Page 1

Gast

Te Gas t |

Hé t b l ad van he t We s tfrie s g as thuis |

ONS WEST-FRIESLAND

TE

Neem mee!

e d itie 03 2016

Hét blad van het

10

Vragen aan huisarts Serge de Boer

Drinken met een rietje, eten met een theelepel “Prachtig” of “Confronterend” Kunstcollectie in het Westfriesgasthuis

Alle aandacht De vrijwilliger “Dit werk geeft vleugels.”

Spanbroek (Foto: Dewi Koomen-Bakker)

Cover_Achterkant_spread.indd 1

29-11-16 16:42


hart voor de zorg Sommigen spreken van een roeping. Anderen noemen het een voorrecht. Hoe dan ook: de zorg is werk dat je niet alleen met je handen en je hoofd doet.

Ellie Mulder is servicemedewerker bij de verpleegafdeling neurologie. Zij werkt sinds 2008 in het Westfriesgasthuis. Voor die tijd heeft ze veertien jaar in verpleeghuis Lindendael gewerkt. “In Lindendael werkte ik op de afdeling revalidatie. Dat heeft veel raakvlakken met neurologie, dus mijn werk hier in het ziekenhuis sloot perfect op mijn ervaring aan.” “Ik hoop dat ik dit werk nog een tijd mag doen en kan volhouden. Uiteindelijk ben ik er - denk ik - altijd voor de patiënten. Ik probeer alle patiënten zoveel mogelijk een tevreden en voldaan gevoel te geven. Ellende hebben die mensen vaak al genoeg.” “Eigenlijk werk ik altijd wel lekker. Het scheelt soms wel wie er die dag in het team werkt. Met de ene collega werk je prettiger samen dan met de andere. Als er problemen zijn, los je die met elkaar op. Dat blijft steeds de uitdaging.”

column

“UITEINDELIJK BEN IK ER ALTIJD VOOR DE PATIËNTEN.”

Steriliteit, steriliteit en nog eens…

E

en besmetting oplopen tijdens een operatie kan vervelende gevolgen hebben, dus doen we er alles aan om dat te vermijden. Steriel werken is in de operatiekamer dan ook een absolute ‘must’. Maar niet iedereen zal zich realiseren wat daar voor ons allemaal bij komt kijken.

Annemieke Mols Voor veel mensen heeft de operatiekamer iets mysterieus: je hoopt er nooit terecht te komen, maar we kijken er allemaal naar op TV. Voor Annemieke Mols is het operatiecomplex al meer dan 25 jaar haar dagelijkse werkterrein; eerst als OK-assistent en de laatste 15 jaar als leidinggevende. In haar openhartige column deelt ze haar belevenissen. 2 | Te Gast | editie 03 2016

Cover_Achterkant_spread.indd 2

Bij een operatie dragen we altijd steriele kleding. Iedere dag begint dan ook met het verkleden naar speciale OK-pakken. Die zijn zo ontwikkeld dat ze zo min mogelijk besmetting kunnen vasthouden en overdragen. Ze worden ook op een speciale manier gereinigd. Als wij aan het werk gaan, is ons hele lichaam bedekt, met uitzondering van de ogen. We dragen het OK-pak met daaroverheen een na iedere operatie te vervangen steriele jas, masker, handschoenen, een OK-muts en speciale klompen. Bij straling (van bijvoorbeeld een röntgenapparaat) hoort ook nog een ‘loodschort’. En als we protheses inbrengen, dragen we bovendien een soort astronautenhelm. Horloges, nagellak, ringen en andere sierraden zijn verboden. Alle collega’s zien er dan ook precies hetzelfde uit. Dus moet je soms echt even naar de naam op de klompen kijken om te weten wie er naast je staat.

Een medewerker die aan tafel staat mag met de handen eigenlijk niets anders meer aanraken dan het instrumentarium. Want je handen kunnen door alles wat je aanraakt besmet raken. Dus als je onbedwingbare jeuk aan je neus krijgt heb je een serieus probleem. Jezelf krabben is ten strengste verboden! Het trucje dat we daarop hebben gevonden is dat je dan even naar achter buigt en met je neus wrijft over de rug van een collega. Dat ziet er misschien raar uit – ik zou ook vreemd opkijken als ik iemand in de supermarkt z’n neus zag afvegen aan iemand anders – maar voor ons is dat de normaalste zaak van de wereld. En soms krijg je na een paar uur toch echt flinke dorst, vooral als het warm is en je in een dik pak onder hete lampen staat. Ook dan schiet een collega die achter je staat je te hulp: die duwt onder je masker door een rietje in je mond, zodat je toch even wat vocht naar binnen kunt werken.

“Bij een operatie dragen we altij d steriele kleding.”

Als we eenmaal ‘aan tafel’ staan, moeten we er rekening mee houden dat we daar vele uren niet meer vandaan komen. Vaak doen we meerdere operaties achter elkaar, maar ook één operatie kan uren duren. De deur van de operatiekamer mag vanwege de steriliteit soms al die tijd niet open. Dus dan is het wel zaak dat je van tevoren voldoende hebt gegeten en gedronken, en even naar het toilet bent geweest.

Het kan ook mis gaan. De OK-pakken die wij dragen worden maar in een paar standaardmaten geleverd. Dus die passen zelden perfect. Een pak dat te strak zit en ergens knelt is niet prettig, vooral na een paar uur. Maar een broek waarvan je tijdens de operatie ontdekt dat je die misschien toch een maatje te groot hebt gepakt, is erger. Iedereen die op een operatiekamer werkt maakt wel eens mee dat een te grote broek de wetten van de zwaartekracht volgt... en langzaam afzakt. Terwijl je er zelf niet met je handen aan mag komen! Zodat je ook dan de hulp van een collega moet inroepen. Best gênant. Maar laat niemand de indruk krijgen dat ‘je medelijden met ons moet hebben. Want we hebben het mooiste vak van de wereld. editie 03 2016 | Te Gast | 43

29-11-16 16:40


inhoud 15

20

34 16

OP DE COVER:

Lody Mol is trotse moeder van twee dochters, Fédi en Philou. Ze beviel het afgelopen jaar beide keren in het Centrum voor geboortezorg. “Ik werd er met open armen ontvangen en mijn vriend Kevin mocht ook blijven logeren. Het eten en drinken werd zelfs ’s nachts aangeboden, wat een luxe!”

02 04 08 09 10 12 14 15 16 18 19 20 24 25 26 28 32 33 34 36 38 40 42 43

Hart voor de zorg Ellie Mulder Nieuws De vrijwilliger Peter van Etten Kunst Kennis Gebroken heup Medisch Sedatie op maat Uit de praktijk Op de kiek Hoe gaat zuks Beroerte, TIME IS BRAIN Column Zoeker De arts-assistent Marijn Westgeest Mijn Westfriesgasthuis Column Lebby Puzzel Mijn trots Ontspoorde ouderenzorg In behandeling Mimetherapie Culinair Hoornse lamsfilet met VOC-saus Feiten & cijfers Kunstcollectie Westfriesgasthuis Tien vragen aan Serge de Boer Wat is dit? Je zal het maar hebben Oedeem Het Westfriesgasthuis & Twitter Column Annemieke Mols

editie 03 2016 | Te Gast | 3

003_Inhoud.indd 3

29-11-16 16:41


NIEUWS

BLIJF OP DE HOOGTE VAN ALLE ONTWIKKELINGEN

Roze lintje voor goede borstkankerzorg

Borstkanker opsporen via 3D-mammografie

H

et Westfriesgasthuis heeft een nieuwe techniek voor mammografie in gebruik genomen, waarmee driedimensionale röntgenfoto’s van de borst gemaakt worden. Afwijkingen zijn zo beter zichtbaar en kunnen sneller worden opgespoord. Ook is de stralingsdosis minder dan voorheen.

van een millimeter dik zodat je een driedimensionaal beeld krijgt. De arts kan dankzij de gedetailleerde foto’s afwijkingen beter en sneller beoordelen dan bij een reguliere ‘platte’ mammogram. De verschillende structuren zoals vetweefsel, klierweefsel en bindweefsel zijn beter te zien en afwijkingen vallen beter op.

Het nieuwe apparaat werkt met tomosynthese, een techniek waarmee de hele borst in beeld wordt gebracht. Vanuit meerdere hoeken worden foto’s gemaakt van de borst. Een computer verdeelt de beelden vervolgens in dunne plakjes

Radioloog Steven Wolberink: “We kunnen patiënten nu eerder duidelijkheid geven over de afwijkingen in hun borst, zeker in combinatie met de in het Westfriesgasthuis al aanwezige 3Dechografie.”

D

e borstkankerzorg in het Westfriesgasthuis is dik in orde. Het ziekenhuis heeft dit jaar weer een roze lintje gekregen van de Borstkankervereniging Nederland (BVN) en ontving het stempel ‘beste zorg’ van zorgverzekeraar CZ. BVN kent ieder jaar het roze lintje toe aan ziekenhuizen die patiëntgerichte borstkankerzorg bieden. De toekenning is gebaseerd op verschillende criteria, waaronder de samenstelling van het mammateam en deelname aan het patiënttevredenheidsonderzoek. Daarnaast moet het ziekenhuis voldoen aan overige criteria zoals korte wachttijden, goede begeleiding en deelname aan wetenschappelijk onderzoek. Het roze lintje is onderdeel van de Monitor Borstkankerzorg: een online keuzehulp met informatie over het zorgaanbod van ziekenhuizen en patiëntervaringen.

4 | Te Gast | editie 03 2016

004_005_Nieuws.indd 4

29-11-16 16:47


Mantelzorgbalie geopend A

ls mantelzorger kan er veel op je afkomen. Sommigen groeien langzaam in die rol, anderen worden er plotseling mee geconfronteerd. Het is dan fijn om ergens met vragen of je verhaal terecht te kunnen. De mantelzorgbalie in het Westfriesgasthuis is er om mantelzorgers te helpen en wordt bemand door vrijwilligers die zelf weten hoe het is om mantelzorger te zijn. Zij bieden een luisterend oor, maar kunnen ook helpen om dingen uit te zoeken als de mantelzorger daar zelf geen tijd voor heeft.

