Page 1

ICT-Architectuur in beeld In de wereld van de informatiearchitectuur worden vaak parallellen getrokken met de bouwwereld. Naar ons idee gaat deze vergelijking wel en niet op.

Dit noopt tot enige bescheidenheid en dat hebben we in dit boek willen illustreren door in de paginaverwijzing te refereren aan de lange historie in de bouw.

De vergelijking gaat wel op als het gaat over de rol van de architect tussen de opdrachtgever en de aannemer, over het combineren van creativiteit met technisch-inhoudelijke kennis en het laveren tussen verschillende belangengroepen.

Dit boek, vol voorbeelden uit de praktijk, is vooral gemaakt voor managers die direct of indirect met informatievoorziening te maken hebben en zich enigszins ongemakkelijk voelen bij de organisatie ervan of zich juist afvragen hoe ze in de toekomst met de informatievoorziening om zullen gaan. Architectuur heeft niet één doel, maar kan afhankelijk van de vraag diverse doelen dienen. De situatie van elke klant is uniek, maar we hebben toch geprobeerd de vragen die in de markt spelen in categorieën in te delen. Deze categorieën geven houvast bij het doornemen van het boek en bieden bovendien een richting voor de wijze van aanpak.

De vergelijking gaat niet op als het gaat over het resultaat. In de bouw is dit heel concreet en in de ICT blijft het virtueel en abstract. Sterker nog: het is nog maar de vraag of de ontworpen architectuur ooit volledig gerealiseerd zal worden. De vergelijking gaat ook niet op als het gaat over de volwassenheid van het vakgebied. We zijn als informatiearchitecten pas net begonnen…

Dit boek bevat concrete praktijkvoorbeelden, waarin beschreven wordt hoe we te werk zijn gegaan. Ook geven we per praktijkvoorbeeld aan wat het opstellen van een architectuur gebracht heeft. Dit boek is niet te koop! We denken namelijk dat het enige toelichting vraagt en daarom hebben we een aantal exemplaren beschikbaar gesteld aan mensen van wie wij weten dat ze het boek kunnen toelichten. Bas Kruiswijk Ruben van Wendel de Joode Maarten Kuiper Albert van Duijn Rob Poels Michiel Wittkampf Ronald de Vries Marc van Leeuwen


Inhoud 12

14

18

16

24

28

30

26

34

Wie zijn wij? 6

Onderwijs Eilanden van automatisering 12

Overheid Van autonome diensten naar integrale dienstverlening 24

Het belang van architectuur 8

Organisatie Hogeschool

Organisatie Grote gemeente

Case Fusie op fusie

Case EĂŠn loket voor de burger

Logistiek als aandrijfas 14

Een nieuwe informatiearchitectuur 26

Organisatie Regionaal opleidingscentrum

Organisatie Middelgrote gemeente

Case Onderwijslogistiek als centraal thema bij

Case Een visie op informatievoorziening

invoering van competentiegericht onderwijs

De student staat centraal 16

Nieuwe processen en principes in een informatiearchitectuur 28

Organisatie Grote hogeschool/onderwijsinstelling

Organisatie Dienst stadstoezicht

Case Vervanging en integratie van bedrijfssystemen

Case Toekomst betaald parkeren

Vanuit architectuur naar beweging 18

Risico van inconsistentie in kerngegevens 30

Organisatie Middelgrote hogeschool

Organisatie Stadsontwikkelingsbedrijf

Case Architectuur voor een verbeterprogramma

Case Ondernemen met ICT

Eigen weg binnen de uitgestippelde hoofdroute 32 Organisatie Waterschap Case Ontwikkeling van een informatiearchitectuur

als onderdeel van een breed organisatieontwikkelingsproject

2 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

32


36

38

42

40

44 46

Semioverheid Huis op orde 34

Routes in dienstverlening 42

Organisatie Infrastructuurbeheerder

Organisatie Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case Mapping van applicaties op de businessarchitectuur

Case Inzicht in consequenties van het gewijzigde bedrijfsproces

Het zorgstelsel vertaald 36

Vier portalen en een servicebus 44

Organisatie Medisch centrum

Organisatie Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case Inzicht in de samenhang van processen

Case Ge誰ntegreerde informatievoorziening op maat

Een portaal voor interne en externe gebruikers 38

De kluwen ontward 46

Organisatie Infrastructuurbeheerder

Organisatie Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case Toekomstvisie op de informatievoorziening

Case Inzicht in applicaties en koppelingen

48

50 52

De afstand tussen wens en werkelijkheid 40 Organisatie Infrastructuurbeheerder Case Mapping van applicaties op het streefbeeld

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 3


54

56

58

62

60 Financiële dienstverlening Een ‘foto’ maken en daar verbeteracties aan ontlenen 48

Solide basis voor bankieren 56

Organisatie Verzekeraar

Organisatie Bank

Case Minder risico´s en betere performance

Case In kaart brengen van de inpassing van een nieuw

systeem voor bankieren

Samenwerken in een (zorg)netwerk 50 Organisatie Zorgverzekeraar

ECO-Architectuur 58

Case Fundamentele vernieuwing van de informatievoorziening

Organisatie Verzekeraar Case Hoe helpt de architectuur in een dynamische netwerk-

Gebruikmaken van generieke componenten 52

omgeving?

Organisatie Zorgverzekeraar Case Fundamentele vernieuwing informatievoorziening

Verschillende views 60 Organisatie Verzekeraar

Het complexe verzekeringsproces teruggebracht tot de kern 54 Organisatie Verzekeraar Case Van product- naar klantgerichte processen

4 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

Case Doe-het-maar-zelfarchitectuur

64 66

68


70

72

76

74

78

82

80

Bedrijfsleven Fundamentele herbezinning op informatievoorziening 62

Met 47 systemen een HRM-afdeling ondersteunen 70

Dynamiek op de educatieve markt 78

Organisatie Farmaceutisch R&D-bedrijf

Organisatie Afdeling HRM van een multinational

Organisatie Educatieve uitgeverij

Case Uitbreiding van het activiteitenpalet

Case Mismatch tussen nu en het wenkend perspectief

Case De markt van schoolboeken is volop in beweging:

wat zijn de kansen en bedreigingen van ICT?

Migratie naar de gewenste situatie 64

ERP, tenzij...! 72

Organisatie Farmaceutisch R&D-bedrijf

Organisatie Afdeling HRM van een multinational

Case Uitbreiding van het activiteitenpalet

Case Migratie naar de gewenste situatie

Van papieren naar multimediale content 80 Organisatie Educatieve uitgeverij

P&O-systemen vooral administratief gericht en kwalitatief onvoldoende 66

(Virtueel) samenwerken in projecten 74

Case Hoe gaat de ICT ons helpen in de transitie van papie-

Organisatie Ingenieursbureau

ren naar multimediale content?

Organisatie Afdeling HRM van een multinational

Case Samenwerken in een kennisintensieve omgeving

Duidelijkheid na dubbele verandering 82

Case Ondersteuning van het primaire proces

Voortbouwen op een stevig fundament 76

Organisatie Re誰ntegratiebedrijf

e-HRM 68

Organisatie Ingenieursbureau

Case Inzicht in de onderlinge samenhang van applicaties

Organisatie Afdeling HRM van multinational

Case Vanuit een backoffice die op orde is doorstarten

Case Invulling van het e-HRM-beleid

naar een open kennisorganisatie

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 5


Wie zijn wij?

Bas Kruiswijk

Ruben van Wendel de Joode

Maarten Kuiper

Albert van Duijn

Architectuur is geen doel op zich maar een middel

Een goede architectuur is ook een samenvatting.

De kansen die ICT biedt om efficiënter te werken

Nieuwe ontwikkelingen in de ICT bieden organisa-

om de informatievoorziening in een organisatie zo

Bij het maken van een architectuur wordt een

en beter samen te werken zijn groot. Samenwerken

ties niet alleen mogelijkheden om hun interne infor-

vorm te geven, dat ze past bij de ambitie en helpt

organisatie gedwongen keuzes te maken: wat is wel

met collega’s, met andere afdelingen en met partner-

matievoorziening op een hoger plan te tillen, maar

bij het maken van verantwoorde keuzes. Hoe meer

belangrijk en wat niet. Een goede architectuur brengt

organisaties. Maar valkuilen zijn er ook. De omvang

ook om gegevens met andere partijen uit te wisselen

systemen worden geïntegreerd, hoe harder dat

daarmee de van nature complexe organisatie terug

van ICT-projecten neemt toe en daarmee neemt de

en nieuwe diensten of producten aan te bieden. Dit

nodig is. En als die keuzes gemaakt zijn, kunnen

tot haar essentie. Vanuit die essentie zijn managers

bestuurbaarheid ervan af. De belangen zijn boven-

klinkt mooi, maar veel organisaties hebben syste-

architectuurrichtlijnen helpen de samenhang en de

en professionals beter in staat keuzes te maken.

dien groot en het is daarom niet altijd eenvoudig

men die hier nog niet voor toegerust zijn. Nieuwe

kwaliteit te bewaken. Vaak hebben architecten de

Deze keuzes kunnen betrekking hebben op ICT,

een gemeenschappelijke visie te ontwikkelen op de

manieren van werken, met veel verbindingen, zowel

neiging voor politieagent te spelen of zich te buiten

maar dat hoeft niet. Een architectuur kan ook een

richting die het met de ICT binnen de organisatie

intern tussen afdelingen, als extern tussen organisa-

te gaan aan omvangrijke architectuurspecificatie.

leidraad bieden bij het (her)inrichten van processen,

op moet. ICT-architectuur is hét middel om deze

ties, staan haaks op de wijze waarop oudere syste-

De werkelijke kracht van architectuur zit hem juist

het opzetten van nieuwe structuren en het aangaan

gemeenschappelijke visie op ICT te ontwikkelen en

men werden ontwikkeld. Een informatiearchitec-

in het geven van het juiste inzicht en overzicht. Een

van nieuwe samenwerkingsverbanden.

bespreekbaar te maken. Bij het ontwikkelen van een

tuur helpt om nieuwe ontwikkelingen en bestaande

aansprekende plaat is daarbij vaak een fantastisch

ICT-architectuur is het proces minstens zo belang-

systemen met elkaar in verband te brengen. Ze geeft

communicatiemiddel.

rijk als het eindresultaat. Dat is een proces met aan-

een visie op de toekomst en biedt kaders waarin die

dacht voor belangen, context, kansen en knelpunten,

visie kan worden gerealiseerd. Hiermee is het een

een proces van denken en doen.

uitstekend middel voor gebruikers en ICT’ers om met elkaar in gesprek te komen over hoe ICT een organisatie verder kan helpen.

6 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Rob Poels

Michiel Wittkampf

Ronald de Vries

Marc van Leeuwen

Het ontwikkelen van een architectuur draagt in

Informatie- en communicatietechnologie is voor

ICT is gegroeid tot een asset waarmee organisaties

Een goede architectuur leeft bij alle betrokkenen: bij

belangrijke mate bij tot verbetering van de align-

veel organisaties elementair. ICT voert belangrijke

concurrentievoordeel behalen en waarde toevoegen

managers, bouwers, beheerders, gebruikers, etc.

ment tussen business en ICT. De business moet de

delen van het primaire proces uit, is het gezicht naar

aan de bedrijfsprocessen. De verwachtingen zijn

Iedereen gebruikt de architectuur als metafoor om

architectuur kunnen begrijpen en moet voldoende

de klant/burger en/of maakt een nieuw business-mo-

hooggespannen: ICT als een soort haarlemmerolie

zijn verhaal over de toekomst van de ICT te vertel-

handvatten bieden voor concrete invulling door de

del mogelijk. Toch heeft niet elke organisatie scherp

waarmee strategische doelen te realiseren zijn.

len. Versnippering leidt tot middelmaat en architec-

ICT. Bij het ontwikkelen van een architectuur is

voor ogen welke bijdrage ICT levert en hoe ze deze

De technologie wordt elk jaar beter en veel is moge-

tuur helpt dit proces te doorbreken: ze zorgt ervoor

het proces minstens zo belangrijk als het resultaat.

het beste kan inzetten voor het realiseren van de

lijk. Maar hoe zorgen we ervoor dat we geen oplos-

dat de betrokkenen elkaars belangen beter leren

Draagvlak is een noodzakelijke voorwaarde voor een

doelstellingen van de organisatie. Nadenken over de

singen kiezen die de beheerkosten fors verhogen?

begrijpen. Vanuit dit gemeenschappelijke begrip

succesvolle implementatie van de gewenste archi-

inrichting en ontwikkeling van een organisatie als

Of nieuwe keuzes doen die niet optimaal gebruik

kunnen in de ICT fundamentele verbeterslagen wor-

tectuur.

geheel wordt alom als waardevol beschouwd. Finan-

maken van gedane investeringen in het verleden?

den gemaakt, die de organisatie echt verder helpen.

ciĂŤn, organisatiestructuur, human-talentbeleid en

Nemen we niet te veel risico? Is het haalbaar?

Daarbij is het belangrijk niet de ICT-oplossing als

andere onderwerpen krijgen terecht gestructureerd

Dit zijn vragen die menig CIO of ICT-manager tegen

uitgangspunt te nemen, maar het probleem dat de

aandacht op elk niveau in de organisatie. ICT-

komt bij het definiĂŤren van een business case.

business ervaart.

architecten hebben dezelfde gestructureerde aan-

Het opstellen van een informatiearchitectuur helpt

dacht voor ICT. Architectuur draagt bij tot een

om nieuwe ontwikkelingen en bestaande systemen

gerichte ontwikkeling van ICT in samenhang met

met elkaar in relatie te brengen. Architectuur is een

de doelen en behoeften van de organisatie.

goed communicatiemiddel voor het opstellen van een visie en het maken van keuzes.

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 7


Het belang van architectuur

Vaak gedreven door de ambities van de business worden steeds meer gegevens en informatie met behulp van computers (ICT) uitgewisseld en is het beheer van de systemen steeds complexer geworden. Systemen zijn op elkaar ‘gestapeld’ of aan elkaar ‘geknoopt’; de meeste managers zijn

Om deze neerwaartse spiraal te doorbreken moet het

Inhoudelijk legt ze verbinding tussen de ambitie

management een pas op de plaats maken en investe-

en het ‘hier en nu’, tussen business en ICT, tussen

ren in de kwaliteit van een architectuur die niet al-

behoeften en technologie. Net zo belangrijk als de

leen rekening houdt met businessontwikkelingen op

inhoudelijke verbinding is de relationele binding

langere termijn, maar ook met de (on)mogelijkheden

die door architectuur ontstaat tussen business

van de ICT. Een architectuur als verbinding tussen

en ICT, tussen gebruikers en leveranciers, tussen

business en ICT, tussen informatie en systemen, tus-

architecten en ...

sen functies en processen. Zodat we de consequenties

het overzicht kwijtgeraakt. Het enige houvast dat ze hebben, zijn de getallen in de budgetronde die erop wijzen dat ICT alleen maar duurder wordt.

de systemen, de gegevensverzamelingen. Door dit

en ze niet achteraf moeten bijstellen. En we ook in

overzicht zijn we beter in staat de consequenties

gesprek komen over de bijdrage van ICT in plaats van

van keuzes te overzien. Wat betekent het als…?

over de jaarlijks stijgende uitgaven.

Daarnaast lijkt ICT steeds vaker het realiseren van veranderingen in de

- Een architectuur is een leidraad: voor de inrichting van de organisatie, voor systemen, informatie, etc.

Onze ervaring is dat het woord architectuur veel

weg te staan. Wat te doen om deze neerwaartse spiraal te doorbreken?

- Een architectuur biedt overzicht: van de processen,

van ICT- beslissingen vooraf beter kunnen overzien

Ze is leidend bij het nemen van beslissingen.

beelden oproept. Als we bij onze klanten vragen naar hun architectuur krijgen we de meest uiteenlopende

Bij architectuur denken we al snel aan ICT en tech-

antwoorden. Wel zijn er een aantal rode lijnen uit de

niek. Businessmanagers maken bij architectuur een

antwoorden te halen, die naar onze mening ook het

omtrekkende beweging. Dat is helemaal niet nodig.

belang van een architectuur aantonen:

Een architectuur heb je ook nodig voor het inrichten

- Een architectuur legt verbinding, niet alleen in-

van bijvoorbeeld de bedrijfsvoering. Alleen we noe-

houdelijk maar ook relationeel.

men het dan vaak anders: businessmodel of procesontwerp.

8 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


INFO

RM

AT IE

AR

CH

IT

R

De ICT-schelp

1 Integratievraagstuk

3 Toekomstvraagstuk

2 Functioneel vraagstuk

4 Migratievraagstuk

E

APP

N E S SA RC H

IT E

UR

CT

TU

UU

C

BUSI

T I E A RC H IT E C T U LICA UR

T

EC

HN

IS

CH

RC H EA

IT E C T

UUR

We wagen ons niet aan een definitie omdat dit een

Deze vier architectuurtypen moeten een grote on-

Daarnaast ontstaat er perspectief voor de toekomst.

3 Toekomstvraagstuk

praktijkboek is en we nu juist aan de hand van prak-

derlinge samenhang hebben. Eigenlijk zijn het vier

Veel architecturen zijn ‘verweesd’ en liggen in de

In de ontwikkeling van onze systemen lopen we ach-

tijkvoorbeelden invulling willen geven aan het begrip

manieren om naar één architectuur te kijken, die

bekende lade. Door een interactieve aanpak ontstaat

ter de business aan. Het ontbreekt aan een duidelijke

architectuur.

uiteindelijk tot doel hebben de business in het hart

er betrokkenheid en eigenaarschap. Voorwaarde daar-

visie waar het met ICT naartoe moet. Hoe ziet onze

van de architectuur te ondersteunen met informa-

voor is dat de technische vraagstukken niet centraal

informatievoorziening er op de lange termijn uit en

Volgens ons is iedere ICT-architectuur - hoe inzich-

tievoorziening. Deze samenhang tussen de verschil-

staan, anders haken businessmensen snel af. Het zijn

hoe toekomstvast is onze huidige ICT?

telijk ook - waardeloos zolang er geen verbinding is

lende architecturen is van wezenlijk belang: hij geeft

de businessvragen die in de gesprekken over architec-

met de business. Vanuit dit standpunt zijn we ge-

de architecten inzicht in de wijze waarop concrete

tuur centraal staan:

komen tot een ‘ICT-schelp’. Het hart van deze schelp

applicaties (1) en informatievoorziening (2) de be-

wordt gevormd door de businessarchitectuur. Daarin

drijfsprocessen ondersteunen. En in de wijze waarop

1 Integratievraagstuk

tie er niet eenvoudiger op maakt. Hoe kan ik vanuit

worden de processen in een organisatie afgebakend

de informatiebehoefte wordt afgedekt door appli-

In de loop der jaren hebben we veel systemen ge-

ICT-perspectief beheersbaar migreren, zonder dat ik

die gevoed moeten worden door informatie. Of het

caties (3) en wordt ondersteund door de technische

kocht en ontwikkeld. Alles hangt met elkaar samen,

daarbij het risico loop dat de continuïteit van mijn

nu gaat om het verzenden van een factuur voor een

infrastructuur.

het geheel is daardoor erg duur geworden en aanpas-

bedrijfsvoering in gevaar komt?

nieuw abonnement of het opstellen van de jaarreke-

4 Migratievraagstuk Alles lijkt met elkaar samen te hangen, wat de migra-

sen wordt steeds lastiger. Hoe kunnen we het aantal

ning, het proces is richtinggevend voor de informatie.

De waarde van de architectuur laat zich niet al-

applicaties terugdringen en de overgebleven applica-

Architectuur is geen doel op zich. Ze moet antwoord

Welke informatie we nodig hebben en hoe we die

leen beoordelen op de inhoud. Dit betekent dat de

ties beter integreren?

geven op een van bovenstaande vraagstukken.

organiseren om de business optimaal te bedienen,

verbinding niet alleen tot uiting moet komen in de

geven we weer in een informatiearchitectuur. De

architectuur, maar ook in de stappen om tot een

2 Functioneel vraagstuk

tuur. In de bespreking van de architecturen in dit boek

opslag, distributie en verwerking van informatie

architectuur te komen. Daarbij betrekken wij veel

Onze business is sterk uitgebreid. Klanten stellen

zullen we dan ook nadrukkelijk ingaan op de vraag-

ondersteunen we met applicaties die we onderbren-

medewerkers die elkaar niet dagelijks spreken maar

nieuwe eisen aan onze dienstverlening en producten.

stelling van de klant.

gen in een applicatiearchitectuur. En ten slotte heb-

wel afhankelijk van elkaar zijn. In deze gesprekken,

Kan ik ICT gebruiken om beter bij de behoefte van de

ben we de technologie om deze applicaties te bouwen

werksessies, conferenties, etc., ontstaat beter inzicht

klant aan te sluiten?

en te laten werken, de technische architectuur.

en meer begrip voor de situatie van de ander.

