Page 1

Augustus2000 \ ,)'

\

mooieb a l maj e s t eit z o be l e g d e Will e mI zi l n f or t uin

h et w it t e g o u d van K o p e n h a g e n

,izl

_,"1

i l , ,t e, I

i-l

!il

lí"'rJ \7(,), G) l -

L

J

ï

r . tr Q

i:t:lítgrè::a#ftIït€ at ,,b, ,

,\

:t

qS''

+

ffifl ,llllllÏilulll[l


van de Oranjes kent ziin pu p i l l e n

a)esteit' Wim Mu ld e r h e e f t 1 7 ia a r me t le d e n v a n h e t K o n in k lijk Hu is o p d e t e n n is b a a n g e s t a a n . E n h ij k e n t z e d o o r e n d o o r. J u lia n a me t h a a r g e n ie p ig e ' v ie z e ' b a lle n . De f a n a t ie k e B e a t r i x . E n d e v a ls s p e le n d e Wille m-A le x a n d e r . . .

/

l--\

\ls het kloot dat iemands ware karakter het bestc zichtbaar

worclt tijclens sportbeoeítning

clan tnoct Witn Mrrlclcr als geen

ander een kcnner zljn van de leclen van ()Its Koninklijk

Huis. Ze-

ventien jaar lang was hij telrnisleraar van dc Oranjes, ecrst op Soestclijk en later op Drakensteyr-r. "Als Willem-Alexandel

k<>

ning wordt, heb ik drie regerend v()rsten lesgegcvcu," glimlacl-tt de nu 55-jarige Mulder, die uit een echte tennisÍamilie stamt. "Miin vader werd een keer door Soestcliik gebelcl, me n zocht een tennisleraar en blijkbaar stond hii goed aangeschreveu. Vauaf mi j n achtti ende gi ng i k met hem mee al s ass i s tent, nadat hi j wercl afgekeurd

ben ik het alleen blijven doen. Ïren

Beatrix

Soestclijk verliet bleef ik claar lesgevctt zran lrenc, Margriet en Christina en later ook aan httn kiudercn." Aan Bcatrix en 'de jongens', zoals hij Willem-Alexander, Friso en Constantijn vaderlijk noemt, gaf Mulder op Drakensteyn les tot httn vertrek naar Den Haag. Daar werd httn tennisleraar ttitgenocligcl voor een laatste les waarbij Willem-Alexander

e n koningir-r Beatdx acte de

présence saven, en krecg hij als aÍischeidscadeatt een foto met een opdracht en de handtekeningen

vau hct hele gezin.

Op Prins Claus na heeft Mtrldcr met hen allemaal op de baan gestaan. "Claus kwam weleens met de kinderen rnee maar hocwel hlj vroeger wel tennistc heb ik hem nooit actiefgezien op de tennisbaan. Beatrix was het meest Íanatiek, zij gaf niet op en was hard voor zichzelf. Ze stond cen keer op dc baan met blaren op de voeten, het bl oed stond i n haar schoenen. Maar.j e merk te niets aan haar. Ze maakte het ttttr gewoon vol!" Met de jonge Kroonprins

had Mulcler vaak hecl wat te stellen.

"Ik ken hem ui t de tl j d dat hi j 10, l l .i aar w as, en heel ondettgend. Voor straf moest hij weleens naast dc attto van dc rechercheurs lopen als zij hem van school haalden. Dan was hij tegen hen baldadig geweest en zeidcn ze: koel eerst nlaar even a{.l" Ook op de baan kon hij het plap;en niet laten. "Ik zei een keer tegen hem: 'A l s j e een same w i nt mag j e mi j n rac k et hebben' . Maar toen zette hij een eigen 'scheidsrechter' op de stoel, die de meest dubieuze ballen goeclkeurde... Friso en Constantljn waren fanatieker en hadclen meer aanleg. Maar later is WillernAlexander een stuk sportiever p;eworden."


Niet alleen onze Kroonprins

had zijn ondeugende buien. Ook

chercheur..."