Snel aanmelden bij de poli

Openingstijden balie

atiënten kunnen zich voor hun afspraak bij sommige poliklinieken voortaan digitaal aanmelden via de aanmeldzuil. Daardoor hoeven ze niet meer te wachten bij de balie. Patiënten komen bij de aanmeldzuil van de polikliniek met een geldig Nederlands identiteitsbewijs. Nadat het identiteitsbewijs is gescand worden de afspraakgegevens automatisch in het patiën-

Op het YouTube-kanaal van het Westfriesgasthuis staat een filmpje over onze mantelzorgbalie.Heeft u vragen? Mail ze naar mantelzorgbalie@westfriesgasthuis.nl

P

tendossier van het ziekenhuis opgezocht. De patiënt kan vervolgens direct plaatsnemen in de wachtruimte. De arts of verpleegkundige krijgt een signaal dat de patiënt er is. Het voordeel voor patiënten is dat ze niet meer hoeven te wachten bij de balie. Er zijn vrijwilligers aanwezig om te helpen bij het aanmelden. De algemene balie in de centrale hal blijft gewoon bestaan.

De mantelzorgbalie is bemand op dinsdagen van 9:00 tot 16:00 uur en is te vinden in de centrale hal naast de balie Patiënteninschrijving. Het is de bedoeling om meer dagen open te gaan als blijkt dat de balie in een behoefte voorziet.

Vaat- en spataderkeurmerk H

et Westfriesgasthuis heeft het Vaatkeurmerk en het Spataderkeurmerk gekregen van de Hart&Vaatgroep. Dat betekent dat patiënten kunnen rekenen op uitstekende vaat- en spataderzorg. Het Vaatkeurmerk draait om de zorg voor patiënten met aandoeningen in de grote lichaamsslagader en in de slagaders van het bekken, de benen, de buik en de hals. Bij het Spataderkeurmerk gaat het om de kwaliteit van de behandeling van spataders. editie 03 2016 | Te Gast | 5

004_005_Nieuws.indd 5

29-11-16 16:47


- advertorial-

Patiënten, specialisten en ziekenhuizen starten samen een nieuwe campagne: ‘Betere zorg begint met een goed gesprek’. In een serie gesprekken die Bart Chabot voerde met artsen en patiënten ging hij op zoek naar tips en inzichten die anderen kunnen helpen. Bart is zelf ook ervaringsdeskundige vanwege zijn hartproblemen en een tumor.

‘Betere zorg begint met een goed gesprek.’ ‘Samen beslissen’ in de spreekkamer van het

Je hoeft niet hetzelfde kennisniveau te hebben om

ziekenhuis. In opleidingen en trainingen van artsen

een gelijkwaardig gesprek te voeren. Je voert een

wordt daar steeds meer aandacht aan besteed.

gesprek van mens tot mens. Artsen van nu vertellen

Patiënten worden op hun beurt steeds mondiger en

veel en leggen veel uit. Maar dat is vaak alleen

handiger met internet. Die vooruitgang is positief,

zenden. Door veel te vertellen kan een patiënt

maar hoe stem je beide op elkaar af?

duidelijk maken wat voor hem of haar belangrijk is. Alleen als alles ter sprake komt kunnen een arts

Een goed gesprek is het halve werk, zou je kunnen

en patiënt samen een goede beslissing nemen.

zeggen. Want goede, open communicatie leidt tot betere zorg. Of het nu genezend of verzachtend is.

Meer tips en informatie?

Artsen kunnen betere diagnoses stellen en patiënten

Bekijk de gesprekken van Bart Chabot op

houden zich aan een gekozen behandelstrategie als

www.begineengoedgesprek.nl

ze daar zelf over mee kunnen denken.

Bereid een gesprek voor • Schrijf vragen op, neem iemand mee, vraag een dubbel consult aan, informeer jezelf. • Bedenk wat belangrijk voor jou is. Wat wil je voorkomen en wat wil je blijven doen.

Vraag naar alle mogelijkheden • Wat het beste bij je past, is niet alleen een medische keuze, dit hangt ook af van je persoonlijke situatie of voorkeur. • Je kunt ook samen besluiten om de arts te laten kiezen.

Laat je horen, wees assertief • De arts handelt naar wat hij hoort, naar het verhaal van de patiënt. Dus help jezelf en vertel wat je belangrijk vindt. • Het gaat over jou. Zorg dat je tevreden bent met wat de arts je vertelt en dat je vragen en angsten zijn weggenomen.

006_007_Advertorial.indd 6

28-11-16 12:34


006_007_Advertorial.indd 7

28-11-16 12:34


DE VRIJWILLIGER

“Dit werk geeft vleugels.” H umor, enthousiasme en een warm welkom: Peter van Etten straalt energie uit. Peter werkt sinds begin dit jaar twee dagdelen per week als vrijwilliger in het Westfriesgasthuis en hoopt zich nog vele jaren in te kunnen zetten. Hij is inmiddels al een bekend gezicht op de spoedeisende hulp, de polikliniek chirurgie en het Klinisch Chemisch Laboratorium. “Wanneer patiënten komen om bloed te prikken of bijvoorbeeld een foto moeten laten maken, maak ik ze wegwijs op de poli. Ik wil hun bezoek zo rustig mogelijk laten verlopen en schiet te hulp waar dat nodig is. Ik breng ze naar de röntgenafdeling, help met aanmelden op de meldzuil of maak een grapje tussendoor. Laatst vond iemand de wachtkamer

op een bioscoop lijken. Dan zeg ik: ‘Ga rustig zitten, over tien minuten kom ik met de popcorn bij u langs’.”

Het kopje koffie in de wachtkamers. De boekenkar voor patiënten op de verpleegafdeling. Activiteitenbegeleiding. Gastenvervoer. Allemaal mogelijk gemaakt dankzij de 340 vrijwilligers die zich inzetten voor het Westfriesgasthuis.

Terwijl Peter over zijn werk vertelt wordt duidelijk dat hij zich continu inleeft in de patiënt en hem/ haar maximaal wil ontzorgen. “Ik heb ooit zelf mogen ervaren hoe fijn het is om op een lastig moment steun en hulp te krijgen. Dat is mijn belangrijkste drijfveer om dit werk te doen. Als ik aan het eind van een ziekenhuisbezoek bedankt word of mijn collega steekt een duim omhoog, dan geeft dat zo’n voldaan gevoel. Het geeft vleugels!”

8 | Te Gast | editie 03 2016

008_De_vrijwilliger.indd 8

29-11-16 16:50


KUNST

Kunstenaar Jawek Kwakman Titel Deep sea sphere garden Techniek 3D fractal art. Fractal art is een vorm van computerkunst, die m.b.v. wiskundige berekeningen wordt gemaakt. De zo ontstane beelden geven natuurlÄłke structuren op microscopisch niveau weer. Info www.jawekkwakman.com

editie 03 2016 | Te Gast | 9

009_Kunst.indd 9

29-11-16 16:51


KENNIS

En daar lig je dan… Helaas breekt een oudere bij een val soms een heup. Met de behandeling kun je daarna meerdere kanten op. Hierin speelt de wens van de betrokken oudere vanzelfsprekend een belangrijke rol. Goede zorg voor deze kwetsbare groep vraagt ín het ziekenhuis om een goede samenwerking van alle betrokken zorgverleners en búiten het ziekenhuis om goede afspraken met de huisarts en de verpleeghuizen.

Z

o’n acht jaar geleden werd er een standaard behandeltraject voor heupfracturen bij kwetsbare ouderen ontwikkeld. Vanwege nieuwe richtlijnen en regelgeving en ervaringen uit de praktijk was dit zogenoemde zorgpad aan vernieuwing toe. Mede op initiatief van het Westfriesgasthuis ligt er nu een nieuwe regionale blauwdruk waarin de beste zorg aan patiënten met een heupfractuur beschreven wordt. Door de zorg volgens vaste protocollen te laten verlopen, kunnen anesthesisten, SEH-artsen, orthopeden, geriaters, verpleegkundigen, medewerkers van de geriatrische revalidatieafdeling en de thuiszorg naadloos met elkaar samenwerken. In het Westfriesgasthuis zijn de verpleegafdeling Orthopedie – die zich richt op klachten die met bewegen te maken hebben – en de afdeling Geriatrie – voor kwetsbare ouderen met meerdere aandoeningen – sinds mei 2015 samengevoegd tot één afdeling. De orthopedisch-geriatrische trauma-unit is hier een onderdeel van. De verpleegkundigen daar zijn op beide vakgebieden geschoold en werken met beide patiëntgroepen, waardoor de expertise is vergroot en er betere zorg geleverd kan worden.

De harde feiten

In een gesprek met orthopeed Jeroen Steens komen harde feiten op tafel. “Gebroken heupen vormen een aanzienlijk deel van de letsels binnen de Orthopedie. Geopereerde patiënten in de oudere categorie hebben daarbij een hoge kans op overlijden, maar ook een grote kans op blijvende invaliditeit en een groter risico op complicaties zoals een infectie of trombose. Een derde van de geopereerde patiënten blijft afhankelijk van zorg en ervaart een forse vermindering van de kwaliteit van leven door bijvoorbeeld blijvende pijn. Ons doel is om de best mogelijke resultaten te halen met een behandeling. Samenwerking vanuit verschillende invalshoeken is daarbij letterlijk van vitaal belang.”

De mens centraal…

De patiënt tijdens het hele behandeltraject op de best mogelijke plek, dat is het uitgangspunt voor de zorgpaden voor dergelijke complicatiegevoelige aandoeningen. Om goede zorg te leveren, afgestemd op de individuele patiënt, is het van belang dat er vooraf zoveel mogelijk informatie over de patiënt beschikbaar is. Wendy van der Gragt, unithoofd van de afdeling Orthopedie, geeft aan dat er veel vragen te beantwoorden zijn. “Moeten alle patiënten naar het ziekenhuis gestuurd worden? Wat voegt een operatie toe? Wat is het toekomstperspectief? Hoe denkt de patiënt over reanimatie? In veel gevallen, bij vitalere patiënten, is de drempel om te opereren laag. Maar bij de kwetsbaardere patiënten komen vanaf het begin deze onderwerpen ter sprake. Ook de geriater is hier nauw bij betrokken en heeft een belangrijke rol in het vormgeven van het zorgpad. De kwaliteit van leven vinden wij bepalend. En dat geldt ook voor het levenseinde. Wat gebeurt er als we niet opereren? Kunnen we het einde dan menswaardig laten verlopen?” Volgens het nieuwe protocol moet de huisarts met iedere oudere in zijn praktijk bij voorbaat diens wensen, doelen en voorkeuren voor zorg bespreken en eventueel vastleggen. En als de oudere daar niet meer toe in staat is, met de familie of andere betrokkenen. Op dit moment wordt dit in de regio uitgebreid. Een besluit nemen op het moment dat een gebroken heup zich voordoet wordt hierdoor makkelijker.

