Page 1

Filatelistenvereniging

“de Vierstroom�

afd. Arnhem, Elst en Velp/Rozendaal

In dit nummer o.a.: Bijeenkomsten In memoriam Lonesome George 100 jaar Pro Juventute Hamilton Hume Nieuw Guinea ..... Clubveiling in de Kandelaar Hoe postzegels thuis te brengen Kroningszegels

Redactie: J. Driessen R. ten Hoedt J. Huiskes

september 2012

Echte Maximumkaart!

de globe filatelistenvereniging

De Vierstroom


COLOFON

BIJEENKOMSTEN TWEEDE HELFT 2012:

Voorzitter/penningmeester R. ten Hoedt tfn 026 323 09 47 (r.tenhoedt01@upcmail.nl) Vice-voorzitter(s) C. Ursem tfn 026 361 39 06 (c.ursem@chello.nl N. Mol tfn 04813 741 16 (nic.mol@tele2.nl) Secretaris J. Huiskes tfn 026 323 16 78 (j_huiskes@hetnet.nl) Veilingmeester/taxateur J. Niehoff tfn 026 361 01 39 (j.niehoff@versatel.nl) Hoofd Rondzendverkeer J. Driessen tfn 026 381 28 98 (j.driessen191@upcmail.nl) Distributie Noord mevr A. Hamburg tfn 026 361 20 14 Distributie Zuid J. Verburgt tfn 026 321 34 17 Depothouder/administrateur P. Koene tfn 026 381 86 97 (p.koene2@chello.nl) Hoofd Nieuwtjesdienst P. Verburg tfn 026 363 57 55 (p.verburg@tiscali.nl) Organisatie Evenementen R. ten Hoedt C. Ursem

Arnhem (lokatie "De Kandelaar", Den Haagweg 1, Arnhem-Zuid, aanvang 19.30 uur) 24-09-2012 "lokale" clubveiling 29-10-2012 pp-presentatie (dhr J. Driessen) 26-11-2012 thema-ruilavond 17-12-2012 thema-ruilavond Elst (lokatie "Onder de Toren", Sint Maartenstraat 34, Elst O.B., aanvang 19.30 uur) 10-09-2012 ruilen & rondje bingo 08-10-2012 ruilen & rondje bingo 12-11-2012 ruilen & rondje bingo 10-12-2012 ruilen & rondje bingo Velp (lokatie "Zalencentrum Parkstaete", Parkstraat 3, Velp, aanvang 20.00 uur) 03-09-2012 postzegelwinkeltje "De Globe" 01-10-2012 pp-presentatie "Zelf albumbladen maken" (dhr J. Huiskes) 05-11-2012 afdelinsveiling 03-12-2012 ruilen Op alle bijeenkomsten zijn de stockboeken aanwezig. Het bestuur roept alle leden op ook 5 cents- en 10 cents stockboeken samen te stellen en in te leveren bij het afdelingsbestuur, zodat er een nieuwe, verse voorraad stockboeken ter inzage zal liggen op de bijeenkomsten. Aan het einde van het seizoen vindt de uitbetaling plaats aan de hand van de uitgenomen zegels.

BEURZEN (Zie ook blz 9 ) Oranje Leeuw In de tweede helft van 2012 worden verzamelbeurzen (postzegels en munten) gehouden in Huissen, Brink 8 op 23 september, 28 oktober, 25 november en 16 december. Gratis entree tot de beurs, geopend van 10.00 tot 15.00 uur. EDE De Globe, afdeling Ede, houdt op zaterdag 3 november a.s. weer haar halfjaarlijkse postzegeldag in "Ons Huis", Prinsesselaan 8 (achter de Taborkerk) van 10.00 tot 17.00 uur. Diverse handelaren aanwezig en er is een speciale jeugdhoek. Toegang en parkeren gratis.

