Page 1

Persdossier


Natuurpunt presenteert

een productie van EMS Films in samenwerking met Kinepolis en Associate Directors

De eerste bioscoopfilm over natuur in de lage landen met de stem van Johan Heldenbergh & titelmuziek van Float Fall

Vanaf 25 september in de Kinepolis-zalen. Daarna beschikbaar voor vertoningen in andere zalen en voor verenigingen.

NL-B 2013 / 95 min / 1:2.35 / Kleur / Dolby / Vlaams gesproken Titre franรงais: La nouvelle nature sauvage International title: The new wild www.denieuwewildernis.be


SYNOPSIS Een machtige zeearend scheert over de boomtoppen. Denderend trekt een kudde van duizend wilde paarden voorbij. Twee volwassen edelherten leveren strijd om in de gunst van een hinde te komen. Aaseters verdringen zich om een achtergelaten kadaver. Dit is pure, woeste natuurpracht zoals je die nooit eerder zag. En toch is De Nieuwe Wildernis gewoon hier gefilmd, in de lage landen. EMS Films kreeg de exclusieve toestemming om de wildernis te filmen in de Oostvaardersplassen, een 6.000 hectare groot gebied in Nederland, niet ver van Amsterdam. De hoofdrolspelers van de natuurprent zijn geen acteurs, maar dieren: extraverte konikpaarden, oogverblindende ijsvogels, parmantige edelherten en een jong vossengezin. Vier seizoenen lang staan we oog in oog met dieren die onze buren zijn, maar waarvan we dat niet beseffen. Dit zijn de Lage Landen zoals je ze nog nooit zag: in een oogverblindende familiefilm, gegidst door de stem van Johan Heldenbergh. De Nieuwe Wildernis begint waar ook het leven begint: in de lente. Duizenden grauwe gansjes waggelen onbeholpen van het veilige riet naar een fris grasland. Maar voor de babyganzen is het een gevaarlijke tocht: hongerige vossen en roofvogels liggen overal op de loer. Ondertussen is er nog meer spectaculairs te beleven op het grasland: een konikpaard komt ter wereld. Het wordt hoogzomer, het wiel van het leven draait op volle toeren en er is voedsel in overvloed. In de ruige begroeiing doen akkerdistels dienst als lunch voor een enorme schare bladluizen. Intussen moet de mier zijn grootse vijand, de larve van het lieveheersbeestje, te lijf gaan. Plots lijkt het of het sneeuwt, wanneer een wolk van kleine koolwitjes uit de hemel dwarrelt. De herfst staat helemaal in het teken van de naderende winter. Wie kans wil maken om te overleven, legt maar beter een vetreserve aan. De grote grazers hebben dat goed begrepen: ze worden wel 70 kilogram zwaarder in de herfst. En net nu de dieren hun magen vullen met fruit en zaden lijken de bossen met een woeste brul te ontploffen. Het is tijd voor de edelhertenbronst! Het bos wordt een amfitheater voor epische gevechten. De winter is meedogenloos. Het vriest, er waait een ijzige poolwind, het sneeuwt. Alle dieren worden op de proef gesteld. De sfeer wordt grimmiger, vossen en raven vechten om de kadavers. Mist, stilte en leegte nemen de regie over. Dan, na de honger en de kou, wordt een nieuw konikveulen geboren. De ‘Circle of Life’ kan opnieuw beginnen.


Hoofdpersonages Konikpaarden De grond davert. In het grasland wagen de hengsten zich aan een bijzondere krachtmeting. Hier wordt gestreden om respect en mannelijkheid. Voor konikpaarden zijn geuren net zo belangrijk als woorden voor ons zijn. De geur van de uitwerpselen bepaalt welke plaats ze innemen in de rangorde van de kudde. Maar de prijs die ze betalen voor het leiderschap is hoog: het dominante mannetje dat de kudde leidt, draagt de littekens van eerdere gevechten. Wanneer de winter aanbreekt tonen konikpaarden hun warm hart: de jongste en zwakste paarden mogen op de warmste plek staan, midden in de groep. Zelf oog in oog staan met een konikpaard? Dat kan. De wilde paarden worden in een aantal Vlaamse natuurgebieden ingezet als grazers. In ruil mogen ze er vrij rondgalopperen. Konikpaarden komen oorspronkelijk uit Polen en zijn -met hun schofthoogte van 1 meter en 40 centimeter- eerder klein. Je ziet ze in Landschap De Liereman, in Vijverbroek en in het Haachts Broek.