Na de operatie

Steens: “Daags na de operatie wordt gestart met bewegen en brengt de anesthesist nog een bezoek. De patiënt krijgt geen beperkingen opgelegd wat betreft toegestane bewegingen en slaaphouding. Tijdens de opname zetten we de val- of osteoporosepoli in. Het resultaat is een zo kort mogelijk verblijf in het ziekenhuis, om vervolgens in

10 | Te Gast | editie 03 2016

010_011_Kennis.indd 10

29-11-16 17:01


optimale conditie naar de volgende schakel in de keten te gaan, zoals een verpleeghuis of naar huis met thuiszorg.”

Ook nazorg is goed geregeld

Door intensieve samenwerking tussen de verschillende specialismen is er veel aandacht voor de nazorg. Zo is er een gespecialiseerd revalidatieteam in verpleeghuis Lindendael, dat de mobiliteit van de patiënt bevordert en eventuele complicaties tijdig signaleert. Er is wekelijks overleg met de orthopedisch chirurg, verpleegkundig specialist en fysiotherapeut. Ook een belafspraak na drie maanden over de woonsituatie en de mobiliteit is een standaardonderdeel van het zorgpad. Een goed ingericht zorgpad geeft de patiënt meer regie over zijn of haar behandeltraject en bevordert de kwaliteit van zorg. En daar is het allemaal om te doen.

Gebroken heup is maatwerk M et de toename van het aantal ouderen stijgt de zorgvraag. Van de mensen van 65 jaar en ouder is 70 procent chronisch ziek. Van de 75-plussers heeft zelfs de helft meer dan één chronische ziekte. Maar de ouderen van nu zijn ook vitaler, fitter en mondiger dan vroeger. De ‘gevoelsleeftijd’ is aan het dalen. De tachtiger van nu is de zeventiger van vroeger.

Als er in deze groep sprake is van een gebroken heup, wordt per patiënt bepaald wat in zijn of haar situatie het meest ideale behandelplan is. Zorg voor oudere mensen met een gebroken heup is dus maatwerk. In het Westfriesgasthuis gaat het om 220 gebroken heupen per jaar, bij patiënten met een gemiddelde leeftijd van 82 jaar. Dit aantal neemt jaarlijks toe.

editie 03 2016 | Te Gast | 11

010_011_Kennis.indd 11

29-11-16 17:02


MEDISCH

Sedatie Veel mensen komen naar het ziekenhuis voor een korte behandeling of (diagnostisch) onderzoek. Dat kunnen onaangename behandelingen of onderzoeken zijn, zoals maag-, darm- of longendoscopieën. Niet zelden leidt dat vooraf tot spanningen of angstgevoelens bij patiënten. Het is daarom goed om te weten dat vóór zo’n onderzoek met de behandelend arts kan worden afgesproken dat er sedatie (een vorm van verdoving) en pijnstilling toegediend wordt. In het Westfriesgasthuis werkt bij het scopiecentrum een team van speciaal daarvoor opgeleide Sedatie Praktijk Specialisten (SPS).

12 | Te Gast | editie 03 2016

012_013_Medisch.indd 12

29-11-16 17:06


op maat S

edatie betekent letterlijk het verlagen van het bewustzijn. Het vermindert het bewustzijn, maakt slaperig en het onderdrukt de pijnprikkel. Belangrijke reflexen als ademhalen en slikken blijven gewoon behouden. Daarom is sedatie iets anders dan narcose. Bovendien kan de patiënt op elk moment wakker worden gemaakt; het gaat om kortwerkende middelen.

Roesje

“Voorheen kreeg men het welbekende roesje, toegediend door de behandelend arts”, vertelt Joost Lantink, Sedatie Praktijk Specialist in het Westfriesgasthuis. “Om te zorgen dat de behandeld specialist zijn volle aandacht bij het onderzoek/behandeling kan houden, heeft men enkele jaren geleden in de ziekenhuiswereld besloten een nieuwe opleiding in het leven te roepen, die tot Sedatie Praktijk Specialisten. De SPS stelt een sedatieprogramma op, voert de sedatie uit en bewaakt de veiligheid en het comfort van de patiënt tijdens het onderzoek of de behandeling.”

Vragenlijst

Tegenwoordig geven de SPS de patiënten sedatie op maat. Ter voorbereiding daarop vult de patiënt een (digitale) vragenlijst in

over zijn actuele gezondheidstoestand, medicijngebruik en zijn medische voorgeschiedenis. Afhankelijk van het soort onderzoek of behandeling en de medische toestand van de patiënt, wordt de juiste hoeveelheid sedatie vastgesteld en toegediend. Bij patiënten met een complex ziektebeeld is er altijd overleg met de anesthesist mogelijk. Door de sedatie slaapt de patiënt lekker en is hij of zij volledig ontspannen. Omdat de SPS de patiënt goed in de gaten houdt, kan de medisch specialist in alle rust zijn werk doen. Lantink: “Het onderzoek of de behandeling verloopt daardoor gemakkelijker en sneller dan vroeger. Vaak vragen patiënten verbaasd of het onderzoek al voorbij is. Dat is altijd een goed teken.”

Mooie specialisatie

Joost Lantink en zijn collega’s Petra de Vries en Patrick Nieuwveen behoren tot de eerste lichting deelnemers aan de opleiding tot SPS. “Voor medewerkers anesthesie is het een interessante en mooie specialisatie met veel eigen verantwoordelijkheden.” In het afgelopen jaar heeft het team SPS in het Westfriesgasthuis zo’n 2.200 patiënten onder zijn hoede genomen. wfg.nl/sedatie editie 03 2016 | Te Gast | 13

012_013_Medisch.indd 13

29-11-16 17:07


UIT DE PRAKTIJK

WARRIG De man is niet bepaald lid van de blauwe knoop geweest. Hij vertelt dat hij nu in Canada is. Hij noemt mij Ina en zegt dat ik hem Jan moet noemen. We kennen elkaar tenslotte al jaren uit Amsterdam. Vanmiddag gaat hij naar een bruiloft in Limmen want zijn nichtje gaat trouwen en zijn buurman en mede-patiënt gaat mee. Peter en hij zijn immers al jaren goede vrienden. Hij stelt zich netjes voor aan de dokter die hij gister ook al heeft gezien. Urineert in een ruimte waar zeker geen toilet is. En loopt op één schoen door de kamer omdat hij tijdens de verzorging werd gestoord door de postbode die een pakje kwam brengen van zijn tante in Canada. Hij sloft vanuit zijn kamer naar de afdelingskeuken en brengt zijn ontbijtbordje weg. Want we moeten elkaar een beetje helpen zo nu en dan. Ik loop achter hem aan en kan hem nog net redden van een struikelpartij over zijn eigen voeten, nog steeds met één schoen. Hij bedankt me voor deze actie. Als hij nog eens wat terug kan doen. Ach man... Zo warrig als dit verhaal, zo warrig is het in zijn hoofd. Hij vertelt dat hij het meest blij wordt van een kop koffie en van een potje bier. De koffie heb ik hem maar gegeven...

14 | Te Gast | editie 03 2016

014_Uit_de_praktijk.indd 14

29-11-16 17:10


OP DE KIEK

FOTO’S UIT DE REGIO

ADA DRIEËNHUIZEN - HET PARK BIJ DE IJSVOGEL IN BLOKKER

NETTIE WEY - WEST-FRIESLAND IN DE OCHTEND

CAROLIEN LAAN - ZUIDERBOERENVAART

JOLANDA STRUIK-MAKKES - STREEKBOS

JACK KONING - DE WOGMEER

Heeft u foto’s van de regio? En wilt u ze met ons delen? Stuur ze dan op naar communicatie@westfriesgasthuis.nl onder vermelding van ‘Op de kiek’. Wie weet ziet u ze dan terug in de volgende ‘Te Gast’.

INA SOERING - DE NOORDERKERK IN HOORN editie 03 2016 | Te Gast | 15

015_Op_de_kiek.indd 15

29-11-16 17:11


HOE GAAT ZUKS?

Scheve mond? Onduidelijke spraak? Verlamde arm? Sla alarm! Wist u dat elk jaar 46.000 mensen in Nederland worden getroffen door een beroerte? Driehonderd van hen worden per ambulance vervoerd naar het Westfriesgasthuis. Het is steeds duidelijker dat hoe sneller de patiënt wordt geholpen, hoe groter de kansen zijn op herstel. In 2008 liet ruim een derde van de ziekenhuizen patienten met een beroerte te lang wachten. Reden om de afgelopen jaren het proces stap voor stap te bekijken en in te korten. En met resultaat. Door alle stappen te benoemen en te verfijnen vanaf het moment dat de melding binnenkomt – meestal via alarmlijn 112 – is het mogelijk geworden de patiënt nog sneller te behandelen: in de ambulance vinden de eerste onderzoeken én stappen op weg naar behandeling al plaats.

Steeds sneller

Neuroloog Taco van der Ree licht toe: “Dit stappenplan wordt steeds beter uitgewerkt. Duurde het een aantal maanden geleden nog gemiddeld dertig minuten voordat in het ziekenhuis de behandeling van de patiënt begon, nu duurt dat nog 25 minuten. Door een goed meldingssysteem en een goed logistiek plan worden we in het Westfriesgasthuis dus steeds sneller om mensen met een beroerte te helpen. En dat is een hele goede zaak.”