VOLGEND NUMMER Het volgend nummer van Vierstroom-Nieuws verschijnt in december 2012. Graag melden wij hierbij uitdrukkelijk, dat het NIET de bedoeling is dat alleen de redactieleden ons Nieuwsblad vullen. Kopij Hierbij een dringende oproep aan alle lezers om kopij. Een interessant artikel schrijven over een leuk aspect van uw hobby moet toch kunnen. Mocht u niet computervaardig zijn (of illustraties niet kunnen scannen) meld dit dan één van de redactieleden. Zij zijn graag bereid u te helpen bij het opstellen van een artikel. Aangeboden artikelen moeten wel een filatelistische strekking hebben. Graag ontvangen wij kopij vòòr 30 november 2012. De redactie Vierstroom-Nieuws. 2


Van de voorzitter Het nieuwe blad hebt u net van de mat opgepakt of uit de brievenbus gehaald. Misschien is een huisgenoot u v贸贸r geweest en ligt het al keurig op tafel. Nu die warme dagen even voorbij zijn, is het prettig om aan het blad te werken, zeker als je op zolder moet zorgen voor de finishing touch. Met onze klamme handen moeten we nog niet aan de zegels komen. Voor je het weet plakken de postfrisse zegels aan elkaar. Vandaar dat de redactieleden een beroep op u doen om nu een filatelistisch stukje in te sturen voor 茅茅n van de volgende editie's. Als straks het weer wat kouder en guurder wordt en het niet meer zo aangenaam is om buiten bezig te zijn, kunnen we bij de kachel heel veel tijd besteden aan het postzegelen. Ik hoop dat wij heel wat stukjes toegestuurd krijgen om te plaatsen. Het zou zonde zijn dat kennis niet doorgegeven wordt. Van ieder kan men wat leren. Ik wens ieder een goed postzegeljaar toe. Namens de redactieleden: Rob ten Hoedt

Speciaal stempel! Postvervoer in Londen per ondergrondse.

Mogen we deze kaarten ook in onze verzameling gebruiken? Postzegels verzamelen is niet alleen het verzamelen van enkel het zegeltje, maar meer. Alles wat door de "posterijen" op de brief en of kaart geplakt, geschreven en gestempeld wordt. heeft zijn betekenis. De vraag luidt dan: "Waarom heeft de posterij dit gedaan?" Als wij dat kunnen achterhalen, hebben we meer inhoud gegeven aan onze hobby.

achterzijde

In de volgende editie's komen we met nog meer voorbeelden, die onze verzameling interessanter kunnen maken. Maar ook met de vraag kunnen we dit stuk wel of niet gebruiken.

3


In Memoriam Lonesome George. Reisverslag van C. Ursem Galapagos, meer dan een toeristische attractie. Onze vakantiebestemming was dit jaar Ecuador met aansluitend, als slagroom op de taart, nog een weekje de Galapagos eilandengroep. Echter ook zonder die “slagroom” is een reis door Ecuador al een schitterende ervaring met vele bezienswaardigheden. Quito was niet voor niets in 2011 de culturele hoofdstad van America. Een nieuwe fotocamera bleek dan ook een investering die zich direct terugverdiende.

grote stad. Het postkantoortje in Ottovalo is op de tweede etage, boven een tassenwin-

precies de onderwerpen die we op foto hebben vastgelegd. Ansichtkaarten versturen en ten dele

ook brieven versturen valt in Ecuador onder een toeristische bijverdienste.

keltje, met halverwege de trap een gewapende beveiliger. Foto?,…. Poseren…? Ja hoor……hij is trots op zijn vak.

Kaartje naar Nederland 2,25 US-dollar. Verwacht hier dus geen curiosa--

Het postkantoor van Ottovalo. Als ik

markten of postzegelwinkeltjes. Als ik dan toch in zo`n exotisch land ben, kijk of vraag ik altijd wel even rond of ik iets voor mijn filatelistische verzameling kan vinden. “En…,is er dan op postzegelgebied nog wat te beleven in Ecuador of op de Galapagos?” zal je vragen. Het antwoord is eigenlijk “nee”. Niet dat ik heb kunnen ontdekken althans. Je wordt al snel doorverwezen naar een postkantoor en zelfs die zijn

schaars. Ik wist dat er in 2011 door Ecuador zegels waren uitgegeven met motieven van de nationale posterijen en ook zegels waar de Galapagos aan bod komen. De kans om die aan te schaffen was dus het grootst in een