Het vraagstuk is dan ook bepalend voor de architec-

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 9


Referentiearchitectuur onderwijs ICT als hefboom voor onderwijsvernieuwing

Het is een wenkend perspectief van waaruit concrete plannen kunnen

Praktische waarde van architectuur

Het beroepsonderwijs staat voor grote uitdagingen. Na een periode van

worden gemaakt voor de vernieuwing van de ICT.

Deze opzet heeft een aantal scholen geholpen bij het organiseren van

krimpende budgetten en schaalvergroting komt de student weer centraal

de ICT: met de referentiearchitectuur kan de bestaande situatie beter

te staan. Het onderwijs zal beter worden afgestemd op de talenten, am-

Organiseren van services voor het onderwijs

beoordeeld worden. We hebben de systemen in kaart gebracht en

bities en ervaringen van de student. De student gaat meer verantwoorde-

De kern van de architectuur wordt gevormd door de onderwijslogistiek,

getoetst aan de architectuur. Waar zitten we met witte vlekken en

lijkheid nemen voor zijn ontwikkeling. Student centraal, competentie-

het proces waar de vraag naar onderwijs en het aanbod van services bij

welke systemen passen wel of niet in de architectuur?

gericht onderwijs, een leven lang leren - we zien het allemaal steeds

elkaar komen:

vaker terug in de plannen van het beroepsonderwijs.

- de vraag naar onderwijs komt voort uit de voortgang van (of het

Daarbij wordt nadrukkelijk gekeken naar de ICT. De huidige systemen zijn in de loop der tijd gegroeid, zonder dat daar een duidelijke onder-

De referentiearchitectuur biedt ook houvast bij het uitwerken van de

nadenken over) het leren (het primaire onderwijsproces boven in de

onderwijsvisie. De onderwijsvisie geeft de richting aan, terwijl de

architectuur)

architectuur houvast biedt bij de inrichting van de organisatie, proces-

- het aanbod wordt gevormd door services die in het onderwijs worden

sen en systemen. De referentiearchitectuur is dan het vertrekpunt,

wijsvisie aan ten grondslag lag. In tijden van fusies zijn ze op één hoop

geboden. Die services stellen middelen beschikbaar aan het onderwijs

maar wordt aangepast op basis van de onderwijsvisie van de school.

gegooid; dan komen er veel nieuwe systemen bij, want er wordt maar

en beheren deze middelen (bijvoorbeeld opleiden van docenten,

In die zin is de architectuur onderwerp van discussie en niet in beton

zelden afscheid genomen van systemen. Veel bestuurders vinden dat ICT

onderhoud gebouwen, etc.)

gegoten.

veel geld kost en ervaren al die technologie als een blok aan het been in plaats van als een hefboom voor vernieuwing. Een aantal scholen is met ons de uitdaging aangegaan. Vanuit de ontwik-

- in een logistiek proces worden de juiste middelen, op het juiste moment en in de juiste vorm klaargezet voor het onderwijs. Dit proces is

- grote hogeschool; de ICT-strategie van de hogeschool hebben we

kortcyclisch: aan de vraag naar onderwijs moet in korte tijd kunnen

geconcretiseerd met de referentiearchitectuur. Vervolgens hebben we

worden voldaan. Daardoor ontstaat een dynamische planning.

de bestaande situatie beoordeeld en een ICT-programma opgesteld - ROC; de architectuur is hier gebruikt om de onderwijsvisie verder

kelingen in het onderwijs hebben we een visie ontwikkeld hoe we ICT kunnen gebruiken als hefboom voor vernieuwing. Deze visie hebben we

Deze drie principes vormen de kern van de architectuur die wij hebben

vastgelegd in een architectuur voor het onderwijs. Het is een referentie-

ontworpen. Daarnaast hebben wij gekozen voor één portaal waarlangs

architectuur die bestuurders kunnen gebruiken om hun ICT

alle geautoriseerde gebruikers toegang krijgen tot de informatievoor-

weer in lijn te brengen met hun onderwijsvisie.

ziening.

10 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

Wij hebben drie voorbeelden opgenomen:

uit te werken; ze geeft richting aan de verdere ontwikkeling van ICT - middelgrote hogeschool; de referentiearchitectuur heeft geholpen bij het afbakenen van de ICT-projecten.


Referentiearchitectuur onderwijs

Verantwoordingsrapporatge

Onderwijslogistiek

Student-

Samenwerken (conferencing, forum, chat)

Zoeken

Onderwijs-

Kantoorautomatisering

Mail en agenda

Managementportaal

Managementrapportage

Ketenportaal

Portaal

Archivering documentmanagement

Middleware Identificatie Authenticatie Autorisatie

Infrastructuur

Monitor Logging

Twynstra Gudde

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 11


Eilanden van automatisering Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Hogeschool

Case

4

Fusie op fusie

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een hogeschool is in snel tempo gegroeid doordat

Breng de huidige situatie voor niet-technici zo in

Tijdens interviews hebben we de applicaties geïn-

Met deze ‘praatplaat’ kon de verschillende bestuur-

fusie op fusie is gevolgd. Voor specifieke knelpunten

kaart, dat ze weten waar ze over beslissen.

ventariseerd en daarbij van elke applicatie vastge-

ders onder andere duidelijk gemaakt worden dat er

zijn pragmatische oplossingen ontwikkeld, elk met

steld wat de functie was, wie de gebruikers waren,

veel handmatige koppelingen waren (weergegeven

een eigen technische infrastructuur en nauwelijks

van welke infrastructuur gebruik werd gemaakt, en

als roeibootjes), waardoor de gegevens niet altijd

enige samenhang. Het lukt de leiding van de hoge-

wat de onderlinge afhankelijkheid was. Veel applica-

actueel en correct waren. Ook is te zien dat bepaalde

school niet grip te krijgen op ICT; men wordt steeds

ties bleken stand-alone te draaien. Dit inspireerde

eilanden, bijvoorbeeld managementinformatie, maar

voor nieuwe verrassingen geplaatst.

ons ‘eilanden’ te tekenen.

gekoppeld zijn aan een paar andere eilanden. Ten slotte is goed te zien waarom bepaalde locaties (weergegeven als huisjes) niet over de gewenste informatie kunnen beschikken.

12 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


-

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 13


Logistiek als aandrijfas Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Regionaal opleidingscentrum

Case Onderwijslogistiek als centraal thema bij de invoering van competentiegericht onderwijs

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

In de bestaande situatie worden complete opleidin-

Ga na welke eisen competentiegericht onderwijs aan

De architectuurplaat is ontstaan op basis van de dis-

De plaat moet van binnen naar buiten worden gele-

gen veelal in een vaste structuur aangeboden. De

de inrichting van de informatievoorziening stelt. Het

cussie over de kern van de verandering. De conclusie

zen. In de kern staan de middelen die nodig zijn om

leerlingen zijn ingedeeld in klassen en volgen de

gaat er met name om dat er een raamwerk ontstaat

van die discussie was dat de onderwijslogistiek een

het onderwijs te organiseren. Dit zijn de kern-

gekozen opleiding gewoon volgens het vastgestelde

waarbinnen de vernieuwingen stapsgewijs kunnen

centrale rol speelt en dus de kern vormt.Dat is ver-

administraties op het gebied van personeel, facili-

programma. Het is bekend, dat leerlingen bij wie

worden ingevoerd.

volgens in de visualisatie tot uitdrukking gebracht:

teiten, deelnemers, etc. Deze administraties worden

- om wat voor reden dan ook - het onderwijs niet

de onderwijslogistiek staat centraal en vormt het

beheerd en dus is het proces deelnemerregistratie

aansluit bij hun leervoorkeuren, interesse en compe-

kantelpunt tussen het beheer van de

verantwoordelijk voor de kwaliteit ervan. Dit proces

tenties, vaak uitvallen.

resources en de ondersteuning van het daadwerke-

stelt de gegevens beschikbaar aan de onderwijslogis-

lijke leerproces.

tiek. Deze middelste ring is er verantwoordelijk voor

Met de invoering van competentiegericht onderwijs

dat de middelen worden samengebracht voor docen-

wordt beoogd het onderwijs flexibeler in te richten

ten en leerlingen, zodat het onderwijs daadwerkelijk

en zo de uitval te beperken. De leerlingen kiezen

kan plaatsvinden. Daarmee zijn wij aangekomen in

niet meer voor een vastomlijnde opleiding, maar

de buitenste ring van leren (studenten) en volgen

worden begeleid in hun leerloopbaan, waarbij de

(docenten).

vorm en het einddoel niet bij voorbaat vaststaan.

14 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Leren

Kw al if

Le re n

Klaarzetten

e er ic

Onderwijslogistiek

n

Beschikbaar stellen beheren CMS

CRM

content

HRM

Tracking

relaties

personeel

deelnemers

deelnemerregistratie

faciliteiten

Roosteren

Tracing

rtfo lio

Reserveren

m ne el De

De el ne m

er po

Facilitair management

er

vo lg en

Arrangeren

Adviseren

Volgen

Monitoren

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 15


De student staat centraal Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Grote hogeschool/onderwijsinstelling

Case Vervanging en integratie van bedrijfssystemen

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Samen met de nieuwe informatiemanager heeft de

Maak de informatiearchitectuur gedetailleerder,

De processen waren in het verleden al in kaart

De plaat moet van rechtsboven naar linksonder

hogeschool een nieuwe ICT-strategie ontwikkeld.

zodat ze voldoende houvast biedt bij de beoordeling

gebracht. Bij het opstellen van de informatiearchi-

gelezen worden. Rechtsboven staan de processen van

Deze strategie is richtinggevend voor de verdere

van ICT-projecten. De informatiearchitectuur dus

tectuur hebben wij die overzichten gebruikt om de

de hogeschool. Op basis van deze processen hebben

ontwikkeling van de ICT. In deze periode zijn er ook

als wenkend perspectief, maar ook als middel om de

referentiearchitectuur op maat te maken. Daardoor

we aan de rechterkant een informatiearchitectuur

veel initiatieven genomen om de informatie-

huidige situatie te beoordelen. En er is behoefte aan

konden we in korte tijd een informatiearchitectuur

opgesteld. Deze wijkt op ĂŠĂŠn belangrijk punt af van

voorziening te verbeteren. Dit leidde tot een aantal

een migratiestrategie om de huidige situatie met het

opstellen. In deze architectuur hebben we alle appli-

de referentiearchitectuur, omdat onderzoek bij de

investeringsvoorstellen. De ICT-strategie is richting-

wenkend perspectief te verbinden.

caties afgebeeld, zodat onmiddellijk duidelijk wordt

hogeschool een belangrijke plaats inneemt.

gevend, maar nog niet voldoende uitgewerkt om

waar de knelpunten zitten en wat er de komende

verantwoord gevolg aan de investeringsvoorstellen

periode moet gebeuren. Op basis van deze architec-

In de informatiearchitectuur hebben we de belang-

te geven.

tuur is vervolgens een migratiestrategie opgesteld.

rijkste applicaties van de hogeschool afgebeeld. Rechtsonder wordt een overzicht van de omvang en urgentie van het probleem geboden. Zo is te zien dat op sommige gebieden verschillende systemen elkaar overlappen. Er is sprake van redundantie van functionaliteit. Andere gebieden worden nog niet ondersteund door systemen.

16 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Portaal

Onderwijs

Beheren relaties

Beheren personeel

Beheren faciliteiten

Beheren studentgegevens

Beheren onderwijsaanbod

Beheren financiën

Beheren kennis

Beheren projectgegevens

Beschikbaar stellen

Beschikbaar stellen

onderzoeksvraag

oplevering resultaten

haalbaarheidscheck

uitvoering

opdrachtformulering

Uitvoeren

instroom

Besturen

Ondersteuning

opdrachtonderzoeks- haalbaarheidscheck formulering vraag

planning

Onderwijs logistiek

uitstroom

Onderzoeksmanagement oplevering uitvoering resultaten

uitvoering

toetsing

planning

bedrijfsvoering Beheren relaties

Beheren personeel

Beheren faciliteiten

Beheren studentgegevens

Beheren onderwijsaanbod

studenten

onderwijsaanbod

Beheren kennis

Beheren projectgegevens

Beheren financiën

kernregistraties relaties

samenwerken (conferencing, forum chat)

planning

kwalificeren

leren

Ondersteunen

Beschikbaar stellen

Verantwoordings rapportage

Beschikbaar stellen

Onderzoek

Onderwijs

primair proces

Ketenportaal

uitvoering

student volgen

Managementportaal

Verantwoorden resultaten

toetsing

opbouwen portfolio

Managementrapportage

uitstroom

INFORMATIEARCHITECTUUR

planning

Opstellen plannen

personeel

zoeken

faciliteiten

kantoorautomatisering

content

projecten

financiën

archivering documentmanagement

mail en agenda

Middleware

Onderzoek

identificatie authenticatie autorisatie

OWA

Applicatie die niet beoordeeld is of niet beoordeeld kon worden door de werkgroepleden

Relatiebeheer

Applicatie die nu en in de nabije toekomst aan de eisen voldoet

Applicatie die gemiddeld scoort. In de toekomst zou deze applicatie problemen kunnen geven

Leren

Applicatie die nu en in de toekomst niet aan de eisen voldoet. Deze applicatie is aan vervanging toe Portaal Technische kwaliteit

Functionele kwaliteit

Toetsing

Functioneel gebied Ondersteunt direct de uitvoering van onderwijs resp. onderzoek

Generieke voorziening Specifieke basisvoorziening die gepersonaliseerd en geautoriseerd toegang verleent tot de functionele gebieden en generieke voorzieningen

Uitstroom

Kengetallen site stad

EFJ

Legenda informatiearchitectuur Functioneel gebied UÊ"˜`iÀÃÌi՘ÌÊ`iiÊÛɅÊÃiV՘`>ˆÀÊÊ proces UÊ i…iiÀÌÊii˜ÊŽiÀ˜Ài}ˆÃÌÀ>̈i UÊ-ÌiÌʘœœ`â>ŽiˆŽiÊÃiÀۈViÃÊ beschikbaar aan primair proces UÊ"˜`iÀÃÌi՘ÌʅiÌʼiˆ}i˜½ÊÃiV՘`>ˆÀÊÊ proces

www.nl

Progress

BB Elo

Legenda applicatiearchitectuur

monitoring logging

Infrastructuur

BB intranet

DOP

APPLICATIEARCHITECTUUR

PROCESARCHITECTUUR

instroom

Kernregistratie Geen functionaliteit Relaties

Infrastructuur

Rapportage

Generieke voorziening Biedt een generieke voorziening waarvan alle functionele gebieden gebruik (kunnen) maken

Generieke voorziening Specifieke voorziening die voorziet in: a) verzamelen van gegevens uit de functionele gebieden en basisregistraties, b) flexibele rapportage over deze gegevens op basis van generieke hulpmiddelen

Functioneel gebied Ondersteunt het logistieke proces voor de totstandkoming van onderwijs resp. onderzoek

BB CS

ACTO BB intranet Questionmark perception

Alumni Voorlichtings systeem Multivers

Kengetallen site stad

Trinicom

WRB BB Group tool

Syllabus+

Indato

Verlof

HPA

Caso

Caso

Uur400 Mentor Edukaat PMF P&O DVS Fuwasys

SNAP

Progress stage

Syllabus+

ACTO

Stage Q

Questor Accra

Dashboard

HSA

MS-CMS

ACTO Planon Chipnet

Officenet

Multivers

Multivers Moveon

DOP

Uren registratie

WINIBW FMS BB CS

Progress

Uren registratie

FAK-E

BB search Video conf.

Mavim MS office

BB ewo MSN

Dashboard Web

Google mini

O bestanden

Maggie printers

ADS-IMPORT

Outlook

DECOS

BB CS Mavim Web

RPDB

Lan Desk m0832

Actieve Dir

Registratie Mac adressen

Topdesk

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 17


Vanuit architectuur naar beweging Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Middelgrote hogeschool

Case Architectuur voor een verbeterprogramma

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een hogeschool heeft haar onderwijs goed georgani-

Gelet op de vele initiatieven en de leeftijd van een

We zijn uitgegaan van de referentiearchitectuur on-

Soms is het belangrijk samen met de organisatie tot

seerd, de studenten zijn tevreden, maar de ICT is de

groot aantal systemen moeten de ICT-voorzieningen

derwijs en hebben die vertaald naar de situatie van

een architectuur te komen. Bij de hogeschool was

laatste jaren achtergebleven. De e-leeromgeving is

behoorlijk ontwikkeld worden. Help ons een toe-

de hogeschool. Belangrijke wijzigingen ten aanzien

minder behoefte aan een incrementele benadering.

sterk verouderd en wordt in de praktijk nauwelijks

komstvaste stap te zetten die goed inspeelt op de

van de referentiearchitectuur waren het onderzoek

Daarom is ervoor gekozen de referentiearchitectuur

meer gebruikt. Op de verschillende locaties zijn

ontwikkeling van het onderwijs.

dat binnen de hogeschool een belangrijke plaats in-

als vertrekpunt te nemen, waardoor de nieuwe

nieuwe initiatieven genomen, maar die hebben niet

neemt en de aandacht voor kennismanagement. Alle

architectuur korte tijd gemaakt kon worden.

tot structurele verbetering geleid. Er liggen investe-

ICT-initiatieven zijn ge誰nventariseerd. Die initiatie-

ringsvoorstellen voor bijvoorbeeld een studievolg-

ven die in de architectuur konden worden opgeno-

systeem, een portaal en een CRM-systeem.

men, kregen prioriteit. Voor strategische projecten werd een programmaplan opgesteld om stap voor stap de architectuur te realiseren.

18 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Architectuur hogeschool Portaal

Verantwoordingsrapportage

Onderwijslogistiek

Beschikbaar stellen services Beheren relaties

Relaties

Samenwerken (conferencing, forum, chat)

Beheren personeel

Personeel

Zoeken

Beheren faciliteren

Faciliteiten

Beheren studentgegevens

Studenten

Beheren onderwijsaanbod

Beheren kennis

Onderwijsaanbod

Kantoorautomatisering

Beheren financiĂŤn

Content

Beheren projectgegevens

FinanciĂŤn

Mail en agenda

Managementportaal

Managementrapportage

Ketenportaal

Onderzoeken

Projecten

Archivering documentmanagement

Middleware Identificatie Authenticatie Autorisatie

Infrastructuur

Monitor Logging

Twynstra Gudde

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 19


Referentiearchitectuur overheid Ontwikkelingen binnen de overheid

Principes van de referentiearchitectuur NORA

De referentiearchitectuur in beeld

Belangrijke ambities van de Nederlandse overheid zijn nauwelijks

NORA wordt bij de Nederlandse overheid al breed als referentie-

De architectuur van elke overheidsorganisatie wordt in NORA in zijn

zonder substantiële inzet van ICT te realiseren. In de eerste plaats

architectuur geaccepteerd en toegepast.

eenvoudigste vorm als volgt voorgesteld.

streeft de overheid ernaar dat burgers en bedrijven haar slechts één keer gegevens hoeven aan te leveren. Overheidsinstellingen moeten ervoor

Het Droste-effect

zorgen dat ze niet nogmaals gegevens opvragen die al aan een collega-

In de NORA-architectuur wordt de gehele Nederlandse overheid als

organisatie zijn verstrekt. In het verlengde daarvan ligt het ‘no wrong

één geheel gezien, bestaande uit een frontoffice, een midoffice en een

door’-principe, wat betekent dat burgers en bedrijven bij elke over-

backoffice. De frontoffice is op dit niveau het gemeenschappelijke

heidsorganisatie (bij elk loket) kunnen aankloppen met een vraag over

overheidsloket waar burgers en bedrijven diensten kunnen afnemen, en

een dienst van de overheid.

de backoffice wordt gevormd door het stelsel van authentieke basisregistraties. De midoffice wordt gevormd door alle individuele over-

Vooral dit ‘no wrong door’-principe is nogal gecompliceerd.

heidsorganisaties die elk ook weer een eigen frontoffice, midoffice en

Daarom wordt gekeken naar een wellicht aantrekkelijker alternatief:

backoffice hebben.

de éénloketgedachte. Burgers en bedrijven kunnen dan bij één centraal overheidsloket aankloppen om vragen te stellen en/of diensten af te

Onderscheid tussen front-, mid- en backoffice

nemen. Via dit loket zijn alle overheidsdiensten bereikbaar.

