880 μέτρα. Η γέφυρα αναπτύχθηκε και ολοκληρώθηκε, παρά τις δυσμενείς περιβαλλοντικές συνθήκες, ενώ το μέγιστο βάθος θεμελίωσης φθάνει τα 65 μέτρα υπό την επιφάνεια της θάλασσας.

ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΤΟΥ 21ΟΥ ΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 6. Δασικές πυρκαγιές στην Ελλάδα το 2007 Το καλοκαίρι του 2007, συνέβη μία από τις μεγαλύτερες φυσικές καταστροφές στην ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας. Εκτεταμένες πυρκαγιές σε πολλά μέρη της χώρας, κυρίως τον μήνα Αύγουστο, έκαψαν περισσότερα από 268.834 εκτάρια γης, με αποτέλεσμα το θάνατο τουλάχιστον 63 ανθρώπων. Μέχρι τις 30 Αυγούστου κάηκαν 1.500 σπίτια και εμειναν 6.000 άστεγοι. Το ύψος των καταστροφών φθάνει τα πέντε δισεκατομμύρια Ευρώ. Η φωτιά έκαψε 4,5 εκατομμύρια ελαιόδεντρα καθώς και ζωντανά. 7. Η δολοφονία του Γρηγορόπουλου Ο 15χρονος μαθητής Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος έπεσε νεκρός από τη σφαίρα του ειδικού φρουρού Επαμεινώνδα Κορκονέα. Οι δρόμοι της Αθήνας πήραν φωτιά, η εξέγερση των 15χρονων μπερδεύτηκε με το πλιάτσικο των γνωστών-αγνώστων, η ανικανότητα της κυβέρνησης να προστατεύσει τη δημόσια και την ιδιωτική περιουσία ενόχλησε τη μεσαία τάξη, τρομοκρατικές οργανώσεις ξεπήδησαν μέσα από τα οδοφράγματα και τα διεθνή ΜΜΕ δεν έβρισκαν λόγια να περιγράψουν αυτό που συνέβη μετά τη δολοφονία του παιδιού. 8. Η είσοδος της Ελλαδας στο ΔΝΤ Η χώρα υπό το βάρος της κακής δημοσιονομικής διαχείρισης και του εκρηκτικού μείγματος ελλειμμάτων και χρέους, βαδίζει προς την πτώχευση (αρχές 2010). Φθάσαμε έτσι στο Μνημόνιο (Μάρτιος 2010)που έγινε νόμος του κράτους (Ν. 3845/2010), με ανάληψη δεσμεύσεων και την υποχρέωση να πάρουμε μέτρα περιστολής των δαπανών, περικοπής των μισθών και των συντάξεων, αύξησης των συντελεστών του ΦΠΑ και των ειδικών φόρων κατανάλωσης, επαναδιατύπωσης του ασφαλιστικού νόμου επί το δυσμενέστερο και βεβαίως, μέτρα αναδιάρθρωσης των δημοσίων υπηρεσιών. 9. Tο πρώτο ογκολογικό νοσοκομείο για παιδιά Η «Ογκολογική Μονάδα Παίδων Μαριάννα Β. ΒαρδινογιάννηΕΛΠΙΔΑ» αποτελεί το τρίτο μεγάλο έργο του συλλόγου. Είχαν προηγηθεί το 1993 η δημιουργία της Μονάδας Μεταμόσχευσης Μυελού των Οστών μέσα στο Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία», που έδωσε ξανά ζωή σε 520 παιδιά μέχρι σήμερα, αλλά και ο πρότυπος «Ξενώνας της Ελπίδας» στον οποίο έχουν φιλοξενηθεί 650 οικογένειες και παιδιά με νεοπλασματικές ασθένειες κατά τη διάρκεια της θεραπείας τους. 10. Επίγεια Ψηφιακή Τηλεόραση Τα οφέλη της ψηφιακής μετάδοσης για τα κανάλια είναι πολλά και ποικίλα. Οι τηλεοπτικοί σταθμοί έχουν τη δυνατότητα εκπομπής σε όλη τη χώρα από μία συχνότητα, που σημαίνει και καλύτερη εικόνα στην οθόνη του θεατή. Η ψηφιακή εκπομπή χρειάζεται μικρότερη ισχύ, ενώ το κόστος της ψηφιακής μετάδοσης είναι μικρότερο από το κόστος της αναλογικής. Ρενάτο Ζέλα (Β1) - Κώστας Σίνος (Β2)


