Page 1

Fact.

Nr.4 • 2010 Magazine voor de relaties van Deloitte

Duurzaam & Innovatief

Wubbo Ockels Natuurkundige, ruimtevaarder, professor:

Gail Whiteman Hoogleraar Duurzaamheid:

Marlou van Campen Marketingmanager WNF:

“Bij jonge mensen is een communitydrang zichtbaar”

“Bedrijven zijn onderdeel van het probleem én de oplossing”

“We willen graag in dialoog met fans, vrienden en donateurs”

FACT4_2010_8.indd 1

07-12-10 10:35


Al Gore opent Innovation Growth Track Hoog bezoek bij de eerste Innovation Growth Track-sessie van Deloitte Innovation: een select gezelschap CEO’s van Deloitteklanten luisterde op 22 november ademloos naar Al Gore, bekend als duurzaamheidsgoeroe, Nobelprijswinnaar en voormalig vice-president van de Verenigde Staten. Het Innovation Growth Track-programma is een CEO-only-programma en een partnership van Deloitte Nederland en FutureWorld, bedoeld om Deloitte en haar klanten te helpen om hun eigen toekomst te begrijpen en (opnieuw) vorm te geven. Via methodes als ‘divergent thinking’ helpt FutureWorld bedrijven om zichzelf te wapenen tegen de ‘tsunami’s van verandering’ die op hen afkomen in deze spannende tijden. Deloitte Nederland nodigt CEO’s van zijn ‘key clients’ uit voor sessies van het Innovation Growth Track-programma. Na Al Gore komen in 2011 nog enkele topsprekers naar Nederland, waaronder Nassim Taleb (auteur van ‘The Black Swan’), Juan Enriquez (expert op het gebied van nanotechno-logie), Erik Brynjolffson (director MIT Center for Digital Business), Don Tapscott (auteur van ‘Wikinomics’) en Mervyn King, professor in corporate governance. Meer weten? www.deloitte.nl/growthtrack 2 FACT4_2010_8.indd 2

07-12-10 10:35


Al Gore

3 FACT4_2010_8.indd 3

07-12-10 10:35


Inhoud p.8

De alleskunner Wubbo Ockels is natuurkundige, piloot, ruimtevaarder en hoogleraar. Hij werkt voltijd als hoogleraar Duurzame Technologie (in het Engels: Applied Sustainable Science Engineering and Technology (ASSET)). Hij is als bijzonder

p.14

hoogleraar verbonden aan de

Duurzaamheid beloond Volgens het onderzoek

Rijksuniversiteit Groningen.

‘A sustainable future’ zet 97 procent van de commissarissen duurzaamheid hoog op de agenda. En 83 procent

p.16

WNF goes social

denkt dat de samenleving

Deloitte ontwikkelde de Online

van hen meer toezicht op die

Customer Intelligence. Voor

duurzaamheid verwacht.

het Wereld Natuur Fonds een uitkomst, aldus Marlou van Campen, marketingmanager bij het WNF.

p.20

Goed werk! Deloitters hebben niet alleen een economische, maar ook een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Ook privé speelt dat een rol. Een portret van acht van hen.

Fact is het relatiemagazine van Deloitte en wordt via controlled circulation verspreid. Fact verschijnt viermaal per jaar in een oplage van 15.000 exemplaren.

Redactieadres: Deloitte, t.a.v. Walter Wijnhoven, Postbus 2031, 3000 CA Rotterdam, nlbcfact@deloitte.nl

Concept en realisatie: MediaPartners LoyaliteitsCommunicatie Druk en lithografie: HENK Grafimedia center

4 FACT4_2010_8.indd 4

07-12-10 10:36


p.28

p.30

De 50 snelsten

Verantwoord bezig

p.34 Het Nieuwe Werken

Elk jaar is er de verkiezing

Hoe maatschappelijk

Werken wanneer, waar en hoe

van de 50 snelstgroeiende

verantwoord ondernemen

je wilt – iedereen wil het.

technologiebedrijven

bedrijven in de voedings-

Maar hoe implementeer je dit

in de Benelux. Twee

middelenindustrie? Philip den

in de organisatie? Het Nieuwe

bedrijfsportretten.

Ouden, voorzitter FNLI en

Werken is geen hype, maar

Udeke Huiskamp, senior

een feit.

manager bij Deloitte, spreken zich uit.

p.37

That’s entertainment

p.40

p.42 Ladies only

“Ik zie hoop”

De businessprocessen in de

Gail Whiteman specialiseerde

Op het Ladies Only Executive

entertainmentindustrie mogen

zich in sociale en milieukundige

Breakfast in Utrecht sprak

wel wat strakker, wil deze

vraagstukken in het bedrijfsleven.

oud-minister Jacqueline

branche kwaliteit blijven

Als buitengewoon hoogleraar

Cramer. “Duurzaamheid

leveren. Hoe kijken de

heeft zij een visie op de klimaat-

komt uit het hart.”

beslissers hier tegenaan?

verandering en ziet zij quick wins.

Aan dit nummer werkten mee: , Carla Bakkum, Marcel Bekedam, Sabine Bison, Marko Cortel, Arlette van Dort, Chris Engeler, Maartje Geels, Paul Groothengel, Helen den Held, Hans van den Heuvel, Bianca van Hilst, Chris van

Houts, Erik Huizer, Jeroen de Jager, Karen Jochems, Marion de Koning, Brenda van Leeuwen, Michiel Mastenbroek, Vincent Peeters, Mireille Spapens, Martijn Steiner Lovisa, Nora Vrba, Walter Wijnhoven

© 2010 MediaPartners/Deloitte. Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen en/of gereproduceerd zonder schriftelijke toestemming van de uitgever en producent.

5 FACT4_2010_8.indd 5

07-12-10 10:36


Boven op het nieuws

Effie voor Innovation… Deloitte Innovation, de innovatieve tak van Deloitte Nederland, won een Bronzen Effie, de prijs voor effectieve reclame, voor de interne campagne. De campagne is ontwikkeld door reclamebureau Doom & Dickson. De prijs is voor een campagne die vrijwel 100 procent binnen de muren van het Deloitte-concern plaatsvond. De jury moest even wennen aan deze ongebruikelijke inzending, maar kwam tot de conclusie dat de case buitengewoon was. De campagne heeft ervoor gezorgd dat Deloitte-medewerkers massaal zijn gaan innoveren. Al in het eerste jaar werden niet de geplande drie, maar zestien innovaties concreet naar de markt gebracht. Het tweede jaar staat de teller al op 41 geïmplementeerde ideeën. De omzet bedraagt het dubbele van de toch al ambitieuze doelstelling. De campagne sprong in het oog door tot douches omgebouwde liften in Deloitte-kantoren om medewerkers te stimuleren goede ideeën te ontwikkelen. Voor ieder ingestuurd idee is een Philips Reading Light naar kinderen in Afrika gestuurd. Meer informatie: www.deloitte.nl/innovation

…licht voor Afrika “When you see the light, they see the light.” Met deze intrigerende slogan werden honderden Deloitters begin dit jaar aangezet tot innovatieve actie. Het indienen van een goed businessidee werd beloond met een Reading Light van Philips voor kinderen in Afrika. Met deze led-leeslamp op zonne-energie kunnen kinderen die het thuis zonder licht moeten stellen toch lezen en hun huiswerk maken als het buiten donker is. Voor de bijna duizend ingediende ideeën zijn inmiddels duizend Reading Lights overhandigd aan Georgina Kwakye, oprichter van de Stichting Ghanasi. Haar stichting zet zich in voor het verbeteren van de positie van de lokale bevolking op het gebied van onderwijs en zorg in Ghana. “In de binnenlanden, waar weinig dorpen elektriciteit hebben, bieden deze Reading Lights perspectief voor de toekomst van veel kinderen”, aldus Kwakye. Bestuursvoorzitter Roger Dassen: “Dat innovatie op deze manier bijdraagt aan de educatie van jonge mensen in Afrika was voor ons een extra motivatie.” Meer informatie: www.ghanasi.com

Impact Day 2010 – Leerzame dag voor jongeren Op 17 november hebben honderden Deloitters hun tijd en kennis ingezet tijdens de jaarlijkse Deloitte-vrijwilligersdag ‘Impact Day’, onderdeel van de Deloitte Fair Chance Foundation, om jongeren in achterstandsituaties een leerzame dag te bieden. Zo leerden kinderen uit het basisonderwijs op verschillende plaatsen in het land op een leuke manier over de waarde van geld en werden ze gemotiveerd om over hun eigen financiën na te denken. Onder begeleiding van Deloitters doorliepen kinderen de (spel)modules van De Geldkoffer van het NIBUD. In een ander project keken Deloitters naar het Groeiplan van Stichting Hoedje van Papier, ontwikkeld binnen het Groeiprogramma van het Oranjefonds. In Rotterdam bracht ‘Kinderpersbureau Katendrecht’ een bezoek aan het Deloitte-hoofdkantoor, de Maastoren. Vanaf de 44 e etage hadden de ‘kids’ uitzicht op hun eigen school en wijk. Over dit ‘hoog bezoek’ brachten de kinderen verslag uit in een zelf geproduceerde krant.

6 FACT4_2010_8.indd 6

07-12-10 10:36


Oracle Global Application Partner

Academy

Tijdens de jaarlijkse Oracle Open World

De Deloitte Academy verzorgt cursussen en

conferentie in San Francisco ontving

masterclasses voor het hoger- en

Deloitte de prestigieuze Global Application

middenkader bij publieke en private

Partner of the Year Award.

organisaties over financiële en fiscale

Wereldwijd zijn er meer dan 8000

onderwerpen.

consultants van Deloitte betrokken bij

Kijk voor uitvoerige omschrijvingen van

Oracle-projecten. De traditionele concur-

onderstaande trainingen en inschrijvingen

renten op dit gebied als Accenture, IBM,

op www.deloitte.nl/academy.

PWC en Cap Gemini heeft Deloitte daarmee achter zich gelaten. Oracle komt komend jaar op de markt met een nieuwe geïnte-

Jaarrekening lezen voor raadsleden 11 januari 2011 – Amersfoort

greerde applicatie onder de naam Oracle Fusion. Deloitte Nederland investeerde in samenwerking

Kostenbesparing door verlaging van

met Oracle de afgelopen twee jaar veel tijd en energie in de ontwikkeling en voorbereiding van deze

invoerrechten

nieuwe applicatie. Meer informatie: Stef Oud, partner Deloitte, soud@deloitte.nl

20 januari 2011 – Sint-Michielsgestel Governance voor raadsleden

Deloitte regeert

25 en 26 januari 2011 – Utrecht WMO: verbeter het financieel beheer! 9 februari 2011 – Utrecht

“Er wordt een btw-compensatiefonds voor de zorg ingevoerd. Hierdoor

Leiderschaps Masterclass

kan meer werk worden uitbesteed en kunnen de efficiency en kwaliteit

14 en 15 februari 2011 – Amersfoort

toenemen” zo staat in het regeerakkoord van het kabinet-Rutte. Achter deze passage in het hoofdstuk Gezondheid gaat een plan schuil dat Deloitte Gezondheidszorg ontwikkelde. Dit plan zorgt voor

De financiële positie van gemeenten 15 maart 2011 – Utrecht

honderden miljoenen aan bezuinigingen in de zorg zonder dat er

Kostenbesparing door verlaging van

kwaliteit verloren gaat. Het compensatiefonds voor de zorg levert een

invoerrechten

structurele besparing op van circa 200 miljoen per jaar op de kosten van de curatieve zorg. Als we dit bedrag extrapoleren naar de hele gezondheidszorg, spreken we over structureel 800 miljoen besparing per jaar.

17 maart 2011 – Sint-Michielsgestel Real Estate for Education 22 maart 2011 – Amersfoort

Een financiële aanpak die het nieuwe kabinet, dat voor een gigantische bezuinigingsoperatie staat, als muziek in de oren klonk en die werd gepromoveerd tot nieuw regeringsbeleid. Meer informatie: Adriaan Lieftinck en Remko Geveke, partners Deloitte, alieftinck@deloitte.nl en rgeveke@deloitte.nl

Digitale factuurverwerking, primair en voortgezet onderwijs 5 april 2011 – Amersfoort

Optimisme Na een flinke dip (-18%) in het tweede kwartaal van 2010, is de stemming onder de CFO’s bijgedraaid, zo blijkt uit de resultaten van de Deloitte CFO Survey, derde kwartaal 2010. Op dit moment is 56% van de CFO’s positief over de financiële vooruitzichten van hun organisatie. Dit optimisme gaat gepaard met een positieve verwachting ten aanzien van de cash flow (81%) en risicomijdend sentiment (78%). Voor het eerst sinds het uitbreken van de crisis prefereren CFO’s bancair krediet (47%) boven de aandelenmarkt (27%) als financieringsbron. De voorkeur voor de obligatiemarkt blijft bestaan en stijgt naar een recordniveau (58%). Bekijk de complete surveyresultaten op www.deloitte.nl/cfo-survey.

7 FACT4_2010_8.indd 7

07-12-10 10:36


Coverinterview

8 FACT4_2010_8.indd 8

07-12-10 10:36


Wubbo Ockels, professor in duurzaamheid Tekst: Carla Bakkum Fotografie: Maartje Geels

“Duurzaamheid is een kwestie van beschaving” Willen bedrijven er over twintig jaar nog zijn, dan is maatschappelijk verantwoord ondernemen pure noodzaak, aldus Wubbo Ockels, voormalig ruimtevaarder en nu professor met een duurzaamheidsmissie. Gepassioneerd sprak hij hierover met Marcus van den Hoek, Energy & Resources Leader bij Deloitte. Hoe maatschappelijk verantwoord is het huidige Nederland? “De traditionele Nederlandse koopman heeft weinig met ethiek. De VOC-mentaliteit zit nog diep in onze genen. Dat is ook de reden waarom Nederland als land op het gebied van duurzaamheid zwaar achterloopt. Op de Europese ranglijst voor duurzame energieopwekking staan we bijvoorbeeld op de achttiende plaats, met slechts zeven procent van onze stroom uit hernieuwbare bronnen. Ondertussen zijn er plannen voor meerdere nieuwe kolencentrales en een nieuwe kerncentrale. Wat in Duitsland niet mag, kan bij ons – net over de grens – nog gewoon.

