Page 9

B OV E N ÚW H U I S dan in het verleden. Van evenveel gewicht voor de achteruitgaande trend was het saneren van aloude veeteeltpraktijken, in die mate dat kadavers niet meer op het land bleven liggen. Toch staat de Vale gier er nu heel wat beter voor. Maar dat is vooral de verdienste van Spanje. De stand in Europa wordt op ongeveer 25.000 broedparen geschat. Daarvan neemt Spanje er liefst 22.000 voor zijn rekening. Twee eerdere ramingen voor Spanje (1979: 3.000 broedparen, 1989: 8000 broedparen) illustreren de snelheid van de toename. Die is des te opmerkelijker als men weet dat gierenwijfjes jaarlijks maar één ei leggen, maar is toch te verklaren doordat gieren zo goed als geen natuurlijke vijanden hebben én hoge leeftijden bereiken. In Spanje wordt gieren weinig in de weg gelegd. De Vale gieren blijven wel op hun hoede, maar laten zich al met al nauwelijks aan mensen gelegen. Zo is het niet uitzonderlijk een broedkolonie van die gieren aan te treffen op een rotswand die op menselijke bewoning uitkijkt. Vale gieren zijn pas in hun vijfde levensjaar geslachtsrijp. Naast de adulte vogels is het Spaanse bestand dus verscheidene duizenden jonge vogels rijk, die in het land rondzwerven en de voederplaatsen bezoeken. Dat verplaatsingen van dergelijke groepen jonge vogels soms op een exodus uitlopen, en van het ene gebergte reiken naar het andere, valt licht te begrijpen. Zo zweven jonge gieren van oudsher van de Balkan naar de Oostenrijkse Alpen om daar de zomer door te brengen.

die achteraf in Knesselare zijn beland, waar ze onder veel belangstelling in een bosje kwamen uitblazen en er ook overnachtten. De gieren haalden het tvjournaal en veroorzaakten een mediastormpje. Een tweede groep gieren verbleef aan het Neigembos bij Ninove. De laatste gier in Vlaanderen werd op 17 juli gemeld. Maar tussen de begin- en einddatum van het bezoek was er in Vlaanderen een heen en weer vliegen van gieren van jewelste. Ook in de buurlanden zijn na 2000 groepen Vale gieren gesignaleerd. Van 5 tot 9 juli 2001 verbleven er 18 exemplaren in Schouwen (Nederland) en in juni 2006 landde een groep van 60 exemplaren in een bosje in een dorp in Mecklenburg, het rijkelijk met natuur bedeelde merengebied ten noordoosten van Berlijn. Ook daar gierenspotters en gewone kijklustigen bij de vleet! Maar net had de gemeenteraad in spoedzitting maatregelen bedacht om de vogels op hun plek te fixeren en zo uit hun aanwezigheid een toeristisch slaatje te slaan, of de gieren waren alweer in het luchtruim verdwenen. Gieren hebben dus hun eigen agenda. In Nokere kregen de vogels vleesafval voorgelegd, maar ze lieten het links liggen. De gieren van Neigem bakten het nog bruiner. De voederactie (met ‘prima vlees dat zo op de barbecue kon’) die Vogelbescherming Vlaanderen in aller ijl op touw zette, kreeg ook al de

Gieren in Vlaanderen Vale gieren die plots in heuse groepen WestEuropa aandoen, dat is dan weer andere koek. Het verschijnsel werd rond de eeuwwisseling opgemerkt, ook in Vlaanderen. Toeval wellicht, de gieren komen vooral in West- en Oost-Vlaanderen op visite. Een eerste groep van 7 gieren vloog op 19.5.1997 over Waarbeke. In 2002 was Schelde-Leie aan de beurt: 15 gieren verbleven toen van 5 tot 8 juni in het kasteelpark van Nokere. De Vale gieren die op 17 juni 2007 in Mater zijn opgemerkt, zaten heel hoog en bleven daar, brede kringen draaiend, geruime tijd rondzweven. Elke vogelliefhebber die het spektakel kon volgen, kwam tot een ander aantal. Maximaal kwam het getal 97 uit de bus. Maar of de bevolking van Mater veel van het schouwspel gemerkt heeft, is zeer de vraag. Na enkele minuten kwam er afscheuring in de groep, een aantal gieren vloog richting Ronse, de rest volgde de loop van de Schelde richting Gent. Uit die groep kwamen allicht de gieren

Vale gieren in Louise-Marie

foto: Paul Vandenbulcke

volle media-aandacht, maar kon de gieren zelf niet overtuigen. Ondankbare beesten? Laat het ons bij wantrouwig houden, ook in Spanje treuzelen gieren soms lang voordat ze op een kadaver neerstrijken. Of misschien hadden ze geen honger. Want dat was al vlug de teneur in de berichtgeving. De gieren waren van honger uit Spanje weggevlucht. Want intussen zaten de Spaanse gieren met een probleem, dat ook hier in de pers dik werd uitgesmeerd. Het ging om de muladares: stortplaatsen waar de Spaanse 9

Meander jul-aug-sep 2008

Meander 2008-3  

6de jaargang nr. 3 jul-aug-sep 2008, driemaandelijks tijdschrift van Natuurpunt regio Vlaamse Ardennen plus