15

Η ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΤΩΝ «00ς» Από το Millennium του 2000 μέχρι και το τέλος του 2010, η δεκαετία των «’00s» είχε απ’ όλα. Στη μεγάλη «παρέλαση» της αρχής του 21ου αιώνα γνωρίσαμε πολιτικές πράξεις και αμφιλεγόμενα πρόσωπα, κοινωνικές αλλαγές και εξεγέρσεις, τεχνολογικές καινοτομίες και επιστημονικές ανακαλύψεις. Ζήσαμε οικονομικές κρίσεις και αναταράξεις, αλλαγές – σημαντικές και μη – στη διαχείριση της εξουσίας, εμφάνιση καινούργιων δυνάμεων στο παγκόσμιο σκηνικό και νέες δυνατότητες και εφαρμογές στην ενημέρωση και την επικοινωνία. Συνεχίστηκαν οι πόλεμοι, εντάθηκαν η τρομοκρατία και οι φυσικές καταστροφές, πρωτοεμφανίστηκαν όροι όπως η παγκοσμιοποίηση και η νέα τάξη πραγμάτων. Επιδεινώθηκε η εγκληματική «επίθεση» στον πλανήτη και άνοιξε ακόμα περισσότερο η ψαλίδα των ανισοτήτων. Παράλληλα όμως δημιουργήθηκαν δυναμικές εστίες αντίστασης απέναντι σε κάθε μορφής αλαζονεία, ενώ τα νέα κινήματα των ακτιβιστών πάλεψαν για την κατανόηση των σύγχρονων αναγκών μιας κοινωνίας που θεωρεί τον σεβασμό απέναντι στον άνθρωπο και τη Φύση ως τη μόνη προοπτική για το μέλλον. • 2000 – Ολοκληρώνεται με επιτυχία η ταυτοποίηση του ανθρώπινου γονιδιώματος (DNA). Από εκείνη τη στιγμή αρχίζει η προσπάθεια – που συνεχίζεται ακόμα – για τη χαρτογράφηση του DNA, που θα επιτρέψει την κατασκευή ανθρώπινων πρωτεϊνών και κυττάρων. • 11/9/2001 – Συνδυασμένη τρομοκρατική επίθεση της Αλ Κάιντα. Αεροπειρατές καταλαμβάνουν 4 επιβατικά αεροσκάφη και τα ρίχνουν στους Δίδυμους Πύργους (Νέα Υόρκη) και στο Πεντάγωνο (Ουάσιγκτον), ενώ το 4ο συντρίβεται στο έδαφος. Οι νεκροί φτάνουν συνολικά τους 2.992 και ο Bush κηρύσσει την έναρξη της «Σταυροφορίας» κατά της τρομοκρατίας. Είναι η πρώτη φορά μετά το Pearl Harbor που οι ΗΠΑ δέχονται τέτοιας κλίμακας επίθεση μέσα στο έδαφός τους. • 1/1/2002 – Το ευρώ μπαίνει στην καθημερινή ζωή των κατοίκων της ευρωζώνης ως το επίσημο νόμισμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αντικαθιστώντας τα εθνικά νομίσματα. H γέννησή του την 1η Ιανουαρίου 1999 ταυτίστηκε με μεγάλες προσδοκίες, αλλά και έντονη δυσπιστία για την επιτυχία του εγχειρήματος. • 26/12/2004 – Ο υποθαλάσσιος σεισμός 9.3 μονάδων της κλίμακας Ρίχτερ που πλήττει τη δυτική ακτή της Σουμάτρα στην Ινδονησία, δημιουργεί ένα τεράστιο σε όγκο και έκταση τσουνάμι, το οποίο με τη σειρά του ταξιδεύει σε ολόκληρο τον Ινδικό Ωκεανό προκαλώντας βιβλικής έκτασης καταστροφές σε πολλά κράτη. Ο απολογισμός είναι τραγικός: 185.000 νεκροί, 45.000 αγνοούμενοι, 1.700.000 άστεγοι και ζημιές ανυπολόγιστης αξίας. Το φονικό τσουνάμι (που έφτανε σε ύψος τα 30 μέτρα και ταξίδευε με ταχύτητες μεγαλύτερες των 500 χλμ την ώρα) προκάλεσε με τη σειρά του ένα παγκόσμιο κύμα αλληλεγγύης.