>> 9

FACT4_2010_8.indd 9

07-12-10 10:36


Coverinterview

“We zijn veranderd van een kenniseconomie in een meningeneconomie” >>

Waar we ook steken laten vallen is bij het onderwijs.

intelligente energieoplossingen. Athlon Car Lease heeft

Het overbrengen en behouden van de kwaliteit van

voor haar klanten een Duurzaam Mobiliteitsplan

onze kennis is ook een maatschappelijke verantwoorde-

waarmee autogebruik en CO2-uitstoot wordt vermin-

lijkheid! Nederland geeft procentueel het minste uit aan

derd. Van Houtum Papier kreeg als eerste papierfabri-

onderwijs en onderzoek van heel Europa. De ontwikke-

kant het cradle-to-cradlecertificaat. En dan noem ik er

ling van talent komt daarmee in gevaar. Maar het

nog maar een paar. In de kasbouw, de bloementeelt, de

ergste nog is dat het respect voor kennis, voor feiten,

stamboekveehouderij – paradepaardjes van de Neder-

verdwijnt. We zijn veranderd van een kenniseconomie

landse economie – wordt ook sterk ingezet op duur-

in een meningeneconomie, waar wetenschappelijke

zame innovatie. Ik sta versteld van het tempo waarin

rapporten, die uiteindelijk met belastinggeld betaald

bedrijven ineens inzien: dit is nodig, dit moeten we nu

worden, in een la verdwijnen en meningen het debat

doen, anders zijn we er in de toekomst niet meer.

domineren.”

Het ultieme bewijs zie ik in de ontwikkelingen in de kantoorbouw. Er wordt tegenwoordig bijna geen enkel

Dat klinkt somber. Maar dat bent u toch helemaal

kantoorgebouw meer neergezet dat niet duurzaam is.

niet?

Voor conventionele gebouwen valt er geen bank-

“Zeker niet. Nederland is slim. Het is een intelligent

financiering meer te krijgen, want zo’n gebouw moet

land. In de afgelopen drie jaar zie ik aan de basis een

meer dan twintig jaar mee, en iedereen ziet dat

enorme groei in de hoeveelheid maatschappelijk

niet-duurzame gebouwen straks geen waarde

verantwoorde initiatieven. Ten eerste de bijzondere

meer hebben.”

projecten die lagere overheden in gang zetten. De gemeente Almere, bijvoorbeeld, is de nationale

Zal de nieuwe rechtse constellatie in de Neder-

proeftuin geworden voor duurzame gebiedsontwikke-

landse politiek hier nog invloed op hebben?

ling, en in Lochem, Winsum en Texel zijn energiecoöpe-

“Ik denk van niet. Alles wat ik zojuist omschreef

raties opgericht. Maar ook het bedrijfsleven laat zich

gebeurt zonder bemoeienis van de regering, innovatie-

niet onbetuigd. Atos Origin biedt energiebedrijven

platforms, subsidies of wat dan ook. De overheid loopt

wereldwijd IT-ondersteuning bij het realiseren van

dus nu al achter de feiten aan. Men heeft nagelaten om

10 FACT4_2010_8.indd 10

07-12-10 10:36


Nederland duurzaam op de kaart te krijgen. We hebben de windmolens verspeeld, daarin lopen andere landen inmiddels voorop. Maar het regeren wordt ingehaald door wat er zich in de maatschappij voltrekt. Consumenten volgen hun eigen instincten. Die gaan

Wubbo Ockels (1946) is bij het grote

straks bijvoorbeeld op grote schaal zonnepanelen

publiek vooral bekend als de man die in

kopen. Bijna niemand weet het, maar je steekt ze

1985 als eerste Nederlander de ruimte

gewoon in het stopcontact en ook zonder subsidie

inging met de Spaceshuttle Challenger.

leveren ze nu al goedkoper stroom dan de energiemaat-

Meer recent haalde hij het nieuws met

schappij – 17 cent versus 21 cent per kWh. En de prijs

duurzame hoogstandjes als de zonne-

gaat binnenkort nog veel verder omlaag. Ook de

racewagen Luna, de laddermolen, die via

elektrische auto, die je thuis goedkoop in het stopcon-

vliegertechnologie windenergie opwekt

tact kunt opladen, gaat straks zo snel aanslaan dat Den

en de Superbus die voor een razend-

Haag nauwelijks weet hoe te reageren.”

snelle verbinding tussen Groningen en de Randstad had moeten zorgen. Hij

De Nederlandse handelsgeest weer?

studeerde natuur- en wiskunde en

“Dat niet alleen. In Nederland geven we maar tien

promoveerde in de kernfysica. Lange

procent van ons geld uit aan onze eerste levensbehoef-

tijd is hij verbonden geweest aan het

ten. Negentig procent gaat op aan dingen die betekenis

Europese ruimtevaartinstituut ESTEC in

en plezier aan ons leven geven. Op het moment dat de

Noordwijk. Hij is nu professor aan de

vraag naar duurzaamheid verhuist van die eerste naar

TU Delft, directeur van het Interfaculty

die tweede categorie, is het hek van de dam. Dan wil

Institute for Applied Sustainable Science,

iedereen het. Dan wordt het mode. Als je over tien jaar

Engineering and Technology (ASSET),

op de camping staat, en jij hebt als enige een tent die

en bijzonder hoogleraar aan de

niet tevens een zonnepaneel is, dan ben je een loser.”

Rijksuniversiteit Groningen. Volgend jaar hopen Ockels en zijn vrouw te beginnen

Hypes kunnen van korte duur zijn.

aan een reis om de wereld op hun

“Maar het gaat om meer. Er is bij jonge mensen een

zeiljacht Ecolution, ondanks de ramp die

communitydrang te zien. Kijk maar naar Twitter, Hyves,

dit duurzame project eerder deze maand

enzovoort. Ze zijn niet agressief, ze gaan niet de

trof: de boot bleek in de haven te

barricades op, maar het oude Woodstock-gevoel leeft

Groningen onder verdachte omstandig-

nog. De door monopolies gedomineerde maatschappij,

heden tot zinken gebracht. Zijn plan om

waar een kleine groep profiteert en de risico’s bij de

de wereldzeeën te bevaren is hiermee

grote groep terechtkomen, ontmoet steeds meer

wat Ockels betreft echter niet van de

weerstand. Deze oude structuur is lange tijd versterkt

baan. De tweemaster is dankzij allerlei

door wat ik het ‘blinde’ geld noem. Geld van beleggers

technische snufjes met twee personen te

dat via pensioenfondsen en vermogensbeheerders

bedienen, en wekt tijdens het zeilen via

overal ter wereld wordt uitgezet bij grote bedrijven, en

propellors tussen de roeren stroom op.

waar van alles mee gebeurt, zonder dat er enige

Vier dagen zeilen is idealiter genoeg om

koppeling nog is met degene die het geld fourneert.

alle boordsystemen een maand te laten

Het is geld waar geen verantwoordelijkheid aan vastzit.

draaien.

Dat is het grote probleem. Duurzaamheid heeft juist alles te maken met verantwoordelijkheid nemen: voor je

>> 11

FACT4_2010_8.indd 11

07-12-10 10:36


Coverinterview

>>

omgeving, voor je medemens, voor de toekomst. In

zijn, ruiten (dat bestaat nu al), autolak… Het is een

een duurzame maatschappij staat het concept ‘win-

genot. ‘Happy energy’ noem ik dat.

win’ centraal, en ik ben misschien een idealist, maar ik

Duurzame energie is niet zomaar een vervanging van

denk dat dat gewoon kan. De duurzame ontwikkelin-

fossiele brandstoffen, het brengt ons in het volgende

gen die je nu ziet zijn juist interessant vanwege hun

tijdperk van onze beschaving. Helemaal onderaan de

maatschappelijke gevolgen. De decentrale energie-

ladder van beschaving heb je een maatschappij waarin

opwekking bergt bijvoorbeeld eerlijk delen van macht

we altijd de goedkoopste oplossing voor onszelf op

en middelen in zich, want zon en wind zijn overal.

korte termijn kiezen. Eén sport hoger komen al andere

Gebruikers zijn voor hun energie niet langer volledig

overwegingen aan bod. Zorgvuldigheid, langetermijn-

afhankelijk van de overheid en/of een groot energiebe-

denken, rekening houden met de generaties na ons.

drijf. Het is een tikkeltje rebels, en dat voelt goed.”

Dan opereer je op een hoger ethisch niveau. De postindustriële revolutie brengt ons nog een stap verder. Tot nu toe moesten wij als mensen zo nodig de natuur aan onze wil onderwerpen. We hadden geen

“Duurzaamheid heeft juist alles te maken met verantwoordelijkheid nemen”

boodschap aan al die diversiteit. We wilden onze eigen, kunstmatige ordening daarin aanbrengen. En nu gaan we dat loslaten. Want wij mensen zijn helemaal niet kunstmatig. Op lange ruimtereizen krijgen mensen last van apathie. Dat komt, zo blijkt, door een tekort aan natuurlijke invloeden. Wij kunnen niet zonder natuur, dan voelen we ons ongelukkig. In het nieuwe tijdperk dat nu aanbreekt gaan we juist spelen met de natuur en ons voordeel eruit halen.” Een spel met alleen winnaars?

Wordt het een revolutie?

“Ja. We gaan bij het zoeken naar oplossingen veel meer

“Zeker. Wat ik ook bij mijn studenten merk is dat de

te werk zoals de natuur zelf. Organisch, divers, diffuus.

mentaliteit ten aanzien van consumptie enorm veran-

We nemen geen onbeheersbare risico’s (denk aan

dert. We deden rond het Superbus-project een

kernafval!), we proberen zoveel mogelijk van elkaar te

onderzoek onder 200 studenten, en de hoofdconclusie

leren en stellen onze plannen steeds bij. Dat is houd-

daaruit was dat de interesse in een eigen auto ver-

baar. En we gaan ervan genieten. Dat is een veel hoger

dwijnt. Er komt een non-materialistische golf aan.

niveau van beschaving.” •

Mensen zijn straks veel meer geïnteresseerd in beleving, in service. Een bedrijf als Greenwheels biedt de auto wanneer jij hem nodig hebt, zonder de rompslomp. Die kant gaat het op. En, ondanks dat ik helemaal gek ben van wind en vliegers, moet ik toegeven dat de schoonheid en het gemak van een zonnepaneel enorm is. Je legt zo’n ding neer, hij blijft 20 jaar liggen en je hoeft hem meestal

Geïnspireerd door dit verhaal? Vindt u ook dat Nederland in

niet eens schoon te maken. De stroom komt er gewoon

2050 100 procent duurzaam moet zijn? Wubbo Ockels zorgt dat

uit. En straks heb je geen apart paneel meer nodig,

uw stem in Den Haag gehoord wordt.

want dan zijn er dakpannen die tevens zonnepaneel

Lees op www.nederland2050.nl hoe.

12 FACT4_2010_8.indd 12

07-12-10 10:36


Gastcolumn: Nico Baken

“De geest moet kunnen waaien… … want de vonk kan overslaan”, zong Huub

een betere samenleving (2009) en Joep

van der Lubbe van De Dijk. Tot nu toe wordt

Dohmen schreef met Tegen de onverschillig-

duurzaamheid vaak gedefinieerd in drie P’s:

heid (2007) een pleidooi voor empathie.

People, Planet, Profit. De mensen, de grond-

Juist door onverschilligheid en gebrek aan

Nico Baken is senior strateeg/visionair bij

stoffen en de winst. Aan die drie P's die

empathie werken mensen, bedrijven en

KPN en hoogleraar Enterprise Networks

iedereen kent, zou nog een vierde P kunnen

organisaties langs elkaar heen in plaats van

aan de TU Delft.

worden toegevoegd. De P van het Griekse

samen. Hierdoor blijven er kansen liggen. In het

pneuma, dat geest, leven (adem), inspiratie of

boek The Art of Smart Living*, dat KPN samen

zingeving betekent (in het Latijn: anima). En

met TNO publiceerde, staan voorbeelden van

zinvol wordt het pas als we omzien naar elkaar

hoe we die kansen van slimmer samenleven

en gaan samenwerken. Een besef dat we de

wél kunnen benutten. Innovaties die leiden tot

laatste decennia kwijt leken te zijn, maar dat na

verbetering en kostenbesparing, zonder dat die

het echec op Wall Street weer is gaan dagen.

ten koste van de welvaart gaan, zijn vaak het resultaat van slimmer samenwerken. Een

Ons welvaartsstreven heeft ons veel gebracht,

voorbeeld van een dergelijke innovatie is de

maar we zijn nu wel in een eindfase van dit

‘smart living check-up’. Dat is een scan en

welvaartsstreven beland. Momenteel bevinden

advies aan bewoners over al hun woonaspec-

we ons in een existentiële waardencrisis, een

ten: energieverbruik, staat van onderhoud,

‘Pneuma’-crisis. In de praktijk van alledag

afgenomen diensten bij de zorgverlener,

worden we gedwongen om de zaken vanuit

verzekeringen en mediagebruik (telefoon,

een beperkt blikveld te bekijken. Eigenbelang

internet, televisie, informatiebehoeften). Deze

of het belang van de organisatie staat op de

check-up levert samenhangende adviezen op:

eerste plaats. Daarna komt pas het belang van

onderhoudsadvies wordt met energie gekop-

het grotere geheel waar we ook deel van zijn.

peld, mediagebruik wordt met zorgfuncties

Je kunt de evolutie van de mens zien als een

gecombineerd. Hierdoor is het advies prakti-

ontwikkeling van steeds verdergaande

scher, onafhankelijker en beter bruikbaar voor

opsplitsing van het productieproces in deelbe-

de betrokkenen.