Bewaking was er normaal niet bij als ten paleize

om de streken van de kinderen van prinses Irene kon Mulder

w erd gespeel d, al l een maakte Mul der

smakelijk lachen: "KoninginJuliana

mee dat de marechaussee zw aarbew apend

kwam eens naar de tennis-

baan toe, naar de kleine Carlos, en zei boos: 'Ik wil niet datjij

stond; deze extra bevei l i gi ng

pijl{es naar de fietsers schietl' De ondeugd schoot namelijk pa-

Baader-Meinhof

het op D rakens tey n l angs de baan

w as nodi g omdat destij ds de

Groep actief was.

pieren pijl{es naar nietsvermoedende passanten door de spijlen van de paleishekken..." Dat zlj de tennislessen toch waardeerden blijkt uit een kerstkaart die Mulder

eens van de Bourbon-Par-

Slechts één keer kon er niet gespeeld worden, al had dat geen ernstige reden. "Ik kwam een keer op Soestdijk om les te geven

ma's kreeg; Carolina had haar naam kunstig verwerkt in een

en toen bleek dat de nieuwe tuinman

tennisbal, en de naamJaime was terug te vinden middenin

aangeharkt. Zo grondig dat we er niet op konden spelen, er stui-

een

de baan heel mooi had

door h e m g e t e k e n d t e n n isr a cke t. "De kin d e r e n va n Pri nses

terde geen bal... Maar het was altijd heel gezellig, de lessen wer-

Irene zljn nog een jaar lid geweest van de Hilversumse tennis-

den gegeven in een ontspannen

vereniging Hoogerheide,

met een drankje,

waar ik toen aan verbonden was. Van

sfeer. Na de les wat napraten

op Drakensteyn

geserveerd door koningin

alle Oranjes had Irene zelf de meeste aanleg. Het spirituele in

Beatrix. Daarna ging zij vaak nog even zwemmen

haar sprak me aan, dat kwam ook tot uiting in onze gesprekken".

bad naast de tennisbaan."

Op Soestdiik

hoos de v a n d e r e g e n w as e r g e e n le s, m a a r zo ' n p a r ticu l i ere

"De kindercn van Christina heb ik een enkele keer les gegeven, evenals de oude koningin Juliana. We speelden toen met ons

baan komt niet gauw onder water te staan en blijft vrij zacht

drieën een partijEe met Carlos erbij. Wat ik me daarvan herin-

werd gespeeld op twee gravelbanen.

omdat hij weinig gebruikt

"Als het

wordt, dus rneestal ging de les wel

door. De lessen werden wekelijks op het gravel van Soestdijk en de hardcourt-baan in de Expohal

ner is dat ze alleen maar hele 'vieze ballen'gaf,

in het zwem-

die je metveel

moeite net wel of net niet kon halen, ze genoot daarvan!"

van Drakensteyn gegeven, en 's-winters

in Hilversum.

Dat was een openbare

gelegen-

heid, m a a r h a d w e l e e n b e slo te n b a a n { e m e t e ig e n z!j- in gang.

"Men kent de leden van het Koninklijk Huis vaak alleen van formele gebeurtenissen, maarje kunt nu eenmaal niet formeel een

De k on i n k l i j k e

partij{e tennis spelen. Voor hun achttiende mochtje

naar bi n n e n :

t e n n i s s er s kwa m e n a a n r ijd e n e r v o o r e e n r e ch e r ch e u r ,

e n ko n d e n

zo

e n e r a ch te r e e n re-

tutoyeren, daarna was het 'hoogheid',

de prinse n

en Beatrix 'koninklijke

hoogheid' en later 'majesteit'. Maar dat riep ik natuurlijk niet op de baan, alleen ter begroeting.

Tennisop de atoombunker Op Paleis Huis ten Bosch was oorspronkeliik geen plaats gereserveerd voor een tennisbaan, wel voor een atoombunker in de tuin. Totdat bleek dat hêt dak van de bunker precies de maat van een tennisbaan had. Sindsdien kan op het dak van de bunker een balletje worden geslagen,

Zo riep ik tijdens de les niet 'mooie bal majesteit', maar gewoon 'mooie bal'." Niet alleen op

de tennisbaan leerde Wim Mulder de meer persoonlijke kant van de Oranjes kennen. I'Ik heb een dochterlie dar gehandicapt geboren is, en na de geboorte kreeg ik van koningin Beatrix een hele mooie brief. Zo leerde ik een bijzonder warme kant van haar kennen, die buitenstaanders misschien niet direct zouden verwachten." <ó Texst: Wnrren WtJN H ovE N/ Foto: P rer R oonor

Augustus 2OO0 VORSTEN 15


+?

s

.;?

r !

Átl

t*

I

Í

f -;-Ë

-a.

t'

i',:*;i:j',,

Pfl-. it'i .';.,,-.

.a!?,*i, ' ".:."irn j" , '

á


eeds Hippokrates schreef medische verhandelingen

over kuren met bronwater,

e n l n het decadente Rome wedijverden de keizers met elkaar in verfijnde badcultuur.