het vertrek binnen kom schrikt de beambte op, ruimt zijn stalen bureau wat op en gaat recht zitten voor de foto.Maar nee, die postzegels heeft hij niet. Of….?? Ja toch, na wat bladeren in zijn ordner, maar alleen die met de postbodefiets en al zeker geen velletjes of boekjes. Jammer. Ik besloot een deel van de voor de vakantiepost benodigde postzegels hier aan te schaffen in de hoop dat op de eilanden de anderen te koop zouden zijn. De aanvullende zegels van 50 dollarcent hebben de belangrijkste exportproducten van Ecuador als thema. Panamahoeden, houtsnijwerk, lederwaren, textiel, bezienswaardigheden en natuurschoon. En inderdaad het zijn ook

4

Wel overal schilderachtige groenten- , bloemenen fruitstalletjes. En natuurlijk een beestenmarkt.

Wordt vervolgd


HONDERD JAAR PRO JUVENTUTE Honderd jaar onvermoeibare arbeid voor het kind en de jeugd Gedurende honderd jaar zet de stichting Pro Juventute zich onvermoeibaar in voor de rechten, verlangens en behoeften van kinderen en jeugdigen. Ter gelegenheid van dit jubileum geven de Zwitserse Posterijen een speciale zegel uit. Het voorbeeld was Denemarken. Daar werden al voor 1912 weldadigheidszegels (postzegels met een nominale waarde voor frankering en een toeslag voor een weldadig doel) uitgegeven. In Zwitserland werden voor het eerst in 1912 Pro Juventute vignetten verkocht, die echter niet bruikbaar waren voor frankering. Deze zegels, ontworpen door Margarethe Goetz, toonden een groepje spelende kinderen. Ze verschenen in de duitse, franse en italiaanse taal. De tekst op de zegel luidde: "Veel zonneschijn in het nieuwe jaar". Voor elke taal werd een andere kleur gebruikt.

fig. 4 - Voorjaarssafraan (1945) en Steenbok (1967) fig. 2 - Zwitsers Wapen (1925) Op de eerste zegels, ontworpen door Wilhelm Balmer, waren prachtige klederdrachten afgebeeld, die een indruk gaven van de toenmalige kledij. Vanaf 1918 werden de legendarische wapens van de kantons afgebeeld (ontwerper Rudolf M端nger). In 1928 verscheen de fraaie serie ter herinnering aan Johnann H. Pestalozzi. Een jaar later werd met een postzegel Henri Guisan herdacht.

fig. 5 - Jubileumszegel (2012)

fig. 1 - Voorloper Deze zogenaamde voorloper is tegenwoordig een zeer gezocht vignet. Die, met Italiaans inschrift, is het duurst, omdat de oplage het kleinst was. In 1913 werden de eerste Pro Juventute zegels uitgegeven, die als frankeerzegels toegestaan waren. Tot 1920 waren deze toeslagzegels alleen geldig in Zwitserland, Beieren, Denemarken, Itali谷, Portugal, Rusland, Hongarije en in het vorstendom Liechtenstein. Eerst in 1921, op het Wereldcongres der Posterijen in Madrid, werden deze zegels toegestaan op post naar alle landen. Daarmee werden het volwaardige Zwitserse postzegels, zeer in trek bij filatelisten.

Bekende ontwerpers zorgden door de jaren heen voor prachtige zegels. Speciale vermelding verdienen de grafisch ontwerper en etser Karl Bickel, de onvermoeibare Hans Erni en de in het Oosten van Zwitserland wonende Carl Liner.

fig. 3 - Niklaus von der Fl端e (1929) In de volgende jaren werden vele Zwitserse personen afgebeeld, zoals Niklaus von der Fl端e, Alexander Vinet en Eugen Huber. In de jaren veertig verschenen de bloemenseries, gevolgd door de prachtige series vlinders, gemaakt door de bekende kunstschilder Niklaus Stoecklin uit Basel. Daarna verschenen zegels met afbeeldingen van dieren. In de jaren erna werden planten, zoals rozen, maar ook gemeentewapens en andere thema's afgebeeld. 5