“De meeste mensen zitten nog in een ontkenningsfase”

werkingen. In het huidige IT-tijdperk is deze arbeidsdeling verder doorgevoerd dan ooit.

Hoe komt het dat die slimme en duurzame

Hierdoor is uiteindelijk een grote inefficiency

samenleving nog niet gerealiseerd is? De

ontstaan. Het maakt de samenleving dehu-

meeste mensen geloven nog steeds in

maan, onbegrijpelijker en oppervlakkiger, en

economisch herstel en denken dat we ons

mensen onverschillig. En wie weet nog dat

gedrag niet hoeven aan te passen. Ze zitten

onverschilligheid de grootste van de zeven

nog in een ontkenningsfase: cognitieve

ondeugden is? Wat we nu nodig hebben, is

dissonantie. Het is een eyeopener als je op een

precies het tegenovergestelde: empathie. Ik

dag ziet dat je door samen te werken en om te

ben gelukkig niet de enige die dat vindt. Ook

zien naar de ander, sneller vooruitkomt. Dan

Frans de Waal en Joep Dohmen beweren dat in

kan de geest waaien en zal de vonk overslaan.

* Een exemplaar van The Art of Smart Living

hun boeken. Frans de Waal schreef Een tijd

is op te vragen bij TNO ICT door een e-mail te

voor empathie, Wat de natuur ons leert over

sturen naar info-ict@tno.nl.

13 FACT4_2010_8.indd 13

07-12-10 10:36


Onderzoek commissarissen

Leven van de wind Duurzaamheid staat hoog op de agenda bij 97 procent van de commissarissen die ondervraagd werden voor de Deloitte Commissarissen Survey ‘Een duurzame toekomst’. Honderd commissarissen van beursgenoteerde ondernemingen, publieke instellingen en de grote midden- en kleinbedrijven reflecteerden op het belang van duurzaamheid, de rol van commissarissen daarbij, toetsingscriteria en bestuurdersbeloningen. Maar liefst driekwart van alle ondervraagde organisaties heeft duurzaamheid opgenomen in de strategische doelstellingen. Opvallend is dat slechts een derde het duurzaamheidsbeleid meeneemt in de kpi’s (key performance indicators), terwijl 70 procent van de commissarissen wil dat dit gebeurt. Er is dus nog veel te winnen! Belangstelling voor het onderwerp is er zeker, dat blijkt ook uit de waardevolle suggesties die commissarissen deden bij het Deloitte-onderzoek ‘Een duurzame toekomst’. Volgens Caroline Zegers, partner Executive Compensation Consulting en initiator van het onderzoek, wordt er veel Tekst: Edith Vos

nagedacht over duurzaam ondernemen. “Ik hoorde dat

Fotografie: Sabine Bison

ook terug van de deelnemers. Zo stelde iemand dat de

14 FACT4_2010_8.indd 14

07-12-10 10:36


Caroline Zegers, partner Executive Compensation Consulting: “De stap naar duurzaamheid belonen”

aandacht voor een deel te verklaren is door welgemeende zorg over het milieu en het financiële en economische stelsel, maar dat het voor een deel ook van belang is voor de reputatie. ‘Een organisatie kan het zich niet permitteren geen aandacht aan duurzaamheid te besteden’, was een van de opmerkingen van een van de commissarissen in het onderzoek.”

“Van commissarissen wordt een visie op duurzaamheid verwacht”

Samenleving verwacht meer toezicht Caroline Zegers merkt dat duurzaamheid en belonen

inhoudelijker zal worden. Tel daarbij op dat bijna

onderwerpen zijn die commissarissen bezighouden – ze

driekwart van hen wil dat de organisatie kpi’s opstelt in

worstelen met hun rol. “Van een commissaris wordt

het kader van duurzaamheid, en het is een kwestie van

verwacht dat hij of zij een visie vormt op duurzaamheid,

tijd tot duurzame bestuurdersbeloningen gemeengoed

gaat sparren met de bestuurders en daarin een kritische,

worden. Vanuit hun positie kunnen commissarissen

toetsende rol inneemt. Ook ten aanzien van het

ervoor zorgen dat er goede kpi’s komen. En de stap

opstellen van bestuurdersbeloningen. In de toekomst

naar duurzaam belonen is een belangrijke, zegt Caroline

moeten ze echt een steviger rol gaan spelen om dit te

Zegers: “Alleen op die manier komt duurzaamheid echt

bereiken.” Uit het onderzoek blijkt dat zij zich dit

in de genen van de organisatie.” •

bewust zijn. Op de vraag of commissarissen denken dat de samenleving meer toezicht van hen verwacht om

Meer informatie: www.deloitte.nl/commissarissen-survey of

duurzaamheid na te leven, zegt 83 procent ‘ja’.

neem contact op met Caroline Zegers, voorzitter Commissarissen Programma: 088 288 21 30,

Raad van commissarissen beslissend Commissarissen lijken nu vooral op zoek naar ondersteuning bij het concretiseren van het strategische duurzaamheidsbeleid en het vertalen daarvan in goede en transparante kpi’s. Deloitte ontwikkelt hiervoor passende producten, waaronder hulp bij het opstellen

Hoe duurzaam bent u zelf?

van meetbare kpi’s die tot duurzame waardecreatie

“Verantwoordelijkheid zit hem in kleine

leiden. Voor het vaststellen van die beloningen ziet

dingen: spaarlampen, wassen op 30˚C,

90 procent van de commissarissen een belangrijke taak

biologische ingrediënten en het ondersteunen

weggelegd voor de raad van commissarissen. Ook

van ontwikkelingsprojecten. En de auto bij

voorziet meer dan 60 procent dat de eigen rol steeds

kleine afstanden laten staan.” 15

FACT4_2010_8.indd 15

07-12-10 10:36


Social media

WNF goes social Tekst: Arlette van Dort Fotografie: Sabine Bison

Online Customer Intelligence (OCI) van Deloitte biedt inzicht in wat consumenten via social media te zeggen hebben. Voor het Wereld Natuur Fonds is OCI een aanvulling op zijn social-mediastrategie.

16 FACT4_2010_8.indd 16

07-12-10 10:36


Social media

“Op Hyves, Twitter en allerlei fora wordt veel over het

Snel inzicht

WNF gesproken”, vertelt Marlou van Campen, online-

Van Campen is blij verrast met de inzichten die OCI haar

marketingmanager bij het Wereld Natuur Fonds. “Social

opleverde. Zo bleek op Hyves met name over dieren

media zijn een belangrijk onderdeel van onze online-

gecommuniceerd te worden. “Wij kunnen die mensen

marketingstrategie. Het WNF wil graag in dialoog met

informatie voor een artikel, werkstuk of spreekbeurt mai-

fans, vrienden en donateurs. Maar hoe wordt er over het

len, of leuke filmpjes. Hyves is dus een fantastisch

WNF gesproken, en waar? En hoe verhouden wij ons wat

platform als je een actie rond dieren houdt”, vertelt ze.

dat betreft tot de andere goede doelen?”

“Maar over klimaatverandering wordt op Hyves weinig uitgewisseld. Daarvoor moet je eerder op verschillende

Meten is weten

fora zijn. Stand.nl is bijvoorbeeld opgekomen als forum

Dat was een perfecte vraagstelling voor Raoul van de Hoef

waar voor WNF relevante onderwerpen besproken

van Deloitte’s Online Business Transformations. Van de

worden. Daar heeft het voor ons dus zin om mee te

Hoef helpt organisaties met innovatieve en meetbare

praten. Natuurlijk verschuiven die fora door de tijd heen.

strategieën om hun business structureel te laten groeien

Dat is zelf niet bij te houden, met OCI krijgen we hierin

via digitale mogelijkheden. WNF zag de innovatieve

sneller inzicht.” Een ander inzicht is het verschil in

aanpak wel zitten en het eerste Online Customer Intelli-

woordkeus tussen de organisatie en de geïnteresseer-

gence-onderzoek kon van start gaan.

den. Van Campen: “Internationaal gebruikten we

“OCI is geboren uit de ambitie om social media meetbaar

regelmatig het begrip ‘global warming’, maar mensen

en inzichtelijk te maken”, licht Van de Hoef toe. “We

gebruiken onderling andere termen zoals ‘climate

hebben een product ontwikkeld dat een groot aantal

change’ of ‘klimaatverandering’. Als wij onze boodschap

social-mediaplatformen zoals Twitter, Hyves en Fok.nl

willen overbrengen, moeten we natuurlijk wel dezelfde

afstruint op zoek naar consumentenmeningen. Die

taal spreken. Dit inzicht is dus handig voor onze teksten,

informatie zetten we om in inzichten voor onze klanten.

maar ook voor onze zoekmachineoptimalisatie. We

Vervolgens maken we die inzichten actiegericht en helpen

worden beter gevonden als we termen die mensen

bedrijven om op basis hiervan hun marketing, product-

gebruiken in onze onlineteksten terug laten komen.”

innovatie of customer service bij te sturen.” Ambassadeurs voor het leven Blogs, tweets en communities

Van Campen wil graag terugkomen op de pijlers waarop

“Er zijn allerlei blogs, tweets en communities over het

WNF zijn social-mediastrategie heeft gebaseerd. Naast

WNF, of over de onderwerpen die voor ons interessant

luisteren en informeren is dat ook meedoen, in de zin

zijn”, vervolgt Van Campen. “We willen weten wie daar

van samen met anderen proberen iets op te zetten. “Dat

informatie uitwisselen en waarover. Simpelweg om terug

doe je door mensen op te zoeken in hun passies, en hen

te kunnen praten, en om mensen beter van dienst te

vragen met jou mee te doen”, vertelt ze. “Maar wat zijn

kunnen zijn. Om nieuwe ambassadeurs te vinden die zich

die passies? Uit de WNF-profielanalyse bleek dat mensen

willen inzetten voor het WNF. En om onze mediakeuze

die bij het WNF horen bovengemiddeld geïnteresseerd

mede te laten bepalen door voorkeuren van mensen die

zijn in fotografie, reizen en sport. Met name de voorkeur

onze onderwerpen zo interessant vinden, dat ze er uit

voor fotografie was een eyeopener voor ons. We hebben

zichzelf ook al over bloggen.” Samen met collega’s is Van

vervolgens contact gezocht met Zoom.nl, de grootste

de Hoef met het WNF gaan verkennen wat interessante

fotografencommunity van Nederland. Samen met hen

aanknopingspunten zijn. Bij profitorganisaties wordt

hebben we een WNF-fotowedstrijd opgezet, aangekon-

gekeken naar producten en diensten, bij het WNF gaat

digd met een groot artikel over het WNF. Meer dan

het meer over specifieke thema’s, zoals klimaatverande-

tweeduizend mensen hebben meegedaan. Een gewel-

ring, ontbossing of overbevissing.

dige synergie, want wij gebruiken natuurlijk heel veel

>> 17

FACT4_2010_8.indd 17

07-12-10 10:36


Social media

“Het WNF verbetert de dialoog met zijn ambassadeurs”

een week of twee. Daarbij kan tot een half jaar teruggezocht worden. Na enkele weken is het onderzoek gedaan en wordt de rapportage met aanbevelingen besproken. Organisaties kunnen er voor kiezen om Deloitte de resultaten blijvend te laten analyseren, of op abonnementsbasis zelf de resultaten te bekijken. Hiervoor is een training ontwikkeld, die bij het WNF door verschillende mensen gevolgd is. Van de Hoef hecht eraan te benadrukken dat OCI niet alleen een meetinstrument is, maar vooral aanleiding moet zijn tot actie: “Voor Marlou van Campen

>>

is het van vitaal belang om ambassadeurs te zoeken en foto’s in onze campagnes, in ons jaarverslag, en in onze

meer WNF-friends te krijgen. Maar er zijn meer collega’s

brochures. Zo kunnen wij een heel relevante band

van het WNF die gebaat zijn bij het onderzoek van social

opbouwen. De winnaars hebben hier in het WNF-ge-

media. Denk aan brandmanagement of persvoorlichting.

bouw een fotografieworkshop gehad, en zijn natuurlijk

Met z’n allen is zóveel uit dit instrument te halen!”

ambassadeurs voor het leven. En laat het faciliteren van ambassadeurs nou net de vierde pijler van onze social-

Volop kansen voor de klant

mediastrategie zijn!”

Inmiddels werken verschillende organisaties met OCI. Een grote bank gebruikt het in het kader van het risicoma-

Van luisteren naar actie

nagement op haar onlinereputatie. Een overheidsdienst

De snelheid waarmee het WNF met OCI inzicht heeft in

gebruikt OCI om haar dienstverlening naar burgers te

heersende sentimenten komt prima van pas. Zo leverde

optimaliseren. Een telecombedrijf heeft zijn propositie

luisteren via Twitter bijvoorbeeld de informatie op dat de

aangepast naar aanleiding van consumentenmeningen.

led-WNF-kerstboom op Utrecht Centraal het niet deed.