Door geheel Europa zijn nog restanten te vinden van Romeinse thermen en aquaducten: van Boedapest in Hongarije

tot het Britse Bath (een toepasselijker naam is nau-

welljks denkbaar), waar de Romeinen al in de eerste eeuw warme bronnen ontdekten. In de l9e eeuw waren bij vele leden van de Europese jetset vooral de Boheemse kuuroorden bijzonder populair. In steden als Karlsbad en Mariénbad (nu Karlor,yVary en Marianske Lazne in Tsjechië) is veel van dit romantische Boheemse verleden bewaard gebleven. Goethe bezocht Karlsbad liefst 13 keer, en ontmoette daar tljdens één van zljn bezoeken Beethoven. De eeuwenoude 'Sprudel'-bron

spuwt hier nog immer

2000 liter dampend water per minuut l2 meter hoog de lucht in. Pas op met drinken: de temperatuur is 73 graden Celsius! De historie wil dat de honden van keizer Karel fV de hete bron in 1350 ontdekten, door aan hetwater de lippen te branden. Deze oerbron wordt afgetapt naar 12 bronnen in fraaie colonnaden en priëlen. In de gloriejaren van de Donau-monarchie

flaneerde en flirtte hier de Habsburgse chique. In 1911

schuifelden er welgeteld 70.935 eeregistreerde kuurgasten langs de Sprudel. De tijden zijn veranderd; nu wandelen hier de 'nieuwe-rljken' uit Rusland, met heel wat minder oog voor historisch besef.

Kurenmaarook golfenen tennissen in BadDriburg Onze Oosterburen

beschikken over een zeer rijke kuurtraditie.

tientallen plaatsnamen die beginnen of eindigen met'Bad',

Duitsland kent vele

soms zelfs dubbelop zoals

het wereldvermaarde Baden-Baden, één van de meest luxueuze kuuroorden

van Eu-

ropa tegen de westelijke hellingen van het Zwarte Woud. Het grafelijke Bad Driburg is eigendom van de aan ons koningshuis verwante familie Von Oeynhausen-Sierstorpff en de geboorteplaats van prinses Armgard, van prins Bernhard..faren geleden verbleefprins ren. Naast kuurbaden

de moeder

Claus hier om enkele maanden te ku-

en weldadige rust wierpen ook de sportieve inspanningen

op

golÊ en tennisbaan hun vruchten af, waarblj onze Prins-gemaal vaak gezelschap kreeg van zijn goede vriend Caspar graafvon Oeynhausen-Sierstorpff. En het gehele sym-)


pathieke

kuurstadje

'Prinz Claus kann wieder lachen,

wist na zijn succesvolle verblijf:

geheilt durch Deutsches Quellwasser!'. Het voormalige Mariënbad met z'n Habsburg-gele groene daken telt liefst 40 natuurlijke

bronnen.

ton-sur-ton

huizen met rode en bevinden zich

In de heuvels rondom

en soms sPontaan onspringend

er nog eens 100, veelal niet gecultiveerd

voor de voe-

ten van een verraste wandelaar. De eerste Habsburg op de Boheemse troon, Ferdinand te maken door hier zout te gaan winnen. Het werd I, dacht zijn land onafhankelijker geen succes. Hoewel... de bron spuwt nu glauberzout, een probaat laxeermiddel. Veel landen

hebben

bij huis is Spa een bekende

Dicht

zo hun eigen kuurtraditie.

naam. Nadat de Russische tsaar Peter de Grote er in l7l7 heel sophisticated

genas troonde

problemen

van zijn chronische

maag-

Europa naar de Belgische Ardennen

te kuren. De Britten gingen zo ver dat z1j de plaatsnaam adopteerden

om

om er hun ther-

male baden mee aan te duiden, zodat in het Engelse spraakgebruik met een 'spa' in het algemeen een kuuroord

wordt bedoeld.

van Europa Bad Ems:zomerhoofdstad gezet. Ten noorden van

De Oranjes hebben meer voetstappen in Duitse kuurplaatsen Bad Driburg,

in het voormalige

vorstendom

midden van zijn unieke palmentuinen,

teligt Bad $rmont Koning WilEuropa. van

Waldeck-Ppmont,

de meest noordelijke

lem III leerde hier prinses Emma kennen, met wie hij in 1879 huwde. Bad Ems, schitterend nitriumhoudende

gelegen aan de Lahn en vooral bekend om de geneeskrachtige

bronnen, werd ooit de 'Zomerhoofdstad

men door de toenmalige

gastenlUsten bladerde

van Europa'genoemd.