In het geval van een individuele overheidsorganisatie wordt de frontoffice gevormd door een loket (of portaal) waar de diensten worden

Deze ontwikkelingen vereisen dat de overheid haar gegevens-

aangeboden. De backoffice wordt gevormd door de ondersteuning van

De architectuur is opgebouwd uit een frontoffice (groen), mid-

huishouding op orde brengt. Hiervoor is een stelsel van authentieke

de primaire en secundaire processen van de betreffende overheids-

office (oranje) en backoffice (blauw), die onderling met elkaar zijn

basisregistraties in het leven geroepen. Daarnaast moeten de verschil-

organisatie.De midoffice vormt hier het kantelpunt om de vraaggerich-

verbonden door een servicebus (geel). De overheid als geheel wordt

lende overheden technische en organisatorische voorzieningen treffen

te frontoffice aan te sluiten op de aanbodgerichte backoffice.

vervolgens als volgt weergegeven.

om informatie te kunnen delen en diensten aan elkaar en aan burgers en bedrijven te kunnen aanbieden. 20 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Gemeenschappelijke Front Office

Kadaster GBA Gemeente Handelsregister KvK Gebouwen Belastingdienst

Kadaster

Burger

UWV

Topografie

Provincie

Adressen

Ministerie

Kentekens

Bedrijf

Waterschap OverheidsTransactiepoort

Polisadministratie Inkomen

Servicebussen Etc.

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 21


Servicebus

Hoe zit dat nu in het gebruik?

Voor een dienst Stadstoezicht waren nieuwe processen en diensten

De manier om frontoffice, midoffice en backoffice met elkaar te verbin-

Deze referentiearchitectuur is een belangrijk uitgangpunt voor de architec-

ontworpen; die hebben wij vertaald in een architectuur. Tot slot hebben

den is de inrichting van een zogenaamde servicebus waarlangs met

tuur van veel overheidsorganisaties, die haar ieder op hun eigen manier

we een voorbeeld opgenomen van een waterschap dat er behoefte aan

berichtenverkeer kan worden gecommuniceerd. De servicebus verzorgt

uitwerken. Bepaalde overkoepelende organisaties hebben voor sommige

had de generieke referentiearchitectuur van NORA te vertalen naar zijn

de routering en het transport van berichten van de vrager van een ser-

instanties, zoals gemeenten en waterschappen, een specifieke uitwerking

eigen situatie.

vice naar de leverancier van een service. De servicebus die de gemeen-

beschikbaar. Deze manier van werken zorgt ervoor dat elke overheidsorga-

schappelijke frontoffice verbindt met de individuele overheidsorganisa-

nisatie op dezelfde manier op de basisregistraties en de gemeenschappelij-

ties en de gemeenschappelijke basisregistratie, wordt gevormd door het

ke frontoffice is aangesloten en dat de koppelingen tussen de verschillende

totaal aan servicebussen van alle individuele overheidsorganisaties.

overheidsorganisaties op dezelfde principes gebaseerd zijn.

Basisregistraties

De architecturen die wij voor overheidsorganisaties maken, zijn toege-

Ten slotte speelt het stelsel van authentieke basisregistraties een

spitste uitwerkingen van deze referentiearchitectuur. Enerzijds nemen

belangrijke rol. Het gebruik van deze registraties is verplicht en elke

we de principes van de landelijke referentiearchitectuur NORA en de

organisatie is verplicht om inconsistenties te melden.

eventueel verbijzonderde architecturen mee, en anderzijds komen we tegemoet aan de ambities en strategische keuzes van de betreffende

De midoffice is hier opgebouwd uit de totale verzameling van over-

overheidsorganisatie. Bovendien zorgen we ervoor dat knelpunten wor-

heidsorganisaties die door een stelsel van onderling gelinkte servicebus-

den weggenomen.

sen met elkaar verbonden zijn. De backoffice wordt gevormd door de landelijke basisregistraties en de frontoffice door een gemeenschappe-

Wij hebben voor twee gemeenten de referentiearchitectuur uitgewerkt:

lijke frontoffice (voor synchrone en/of interactieve dienstverlening) en

voor een grote gemeente op blz 24 en een middelgrote gemeente op

een overheidstransactiepoort (voor asynchrone/niet-interactieve dienst-

blz 26. De eerste case is vooral gericht op het uitwerken van het begrip

verlening). Deze landelijke frontofficevoorzieningen zijn gekoppeld met

‘servicegeorĂŻenteerde architectuur’, terwijl het in de tweede case om

elke van de frontoffices van de individuele overheidsorganisaties.

compleetheid en samenhang gaat.

22 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 23


Van autonome diensten naar integrale dienstverlening Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Grote gemeente

Case Eén loket voor de burger

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De verschillende diensten van de gemeente (varië-

Ondersteun ‘één loket voor de burger’ met

Op basis van de NORA-referentiearchitectuur en

De plaat geeft aan dat de verschillende doelgroepen

rend van gemeentebelasting tot groenvoorziening)

informatietechnologie zonder de kracht van het

best practices van de gemeente hebben we een eerste

via verschillende media in contact kunnen komen

zijn autonoom en hebben een eigen portfolio van

decentrale ondernemerschap van de diensten te veel

houtskoolschets gemaakt. De verschillende hoofden

met relevante gemeentelijke informatie. Afhankelijk

systemen. Bij de burger komt de informatievoor-

uit te hollen?

van dienst hebben die besproken met de ICT-

van hun rol krijgen ze toegang tot voor hen relevante

ziening gefragmenteerd over. Waar sprake is van

manager van de betreffende dienst. Op basis van de

gegevens. De verschillende functies die aangeboden

integratie is die ad hoc met tijdelijke oplossingen

conclusies is de plaat diverse malen aangepast. Bij

worden, zijn ondergebracht in services. Hierbij is

gerealiseerd.

de uiteindelijke versie hebben we aangegeven welke

onderscheid gemaakt tussen generieke, specifieke

bestuurlijke consequenties het een en ander zou

en externe services. Deze services worden door de

hebben. Het geheel is ter besluitvorming voorgelegd

‘orkestratie’ aangestuurd. Hierin worden de verschil-

en vervolgens multimediaal (verfilming van een

lende zaken gedefinieerd en ook de stappen (lees

praktijkcase, visualisering van verschillende stappen

services) die daarbij een rol spelen. De services

in de architectuur) in een grote bijeenkomst

maken gebruik van de basisregistraties. Een subset

gepresenteerd.

van basisregistraties is centraal beschikbaar in de vorm van een gegevensmagazijn dat snel toegang geeft tot de meest relevante gegevens.

24 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Bedrijven

Personen

Bezoeker

Bedrijf

Beveiliging

Presentatie

Adressen Percelen

Gebouwen

Basisregistratiegegevens

Topografie BRT

Catalogus Producten& Diensten

Facility mgt

Document mgt. Financieel mgt. (grootboek)

Datamart

Datawarehouse

Digid

Intake

GEO

Beheer generiek

Notaris

Internet

Datamart

Datawarehouse

RWS GEO

HRM

Financial mgt. (incasso)

OLAP

Digitaal klantdossier (UWV/CWI)

GEGEVENSUITWISSELING

Online raadplegen & wijzigen gegevens

Balie

Bank-Giro centrale

Rijksoverheid

Woningcoรถperatie

Gegevensmagazijn

Makelaar

Authenticatie en Autorisatie

ORKESTRATIE

Zakenmagazijn

@

Burger

Verzorgingstehuis

UWV

Elektronische gegevensuitwisseling

Medewerkers

Diensten

Belastingdienst

EXTERNE SERVICES

Medewerkers

Beheer specifiek

Artsen

Gemeentelijke bedrijven Deelgemeenten

KvK

RDW

CONCERNINFORMATIEARCHITECTUUR

GENERIEKE SERVICES ONDERSTEUNEND PROCES

SPECIFIEKE SERVICES

GENERIEKE SERVICES PRIMAIR PROCES MANAGEMENTINFORMATIE

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 25


Een nieuwe informatiearchitectuur

Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Middelgrote gemeente

Case Een visie op de informatievoorziening

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Vijf kleine gemeenten worden samengevoegd tot

Help ons met het opstellen van een informatie-

De referentiearchitectuur die de rijksoverheid in het

De hoofdindeling in frontoffice, midoffice, backof-

één grote nieuwe gemeente en er worden beleids-

architectuur die aansluit bij het streefbeeld voor de

kader van het programma ‘Digitale Overheid’ heeft

fice en een portaal is gebaseerd op de referentie-

documenten opgesteld over onder andere besturing,

komende jaren.

opgesteld, diende als uitgangspunt bij het opstellen

architectuur. Bij de frontoffice zijn de diensten

dienstverlening en informatievoorziening.

van de architectuur voor deze gemeente.

weergegeven, bij de backoffice de producten en bij

Het doel van het beleid rond de informatievoor-

We hebben een aantal belangrijke beleidsthema’s van

front- en backoffice met elkaar te verbinden. In het

ziening is problemen op te lossen die samenhangen

de nieuwe gemeente getoetst op ICT-consequenties.

midden van de plaat zijn de basisgegevens weerge-

met de samenvoeging van gegevens en applicaties,

Een beleidsthema als het nemen van verantwoorde-

geven om het belang van het centraal beheren en

en met de ondersteuning van dezelfde dienst-

lijkheid voor basisregistraties is in de architectuur

ontsluiten van deze gegevens te benadrukken.

verlening in alle vijf oorspronkelijke gemeenten.

opgenomen via het centraal beheren en ontsluiten

de midoffice de procesondersteuning die nodig is om

van deze basisregistraties.

De plaat is opgenomen in het beleidsvisiedocument informatievoorziening en heeft daarbij gediend als eerste concretisering van het beschreven beleid.

26 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


In for mat iea rch it ect uur R a a d s l ed e n PORTAL

E x t r an e t

Backoffice

Ketenpar t ners

Werk, inkomen en zor g

B u s ine s s P r o c e s s M a n ag e m e n t

Frontoffice Productenc a t a lo g u s

In te r n e t

In t a k e

P o st

Burgers

M e s sa g e b r o k e r Data w arehouse

B urge rz a ke n (Web) Content m a n ag e m e n t

UWV

In t er n e t

B edr i j v e n

In t er n e t

O n d e r w i js

Midoffice

PORTAL

B e la s t i n g e n

K amer van koophan del GBA

B ouwen en wo nen

E x tr a n e t

I n f o r m a ti e B e h e e r Groep

Andere ov er he de n

Klant Coproducent Bur ger Bewo ner

B eheer openbare r u im t e n M i li e u

GB A P e r so o n s- , A d re s o b je c t -, H e f fi n ge n z a a k g e r e la t e e r d R e g . P u b lr B ep . GBK. G e b o u we n D i g . b e s t.p l

Informatieverstrekking

Telefoon

B ed r i j v en

Kl a n t v o lg sy s t e e m

B a li e

Open bare or de e n v e i li g h e i d

G e n e r i ek e f un c t i o n a l it e i t e n B e d r ij f s v oe ri n g

Do cu men t m a n a ge m e n t

Workflowmanagement

B a si sr e g i str a t ie s

Vraaggerichte b e l e i d so n d e r s t e u n i n g

Kantoora u to m a ti se r in g

L e ge n d a Fu nc t io nee l geb ie d B as is geg eve ns B e r ic h tu it w is s e lin g Toegangslaag Burgers

G e b ru i k e r s g r o e p O mg evi ng

I n t r an e t Be st uu r der s e n me de w e r ke r s

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 27


Nieuwe processen en principes in een informatiearchitectuur Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Dienst stadstoezicht

Case Toekomst betaald parkeren

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

In 2002 is voor de Dienst Stadstoezicht van een

Stel een informatiearchitectuur op die past bij de

Samen met de medewerkers van de Dienst Stads-

De plaat geeft de informatiearchitectuur voor dit

grote stad een nieuw concept voor betaald parkeren

nieuwe processen en principes die horen bij

toezicht is vastgesteld wie de gebruikers zijn en zijn

nieuwe parkeerconcept weer. Hij biedt houvast

ontwikkeld: ‘Toekomst betaald parkeren’ (TBP).

‘Toekomst betaald parkeren’.

de verschillende processen en activiteiten die bij het

bij het bepalen van de benodigde applicaties en de

TBP-concept horen, geïnventariseerd. Vervolgens is

technische infrastructuur, maar kan ook gebruikt

bekeken welke informatievoorziening nodig is om

worden om op verschillende momenten in de ont-

deze processen en activiteiten te ondersteunen,

wikkeling vast te stellen in welke mate de gewenste

rekening houdend met de voor het project geformu-

architectuur al is gerealiseerd en welke aanpassingen

leerde ICT-uitgangspunten.

en aanvullingen nog nodig zijn.

28 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 29

Š Twynstra Gudde

Authentieke gegevens

Vergunningsgebied

T&M

RDW

KvK

Leasemij.

Automatendata

Precariodata

HT

Controleren parkeerrecht

HT-data

RDW

HT-data

Internetdata

Overige

GBA

Handhaven parkeerregime

TB-PA-04

Genereren managementinformatie

Parkeertijd Mobiel via belprovider

Handterminal

GPS

Kennis

HT

Post

Kentekeninfo

Info/productaanvragen

Parkeergelden

Gegevensin-/uitvoer

FinanciĂŽ le gegevens

Gegevensuitwisseling

CJIB/Tobias

Precariodata

Automaatdata

Data Warehouse

ING bank

Interpay

Klem-/sleepdata

Handhavers DST-medewerkers

TB-PA-04

Opbrengst stadsdelendata

Klachten/ bezwarendata

Externe bronnen

Klemdata

Debiteurendata

AVB data

Sleepdata

Parkeerrechtdata

NHA data

Accountdata

Informatiedata

Informatie verstrekken

Financieel afhandelen

Klachten-/ bezwarendata

Afhandelen klachten en bezwaren

DST-Front: Helpdesk- Intranet/Extranet-Parkeerautomaat

Beheren automaten

Ledigen automaten

BelProviders

Externe bronnen

GPS conversiedata

D/W/M data

Vergunningsdata

Automatendata

GBA

Stadsdelen

OZB

Stratentabel

Automaatopbrengsten

NOC/NSF

Kadaster

BIG

Externe bronnen

Vergunningsdata

Accountdata

Accountbeheer

Matchen

Parkeerrechtdata

Vergunningsdata

Valideren

Uitgeven en wijzigen incidenteel parkeerrecht

Gegevenslogistiek

Autorisatie

MediumConversie

DST-Front: Helpdesk-Internet, Intranet/Extranet-Parkeerautomaat

TB-PA-04

Parkeerders Stadsdelen

Uitgeven accounts en vergunningen

Informatiearchitectuur Toekomst Betaald Parkeren


Risico van inconsistentie in kerngegevens Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Stadsontwikkelingsbedrijf

Case Ondernemen met ICT

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Bij een grote gemeente is een divisie verantwoorde-

Schets het wenkend perspectief voor de informatie-

We hebben eerst het primaire proces in kaart

De plaat laat duidelijk zien dat de kern van de

lijk voor stadsontwikkeling. Deze divisie voert niet

voorziening van de divisie Stadsontwikkeling.

gebracht en bekeken welke informatie nodig was om

informatievoorziening van het ontwikkelingsbedrijf

alleen administratieve taken uit, zoals erfpacht-

de processen uit te voeren. Deze informatiebehoefte

niet op orde was. Om dezelfde kerngegevens vast te

administratie, maar werkt ook vaak in projectmatig

hebben we gestructureerd tot een samenhangende

leggen werden veel verschillende systemen gebruikt.

verband met veel externe partijen.

informatiearchitectuur en getoetst bij verschillende

Los van het feit dat dit veel extra werk kostte, bete-

sleutelfiguren uit de business en de ICT. Daarna

kende het een groot risico van inconsistente gegevens.

De meeste systemen zijn echter gericht op het

hebben we de huidige systemen in het wenkend

Hiermee werd duidelijk dat het aantal applicaties

ondersteunen van het administratieve proces. Voor

perspectief geplaatst.

teruggebracht en redundantie in de gegevensopslag

het uitvoeren van projecten zijn vaak stand-alone

beperkt moest worden. Dit laatste is opgelost door de

deeloplossingen ontwikkeld.

toepassing van standaard-middleware.

30 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 31


Eigen weg binnen de uitgestippelde hoofdroute Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Waterschap

Case Ontwikkeling van een informatiearchitectuur als onderdeel van een breed organisatieontwikkelingsproject

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Deze organisatie werkt aan een breed organisatie-

Help ons een informatiearchitectuur te ontwikkelen

De opbouw van de referentiearchitecturen (NORA

De plaat toont de basisstructuur van de gebruikte

ontwikkelingsproject. De informatievoorziening

die specifiek aansluit bij de referentiearchitecturen

en de architectuurmodellen binnen de sector)

referentiearchitecturen: een frontoffice-, midoffice-

is daar een belangrijk onderdeel van. Omdat het

die op landelijk en sectoraal niveau al ontwikkeld

vormde de basis. Vanuit de beleidsuitgangspunten en

en backofficestructuur, omsloten door een service-

waterschap heeft ingezien dat effectievere informa-

zijn en die ons eigen beleid verder vorm geeft. Ook is

de actuele knelpunten is vervolgens bekeken welke

bus. De backoffice is opgedeeld in een landelijke

tievoorziening vraagt om visie op de samenhang,

het van belang dat diverse actuele knelpunten, zoals

onderdelen nadere uitwerking of verdieping behoef-

backoffice (de basisregistratie aan de rechterkant) en

is de ontwikkeling van een informatiearchitectuur

het maken van managementrapportages, worden

den. Daarnaast is de backoffice volledig in zijn

een specifiek deel (de verschillende primaire en

centraal gesteld bij het maken van het informatie-

weggenomen.

samenstellende generieke en specifieke functionali-

secundaire bedrijfsfuncties onderin). De frontoffice

teit uiteengerafeld.

is in deze plaat verder uitgewerkt naar de verschil-

beleidsplan.

lende (interne, externe en landelijke) voorzieningen Een andere belangrijke drijfveer voor het opstellen van een architectuur zijn de ontwikkelingen die zich in de gehele sector voordoen. De referentiearchitectuur die voor de sector is opgesteld, is gebaseerd op NORA, de landelijke referentiearchitectuur.

32 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

waaruit hij bestaat.


Informatiearchitectuur Hoogheemraadschap Integrale rapportage (sturing en verantwoording)

ManagementPortaal

Authenticatie en autorisatie

Procesbesturing

Waterschapsdatabase

Basisregistraties (opgeschoond)

Monitoring en logging

Basisregistraties (buffer, synchronisaties)

Overheidstransactiepoort

GBA Handelsregister Gebouwenregister

Kernregistraties (generieke registraties)

Transformatie

Gemeenschappelijke frontoffice

Data Warehouse

Zaakmagazijn

Transport

HDSRburgerPortaal (internet)

Enterprise Servicebus

Kadaster Topografie Adressen Kentekens Polisadministratie Inkomen

Belastingen

Waterbeheer

Zuiveringen

Procesautomatisering

Planvorming

Waterbeheer

Vaarwegen

Zuiveringen

Belastingen

Keringen

Calamiteiten

Vergunning en handhaving

Financieel mgt.

Regelgeving

Kant. Aut.

Muskusratbestrijding

Projectmanagement

Faclitair & ICT

Kennismanagement

FinanciĂŤn

Doc. management

Personeel & Organisatie

Relatiebeheer Medewerkersportaal (intranet en mobiel werken)

Op. rapportage

Specifieke registraties

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 33


Huis op orde Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Infrastructuurbeheerder

Case Mapping van applicaties op de businessarchitectuur

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een van de drie organisaties die is voortgekomen

Maak inzichtelijk voor welke bedrijfsprocessen de

Met deskundigen uit de ‘business’ is intensief

De plaat toont het primaire proces op een vrij hoog

uit de verzelfstandiging van de Nederlandse Spoor-

ondersteuning onvoldoende is en of er sprake is van

samengewerkt om te komen tot een overzicht van

abstractieniveau. De verzameling applicaties is

wegen wil zich ontwikkelen tot ‘regisseur van het

overlappende functionaliteit. Op basis van die gege-

het primaire proces. Vervolgens zijn de belangrijkste

onder de ondersteunende processen afgebeeld, zodat

spoor’. De eerste fase in die ontwikkeling wordt

vens kan dan een ICT-beleidsplan worden gemaakt.

ondersteunende bedrijfsprocessen geïnventariseerd

in één oogopslag zichtbaar is welke processen niet of

‘Huis op orde’ genoemd om aan te geven dat als

.

en is bekeken welke applicaties gebruikt werden.

nauwelijks worden ondersteund, en welke applica-

eerste stap een ICT-beleidsplan moet worden gemaakt dat de richting en kaders bepaalt.