Van de Hoef, lachend: “Zij brachten een nieuw internet-

Van Campen: “We konden meteen reageren dat we

product op de markt, dat standaard met een monteur

onderweg waren om ‘m te reparen! Op dezelfde manier

geleverd werd. Op internet lazen we echter dat potentiële

begrepen we ook dat de WNF-telefooncentrale het niet

klanten wel het product willen, maar niet de monteur. De

deed. En natuurlijk reageren we op servicevragen:

early adopters willen juist zelf lekker sleutelen.” Serieus

gisteren lazen we een tweet van iemand die zich

vervolgt hij: “Door focus op de inhoud van consumenten-

aanmeldde als vrijwilliger en nog niks gehoord had.

meningen zijn bedrijven in staat knelpunten in de

Luisteren in social media levert in dit geval een goede

klantbeleving te identificeren en op te lossen, om daarmee

vrijwilliger op, die zich gehoord voelt. Klachten op

de klantretentie te verhogen. Daarnaast helpt OCI

straatwerving vangen we zo ook op.”

organisaties zich sterker te positioneren door directe feedback op productintroducties en -campagnes. Het

Veelzijdig instrument

maken van doelgroepanalyses op specifieke platformen en

Reactiesnelheid is een belangrijk sellingpoint van OCI,

benchmarking met concurrenten is heel eenvoudig door

vergeleken met traditionele markt- en reputatieonderzoe-

het open karakter van internet. Volop kansen dus!” •

ken. “Traditioneel onderzoek heeft vaak een lange doorlooptijd”, zegt Van de Hoef. “De uitkomsten zijn dan al snel achterhaald, doordat de markt permanent verandert. Internet biedt een schat aan informatie die snel, continu en efficiënt toegankelijk is.”

Meer informatie: Deloitte Online Business Transformations

Het initiële inregelen van OCI voor een organisatie kost

Raoul van de Hoef, 088 288 22 15, rvandehoef@deloitte.nl

18 FACT4_2010_8.indd 18

07-12-10 10:36


Column: Udeke Huiskamp

Verdienen aan duurzaamheid Aan de horizon van de Deloitte-advertentie

levenscyclus van de producten worden

(zoals op de laatste pagina van deze Fact)

onderkend en dat verbeteringen succesvol

Udeke Huiskamp is senior manager

staat een groene zon die nieuw licht schijnt

worden vermarkt?

Sustainability & Climate Change Services

op uw businesskansen. Het resultaat is

bij Deloitte

duurzame winst, oftewel meer economisch

Het Sustainability Maturity Model van Deloitte

rendement door effectieve sturing op ‘people,

voorziet in een behoefte. Dat blijkt bijvoor-

planet and profit’. Zo’n zonnig bericht heeft

beeld uit de ervaringen die we recent

vast en zeker uw nieuwsgierigheid geprikkeld.

opdeden bij verschillende woningcorporaties.

U wilt immers weten hoe zo’n vaag container-

Ons model maakte het voor woningcorpora-

begrip als duurzaamheid winst oplevert. Op

ties inzichtelijk hoe verschillende organisatie-

de Deloitte-website, via ‘Focus op Duurzaam-

onderdelen aankijken tegen duurzaamheid.

heid’, staan de duurzame tools die Deloitte

Ook kregen de corporaties een lijst met

heeft ontwikkeld: het Sustainability Maturity

verbetermaatregelen en de woningcorporaties

Model, de Sustainability Value Map en de

kunnen nu hun eigen prestaties vergelijken

Business Simulation Game. Als u daar nog

met hun ‘peers’. Dat levert een mooie lijst met

niet aan toe bent gekomen, is dit een nieuwe

best practices op waardoor duurzaamheid

kans.

steeds concreter en leuker wordt.

In deze donkere winterdagen kunnen we wel

Kortom, er liggen mooie tools voor u klaar.

wat extra zonlicht gebruiken. Het Sustainabi-

Neem contact op of neem een kijkje op de

lity Maturity Model schijnt licht op uw

website, want er zijn nog meer interessante

duurzaamheidsprestaties. Door de vragenlijst

tools, zoals de Sustainability Value Map of de

te laten invullen door uw lijn- en stafmede-

Business Simulation Game die we samen

werkers wordt onder andere inzichtelijk of er

kunnen inzetten. Duurzaamheid is leuk en

een eenduidige en gedragen visie op duur-

doe je samen!

“Duurzaamheid wordt steeds concreter en leuker”

zaamheid is, of deze is geïntegreerd in uw ondernemingsbeleid en hoe duurzaam uw producten en diensten zijn. Bij de bespreking van de resultaten ontstaat logischerwijs een lijst met verbetermaatregelen. Daarbij ligt de focus op het realiseren van duurzame winst: waar liggen de quick wins om op energie, afval of grondstoffen in de eigen processen te besparen? En hoe de betrokkenheid van uw medewerkers te vergroten door duurzaam ondernemen goed te integreren in de onderneming. Maar ook: hoe zorgt u ervoor dat de kansen en risico’s in de gehele 19 FACT4_2010_8.indd 19

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Carla Groenendijk, secretaresse bij de juridische afdeling, en Lydia Verheijen, registeraccountant. Carla deed, samen met vele andere vrouwelijke Deloitters, mee aan de Pink Ribbon Ladies Run. Lydia fietste, als enige vrouwelijke deelneemster voor de kankerbestrijding mee met de Alpe d’HuZes. Lydia Verheijen: “We vonden het beiden heel bijzonder om door een persoonlijke prestatie een goed doel te steunen. Voor kankerbestrijding zetten wij ons graag in. Iedereen kent wel iemand in zijn naaste omgeving die de ziekte heeft gehad.”

Goed werk! Tekst: Michiel Mastenbroek Fotografie: Brenda van Leeuwen

Veel mensen die bij Deloitte werkzaam zijn, zetten hun kennis, gedrevenheid en ervaring in voor een maatschappelijk verantwoord doel. Het brengt ze van Bangalore tot de top van de Alpe d’Huez en van Rotterdam tot Jelsum.

20 FACT4_2010_8.indd 20

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Rob Stroober, senior manager, en Marlies Wisse, consultant, begeleiden jongeren van 14-16 jaar die alumni zijn van IMC Weekendschool en zich inzetten voor de Jongeren Advies Raad. Op deze weekendschool krijgen gemotiveerde, vaak allochtone kinderen extra lessen van grootheden uit allerlei vakgebieden. De Deloitte Fair Chance Foundation sponsort de school. Wisse: “De Jongeren Advies Raad is een gezamenlijk initiatief van woningbouwcorporatie Ymere, IMC Weekendschool en Deloitte. De kinderen uit de raad krijgen een werkelijk bestaand vraagstuk van Ymere of een stadsdeelraad voorgelegd. Bijvoorbeeld hoe om te gaan met hangjongeren die overlast veroorzaken. Bij de eindpresentatie van de jongeren zijn niet zelden wethouders en voorzitters van maatschappelijke organisaties aanwezig. Ik vind het leuk dat jongeren op deze manier met professionele organisaties in aanraking komen. Ik hoop dat daardoor de stap om later bij ons of een andere professionele organisatie te gaan werken minder groot wordt.�

21 FACT4_2010_8.indd 21

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Maurice Schenk, manager, vangt samen met zijn gezin voor de tweede keer een baby op. “Het gaat om baby’s die bijvoorbeeld in verband met verslavingsproblemen elders moeten worden ondergebracht. Als je zelf kinderen hebt is de stelregel bij pleegzorg: kinderen twee jaar onder de jongste of twee jaar boven de oudste. Wij hebben bewust gekozen voor baby’s. Mede doordat mijn vrouw heeft gewerkt als verloskundige hebben we ervaring met heel jonge kinderen. De 9 maanden oude baby die nu bij ons is, is ook 9 maanden bij ons. Wij vinden het belangrijk dat we iets voor kinderen kunnen doen. Die zijn weerloos, ze hebben niet gekozen voor de moeilijke situatie waarin ze terechtkwamen.”

Marlies en Rob

22 FACT4_2010_8.indd 22

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Lianne Dijkstra, senior consultant bij Deloitte Advisory Services, is betrokken bij stichting SchoolChild Africa. “Voor mijn afstudeeronderzoek woonde ik een halfjaar in Kaapstad. Reizend door zuidelijk Afrika zag ik in dat voor de ontwikkeling van Afrika lokale mensen de succesfactor zijn. Onderwijs speelt hierin een belangrijke rol. SchoolChild Africa ondersteunt de ontwikkeling van kleinschalige en lokale onderwijsgerelateerde initiatieven, waarmee wij (wees)kinderen hoop willen geven op een betere toekomst. Vanuit Deloitte heb ik vorig jaar de mogelijkheid gekregen om een sabbatical van twee maanden op te nemen om een van onze projecten in Kisumu in Kenia te bezoeken en te ondersteunen.� 23 FACT4_2010_8.indd 23

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Paul van Wijngaarden, bladmanager bij de afdeling marketing en communicatie, is medeoprichter van Stichting Planet Hope en KinderThuis Planet Hope, aan de noordrand van de Zuid-Indiase miljoenenstad Bangalore. “De stichting zet zich onder meer in voor ‘onaanraakbare’ kinderen – kasteloze dalits – uit de nabijgelegen steengroeven, waar zij in extreme armoede en in een uiterst ongezonde omgeving leven. Onderwijs en persoonlijke begeleiding vormen voor hen de sleutel naar een betere toekomst. Mijn vrouw Karen en ik zijn fervente wereldreizigers. In 1997 belandden we in India. India heeft ons gegrepen: de geuren, kleuren, de mensen. Intrigerend en fascinerend. We wilden graag iets doen voor het land.”

Jorrit Volkers

24 FACT4_2010_8.indd 24

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Jorrit Volkers, lid raad van bestuur, zet zich in voor het Old Burger Weeshuis. “Dat is een stichting die in 1548 is opgericht en zich van origine met zorg voor wezen bezighield. De stichting beheert ook de Dekema State in Jelsum, een uit circa 1100 daterend huis, met slotgrachtje eromheen, iets ten noorden van Leeuwarden. Als klein jongetje wandelde ik daar wel langs met mijn vader, die me dan soms optilde om over een muur naar de state te kijken. Het was een ruïne, maar de stichting heeft het in oude luister hersteld en nu is het een rijksmonument. Ik ben erg blij dat ik actief heb kunnen bijdragen aan het behoud van dit unieke monument.”

25 FACT4_2010_8.indd 25

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Jan Masselink, manager in de auditpraktijk, is penningmeester bij de muziekvereniging in het dorp waar hij woont. “Ik speel zelf geen instrument, maar mijn kinderen zitten op die muziekvereniging. De vereniging speelt een belangrijke rol in ons dorp en is een heel bindende factor binnen de gemeenschap. Daar wil ik graag mijn bijdrage aan leveren.�

26 FACT4_2010_8.indd 26

07-12-10 10:36


Beeldverhaal

Jan de Rooij, partner, is penningmeester van een stichting die onder meer een manege voor gehandicapten in Amsterdam beheert. “Ik vind het plezierig op die manier iets te kunnen bijdragen. En ik wil ook het goede voorbeeld geven aan mijn gezin en aan collega’s. Ik vind het met name goed als jonge managers iets terugdoen voor de maatschappij. Bijkomstig doel is dat ze ervaring opdoen als bestuurder bij maatschappelijke organisaties en ook bouwen aan hun netwerk.”

27 FACT4_2010_8.indd 27

07-12-10 10:36


Deloitte Technology Fast50 2010

Fast50 stimuleert groei Deloitte Technology Fast50, een jaarlijks terugkerende verkiezing van de 50 snelst groeiende technologiebedrijven in de Benelux. Selectie vindt plaats op basis van percentuele omzetgroei over de afgelopen vijf jaar, in combinatie met criteria als ontwikkeling van eigen technologie.

Het concept van het Technology Fast50-programma komt uit Silicon Valley, waar het eind vorige eeuw werd opgestart. Nederland (Deloitte) heeft het elf jaar geleden als eerste opgepakt. Het programma wordt mede gedragen door een aantal partners waaronder ABN AMRO, AKD, Euronext, GIMV, Lubbers&De Jong, Agentschap.nl, Regus en mediapartners MT, Sprout en Emerce. Twee heel verschillende bedrijven op de lijst, de nummers 1 en 42, stellen zich voor.