Infarct of bloeding

Van de 300 patiënten die in het Westfriesgasthuis worden opgenomen hebben ongeveer vijf op de zes te maken met een herseninfarct (stolsel in het bloedvat) en één op de zes met een bloeding. Een herseninfarct ontstaat doordat een bloedstolsel een bloedvat in het hoofd afsluit. Het hersenweefsel achter de blokkade krijgt daardoor geen zuurstof en voeding meer en werkt niet meer goed. “Dit noemen we in de volksmond een beroerte. Het is heel belangrijk dat de behandeling met zeer sterke bloedverdunners zo snel mogelijk gebeurt en wel binnen 4,5 uur na het ontstaan van de beroerte. De term die we daarbij gebruiken is TIME IS BRAIN. Met andere woorden: hoe sneller hoe beter.” Elke seconde telt. Daarom is het zo belangrijk dat deze behandeling in ons ziekenhuis door samenwerking met de ambulancedienst, de Spoedeisende Hulp en de afdeling Radiologie nu nog sneller gegeven kan worden.

16 | Te Gast | editie 03 2016

016_017_Hoe_Gaat_Zuks.indd 16

29-11-16 17:13


“ELKE SECONDE TELT.”

editie 03 2016 | Te Gast | 17

016_017_Hoe_Gaat_Zuks.indd 17

29-11-16 17:13


B “Sta ik nog in de virtuele rij , wil ik weten.”

column

Een vet probleem

ij deze apotheek hoef je niet in de rij te staan. Dat vinden mensen vervelend. Daarom heeft de apotheker een nummertjessysteem bedacht. Iets met letters en cijfers. En stoelen. Ik tref geen rij met wachtenden, maar een nummertjesapparaat. Dat stelt mij vragen, voordat het een volgnummer produceert. ‘Is dit uw eerste recept? Druk dan op de Ja-knop en neem plaats svp.’ Gelukkig hoef ik mijn aandacht nu niet meer te richten op alle potentiële voordringers, maar kan ik, als in een gokhal, op de tv-schermen aan de wand elk moment de winnende combinatie verwachten. Het systeem achter deze medicinale tombola is waarschijnlijk alleen de apotheker en zijn medewerkers bekend – misschien ook niet. Mijn nummer is H 272. Alle stoelen zijn bezet, dus sta ik met mezelf in de rij. Mijn blik dwaalt van het scherm naar de vitrinekast naast mij. Ik sta oog in oog met een fles Halita. Halita is een mondwater, dat claimt slechte adem te bestrijden. Op de verpakking een mond met een spreekwolkje waarin een afkorting van HAllo LIeve TAnja. Het ‘probleem’ van slechte adem is in kleine letters afgedrukt, als om fluisterend de onbespreekbaarheid te benadrukken. De ‘oplossing’ staat echter vetgedrukt. In zes talen. Duitsers lezen: Löst Mundgeruchprobleme, Italianen: Risolva il problema dell’alito cattivo’. Ook Engelse en Spaanse mondstinkers worden gered: Solves the bad breath problem, Resolve o problema de mau hálito. De boodschap is duidelijk: lees alleen de vette letters en uw ‘probleem’ is verdwenen. Grieken en Scandinaviërs biedt Halita geen soelaas; Nederlanders kunnen beter hun adem inhouden: ‘Lost het adem op’ lees ik vetgedrukt. In mijn ooghoek verschijnen intussen op het tv-scherm veel letters, cijfers en bijbehorende balienummers – niet het mijne. Ben ik al aan de beurt geweest of sta ik nog in de virtuele rij, wil ik weten. Even aan de balie vragen, denk ik dan, maar die weg leidt onverbiddelijk langs de nummertjesautomaat. Met zijn prangende vragen. ‘Heeft u een mondgeurprobleem? Ga dan niet langs de balie maar onmiddellijk naar buiten.’ Zoeker

18 | Te Gast | editie 03 2016

018_Column_Zoeker.indd 18

29-11-16 17:12


DE ARTS - ASSISTENT MARIJN WESTGEEST

Arts-assistent urologie (niet) in opleiding In het Westfriesgasthuis worden jaarlijks bijna vijftig medisch specialisten opgeleid. Grote kans dus dat u als patiënt te maken krijgt met een Assistent In Opleiding tot Specialist (AIOS). Maar er werken ook Assistenten die Niet in Opleiding zijn tot Specialist (ANIOS). Marijn Westgeest is ANIOS bij de afdeling Urologie. Je bent ANIOS urologie, wat betekent dat?

“Dat betekent dat ik zes jaar geneeskunde heb gestudeerd en ben afgestudeerd als basisarts, maar dat ik (nog) niet in opleiding ben tot uroloog. Uroloog is wel wat ik wil worden. Dat het de urologie moest zijn werd duidelijk tijdens mijn laatste coschap. Er zijn niet heel veel opleidingsplaatsen voor urologie en om ervoor in aanmerking te komen moet je onderzoek doen, ervaring opdoen, en de juiste mensen leren kennen. Het Westfriesgasthuis, waar ik nu een half jaar met veel plezier werk, heeft jammer genoeg geen opleiding voor urologie. Het is een leuk ziekenhuis en de samenwerking met de urologen verloopt prettig. Voordeel is dat het een kleine vakgroep is met vier specialisten waardoor overleg snel en makkelijk verloopt. En ik ben de enige ANIOS, wat betekent dat ik naast het zaalwerk, ook consulten op andere afdelingen doe, patiënten zie op de polikliniek en kleine verrichingen uitvoer. Op deze manier kan ik veel zelf leren en dat is anders dan in een academisch ziekenhuis.”

Wat is er zo mooi aan urologie?

“De afwisselende specialistische handelingen in het werk: het werk op de poli, de kleine verrichtingen, de operaties en de diagnostiek. Maar ook omdat je in de urologie te maken hebt met een afgebakend, afgegrensd

gebied. En een relatief eenvoudige diagnostiek: je hebt het verhaal van de patiënt, het lichamelijk onderzoek, een echo of een scan en eventueel een blaaskijkonderzoek. Je hebt snel het hele systeem in beeld, waardoor het vlug duidelijk is.”

Hoe kwam je bij het Westfriesgasthuis?

“Dat ging eigenlijk via via. Eén van de urologen van het Westfriesgasthuis werkte ook in het ziekenhuis waar ik mijn laatste coschap liep. Hiervoor werkte ik vooral in ziekenhuizen in en rond Amsterdam. Dan is de nuchterheid van de Westfriese patiënten hier een verademing: men klaagt niet zo snel en als men naar de dokter gaat is er ook vaak echt iets aan de hand. Soms gaan patiënten wel erg laat naar een arts – of zelfs té laat. Dat is de keerzijde, maar ze komen zelden voor niets.”

Heb je altijd al arts willen worden?

“Niet altijd. Hiervoor heb ik scheikunde gestudeerd. Tot ik in mijn master zat en ging nadenken over het toekomstperspectief. Pas toen kwam geneeskunde naar voren waarbij ik eerder dacht aan de onderzoekskant dan het directe patiëntencontact. Inmiddels vind ik juist het patiëntencontact heel erg leuk!”

editie 03 2016 | Te Gast | 19

019_De_assistent.indd 19

30-11-16 10:25


MIJN WESTFRIESGASTHUIS

Verandering in de verpleegkunde D

e zorg in ziekenhuizen wordt steeds complexer. Mensen worden ouder en het komt steeds vaker voor dat een patiënt meerdere aandoeningen tegelijk heeft. Er worden daarom steeds meer verpleegkundigen met een hbo-opleiding gevraagd. Dat is best lastig, want er zijn naar verhouding meer mbo- dan hbo-verpleegkundigen. De overheid heeft daarom een plan bedacht voor de toekomst van het verpleegkundige beroep. In de nieuwe verpleegkundige beroepsprofielen die in 2020 landelijk worden ingevoerd, wordt meer onderscheid gemaakt tussen verpleegkundigen die op mbo- en die op hbo-niveau zijn opgeleid. Tot nu toe doen zij op de werkvloer eigenlijk allemaal hetzelfde werk, maar dat moet veranderen.

op een hoger niveau werken. Zij zijn in de loop van de jaren meegegroeid met de ontwikkelingen op de werkvloer en hun kennis en ervaring is van onschatbare waarde. Alleen beschikken ze niet over een diploma dat bevestigt dat ze inmiddels op hbo-niveau denken en werken. Maar zo’n bewijs wordt in de nabije toekomst wel van hen verwacht. Voor deze groep verpleegkundigen is er een verkorte hbo-opleiding verpleegkunde gestart, die in twee jaar officieel hbo-verpleegkundigen van hen maakt. Dat vraagt wel veel inzet en motivatie van de deelnemers. Ineens zitten ze weer in de schoolbanken! Maar in de komende jaren gaat deze opleiding er onder andere voor zorgen dat de verhouding tussen het aantal mbo- en hbo-verpleegkundigen meer in balans komt.

Verkorte hbo-opleiding

Emma Peereboom is een van de deelnemers aan de verkorte opleiding tot hbo-verpleegkundige.

Veel van de huidige verpleegkundigen die al jaren aan het werk zijn, hebben de ‘in service’-opleiding gedaan. Van die opleiding is nooit bepaald of het mbo- of hbo-niveau is. Wat gebeurt er met die groep? Daar is nog veel onduidelijkheid over. Er zijn namelijk veel verpleegkundigen die op mbo-niveau of in service zijn opgeleid, maar in de praktijk

“Ik wilde altij d al verpleegkundige worden. Tij dens mijn mbo-opleiding heb ik veel kennis en ervaring opgedaan, vooral dankzij de stages. Nu wil ik graag de verdieping zoeken. De theorie achter de praktij k zeg maar. Ik weet dat het niet eenvoudig wordt, maar met

discipline en een goede planning moet het zeker lukken. En de praktij kopdrachten vind ik gelukkig ook gewoon heel leuk om te doen.”