34 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

ties mogelijk overlappende functionaliteit leveren.


B us in es s arc hit ect u u r

Aanleggen en beheren

2. In stand h oud en

1 Mo dif ic e r en ( nie uw b ouw )

G e re a l i s e e r d e n ieu w bo uw

1 .1 Beleid/ initiĂŤren

1. 2 Verkennen

N et w er k s t udi e Pr og r amm ad e fi ni ĂŤ r in g

Gerealiseerde innovaties

Gerealiseerd beheer

1. 3 U i tv o e r e n pl a n s tu die

Verkenning MIP

3 In nov er en

1.4 Re ali s er e n

Planstudie

2. 1 B e s t u re n

2 .2 Voorbereiden

Besturings informatie

Pr o duc t ie pl an

2. 3 R e a l i s e re n

G er eal ise er d o nd er ho ud

SAP L CM RCB Project management systemen Object registratie systemen Document management systemen I n f r a At l a s GBG Aa n b e s t e d e n O RS Ra pie / Ra da r O pt im iz e r I RI S P r o du c t i e p l a n S y s t e m e n Gebr. Vergoeding systemen

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 35


Het zorgstelsel vertaald Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Medisch centrum

Case Inzicht in de samenhang van processen

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een medisch centrum heeft een visiedocument

Geef ons inzicht geven in de onderlinge samenhang

De informatiearchitectuur is opgebouwd vanuit

De plaat verbeeldt de manier waarop het medisch

opgesteld over het verlenen van zorg in de regio:

van de verschillende processen en activiteiten bin-

uitgangspunten, suggesties en voornemens die de

centrum zijn informatievoorziening in de komende

‘Het Zorgstelsel’. Dit vormt de basis voor de ver-

nen ‘Het Zorgstelsel’, zodat we een weldoordachte

I&A-adviescommissie en de (operationeel) managers

jaren op basis van de vier basiswaarden voor ICT wil

nieuwbouwplannen, die op hun beurt een nieuw

ICT-strategie kunnen bepalen voor de middellange

tijdens workshops hadden geformuleerd. Ze waren

gaan inrichten. De architectuur geeft de onderlinge

referentiepunt vormen voor de toepassing van ICT

termijn.

daarbij uitgegaan van de plannen voor de toekom-

samenhang van de verschillende processen en activi-

stige huisvesting van het medisch centrum.

teiten binnen ‘Het Zorgstelsel’ weer en vormt zo een

op langere termijn. Er zijn vier basiswaarden voor ICT benoemd, waarbij de nadruk ligt op de primaire

leidraad bij het bepalen van de benodigde applicaties

zorgprocessen.

en technische infrastructuur. De plaat heeft vooral als communicatiemiddel gewerkt. Duidelijk is immers te zien welke bijdrage ICT levert aan ‘het verlenen van zorg in de regio’. Daarnaast is vanuit de architectuur een kalender gemaakt waarop staat aangegeven wanneer bepaalde programma’s en projecten in gang worden gezet.

36 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Het zorgstelsel Medisch Centrum

Protocollenbank

Productgericht werken/datamanagement

Electronische agenda Managementinformatiesysteem VOIP/unified messaging

Telewerkservice

Centrale inkoop/voorraadbeheer

E-Procurement/JIT Intranet/extranet/Internet

Ordercommunicatie

AI/expert systemen Computersimulaties/scenario's

Organisatiebarometer

ERP

Online productiegegevens

Aanwezigheidsregistratie Workflowmanagement Smartcard

ICT-beheer regio Zaanstreekwaterland

Kennismanagementsystemen

3

Aanvraag interne klant & activiteiten volgsysteem

Kennis Planningsgegevens FinanciÎle gegevens Managementgegevens

Robotisering/werken op afstand

Personeelsgegevens

Beheergegevens

Kennis uitwisselen

Informatie/ communicatievoorziening creÎren & beheren

HR- adviseren

Vergaderen Financiëel afhandelen

Menugegevens

CTG

Koken Sturen (CMI) Opleiden Schoonmaken Linnen verzorgen

Brandweer Status inventaris gegevens

Voorraden houden

Technisch onderhouden

Taxi Bloedbank

4

Inkopen Verloskundigen

Apotheekgegevens

Medische facaliteiten

2

De patiÎnt als middelpunt Tandartsen

Evean thuiszorg/ verpleging & verzorging

Parkeren

Generieke patiÎntengegevens:

Psychiatrische zorgverlenen

Fysiotherapeuten

ï Naw gegevens ï Verzekering ï Huisarts ï SOS-gegevens Regionale revalidatiecentra

PatiÎnten huisvesten Psychiatrischegegevens

Zorgverleners Openbare apotheken Zorgkantoor

Pat. logistiek gegevens

Onderzoeken

b ru

ik e

I nf

rs p

rof

iele

n: O

o rm

r de

Informatievoorlichting geven

atie

rc o

log

mm

ist i

un i

e k:

c ati

I nfo

e (tr

rm a

a ns

ac t i

t ro m

e ), r

en ,

e gi s

or de

trere

rcom

mun

(poliklinische) OK-gegevens

i c a ti

Dialysegegevens

e

n, ra a dp l e gen Identificeren , mu

Consultgegevens

teR reonlle n: P

Afspraakgegevens

a ti Î n t ,

mana

g em e n

t, a d m i

n is t r a ti

ef m ed e

ed i s ch s p

e c i al is t e n ,

Zorgboulevard

v e rpl ee g k u n

d ig e n , p a ra m e

d ia , fa c il i te r e nd m e d

Revalidatiegegevens

LMR

1

Etc.

Neurologiegegevens + overzicht specialismen

Planningsgegevens

Fysiotherapiegegevens

CBZ

Onderzoeksgegevens Ministerie VWS

Capaciteitsgegevens

Cardiologie Klachtgegevens

werker, m

Capaciteitsgegevens

Planningsgegevens

Consulteren

Klachten ontvangen

Informatieve gegevens

Voorlichting via email

Anamnese via internet

Spoedeisende hulp verlenen

Afspraken maken

t ies

NVZ

Behandelen

Huisartsen

Duin & Bosch (AFZ) Riagg

Eurotransplant

Parkeeraanvragen

Ge

Radiologiegegevens

Provinci

Ziekenhuizen: AMC, VU Waterland ZKH, Boven Y, Rode kruis ZKH, Westfries gasthuis, Overige

Winkelen

Online boodschappen doen gegevens

Laboratoriagegevens

Orde van medischspecialisten

Consultgegevens Gynaecologie

Finetuning van medische apparatuur op afstand

Gemeente

ewerker, interne adviseur, medisch faciliterend medewerker

Toegang/medium: Intranet, internet, email, mobiel, t

Albert Heijn

e l ef o o n , f ax / p

i ek ) o s t , b a l ie ( f y s

Zorgverzekeraars Inspectie

Afvalverwerking

Commit Arbo

Opleidingscentra

Openbaarvervoer

Politie

VZA

Uitvaartverzorging

Maatschappen Spraakherkenning

Aankomst en vertrekhal

Sirene

Telemedicatie

Internet cafè Multimedia/infotainment

Diagnostiek thuis

Afspraken via internet

Irisscan/vingerafdruk

C2000

EVS

PDMS

(regionaal ) EPD PACS/beelden

Kantoorwerk verrichten

Faciliteren

Contact hebben

1 2 3 4

Faciliteiten voor patiënten Klant Actoren Processen Faciliteiten tijdens contact tussen zorgverlener en patiënt

Gegevensbronnen Andere actoren Toepassingen

Faciliteiten voor zorgverlener

Ondersteunende faciliteiten

© Twynstra Gudde

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 37


Een portaal voor interne en externe gebruikers Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Infrastructuurbeheerder

Case Toekomstvisie op de informatievoorziening

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

In het ICT-beleidsplan van deze organisatie zijn een

Ontwerp een samenhangende toekomstvisie op de

Als eerste stap zijn de externe ontwikkelingen en

Op de plaat zijn de belangrijkste thema’s in een

aantal belangrijke thema’s in kaart gebracht. Het zijn

informatievoorziening, waarbij rekening gehouden

knelpunten vertaald in concrete elementen die in

samenhangend beeld weergegeven. De basisgegevens

deels thema’s die te maken hebben met externe

wordt met de externe ontwikkelingen en de gecon-

de architectuur een plaats moesten krijgen. Hierbij

staan centraal en zijn te ontsluiten via een infra-

ontwikkelingen, zowel in de technologie als in de

stateerde knelpunten.

kan gedacht worden aan het centraal beheren en

structuur voor gegevensuitwisseling. Zowel interne

eigen bedrijfstak. Voor een ander deel komen de

ontsluiten van basisgegevens en het faciliteren van

als externe gebruikers krijgen toegang tot deze

thema’s voort uit de knelpunten die geïnventari-

informatie-uitwisseling binnen de eigen organisatie

infrastructuur via een portaal.

seerd zijn bij de analyse van het bedrijfsproces en de

en met derden. Rondom deze concrete elementen is

bestaande applicaties.

de informatiearchitectuur ontworpen.

De benodigde functionaliteit is geclusterd en benoemd en de bestaande applicaties zijn er vervolgens op afgebeeld.

38 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Kengetallen

Gebruiksvergoeding

Planning

Assetmanagement

Relatiebeheer

Prestatie contractmanagement

Projectmanagement Grondverwerving O p e ra t i e

K ost en ma nag em ent & i nk oop

Object-datamanagement

PORTAL

Aanbestedingsmanagement Jur i dis c he ond er s t eu nin g

Veiligheid & mi li eu

Storingsmanagement

Fa c il it y ma nagem ent

Procesmanagement

G eg eve ns u it wi s s el ing

Contractmanagement

Co mmu ni c a t ie

Analyse & diagnose

O n d e rs t e u n i n g

Projectmanagement

Projecten

ContrGaecg teenvensuitwisseliP ne grsoneel

P r odu c t iep la nni ng

H RM

D o c u m e n t en

O b jec t e n

F i n a n c i ĂŤn

Beheer

Fin anc iĂŤn

PORTAL

Be s tu r i n g

D a s h bo a r d ( m a n a g e m e n t i n fo r m a t i e e n K P I ' s )

Lifecyclemanagement

P re s t a t i e c o n t r a c t - e n r el at ie beh ee r

I nfo r m at iear ch it ect uu r

Project-/procesaannemer

PORTAL

Object-datamanagement

PORTAL

Opdrachtgever

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 39


De afstand tussen wens en werkelijkheid Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Infrastructuurbeheerder

Case Mapping van applicaties op het streefbeeld

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

In het kader van het ICT-beleidsplan is het wenkend

Geef in de informatiearchitectuur het wenkend

Door het bestaande applicatielandschap op de ont-

De basis van de plaat wordt gevormd door de infor-

perspectief weergegeven in de vorm van een

perspectief weer en maak duidelijk in hoeverre de

wikkelde informatiearchitectuur af te beelden werd

matiearchitectuur. In deze informatiearchitectuur is

informatiearchitectuur waarin alle benodigde

bestaande applicaties aan dit streefbeeld tegemoet-

zichtbaar in hoeverre dit streefbeeld al gerealiseerd

elke applicatie geplaatst over dat deel van de functi-

functionaliteit en infrastructurele voorzieningen in

komen en in welke mate de applicaties elkaar in

was.

onaliteit dat door die applicatie wordt ondersteund.

beeld zijn gebracht.

functionaliteit overlappen.

40 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

Waar veel applicaties een klein functioneel gebied Er is eerst een inventarisatie gemaakt van de func-

ondersteunen, is sprake van overlappende functio-

tionaliteit en de voorzieningen die de bestaande ap-

naliteit. Op plaatsen waar functionaliteit niet door

plicaties bieden. Op basis daarvan zijn de applicaties

applicaties wordt afgedekt, is er mogelijk behoefte

op de plaat gepositioneerd.

aan nieuwe applicaties.


SAP

GIL KARIT KIS

Primavera ARPOS RIBUB

SAP AM SAP PM SAP PS

SAP HR

SAP FICO

Smarteam

RCB

PMS

Opdrachtgever SAP SD

LCM

PORTAL

Objectregistratiesystemen

ADLIB

ARTIWIN

Docs Open

Infra Atlas

GBG

Operatie

PORTAL

Ondersteuning

Projecten

ORS

VIS

URS

JDS

Rapie/ Radar

Optimizer

IRIS

Procesmanagement

Gegevensuitwisseling

Ondersteunende Systemen

Aanbesteden 2000

Projectmanagement

Personeel Contracten Gegevensuitwisseling

Productieplanning

Documentmanagements ystemen

Documenten

Objecten

FinanciĂŤn

Dashboard (managementinformatie en KPI's)

PORTAL

Besturing

Railinfrabeheer

Primavera

GVNS

NVGB

PIF/TIF Bron bestand

Quo Vadis

Gebr. VergoedingsSystemen

Productieplan 2000

Productieplans ystemen

605TGIN7d-5

PORTAL

Projectmanagements ystemen

Prestatiecontract- en relatiebeheer

I nfo r m at iear ch it ect uu r

Project-/procesaannemer

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 41


Routes in dienstverlening Organisatie

Integratie

Toekomst

Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case

Functioneel

Inzicht in de consequenties van het gewijzigde bedrijfsproces

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Het veld van werk en inkomen is door een ingrijpen-

Stel een businessarchitectuur op waarin het bedrijfs-

Op basis van een al bestaand overzicht van het

Op de plaat is het bedrijfsproces op hoofdlijnen weer-

de stelselherziening sterk in beweging gekomen. De

proces duidelijk in beeld gebracht wordt en die ook

bedrijfsproces hebben we gekeken naar de conse-

gegeven. In de tweede kolom van de plaat zijn de

verschillende organisaties hebben andere taken

inzicht geeft in de relatie met de ketenpartners én de

quenties van de veranderingen die op dit moment

verschillende ‘routes’ onderscheiden waarlangs

gekregen, zijn samengevoegd tot grotere organisaties

benodigde informatievoorziening.

worden doorgevoerd. Deze consequenties zijn gevi-

de dienstverlening aan klanten (werkzoekenden)

sualiseerd en herkenbaar en communicabel gemaakt.

verloopt. Op deze manier wordt voor elke ‘route’

en deels geprivatiseerd. Een van die organisaties fungeert als loket voor de klant; de informatie-

Want ondanks of misschien wel dankzij de zorgvul-

duidelijk over welk bedrijfsproces het gaat. Boven-

voorziening wordt daardoor heel belangrijk voor de

dig maar vrij technisch opgezette applicatiearchitec-

dien wordt duidelijk dat dienstverlening en over-

samenwerking in de keten. Er is dan ook een nieuw

tuur is niet eenvoudig te bepalen wat de impact van

dracht aan een ketenpartner parallel lopen.

systeem geïntroduceerd waarmee het veranderde

de wijzigingen in het bedrijfsproces van deze organi-

bedrijfsproces en de samenwerking in de keten beter

satie op de informatievoorziening en de relaties met

De plaat is vervolgens gebruikt om te bepalen

worden ondersteund. Naar aanleiding daarvan is er

de ketenpartners is.

welke functies de informatievoorziening moet ver-

ook een applicatiearchitectuur opgesteld.

42 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

vullen.


Businessarchitectuur Poortwachter

Dienstverlening gericht op werkzoekende - Route A

Legenda

Ketenpartner

Bedrijfsproces Werkzoekendenbemiddeling

Klantontvangst

Functioneel gebied

Eigen organisatie

Informatie & Advies

Bepalen route

Verstrekte informatie

Bepalen klantprofiel

Maken afspraken

Vastgesteld klantprofiel

Afspraken

Bepaalde vervolgroute

Werkintake

Uitkeringsintake

Ingeschreven werkzoekende

Arbeidsmarktkansenanalyse

Aangevraagde uitkering

Bemiddelingsgesprekken

Opgesteld re誰ntegratieadvies

Ketenpartner

Uitgevoerde bemiddelingsgesprekken

Resultaat Input-outputrelatie

Kennismanagement

Werkzoekenden diensten

Rapportage

Werkgevers diensten

Werkzoekendendiensten

Bemiddeling

Informatie & advies

Parallelle dienstverlening

Vacaturebemiddeling

Vacatureacquisitie

Beschikbare vacature

Werkzoekendenbemiddeling

Juridische diensten

Vacatureintake

Vacaturematching

Ingeschreven vacature

Ketenpartner

Dienstverlening gericht op werkzoekende - Route B

Dienstverlening gericht op werkgever

Plaatsing

Ontslagvergunning

Tewerkstellingsvergunning

Verleende of geweigerde ontslagvergunning

Overige wettelijke taken

Overdracht dossier GSD

Verleende of geweigerde tewerkstellingsvergunning

Re誰ntegratiediensten

Overgedragen dossier

Werkgeversdiensten

Uitgevoerde re誰ntegratieactiviteiten

Werkzoekendendiensten

Bemiddeling

Verklaringen & vergunningen

Bemiddeling

Parallelle dienstverlening

Secundair proces

Bedrijfsvoering

Beleidsmatig besturen

Organisatorisch beheersen

Operationeel beheersen

Beheren informatie & advies

Beheren kennis

Kennismanagement

Ketenpartner

Werkzoekendenbemiddeling

Beheer

Beheren post

Registratie werkzoekende

Indiceren WSW

Geregistreerde werkzoekende

Rapportage

Ketenpartner

Dienstverlening gericht op werkzoekende - WSW

Adviseren gemeente

Uitgevoerde WSW-indicatie

Advies

Werkzoekendendiensten

Bedrijfsvoering

Parallelle dienstverlening

605TGIN7d-7

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 43


Vier portalen en een servicebus Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case Geïntegreerde informatievoorziening op maat

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Deze organisatie is het loket in de keten van werk

Gekozen is voor een concept waarbij iedere doel-

We hebben eerst per doelgroep de informatiebehoefte

De informatiebehoefte is weergegeven in de vorm

en inkomen. De dienstverlening wordt traditioneel

groep via een eigen portaal toegang krijgt tot de

op hoofdlijnen in kaart gebracht door de functiona-

van gevraagde functionaliteit en benodigde gegevens,

via een uitgebreid netwerk van vestigingen aan

informatie die ze nodig heeft.

liteit te clusteren in functionele gebieden, gegevens-

los van de ondersteunende applicaties. Omdat er

klanten (werkzoekenden en werkgevers) geleverd.

gebieden en infrastructurele voorzieningen. Daarna

sprake is van vier doelgroepen, zijn er vier portalen

Steeds meer diensten worden echter rechtstreeks,

Stel een informatiearchitectuur op die deze visie

hebben we in beeld gebracht via welke kanalen de

onderkend die de functionaliteit voor de verschil-

zonder tussenkomst van een adviseur, aan de klant

op de toekomstige informatievoorziening in beeld

vier doelgroepen de functionaliteit gebruiken.

lende groepen gebruikers ontsluiten en is er een

geleverd. Daarnaast ontstaat er een steeds hechtere

brengt, los van het bestaande applicatielandschap.

samenwerking in de keten, waardoor ook keten-

‘servicebus’ die uniforme integratie en uitwisseling van gegevens ondersteunt.

partners afnemers van (informatie)diensten worden. Ten slotte wil het management inzicht hebben in de

De bedoeling van de plaat is ook om de bestaande

efficiëntie en effectiviteit van de dienstverlening.

applicaties en gegevensverzamelingen af te beelden, zodat duidelijk wordt welke functionaliteit nog ontbreekt en waar sprake is van overlap.

44 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur Legenda Adviseurs

werkplek

Intranet Medium conversie-kanaalspecifiek

Gegevensgebied

ADVISEURSPORTAAL

Functioneel gebied Telefoon

Toegangsschil

Procesbesturing

Externe bron

Werkzoekendendiensten

Werkgeversdiensten

Werkzoekendendossier Agenda

Infrastructurele voorziening

Klantprofiel

Uitkering

Polis

Werkzoekende

Verklaringen & vergunningen

Werkgeversdossier

Bemiddeling CV

Vacature

Persoon

Werkgever

Ontslagvergunning

Tewerkstellingsvergunning

Beroep & bezwaar

Bedrijf Kanalen

Keten partner

Referentiegegevens

Verwijsadministratie

KETENPORTAAL

B&O

Informatie & advies

KLANTPORTAAL

Competenties

Werkgever

SERVICE BUS

Werkzoekende Actor/gebruiker

Berichten

Bedrijfsvoering Webdiensten

FinanciĂŤn

HRM

Datawarehouse

Documenten

Statische content

Internet

Fac. zaken

Beursvloer/ klantpc.