Core business: ontwikkeling van mobiele applicaties Jaar van oprichting: 2005 Aantal medewerkers: 80 Vestigingsplaats: Enschede, met saleskantoren in Amersfoort, Londen, Madrid en Abu Dhabi Service2Media mag zich het snelst groeiende technologiebedrijf van de Benelux noemen. Een omzetgroei van ruim 4700 procent in de afgelopen vijf jaar heeft de jonge onderneming aan de eerste prijs geholpen. Geert Kolthof (CEO) analyseert de succesfactoren. “Wij zagen al vroeg de enorme mogelijkheden van mobiele applicaties, nog vóór de komst van de iPhone. Dan ben je goed gepositioneerd om marktaandeel op te bouwen. Service2Media ontwerpt bovendien voor alle soorten mobiele telefoons en besturingssystemen, zoals iPhone, Android, Java, Windows, Symbian en Blackberry. Wij hoeven dus maar eenmaal iets te bouwen om het in meerdere platformen

Tekst: Vincent Peeters

te kunnen toepassen: build one, deploy many. Hierin

Fotografie: Erik Huizer

schuilt onze kracht. Dat houdt ook de TCO (Total Cost of

28 FACT4_2010_8.indd 28

07-12-10 10:36


Deloitte Technology Fast50 2010

Daan Witteveen – Belangrijkste thema van het Fast50-programma: hoe bereik je als bedrijf de volgende fase van groei. Daan Witteveen, partner Deloitte en programmaleider: “Een jaaromzet van 10 of 20 miljoen is mooi, maar er zijn er maar weinig die doorpakken naar 100 miljoen en meer, zoals TomTom. Het Fast50-programma is er om dat te stimuleren, bijvoorbeeld door deelnemers in contact te brengen met mensen die mondiaal denken. Dat werkt zeer inspirerend. Daarom organiseren we voor de doelgroep onder meer seminars, studiereizen en round tables met captains of industry. Fast50 is dus veel méér dan een competitie; het geeft veelbelovende innovatieve ondernemingen een extra groei-impuls.” Kenmerkend voor de deelnemende bedrijven is dat ze technologiegedreven zijn en heel schaalbaar en efficiënt kunnen opereren. Hierdoor werken ze als disruptors in bestaande omgevingen. “Nu de markt het huidige crisismoment gebruikt om de keuze van leveranciers te heroverwegen, komt men vanzelf uit bij deze nieuwelingen, die behalve innovatiever en flexibeler ook nog goedkoper zijn”, aldus Witteveen. Meer informatie: www.fast50.nl, e-mail: fast50@deloitte.nl

Ownership) beheersbaar. Innovatie is voor ons heel

plaatsen van markers op het lichaam en het gebruik van

belangrijk en als je de juiste markt kiest, kun je hard

camera’s, met onze sensoren kun je bewegingen direct

groeien. Je moet ook een beetje geluk hebben. Onze

op het lichaam meten. Dat betekent een complete

markt was aanvankelijk niet makkelijk, omdat in 2005

technology shift. Je wilt bijvoorbeeld de bewegingen van

nog niemand wist wat een mobiele applicatie was of over

een snowboarder ook kunnen vastleggen op de piste, en

een iPhone beschikte. Nu mobiele applicaties een

niet in een laboratorium. Nu kan dat. Freedom of

commodity zijn geworden, moeten we de hypergroei

Movement, luidt dan ook onze pay-off.” Last van de

managen. Dat is het echte ondernemen: in een nieuwe

crisis heeft Xsens wel even gehad, bekent Wilbrink. “De

markt duiken. Deelname aan Fast50 2010 – en deze

industriële sector, waar we sensoren leveren voor onder

winnen – heeft ons bedrijf veel positieve reacties

meer robots en onbemande vliegtuigen, heeft de

opgeleverd. We zijn nu extra aantrekkelijk als werkgever.

afgelopen vier kwartalen een dip vertoond. Maar sinds

Het mooie is dat de deelnemende firma’s worden

de zomer zien we een steile groeicurve, vooral door een

beoordeeld op de cijfers die ze laten zien. Daarmee hou

groeiende vraag vanuit Azië. Alle reden om onze

je allerlei subjectieve oordelen buiten de deur.”

aanwezigheid in het oosten te intensiveren. In de Fast50 staan we momenteel 42ste. Maar het feit dat we al vijf jaar in de ranking voorkomen en qua duurzame groei op de tweede plek staan, vind ik interessanter. Het bewijst dat we geen eendagsvlieg zijn. Gestaag groeien is ons devies, met winstgevendheid als voornaamste parameter.

Core business: ontwikkeling en productie van

Innovatie draagt sterk bij aan onze continuïteit. De markt

bewegingssensoren

wordt immers steeds mondialer en transparanter; om je

Jaar van oprichting: 2000

te handhaven en te groeien móet je wel innoveren. Wij

Aantal medewerkers: 65

zien bijvoorbeeld veel goedkope imitaties van onze

Vestigingsplaats: Enschede, Los Angeles

producten opduiken. Hoewel die kwalitatief een stuk

Xsens oogst succes met haar zeer innovatieve 3D-motion-

minder zijn, hebben we daar best last van. Om imitators

trackingsensoren, die voor een groot deel vanuit een

een stap vóór te blijven investeren we dan ook volop in

eigen visie worden ontworpen. Zo baanbrekend zijn ze,

R&D, waar pakweg de helft van onze mensen actief in is.

dat klanten vaak overtuigd moeten worden van de

Het duurt soms wel drie jaar voordat een product is

nieuwe technologie en mogelijkheden. Erik Wilbrink, Vice

uitontwikkeld en iets gaat opleveren. Dus is het van

President Sales & Marketing: “Was men om menselijke

belang dat je investeerders achter je weet die vertrouwen

beweging te registreren voorheen aangewezen op het

in je hebben. Xsens heeft die.” • 29

FACT4_2010_8.indd 29

07-12-10 10:36


Dubbelinterview

Fabrikanten zijn goed bezig Tekst: Paul Groothengel Fotografie: Hans van den Heuvel

Philip den Ouden van de Federatie voor de Nederlandse Levensmiddelenindustrie en Udeke Huiskamp van Deloitte kruisen de degens over maatschappelijk verantwoord ondernemen.

30 FACT4_2010_8.indd 30

07-12-10 10:36


Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Hoever reikt de maatschappelijke verantwoordelijk-

onderneming, maar waar die precies ophoudt, is

heid van voedingsfabrikanten?

moeilijker aan te geven. Dat hangt wat mij betreft vooral

Philip den Ouden van de FNLI: “Uiteraard reikt die ver,

af van de mate van invloed die een ondernemer kan

want we eten immers allemaal: voedselveiligheid is voor

uitoefenen. En dus reikt die verantwoordelijkheid voor

onze industrie een conditio sine qua non en dus automa-

een grote multinational verder dan de verantwoordelijk-

tisch onze maatschappelijke verantwoordelijkheid.

heid van een mkb-bedrijf. Maar ook die kan afspraken

Voedselveiligheid is een van de vier werkgebieden die wij

maken met bijvoorbeeld leveranciers over duurzame

als Federatie voor de Nederlandse Levensmiddelenindu-

teeltmethoden of dierenwelzijn. Cruciaal is dat een

strie onderscheiden; een andere is duurzaamheid. Daarbij

organisatie inzicht heeft in de sociale, economische en

hanteren wij als voedselfabrikanten het Brundtland-princi-

milieu-effecten in de hele keten, dus vanaf de productie

pe: bij alles wat we doen en laten, streven we ernaar geen

en het gebruik door de consument tot en met de afval-

last neer te leggen voor toekomstige generaties. Overi-

en recyclingfase. Dat is de eerste stap.”

gens spreek ik liever van verduurzaming dan van duurzaamheid, omdat dat beter aangeeft dat het gaat om een

In hoeverre kan of moet een branchevereniging als

continuproces dat nooit af zal zijn.”

FNLI hierin een vuist maken?

Udeke Huiskamp van Deloitte: “In ieder geval gaat die

Huiskamp: “Ik denk dat brancheorganisaties een

verantwoordelijkheid verder dan de beurswaarde van de

cruciale rol spelen in de verduurzaming. De meeste

>> 31

FACT4_2010_8.indd 31

07-12-10 10:36


Dubbelinterview

Philip den Ouden: “Bij alles wat we doen en laten, streven we ernaar geen last neer te leggen voor toekomstige generaties” >>

bedrijven hebben een groot aantal afnemers en leveran-

omgeving verandert voortdurend. We staan echt pas aan

ciers, dus is er zelden sprake van een simpele keten, maar

het begin van de transitie naar duurzaamheid. De

meer van een netwerk. Een brancheorganisatie brengt dit

voedingsmiddelensector heeft onvermijdelijk een voortrek-

netwerk bij elkaar en kan sturing geven aan de verduurza-

kersrol.”

ming. Ik denk dat de FNLI dit ook voortvarend oppakt met

Den Ouden: “Voedselveiligheid is niet eens een pijler van

bijvoorbeeld de deelname in het Platform Verduurzaming

mvo, het is binnen onze sector een vanzelfsprekend deel

Voedsel, dat streeft naar een duurzame en constructieve

van de bedrijfsvoering. De relatie voeding en gezondheid

samenwerking tussen ketenpartners om met overheid

staat natuurlijk zeer hoog op de agenda. Daarnaast zijn er

en maatschappelijke organisaties tot een verduurzaming

steeds meer mvo-pijlers bijgekomen. Ging het vroeger bij

van het voedselaanbod te komen.”

duurzaamheid met name om milieuzorg, nu zijn fabrikan-

Den Ouden: “De verantwoordelijkheid om maatschap-

ten druk met de terugdringing van hun uitstoot van CO2,

pelijk verantwoord te ondernemen, ligt primair bij de

en van hun vervuiling via land, lucht en water, ze focussen

fabrikanten zelf. Als branchevereniging kunnen we wel

op het welzijn van mens en dier bij de productie, et cetera.

gezamenlijke afspraken maken. Onze sector heeft de

Het wordt er allemaal niet eenvoudiger op als je bedenkt

ambitie om in 2015 in Europa voorop te lopen op het

dat een voedingsfabrikant legio ingrediënten van over de

gebied van verduurzaming. Verder heeft de FNLI een

hele wereld gebruikt en dan ook nog moet weten hoe het

duurzaamheidsagenda ontwikkeld, waarbij we inzetten

er bij al zijn toeleveranciers aan toe is gegaan.”

op concrete actie in het verduurzamen bij bedrijven en hun rol in de keten. Dat doen we aan de hand van

Leidt meer aandacht voor mvo tot een verbeterde

thema’s als verpakkingsbeleid of de omgang met

financiële performance van fabrikanten?

energie. We zijn daarnaast bezig met de ontwikkeling

Den Ouden: “Dat is eigenlijk een voorwaarde. De winst-

van benchmarks voor de sector, zodat fabrikanten

doelstelling is essentieel voor de continuïteit van bedrijven.

kunnen zien hoever ze met hun mvo zijn ten opzichte

Maar bij veel mvo-activiteiten gaat het automatisch om

van hun sectorgenoten. Veel fabrikanten zijn goed

besparingen die geld opleveren: denk aan besparingen op

bezig, plegen grote investeringen die de uitvoering van

het gebied van energie of een efficiëntere afvalverwerking.”

hun duurzame strategie illustreren, en dat mag het

Huiskamp: “Over het algemeen geldt dat bedrijven die

publiek best weten.”

effectief inspelen op mvo, daar financieel rendement mee behalen. Maar ook hier telt maatwerk: ligt de grootste kans

Wat zijn in de Nederlandse praktijk de belangrijkste

voor financieel rendement bij kostenbesparingen op het

mvo-pijlers voor fabrikanten in de levensmiddelen-

gebied van energie of procesinnovatie? Of gaat het om het

sector?

benutten van (markt)kansen? We moeten hierbij niet

Huiskamp: “Mvo is maatwerk en iedere ondernemer

vergeten dat ruim een derde van de Nederlandse consumen-

moet bepalen wat de belangrijkste pijlers zijn: wat

ten duurzaamheidsclaims van bedrijven wantrouwt. Men

vinden mijn klanten het belangrijkste, wat past het beste

beschouwt deze als marketingtruc, zodat de vraag naar

bij de visie en strategie van het bedrijf, op welk gebied

duurzame producten maar langzaam groeit. Tegelijk gaat

liggen de grootste kansen en risico’s en hoe kan ik dus

een ruime meerderheid van de Nederlandse consumenten

de meeste waarde realiseren? Dat zijn vragen die een

ervan uit dat de aandacht voor duurzaamheid zal toenemen.

ondernemer regelmatig moet beantwoorden, want zijn

Bedrijven moeten investeren in eerlijke en geloofwaardige

32 FACT4_2010_8.indd 32

07-12-10 10:36


Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Udeke Huiskamp: “Ruim een derde van de Nederlandse consumenten wantrouwt duurzaamheidsclaims van bedrijven en beschouwt deze als marketingtruc” informatie over de duurzaamheidsprestaties van hun

mers om betrouwbare en relevante voorlichting en

producten en zullen deze prestaties continu moeten

educatie te geven. Dat gebeurt volgens mij nog veel te

verbeteren.”

weinig. Toevoegingen op de verpakking, zoals ‘gezond’ of ‘klimaatneutraal’ zijn echt veel te vaag.”

Hoe geef je mvo in de praktijk vorm?

Den Ouden: “We worden hier als sector al jaren op

Den Ouden: “Iedere fabrikant kiest op dit gebied voor

aangesproken. De sector heeft via zelfregulering

andere aandachtspunten. Daarbij vind ik het goed als je

zichzelf beperkingen opgelegd. Er is de nodige winst

dichtbij je eigen activiteiten blijft. Dus is de suikerindustrie

geboekt: zo maken voedingsfabrikanten geen reclame

bezig met het hergebruik van bioafval. Andere fabrikan-

meer, die direct gericht is op kinderen tot twaalf jaar.

ten slaan de handen ineen om in hun productieprocessen

We willen proactief handelen, zonder overheidsingrij-

minder zout te gebruiken of over te gaan op verantwoor-

pen. Onze leden begrijpen heel goed dat we in

de vetzuren, waarbij ze het gebruik van verzadigde

Nederland een grote, belangrijke industrie vormen,

vetzuren of transvetten minimaliseren.”

goed voor een jaaromzet van gezamenlijk circa vijftig

Huiskamp: “Ik denk dan meteen aan de Body Shop,

miljard euro, die haar verantwoordelijkheden moet

omdat die sinds de start, zo’n 25 jaar geleden, al veel

nemen. Dat proberen we zo goed mogelijk te doen.” •

mensen en organisaties heeft geïnspireerd om na te denken over duurzaamheid. En heeft laten zien dat je een verschil kunt maken. En ik denk aan het initiatief van onder andere de FNLI om ervoor te zorgen dat eind 2015 alle palmolie voor de Nederlandse markt duurzaam is. Ik heb een grote passie voor de natuur en ik maak mij zorgen over het leegvissen van de zee en het omkappen van regenwouden. Daar waar overheden eindeloos onderhandelen en nauwelijks een stap verder komen, leveren Nederlandse bedrijven concrete resultaten op. Dat

Hoe duurzaam bent u zelf?

vind ik enorm inspirerend.”