Vanaf het einde der jaren negentig werden als motief voor de zegels gebruikt de projecten, die door Pro Juventute werden gesteund of ontwikkeld. De frankeergeldigheid bedroeg tot 1915 slechts 3 maanden, steeds van 1 december tot 28 februari. Van 1916 t/m 1928 werd de tijdsduur verlengd tot 5 maanden, vanaf 1929 6 maanden en met nog 1 maand verlengd in 1953. Sinds 1964 zijn deze Pro Juventute-zegels onbeperkt geldig. J. Huiskes. Meer informatie over het werk van Pro Juventute en inzicht in haar geschiedenis vindt u op internet: www.projuventute.ch


CLUBVEILING IN DE KANDELAAR

HAMILTON HUME

De Vierstroom (Arnhem/Elst/Velp) houdt een Clubveiling in het verenigingsgebouw De Kandelaar in Elderveld, Arnhem Zuid, Den Haagweg 1. De Clubveiling zal worden gehouden op maandagavond 24 september 2012 om 19.30 uur. Geïnteresseerden dienen zich vóór 1 september aan te melden bij: J.P.Driessen, e-mail: j.driessen191@upcmail.nl of telefonisch (liefst voor 20.00 uur) 026 3812898 met specificatie van de kavels, die men denkt aan te bieden. De inschrijving sluit bij het bereiken van 200 kavels. De inzender maakt gebruik van een standaard “inzendkavellijst” die is te downloaden van website www.deglobe-devierstroom.nl. Per deelnemer is een maximum inzending van 20 kavels toegestaan.

Kavels dienen uiterlijk 7 september aangereikt te zijn bij (1) G. van den Berg in Arnhem Noord, e-mail eefvandenberg@planet.nl of (2) R. ten Hoedt in Arnhem Zuid, e-mail r.tenhoedt01@upcmail.nl. In het geval dat dhr Van den Berg niet bereikbaar is, kunt U Uw kavels indienen bij Mw. A. Hamburg, e-mail angelahamburg@gmail.com. De adressen van alle drie hiervoor genoemden kunnen desgewenst worden opgevraagd bij dhr J.P. Driessen. De uiteindelijke club kavellijst wordt aan deelnemers per e-mail toegestuurd. Tevens kan men bovengenoemde website raadplegen voor het laatste nieuws. Interesse om materiaal aan te bieden? Meldt U aan en/of bezoek de bijeenkomsten van De Vierstroom.

Sedert jaar en dag geven de Australische Posterijen, naast postzegels, ook voorgedrukte enveloppen uit met een speciale afbeelding en een ingedrukte zegel. Hier een enveloppe, uitgegeven op 19 juni 1997. Hamilton Hume was geboren op 19 juni 1797 in de omgeving van Parramatta in New South Wales. Hij maakte zijn eerste ontdekkingsreis, toen hij 17 jaar oud was, samen met zijn jongere broer John en een Aboriginal jongen. Tijdens die tocht bereikten ze het Berrima-Bong Bong district. In de daarop volgende twee jaar maakte hij nog twee succesvolle tochten naar hetzelfde gebied en drong erin door tot de Bungonia rivier. In 1818 ontdekten Hume en James Meehan Lake Bathurst en de Goulburn Plains. In 1821/1822 bereikte hij, in gezelschap van zijn zwager, George Barber, en W.H. Broughton de Yass Plains. In dat zelfde jaar volgde een tocht tot aan de Clyde rivier, samen met Alexander Berry en Lt. Johnston. Berry introduceerde Hume bij Kapitein W.H. Hovell, waarna hij in hun gezelschap de beroemde tocht maakten naar Port Phillip in 1824 en terugkeerden in 1825. Hovell, een Engelse marine kapitein, had weinig wildernis-ervaring, maar kon goed navigeren. De totale expeditie duurde 16 weken en in die tijd werden vele belangrijke ontdekkingen gedaan, zoals de Murray rivier, vele zijrivieren en de waardevolle gebieden tussen Gunning en de Corio Baai in Victoria, zeer geschikt voor landbouw en veeteelt. In 1828 nam Hume deel aan de expeditie van Sturt naar de binnenlanden, waarbij ze de Darling rivier bereikten. Tijdens die tocht werden beide ontdekkingsreizigers vrienden voor het leven. Hamilton was de eerste ontdekkingsreiziger, geboren in Australië. Zijn "bush"-kennis, alsmede die van de gewoontes en taal van de Aboriginals vormden de sleutel tot zijn successen. Hij stopte met zijn werk als ontdekkingsreiziger op de leeftijd van 31 jaar. In 1860 werd Hume opgenomen als lid van de "Royal Geographical Society". Hij werd rechter in Yass en bleef zijn functie uitoefenen tot zijn dood. Hij stierf thuis op 19 april 1873. Jan Huiskes. 6