IJsvogel Een IJsvogel moet enorm stressbestendig zijn want alles gaat snel in zijn wereld. Elk uur moet hij eten. Minstens 40 keer per dag vliegt hij af en aan met vis voor zijn pasgeboren jongen. Nog geen 5 minuten zijn die het nest uit wanneer hun vader verwacht dat ze al voor zichzelf kunnen zorgen. De ouders hebben namelijk besloten dat ze zo snel mogelijk aan een nieuwe leg willen beginnen. Met hun blauwe en oranje kleuren zijn ijsvogels een van onze meest opvallende en kleurrijke vogels. De kans dat je ze ziet is vooral groot in waterrijk gebied, maar vaak gaat het zo snel dat je maar beter naar zijn roep luistert. IJsvogels zijn doorgaans rusteloos en vliegen onmiddellijk weg als je te dicht in de buurt komt. Veel meer dan een blauwe flits die laag over het water vliegt, zal je dus niet zien. IJsvogels hebben nood aan bomen en of struiken, maar ook aan helder en visrijk water.

Vossen Om hun reflexen en hun aangeboren jachttalent aan te scherpen zitten jonge vosjes de hele dag te ravotten. En ze kunnen maar beter genoeg oefenen, want alleen de beste jager zal overleven. Vossen mogen dan wel bovenaan de voedselketen staan: slechts 1 van de 5 welpjes zal het redden. Vandaag eten de jonge vosjes gans: net als gisteren en waarschijnlijk net als morgen. Vossen zie je tegenwoordig almaar vaker in Vlaanderen. Ze lijken ook goed te gedijen in steden. De vos jaagt solitair: meestal ‘s nachts en in de schemering, maar in onverstoorde gebieden jaagt hij ook overdag. De vos is een hardloper en haalt topsnelheden tot zestig kilometer per uur.

Edelherten Een LAT-relatie hebben ze, mevrouw en meneer edelhert. Alleen als het tijd is voor de bronst zoeken ze elkaar op. In de herfst schrikt het hele bos op. Een woeste, diepe brul weerklinkt. De geweien van de mannetjes hebben hun fluwelen mantel verloren en zijn hard en sterk geworden. Maar vooraleer ze hun geweien beenhard tegen elkaar meppen, plassen ze op zichzelf. Zo onderstrepen edelherten nu eenmaal hun status en mannelijkheid. De geur zorgt er bovendien voor dat de hindes weten welke mannetjes klaar zijn om te paren. Edelherten zijn imposante dieren. Hun schouderhoogte varieert tussen de 114 en de 140 centimeter. Mannetjes kunnen tot 255 kilogram zwaar worden, vrouwtjes tot 150 kilogram. De kans dat je een edelhert te zien krijgt in Vlaanderen, is heel gering. Je hebt de grootste kans in Voeren, op het Kempens Plateau en in het BelgischNederlandse grenspark Kempen-Broek. In WalloniĂŤ is hun verspreiding beperkt tot het zuidelijke en westelijke deel van de Ardennen. Roedels edelherten laten zich vooral in de vroege ochtend of bij valavond zien.


Het Grote Netewoud

een stukje wildernis in Vlaanderen Als beheerder van Vlaamse natuurgebieden vindt Natuurpunt het belangrijk om de natuur van bij ons in de schijnwerpers te zetten en daarom promoot het deze film. Voor echte wildernis hoef je heus niet naar de andere kant van de wereld, ook bij ons kan je een stukje wildernis ervaren. In Vlaanderen gaat een deel van de opbrengst van de film naar de ontwikkeling van het Grote Netewoud, een verzameling van natuurgebieden in het hart van de Kempen. Die herbergen bloemenrijke graslanden, moerassen en vennen, heide en uitgestrekte bossen. Het gebied is een thuis voor otters, bevers en zwarte ooievaars: een Vlaams stukje wildernis dus. In de Kempen, tussen Balen, Meerhout, Geel en Mol, meanderen de Grote Nete en haar zijrivieren door het landschap. In de loop van de jaren is de natuur er flink hersteld en zo zijn heel wat prachtige natuurgebieden ontstaan. Intussen is de droom gegroeid om al die kleine natuurgebieden bij elkaar te brengen onder ĂŠĂŠn naam: het Grote Netewoud.