Internet

Bedrijfsvoering

Rapportage Organisatorisch Beleidsmatig

Kennismanagement Documentmanagement

Contentmanagement

Teletekst

Zuilen

MANAGEMENTPORTAAL Telefoon

Intranet

werkplek

Management

605TGIN7d-6

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 45


De kluwen ontward Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Zelfstandig bestuursorgaan in het veld van werk en inkomen

Case Inzicht in applicaties en koppelingen

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De belangrijkste applicatie ter ondersteuning van

Geef inzicht in al deze koppelingen, in eerste instan-

In het kader van de vervanging van het primaire

Op de plaat zijn alle bestaande applicaties in beeld

het primaire proces is sterk verouderd en voldoet,

tie alleen voor de nieuwe applicatie. Doe dit daarna

systeem waren de koppelingen al op hoofdlijnen

gebracht in de situatie na de implementatie van het

mede door de stelselherziening, niet meer aan de

voor het totale applicatielandschap.

gespecificeerd. Daarna is per koppeling bepaald hoe

nieuwe primaire systeem. Tussen de applicaties zijn

behoefte. Het bestaande systeem is intussen

die tot stand moest worden gebracht. Het bestaande

de koppelingen weergegeven. Er worden vier typen

vervangen. Omdat het gaat om de belangrijkste

berichtenverkeer is op dezelfde manier in beeld

koppelingen onderkend, die elk door een speciaal

applicatie in het primaire proces, zijn de consequen-

gebracht. Zo ontstond een organisatiebrede

symbool zijn weergegeven. Elke koppeling is voor-

ties voor de koppelingen met andere applicaties

applicatiearchitectuur.

zien van een nummer en een naam om eenduidige

groot.

communicatie mogelijk te maken. De infrastructurele voorzieningen die in de koppelingen een rol spelen (de servicebus, het portaal en de netwerkvoorzieningen), zijn ook in de plaat weergegeven.

46 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Applicatiearchitectuur

Adviseur

Applicatie

Portaal

Zuilen

Uit te faseren applicatie

Landelijke teletekst

Infrastructurele voorziening

Bemiddelen

1 6

Digiforms

Postcode 6

Koppeling

Vacature export 9 11-2324-25

SONAR

ABS

ExtraNet inkijk

Applicatiegebruik

13-15-1820-28-3031-33-34

2-5-12

16-1719-21-2729-32

ExtraNet Werkzoekende meldingen

13

Werkzoekendendetails

8

Ketenpartners

B&O

37

10

Bemiddelen

B&O Service

CV

Elise

NVS

35 36

Vacature Vacature

5

Werkzoekende

Servicebus

Berichtuitwisseling (asynchroon) Werkzoekende

Web service (synchroon) Database export/import (bulk uitwisseling)

35 Vacature

2

16-1719-21-2729-32

Netwerk

CV

website.nl

13-15-1820-28-3031-33-34

ExtraNet meldingen

Intake ExtraNetmelding Vooraankondiging WW

Matching engine

Intake

ExtraNet meldingen

3 Werkzoekende

Match

B&O

36

ExtraNet

PGI

7

Internet

Link (directe schermaanroep)

Werkzoekende 12

Werkgever

Werkzoekende

Overzicht koppelingen ID

38

10

ExtraNet inkijk

ExtraNet inkijk

4

4

4

export

export

export

Intake

MAIC

e-intake

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 15 16 17 18 19 20 21

AMISYS export

AMISYS

22 23 24 25 27 28 29

MIP export

MIP

30 31 32 33

AKA

B&E

34 35 36 37 38

Naam Business Portal/Single Sign-on SONAR -> Werk.nl werk.nl -> SONAR (webservice) AmiSYS/MIP (PARK) -> Match Engine ABS aanroep ABS vraagt gegevens B&O-tabel Postcodetabel E-intake ExtraNet Inkijk: VIS -> ExtraNet Inkijk ExtraNet melding: Vooraankondiging WW ExtraNet melding: Overdrachtsformulier WWB (ABW) ExtraNet melding: Retourmelding overdrachtsformulier WWB (ABW) ExtraNet melding: Melding einde uitkering met reden WWB (ABW) ExtraNet melding: Reïntegratieadvies -> Gemeente ExtraNet melding: Terugkoppeling reïntegratieadvies Gemeente -> ExtraNet melding: Kennisgeving -> Gemeente a) mededeling b) verwijtbaar ExtraNet melding: Terugkoppeling kennisgeving Gemeente -> vewijtbaar KA-omgeving (koppeling met outlook) ExtraNet Inkijk: LRD (SoFi nummer) ExtraNet Inkijk: LRD (Ad hoc) ExtraNet Inkijk: inkijk in ExtraNet melding: Melding einde uitkering reden WW ExtraNet melding: Reïntegratieadvies -> ExtraNet melding: Terugkoppeling reïntegratieadvies -> ExtraNet melding: Aanvraag reïntegratieadvies -> ExtraNet melding: Aanvraag WW (niet-modulair) ExtraNet melding: Overdrachtsformulier WW ExtraNet melding: Retourmelding overdrachtsformulier -> ExtraNet melding: Kennisgeving -> a) mededeling b) verwijtbaar ExtraNet melding: Terugkoppeling kennisgeving -> verwijtbaar werk.nl -> Match Engine ABS -> Match Engine Match ExtraNet Inkijk:

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 47


Een ‘foto’ maken en daar verbeteracties aan ontlenen Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Verzekeraar

Case Minder risico´s en betere performance

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De ontwikkeling van de technische architectuur

Breng de kwaliteit van de huidige technische infra-

Samen met een werkteam bestaande uit medewer-

De wijze waarop de plaat tot stand is gekomen en

maakt deel uit van een groter programma waarin

structuur zo in beeld, dat concrete verbeteracties in

kers van veel verschillende ICT-disciplines hebben

weergegeven, heeft inzicht gebracht en geleid tot

een strategisch informatieplan is ontwikkeld. Een

gang gezet kunnen worden.

we een inventarisatie gemaakt van de onderdelen

concrete acties om onder andere de risico’s weg te

van de stappen van het plan is een ‘foto’ te maken en

van de huidige infrastructuur (LAN, WAN, pc’s, ser-

nemen en de performance te verbeteren. Om te

daarmee de kwaliteit van de huidige technische

vers, mainframe, telefonie, etc.) en van applicaties

beginnen is bijvoorbeeld de ‘ster’ uit het netwerk

infrastructuur te beoordelen. Dat helpt om de migra-

en ontwikkeltools. Op deze manier ontstond overall

gehaald en het aantal ontwikkeltools en platforms

tie vorm te geven.

inzicht in de technische architectuur. Op basis daar-

teruggebracht. Bovendien is ervoor gekozen de

van zijn bottlenecks benoemd, die vervolgens zijn

mainframefunctionaliteiten te outsourcen.

vertaald in verbeteracties.

48 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 49


Samenwerken in een (zorg)netwerk Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Zorgverzekeraar

Case Fundamentele vernieuwing informatievoorziening

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een zorgverzekeraar besteedt veel tijd aan het

Geef aan welke mogelijkheden er zijn om het aantal

Allereerst hebben we de klant (de verzekerde) cen-

Een zorgverzekeraar is onderdeel van een netwerk,

uitwisselen van informatie met allerlei externe

handmatig verrichte administratieve werkzaam-

traal gesteld en bepaald welke externe partijen direct

veel partijen hebben rechtstreeks contact met zijn

partijen. Veel gebeurt handmatig. Geautomatiseerde

heden terug te dringen.

te maken hebben met de dienstverlening aan die

klanten. De kwaliteit van de dienstverlening is dus

uitwisseling is afgestemd op een specifieke doel-

klant. Vanuit dit perspectief zijn we gaan kijken naar

sterk afhankelijk van een goede informatie-

groep.

de informatie-uitwisseling tussen de verschillende

uitwisseling tussen de verschillende partijen. Op de

partijen.

plaat is te zien dat daar veel partijen bij betrokken zijn, dat nog veel handmatig gebeurt en bij elektronische uitwisseling verschillende media worden gebruikt. Daarmee kan worden vastgesteld op welke punten de informatievoorziening verbeterd kan worden.

50 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


t 4 U BU JTU JTDIF  NBSLU  *OfPSNBU JF t $JSDVMBJSFT

Naar ...

t4UBOEBBSESBQQPS UBHFT t,FOOJT

Van ...

K CA

Van ... t # VdHFU WPPSTU FMMFO

Naar ... t 3FHFMHFWJOH t $JSDVMFJBSFT t 5BSJFfCFTDIJLLJOHFO

t1PMJTHFHFWFOT t%FDMBSBUJFT t4DIBEFVJULFSJOH

t1PMJTHFHFWFOT t%FDMBSBUJFT t4DIBEFVJULFSJOH

Naar ...

Voorbeelden: t ... t ... t ... t ... t ...

t/"8WFS[FLFSEF t%FDMBSBUJF t"ENJOJTUSBUJF LPTUFO

Van ...

t/"8WFS[FLFSEF t%FDMBSBUJF t"ENJOJTUSBUJF LPTUFO

Naar ...

Van ...

t.BTTBNVUBUJFT t7FSLMBSJOHFO t*OLPPQDPOUSBDUFO

Naar ...

t.BTTBNVUBUJFT t7FSLMBSJOHFO t*OLPPQDPOUSBDUFO

Van ...

TDI SJGU t # FU BMJOHTWFSBOU  XPPSdJOH

t $POU SPMFWPPS

Naar ...

t# FUBMJOHTPQESBDIU "/# ;

Van ...

Voorbeelden: t ... t ... t ... t ... t ... t ...

t5FWFSXFSLFO NVUBUJFT t5FSVHCFMOPUJUJFT

Naar ...

Voorbeelden: t ... t ...

t5PFUTSFTVMUBUFO Naar ... t1FSJPEJFLWFSQMJDI UFSBQQPSUBHFT t$FOUSBMFSFBDUJF t$JSDVMBJSFT t1FSJPEJFLUFDPO USPMFSFOTUBOEFO

Van ...

t(FHFWFOTWFS[F LFSEFO t3JDIUMJKOFOWPPS

Van ...

Voorbeelden: t ... t ...

Voorbeelden: t t t t t t t

@

t0GGFSUF t8FSLHFWFSTWFS LMBSJOH t"BONFMEJOH t.VUBUJFT

Naar ...

t5FSVHSBQQPSUBHF

Naar ...

t"EWJFT t#PSEFSFM t1PMJT t1SPNPUJFNBUFSJBBM t.BOBHFNFOU*OGP

Van ...

t7FSBOUXPPSEJOH

Van ...

AWB Z

Contextdiagram zorgverzekeraar

rs keraa verze (zorg)

CT G

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 51

t.BDIUJHJOHFO t%FDMBSBUJFT t1FSGPSNBODF .BOBHFNFOU *OGPSNBUJF

Naar ...

Voorbeelden: t ... t ... t ... t ... t ...

t7FS[FLFSEFO Naar ... t0QFOTUBBOEFWPS EFSJOHFO t#FUBMJOHFO t#FUBMJOHJODBTTP t0OJOCBSFWPSEF LPTUFO SJOHFO t*ODBTTPLPTUFO t1SFNJFCFUBMJOHFO

Van ...

Voorbeelden: t ... t ...

TWA

Voorbeelden: t ... t ... t ... t ... t ... t ... t ... t ...

t7FS[FLFSEF t$POUSBDU t.BDIUJHJOHFO t#FUBMJOHFO t.BOBHFNFOU JOGPSNBUJF

Van ...

Voorbeelden: t ... t ...

Voorbeelden: t ... t ... t ... t ... t ... t ...

t7PPSMJDIUJOH t4UBUJTUJFLFO t,FOOJT

Van ...

t$JSDVMBJS t#VEHFU;' t(FME t"BOWVMMFOEFWFS BOUXPPSEJOH

Naar ... t1FSJPEJFLWFSQMJDIUF SBQQPSUBHFT t3FHFMHFWJOH t6JUWPFSJOHTWFSTMBH t3FTVMUBBUUPFUTJOH

Van ...

CVZ

t,MBDIUFO t7SBHFO t4VHHFTUJFT

Naar ...

t#FMFHHJOHTSFTVM UBUFO

Naar ...

t3JDIUMJKOFOWPPS CFMFHHFO t5FCFMFHHFOWFSNP HFO

Van ...

t "BONFMEJOH

Naar ...

t1PMJT t#FWFTUJHJOHWBO BBONFMEJOH

Van ...

@

t"BONFMEJOH t$POUSBDU t%FDMBSBUJFT t1SFNJFCFUBMJOHFO t.VUBUJFT t$PSSFTQPOEFOUJF

Naar ...

t1PMJT t4DIBEFVJULFSJOH t.BOBHFNFOU*OGP t1SPWJTJF

Van ...

t3FHFMHFWJOH t&JTFOBBOSBQQPS UBHFT

Naar ...

t3BQQPSUBHFT t4VCTJEJFBBOWSBBH t7SBHFO

Van ...

"DU JWJU FJU FO dJF VJU bFT U FFd [JKO

,PFQFMPSHBOJT BU JFT U PF[JDIU  IPVdFOdF JOT U BOU JFT FO bFMFJdT  bFQBMFST

1BSU JKFO XBBS dF WFS[FLFSdF SFDIU T U SFFLT DPOU BDU PWFS LBO IFbbFO

4 BNFOXFSLJOHT WFSbBOdFO

)PPH

(FNJEEFME

Berichtenverkeer per week: -BBH

-FHFOEB Legenda

t.VUBUJFT t%FDMBSBUJFT

Naar ...

t5FWFSXFSLFO NVUBUJFTFO EFDMBSBUJFT  PQQBQJFS 

Van ...

@

%BUBDPNNVOJDBUJF

%JTLFUUFUBQFDBSUJEHF

&NBJM

1BQJFS

Wijze van berichtuitwisseling in 2001


Gebruikmaken van generieke componenten Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Zorgverzekeraar

Case Fundamentele vernieuwing informatievoorziening

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een zorgverzekeraar wil snel kunnen inspelen op

Ontwikkel een informatiearchitectuur waarmee snel

Op basis van strategische keuzes voor de informatie-

Voor de totale informatievoorziening wordt geen

veranderingen in de markt. Het is dan noodzakelijk

kan worden ingespeeld op veranderingen en nieuwe

voorziening zijn architectuurprincipes vastgesteld.

specifieke oplossing naar doelgroep ontwikkeld: alle

om intensief samen te werken met veel partijen. De

partners in het netwerk toegang kunnen krijgen tot

Deze principes zijn vervolgens weergegeven in een

doelgroepen moeten in principe gebruik kunnen

huidige systemen zijn vaak ontwikkeld voor één spe-

relevante gegevens.

‘houtskoolschets’ van de gewenste situatie. De

maken van dezelfde services, zoals relatiebeheer,

cifieke doelgroep met als consequentie dat er weinig

schets is in diverse workshops met specialisten,

mediumconversie, toegangsschil en gegevensinvoer.

generieke functionaliteit is. Los van het feit dat dit

gebruikers en managers getoetst.

Wel wordt door middel van het verlenen van autori-

kostbaar is in onderhoud en beheer, is het ook

saties bepaald wie welke service mag aanroepen.

weinig flexibel. Het is dus vrij arbeidsintensief om

Het wordt nu gemakkelijk om nieuwe partijen

samen met partners nieuwe diensten te ontwikkelen

toegang te geven tot de functionaliteit die ze nodig

en uitwisseling van informatie met deze partners

hebben. Ook is het relatief eenvoudig om nieuwe

mogelijk te maken.

functionaliteit toe te voegen, omdat gebruikgemaakt kan worden van generieke services.

52 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 53


Het complexe verzekeringsproces teruggebracht tot de kern Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Verzekeraar

Case Van product- naar klantgerichte processen

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De verschillende sectoren (schade, leven, hypothe-

Breng het totale primaire proces in kaart, zodat op

We hebben uit de verschillende productgerelateerde

De plaat geeft compact het primaire proces bij

ken, pensioenen) van een verzekeringsbedrijf hebben

basis daarvan de kwaliteit van de verschillende

processen de generieke stappen gedestilleerd. Deze

een verzekeraar weer. Alle relevante processtappen

elk hun eigen systemen ontwikkeld. Vanuit het per-

systemen in relatie tot het primaire proces beoor-

generieke processtappen hebben we opnieuw geor-

voor nu en in de toekomst komen hier aan de orde,

spectief van de totale organisatie is er veel overlap-

deeld kan worden.

dend. In een aantal workshops heeft dit definitief

los van de specifieke producten. Het processchema

vorm gekregen.

blijkt een prima hulpmiddel om met de bestuurders

pende functionaliteit en weinig synergie tussen de systemen.

te discussiĂŤren over de systemen die de processtapHet uiteindelijk ontstane processchema hebben we

pen ondersteunen. Sommige processen blijken niet

in het vervolgproject gebruikt als ordeningsprincipe

en andere blijken door een grote verscheidenheid aan

om de systemen te inventariseren.

systemen ondersteund te worden. We hebben dus materiaal voor een forse sanering geleverd.

54 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Procesmodel verzekeraar

Verzekeren +

s Risico s6ERMOGEN s'EMAK

1. Onderzoeken markt / concurrentie

s6ERZEKERDRISICO s"EHEERDVERMOGEN s3ERVICE

2. Ontwikkelen (combinatie van) verzekerings-/ vermogensproduct

3. Bewerken markt

4. Verkopen/ contracteren

MarktmogelijkHEDEN

Combinatie van verzekerings producten

Aanvragen

1.1 s"EPALENEVENTS 2.1 1.2 s-ARKTONDERZOEK 1.3 s#ONCURRENTIE 2.2 analyse 1.4 s"EOORDELEN 2.3 kansen/ bedreigingen 1.5 s3EGMENTEREN 2.4 potentiĂŽle doelgroepen 1.6 s0ORTFOLIO ANALYSE klanten/ producten 1.7 s6ASTSTELLEN RISICOPROFIELEN

s$EFINIÔREN PRODUKTINHOUD s"EPALEN grondslagen/ rekenregels s"EPALEN voorwaarden en tarieven s"EPALENVARIATIE MOGELIJKHEDEN

3.1 s"EPALEN doelgroepen 3.2 s)NKOPEN ontwikkelen bestanden 3.3 s"EPALEN benadering 3.4 s"ENADEREN POTENTIÔLE klanten

5. "EHEREN

"EHEERDE contracten en polissen

s/VEREENKOMST s$EKKING

4.1 s"EPALEN inspecteren (combinatie van) risico's 4.2 s(ERVERZEKEREN 4.3 s!CCEPTEREN aangeboden risico's 4.4 s"EREKENENPREMIE vaststellen condities 4.5 s6ERSTREKKENOFFERTE 4.6 s/NDERHANDELEN 4.7 s3LUITEN overeenkomst 4.8 s6ERSTREKKEN voorlopige dekking 4.9 s2ELATIEBEHEER

6. !FHANDELEN

5.1. )NDIVIDUEEL COLLECTIEF BEHEER

s-UTEREN s0ROLONGEREN s"EÔINDIGEN s6ERSTREKKEN polis-/ vermogensdocumenten 5.1.5 s)N%XCASSO 5.1.6 s!RCHIVEREN 5.1.1 5.1.2 5.1.3 5.1.4

5.2. 0ORTEFEUILLE BEHEER

5.3. Financieel BEHEER

5.3.1 s6ERWERKEN 5.2.1 s0ORTEFEUILLE analyse in-/uitgaande 5.2.2 s2ELATIEBEHEER geldstromen 5.2.3 s!CTUARIÔLE 5.3.2 s6ERWERKEN ONVERPLICHTGELD analyse 5.2.4 s!CTUALISEREN risico's 5.2.5 s"ELEGGEN 5.2.6 s%XTERNE verslaglegging

6.1. Claim/ uitkering

6.1.1

6.1.2 6.1.3 6.1.4 6.1.5 6.1.6 6.1.7

s/PNEMEN SCHADE gebeurtenis s6ASTSTELLEN RECHTEN s4OEKENNEN AFWIJZEN s!FWIKKELEN s6ERHALEN s5ITKEREN BEÔINDIGEN s!RCHIVEREN

6.2. 3ERVICE levering

6.2.1 s/NTVANGEN verzoek 6.2.2 s6ASTSTELLEN dekking 6.2.3 s:ORGDRAGENVOOR service/levering 6.2.4 s%VALUEREN

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 55


Solide basis voor bankieren Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Bank

Case In kaart brengen van de inpassing van een nieuw systeem voor bankieren

De situatie

De werkwijze

De plaat

Internetbankieren is intussen een belangrijk

Er is een grote behoefte deze problematiek beter

De opbouw van het nieuwe systeem voor elektro-

Er zijn twee platen gemaakt. De eerste plaat toont

onderdeel van de dienstverlening geworden, maar

onder de aandacht van beslissers en beleidsmakers

nisch bankieren is geanalyseerd en in een lagen-

een groot en complex systeem voor elektronisch

het systeem dat internetbankieren ondersteunt, is

te brengen.

structuur geplaatst. Op deze manier wordt met

bankieren, bestaande uit een frontofficegedeelte en

ontstaan in een tijd van pionieren met deze - toen

name onderscheid gemaakt tussen de frontoffice-

een interfacelaag. In de interfacelaag zijn naast

nieuwe - vorm van dienstverlening. De eisen aan

De opdracht

laag, waar de gebruikersinteractie plaatsvindt, en een

enkele generieke functies ook een groot aantal

betrouwbaarheid en beschikbaarheid en de vraag

Breng de situatie direct na de invoering van het

interface of servicebuslaag, waar de aansluiting met

specifieke functies ondergebracht.

naar nieuwe diensten zijn intussen zo toegenomen,

nieuwe systeem in beeld en schets daarnaast een

de back-office wordt gemaakt. Voortbordurend op

dat het bestaande systeem niet meer voldoet.

eindsituatie.

deze opbouw in lagen is vervolgens een situatie uit-

De tweede plaat toont een situatie waarin het

gewerkt waarbij de functiemiddenlaag, de enterprise-

systeem voor elektronisch bankieren wordt beperkt

servicebus, een generieke voorziening wordt.

tot een frontoffice. De interfacelaag wordt enterprise-

Met de beoogde invoering van een nieuw systeem

Op deze manier wordt inzichtelijk gemaakt voor

voor elektronisch bankieren doet zich de vraag voor

welke opgave de bank de komende periode staat en

servicebus genoemd en wordt een generieke

welke eisen dit stelt aan de informatievoorziening

wordt tevens een visie neergelegd op de manier

voorziening. Alle functies die in de eerste situatie

binnen de bank als geheel. Want hoewel het nieuwe

waarop de informatievoorziening voor elektronische

nog oneigenlijk in de interfacelaag waren opgenomen,

systeem voor elektronisch bankieren een grote stap

dienstverlening in de breedste zin georganiseerd

zijn verhuisd naar de front- of de backoffice.

vooruit lijkt te zijn, is de bank zich ervan bewust dat

moet worden.