NIEUW GUINEA, TERUG NAAR DE KOLONIALE TIJD

Nam ik u vorige keren mee in noordelijke richting van Tanzania en de Soedan naar Egypte, thans aangekomen in Port Said (Egypte), stel ik u voor dat wij Oostwaarts afslaan i.p.v. terug te keren naar welvarend Nederland. Het avontuur wacht ons, want onze eindbestemming zal Nieuw Guinea zijn.

Aan boord zullen wij genieten van een luizenleventje. Copieuze maaltijden zijn heel normaal en er zijn overal jongossen (Javaanse bediendes) om je op je wenken te bedienen. De hele reis naar Batavia zal ± twee weken gaan duren. fig. 4 - Overdruk Indonesia (1949)

fig. 3 - Ned. Indië, NVPH # 307 (1945)

fig. 5 - Zegel Indonesia (1949)

Als de loods eenmaal aan boord is, stomen wij op door het 163 km lange Suezkanaal. Aangekomen in Suez, gooien wij het anker uit op de rede van Suez. Daar wordt het schip meteen omcirkeld door zwermen bootjes met kooplieden. De koop wordt meestal over de reling afgehandeld door de koopwaar in een mandje aan een touw aan boord te halen en in omgekeerde volgorde het geld voor de koop in hetzelfde mandje te laten zakken.

In Batavia moet worden overgestapt op een boot van de KPM (Koninklijke Pakketvaart Maatschappij), die ons verder naar Nieuw-Guinea zal brengen. Maar omdat gewacht moet worden op de KPM boot, brengen we nog een weekje door in een pension in Batavia.

fig. 1 - NVPV # 1028 (1973) Ons wacht een lange reis naar de Gordel van Smaragd. Sluit voor een moment uw ogen en waan u terug in de tijd en wel in het jaar 1947. In Port Said gaan wij aan boord van de Willem Ruys, een schip van de Rotterdamse Lloyd. Wij worden welkom geheten door de passagiers, die reeds in Rotterdam aan boord gingen.

fig. 2 - Koning Willem III, eerste zegel van Ned. Indië (1864)

Maar al snel lichten wij het anker. Thans ligt voor ons de oversteek over de Indische Oceaan, een reis gedurende welke we stops zullen maken in Aden (Zuid-Jemen) en Colombo (Ceylon), om vervolgens aan te komen in Tanjung Priok, de haven van Batavia.

7

fig. 6 - Nieuw Guinea, NVPH # 43 (1956)


Ook de reis naar Nieuw-Guinea wordt avontuurlijk met stops in Surabaya en Makassar. Anno 1947 is Nederlands Indië al onafhankelijk sinds 17 augustus 1945. Postzegels van Nederlands Indië werden uitgegeven met overdruk Indonesia (Fig. 4). In Nieuw-Guinea zal Sorong onze tijdelijke verblijfplaats worden. Wij blijven hier een maand om eens mee te maken hoe daar de Nederlanders, werkzaam voor het gouvernement en de oliemaatschappij NNGPM, tezamen met de papoea's leven in dit tropische paradijs. Sorong is een havenplaatsje, gelegen op het westelijkste puntje van Vogelkop en voor de olie-exploratie een belangrijke plaats. Als we eenmaal in de baai van Sorong zijn aangeland met onze boot, wordt het anker uitgegooid. Sorong immers heeft nog geen kade. Je wordt dus in bootjes naar de wal gevaren en de vracht wordt op bakken over gevaren naar de wal.