Leerwerkplaats

Een andere manier om de verdeling tussen mbo- en hbo-verpleegkundigen op de afdelingen zo goed mogelijk te maken is een leerwerkplaats waar zowel mbo- als hbo-verpleegkundigen worden opgeleid. Het Westfriesgasthuis is daar vorig jaar mee begonnen op de afdeling chirurgie en in september dit jaar volgde de afdeling neurologie. De mbo- en hbo-verpleegkundigen lopen stage voor tien, twintig of veertig weken, afhankelijk van welk leerjaar de leerling is. Ze moeten met elkaar de afdeling draaiende houden onder leiding van een coach. De coach, een ervaren verpleegkundige, is eindverantwoordelijk voor de patiënten op de leerafdeling. Zij laat de leerling zoveel mogelijk zelfstandig werken, maar houdt scherp in de gaten dat alle zorgprocessen veilig en goed verlopen. Van de hbo-verpleegkundige wordt verwacht dat hij of zij kan coördineren en de mbo-verpleegkundigen goed begeleidt. De mbo-verpleegkundige leert ondertussen

20 | Te Gast | editie 03 2016

020_023_Corporate_Artikel.indd 20

29-11-16 17:08


EMMA PEEREBOOM

editie 03 2016 | Te Gast | 21

020_023_Corporate_Artikel.indd 21

28-11-16 12:51


“JE LEERT GOED SAMENWERKEN MET DE ANDERE STUDENTEN OP DE LEERAFDELING.” om praktisch te handelen en de patiënten zorgvuldig te verzorgen. Zo leren ze van elkaar en stimuleren ze elkaar onder streng toezicht van de coach.

Kimberley Keijzer is vierdejaars student hbo verpleegkunde. Ze werkt sinds september op de leerafdeling.

“Ik vind het werken op de leerafdeling tot nu toe erg leuk en leerzaam. Je krij gt de vrij heid om je werkstij l te ontwikkelen en de begeleiding geeft je de ruimte om te werken aan je leerdoelen. De evaluatiemomenten vind ik ook fij n, omdat hier de aandachtspunten goed besproken worden. Ook leer je goed samenwerken met de andere studenten op de leerafdeling. Zo krij g je een goed beeld van hoe het werken zonder begeleiding later zal gaan.

Minke Konijn volgt de mboopleiding verpleegkunde en zit in het laatste jaar. Ze werkt een jaar op de leerafdeling.

KIMBERLEY KEIJZER

“Het werken op de leerafdeling is heel leerzaam en ik ga steeds meer zelfstandig werken. Het grootste verschil tussen mbo en hbo vind ik dat de mbo’ers eerder stagelopen in het ziekenhuis en daardoor meer ervaring hebben. Hbo’ers gaan wat dieper op de theorie in. Maar ik zie niet echt verschil in de manier van werken op de afdeling.” Uit de woorden van Minke blijkt wel dat het verschil soms nog lastig te maken is. Maar langzaamaan zal er een verschuiving plaatsvinden. Over een aantal jaren zullen er steeds meer hbo-verpleegkundigen zijn en is er duidelijk onderscheid tussen wat een mbo-verpleegkundige en wat een hboverpleegkundige doet. De weg daarnaartoe is nog lang, maar het doel is helder: met elkaar samenwerken, zodat verpleegkundigen de steeds complexere zorg het hoofd kunnen bieden.

22 | Te Gast | editie 03 2016

020_023_Corporate_Artikel.indd 22

29-11-16 17:08


MIJN WESTFRIESGASTHUIS

MINKE KONIJN

Veranderingen

De komende veranderingen hebben nog wel wat voeten in de aarde, maar over een paar dingen zijn betrokkenen het allemaal eens: • er blijft behoefte aan zowel mbo- als hbo-verpleegkundigen • er moet een duidelijke taakverdeling tussen die twee niveaus komen • ze moeten goed met elkaar samenwerken om elkaar aan te kunnen vullen

editie 03 2016 | Te Gast | 23

020_023_Corporate_Artikel.indd 23

29-11-16 17:08


column

Fusie U heeft er vast al over gehoord: het Westfriesgasthuis en het Waterlandziekenhuis willen fuseren. En hoewel dat een bijzonder en complex gebeuren is, is het niet nieuw. Wat hebben we allemaal al niet gehad aan ‘gezondheidszorg’instellingen: het echte oude St Jansgasthuis aan het Kerkplein, het Pesthuis op het Keern, de Infirmerie toen in Hoorn nog een regiment soldaten was gelegerd, het Stadsziekenhuis, de Villa, het Streekziekenhuis, het oude St Jan op de Koepoortsweg, later Maelsonstraat, het Snoeck van Loosenziekenhuis in Enkhuizen en dan zie ik er misschien nog wel een paar over het hoofd ook. Allemaal samengevoegd tot ons Westfriesgasthuis. En ook het Waterland is al een fusieziekenhuis: het Stads en Lidwina samengevoegd. Kortom, niets nieuws onder de zon. Als reden voor de fusie wordt vooral behoud van beschikbaarheid en kwaliteit van brede gezondheidszorg voor de beide regio’s genoemd. Sommigen twijfelen of de fusie ook dat effect zal hebben. En dan de onrust onder medewerkers: is er voor mij straks nog wel werk? En waar dan? Cultuurverschillen! Omscholing! Reistijd! Arbeidsvoorwaarden! Kosten! Vragen, twijfels, onzekerheid. Terwijl de ervaring leert dat als de fusie eenmaal een feit is – en we gezamenlijk onze schouders eronder zetten om van de nieuwe organisatie weer een goed, betrouwbaar en prettig ziekenhuis te maken voor patiënten én voor medewerkers – de verschillen als sneeuw voor de zon lijken te verdwijnen. Want zeg eens eerlijk: wie zou er nu nog in het Stads willen werken? Laat staan er als patiënt opgenomen worden!

“Wie zou er nu nog in het Stads willen werken?”

Lebby

24 | Te Gast | editie 03 2016

024_Column_Lebby.indd 24

28-11-16 12:52


FILIPPINEPUZZEL

Vul de antwoorden in in de puzzel. Vakjes met gelijke cijfers krijgen dezelfde letter. Het woord dat van boven naar beneden verschijnt is de oplossing.

1

9

2

2

5

3 4

6

12

3

7

5

7 1

4

9

9

3

11

9

10

7

5

3

7

8

9

1

11

11

11

7

5

6 3

11

4

4 12

7

3 3

10

11

7

10 11

7

2 8

6

8

1

11

5

7

12

1

8

6

5

1

Iemand die structureel, onbetaald voor een chronisch ziek familielid zorgt.

2

De afdeling in het ziekenhuis die zich richt op oudere patiënten met vaak meerdere aandoeningen.

3

Doorzichtig kastje waarin een te vroeg geboren baby wordt gelegd.

4

De afkorting OK staat in een ziekenhuis voor …

5

Het Westfriesgasthuis heeft voor de tweede keer op rij vijf sterren gekregen voor zijn …

6

Met ziektes in het zenuwstelsel of de hersenen kom je terecht bij de …

7

Bekend geneesmiddel dat vaak wordt voorgeschreven bij een bacteriële infectie.

8

Dit noem je ook wel een prik of een spuitje.

9

Ander woord voor een herseninfarct of een hersenbloeding.

10 Een verwonding wordt ook wel … genoemd. 11 De afkoring PGB staat Persoonsgebonden …

Stuur de oplossing vóór 1 maart 2017 naar communicatie@westfriesgasthuis.nl onder vermelding van ‘Puzzel’. Onder de goede inzendingen verloten we twee toegangsbewijzen voor Cinema Oostereiland. De oplossing van de vorige keer: verpleegkunde. De prijswinnaar is Ruud Pieters uit De Goorn.

editie 03 2016 | Te Gast | 25

025_Puzzel.indd 25

28-11-16 12:53


MIJN TROTS Het zijn vaak kleine dingen. Soms grote. Maar iedereen heeft wel iets om trots op te zijn in het Westfriesgasthuis. Dit keer vertelt geriater Judella Daal waar zij trots op is.

help

Dit stukje gaat niet over ouderenmishandeling Het woord ‘ouderenmishandeling’ deugt namelijk niet. Mishandeling impliceert een dader en een slachtoffer, terwijl in veel gevallen zowel pleger als oudere het slachtoffer is van een ongewenste situatie. Misschien kun je beter spreken van ontspoorde ouderen- of mantelzorg.

W

ant mantelzorg kan ontsporen ... En dat kan toenemen door het langer thuiswonen, de vergrijzing en afhankelijk zijn van mantelzorgers, maar ook door de voortdurende bezuinigingsdruk in de professionele ouderenzorg. Die ontsporing gebeurt op allerlei gebieden: fysiek, psychisch, seksueel, materieel en financieel. Er zijn veel redenen waarom ontsporing van ouderenzorg niet gemakkelijk bespreekbaar te maken is: • Zorgverleners zijn er niet alert op. • Bij pleger en oudere bestaat schaamte over de situatie. • De oudere is afhankelijk van de pleger.

Bewustwording

Geriater Judella Daal is samen met leden van de werkgroep ouderenmishandeling Pieternel de Graaf en Björn Dijkstra bezig om het onderwerp in het Westfriesgasthuis op de agenda te krijgen. “Bewustwording dat het probleem bestaat, is het eerste wat we willen bereiken. Daarnaast werk ik binnen de vereniging van klinische geriatrie (NVKG) aan een inventarisatielijst waarmee je met een beperkt aantal vragen ongewenste situaties rond ouderenzorg kunt vaststellen. Het is de bedoeling dat deze vragenlijst in het elektronisch patiëntendossier wordt opgenomen. Als alle zorginstellingen met deze patiëntencategorie die lijst gaan gebruiken, komt ouderenmishandeling sneller aan het licht en kan het effectief worden aangepakt.”