De tweede plaat fungeert daarmee als het referentie-

de opbouw van de totale keten (dus inclusief de afhandeling in de backoffice) niet optimaal is. Dit wordt mede veroorzaakt door de beperkingen van de andere systemen, maar die beperkingen zullen de komende jaren worden weggenomen.

56 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

punt voor de gewenste eindsituatie.


Architectuur Internetbankieren - Huidige situatie

Klantenservice en beheermedewerker

Algemeen publiek

Interne werkplek

Zakelijke klant

Internet

Intern netwerk

Architectuur Internetbankieren - Gewenste situatie

Klantenservice en beheermedewerker

Particuliere en klein zakelijke klant

Bank.nl

Algemeen publiek

Interne werkplek

Zakelijke klant

Internet

Intern netwerk

Particuliere en klein zakelijke klant

Bank.nl

Statische content

Statische content

Beveiliging Beveiligde toegang

Beveiligde toegang

Beveiliging

Statische content

Presentatie

Authenticatie en Autorisatie

Internetbankieren Frontoffice Klant

Beheer

Internetbankieren

Autorisatie

Producten

Internetbankieren Frontoffice Beheer

Transactie initiatie

Overzicht Producten en rekeningen

Betaalopdrachten

Binnenland

Buitenland

Geagendeerd

Spoed

Authenticatie en Autorisatie

Internetbankieren

Internetbankieren Frontoffice Beheer

Periodiek

Autorisatie

Transactie initiatie

Overzicht Producten

Producten en rekeningen

Betaalopdrachten

Binnenland Spoed

Buitenland

Geagendeerd

Periodiek

E-Banking E-Bank E-Ban E B ki ki king

Behee Beheer h r

Status bericht

Boeking

Internetbankieren Frontoffice Klant

Beheer

E-Banking E-Banki E-Ban B ki king

Behee Beheer h r Rekeninghouders en producten

Statische content

Presentatie

Betaalopdracht Rekeninghouders en producten

Status bericht

Boeking

Betaalopdracht

Internetbankieren Interfacelaag Routering

Matchen van betaalopdrachtbevestigingen

User- en productmanagement

Rekeninghouders en producten

Relatiebeheer

Transformatie

User- en productmanagement

Enterprise-Servicebus

Betaalopdrachtstatus

Geagendeerde en periodieke betalingen

Betaa BetaalB t lopdrachten, opdrachten boekingen, saldo

Rekeninghouders en producten Spoed

Validatie en clearing spoed

Status

Boeking

Buitenland

Settlement

Validatie en clearing buitenland

Status

Clearing

Routering

Transformatie

Authenticatie Autorisatie

Monitoring

Security

Beheer van berichten en services

Beheerservices

Boeking

Betalingsverkeerservices

Binnenland

Betaalopdracht

Status bericht

Validatie

Relatiebeheer

Contractmanagement

Settlement

Validatie

Clearing

Transactieinitiatie

Geagendeerde en periodieke batalingen

Transactieinitiatie

BackOffice

BackOffice Externe gegevensuitwisseling

Interne werkplek

Externe gegevensuitwisseling

Interne werkplek

Backoffice medewerker

Backoffice medewerker Equens

Swift

Equens

Swift

LEGENDA Gebruiker

Kanaal

Services (synchroon)

Berichtuitwisseling (Asynchroon)

Functionaliteit

Infrastructurele voorziening

Gegevensopslag

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 57


ECO-Architectuur Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Verzekeraar

Case Hoe helpt de architectuur in een dynamische netwerkomgeving

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een pas gefuseerd verzekeringsbedrijf wil een breed

Ontwikkel een architectuur die de distributie-

In eerste instantie hebben we de feitelijk benodigde

Op de plaat is te zien dat de grenzen van de orga-

scala aan producten en diensten via verschillende

kanalen en de te leveren producten en diensten

componenten geordend en met elkaar in verband ge-

nisatie flexibel zijn. Immers, het prikkeldraad is

(deels nog aan te boren) kanalen aanbieden. Deze

maximale flexibiliteit biedt.

bracht. Deze ordening gaf volgens de opdrachtgever

gemakkelijk te verzetten. De processen worden

de dynamiek van de markt onvoldoende weer.

gesymboliseerd door een meanderende rivier die

producten en diensten worden deels zelf en deels door derden geleverd. De verwachting is dat in de

deels binnen de organisatie loopt en deels erbuiten.

loop van de tijd een zekere dynamiek gaat ontstaan

Vanuit de processen worden verschillende services

tussen producten die het concern zelf uitvoert

aangeroepen. Deze services zijn stabiel in de tijd

en producten die het door derden laat verzorgen.

en worden daarom aangeduid door stenen. Welke

Hetzelfde geldt voor de afzetkanalen. Ook hier moet

services beschikbaar zijn, staat in de gouden gids van

het mogelijk zijn snel nieuwe kanalen te introduce-

services. De services liggen zowel binnen als buiten

ren en eventuele slecht functionerende kanalen te

de organisatie. De services buiten de organisatie

sluiten.

zijn aangegeven met een stippellijn. De verschillende merken die door de verzekeraar gevoerd worden, nemen een dominante plaats op de plaat in. Ze worden gesymboliseerd door de vlaggen die bij het strandhuis staan. In algemene zin staat de bovenkant van de plaat voor de distributiekant en de onderkant voor de serviceverlening aan de klant.

58 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur

Toezichthouders

Collectiviteiten

@

Individuele verzekerden

Dashboards

Procesbesturing Product

Product Concept

Dienst

Ondersteunende services

Dienst

Klachtenadministratie Intermediair

AWBZ

Procesbes

turing

Declaratieverwerking

In- & Excasso Relatiemanagement Campaignmanagement

Declaratieverwerking

Dienstverlening

Klantbeeld

Segmentering

@

Schadeadministratie

Kennisregels

Klantkennis

Schadeherstelbedrijf

Contentmanagement

Polisadministratie

Uitvoer Zorgaanbieders: - Ziekenhuis - Huisarts - Fysiotherapie

DBC

Herverzekering

Polisadministratie (Web) Service Extern

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 59


Verschillende views Organisatie

Integratie

Toekomst

Verzekeraar

3

Case

Functioneel

Migratie

Doe-het-maar-zelfarchitectuur

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Het wenkend perspectief is ontwikkeld, maar nog te

Ontwikkel een soort kladblok waarop verschillende

We hebben de ECO-Architectuur ontdaan van de

De basisplaat is dezelfde als de eerder beschreven

abstract om duidelijk te maken wat er moet gebeu-

views geprojecteerd kunnen worden.

mooie plaatjes om ruimte te maken voor projectie

ECO-Architectuur. De gebruikte systemen hebben

van andere gegevens. We hebben zelf twee voor-

we erop geprojecteerd. Te zien is waar dubbele func-

beeldviews gemaakt: systemen in relatie tot de

tionaliteit zit en waar nog functionaliteit ontbreekt.

ren om het te realiseren.

services (zoals hier afgebeeld) en een overzicht van de services die geraakt worden voor een specifiek project. De architecten gebruiken de kale versie als ‘kladblok’ voor overleg met projectmanagers, businessmanagers en ICT-specialisten.

60 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur

Verloop kantoor

Collectiviteiten

Volmachten Dashboard Product

Product

Dienst

Dienst

Concept Klachtenadministratie

Ondersteundende services

Leveranciers externe producten en diensten

AWBZ

Campagnemanagement Legenda

Declaratieadministratie

Incasso Dienstverlening

Klantkennis Relatiemanagement

Identificatie & Autorisatie Integratieplatform

Schadeafhandeling

Segmentering

Schadeherstelbedrijf

Portaal KlantKlantbeeld beeld

Distributie Dienstverlening Aantal systemen <5

Contentmanagement

Polisadministratie

Uitvoer Zorgaanbieders: - Ziekenhuis - Huisarts - Fysiotherapie

DBC

> 5, < 15 Serviceverlenende organisaties

Herverzekering > 15

Gegevens intermediar

Dubbele functionaliteit Unieke functionaliteit

Polisadministratie

Nog niet ingevulde functionaliteit

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 61


Fundamentele herbezinning op informatievoorziening Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Farmaceutisch R&D-bedrijf

Case Uitbreiding activiteitenpalet

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Een farmaceutisch R&D-bedrijf heeft een productie-

Breng het primaire proces in kaart en maak aan de

Eerst hebben we het primaire proces in kaart ge-

De eerste plaat geeft het primaire proces weer, aan

bedrijf overgenomen in het buitenland. De infor-

hand daarvan een schets van de gewenste functiona-

bracht, inclusief de relatie met de partijen in de om-

de basis waarvan de informatiebehoefte is vastge-

matievoorziening moet voor deze nieuwe situatie

liteit voor de onderneming als geheel.

geving. Daarna zijn de sleutelfiguren ge誰nterviewd

steld. De tweede plaat toont de informatiearchitec-

om de informatiebehoefte vast te stellen. De bevin-

tuur, waarin de gedetailleerde functionele eisen met

dingen zijn vertaald in een informatiearchitectuur

gekleurde blokjes zijn weergegeven. De laatste plaat

die de gewenste functionaliteit voor het primaire

laat zien hoe de informatiearchitectuur samenhangt

proces in beeld brengt. Ten slotte is per deelproces

met de architectuur van het primaire proces.

geheel opnieuw geregeld worden.

aangegeven welke functionaliteit nodig is. De informatiearchitectuur hebben we vervolgens gebruikt om de huidige applicaties af te beelden en het migratieplan te ontwikkelen.

62 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


IT Master plan Primary process outline

Required IT functionality Pharmaceutical authorities

Pharmaceutical authorities Business development

Regulatory affairs

Research & development

Contracting & market development

Market introduction & forecast

Production

Development and Production of (generic) Pharmaceutical products Changing because of expiring patents, requests of partners or own improving ideas

2.1 Research & development

4. Market introduction & forecast

2.1.1.1 Assess characteristics of the products 2.1.1.2 Syntheses 2.1.1.3 Development of the API

4. 2.1.2 Regulatory Analytical affairsR&D

2.1.2.1 Development of analyticaL methods regarding: ! Stability ! Characteristics ! Etc.

2.1.3 Pharmaceutical R&D

Actual sales & forecast

4.1 Market introduction 4.2 Obtain and control resources

2.2 Contracting & market development

5.1 Purchase

2.2.1 Search for partners and commit them to the specific product 2.2.2 Create commitment 2.2.3 Market development 2.2.4 Present dossier to pharmaceutical authorities

2.1.1 Chemical R&D

2.1.4 Clinical R&D

Suppliers IngrediÎnts packaging

Registration dossier

Base documents registration dossier GMP-batch

5. Production

5.1..1 Sample 5.1.2 Releasing 5.1.3 Registration

2.1.5 Toxiological R&D

5.2 Production

Ingredients & packaging

Finished product

5.2.2 Production pharmaceutical forms

5.2.1 Production API

5.2.1.1 Production 2.1.3.1 Development of the 2.1.4.1 Development of the 2.1.5.1 Development of the planning clinical studies toxiological studies pharmaceutical 2.1.4.2 Execute clinical 2.1.5.2 Execute toxiological 5.2.1.2 API production formulation 5.2.1.3 Quality & change studies studies 2.1.3.2 Trail batches: control ! Stability results 5.2.1.4 Stock ! Impurity profile 2.1.3.3 Qualification batches

5.3 Distribution

API

5.2.2.1 Production Bulk planning products 5.2.2.2 Production batches (regular) 5.2.2.3 Quality & change control 5.2.2.4 Stock

5.3.1 Product releasing 5.3.2Product distribution to partners

Human resources

Finance & control

Quality Assurance

External production

5.2.3 Packaging

5.2.3.1 Packaging 5.2.3.2 Stock

IT Architecture Human resources

Enterprise portal

Finance & control

Quality Assurance

External production

LIMS

Planning

Laboratory instrruments

1.1 Spot opportunities Project 1.2 Assessment of: proposal ! Market size ! Market value ! Complexity product ! Necessary technology ! Patent situation 1.3 Formulate project proposal

4. 3. Regulatory affairs

Partners in sales and distribution

Suppliers ingrediÎnts & packaging materials

2. Product development

Partners in sales and distribution

1. Business development

API, patents, (generic) bulk products, or wrapped products

Storage & Analysis

Release

Enterprise Resource Planning

Document Management

Knowledge Management

Manufacturing

Customer service

Dossier

Distribution

Human resources

Non-GMP documents

Library

External databases

Financial

Management information

(Send) Version control

Expert system

Knowledge development

Multi Project Management

Project knowledge

End user computing

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 63


Migratie naar de gewenste situatie Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Farmaceutisch R&D-bedrijf

Case Uitbreiding activiteitenpalet

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Bij deze organisatie is een informatiearchitectuur

Maak een plan voor migratie van de huidige situatie

We hebben de bestaande systemen en ervaren

De plaat geeft de huidige situatie aan door afbeelding

opgesteld als wenkend perspectief voor de

naar het wenkend perspectief.

knelpunten in het ontworpen wenkend perspectief

van de bestaande applicaties in de gewenste architec-

getekend. Duidelijk werd in hoeverre de gewenste

tuur. Te zien is dat bepaalde functionaliteit niet of

informatiearchitectuur gevuld was met de bestaande

onvolledig door applicaties wordt ondersteund.

informatievoorziening.

applicaties. Vervolgens wordt in drie stappen aangegeven Vervolgens hebben we in discussie met het

hoe van de bestaande situatie wordt gemigreerd

management vastgesteld met welke prioriteit en in

naar de gewenste situatie. Hierbij wordt een deel van

welke stappen de gewenste informatiearchitectuur

de bestaande applicaties vervangen en blijft een

ingevuld moest worden met nieuwe of gewijzigde

ander deel bestaan.

applicaties.

64 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


IT Master plan; Current situation and migration path IT Architecture

Current situation Enterprise portal

Standard packages:

Enterprise portal

Bottle-necks current situation

Exact Network 1 No connection between the several separated networks LIMS

2 Impossible to share and access data outside own network 3 Different networks and operating systems have relatively high maintenance costs

End user computing LIMS

Enterprise resource planning

Document management

Knowledge management

Multi project management

LIMS

Document Management

Enterprise resource planning

Knowledge Management

Multi Project Management

Laboratory instruments

Customer service

Dossier

Project knowledge

Planning

Manufacturing

Customer service

5 Different operating systems, high maintenance costs 6 Data collection by hand and the possibility to manipulate raw data

20 Manufacturing

Planning

4 Some stand-alone PC's

Software analyse instruments

Stocksys

Dossier

Project Knowledge

17 18

21

7 Back-up of local data is a lot of work and could be forgotten 8 Difficult to compare data of different instrumentsLIMS

11

Qumas

22

9 LIMS Hispania is running on DOS and should be converted

Distribution

Analysis

Human resources

Non-GMP documents

Library

Laboratory instruments

Laboratory instrruments

10 Has no LIMS and needs a planning function in the short-term ERP BPCS

External databases

11 Organon systems stop in march 2001, no real alternative is available now 12 No functionality available to assess non-financial personnel data

Distribution

Analysis 9

6

7

8

Library

Non-specific documents

10

Chemaccess

External databases

13 Lack of functionality in Exact, this causes a lot of handwork 14 Exact is not working properly (DOS version)

Tailor-made applications (MS Acces prototype):

16 19 13 14

5

Human resources

12

15 Almost no management information Document management

DOCIS & directory structure

16 Inflexible directory structure 17 QUMAS documents are difficult to find

Forecast (M&S)

18 Distribution of Dossiers is a lot of work and it is difficult to keep all the dossiers up-to-

15 Release

Financial

Management information

(Send) Version control

Expert system

date

Planning (QC)

Knowledge development

Release

Financial

Management information

Expert system

(Send) Version overview

Knowledge development

19 DOCIS is still a prototype and not suited for production 20 Documents older than 2,5 years are only available on a stand-alone Apple system

Library database

Knowledge management 21 No adequate facilities to share knowledge within Multi-project management

Document Management System (RA)

22 Current organisation and tools not adequate to monitor projects End-user computing 23 No uniformity in version MS-Office software (international)

Other:

24 Different tools for the same purpose External databases (30) 25 E-mail & internet not available for everyone End user computing

26 Synthon MS Word templates need a lot of disk space and are difficult to handle

23 24

End user computing

Information on CD

in combination with pictures

25 26

Migration path Enterprise portal

Document management

Knowledge management

Project knowledge

Planning

Manufacturing

Customer service

Dossier

Analysis

Distribution

Human resources

Non-specific documents

Library

External databases

Release

Financial

Management information

(Send) Version control

Expert system

Knowledge development

Multi project management

LIMS

Enterprise resource planning

Knowledge management

Dossier

Project knowledge

Planning

Manufacturing

Customer service

Analysis

Distribution

Human resources

Non-specific documents

Release

Financial

Management information

(Send)Version Control

End user computing

Library

Expert system

External databases

Knowledge development

Multi project management

LIMS

Enterprise resource planning

Phase 2 finished end 2002

UÊDocumentation and knowledge transfer of all MS Access systems used UÊUniformity MS Office software UÊ Introduction MS Outlook for all employees UÊMake current intranet available for all employees UÊSelect a Multi-project management package and define integral projects for the four different R&D departments

UÊRoll-out of ERP phase 2 UÊIntroduction of a LIMS system UÊSelect a groupware for package to facillitate knowledge sharing UÊSelect and implement an expert system UÊFind final solution as the document management system

Document management

Knowledge management

Dossier

Project Knowledge

Planning

Manufacturing

Customer service

Analysis

Distribution

Human resources

Non-specific documents

Library

Release

Financial

Management information

(Send)Version Control

Expert system

End user computing

Phase 1 finished end 2001

UÊConversion of the Novell network to the preferred platform UÊPreparation and installation of a computer room UÊSet up WAN via VPN UÊSecure Laptops UÊConversion of the LIMS system to preferred platform UÊIntroduction ERP system (phase 1)

Document management

Laboratory instruments

Enterprise resource planning

Lab oratory instruments

Laboratory instruments

LIMS

Enterprise portal

Enterprise portal

Multi project management

External databases

Knowledge development

End user computing

Phase 3 finished end 2003

UÊMake an enterprise portal in order to make all relevant information available in a uniform way to all employees

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 65


P&O-systemen vooral administratief gericht en kwalitatief onvoldoende Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Afdeling HRM van een multinational

Case Ondersteuning van het primaire proces

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De afdeling HRM maakt gebruik van een groot

Inventariseer welke systemen er zijn en in welke

Samen met de afdeling is het primaire proces in

Op de plaat is te zien dat de bestaande systemen

aantal systemen. Men heeft onvoldoende inzicht in

mate ze het primaire proces ondersteunen. Ga ook

kaart gebracht en aangegeven welke systemen de

vooral gericht zijn op de salaris- en arbeidsvoor-

de mate waarin deze systemen het primaire proces

na of er sprake is van dubbelingen, verschillende

verschillende stappen in het proces ondersteunen.

waardenadministratie en dat er niet of nauwelijks

ondersteunen. De vele systemen en (afwijkende)

systemen die hetzelfde proces ondersteunen.