In Sorong verblijven wij gedurende ons verblijf in een hotel. Ons hotel is een typisch oud-koloniaal hotel, zoals je die overal in de tropen tegen kan komen.

heren, gezeten in dekstoelen, aan een glaasje sherry of een glas bier nippen, genietend van het uitzicht.

fig. 10 - Sukarno (1963) De koloniale geschiedenis fig. 8 - UNTEA paradijsvogel, NVPH # 7 (1962) De kamers zijn ruim en de bedden voorzien van klamboes. De lakens zijn weliswaar schoon, maar toch ietwat vaal van het vele wassen. De badkamers hebben een betonnen bak, die je vult met water, waarna je het koele water met een blikje uit de bak put en over je heen gooit (mandiën).

Gedurende de onafhankelijksoorlog van Indonesië van 1945-1949 bleef Nieuw Guinea deel van het Koninkrijk der Nederlanden tot 1962. In 1961 werd zelfs nog een Nieuw Guinea Raad (fig. 7) opgericht, maar al snel werd onder internationale druk het toezicht overgedragen aan de Verenigde Naties (UNTEA, fig. 8). In 1963 tenslotte werd Nieuw Guinea onderdeel van Indonesië, onder de naam Irian Barat (fig. 9).

fig. 7 - Nieuw Guinea Raad , NVPH # 67 (1961) fig. 9 - Irian Barat De werkmaatschappij van de BPM (Shell) in Sorong heet NNGPM (Nederlands Nieuw-Guinea Petroleum Maatschappij). De NNGPM had in 1935, dus ruim 10 jaar vóór onze komst naar Nieuw-Guinea, uitgebreide concessies verkregen voor de exploitatie van gebieden in Vogelkop en Westelijk Nieuw-Guinea. De NNGPM heeft een grote nederzetting in Sorong, met zo'n 500 man Europees personeel en 4.000 Aziaten. De huizen zijn opgebouwd uit bamboe stammetjes en gevlochten bamboematten (bielik). De daken bestaan uit golfijzeren platen.

Het is er klam en heet. Airconditioning is er nog niet. In de eetzaal schuifelen de jongossen, gekleed in het wit, op blote voeten rond. Het avondeten bestaat doorgaans uit rijst. Meestal nasi goreng en op zondag rijsttafel. De traag wiekende ventilatoren wuiven ons koelte toe. Vanuit de eetzaal kijken we naar de helderblauwe zee, waar hier en daar mensen in een prauw aan het vissen zijn. Aan de zeezijde van het hotel bevindt zich een overdekte galerij, waar tegen zonsondergang de dames en de 8

fig. 11 - Dakota, NVPH # 239 (1938) Natuurlijk komt er een eind aan ons verblijf in Sorong. Ik begrijp het al wel. U begint heimwee te krijgen naar ons vaderland. Dus beginnen we aan onze lange reis terug naar Nederland. Ditmaal per vliegtuig. Allereerst met een Catalina, een watervliegtuig, dat opstijgt uit de baai van Sorong. Eenmaal op hoogte koersen we af op Biak, voor onze overstap op de "Connie". Biak was tijdens WO II belangrijk, omdat het één van de beste vliegvelden van Nieuw-Guinea had, met voldoende


startlengte voor de lange-afstands bommenwerpers.

gesteld. Gewonnen blikken tijdens de beursdagen ophalen.

HOE EEN ZEGEL THUIS BRENGEN (VI)

Er is toen zwaar gevochten tegen de Japanners, die zich in grotten hadden verschanst. Generaal MacArthur heeft daar een tijdje zijn hoofdkwartier gehad, weliswaar niet op Biak, maar in Hollandia.

Tijdens de beurs zijn handelaren uit binnen- en buitenland aanwezig. Post. Nl komt met speciale beursvelletjes en een gelegenheidsstempel. Filafair zelf geeft persoonlijke postzegels uit met het thema "Bossche Beelden".