• 2006 – Ο Πλούτωνας παύει να θεωρείται πλανήτης του Ήλιου. Έτσι, μετά από 76 χρόνια (ο Πλούτωνας είχε χαρακτηριστεί πλανήτης το 1930), το Ηλιακό Σύστημα μένει με 8 πλανήτες. • 2007/2009 – Η διεθνής χρηματοπιστωτική κρίση ξεκινάει το 2007 από τις ΗΠΑ, απειλώντας να εξελιχθεί σε παγκόσμια οικονομική ύφεση. Προκύπτει μετά το ξέσπασμα των προβλημάτων στην αγορά στεγαστικών δανείων και την αλόγιστη χρήση δομημένων επενδυτικών προϊόντων, άμεσα εξαρτώμενων από τη δυνατότητα αποπληρωμής των δανείων. Τράπεζες καταρρέουν από φημολογία, άλλες πωλούνται με ιδιαίτερα χαμηλό τίμημα, ενώ οι Κεντρικές Τράπεζες ασκούν νομισματική πολιτική με σκοπό τη διάσωση του χρηματοοικονομικού συστήματος. • Φεβρουάριος 2004 - Η σελίδα που δημιούργησε ο φοιτητής του Harvard Mark Zuckerberg και τότε ονομαζόταν “thefacebook.com” αριθμεί πλέον 400 εκατομμύρια μέλη και έχει μετατραπεί σε φαινόμενο παγκοσμίως.Tο ίντερνετ άλλαξε τη ζωή μας με πολλούς τρόπους. Οι ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης, οι οποίες μας επιτρέπουν με εύκολα εργαλεία να δημιουργήσουμε το εικονικό μας «σπίτι» και έπειτα να συντηρούμε το περιεχόμενό του, την άλλαξε περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. • 20/1/2009 – Ο Barack Obama ορκίζεται Πρόεδρος των ΗΠΑ (44ος τον αριθμό και ο πρώτος Αφροαμερικανός στην ιστορία) . Λίγους μήνες αργότερα του απονέμεται το Νόμπελ Ειρήνης, χωρίς να έχει κάνει κυριολεκτικά το παραμικρό για να αξίζει κάτι τέτοιο. Και σ’ ανώτερα… • 12/4/2009 – Μετά τις τρελές αγελάδες (2003) και τη γρίπη των πτηνών (2007), ακολουθεί η γρίπη των χοίρων. Τον Απρίλιο αναγνωρίζεται ο νέος ιός με την ονομασία Η1Ν1 και δυο μήνες αργότερα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τον χαρακτηρίζει ως πανδημικό. Μέχρι σήμερα έχουν χάσει τη ζωή τους περίπου 13.000 άνθρωποι σε όλο τον κόσμο, ενώ η κυκλοφορία του σχετικού εμβολίου αντιμετωπίζεται ακόμα με δυσπιστία από την πλειοψηφία των πολιτών λόγω των πιθανών παρενεργειών. •Βλαστοκύτταρα, προεμφυτευτικός έλεγχος, μοριακή διάγνωση και άλλες ανακαλύψεις αποτελούν, πλέον, το σήμερα της επιστήμης και υπόσχονται όσα κάποτε θεωρούνταν θαύματα. Την πρώτη δεκαετί του 21ου αιώνα έγιναν σημαντικά βήματα στην ιατρική και τις θεραπευτικές αγωγές, όπως η ανακάλυψη του εμβολίου για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και η πρώτη επιτυχής μεταμόσχευση προσώπου. Γιώργος Μαντάς - Μαρία Νικολακοπούλου (Β2)


16

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΟΥ ΣΤΗΝ ΚΡΙΣΗ

Εταιρεία

Είναι το θέμα των τελευταίων μηνών, όχι γιατί είναι trendy ή απλώς επίκαιρο, αλλά γιατί καθορίζει πια τη ζωή μας.Περί οικονομικής κρίσης ο λόγος!Ακούσαμε και καταγράψαμε τις απόψεις των συμμαθητών μας για την οικονομική κρίση. Σας τις παρουσιάζουμε παρακάτω. Οι απόψεις πολλές, κάποιες αντικρουόμενες, τα συμπεράσματα δικά σας!

