Issuu on Google+


CO SŁYCHAĆ W DŹWIĘKU? CZYLI HISTORIA O DUCHACH…


1 a fortepian

skrzypce

trÄ…bka

klarnet

fortepian.mp3

Skrzypce.mp3

trÄ…bka.mp3

Klarnet.mp3


PARAMETRY DŹWIĘKU • wysokość (częstotliwość) : ilość drgań na sekundę, mierzymy w hercach (Hz) • głośność: mierzymy w decybelach (dB) • czas trwania: mierzymy w sekundach


JAK ZMIERZYĆ BARWĘ DŹWIĘKU?


CZĘSTOTLIWOŚĆ REZONANSOWA Gdy w pobliżu zabrzmi dźwięk z taką właśnie częstotliwością, przedmiot zaczyna drgać.


• pojedynczy dźwięk składa się z wielu dźwięków • to tzw. ALIKWOTY (lub: tony składowe) • nie słyszymy ich – z wyjątkiem tonu najniższego


SZEREG ALIKWOTÓW DŹWIĘKU C


FORTEPIAN

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


SKRZYPCE

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


TRĄBKA

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


KLARNET

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


odbierana przez nasze ucho wysokość dźwięku wrażenie barwy

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


• jakie pojawiają się barwy instrumentalne? • czy w przypadku każdego instrumentu łatwo jest określić wysokość dźwięku? • czy pojawiają się dobrze brzmiące, „wewnętrznie rezonujące” akordy?


Muzykę można tworzyć z dowolnych dźwięków


ŹRÓDŁA DŹWIĘKU

instrumenty muzyczne

inne przedmioty


FORTEPIAN

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


SKRZYPCE

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


INNY PRZEDMIOT

1

2 3

4

5

6

7

8


UJAWNIANIE ALIKWOTÓW


UJAWNIANIE ALIKWOTÓW


MULTIFONY oprócz (lub zamiast) tonu podstawowego słyszymy kilka wyższych alikwotów


ŚPIEW ALIKWOTOWY


SPEKTRALIZM • nurt w muzyce współczesnej • powstał w latach 70. w Paryżu, inspiruje wielu twórców do dziś • jeden z głównych celów: ujawnianie alikwotów • kompozytorzy: Gérard Grisey, Tristan Murail


cały ten wykres = SPEKTRUM dźwięku fortepianowego

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12


SPEKTRUM = WIDMO


TONY KOMBINACYJNE dźwięki, które słyszymy, choć wcale ich nie ma…


TONY KOMBINACYJNE TON SUMACYJNY • suma 2 częstotliwości, np. 500 Hz + 300 Hz = 800 Hz • powstały w naszym uchu dźwięk jest wyższy od wyjściowych

TON RÓŻNICOWY • Różnica 2 częstotliwości, np. 500 Hz – 300 Hz = 200 Hz • powstały w naszym uchu dźwięk jest niższy od wyjściowych


PRZYKŁADY TONÓW RÓŻNICOWYCH

ton różnicowy 1.mp3

ton różnicowy 2.mp3


Jak uslyszeć dzwięki ?