met ernaast de opengeslagen

AIs

Gotha

trof men daarin nauwelijks namen aan die de kuurstad niet bezochten. Wilhelm kwam elkjaar

gen te verzorgen,

eerst als Koning

hij die laatste waardigheid nabijgelegen

nimmer

van Pruisen en vanaf 1871 als Duits Keizer hoewel Bad Ems viel zelf in 1866, evenals het

ambieerde.

resideerde

Nassau, aan Prt-risen toe. Wilhelm

het Kurhaus, nog steeds de keizerlijke vleugel genoemd. 12 en van 3 tot 6 achter zijn schrijftafel

in de zuidoostvleugel

marmeren

voor even een treuroord.

met stapels indrukwekkende

gedenkteken

In het kuurpark

van

Hier zat hij dagelijks van 9 tot akten voor zich'

Hij was een graag geziene gast, en toen hij in 1888 op 9Ojarige leeftijd stierfwerd kuuroord

I

in de woege zomer voor enkele weken naar Bad Ems om zijn luchnve-

het

staat nog steeds het imposante wit

te zljner nagedachtenis.

I kon gul zijn voor anderen ÍÍtaar spaarzaam voor zichzelf ' Bad Ems schonk hij grote sommen geld voor de bouw van verschillende kerken, zoals de Russisch orWilhelm

Zondagochtendconcert (Friihschoppen) in Bad Ems, omstreeks de jaren twintig. Maar nog steeds is het er goed

l8

thodoxe kerk uit 1876 aan de Wilhelms Allee. Maar aangebroken

flessen wijn moesten

weer afgesloten worden tot de volgende maaltijd, dat deed aan de smaak niets af vond h!j. Wat hij niet wist, was dat zijn bedienden

steeds nieuwe flessen lieten aanrukken

toeven, bijvoorbeeld in het Kurhotel, gelegen aan de Lahn. Onder de impo-

maar deze eerst leeggoten tot het peil waar de keizer de vorige keer gebleven was'..

sante colonnade in Baden Baden.

zijn gevolg van 150 personen, waaronder

VORSTEN

Augustus 2000

Een bezoek van tsaar Alexander

II aan Bad Ems ging nooit onopgemerkt

voorbij met

alleen al zes topkoks. Evenals zijn oom Wil-


Gellért

helm l droeg ook de Tsaar uit het hrr i s R o n r a n o v t i j d en s zijn v erblijf

i n B a d E m s m e e sta l

burgerkleding.

Iedere ochtend

gafhij om acht nur precies, begeleid door zijn adjudant, acte de présence blj de ger-rezende bronne n

v o o r z i j n b e ha n d e -

ling. Op één van zljn uitstapjes bez oc h t h i j h e t D i a k o n e sse n ht ris in h e t v e r d e r o p a a n d e Rljn

gelegen

Kaiserswerth.

Daar w a s o o i t e e r t h e e l b ijzo n dere verpleegster opgeleid, die haar s p o r e n v e r d i e n d e in d e door A l e x a n d e r I I j a m me r lijk verloren Krimoorlog:

Florence

Night in g a l e . . . Anno 2000 is het nog steecls goed toeven en ktrren in Bad E ms . T u s s e n h e t k u r - e n d o o r k an m e n

genieten

van een

wandel i n g d o o r h e t s ch ild e r ac ht ige K t r r p a r k ,

een open-

I uc ht c o n c e r t b i j w o n e n o f e e n rilje maken in de tandradbaan naar de M a l b e r g n l e t f r aa i u itzicht op het Lahndal waarvan in een r o n ) a n t i s c h v er - le d e n ook ar t i s t i e k e g e n i e ë n a ls Ric lrald W a g r r e r . P a t r l D e la cr o ix en Dos t o j e w s k i g e r r o t e n . He t I ux ueuz e K u r h o t e l

B a c l [,m s

was een s t o n e e l v a n E u r o p a ' s gek roo n d e h o o f d e n

en hoge

adel. Var-r hoeveel vorsten err prinsen staan hier de voetstappen? T E K S T :W A L Ï E RW I J N H o V EN F oro' s : A B C , C n p r r n r P Ho r o s, RBP

Twee artikelen in Vorsten  

Interview met de tennisleraar van de Oranjes + artikel over koninklijke kuuroorden. Tekst: Walter Wijnhoven

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you