Den Ouden: “Ik zamel mijn afval gescheiden in, let daarbij bijvoorbeeld ook op

Wat is de maatschappelijke verantwoordelijkheid

kunststofverpakkingen. Thuis doe ik er het

van fabrikanten met betrekking tot reclame?

nodige aan om energie te besparen. En qua

Huiskamp: “Ik geloof in zelfregulering in combinatie

voeding let ik op een goede balans tussen vis,

met transparantie. Je kunt toch moeilijk beweren dat

vlees en vegetarisch eten.”

niet bekend is dat overgewicht, eenzijdig eten, te veel

Huiskamp: “Ik ben nogal fanatiek in het

zout of te weinig bewegen een gezondheidsrisico met

scheiden van afval, omdat ik wil bijdragen aan

zich meebrengen. Het gaat wat mij betreft echt om de

een cradle-to-cradle-economie in plaats van

eigen verantwoordelijkheid van consumenten en van

take, make, and waste. Ik heb een auto die op

ouders om het goede voorbeeld te geven en hun

flexifuel kan rijden, ik doe vrijwilligerswerk

kinderen gezond op te voeden. Zelfregulering legt

op milieugebied. Maar ik denk dat mijn

daarom een grote verantwoordelijkheid bij onderne-

ecologische footprint nog steeds te groot is!” 33

FACT4_2010_8.indd 33

07-12-10 10:36


Flexibel s

Het Nieuwe Werken: b Werken waar, wanneer en hoe je dat wilt – dat is de essentie van Het Nieuwe Werken. Veel organisaties verwachten binnen vijf jaar zo te werken maar zitten nog vol vragen.

Tekst: Karen Jochems

Welke impact heeft Het Nieuwe Werken (HNW)? Hoe

Geen hype maar feit

geef je leiding aan mensen die virtueel samenwerken?

HNW is geen hype maar een feit, zo trapte Bart Hoevers,

Heeft iedereen nog een vaste werkplek nodig? En wat

partner Deloitte Real Estate Advisory, af. “HNW biedt

betekent dat voor de vastgoedportefeuille? Deze en

tastbare kansen voor efficiënter en duurzamer gebruik

andere kwesties stonden centraal tijdens de lecture-

van de vastgoedportefeuille, met een resulterende

show* over Het Nieuwe Werken bij Deloitte in Rotter-

kostenbesparing tot dertig procent op de huisvestingskos-

dam. Het verpletterende uitzicht vanuit de 44e verdie-

ten. Het begint met het verwijderen van de ‘lucht’ die in

ping van de Maastoren zette de juiste toon. De

iedere vastgoedportefeuille zit – zo blijkt uit diverse

deelnemers werden uitgedaagd om via een helikopter-

onderzoeken dat de gemiddelde bezettingsgraad meestal

view na te denken over de gevolgen van Het Nieuwe

niet boven de vijftig procent uitkomt. Na een zorgvuldige

Werken voor hun organisatie. Ook de prikkelende

portefeuilleanalyse kun je een visie formuleren op HNW,

aanpak van dagvoorzitter George Parker – spreker/

waarin niet alleen huisvesting maar ook personeelsbeleid

auteur/stand-up illusionist – zette aan tot een open

en ICT zijn geïntegreerd. In de business case bepaal je

mind: “We staan aan de vooravond van een paradigma-

vervolgens de investeringskosten, het stappenplan en

tische verschuiving in de wijze waarop we werk doen en

bereken je uiteindelijk wat HNW je als organisatie

beleven – alles wordt anders.” In zijn inleiding ging hij in

oplevert.”

op HNW als logisch gevolg van maatschappelijke en

Huisvesting staat niet op zichzelf. Hans Groothuis, director

economische ontwikkelingen. Het productiedenken is

Deloitte Human Capital Advisory Services: “De vergrijzing

vervangen door de kenniseconomie, de aandacht

zal leiden tot een tekort aan hoogopgeleide professionals:

verschuift van kwaliteit naar innovatie. Het werken en

300.000 in 2020, oplopend tot 700.000 in 2045. De war

samenwerken verandert, en de technologie biedt nieuwe

for talent zal losbarsten – wie als werkgever aantrekkelijk

mogelijkheden. Maar zijn mensen ook klaar voor HNW,

wil zijn, zal zijn organisatie moeten afstemmen op de

vroeg hij zich af.

wensen van de nieuwe werknemer. Werk wordt iets wat

34 FACT4_2010_8.indd 34

07-12-10 10:36


Het Nieuwe Werken

l samenwerken

n: buzzword of businesscase? je doet, niet iets waar je naartoe gaat. HNW wordt dan

culturen tot één nieuwe te smeden. Het nieuwe

een belangrijk bindmiddel. Organisaties moeten investe-

hoofdkantoor kent alleen flexibele werkplekken, die

ren in sociaal innovatieve HR-instrumenten, bijvoorbeeld

hoogwaardig zijn ingericht. Dat wordt gewaardeerd, zo

door keuzemogelijkheden binnen arbeidsvoorwaarden te

blijkt uit de medewerkertevredenheid en de toegenomen

bieden en flexibele samenwerkingsvormen te faciliteren.

arbeidsproductiviteit. HNW levert daarnaast besparingen

Alleen een mooie werkplek met hippe gadgets is niet

op in mobiliteit en huisvesting. Tegelijkertijd moet je oog

voldoende!”

houden voor de ‘zachte’ kosten, zoals minder fysieke

“Maar zonder de ontwikkelingen in ICT was HNW niet

contactmomenten voor teams. Wij zullen het HNW-

mogelijk geweest – dat blijft een belangrijke pijler”, vulde

concept doorontwikkelen en te zijner tijd ook gaan

Theo Slaats aan, partner Deloitte Consulting. “HNW

invoeren op andere locaties.

veronderstelt anywhere en anytime toegang tot bedrijfsapplicaties en -informatie. Maar HNW vraagt ook om het

HNW en duurzaamheid

ontsluiten van technologieën om nieuwe samenwerkings-

Albert van der Touw, voorzitter Raad van Bestuur van

vormen te ondersteunen. ICT is geen doel op zich.”

Siemens Nederland N.V., kijkt er niet van op dat het kantoor als instituut zijn langste tijd heeft gehad.

Praktijkervaringen van CFO’s

“Officium, waar het Engelse ‘office’ van is afgeleid,

Bij Deloittes verhuizing naar de Maastoren is volop

betekent letterlijk werkkring, ambt. Pas sinds 150 jaar

rekening gehouden met HNW, aldus Cees de Boer, CFO

vereenzelvigen we het gebouw waarin werk wordt

en COO van Deloitte. “We hadden vroeger een kantoor-

verricht met het ambt – een kunstmatige constructie!”

bezetting van 55 procent. Dat moest beter. In de Maasto-

>>

ren zijn de werkplekken flexibel en ingedeeld naar activiteit. Toch blijft een kantoor belangrijk: als ontmoe-

Zes HNW-tips:

tingsplaats maar ook omdat het bijdraagt aan de identiteit

• Maak een portefeuilleanalyse van het

van een organisatie, aan de trots van medewerkers.

vastgoed – dat kan tot aanzienlijke

Daarom vonden wij het belangrijk dat de Maastoren een

besparingen leiden bij een geringe

herkenbare uitstraling zou krijgen.” De combinatie van HNW met een landmark bevalt Deloitte zo goed dat het ook in de nieuwe kantoren in Utrecht en Amsterdam zal

investering • Zorg voor een geïntegreerde aanpak: stem huisvesting, HR en ICT op elkaar af

worden uitgerold.

• Reken de business case door

Maurice Oostendorp, CFO Raad van Bestuur UVIT, was na

• Kies de juiste managementstijl: HNW is

zijn vorige functie bij ABN AMRO tégen HNW. Door zijn positieve ervaringen bij UVIT is hij volledig van mening veranderd. “Destijds hebben wij HNW ook nadrukkelijk ingezet als tool bij de fusie van Univé, VGZ, IZA en Trias tot UVIT. Het is een uitstekende manier om verschillende

gericht op output, niet op het proces • Geef medewerkers training in het gebruik van nieuwe (social media) tools • Onderschat het belang van persoonlijk contact niet

35 FACT4_2010_8.indd 35

07-12-10 10:36


Het Nieuwe Werken

Meten is weten

‘geef acht!’- naar een ‘mission command’-cultuur.” Dat

Deloitte heeft onderzoek gedaan naar de houding van

werkt volgens Berlijn alleen als ook aandacht wordt besteed

organisaties ten opzichte van HNW. Uit dit onderzoek

aan de winning factors: outillage, opleiding, vorming en

blijkt dat er op sommige punten grote verschillen zijn:

motivatie. “Ook persoonlijk contact blijft onontbeerlijk.

•7  2% van de respondenten denkt dat HNW binnen

Medewerkers moeten zich one of a team voelen.”

5 jaar de standaard wordt voor kantoorhoudende organisaties. Dit kan leiden tot een fysieke en

Leren omgaan met nieuwe tools

structurele wijziging van de kantorenmarkt

Het web 2.0 maakt nieuwe samenwerkingsvormen

•6  9% ziet HNW als de manier om jong talent aan de

mogelijk. Volgens Marloes Pomp, voormalig projectleider

organisatie te binden. Organisaties die hierin slagen,

Rijksambtenaar voor de Toekomst, is het essentieel dat

winnen de war for talent

medewerkers beter leren omgaan met nieuwe tools, met

•S  lechts 39% benadert HNW vanuit een integrale

name op het gebied van social media. “HNW vraagt om

aanpak; de rest implementeert HNW niet of neemt

andere samenwerkingsvormen, een combinatie van virtuele

individuele maatregelen

en fysieke. Door de virtuele component worden fysieke

• Iedereen koppelt HNW aan duurzaamheid; maar slechts 34% legt de relatie met huisvesting

ontmoetingen ook anders. Om effectief te werken moeten medewerkers alle mogelijkheden van de nieuwe tools gebruiken. Zie het maar als een nieuwe leesplank: geen

>>

aap, noot, mies maar Twitter, Filter, iPhone!” Wie de kansen Siemens beziet HNW vanuit het perspectief van duur-

van de huidige netwerk- en informatiesamenleving optimaal

zaamheid. “Bij Siemens is duurzaamheid een business

wil benutten, zal zich ook moeten onderscheiden, zijn

case. Van de 85 miljard euro die we omzetten gaat 23

meerwaarde moeten tonen. “Personal branding wordt

miljard euro naar duurzame oplossingen. Een doordacht

belangrijker. Wie ben je en wat is je expertise? Dat moet je

mobiliteitsbeleid bijvoorbeeld, waarin flexibele werktijden

helder overbrengen via de social media.”

en het stimuleren van openbaar vervoer worden gecombineerd, kan enorme besparingen opleveren in de CO2-

Geïntegreerde aanpak

uitstoot per werkplek. Of denk eens aan intelligente

“Om HNW te laten slagen is een integrale aanpak nodig”,

gebouwen: geen onnodig gebruik van warmte en licht,

vatte Bart Hoevers de middag samen. “Het beleid op het

dus een besparing in zowel kosten als milieu.” Ook op

gebied van technologie, personeel en huisvesting moet

ICT-gebied is Siemens vooruitstrevend – zo overweegt

optimaal op elkaar aansluiten. Dit is hét moment om te

men persoonsgebonden ICT-budgetten in te voeren.

veranderen. We staan aan de vooravond van de war for talent. Bij onze cliënten zien we dat veel huurcontracten

Het Nieuwe Leiderschap

aflopen en een grote leegstand dreigt. HNW is nu meer

HNW vraagt om een nieuwe managementstijl. Dick

dan ooit een business case.” •

Berlijn, voormalig Commandant der Strijdkrachten, leerde dat bij Defensie. “HNW werkt pas goed als het met beleid gebeurt én goed aangestuurd wordt. Bij Defensie

Vastgoedthema’s:

hebben we geleerd dat een top-downaansturing alleen

De bijeenkomst ‘Huisvesten of thuisvesten’ had als thema Het

goed werkt in kritieke situaties. In andere, complexe

Nieuwe Werken. Wilt u op de hoogte blijven van nieuwe

omgevingen schakelt men over op ‘mission command’:

bijeenkomsten over vergelijkbare vastgoedthema’s? Stuur dan

de leidinggevende zet de missie helder uiteen, geeft de

een e-mail met uw contactgegevens naar Bart Hoevers, Deloitte

randvoorwaarden aan en stelt zijn vertrouwen in zijn

Real Estate Advisory: bhoevers@deloitte.nl

mensen om de missie uit te voeren. HNW stelt organisa-

Meer informatie: www.deloitte.nl/realestate of volg ons op

ties voor vergelijkbare uitdagingen: de overgang van een

twitter @DeloitteRE

*George Parker bedacht halverwege de jaren negentig het woord lecture-show om een combinatie van hoogwaardige inhoud met aanstekelijk entertainment aan te duiden.

36 FACT4_2010_8.indd 36

07-12-10 10:36


Entertainmentindustrie duurzamer

Maureen Hughes, partner Deloitte

Brian Jagt, Consultant Deloitte NL:

Sander Feenstra, Consultant Deloitte

“Studio’s hebben steeds meer de

NL: “De verschuiving van fysieke

mogelijkheid om samen te werken met

producten – dvd’s en games – naar

partners. Ze kunnen zo kosten delen,

digitale producten vereist een

wat goed uitkomt nu verkopen van

verandering van het businessmodel.

fysieke content teruglopen.”