26 | Te Gast | editie 03 2016

026_027_Medisch_02.indd 26

29-11-16 16:59


“BEWUSTWORDING DAT HET PROBLEEM BESTAAT, IS HET EERSTE WAT WE WILLEN BEREIKEN.” editie 03 2016 | Te Gast | 27

026_027_Medisch_02.indd 27

29-11-16 17:01


28 | Te Gast | editie 03 2016

028_031_In_Behandeling.indd 28

28-11-16 14:15


IN BEHANDELING

MIMETHERAPIE

Drinken met een rietje, eten met een theelepel Op tweede kerstdag 2015 kan Sjoerdtje Pasma (52) plotseling de rechterkant van haar gezicht niet meer bewegen. Ze blijkt de ziekte van Bell te hebben, een aangezichtsverlamming. Spannende maanden volgen. “Drinken met een rietje en eten met een theelepel, daar wende ik wel aan. Het engst vond ik mijn oog: omdat ik dat niet meer dicht kon doen, moest ik voortdurend oppassen dat hij niet zou uitdrogen.” Samen met logopedist en mimetherapeut Franka de Groot-van Bockxmeer werkte ze door middel van mimetherapie aan het herstel.

editie 03 2016 | Te Gast | 29

028_031_In_Behandeling.indd 29

28-11-16 14:15


IN BEHANDELING

MIMETHERAPIE

“A

chteraf gezien had ik eerder al iets gevoeld”, zegt Sjoerdtje. “Alsof mijn bril wat te strak achter mijn oren zat. Ook had ik sinds een paar dagen een piep in mijn oor. Dat waren de voortekenen, maar ik had er niets achter gezocht. Tot het moment dat de functies in de rechterkant van mijn gezicht uitvielen en ik op de huisartsenpost belandde.” Met een aantal tests werd al snel geconstateerd dat Sjoerdtje een aangezichtsverlamming had, bekend als de ziekte van Bell, en drie dagen later bevestigden de neuroloog en de kno-arts dat nog eens. “Het kon door een virus of een ontsteking komen en daar kreeg ik twee kuren voor mee. Ik had nog nooit van de ziekte van Bell gehoord, dus ik ging er zo veel mogelijk op internet over lezen. De neuroloog vertelde dat het in de meeste gevallen weer goed komt, maar dat wilde ik graag bevestigd zien.” De symptomen werden de eerste dagen alleen maar erger en bleven toen een tijdje stabiel. “Dat was eigenlijk nog enger. Je vraagt je voortdurend af of het nog wel beter wordt. Toen ik na twee en een halve week voor het eerst weer een beetje beweging in mijn oog voelde, hing ik nog net de vlag niet uit. Het was wel reden voor een vreugdedansje! Eigenlijk heb ik dat als de meest emotionele dag ervaren; er viel een stuk angst weg. De neuroloog had mij al meteen over mimetherapie verteld, een soort revalidatie van je mimiek. Ik wilde daar het liefst meteen mee beginnen, maar volgens de neuroloog had nog geen zin. Pas toen ik voor het eerst weer beweging in mijn gezicht voelde, kon ik door de mimetherapie eindelijk aan mijn herstel gaan werken.”

Mimetherapie

“In grote lijnen verloopt de ziekte van Bell bij de meeste patiënten zo, al zijn er wel ver-

schillen”, vertelt logopedist Franka de Groot. Zij behandelt in het Westfriesgasthuis zo’n 25 Bell-patiënten per jaar met mimetherapie. “De een merkt het herstel eerst rondom de mond, de ander juist bij de ogen. Dat gebeurt na enkele weken tot enkele maanden.” Tien jaar geleden is in het Westfriesgasthuis met mimetherapie begonnen. Franka is daar speciaal voor opgeleid. Tijdens de eerste afspraak is een belangrijke boodschap dat de tijd zijn werk moet doen. “Het herstel moet vanuit de beschadigde zenuw komen en dat heeft

“IK WILDE DIE SOLO NIET ZINGEN MET MIJN SCHEVE MOND.” tijd nodig. Het is best lastig om daarmee om te gaan. Ik kan mensen geruststellen door te zeggen dat het meestal weer grotendeels goed komt, maar ik kan niet vertellen wanneer. Dat is voor iedereen een ander proces.” Tegen Sjoerdtje zegt ze: “Jij kon in deze fase, toen je eenmaal wat beweging had gevoeld, wat rustiger worden, dat vond ik heel goed van je.” Franka leert patiënten als eerste om hun eigen gezicht te masseren. “Doordat de spieren in het aangedane deel van het gezicht niet bewegen, worden ze snel stijf of pijnlijk. Massage zorgt voor een betere doorbloeding en houdt de spieren in conditie voor het moment dat de zenuw weer prikkels gaat doorgeven.”

Een patiënt komt gemiddeld zo’n zeven of acht keer bij de mimetherapeut. “Als therapeut ben je vooral coach; de patiënt moet zelf de oefeningen doen. Oefeningen om de lippen te tuiten en de ogen te sluiten bijvoorbeeld, maar het is ook weer belangrijk dat je het niet forceert. Verder benadruk ik altijd dat iemand rust moet nemen. Veel patiënten ervaren een grote vermoeidheid, deels door de aandoening zelf en deels door alle emoties waar ze doorheen gaan.”

Zingen

De mimetherapie heeft Sjoerdtje als erg waardevol ervaren. “Franka is iemand die zelf heel rustig is en ze geeft heel gerichte oefeningen. We ontdekten dat we een gezamenlijke hobby hebben: zingen. Daar hebben we het verschillende keren over gehad.” Franka: “Ik vraag vaak aan patiënten welke hobby’s ze hebben, zodat ik daarop kan aansluiten. Sjoerdtje kwam met de vraag: ‘Hoe zing ik met een mondhoek die niet helemaal meegaat?’ Ik weet nog dat je me op een dag vertelde dat je weer naar koor was geweest.” Sjoerdtje: “Ja, om te oefenen voor ons concert in maart. Ik zou een solonummer zingen, maar met mijn scheve mond wilde ik niet vooraan staan. Gelukkig kon ik die solo uiteindelijk toch doen!” Inmiddels is het bijna een jaar later. De therapie is in augustus afgesloten en aan Sjoerdtjes gezicht is niets meer te zien. Volgens de meetmethode die Franka hanteert is ze voor 96 procent hersteld. “Als ik het iets te druk heb gehad, gaat mijn oog wat hangen. En de piep in mijn oor is er nog steeds, maar dat belemmert me niet. Ik ben heel dankbaar dat ik weer gezond ben. Dat je van het ene op het andere moment ziek kunt worden, heeft me wel wat gedaan. Ik roep niet meer zomaar in het voorbijgaan tegen iemand: ‘Pas goed op jezelf ’. Zo’n uitspraak heeft meer betekenis voor me gekregen.”

30 | Te Gast | editie 03 2016

028_031_In_Behandeling.indd 30

29-11-16 16:52


Sjoerdtje Pasma werkte samen met Franca de Groot-van Bockxmeer aan haar herstel.

editie 03 2016 | Te Gast | 31

028_031_In_Behandeling.indd 31

28-11-16 14:15


CULINAIR

HOORNSE LAMSFILET MET VOC-SAUS HOOFDGERECHT VOOR 4 PERSONEN • BEREIDING 20 MINUTEN

Ingrediënten

• 4 lamsfilets à 100 g • 50 g boter • 30 g uien, fijngesneden • ketjap manis • 100 ml water • 100 g taugé • 10 g aardappelzetmeel

Bereiding

• Verwarm de oven voor op 70°C . • Bestrooi de lamsfilets met peper en zout. Verhit 25 gram boter in een pan en bak de lamsfilets tot ze rosé van binnen zijn. Leg het vlees enkele minuten in een ovenschaaltje in de voorverwarmde oven. • Bak de fijngesneden uien in de resterende boter en blus ze af met een scheutje ketjap en het water. Voeg de taugé toe en laat even meekoken. Meng het aardappelzetmeel met een beetje koud water en bind daar de saus mee. • Haal het vlees uit de oven en serveer de saus er apart bij.

TIP

Lekker ekker met nasi of bami en Indische groentegerechten.

32 | Te Gast | editie 03 2016

032_Culinair.indd 32

29-11-16 16:49


FEITEN & CIJFERS OVER…

SOCIAL MEDIA

In

2016 had

ons Facebook-bericht over de Radar-uitzending in februari (over het gebruik van onschadelijke stoffen in ons ziekenhuis) het grootste bereik. Meer dan

20.000 mensen hebben dat bericht gezien.

Onze Facebook-

Het Westfriesgasthuis

vrienden zijn

is bereikbaar via

’s avonds het meest online, namelijk om

21 uur.

WIST U DAT?

7 social media: Facebook, LinkedIn, Twitter, Googe+, YouTube, Instagram en Pinterest.

De afdeling communicatie heeft inmiddels meer

1.000 tweets

Twitter is daarvan

dan

verstuurd.

het meest populair, Op Facebook heeft ons

243 recensies (1 tot 5 ziekenhuis

6.000 volgers.

met bijna

sterren) met een gemiddelde van

3,8. Op Google

hebben we een gemiddelde van

4,4 sterren .

editie 03 2016 | Te Gast | 33

033_Feiten_Cijfers.indd 33

29-11-16 16:47


KUNSTCOLLECTIE

WESTFRIESGASTHUIS

“Prachtig” of “Confronterend” Nieuwe kunstcollectie Westfriesgasthuis veelbesproken

34 | Te Gast | editie 03 2016

034_035_Kunst_2.indd 34

29-11-16 16:43


A

rtsen, verpleegkundigen, de receptionist: portretten van allerlei medewerkers van het Westfriesgasthuis sieren vanaf nu de muren van het ziekenhuis. De portretten zijn gemaakt door fotografe Marie Cécile Thijs, bekend van onder meer eerdere series over beroepsgroepen zoals meester-koks. Ze legde de ziekenhuismedewerkers vast op indringende, soms confronterende wijze, maar vaak ook met een knipoog. De portretten doen denken aan de schilderijen van de oude Hollandse meesters, en zijn tegelijk volkomen hedendaags. In totaal hangen er 46 kunstwerken door het hele ziekenhuis: niet alleen portretten, maar ook stillevens. De fotoserie is gemaakt om de nieuwbouw en het oude gedeelte van het ziekenhuis met elkaar te verbinden. “Zonder onze medewerkers is dit gewoon een verza-

meling stenen. Hun ambacht en toewijding maken dit voor veel mensen toch tot een bijzonder gebouw. De fotoserie is bedoeld als ode aan de mensen die hier werken,” zegt Nils van Mourik, manager Facilitair en Vastgoed.