Een droom van een woud Het Grote Netewoud biedt schitterende mogelijkheden voor iedereen die van de natuur wil genieten. Een trektocht door moerassen en bossen, een parcours over een houten brug die zich tussen de boomkruinen slingert, een boottocht om aan de andere oever te geraken: het gebied moet plaats bieden aan natuur en beleving, aan mensen, dieren en planten. Het Grote Netewoud wordt een groen, kloppend hart voor de hele regio. Het Grote Netewoud bestaat uit drie deelgebieden: Het Bels Broek & Heide, De Vennen en Het Griesbroek. Natuurpunt stippelde hier drie wilde wandelingen uit om het gebied te ontdekken. Vlak naast de 17de eeuwse watermolen van Meerhout vind je het nieuwe bezoekerscentrum van het Grote Netewoud. Het pas gerenoveerde gebouw is de thuishaven voor Natuurpunt, Vallei van de Grote Nete en VVV-Meerhout, organisaties die werken rond natuurbeleving en toerisme. De Grote Nete stroomt letterlijk door het centrum en vormt zo de best denkbare startplaats om de pracht van het Grote Netewoud te ontdekken. En het Grote Netewoud wordt nu al gesmaakt: de aardgaswandelroute door het gebied werd genomineerd voor de prijs van Wandeling van het Jaar van de Provincie Antwerpen.

Lees er alles over op www.grotenetewoud.be

Ook de pers kan dit stukje wildernis komen aanschouwen en beleven. Natuurpunt heeft drie wilde wandelingen uitgestippeld in het gebied. Ook een gegidste wandeling behoort tot de mogelijkheden.


Crew & making of EMS Films kreeg als eerste productieploeg de exclusieve toestemming om het leven in de Nederlandse Oostvaardersplassen in beeld te brengen. 500 draaidagen lang filmden regisseur Mark Verkerk en veldregisseur Ruben Smit in het 6.000 hectare groot gebied. Daarbij maakten ze gebruik van spitstechnologie: high speed-camera’s, macrolenzen en geavanceerde timelapses. De hele film werd in topresolutie (in 4K) opgenomen, waardoor de beeldkwaliteit gerust kan concurreren met die van de grote BBC-producties.

uit hun knop komen, van vogels die elkaar versieren, van herten die met elkaar knokken en van bevers die op jacht gaan. De filmmakers bouwden paalhutten om in de nesten van vogels te kunnen kijken, voeren met een kano door het moeras, doken onder water en gingen zelfs de lucht in met een camera die aan een helikoptertje hing. Gemakkelijk was het zeker niet altijd: “soms struikelt er een hert over een verlengkabel of slopen vossen een geluidsrecorder, soms lig je uren op je buik te turen in de sneeuw zonder dat er ook maar iets gebeurt”, wist Ruben Smit.

Helikopterbeelden

Om de beelden zo spectaculair mogelijk te maken, werd er ook gefilmd vanuit een helikopter. Het nadeel is dat zo’n toestel niet laag kan vliegen. Dat is gevaarlijk, maar daarnaast worden de dieren ook verstoord door het kabaal van de rotor. Snel vonden de makers een geschikte oplossing: een camera die vastgemaakt

Twee jaar lang was fotograaf Ruben Smit bijna elke dag in de Oostvaardersplassen te vinden. Met zijn camerateam maakte hij beelden van bloemen die


werd aan een helikopter die je op afstand kan besturen, een coptercam. Een leuk speeltje, vonden ze. Maar af en toe liep het mis en belandde de peperdure coptercam in het water.

Over de makers Mark Verkerk is geen onbekende in de documentairewereld. In de loop van de voorbije drie decennia maakte hij al een reeks bekroonde documentaires voor National Geographic, Discovery, ARTE en ZDF. De film ‘Buddha’s Lost Children’ (2006) was zijn eerste bioscoopfilm en die viel meteen in de prijzen op internationale documentairefilmfestivals. Ruben Smit is een gepassioneerd ecoloog en fotograaf. Hij heeft er zijn missie van gemaakt om met zijn fotografie en filmbeelden zoveel mogelijk mensen in contact te brengen met natuur en milieu. Zijn spraakmakende foto’s duiken geregeld op in het tijdschrift van National Geographic en in 2005 won hij de eerste prijs van de ‘BBC Wildlife Photographer of the Year’-wedstrijd. In Nederland is Ruben ook bekend als televisiepresentator van het natuurtelevisieprogramma ‘BuitenGewoon’.