Burundi Ook wel Urundi genoemd, maakte vroeger deel uit van de Duitse kolonie Oost-Afrika. Sinds 1962 een koninkrijk en na 1963 een republiek, gelegen aan het Tanganyika-meer. Het gebied werd gedurende W.O. I door België bezet. Vanaf 1916 verschenen er verschillende zegels van Belgisch Congo met de overdruk URUNDI, later ook RUANDA-URUNDI.

Van Biak naar Nederland vliegen we, zoals gezegd, in de viermotorige Lockheed Constellation, beter bekend als de "Connie". Het is in die tijd het bekende markante vliegtuig met drie staartvinnen, waarvan de eerste exemplaren in 1943 door de fabriek werden afgeleverd. De Constellation heeft nogal eens problemen met zijn motoren, wat hem de reputatie van het "beste driemotorige vliegtuig ter wereld" opleverde. Tussenstops maken we in Batavia, Bangkok, Karachi, Basrah, Athene en tenslotte is daar Schiphol. In elk geval wordt in Karachi en Basrah overnacht, want anno 1947 vliegt men nog niet 's nachts. En kennelijk hebben wij de tijd. Zo'n vliegreis van Sorong naar Neder; and kost ons dan ook zo'n dag of vijf! John Driessen. (schrijver ging van 1947-1952 naar de lagere school in Sorong).

DERDE FILAFAIR Tijdens de Filafair op 14 en 15 september a.s. zullen onder de betalende bezoekers gratis blikken vol postzegels worden verloot. Vooraf aanmelden voor deelname via website www. filafair.nl. De verloting start per 1 augustus en eindigt 10 september 2012. Vanaf laatstgenoemde datum worden op de website de winnaars bekend

Entreeprijs € 3,- per dag per volwassene.. Op vertoon van de KNBF Bondspas geen korting, wel een serie attentiepostzegels. Parkeren gratis. Jeugdigen tot 18 jaar gratis toegang. Elke betalende bezoeker ontvangt gratis een willekeurige postfrisse "Bossche Persoonlijke Postzegel". Lokatie: Maaspoort Sport & Events, 'sHertogenbosch. Open op 14 september van 10.00 tot 17.00 uur en op 15 september van 10.00 tot 16.00 uur.

BUSHIRE De opdruk "BUSHIRE-Under British Occupation" staat op ± 30 verschillende zegels van Iran (Perzië). Deze zegels werden uitgegeven gedurende een korte bezetting (in 1915) van dit gebied door Groot-Brittannië. BYPOST Inschrift op vele zegels voor plaatselijk briefverkeer, die werden uitgegeven in grote plaatsen in Denemarken, Finland, Noorwegen en Zweden.

VERZAMELBEURS LICHTENVOORDE Op zondag 30 september 2012 organiseert de postzegelvereniging "De Achterhoek" de jaarlijkse beurs in "De Swite", Hendrik Leemreizestraat 2, Lichtenvoorde van 10.00 tot 16.30 uur. Er zijn standhouders met postzegels, munten en ansichtkaarten. Voor de jeugd is er het postzegelwinkeltje. Inlichtingen: H. Grievink, tfn 0544-375707 (na 18.00 uur); email: henkgrievink@hotmail.com

Toegang is, zoals gebruikelijk, gratis. 9

CALF OF MAN Eiland vlak bij het Isle of Man (het eiland Man). Dit is een onbewoond toeristisch eiland. De eigenaar van het eiland geeft eigen zegels uit, die als "cinderella's" kunnen worden beschouwd. CAMEROONS U.K.T.T. (U.K.T.T. = United Kingdom Trusteeship Territory). Opdruk op een serie zegels van Nigeria. Deze zegels werden uitgegeven in het gebied van het voormalige Duitse Kamerun, tijdens de periode dat dit gebied een Brits mandaatgebied was. CANCELLED Opdruk op (voornamelijk) oude zegels, die werden uitgegeven in het Britse wereldrijk. Deze opdruk, die de zegels ongeldig maakte, is te vergelijken met de opdruk "Specimen". (wordt vervolgd)