Vervolgen tijden

De foto’s ademen de sfeer van vervlogen tijden uit: de VOC, de Gouden Eeuw en oude Hollandse meesters. Zo zijn de chirurgen vereeuwigd in de stijl van het bekende schilderij ‘De Anatomische Les van dr. Nicolaes Tulp’ van Rembrandt. Andere geportretteerden staan afgebeeld met voorwerpen die ze gebruiken in hun werk. Zoals een glazen hart, een lade vol operatie-instrumenten of een telefoon. Het surrealistische karakter van de foto’s lokt diverse reacties uit: de een vindt het prachtig, de ander confronterend. Kortom, het is kunst die de kijker niet onbewogen laat.

Marie Cécile Thijs

Fotografe Marie Cécile Thijs begon op haar elfde met fotograferen. Na een carrière als advocaat pakte ze in 1996 haar oude liefde weer op. Haar werk is onder meer opgenomen in de collecties van het Rijksmuseum Amsterdam en Museum Rotterdam. Ze maakt series met portretten en stillevens met titels als White Collar, Cooks en Food Portraits. Haar werk verwijst naar de oude meesters in de schilderkunst, maar is tegelijkertijd modern.

WFG Wegwijzer

De fotocollectie blijft permanent hangen in het ziekenhuis en is vrij toegankelijk. De kunstwerken zijn ook opgenomen in de WFG Wegwijzer, de navigatie-app van het ziekenhuis. Zo kunnen bezoekers precies zien waar ze hangen.

editie 03 2016 | Te Gast | 35

034_035_Kunst_2.indd 35

29-11-16 16:43


Serge de Boer is 43 jaar geleden geboren in Amsterdam, maar groeide op in Bovenkarspel en Enkhuizen. Nu woont hij in Zwaagdijk, samen met zijn vrouw Saskia en hun drie kinderen. Serge werkt sinds zeven jaar als huisarts in Grootebroek in een duopraktijk met Gijs Agema. Ook doet hij regelmatig dienst op de huisartsenpost in Hoorn. In zijn vrije tijd tennist hij graag, rijdt hij motor en bezoekt hij leuke musea met zijn kinderen.

36 | Te Gast | editie 03 2016

036_037_Tien_vragen_aan.indd 36

29-11-16 16:40


10 VRAGEN AAN… SERGE DE BOER

“IEDER CONSULT IS EEN VERRASSING” 1

Waarom heb je voor dit vak gekozen?

“Toen ik vijftien was wist ik al dat ik huisarts wilde worden. Biologie vond ik sowieso het leukste vak op school, maar alles wat over het menselijk lichaam ging was nog interessanter. Het ‘medische’ gecombineerd met het ‘sociale’ maakt het huisartsenvak voor mij ideaal. Daarbij vind ik het plezieriger over véél dingen iéts te weten dan andersom. Het werk biedt een grote variatie aan patiënten en uitdagingen. Ieder consult is weer een verrassing.”

Wie was je meest invloedrijke leermeester en waarom?

2

“In het derde jaar van mijn huisartsopleiding kwam ik terecht in de praktijk van Harry Spelt in Grootebroek. Op dat moment was Harry naast een zeer ervaren huisarts ook een zeer ervaren opleider. Ik was zijn 25e huisarts in opleiding. Hij heeft mij vele kneepjes van het vak geleerd. Nog altijd kan ik bouwen op de kennis die ik toen heb opgedaan.”

Als je dit beroep niet had gekozen, wat had je dan willen worden?

3

“Toen ik vier jaar op rij werd uitgeloot voor de studie geneeskunde, werd ik gedwongen een alternatief te bedenken. Ik had inmiddels al twee jaar van de opleiding voor biologieleraar gedaan, dus waarschijnlijk had ik dan nu voor de klas gestaan.”

4

Wat was je eerste betaalde (bij)baan?

“Ik heb drie uur bollen geraapt en daarbij is het ook gebleven. Laten we zeggen dat dat niet mijn ding was. De bollenboer was het daar grondig mee eens. Later heb ik wel met veel plezier in het Zuiderzeemuseum gewerkt, als touwslager.”

5

Wat maakt jouw dag goed?

“Een goede nachtrust! Heerlijk voor de wekker wakker worden en vol energie richting Grootebroek fietsen. Op het Wijzenddijkje de zon zien opkomen boven de in nevel gehulde landerijen en ondertussen ‘It’s a beautiful day’ op je koptelefoon horen. Op de praktijk staat een warme kop koffie voor mij klaar…”

Welke ontdekking zou je leven het meest verbeteren?

6

“Wat mij geweldig lijkt, is een app op mijn telefoon die de functie van alle losse pasjes kan overnemen. Menig portemonnee is gesneuveld onder de gigantische hoeveelheid aan pasjes. Wat overigens minstens zo ergerlijk is, is dat je op het moment suprême nooit het goede pasje bij je hebt.”

je zelf patiënt 7 Als bent, wat vind je dan belangrijk?

“Als patiënt heb ik ook enige ervaring. Als vanzelfsprekend verwacht ik de beste medische zorg te krijgen die er is. Om mijn zorgen, angsten, pijn en onzekerheid enigszins

binnen de perken te houden is een begrijpende en vriendelijke zorgverlener minstens zo belangrijk.”

8

Wat vind je van het Westfriesgasthuis?

“Ik ben erg blij met het Westfriesgasthuis. Los van het feit dat het een nieuw en modern uitgerust gebouw is, werken er mensen die het beste met de patiënten voor hebben. Als huisarts kun je alleen je werk doen als je weet dat je altijd kunt terugvallen op de steun en expertise van de specialisten.”

Met wie werk je graag samen en waarom?

9

“Sinds mijn vestiging in Grootebroek werk ik samen met Gijs Agema. Ik ken Gijs al van de geneeskundeopleiding. Ik vind dat wij elkaar goed aanvullen. Medisch inhoudelijk zitten we op één lijn, maar op andere gebieden verschillen we. Zo maken we optimaal gebruik van onze sterke kanten en kunnen de patiënten kiezen welke dokter het best bij hen past.”

10

Waarom woon je in West-Friesland?

“Het is de plek waar ik op een prettige manier ben opgegroeid. Het voelt vertrouwd en ik voel mij er thuis. Ik ben erg honkvast. Geen verkeerde eigenschap voor iemand die de komende 25 jaar in Grootebroek wil ‘dokteren’.”

editie 03 2016 | Te Gast | 37

036_037_Tien_vragen_aan.indd 37

29-11-16 16:39


WAT IS DIT?

Weet u wat dit is?

Stuur de oplossing vóór 1 maart 2017 naar communicatie@westfriesgasthuis.nl onder vermelding van ‘Wat is dit’. Onder de goede inzendingen verloten we twee toegangsbewijzen voor Cinema Oostereiland.

De oplossing van de vorige keer: kunstwerk van Helma van Kleimwee . De prijswinnaar is Josje Roovers uit Heerhugowaard

38 | Te Gast | editie 03 2016

038_039_Wat_is_dit.indd 38

28-11-16 14:24


editie 03 2016 | Te Gast | 39

038_039_Wat_is_dit.indd 39

28-11-16 14:24


JE ZAL HET MAAR HEBBEN...

Oedeem

Oedeem is de medische term voor het ophopen van vet (lipoedeem) of vocht (lymfoedeem) in het lichaam. Bij een lymfoedeem is er sprak van abnormale ophoping van eiwitten en vocht in het lichaamsweefsel als gevolg van een verstoord evenwicht tussen aan- en afvoer van vocht. Bij lipoedeem is het vetweefsel ongelijkmatig verdeeld over het lichaam. Gewone afvalmethodes helpen vaak niet om de vetophopingen bij heupen of benen te verminderen. Als de vetophoping aanhoudt, dan kan dit op den duur pijnlijk worden.

Samantha Kool van Huidkliniek DermaPuur is gespecialiseerd in het behandelen van huidproblemen. Ze behandelt in haar praktijk regelmatig mensen met oedeem.

40 | Te Gast | editie 03 2016

040_041_Je_zal_het_maar_hebben.indd 40

29-11-16 16:36


WAT KUN JE ZELF DOEN? ZELFMASSAGE: bij de huid- en oedeemtherapeut leer je hoe je jezelf kunt masseren om het vocht af te voeren. HUIDVERZORGING: om wondjes te voorkomen kun je goede huidverzorgingsproducten gebruiken die de huid in goede conditie houden. Ook kun je denken aan het dragen van handschoenen bij tuinieren en het vijlen van je nagels wanneer die te lang worden. LYMFAPRESS IN BRUIKLEEN: wanneer je niet in staat bent om naar de huid- en/of oedeemtherapeut te gaan voor behandeling, kun je een lymfapress apparaat in bruikleen aanvragen zodat je thuis zelf de therapieën kunt uitvoeren. Je hebt daarvoor wel toestemming van je arts of specialist nodig. CIRCAID OF FARROWWRAP (ZELFZORGZWACHTELS): circaid of farrowWrap is een soort korte rek band (vergelijkbaar met een zwachtel) met een klittenbandsluiting waarmee je zelf het drukniveau kunt instellen. Je kunt deze dus thuis op je gemak heel eenvoudig zelf aan- en uitdoen. BEWEGEN: om de lymfvaten te stimuleren om vocht snel af te voeren, wordt sporten/bewegen aanbevolen. Denk daarbij aan lopen of zwemmen. Te zware sporten, zoals bijvoorbeeld squash worden juist afgeraden, omdat deze overbelasting van de vaten kunnen veroorzaken. Oorzaak

Als erfelijkheid een rol speelt bij oedeem, noem je dat primair (aangeboren) lymfoedeem. Zelfs baby’s en kinderen kunnen het hebben. Bij aangeboren lymfoedeem zijn beide benen dik en gevuld met lymfvocht. Na bijvoorbeeld een borstkankeroperatie waarbij een lymfeklier is weggehaald, kan er vocht ontstaan in de armen en borst. In dat geval spreek je over secundair lymfoedeem.