Interview met de makers Een enthousiast filmteam heeft twee jaar lang vrijwel ononderbroken in de Nederlandse Oostvaardersplassen en in de omliggende gebieden gewerkt aan een megaproject: De Nieuwe Wildernis. De makers van EMS films beloven een natuurspektakel voor het hele gezin. Vanaf 25 september kan je zelf over het resultaat oordelen in de zalen van Kinepolis. We liepen een dagje mee met veldregisseur en cameraman Ruben Smit. Eigenlijk is fotograaf en filmer Ruben Smit opgeleid tot ecoloog. Dat merk je: niets ontgaat hem in de natuur, zijn ogen speuren continu rond. Terwijl we achter het gebouwtje van Staatsbosbeheer aan de rand van de Oostvaardersplassen een hapje en drankje nuttigen, wijst hij plots


naar de hemel. “Overvliegende lepelaars”, glundert hij. Als we even later het Oostvaardersplassengebied inrijden zien we honderden vissende aalscholvers, grote zilverreigers en duizenden brandganzen verschrikt opvliegen wanneer een zeearend nadert. Terwijl hij het tafereel gadeslaat op zijn kijkerbeeld fluistert Smit: “Dit is toch echt een unieke plek in de Lage Landen.”

Zowel Ruben Smit als Mark Verkerk zijn beschikbaar voor interviews.

Massa Het is niet moeilijk om je hier, in het midden van de uitgestrekte vlakte, op de Afrikaanse savanne te wanen. Edelherten, konikpaarden en heckrunderen trekken gezapig voorbij. Dit is ook de plek waar het filmteam konikpaarden heeft gefilmd. De echte natuurwaarde van een gebied zit volgen Smit niet in het feit dat er zeldzame planten en dieren voorkomen, maar wel in de hoeveelheid – de massa - per soort. In dit gebied huizen 7000 paar aalscholverkolonie, lopen 1200 konikpaarden, 3000 edelherten en 400 heckrunderen door elkaar, vliegen maar liefst 200 grote zilverreigers rond, worden ieder voorjaar weer duizenden jonge grauwe ganzen geboren en zwemmen er miljoenen kikkervisjes rond. En hun levens zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Dat wilde ik met mijn team, op basis van het script van regisseur Mark Verkerk, vastleggen.”

Feest om te filmen Nog een tegenvaller: de ongewoon koude voorjaren. “In 2012 wilden we het massaal uitkomen van kikkerdril in beeld brengen, maar het was zo barkoud dat dat nauwelijks lukte. Afgelopen voorjaar viel het aantal jongen grauwe ganzen dan weer tegen door de veel te lange en koude winter. Op het gebied van spectaculaire winterbeelden zat het dan juist erg mee: beide winters waren extreem lang en koud. Pas dan valt je op hoe hard de natuur is: onze apparatuur begaf het bijna bij een temperatuur van min 25 graden. Ik moest terug naar de auto om te ontdooien, terwijl die konikpaarden gewoon doordraafden. Ik heb heilig respect gekregen voor de dieren hier. Ik heb de jonge aalscholvers zien sterven voor mijn ogen. En wat veel mensen waarschijnlijk al weer vergeten zijn: die enorme regenbuien met onweer in de zomer van 2012. Ik ben een paar keer samen met mijn assistent Dick Harrewijn, door het oog van de naald gekropen: terwijl ik in het veld stond te filmen, sloeg de bliksem in, in de auto.”

Wat hem het meest bijblijft van het filmen zelf, vroegen we. “De geboortes”, zegt hij belsist. “Ieder nieuw leven is een feest. “ Heel wat konikpaarden of herten zijn voor mijn ogen geboren. En dan zijn er de intieme ervaringen met witstaart, de vos. En een zwart konikveulen, dat uiteindelijk uitgroeit tot de gids van de kudde. Ik heb het allemaal van dichtbij meegemaakt en vastgelegd.”

Flinke tegenvaller

Nieuwste snufjes

Vanaf september 2011 ging het project echt van start. Maar voor er gefilmd kon worden, moest veel worden voorbereid en onderzocht. “Zo begonnen we aan de bouw van een twaalf meter hoge filmhut met uitzicht op een zeearendnest. Vergunningen geregeld, palen en hut geplaatst, gespiegeld glas om de camera achter te verstoppen geïnstalleerd. Maar plots waait de boom met nest en al om: alle moeite voor niets. Het zeearendnest kon dus meteen uit het script. Gelukkig hebben we alsnog fantastische opnames kunnen maken op het moment dat een zeearend met enorme kracht takken van de bomen afbrak voor z’n nieuw nest. Die beelden komen terug in de film”, verzekert Smit.