De supply chain zal nu al aangepast moeten worden om in de toekomst adequaat te zijn.”

No Business Like Show Business Om kwaliteit te blijven leveren, zal de entertainmentindustrie haar businessprocessen strakker moeten regisseren. Fact vroeg diverse beslissers naar de volgens hen belangrijkste ontwikkelingen in de business.

“De mediagroep van Deloitte NL adviseert een aantal internationale bedrijven in de entertainmentindustrie. Dit doe ik niet alleen, maar samen met Brian Jagt, Sander Feenstra en Maarten Kuil”, zo licht Maureen Hughes, partner Deloitte, haar positie toe. “Vanuit Tekst: Marion de Koning en Julian Ray

Nederland reizen we de wereld over. We adviseren

Fotografie: Chris van Houts

mediabedrijven over een breed scala van onderwerpen.

>> 37

FACT4_2010_8.indd 37

07-12-10 10:36


Opinie

Edwin van der Meerendonk,

Thomas Irmberger, OPS Distribution

Robert Sweet, President Europe

Yvonne Sas, Director Operations

Vice-President European Operations

Sony DADC: “Het enige juiste

Technicolor: “Studio’s moeten een

Walt Disney Studios Home

Walt Disney Studios Home Entertain-

antwoord op de uitdagingen waar we

effectief commercieel model vinden

Entertainment: “De belangrijkste

ment: “Digitalisering zorgt voor

voor staan, is samenwerken. Beter

voor digitale producten. Op dit

uitdaging waar we als distribu-

uitdagingen waar we een antwoord

samenwerken met retailers, suppliers

moment willen consumenten alleen

teurs in de entertainmentindus-

op moeten vinden. Hoe bescherm je

en klanten om zeker te zijn van de

gratis digitale content ontvangen.

trie voor staan, is de vraag hoe

het afzetvolume als er geen fysiek

groei van entertainment als geheel.”

Om op termijn te blijven bestaan, zal

we de kosten kunnen reduceren

product meer is en hoe genereer je

er een eerlijke prijs betaald moeten

in de supply chain en tegelijker-

impulsaankopen als mensen niet meer

worden.”

tijd onze afzetmarkt volledig en

tegen een product aan kunnen lopen?”

>>

op tijd kunnen beleveren.”

Onze dienstverlening omvat finance-, tax-, accountancy-

digital assurance en copyrightkwesties. Binnen drie tot

en consultancy-opdrachten. Individuele bedrijven in de

vijf jaar zal het omslagpunt van fysiek product naar

entertainmentindustrie profiteren van onze expertise,

digitaal product bereikt zijn. En deze digitalisering

maar ook van ons internationale netwerk. Of het nu gaat

creëert géén groter volume. De druk op prijs en volume

om grote studio’s in Los Angeles of een regionale

neemt alleen maar toe. Dit betekent dat studio’s minder

omroep in Nederland, de vragen verschillen niet echt van

risico’s kunnen nemen en dat de entertainmentindustrie

elkaar.”

de kosten zal moeten reduceren. Maar doordat de entertainmentindustrie altijd winstgedreven opereerde,

Ingrijpende transitie, maar de tijd dringt

was de noodzaak om kostenbewust te zijn klein.

Tijdens het diner dat Deloitte tijdens de ESCA-conferen-

Daardoor ligt de entertainmentindustrie op bijvoorbeeld

tie organiseerde, vroegen we een aantal aanwezigen

IT-gebied, maar ook op andere terreinen, achter op de

wat volgens hen de belangrijkste uitdaging is, waarmee

markt van Fast Moving Consumer Goods. De tijd dringt.

de entertainmentindustrie wordt geconfronteerd.

Op dit moment kunnen studio’s zich geen dure

Maureen: “De belangrijkste verandering waar de

producties van bijvoorbeeld Steven Spielberg meer

entertainmentindustrie voor staat, is digitalisering. Deze

permitteren. Simpelweg omdat studio’s er niets aan

ingrijpende transitie heeft consequenties voor alle

kunnen verdienen. Films worstelen met digitalisering,

facetten van het proces: organisatiestructuur, verdien-

waar de muziekbranche al belangrijke stappen heeft

model, verkoopkanalen en broadcasting, verkoop van

gezet. De introductie van Blu-ray heeft veel minder

fysieke en digitale producten, adverteerders, marketing,

effect gehad dan bijvoorbeeld de dvd. Filmproducenten

38 FACT4_2010_8.indd 38

07-12-10 15:47


Entertainmentindustrie duurzamer

Andreas Potts, Project Director

Gerry Aburrow, Vice-President

Ruth Parkinson, Retail Operations

arvato: “Ik zie steeds meer overeen-

Operations Warner Brothers: “Onze

UK Walt Disney Studios Home

komsten tussen de entertainment-

business is volop in beweging. Het

Entertainment: “Wij zijn vooral

industrie en de markt van muziek,

fysieke product verandert meer en

gefocust op de nieuwe 3D-techno-

video en games. We groeien steeds

meer in digitale content. De vraag is

logie. 3D zorgt voor fantastische

meer naar elkaar toe. Zeker waar het

hoe we onze productie efficiënter

mogelijkheden voor muziek, film en

gaat om supply chain. Dit creëert

kunnen maken. Hoe beperken we de

games, verspreid over verschillende

volop kansen.”

kosten en verbeteren we de samen-

platformen.”

werking met de detailhandel?”

“De entertainmentindustrie ligt op bijvoorbeeld IT-gebied – maar ook op andere terreinen – achter op de markt van Fast Moving Consumer Goods” richten zich nu helemaal op 3D-films om daarmee de dalende markt te stimuleren, terwijl ze zich beter op de veranderende vraag kunnen richten. De jongste generatie consumenten heeft veel minder concentratie, die doet meer aan entertainmentsnacking. En een clip van 15 minuten op een iPad is toch iets anders dan een blockbuster in de bioscoop.” • 39 FACT4_2010_8.indd 39

07-12-10 10:37


Interview

“Als ik windmolens zie, zie ik hoop� Tekst: Michiel Mastenbroek Fotografie: Martijn Steiner Lovisa

Gail Whiteman is gespecialiseerd in sociale en milieukundige vraagstukken in het bedrijfsleven. Whiteman vertelt hoe ondernemingen en de overheid het tij kunnen keren als het over klimaatverandering gaat.

40 FACT4_2010_8.indd 40

07-12-10 10:37


41 FACT4_2010_8.indd 41

07-12-10 10:37


Interview

>>

“De klimaatsceptici zijn goed in het verkrijgen van

Canada. Daar is sprake van versneld smelten. De data

media-attentie. De public-relationfirma’s die samenwer-

zeggen het en je kunt het ook zien. De Arctic Waters

ken met klimaatsceptici, werken overigens ook vaak

worden warmer, tot 2000 meter diep. Een zorgwek-

samen met de tabaksindustrie, er is een sterke link tussen

kende verandering. Ik ben geen klimatoloog, maar ik

die groepen. Daarbij worden ze in sommige gevallen

werk intensief met ze samen. Ik lees de verslagen. De

gesponsord door de olie-industrie.” (Zie het rapport van

omslag was in 2007, toen de noordwestpassage in de

de Union of Concerned Scientists: ‘Smoke, Mirrors & Hot

Arctic Archipelago voor het eerst in de geschiedenis

Air – How ExxonMobil uses Big Tobacco’s Tactics to

open was. Toen werd iedereen echt bezorgd.” Er moet

Manufacture Uncertainty on Climate Science’, 2007.) Dat

dus iets gebeuren. Er dienen innovatieve ideeën en

is niet mis te verstaan. “Sceptici zijn niet alleen bedreven,

maatregelen te komen om de CO2 -uitstoot te verminde-

maar ook succesvol in media-aandacht. Na recente

ren en de gevolgen van de klimaatverandering nu en in

uitlatingen van sceptici in de media was er meetbaar

de toekomst te tackelen. In Nederland wordt over

minder bezorgdheid over klimaatverandering.”

duurzaamheid en energie al behoorlijk innovatief

Professor Whiteman omschrijft haar taak bij de RSM als

gedacht, vindt Whiteman. “Er is onderzoek naar

bewustmaking van studenten en bedrijven. “Ik train

drijvende huizen en steden, je ziet innovatie bij waterabsorberende ‘groene daken’. Nederland blijft wel achter

“Bedrijven zullen de milieurisico’s steeds serieuzer gaan nemen”

met duurzame energie.” Duurzaam Duitsland Nederland heeft een flinke achterstand op Duitsland, terwijl in ons land geweldige technische universiteiten zijn. Maar door stimulerende wetgeving is Duitsland nu veel verder met de adaptatie van zonne-energie. De efficiency van zonnecellen neemt snel toe. Zakenwereld

studenten om strategisch te denken over milieuvraagstuk-

en universiteiten werken intensief samen. Duitsland is

ken. Leer een klimaatscepticus te herkennen, onderzoek

niet veel zonniger dan Nederland, daar ligt de barrière

– en weerleg – de argumenten die gehanteerd worden.

dus niet. Adviesbureau Ecorys deed laatst een studie

Leer van ondernemingen die hun bedrijfsprocessen

naar barrières. Een daarvan is veranderende prioriteiten

volledig in kaart brachten en op basis van die kennis

van de overheid. Als je iets voor elkaar wilt boksen, moet

duurzamer en energiezuiniger kunnen werken.” Over haar

de focus echt een tijd op een bepaalde ontwikkeling

leerstoelopdracht zegt ze: “De klimaatveranderingen zijn

blijven, anders werkt het niet. In Nederland is er geen

de grootste uitdaging waarmee het wereldwijde bedrijfs-

prioriteit. Terwijl een van de belangrijkste mondiale

leven nu geconfronteerd wordt. Bedrijven zijn onderdeel

uitdagingen is om de energieconsumptie te verminderen

van zowel het probleem als de oplossing. De hoofddoel-

door het verbruik te ‘vergroenen’. Daarbij speelt in

stelling van deze leerstoel is het doorlichten van de

Nederland naast een gebrek aan overheidsfocus ook

managementuitdagingen en de kansen die duurzaamheid

inspraak een belangrijke rol. Als ik windmolens zie, dan

en klimaatverandering bieden. We kijken niet alleen naar

zie ik hoop. Anderen vinden het horizonvervuiling. Je

bedrijven, maar ook binnen overheidsorganen die moeten

kunt dit soort zaken doorbreken door het aan te pakken

samenwerken met verschillende belanghebbenden om

zoals in Denemarken. Daar is een duidelijke connectie

effectieve resultaten te kunnen behalen.”

tussen de lokale gemeenschap en het profijt dat deze

Ze twijfelt geen moment over de realiteit van de klimaat-

heeft van duurzame energie die in een bepaalde regio

veranderingen. “Ik was recent met eersteklas oceanogra-

wordt opgewekt. Dan vallen bezwaren zoals horizonver-

fen en andere wetenschappers naar de Arctic in Noord-

vuiling weg.”

42 FACT4_2010_8.indd 42

07-12-10 10:37


Gail Whiteman

alleen de eigen footprint, maar we willen ook de gehele IT-industrie stimuleren om het energieverbruik te verminderen. Postbedrijf TNT spreekt met het programma Planet Me ook de eigen werknemers aan om hun Gail Whiteman – die een PhD van Queen’s

thuisemissies te verminderen. Vloerbedekkingsfabrikant

School of Business in Canada bezit – is

InterfaceFLOR reduceerde sinds de jaren negentig zijn

medeoprichter en directeur van het

energieverbruik voor de productie met 43 procent. Als

Duurzaamheid en Klimaat Centrum voor

veel ondernemingen zo’n beleid zouden volgen, is er

Onderzoek bij de Rotterdam School of

mondiaal rap sprake van enorme verbeteringen. Maar

Management (RSM) van de Erasmus

bovendien is het goed voor de winst van het bedrijf: het

Universiteit Rotterdam. In 2009 stond RSM

gebruikt minder energie, produceert minder afval en de

als zevende wereldwijd en als eerste in

verkoop groeit! ProRail, dat het Nederlandse spoor

Europa in de Beyond Grey Pinstripes-rang-

beheert, geeft betere financiële voorwaarden als je

lijst van het Aspen Instituut op basis van

CO2 -uitstoot minder is. Het kan zelfs beslissend zijn als er

onderzoeks- en onderwijsactiviteiten op

een bid is. Het is vrijwillig, maar je krijgt de business pas

het gebied van duurzaamheid. Sinds begin

als je sterke prestaties levert.” Bedrijven zullen de

2010 bekleedt Whiteman aan RSM de

operationele milieurisico’s steeds serieuzer gaan nemen,

nieuwe buitengewone leerstoel Duurzaam-

betoogt Whiteman. “Als je een fabriek hebt in New

heid en klimaatverandering, gesponsord

Orleans, ben je nu wel extra voorzichtig. De grootste

door Ecorys (een internationaal opererende

warenhuisketen ter wereld, Walmart, heeft daar winkels.

economische en sociale onderzoeks- en

Het gaf tijdens de overstroming zijn handel weg, omdat

adviesorganisatie) en Stichting NEI.

het anders geplunderd zou worden. En het gaat niet

Voorheen werkte Whiteman in corporate

alleen om zo’n in het oog lopend risico. Veel bedrijven

communicatie- en marketingfuncties bij

lopen operationele risico’s. Ieder bedrijf dat een wereld-

verschillende bedrijven.

wijde logistiek heeft, loopt rechtstreekse operationele risico’s als gevolg van potentiële milieurampen.” Initiatief van de overheid “De overheid zou het goede voorbeeld moeten geven,

Werelden te winnen

zowel lokaal als nationaal, en bijvoorbeeld geld van

Ook met eenvoudige zaken zijn al werelden te winnen.

pensioenfondsen in kunnen zetten. Als 1 procent van de

“Je moet de ‘dode energie’ aanpakken, zoals tv’s die

gelden van pensioenfondsen wordt ingezet voor

stand-by staan. Als iedereen de tv gewoon uitzet na

duurzame overheidsinvesteringen, zou dat fantastisch

televisiekijken, dvd en andere apparaten niet in de

zijn. Het draagt bovendien bij aan de diversifiëring van

stand-bymodus laat staan en alle lichten uitdoet als men

de beleggingsportefeuille. Met de lage rendementen op

het huis verlaat of gaat slapen, besparen we 5-8 procent

obligaties is dat een actueel onderwerp. Het gaat om

energie per jaar. Bedrijven moeten meten wat ze doen en

een enorm bedrag en je kunt veel teweegbrengen.

wat ze verbruiken binnen de complete productie- en

Pensioengenot is plezier op de lange termijn. Maar je

levenscyclus. Pas als je tot in detail je footprint weet, kun

pensioengeld is niet veel waard als je grote klimaatpro-

je een zinnige bedrijfsstrategie ontwerpen om zaken te

blemen hebt. Ik ben heel benieuwd wat de Klimaatcon-

verbeteren. Multinational Unilever is daar goed in.

ferentie in Cancún (29 november–10 december, red.)