Daarna zijn deze systemen beoordeeld naar kwaliteit

ondersteuning is voor beleidsprocessen of de service-

procedures zijn het gevolg van de decentrale bedrijfs-

op het gebied van gebruik en beheer en operationeel

verlening aan medewerkers of managers. Kortom:

voering; de zaak is nogal complex.

en/of strategisch belang, zodat nu duidelijk is in

daarin moet nog verder ge誰nvesteerd worden.

welke systemen nog ge誰nvesteerd moet worden. Ook is te zien dat de bestaande systemen niet allemaal voldoen en dat investeringen nodig zijn om te komen tot een kwalitatief goede ondersteuning van het primaire proces.

66 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Primair proces P&O met ondersteunende systemen top -HRM -diensten tegen minimale kosten

tNJTTJF WJTJFTUSBUFHJF10

tBSCFJETWPPSXBBSEFO tCFOVUBSCFJETQPUFOUJÑFM tDPSSFDUFFOUJKEJHFWFSXFSLJOHNVUBUJFT medewerkergegevens

Vaststellen benodigde competenties

HRM-beleid

HRM-beleid

Arbeidsvoorwaarden en beloning invullen

Competentieprofielen

Arbeidsvoorwaarden

Gewenste competenties

Werven en selecteren

Ondersteunende systemen

ontwikkelen

Mgt. audit (acces database)

4

SPSS

17

Registratie gewaar42 benodigde deerde functies

3

Int. vacaturebank

13

SPSS

17

Connexys

6

18

Informer (Impromptu)

SSS Regress

22

Registratie gewaar42 deerde functies

Legenda (Tussen)resultaat Activiteit

Uitstromen

Ontwikkelen en begeleiden medewerkers

Bonus PAO (acces database)

SSS CAO

Administreren Salaris en arbeidsvoorwaarden

Competenties invullen

26

VSTAT

16

Int. vacaturebank

13

SSS SBR

20

P-invoer

44

Exact salaris

39

Argus Gold

45

DWP

38 26

14

Persmaster

1

Navraagbestand Salreg.

15

Autolease

2

OutSPIN (HVR)

33

12

Paymaster

5

Intracom

29

Testapplicatie

43

Girotel

7

MRS

30

Persmaster

1

Ohra

8

InfoSPIN (FTP)

27

Autolease

9

Vakkennismeting Herpl. inf. systeem (HIS) Cursisten admin. systeemCAPP

2

Spaarln/contrib.

INSPIN

28

Programma registratie MD opleidingen

11 21

Debiteuren admie PZ Informer (Impromptu)

37

SSS WAO

Telefoonnota’s 10 (excell) Bewerken salspecs 36

Gemal

24

34

Cool

23

41

SPIN

25

Pers.geg. in database

40

Actief onderhoud

SSS SBR

20

Uitgifte sys. regnrs. 35

/PPE[BLFMJKLPOEFSIPVE

SSS Employee

19

SPIN

25

Raadplegen historie SALP Functienamen reg. systeem

Investeren /FHFSFO PWFSXFHFO VJUGBTFSFO

31 32

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 67


e-HRM Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Afdeling HRM van een multinational

Case Invulling van het e-HRM-beleid

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De afdeling HRM wil voor de medewerkers alle

Bedenk een oplossing waarmee het e-HRM-beleid

We hebben de informatiebehoefte van de medewer-

De medewerker staat centraal en heeft via een HR-

relevante gegevens over arbeidsvoorwaarden online

gestalte kan krijgen. Geef daarbij duidelijk aan hoe

kers en managers ge誰nventariseerd aan de hand van

portal toegang tot een breed scala aan HRM-dien-

beschikbaar stellen. Ook moeten medewerkers de

de nieuwe diensten gekoppeld kunnen worden aan

de strategische visie. Bovendien hebben we gekeken

sten, persoonlijk en op maat. De HRM-consultants

mogelijkheid krijgen zelf gegevens te wijzigen of

de backoffice-administratiesystemen.

aan welke informatie de HRM-consultants behoefte

maken gebruik van backofficesystemen die voor

secundaire of tertiaire arbeidsvoorwaarden aan te

hebben. Die behoefte bleek bij beide groepen

een belangrijk deel gevoed worden door de HR-

vullen. Dit onder de noemer e-HRM (electronic

fundamenteel anders te zijn. Dit hebben we uit-

portal.

Human Resources Management).

gewerkt in een informatiearchitectuur met een expliciete link naar het primaire proces van de

In het verleden zijn verschillende projecten gestart, maar nooit tot een goed einde gebracht. Het blijkt vooral moeilijk een koppeling met de vele backoffice-administraties te maken.

68 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

HRM-afdeling.


Gewenste HRM informatiearchitectuur

ie istrat min sad i r a Sal

Inzetplanning en registratie

Regre s

Finance & Control

Personeelsadministratie Ad m in is tre ren s al ar i s en arbeidsvoorwaarden

Salarisberekening (Logia CMG, RAET)

C -M AO

en

e ul od

HR-Mutaties

Ui

ts

tro

m

Keuzesimulatie

Pensioen Autolease

Managementinformatie

HR Portal Bele

id & A r

Arbeidsvoorwaarden

Cur s

Trainingmodules

beidsvoorwaarden

Personeelsvoorziening

Personeelsplanning

ist e

nad mi en

tia

in ist ra tie

dm

n re cte si at ele s la en rp e n H ve er W

ng

Bedrijfsmaatschappelijk werk

sa

s er & rk en e el dew ikk e tw n m Onide le ge Be tie tr a

n is

Po t

Vacaturevoorziening

Beoordelingen

la d

m

ini

str

a ti

e

Legenda EB Partners

Vacatureadministratie Primair proces HRM Extract ten behoeve van managementinformatie Koppeling tussen systemen

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 69


Met 47 systemen een HRM-afdeling ondersteunen Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Afdeling HRM van een multinational

Case Mismatch tussen nu en het wenkend perspectief

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Vanuit de organisatiestrategie is een wenkend

Ga na in hoeverre de gewenste functionaliteit

We hebben alle systemen ge誰nventariseerd en geplot

De plaat laat zien hoe dramatisch de situatie ten

perspectief geschetst voor de informatievoorziening:

door de huidige systemen wordt gefaciliteerd en stel

op de gewenste situatie. Met ervaringsdeskundigen

opzichte van het wenkend perspectief is. De afde-

de medewerkers staan centraal en maken gebruik

vast welke systemen deze functionaliteit leveren.

zijn we nagegaan in hoeverre de gewenste functiona-

ling HRM beschikt over maar liefst 47 systemen,

van e-HRM-diensten, de HRM-consultants worden

liteit afgedekt werd. We hebben verder ook nog geke-

waarvan alleen al negen voor de salarisadministratie.

optimaal ondersteund en hoeven minder admini-

ken naar de platforms waarop de systemen draaiden.

Verder is (door het gearceerde vlak) te zien dat de

stratief werk te doen en de manager krijgt adequate

systemen vooral gericht zijn op administratieve han-

managementinformatie.

delingen. Vooralsnog wordt de e-HRM-gedachte dat de medewerkers veel zaken online kunnen afhandelen via een portal op maat, nauwelijks ondersteund.

70 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


A B C D E F G 1 Personeels- en salarisadministratie 2 Registratie van lease autoâ&#x20AC;&#x2122;s, contracten etc.

HRM-informatiearchitectuur

3 Jaarlijkse gevensverwerking en berekening mbt het gehele proces rond afspraken en uiteindelijk vaststellen van het bonusbedrag 4 Jaarlijkse gevensverwerking mbt kwaliteit

Huidige situatie

5 Salarisadministratie

6 Een online-recruitersysteem

39 40 29 36 tratie 23 24 dminis 8 a s 7 ari l a 5 S

Inzetplanning en -registratie

45

7 Verrichten betalingen 8 Tegemoetkoming ziektekosten 9 Database met tegemoetkomingsbedragen

22 Re gres

Finance & Control

P e r s on eelsadmin is t r a t i e

11 Programma registratie MD-opleidingen 12 Planning cursisten & docenten alsmede facturering

Ad m in is t re ren s al ar i s s vo orw aa r d en e n ar bei d

Salarisberekening

18

13 Webtoepassing waarin alle interne vacatures worden opgenomen 14 Vakkennismeting

C 21

e ul od

19

-M AO

20

en

44 2

31

ts

10

34

HR-Mutaties

tro

m

Keuzesimulatie

Ui

Pensioen Autolease 1

17

32

15 Een Excel-toepassing waarmee gegevens van te herplaatsen personen worden vastgelegd & rapportages gegenereerd 16 Een DOS-toepassing waarmee gegevens van SMTcliĂŤnten worden vastgelegd & rapportages gegenereerd 17 Statistische bewerkingen op grote databestanden 18 Loonkostensimulaties mbv grote databestanden 19 Bruto/Netto salarisberekeningen en loonkostenberekening voor individuele gevalllen 20 Bruto/Netto salarisberekeningen en loonkostenberekening 21 Kostenberekeningen van ziekte- en wao gevallen 22 Loonkosten ivm schadeverhaal agv verzuim door ongevallen 23 Viewersysteem voor de productieresultaten van de salarisverwerking 24 Salarisadministratie. Berekent de salarissen en verzorgt alle relevante uitvoer. ( loonstroken, boekhouding, jaaropgaven) 25 Personeels- en salarisadministratie 26 Querytool tbv de database die behoort bij de applicatie

26 30

27

Managementinformatie

33

38

28

HR Portal

29 35 id & Ar

42

46

37

Bele

25

47 41

Personeelsvoorziening

Arbeidsvoorwaarden

3

14

Personeelsplanning

iste

nad

12

43

Trainingmodules

C urs

11

b eidsvo orwaarden

9

10 Registratie van betaalde telefoonnotaâ&#x20AC;&#x2122;s

mi

27 Querytool voor uitvraag van 25-gegevens bij meerdere databases 28 Zorgt voor de integratie en verzending van decentraal aangemaakte interfacebestanden uit 25 29 Webtoepassing voor het aanbieden en ophalen van bestanden tbv 24 & 25 30 Registratie van meldingen en behandelvoorstellen

te

nt

16

ial

in ist ra tie

13 6

dm

Bedrijfsmaatschappelijk werk

n i re ts cte aa ele pl s r n He ne ve 15 er W

ng

4

sa

s er & erk en w el de ikk e tw n m On ide le ge Be e ti tr a

n is

Po

Vacaturevoorziening

Beoordelingen

ad

mi

nis

tr a

tie

Vacatureadministratie

EB Partners

Legenda

Legenda

Primair proces HRM Extract ten behoeve van managementinformatie Koppeling tussen systemen

% niet ingevuld

A B C D E F G

Stand Alone Extern Internet Corporate netwerk HRM netwerk BI EB netwerk

31 Zoekbestand tbv van navragen van derden voor actuele en historische dienstverbanden 32 Zoekbestand tbv van navragen betreffende diensttijd 33 Tool die ervoor zorgt dat de decentrale databases worden bijgewerkt met de door HRM vastgelegde mutaties in de beheersfuncties 34 Historie van de gegevens uit SALP ten tijde van oud HRM-systeem 35 Programma met accessbestand waarin de uitgegeven registernummers worden bijgehouden 36 Programma waarmee bijzondere bewerkingen worden uitgevoerd op het printbestand van salarisstroken en jaaropgaven 37 Bijhouden van debiteurensaldi van medewerkers voor interne en externe debiteuren 38 Webtoepassing waarin voorgedefinieerde rapporten geraadpleegd kunnen worden met (berekende) gegevens uit 24 en 25 39 DOS-toepassing tbv van de berekening van salarissen 40 Database met basisgegevens en resultaten van salarisberekeningen 41 Bestand met gedefinieerde functies

42 Bestand met functies waarvan het functieniveau is vastgelegd

43 44 45 46 46 47

Uitvoeren van diverse individuele tests Opslag van loonstroken Proformaloonberekening Opslag van loonstroken Beschikbaar stellen van informatie over personeelsvoorzieningen/faciliteiten Boekhoudprogramma Boekhoudprogramma

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 71


ERP, tenzij...! Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Afdeling HRM van een multinational

Case Migratie naar de gewenste situatie

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Op basis van de strategie van de organisatie is een

Geef aan hoe gemigreerd kan worden naar de

We hebben samen met inhoudelijk deskundigen

Op de plaat is te zien welke functionaliteit door het

wenkend perspectief geschetst voor de informatie-

gewenste situatie, gegeven de beleidsrichtlijn ‘ERP,

bekeken welke systemen vanuit de functionaliteit

ERP-systeem afgedekt kan worden en welke bestaan-

voorziening: ERP, tenzij…! Dat betekent dat zoveel

tenzij…!’

die ze bieden, vervangen zouden kunnen worden

de systemen dan nog overblijven. Duidelijk is dat

mogelijk systemen moeten worden omgezet in ERP;

door ERP. Hierbij hebben we het principe ‘ERP, ten-

een groot deel van de systemen kan worden omgezet

alleen wanneer dat echt niet mogelijk is, moet een

zij...!’ gehanteerd.

naar ERP. Daarvoor moet in CAO-onderhandelingen

andere oplossing worden gezocht.

het aantal afwijkende regelingen gefaseerd worden teruggebracht.

72 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Functies zitten ook in nieuw ERP-systeem 1

HRM-informatiearchitectuur

Ja Ja

nvt nvt

3

Jaarlijkse gevensverwerking en berekening mbt het gehele proces rond afspraken en uiteindelijk vaststellen van het bonusbedrag

Ja

nvt

4

Ja

nvt

5

Jaarlijkse gevensverwerking mbt kwaliteit medewerkers Salarisadministratie

Ja

nvt

6

Een online-recruitersysteem

Nee

Nee

7 8 9

Verrichten betalingen Tegemoetkoming ziektekosten Database met tegemoetkomingsbedragen

Nee Ja Ja

Ja

10 Registratie van betaalde telefoon nota’s

Nee

Nee

11 Programma registratie MD-opleidingen 12 Planning cursisten & docenten alsmede facturering

Ja Ja

nvt nvt

13 Webtoepassing waarin alle vacatures worden opgenomen 14 Vakkennismeting

Ja

nvt

Nee

Nee

15 Een Exceltoepassing waarmee gegevens van te herplaatsen personen worden vastgelegd & rapportages gegenereerd

Ja

nvt

16 Een DOS-toepassing waarmee gegevens van SMTcliënten worden vastgelegd & rapportages gegenereerd

Nee

Nee

17 Statistische bewerkingen op grote databestanden 18 Loonkostensimulaties mbv grote databestanden 19 Bruto/Netto salarisberekeningen en loonkostenberekening voor individuele gevalllen 20 Bruto/Netto salarisberekeningen en loonkostenberekening 21 Kostenberekeningen van ziekte- en wao gevallen 22 Loonkosten ivm schadeverhaal agv verzuim door ongevallen 23 Viewersysteem voor de productieresultaten van de salarisverwerking 24 Salarisadministratie. Berekent de salarissen en verzorgt alle relevante uitvoer. ( loonstroken, boekhouding, jaaropgaven)

Nee Nee Nee

Nee Nee Nee

Nee

Nee

Nee Nee

Nee Nee

Ja

nvt

Ja

nvt

25 Personeels- en salarisadministratie 26 Querytool tbv de database die behoort bij de applicatie 25

Ja Ja

nvt nvt

27 Querytool voor uitvraag van gegevens bij meerdere databases 28 Zorgt voor de integratie en verzending van decentraal aangemaakte interfacebestanden uit 25 29 Webtoepassing voor het aanbieden en ophalen van bestanden 23 & 24 30 Registratie van meldingen en behandelvoorstellen

Ja

nvt

Ja

nvt

2

Functies beschikbaar in nieuw ERP-systeem

ratie inist adm aris Sal

Inzetplanning en registratie

22

Regre s

Finance & Control

Personeelsadministratie

Uitfaseren buiten nieuw ERP-systeem

Personeels- en salarisadministratie Registratie van lease auto’s, contracten etc.

nvt

Ad m in is t re ren s al ar i s s vo or w aa r d en e n ar bei d

Salarisberekening

18

C -M AO

21

tro

m

en

e ul od

20

19

34

HR-Mutaties

17

Ui

ts

Keuzesimulatie

Pensioen Autolease

32 10

30

Managementinformatie

HR Portal Bele id & Ar

46 47

14

Arbeidsvoorwaarden

b eidsvo orwaarden

Personeelsvoorziening

43

C urs

Trainingmodules

Personeelsplanning

iste nad

nvt

Nee

Nee

31 Zoekbestand tbv van navragen van derden voor actuele en historische dienstverbanden 32 Zoekbestand tbv van navragen betreffende diensttijd 33 Tool die ervoor zorgt dat de decentrale databases worden bijgewerkt met de door HRM vastgelegde mutaties in de beheersfuncties 34 Historie van de gegevens oud HRM-systeem

Ja

nvt

Nee

Nee

Ja

nvt

Nee

Nee

35 Programma met accessbestand waarin de uitgegeven registernummers worden bijgehouden 36 Programma waarmee bijzondere bewerkingen worden uitgevoerd op het printbestand van salarisstroken en jaaropgaven

Ja

nvt

Nee

Ja

37 Bijhouden van debiteurensaldi van medewerkers voor interne en externe debiteuren 38 Webtoepassing waarin voorgedefinieerde rapporten geraadpleegd kunnen worden met (berekende) gegevens uit 24 & 25

Nee

Ja

Ja

nvt

39 DOS-toepassing tbv van de berekening van salarissen 40 Database met basisgegevens en resultaten van salarisberekeningen

Nee

Ja

Ja

nvt

41 Bestand met gedefinieerde functies

Ja

nvt

42 Bestand met functies waar het funtieniveau is vastgelegd

Ja

nvt

mi

Ja

te

nt

16

ial

in ist ra tie

dm

6

n i re ts cte aa ele pl s er n e H n ve er W

ng

Bedrijfsmaatschappelijk werk

sa

s er & erk en w el de ikk e tw n m On ide le ge Be ie t tr a

n is

Po

Vacaturevoorziening

Beoordelingen

ad

mi

nis

tr a

tie

Vacatureadministratie

EB Partners

Legenda Primair proces HRM Extract ten behoeve van managementinformatie Koppeling tussen systemen Huidig systeem Functies ook beschikbaar in ERP-systeem Managementinformatie Functies niet beschikbaar in ERP-systeem

43 44 45 46 46 47

Uitvoeren van diverse individuele tests Nee Proformaloonberekening Ja Opslag van loonstroken Opslag van loonstroken Ja Beschikbaar stellen van informatie over personeelsBeschikbaar stellen van informatie over personeelsNee voorzieningen/faciliteiten voorzieningen/faciliteiten Boekhoudprogramma Boekhoudprogramma Nee

Nee nvt nvt Nee Nee

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 73


(Virtueel) samenwerken in projecten Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Ingenieursbureau

Case Samenwerken in een kennisintensieve omgeving

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De organisatie werkt in een netwerk intensief samen

Ontwikkel een informatiearchitectuur waarin we

Samen met een groep nieuwe medewerkers van

De plaat geeft weer dat kennis in deze organisatie

met verschillende partners. Ook klanten worden

kunnen samenwerken met verschillende partijen en

de organisatie hebben wij vanuit de verschillende

centraal staat. Daaromheen staan de belangrijkste

nauw betrokken bij te realiseren projecten.

snel relevante actuele kennis kunnen ophalen en

perspectieven eisen opgesteld waaraan de informa-

datasets die nodig zijn bij het acquireren en uit-

De informatievoorziening is hier niet op ingesteld.

delen.

tievoorziening moet voldoen. Die zijn uitgewerkt in

voeren van opdrachten. Deze data moeten ook met

Het is niet mogelijk om klanten toegang te geven

‘mindmaps’. Deze mind maps hebben we getoetst bij

elkaar in verband gebracht kunnen worden: welke

tot een relevante subset informatie. Alle relevante

senior medewerkers, partners en klanten. De eisen

medewerker zit op welk project, bij welke relaties

documenten moeten expliciet overgeheveld worden

aan de informatievoorziening zijn vertaald in ver-

hebben we welke projecten gedaan, wie heeft aan

naar een specifieke projectomgeving met de nodige

schillende services die beschikbaar zouden moeten

welk project meegedaan en wat zijn de relevante

risico’s van inconsistentie en een bijna onmogelijke

zijn. Dit heeft geleid tot een wenkend perspectief.

documenten bij dit project?

zoektocht naar actuele informatie. In het primaire proces (blauwe schil rondom de kerngegevens) moet vooral samenwerken ondersteund worden. Voorts moeten bedrijfsmiddelen beschikbaar worden gesteld en medewerkers ondersteund in hun professionele ontwikkeling. Rondom het primaire proces zijn een aantal thema’s vastgesteld die het primaire proces ondersteunen of specifiek zijn voor een bepaalde doelgroep. De services zijn toegankelijk voor de verschillende doelgroepen: klanten, partners, bedrijfsvoering en de medewerkers van de organisatie.