Να μη χάνουμε τις ελπίδες μας Στις μέρες μας είναι πολύ δύσκολο κάποιος να αναζητήσει και να βρεί δουλειά. Οι άνεργοι και ειδικότερα οι νέοι, έχουν ελπίδες και ξεκινούν με αισιοδοξία για την εύρεση δουλειάς, όμως στο τέλος όσα πτυχία και αν έχουν πάρει δεν καταφέρνουν τίποτα. Είναι πολύ δύσκολο γιατί οι περισσότεροι από αυτούς έχουν οικογένειες να συντηρήσουν και δεν μπορούν να τα βγάλουν πέρα. Για να διευκολυνθούν μπορούν να περιορίσουν κάποια ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ψώνια και αγορές ή να έχουν μία οικονομική ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΛΟΠΙΟΥ βοήθεια από στενούς συγγενείς, όμως αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί για πάντα. Έτσι οι ΜΑΪΟΣ 2012 ΤΕΥΧΟΣ 8 δυσκολίες που αντιμετωπίζουν είναι πολλές. Βρίσκονται σε αδιέξοδο και δεν κάνουν ΣYNTAKTIKH OMAΔA όνειρα για το μέλλον ξέροντας την κατάσταση σ’ αυτό το τεύχος συνεργάστηαυτή. Πρέπει όμως να μην χάσουν τις ελπίκαν:(για τη σύνταξη των κειμέδες τους και να κάνουν τα πάντα έτσι ώστε νων και για τη συγκέντρωση να βρουν μια δουλειά και να βοηθήσουν την του υλικού): οικογένειά τους. Α. ΤΑΞΗ Α΄



Γεωργιοπούλου Αντιγόνη



Ηλιοπούλου Αθηνά



Ηλιοπούλου Άρτεμις



Κακαλής Γιάννης



Παναγιωτακοπούλου Χαρά



Παναγόπουλος Γιάννης



Τούμπα Μαρία



Τσάμη Αργυρώ

ΤΑΞΗ Β΄



Ζέλα Ρενάτο



Μαντάς Γιώργος



Νικολακοπούλου Μαρία



Πούλος Γιώργος



Ρουμελιώτης Γιώργος



Σίνος Κώστας



Τζούβαλη Ερμίνα



Χαραλαμποπούλου Αφροδίτη

ΤΑΞΗ Γ΄



Αγγελόπουλος Σπύρος



Γιαννίτσης Παναγιώτης



Πίκουλα Ελένη



Σπηλιοπούλου Άνθη

Η τηλεόραση μας κάνει να βλέπουμε τα πράγματα χειρότερα από ό,τι είναι Εδώ και αρκετό καιρό η χώρα μας βιώνει την οικονομική κρίση σε βάθος, μη μπορώντας να το αποφύγει. Στην αρχή ήταν λίγα τα άτομα που φαίνονταν ότι επηρεάζονταν από την οικονομική κρίση, τόσα ώστε να μη θεωρηθεί το γεγονός άξιο προσοχής. Στη συνέχεια όμως όλες οι οικογένειες, ακόμη και οι πιο ευκατάστατες, άρχισαν να χάνουν κάποιες πολυτέλειες που μέχρι τότε θεωρούνταν δεδομένες. Εγώ για αρκετό καιρό δεν είχα συνειδητοποιήσει πόσο συνταρακτικό είναι το φαινόμενο αυτό, καθώς η οικογένειά μου φρόντιζε πάντα να περνάμε με τα απολύτως απαραίτητα, χωρίς να συνηθίζουμε να ζούμε σε μία ανούσια χλιδή. Έτσι δεν μπορώ να πω ότι μου έλειψαν οι εξορμήσεις και τα ταξίδια, τα πανάκριβα παιχνίδια και οι συνεχείς βόλτες και αγορές στα μαγαζιά. Αυτά ποτέ μου δεν τα είχα συνηθίσει, ώστε να μου λείψουν σε μεγάλο βαθμό. Αυτό όμως που με έκανε να καταλάβω την οικονομική κρίση είναι η άρνηση των γονιών μου να μου αγοράσουν κάποια μικρά πράγματα, που είχα συνηθίσει να παίρνω. Πράγματα όχι σημαντικά, χωρίς μεγάλη αξία, μάλλον ο καλύτερος χαρακτηρισμός για αυτά είναι μπιχλιμπίδια. Μάλλον έχω συνηθίσει τώρα χωρίς αυτά και δε μου είναι απαραίτητα. Έτσι συγκρίνοντας την