Klachten

Bij oedeem heb je last van zwelling, vermoeidheid of/en een zwaar gevoel in de benen of armen en een strak en gespannen, soms pijnlijk gevoel in de pols, vingers, enkels,

Behandelmogelijkheden

knieën of elleboog. Je benen voelen branderig, krampachtig of gevoelloos. Dat noemt men ook wel ‘etalagebenen’. Je bent gevoeliger voor een huidafwijking of een infectie zoals Erysipelas (wondroos). Bij lipoedeem blijft de vorm van de benen of heupen hetzelfde, ook al val je af. En je kunt snel zomaar een blauwe plek krijgen. Als je veel rode en blauwe vaatjes ziet in je benen of aan de binnenkant van je enkel, dan kan er sprake zijn van veneuze oedeem. Dat betekent dat er kleppen in de aderen defect kunnen zijn.

De huid- of oedeemtherapeut doet een uitgebreid intakegesprek. Je klachten worden onderzocht en er wordt een persoonlijk behandelplan opgesteld. De verschillende behandelmethoden komen daarbij aan de orde.

Vergoeding

Om (een deel van) de behandeling vergoed te krijgen, heb je een verwijzing voor oedeemtherapie van een (huis)arts of specialist nodig. Controleer bij je verzekering wat die precies vergoeden.

editie 03 2016 | Te Gast | 41

040_041_Je_zal_het_maar_hebben.indd 41

29-11-16 16:36


TWEETS

WFG & TWITTER @WFGasthuis

DOOR HET WFG

Colofon Art direction Jasper Spronk & Edson Goes Coördinatie & eindredactie Afdeling Communicatie Redactie

1 nov Als #patiënt meedenken en meebeslissen in de #spreekkamer van het ziekenhuis. Wat vind jij daarvan? Geef je mening: startvragenlijst.nl/wfg

Fred Beemsterboer,

14 okt Moet je tijdens de komende week in ons ziekenhuis zijn en kom je met de auto? Houd dan rekening met #verkeershinder aan de Provicialeweg

Irene Hoogstraten,

26 okt Vind jij zorgen voor een ander ook vanzelfsprekend? Op dinsdagen kun je terecht bij de mantelzorgbalie. Die wordt 10 nov officieel geopend

Esther Muusse,

25 okt “Wie geeft papa een nieuwe nier?” Over een halfuur kun je @HartvNL (@SBS6) een interview zien met een patiënt van ons en zijn dochter

Karssen Communicatie

20 okt Komende dinsdagavond is er een lezing over ‘Kanker en je relatie’. De inloop is vanaf 19.30 uur. Meld je aan via info@esperanz.org

Dewi Koomen-Bakker,

OVER HET WFG

Hans Makkink

@cmo_nl – 27 okt Vandaag geven twee medewerkers @CMO_nl een #klinische_les #postmortale_ zorg voor een groep verpleegkundigen @WFGasthuis #boeiend

Westfriesgasthuis, Communicatie,

@Missappril - 26 okt Weer kusjes en een cadeautje van klant van @thebuzzmasters dit keer van het @WFGasthuis Super sweet! @JohanvanderTuin – 26 okt De koffieprijs in ‘t Boetje van @WFGasthuis is verhoogd met 5 cent. Personeel kreeg niet meer geld, ik ook niet van #ABP ??? @EversNancy – 20 okt @HartenVaatgroep @AnkeVervoord wat een geweldige middag in het @WFGasthuis met Janneke Wittekoek @greenportnhn – 14 okt De nieuwe placemat van het @WFGasthuis zodat patiënten zien waar hun eten vandaan komt #kenniscafe #voeding&gezondheid #DAFW16 @DAFWeek

Emmie Bobeldijk, Judith van Druten, Marieke van der Horst, Lea Immen, Edy Klaassen, René Nieuwenhuijse, Marloes Smit, Arthur Verhulst,

Fotografie Kees van Haastregt, Geralda van der Es,

Adres Postbus 600, 1620 AR Hoorn Mail communicatie@ westfriesgasthuis.nl Te Gast is een uitgave van het Westfriesgasthuis en wordt verstuurd naar zorgverleners in de regio. Alle geportretteerden (in woord en beeld) hebben hun toestemming gegeven voor publicatie. Niets uit deze uitgave mag worden gereproduceerd zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.

42 | Te Gast | editie 03 2016

042_Tweets_Informatie.indd 42

28-11-16 14:29


hart voor de zorg Sommigen spreken van een roeping. Anderen noemen het een voorrecht. Hoe dan ook: de zorg is werk dat je niet alleen met je handen en je hoofd doet.

Ellie Mulder is servicemedewerker bij de verpleegafdeling neurologie. Zij werkt sinds 2008 in het Westfriesgasthuis. Voor die tijd heeft ze veertien jaar in verpleeghuis Lindendael gewerkt. “In Lindendael werkte ik op de afdeling revalidatie. Dat heeft veel raakvlakken met neurologie, dus mijn werk hier in het ziekenhuis sloot perfect op mijn ervaring aan.” “Ik hoop dat ik dit werk nog een tijd mag doen en kan volhouden. Uiteindelijk ben ik er - denk ik - altijd voor de patiënten. Ik probeer alle patiënten zoveel mogelijk een tevreden en voldaan gevoel te geven. Ellende hebben die mensen vaak al genoeg.” “Eigenlijk werk ik altijd wel lekker. Het scheelt soms wel wie er die dag in het team werkt. Met de ene collega werk je prettiger samen dan met de andere. Als er problemen zijn, los je die met elkaar op. Dat blijft steeds de uitdaging.”

column

“UITEINDELIJK BEN IK ER ALTIJD VOOR DE PATIËNTEN.”

Steriliteit, steriliteit en nog eens…

E

en besmetting oplopen tijdens een operatie kan vervelende gevolgen hebben, dus doen we er alles aan om dat te vermijden. Steriel werken is in de operatiekamer dan ook een absolute ‘must’. Maar niet iedereen zal zich realiseren wat daar voor ons allemaal bij komt kijken.

Annemieke Mols Voor veel mensen heeft de operatiekamer iets mysterieus: je hoopt er nooit terecht te komen, maar we kijken er allemaal naar op TV. Voor Annemieke Mols is het operatiecomplex al meer dan 25 jaar haar dagelijkse werkterrein; eerst als OK-assistent en de laatste 15 jaar als leidinggevende. In haar openhartige column deelt ze haar belevenissen. 2 | Te Gast | editie 03 2016

Cover_Achterkant_spread.indd 2

Bij een operatie dragen we altijd steriele kleding. Iedere dag begint dan ook met het verkleden naar speciale OK-pakken. Die zijn zo ontwikkeld dat ze zo min mogelijk besmetting kunnen vasthouden en overdragen. Ze worden ook op een speciale manier gereinigd. Als wij aan het werk gaan, is ons hele lichaam bedekt, met uitzondering van de ogen. We dragen het OK-pak met daaroverheen een na iedere operatie te vervangen steriele jas, masker, handschoenen, een OK-muts en speciale klompen. Bij straling (van bijvoorbeeld een röntgenapparaat) hoort ook nog een ‘loodschort’. En als we protheses inbrengen, dragen we bovendien een soort astronautenhelm. Horloges, nagellak, ringen en andere sierraden zijn verboden. Alle collega’s zien er dan ook precies hetzelfde uit. Dus moet je soms echt even naar de naam op de klompen kijken om te weten wie er naast je staat.

Een medewerker die aan tafel staat mag met de handen eigenlijk niets anders meer aanraken dan het instrumentarium. Want je handen kunnen door alles wat je aanraakt besmet raken. Dus als je onbedwingbare jeuk aan je neus krijgt heb je een serieus probleem. Jezelf krabben is ten strengste verboden! Het trucje dat we daarop hebben gevonden is dat je dan even naar achter buigt en met je neus wrijft over de rug van een collega. Dat ziet er misschien raar uit – ik zou ook vreemd opkijken als ik iemand in de supermarkt z’n neus zag afvegen aan iemand anders – maar voor ons is dat de normaalste zaak van de wereld. En soms krijg je na een paar uur toch echt flinke dorst, vooral als het warm is en je in een dik pak onder hete lampen staat. Ook dan schiet een collega die achter je staat je te hulp: die duwt onder je masker door een rietje in je mond, zodat je toch even wat vocht naar binnen kunt werken.

“Bij een operatie dragen we altij d steriele kleding.”

Als we eenmaal ‘aan tafel’ staan, moeten we er rekening mee houden dat we daar vele uren niet meer vandaan komen. Vaak doen we meerdere operaties achter elkaar, maar ook één operatie kan uren duren. De deur van de operatiekamer mag vanwege de steriliteit soms al die tijd niet open. Dus dan is het wel zaak dat je van tevoren voldoende hebt gegeten en gedronken, en even naar het toilet bent geweest.

Het kan ook mis gaan. De OK-pakken die wij dragen worden maar in een paar standaardmaten geleverd. Dus die passen zelden perfect. Een pak dat te strak zit en ergens knelt is niet prettig, vooral na een paar uur. Maar een broek waarvan je tijdens de operatie ontdekt dat je die misschien toch een maatje te groot hebt gepakt, is erger. Iedereen die op een operatiekamer werkt maakt wel eens mee dat een te grote broek de wetten van de zwaartekracht volgt... en langzaam afzakt. Terwijl je er zelf niet met je handen aan mag komen! Zodat je ook dan de hulp van een collega moet inroepen. Best gênant. Maar laat niemand de indruk krijgen dat ‘je medelijden met ons moet hebben. Want we hebben het mooiste vak van de wereld. editie 03 2016 | Te Gast | 43

29-11-16 16:40


Gast

Te Gas t |

Hé t b l ad van he t We s tfrie s g as thuis |

ONS WEST-FRIESLAND

TE

Neem mee!

e d itie 03 2016

Hét blad van het

10

Vragen aan huisarts Serge de Boer

Drinken met een rietje, eten met een theelepel “Prachtig” of “Confronterend” Kunstcollectie in het Westfriesgasthuis

Alle aandacht De vrijwilliger “Dit werk geeft vleugels.”

Spanbroek (Foto: Dewi Koomen-Bakker)

Cover_Achterkant_spread.indd 1

29-11-16 16:43

Te Gast 2016 - editie III  

Te Gast is ons magazine, dat drie keer per jaar wordt uitgegeven. Er worden actuele onderwerpen in belicht. Het is bedoeld voor onze patiënt...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you