Computermaker HP beseft dat de IT-industrie mondiaal

oplevert. Dan moeten we echt verbeteringen zien van

veel energie verbruikt en zegt daarom: we verbeteren niet

het Kopenhagen-akkoord.” • 43

FACT4_2010_8.indd 43

07-12-10 10:37


Jacqueline Cramer over duurzaamheid Tekst: Edith Vos Fotografie: Marcel Bekedam

Voor Jacqueline Cramer, oud-minister van Milieu, komt duurzaamheid uit het hart. Alle organisaties die anno 2010 duurzaam ondernemen, moeten daar ook aan, verklaarde zij overtuigend tijdens het Ladies Only Executive Breakfast in DeFabrique in Utrecht.

44 FACT4_2010_8.indd 44

07-12-10 10:37


Executive Breakfast ‘van vrouwen, voor vrouwen’

Al vanaf 1969 is het thema duurzaamheid allesbepalend

Jacqueline Cramers tien gouden regels voor duurzaam

voor Jacqueline Cramer. Op 18-jarige leeftijd zag ze als

ondernemen:

studente voor het eerst in haar leven smog, neerkijkend

1. Start pragmatisch en dus stapsgewijs.

op een aan het zicht ontnomen Los Angeles. Vanaf die

2. Kies iets dat direct motiveert in het bedrijf.

dag richtte ze zich in diverse rollen op het verduurzamen

3. Stel competente coördinatoren aan.

van de maatschappij: bij TNO, als minister van Milieu, als

4. Zorg voor managementcommitment en leiderschap.

schrijver, als ondernemer en als hoogleraar Duurzaam

5. Zet het op als cyclisch instrument, een continu

Ondernemen.

veranderingsproces. 6. Zoek geschikte momenten voor maatschappelijk-

Verankeren in de strategie Duurzaam ondernemen is anno 2010 niet nieuw, maar wel anders volgens de duurzaamheidsexpert. “Bijna elk bedrijf doet op operationeel vlak al ‘iets’. De kunst is om

verantwoord-ondernemenactiviteiten. 7. Wees alert op verdergaande vernieuwingen (maak sprongen door grote innovaties). 8. Zorg dat het proces van maatschappelijk verant-

duurzaam ondernemen te verankeren in de strategie van

woord ondernemen overzichtelijk blijft en

het bedrijf. Duurzaam ondernemen is geen trucje.

afgestemd is op de mensen intern.

Duurzaam ondernemen vraagt om passie en is een continu veranderingsproces”, aldus Jacqueline Cramer. Bij veel bedrijven lijkt het wat dat betreft de goede kant op

9. Zorg voor samenhang en coördinatie. 10. Versterk je identiteit als bedrijf door intern en extern te communiceren.

te gaan. Maar liefst 70 procent van de bedrijven zegt duurzaam ondernemen te hebben opgenomen in de strategische doelstellingen. Dat blijkt uit het onderzoek

alle betrokkenen in de keten. Zet de cultuurelementen op

dat Caroline Zegers, partner Executive Compensation

een rij en trek daaruit de consequentie voor de manier

Consulting, voor Deloitte uitvoerde onder honderd

waarop je maatschappelijk verantwoord ondernemen

commissarissen.

binnen de organisatie kunt invoeren. Kies vervolgens activiteiten die enthousiasme opwekken en met de flow

Het levert geld op

van de cultuur meegaan.” Want je kunt ook te ver gaan

Volgens Cramer kunnen organisaties niet meer om

met je duurzaamheidsbeleid. “Je kunt als CEO ook te veel

duurzaam ondernemen heen. “Het levert geld op door

vooroplopen. Zover zelfs, dat het voor medewerkers te

kostenreductie en het versterken van de bedrijfsreputatie.

diep ingrijpt in de persoonlijke levenssfeer. Zoek naar

Een groot voordeel is verder, dat het binnen het bedrijf de

initiatieven die aansluiten bij het hele bedrijf. Want

samenhang vergroot en zorgt voor een betere efficiency.”

maatschappelijk verantwoord ondernemen kan de

Het succesvol introduceren van een duurzaamheidsbeleid

motivatie van werknemers vergroten. Ze zijn trotser op

hangt af van veel factoren. “Elk bedrijf is anders en

het bedrijf, waardoor ze productiever zijn en een eigen

daarom vraagt duurzaam ondernemen om maatwerk.

inbreng kunnen leveren op dit vlak.” •

Verder is het een kwestie van willen. Om te slagen, heb je steun van de leiding en draagvlak in de organisatie nodig.

Deloitte organiseerde voor het eerst een Executive Breakfast

Ook belangrijk is om de link te leggen naar je toeleveran-

‘van vrouwen, voor vrouwen’, waarbij oud-minister van Milieu

ciers en partners. Dan kun je echt sprongen maken!”

Jacqueline Cramer sprak over het thema ‘duurzaam ondernemen vanuit hoofd en hart’. De bijeenkomst is onderdeel van het

Bedrijfstrots maakt productiever

Executive Programma van Deloitte voor bestuurders en

Hoe je begint met dit beleid, is sterk afhankelijk van de

commissarissen van de top-350-bedrijven en organisaties in

bedrijfscultuur. Jacqueline Cramer: “Goed luisteren is de

Nederland. Deze Ladies Only-bijeenkomsten vinden in het

basis: naar je medewerkers, het middenmanagement en

vervolg twee keer per jaar plaats.

45 FACT4_2010_8.indd 45

07-12-10 10:37


Startsein voor Fair Chance Foundation

Symposium Make Others Grow: volop inspiratie voor een bedrijfsmatig gestructureerde aanpak van maatschappelijke problemen. Van links naar rechts: Hans de Boer, ondernemer; Cees de Boer, CEO/COO Deloitte; een deelnemer van IMC Weekendschool; Heleen Terwijn, directeur IMC Weekendschool

“Pak maatschappelijke problemen bedrijfsmatig aan” Met het symposium Make Others Grow ging de Deloitte Fair Chance Foundation officieel van start. Het doel van de foundation is om jongeren in achterstandsituaties aan beter onderwijs te helpen. Zo’n vijftig verschillende partijen met dezelfde missie

“Iedere zondag krijgen leerlingen van IMC Weekend-

inspireerden elkaar op 30 september tijdens het sympo-

school les van gepassioneerde praktijkmensen die

sium in de Rotterdamse Maastoren. Onder hen onderne-

vertellen en laten ervaren wat voor werk zij doen. De

mer Hans de Boer, voormalig voorzitter van MKB

leerlingen worden zo geïnspireerd in de mogelijkheden

Nederland en de Taskforce Jeugdwerkloosheid, die de

en kansen die er voor hen zijn.” In samenwerking met de

noodzaak bepleitte van een bedrijfsmatig gestructureer-

Deloitte Fair Chance Foundation wordt nu gewerkt aan

de aanpak van maatschappelijke problemen. “Alleen dan

verdere inrichting van het netwerk en activiteiten voor

kom je tot oplossingen die langdurig effect hebben;

alumni van IMC Weekendschool. Onder de paraplu van

duurzame liefdadigheid is bedrijfsmatige liefdadigheid.”

de Deloitte-foundation valt ook samenwerking met JINC,

Heleen Terwijn heeft zo’n 10 jaar geleden IMC Weekend-

een vereniging die ervoor zorgt dat leerlingen op jonge

school opgericht en is hiervan nog steeds directeur.

leeftijd kennismaken met het bedrijfsleven.

Vertrekpunt was de constatering dat kinderen van 10–14 ‘a love affaire with the world’ hebben en ALLES willen weten, maar dat regulier onderwijs daar onvoldoende op Fotografie:

inspeelt. Zij vond het tijd voor aanvullend onderwijs dat

Reageren of meer informatie: www.fairchancefoundation.nl

Sabine Bison

kinderen duidelijk maakt wat er te halen is in de wereld.

NLFoundation@deloitte.nl

46 FACT4_2010_8.indd 46

07-12-10 10:37


Het laatste woord

Meerwaarde In de afgelopen jaren heeft Deloitte verschil-

kennisintensieve instanties met bewezen

lende maatschappelijke initiatieven en goede

expertise in hun vakgebied. Door deze

doelen ondersteund. De komende periode

samenwerking hopen we dat jongeren hun

willen we de maatschappelijke rol van

ambities eerder en sneller kunnen realiseren.

Deloitte duidelijker invullen, en meer laten aansluiten op onze dagelijkse praktijk.

Het verwerven en overdragen van kennis is

Roger Dassen

vooral ook inspirerend, zo wist ik al uit Om dat te realiseren brengen we meer focus

ervaring als hoogleraar, en als mentor van een

aan in onze inspanningen, om uiteindelijk

aantal jonge collega’s bij Deloitte. Maar nu

meer impact te creëren. Zo willen we ons

ook als ‘vmbo-docent’. Samen met mijn

primair richten op educatie. Als kennisorgani-

collega-bestuursleden en andere leden van

satie voelen we ons daar immers nauw mee

het management hadden we het voorrecht

verwant. Daarnaast hebben we besloten meer

om vmbo-leerlingen van het Marcanti College

te doen dan het verstrekken van donaties. We

in Amsterdam de kneepjes van het solliciteren

zetten het beste wat we als Deloitte in huis

bij te brengen. Een geweldige ervaring, en

hebben, onze mensen, in om de kennis die zij

niet alleen voor de scholieren.

“Jongeren een eerlijke kans bieden op een betere toekomst”

hebben over te brengen. De Deloitte Fair Chance Foundation, waarover meer op de

Los van de foundation doen collega’s mee

pagina hiernaast, vormt het platform voor al

aan projecten, geven donaties of zetten zich

onze initiatieven.

in voor pro-bonowerkzaamheden. De beeldreportage in dit nummer van Fact geeft

Hiermee maken we ons hard voor het succes

hiervan een mooie dwarsdoorsnede. Dit soort

van toekomstige generaties. Dagelijks volgen

initiatieven zullen blijven. Belangrijk vind ik

in Nederland zo’n 3,5 miljoen mensen

vooral, dat wat we doen is gelinkt met onze

onderwijs, van basisschool tot universiteit en

core business, omdat we dan de grootste

van inburgeringscursus tot volwassenenedu-

meerwaarde kunnen leveren.

catie. Het maatschappelijke en economische belang daarvan is groot. Daarnaast zien we in

Die meerwaarde geldt ook voor onszelf.

Nederland nog veel jongeren in achterstand-

Initiatieven als de foundation en Impact Day

situaties. Door armoede, thuissituatie, ziekte

(zie pagina 6) inspireren en verrijken ons als

of beperking. Onderwijs is voor hen geen

professional. Soms op verrassend eenvoudige

vanzelfsprekendheid. Met de foundation

wijze. Zo liet een vmbo-leerling zien hoe

willen we hen een eerlijke kans bieden op

uitgebreide verhalen heel effectief kunnen

een betere toekomst.

worden teruggebracht tot de kern. Op de vraag: ‘Wat is nu eigenlijk solliciteren?’ was

Wij doen dit door het ondersteunen en

zijn verbluffend eenvoudige antwoord: ‘Dat je

uitbreiden van bestaande projecten met de

een baantje vindt’!

gecombineerde inzet van onze mensen, onze kennis en het verstrekken van geld. Juist door de combinatie van kennis, waarneming en ervaring kunnen jongeren groeien. Belangrijke succesfactor is samenwerking met erkende en 47 FACT4_2010_8.indd 47

07-12-10 10:37


Maak uw winst duurzaam Duurzaamheid is inmiddels meer dan alleen een idealistische keuze: het is een serieuze businesskans. Maar met die constatering zijn we er nog niet. Want waar zitten die kansen precies? En hoe benut je ze optimaal? Deloitte kan daarbij helpen. Met een aantal praktische tools die laten zien waar winst te behalen is. En een gezamenlijke aanpak waarmee je resultaat boekt. Waarmee u werkt aan een zonnige toekomst: niet alleen voor mens en milieu, maar nu ook voor uw bedrijfsresultaat. Lees meer over onze tools op www.deloitte.nl/duurzaamondernemen

Š 2010 Deloitte Touche Tohmatsu

FACT4_2010_8.indd 48

07-12-10 10:37

Fact - relatiemagazine Deloitte  

Fact 4 - 2010. Bladmanagement en ghostwriting: Walter Wijnhoven

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you