74 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur Partner

Klant

Managementinformatie

Operationele ondersteuning

Advies en engineering

Project

Finance & Control

Relatie

Facility Management

Kennis

Samenwerken

Medewerker

Bedrijfsmiddelen

Documenten

Project control

HRM Professionele ontwikkeling & Self service

Marketing

Medewerker

Communicatie

Bedrijfsvoering

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 75


Voortbouwen op een stevig fundament Organisatie

Integratie

Toekomst

Ingenieursbureau

3

Case

Functioneel

Migratie

Vanuit een backoffice die op orde is doorstarten naar een open kennisorganisatie

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Het wenkend perspectief is duidelijk omschreven.

Maak duidelijk wat er moet gebeuren om van de

De eerder omschreven abstracte themaâ&#x20AC;&#x2122;s hebben we

Op de plaat staan alle knelpunten met bliksem-

De bestaande systemen zijn beoordeeld op kwaliteit

huidige situatie naar het geschetste wenkend per-

geconcretiseerd naar services. In een workshop met

schichten aangegeven. De services en de ondersteu-

en op hun belang voor de organisatie. De knelpunten

spectief te komen. En bepaal welke prioriteiten we

business- en ICT-medewerkers is de kwaliteit van de

nende systemen zijn rood, oranje en groen gekleurd.

zijn in kaart gebracht.

moeten stellen.

services beoordeeld. Verder hebben we de beoorde-

De kleuren staan voor onvoldoende, voldoende en

ling van de systemen en de knelpunten afgezet tegen

goed. De plaat laat zien dat finance, engineering,

de verschillende themaâ&#x20AC;&#x2122;s. In het managementteam is

HRM en communicatie redelijk op orde zijn. Het

per thema het belang gewogen en zijn de prioriteiten

knelpunt zit vooral in de kerngegevens, de marke-

aangegeven.

ting en de operationele ondersteuning.

76 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur Services

- Website (HTML) Intra- & Internet - Geografische presentatie (GIS), Google Earth - PDA, Smartphones - Brochure (PDF) - Film (Flash) - Externe koppelingen (XML)

Partner

Klant Managementinformatie - Operationele stuurinformatie - Managementrapportage - Portfolioanalyse - Ad hoc queries maken - Managementportal

Operationele ondersteuning - Externe datakoppelingen (bijvoorbeeld binnen consortium) - Werkprocessen (Workflow) - Formulieren en sjablonen - Bouwplaats management

Engineering - Tekenen & Rekenen - Bestek & Begroting - Ontwerp (incl 3D) - Modelleren - GIS

Relatie

- Digitaal projectdossier (relevante documenten, Offerte/opdracht) - Projectstructuur (coderingen) - Betrokkenen & rol in project (medewerkers, partners, opdrachtgever, medewerkers opdrachtgever) - Projectevaluatie

Finance & Control - Debiteuren- en crediteurenbeheer - Resultaatsbepaling - Financiële rapportage, Fiscaliteit & Auditing - Consolidatie - Betalingsverkeer / Treasury - Kostentoerekening - Autorisatiestructuur

Project

- Relatiegegevens (NAW, contactpersoon) - Profielen (klant, partner) - Historie - Contactregistratie - Projectevaluatie en feedback

Kennis

Samenwerken

Bedrijfsmiddelen

- Best practices (encyclopedie, lessons learned) - Procedures en richtlijnen (Normen en voorschriften, “Health & Safety”, Normen en voorschriften, Voorwaarden en bijsluiters) - Zoeken relevante data in andere bronnen (medewerkers, projecten, relaties en documenten) - Voorbeeldoffertes

- Samenwerken aan documenten of 3D-ontwerp - E-mail - Online Messenging (chat) - Video conferencing

Medewerker

Projectcontrol - Projectadministratie - Projectbewaking (voortgang) - Voor- en nacalculatie - Risicomanagement - Contractmanagement - Projectmanagement

- Persoonlijke informatie (NAW, telefoon, foto, e-mail) - Kennis en ervaring (CV) - Profiel - Persoonlijke content (Blogs, artikelen)

- ICT-hulpmiddelen (PC, telefoon, PDA) - Bestelling & reserveringen - Werkplek (kantoor, thuis, onderweg, gedetacheerd) - Kantoorfaciliteiten (restaurant, parkeren, vergaderzalen) - Videoconferencing

- Gebouwenbeheer - ICT-infrastructuur - Catering - Schoonmaak - Helpdesk - (Informatie)beveiliging

Documenten

- Opleidingsplan - Persoonlijk ontwikkelingsplan - Arbeidsvoorwaarden - Declaraties - Verlofaanvraag

- Documenten - Metadata (project, soort document, auteur, etc) - Versies - Archief - Bewaartermijnen

Professionele ontwikkeling & Self service - Accountmanagement - CRM-analyse, business intelligence, marktplannen - Lead management (Prospects/suspects) - (Lost) order analyse - Aanbestedingen / tenders - Prekwalificaties - Klanttevredenheid - Concurrentieanalyse - Klantprofielen

Marketing

Medewerker

Facility Management

Communicatie

- Authenticatie (token, password) - Services op maat

HRM - Personeelsadministratie - Arbeidsvoorwaarden & Salariëring - Opleidingsaanbod en -organisatie - Performance-management - Informatieverstrekking medewerkers (Arbo, ziekte etc) - Ziekteverzuim - Ontwikkelingsprogramma’s (JOP, TSM etc.) - Werving en selectie

- Nieuwsvoorziening in- en extern - Brochures, productbladen, handleidingen - Evenementen, vakbeurzen en congressen - Pers & Media - Referentieprojecten

Bedrijfsvoering

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 77


Dynamiek op de educatieve markt Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Educatieve uitgeverij

Case De markt van schoolboeken is volop in beweging; wat zijn de kansen en bedreigingen van ICT?

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

ICT zorgt voor fundamentele veranderingen op de

Geef aan welke (nieuwe) eisen aan de ICT gesteld

In een expertbenadering hebben we de verschillende

Op de plaat is te zien hoe de relaties tussen de

schoolboekenmarkt. Klassiek waren de rollen strak

worden als wij onze positie op deze dynamische

marktpartijen met elkaar in verband gebracht. Per

verschillende partijen liggen en welke producten en

verdeeld: de auteur ontwikkelde samen met de edu-

markt willen versterken.

partij hebben we bekeken wat de huidige situatie is

diensten via deze relaties worden aangeboden. Zo

catieve uitgeverij een leermethode en de uitgeverij

en wat de uitgeverij beoogt. Op basis van strategi-

levert de auteur e-content aan de educatieve uitgeve-

probeerde die te slijten aan de scholen. De leerlingen

sche notaâ&#x20AC;&#x2122;s hebben we de ambities van de uitgever

rij en aan contentproviders. De educatieve uitgeverij

bestelden de boeken bij de distributeur.

in kaart gebracht als uitgangspunt voor een priorite-

maakt reclame bij de leerling, levert tijdschriften en

ringsdiscussie in de organisatie.

e-content.

Verwacht wordt dat vooral door digitaal drukken en het bieden van e-content de drempel naar deze

De dikte van de pijl geeft de intensiviteit van de

markt lager wordt. Dat betekent dat steeds meer par-

informatie-uitwisseling aan (frequentie * volume).

tijen er een rol gaan spelen en mogelijk interessante

Te zien is dat veel pijlen zich richten op de leer-

niches ontdekken. Contentproviders met (gespeciali-

ling, terwijl er vroeger veel meer informatie naar de

seerde one-issue-)internettoepassingen zullen komen

school of de ouders ging.

en gaan, en daardoor het educatieve uitgeverijlandschap steeds een ander aanzicht geven. Ook distributeurs zijn nu bezig zelf (e-)content te leveren.

78 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Context schema educatieve uitgeverij

Printing & Realisatie

Educatieve uitgeverijen

School portal

Ouder

Distributeurs

Kind (Leerling)

Docent

Auteur

Schoolleiding

Internet

Adverteerder

Content provider

Informatieuitwisseling (Frequentie * volume) Laag Midden Hoog

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 79


Van papieren naar multimediale contentprovider Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Educatieve uitgeverij

Case Hoe gaat de ICT ons helpen in de transitie van papieren naar multimediale content?

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

De staande organisatie is gericht op het maken van

Onderzoek wat wij moeten doen om de productie

Vanuit de beschreven deeloplossingen en de business-

De verschillende doelgroepen staan verschillende

papieren content. Daarnaast zijn er diverse initia-

van content media-onafhankelijk te ontwikkelen en

architectuur is eerst een houtskoolschets gemaakt.

kanalen ter beschikking. Afhankelijk van hun rol in

tieven om e-content te ontwikkelen. De content is

multimediaal te ontsluiten.

Die is getoetst bij het businessmanagement en de

de organisatie hebben ze toegang tot specifieke ser-

op verschillende plaatsen en in verschillende media

ICT-afdeling. Op basis van de uitkomst van de dis-

vices. Centraal in de architectuur staan de content

opgeslagen.

cussies is de plaat bijgesteld.

en het primaire proces dat die content moet ontwikkelen.

80 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Informatiearchitectuur 2010

Distributeur Partners in Printing

Adverteerder Ouder Partners in Realisatie

Docent Medewerker

Schoolleiding

Student

Auteur

Internetsites

Autenticatie & Autorisatie ELO & Methodesite

Advies

Leerobjecten

Content maken of samenstellen

(Technische) Redactie

Interne en externe Content

Opmaken

Bestellen

Metadata

Beheren

Electronisch ontsluiten

Marketing

Leveren

Service

Folio & POD

Sales

Masterdata

Business intelligence Logistics

Finance

Kantoorautomatisering

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 81


Duidelijkheid na dubbele verandering

Organisatie

Integratie

Toekomst

Functioneel

Migratie

Reïntegratiebedrijf

Case Inzicht in de onderlinge samenhang van applicaties

De situatie

De opdracht

De werkwijze

De plaat

Als gevolg van de stelselherziening in het veld van

Het nieuwe systeem ter ondersteuning van het

Alle applicaties zijn geïnventariseerd. Bovendien is

De plaat is opgebouwd rondom de hoofdstappen van

werk en inkomen zijn bepaalde taken geprivatiseerd,

primaire proces is weliswaar geïmplementeerd,

vastgesteld in welke mate ze het nieuwe bedrijfs-

het primaire bedrijfsproces. In elke stap zijn de appli-

waaronder de reïntegratie van langdurig werklozen.

maar er zijn ondersteunende systemen blijven

proces ondersteunen. De informatie was zeer ver-

caties genoemd die het betreffende proces ondersteu-

Een organisatie die voorheen als overheidsinstelling

bestaan die eigenlijk helemaal niet passen bij de

snipperd, waardoor er een vrij uitgebreide inter-

nen. De koppelingen en de technische kenmerken

opereerde moet als private onderneming de strijd

nieuwe situatie.

viewronde nodig was om alles boven tafel te krijgen.

staan op de plaat. In de ring rondom de applicaties

gaan. Het bedrijfsproces moet ingrijpend gewijzigd

Geef ons inzicht in het applicatielandschap, zodat

De discussies over nut en noodzaak konden niet

worden en daarom is gekozen voor een nieuw ICT-

we kunnen discussiëren over het nut en de noodzaak

louter aan de hand van een plaat gevoerd worden;

systeem.

van de diverse applicaties.

daarom werd ook een toelichting geschreven waarin

met andere bedrijven op de reïntegratiemarkt aan-

zijn de verschillende ontsluitingskanalen voor de

de functionaliteit, technische omgeving en de knelpunten aan de orde kwamen.

82 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur

gebruikersgroepen te zien.


Informatiearchitectuur

CLIËNT

WERKGEVER

E N T E R P R I S E P O RTA L

C OC AO C HA C H

CONTRAC TBEHEERDER CONTRACTBEHEERDER

Contractbeheer

E XE P EXRPTE R T

Contract uitvoering

W W

E M P  L O*YA B I9L  I T Y    / 9 "

DaVinci DaVinci ï Vacatureregistratie UÊ6>V>ÌÕÀiÀi}ˆÃÌÀ>̈i ï Kandidatenregistratie UÊ>˜`ˆ`>Ìi˜Ài}ˆÃÌÀ>̈i ï Matching UÊ>ÌV…ˆ˜}

W W

C oCnot n r atcrtaecnt e n

T rTa rj eacj teecnt e n

C lCi Îlni tëennt e n

V aVcaa ct uarteus r e s W EW E

WE

Oracle Financials Financials ï Grootboek UÊÀœœÌLœiŽ ï Debiteuren UÊ iLˆÌiÕÀi˜ ï Crediteuren UÊ Ài`ˆÌiÕÀi˜ ï Cashmanagement UÊ >œ>˜>}i“i˜Ì ï Vaste activa UÊ6>ÃÌiÊ>V̈Û>

K K

W W

DECOS DECOS ï Postregistratie UÊ*œÃÌÀi}ˆÃÌÀ>̈i

Relaties Relaties

Rapportage Rapportage Rapportage portage Rapportage

W W Business Objects Business Objects ï Integrale UʘÌi}À>i rapportages ÊÊÀ>««œÀÌ>}iÃ

S S PView PView ï PersoneelsUÊ*iÀܘiiÃ‡ administratie ÊÊ>`“ˆ˜ˆÃÌÀ>̈i ï Arbeidsvoorwaarden UÊÀLiˆ`ÃۜœÀÜ>>À`i˜ ï Declaraties UÊ iV>À>̈ià ï Ziekteverzuim en UÊ<ˆiŽÌiÛiÀâՈ“Êi˜Ê vakantie ÊÊÛ>Ž>˜Ìˆi

S S

W W

IPA IPA ï Salarisadministratie UÊ->>ÀˆÃ>`“ˆ˜ˆÃÌÀ>̈i

W W

W

Personeel Personeel

Portfolio Management Portfolio Management ï Producten en diensten UÊ*Àœ`ÕVÌi˜Êi˜Ê`ˆi˜ÃÌi˜ vanÊKLIQ

ProductPor tfolio ProductPortfolio

Marketing/productontwikkeling

E-Business E-Business ï Virtuele PersoneelsU6ˆÀÌÕiiÊ*iÀܘiiÃ‡ manager Êʓ>˜>}iÀ ï Vervangingsbank UÊ6iÀÛ>˜}ˆ˜}ÃL>˜Ž ï Virtueel MobiliteitsUÊ6ˆÀÌÕiiÊœLˆˆÌiˆÌÇ centrum ÊÊVi˜ÌÀՓ

Verantwoording

KLIQ.nl WEBSITE

Sturing

K LII N Q PTLRAAZN AET

DeclaQ DeclaQ ï Reiskostendeclaraties UÊ,iˆÃŽœÃÌi˜`iV>À>̈ià vanÊÊÊÛ>˜ÊVˆl˜Ìi˜ cliÎnten

ODSODS ï Reiskostendeclaraties UÊ,iˆÃŽœÃÌi˜`iV>À>̈ià vanÊÊÛ>˜ÊVˆl˜Ìi˜ KLIQ medewerkers

MEDEWERKER-P&O

ACCOUNTMANAGER

REœ N ÏTN EG I EA T I E RE T REAT GR

Ondersteuning

Relatiebeheer

Financiën FinanciÎn

ACCOUNTMANAGER

IBS IBS ï Registratie inkoop UÊ,i}ˆÃÌÀ>̈iʈ˜Žœœ« scholing ÊÊÊÃV…œˆ˜}

KERNGEGEVENS

KLIQSales Sales ï (PotentiÎle) klanten UÊ­*œÌi˜Ìˆli®ÊŽ>˜Ìi˜ ï CommerciÎle UÊ œ““iÀVˆliÊ activiteiten ÊÊ>V̈ۈÌiˆÌi˜ ï Verkoopkansen UÊ6iÀŽœœ«Ž>˜Ãi˜ ï Offertes UÊ"vviÀÌiÃ

MARKT

K K

DaVinci DaVinci ï CliÎntenregistratie UÊ ˆl˜Ìi˜Ài}ˆÃÌÀ>̈i ï Matching UÊ>ÌV…ˆ˜}

E I G E N O R G A N I S AT I E

CONTRAC TMANANGER

W W

FoQus FoQus ï Contracten UÊ œ˜ÌÀ>VÌi˜ ï CliÎntdossier UÊ ˆl˜Ì`œÃÈiÀ ï CliÎntvolgsysteem UÊ ˆl˜Ìۜ}ÃÞÃÌii“ ï Urenregistratie UÊ1Ài˜Ài}ˆÃÌÀ>̈i

E MEP M L OPYA B IYL A I TBY I L I T Y LO

MEDEWERKER-P&C

CONTRACTMANANGER

W W

PlanQ PlanQ ï Contracten UÊ œ˜ÌÀ>VÌi˜ ï CliÎntdossier UÊ ˆl˜Ì`œÃÈiÀ ï Aansturing facturering UÊ>˜ÃÌÕÀˆ˜}Êv>VÌÕÀiÀˆ˜}

REœ N T E G I E /  , / R AT ,

OPDRACHTGEVER

W W

CUS CUS ï Contracten UÊ œ˜ÌÀ>VÌi˜ ï Urenregistratie UÊ1Ài˜Ài}ˆÃÌÀ>̈i

W W PView/Reporter PView/Reporter ï PersoneelsUÊ*iÀܘiiÃ‡ rapportages ÊÊÀ>««œÀÌ>}iÃ

Management

RRAAPPP P OO R TA P OERPTA L TA L R TGAE G OR

K LII N Q PTLRAAZN AET

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 83


Colofon

Samenstelling

Vormgeving

Twynstra Gudde

Xerox Creative

Bas Kruiswijk Ruben van Wendel de Joode

Druk

Maarten Kuiper

Klomp Grafische Communicatie

Albert van Duijn Rob Poels

Twynstra Gudde

Michiel Wittkampf

Stationsplein 1

Ronald de Vries

3818 LE Amersfoort

Marc van Leeuwen

Postbus 907 3800 AX Amersfoort

Redactie

Tel 033 4677777

Twynstra Gudde

Fax 033 4677666

Annamarie van Dijk

info@twynstragudde.nl www.twynstragudde.nl

Productie en organisatie Twynstra Gudde Rob Poels

84 | Twynstra Gudde ICT-Architectuur


Samen met onze opdrachtgevers komen tot nieuwe antwoorden op vragen, tot het creĂŤren van kansen. Dat betekent goed luisteren, durven doorvragen en kritisch blijven. Eigenschappen die onze adviseurs en managers kenmerken. Zodat u de juiste strategische keuzes kunt maken. Resultaat: een andere, verfrissende kijk op uw vraagstuk, met oplossingen die echt werken. Onze mensen staan u terzijde. Twynstra Gudde staat erachter.

ICT-Architectuur Twynstra Gudde | 85

Architectuurboek  

Dit boek gaat over architectuur. Maar dan in de wereld van informatievoorziening en ICT, vandaar dat we dit "digitale architectuur" noemen....

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you