παλιά και την τωρινή μου ζωή δεν θα έλεγα πως έχει προς το παρόν μεγάλη διαφορά. Τουλάχιστον για μένα∙ η υπόλοιπη οικογένεια πιθανώς να έχει διαφορετική άποψη, ως διαχειριστές της ζωής μας. Ωστόσο, οι περισσότεροι άνθρωποι που τώρα ζούνε σε έναν συνεχή περιορισμό επηρεάζονται άθελα τους από τα τηλεοπτικά προγράμματα, που συνεχώς προβάλλουν τη μεγαλειώδη ζωή. Έτσι κάποιοι άνθρωποι πιστεύουν πως η ζωή τους είναι πολύ χειρότερη και το γεγονός ότι ονειρεύονται μία άλλη ζωή τους επηρεάζει αρνητικά. Βέβαια δεν είναι απρόσιτο το να ονειρευόμαστε, αλλά πρέπει να παραμένει στο πλαίσιο της πραγματικότητας Μ.

Η κρίση μου δημιουργεί άγχος Η οικονομική κρίση επηρεάζει τους γονείς μου περισσότερο από ό,τι εμένα, αφού αυτοί είναι που διαχειρίζονται τα οικονομικά της οικογένειας. Βέβαια η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει και εμένα κατά ένα βαθμό. Καθημερινά ακούω στις ειδήσεις για την οικονομική κρίση και για την άσχημη κατάσταση της χώρας μας. Αυτό είναι κάτι που μου δημιουργεί άγχος. Αν και είμαι σχετικά μικρή, σκέφτομαι ότι πιθανόν και εγώ όταν τελειώσω το σχολείο να μην μπορώ να βρω μια δουλειά, όπως συμβαίνει με πολλούς νέους σήμερα. Τέλος συμπεραίνουμε ότι η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει οικογενειάρχες, νέους αλλά δεν αφήνει ανεπηρέαστα και τα παιδιά τη ηλικίας μου. K.

Οι γονείς μου φοβούνται μη χάσουν τη δουλειά τους Η οικονομική κρίση είναι ένα φαινόμενο που έχει απασχολήσει ιδιαίτερα την οικογένειά μου. Συνεχώς ακούω από τους γονείς μου ότι δεν μπορούν να προσφέρουν όσα πρόσφεραν παλιά κι αυτό με στενοχωρεί ιδιαίτερα. Φοβάμαι πως δεν θα μπορέσω να τελειώσω το φροντιστήριό μου ή να ξεκινήσω τις άλλες εξωσχολικές δραστηριότητες στις οποίες σχεδίαζα να πάω. Ωστόσο μέχρι στιγμής η οικονομική κρίση δε μ’ έχει επηρεάσει άμεσα. Βλέπω όμως πως οι γονείς μου είναι αρκετά ανήσυχοι γιατί φοβούνται ότι δεν θα μπορέσουν να αντεπεξέλθουν στα έξοδά μας. Είναι φανερά αγχωμένοι μη ξέροντας τι θα γίνει αύριο, μεθαύριο, γιατί ο μεγαλύτερος φόβος τους είναι να μη χάσουν τη δουλειά τους. T.

Τευχοσ 8  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you