“We hebben geluk gehad”, zegt Smit. ”De stroomversnelling aan nieuwe filmtechnieken liep precies synchroon met ons project. Zo konden we gebruik maken van recent ontwikkelde, op afstand bestuurbare, vliegende camera’s, een octacopter (een camera aan een mini-helikopter in de lucht) en camera’s die via kabels laag over het water konden scheren.” Bovendien gebruikten Smit en co camera’s die gebruikt worden in grote Hollywood producties. Die zijn weliswaar niet ideaal voor het werk in de buitenlucht, en al zeker niet bij extreme weersomstandigheden, maar zij geven wel een ruimer, fotografischer, scherper en kleurechter beeld. Bovendien bieden ze de mogelijkheid om slow motion beeld te draaien, een optie waarvan de makers veelvuldig gebruik gemaakt hebben.


Het gebied De Oostvaardersplassen zijn in de jaren zeventig van de vorige eeuw spontaan ontstaan na de ontginning van de Zuidelijke Flevopolder. In eerste instantie was op deze plek industrie gepland, maar langs een van de dijken, de Oostvaardersdijk, bleef water opwellen. Het gebied werd omdijkt, waardoor een natuurgebied ontstond dat inmiddels is uitgegroeid tot een van de belangrijkste natuurgebieden van Europa. Ganzen, lepelaars en aalscholvers wisten het gebied snel te vinden, net als reeĂŤn, vossen, hazen, vleermuizen en vlinders. Zelfs de zeearend broedt sinds een paar jaar weer in de Oostvaardersplassen.

Om te voorkomen dat het gebied met bomen zou dichtgroeien, bracht Staatsbosbeheer er wilde heckrunderen, konikpaarden en edelherten naartoe als natuurlijke grazers. Met en ondanks elkaar leven deze dieren hier een natuurlijk leven, in een gebied waar de natuur het voor het zeggen heeft.


Credit List een film van Mark Verkerk en Ruben Smit scenario

Mark Verkerk, Ruben Smit, Leo van der Goot, Hans Dorrestein componist Bob Zimmerman muziekuitvoering Metropole Orkest olv Ernst van Tiel Eric Vloeimans Calefax Rietkwintet Theaterkoor Dario Fo uitvoerend producent Ignas Van Schaik producent Ton Okkerse EMS Films

Vlaamse versie verteller Johan Heldenbergh aftitelmuziek Float Fall productie Associate Directors

De Vlaamse stem Acteur, theaterregisseur en natuurmens Johan Heldenbergh gidst ons rond in de woestenij van De Nieuwe Wildernis en verleent zijn zoetgevooisde stem aan de Vlaamse versie van de film.

De muziek Voor de titelsong tekent Float Fall, een Belgisch muziekduo dat dromerige indiemuziek paart met een vleugje elektronica. Het duo eindigde op een verdienstelijke derde plaats in Humo’s Rock Rally 2012 en lanceerde de successingle “Someday”. Ze toerden ook al buiten ons land, onder andere in New York.


Extra’s Educatief pakket Omdat de film zich ook prima leent voor educatieve doeleinden bieden Natuurpunt, EMS FILMS en Podium gratis een educatief pakket aan voor het basisonderwijs. Het pakket bestaat uit 9 lessen met bijhorende videoclips en wordt gelanceerd op 18 september.

Extra filmvertoningen Na de passage in de Kinepolis bioscopen zal de film ook beschikbaar zijn voor vertoningen in andere zalen: in cultuurcentra, het onderwijs en het verenigingsleven. Zo zal iedereen de film in zijn eigen stad of gemeente kunnen gaan bekijken. Mogelijk zijn er ook vertoningen in open lucht, midden in de natuur. De lokale Natuurpuntafdeling verzorgt graag een inleiding en nabespreking. Meer info boekingen: info@adirector.be

Contact Natuurpunt Hendrik Moeremans, persmedewerker Natuurpunt 0490-65 79 96 • hendrik.moeremans@natuurpunt.be

Partners

De nieuwe wildernis persdossier  

Persdossier - De Nieuwe Wildernis

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you