RONDZENDING Deze zomer kijken we terug op een succesvol afgesloten seizoen 2011-2012 met een omzet van 9.165,- euro; iets lager dan in het vorig postzegelseizoen, maar dat is nu eenmaal de trend in onzeker Europa, zoals we allen weten. Ditmaal moeten we toch uw aandacht vragen voor een ernstige zaak: GEBRUIK VAN STEMPELTJES Helaas zien we steeds vaker dat rondzendleden bij het uitnemen van zegels uit rondzendboekjes en bij het aftekenen van de rondzendlijsten hun stempeltje niet gebruiken, maar hun nummer schrijven en een paraaf zetten. Wij vragen hierbij de rondzendleden te beseffen dat het gebruik van een stempeltje werd ingesteld om fraude en chaos te voorkomen. Het niet gebruiken van het stempeltje kan de volgende redenen hebben: 1. Stempeltje kwijt of onvindbaar, of laksheid om het stempeltje te gebruiken; 2. Stempeltje is oud en versleten. Welnu, wij roepen alle leden op, die geen stempeltje gebruiken, om zulks wel te doen. Bij verlies of slijtage kunt u, onder vermelding van uw lidnummer, een nieuw stempeltje bestellen bij onze Directeur Rondzending, dhr Jan Spekschoor, de Haare 3, 7136 MH Zieuwent (e-mail adres: dir.rondzending@fv-deglobe.nl). U blijft uw oude nummer behouden. De verlangde bijdrage inde kosten is € 7,50. De werkelijke kosten zijn hoger, maar het verschil wordt gedragen door de rondzenddienst. Kom op mensen, u beseft toch wel dat de rondzending is gestoeld op onderling vertrouwen? Hoofd Rondzendingen John Driessen.

WAT IS EEN POSTSTEMPEL? Een poststempel is elk stempel, dat op een brief gezet wordt tijdens zijn reis via de posterijen. Zo'n stempel kan een verzamelaar heel wat vertellen. Wel is zo'n stempel gelijk aan het "vernietigen" van de zegel na gebruik.

Een stads-stempel of distributiecentrum geeft aan waar een brief gepost of verwerkt is en geeft zodoende vaak een goede hulp bij het snel thuisbrengen van moeilijke buitenlandse zegels. Een datumstempel laat de datum van verzending zien en kan ook al nuttig zijn voor de verzamelaar. Het kan b.v. bewijzen of een enveloppe een FDC is. Soms is een stads- en dagstempel

in één stempel verenigd. Er zijn veel bijzondere poststempels, waaraan je kunt zien dat een brief op zee, op een trein, op een station, vanuit een militair veldpostkantoor gepost is, of, wat in sommige landen mogelijk is, na de lichtingstijd in een speciale brievenbus voor late post is gestopt, waarbij dan extra port betaald werd. Er zijn stempels voor brieven, die op bepaalde hoge bergen worden gepost. Er is zelfs een poststempel geweest vanaf de zeebodem, en ook één van een onderzeeboot onder de Noordpool. Bij belangrijke tentoonstellingen e.d. worden vaak herinnerings-poststempels gebruikt. FDC's hebben dikwijls speciale poststempels.

De FDC's van de USA ter herinnering aan de maanlanding in 1969 kregen b. v. het poststempel "moonlanding". Een afstempeling wordt door de post gegeven door een stempel, dat het beeld van de zegel "ontsiert", zodat deze niet nogmaals gebruikt kan worden. De eerste afstempelingen geschiedden eenvoudig door potloodstrepen over de zegel aan te brengen. Daarna kwamen de handstempels: er waren cirkels, ovale stempels, ruiten enz., meestal met heel zware "penvernietigings"-balken en enkel;e met nummers, waardoor het postkantoor geïdentificeerd kon worden, waar de brief was verzonden. Vervolgens werden de tweedelige stempels uitgevonden, waarmee in één beweging gedateerd èn vernietigd kon worden. Tenslotte, toen de wereldpost in omvang toenam, gingen de automatische stempelmachines het werk doen.

STEMPELS VERZAMELEN Verzamel altijd duidelijke, niet gevlekvervolg blz 11 10


DE KRONINGSZEGEL Op 6 september is het 105 jaar geleden dat de kroningszegel werd uitgegeven ter gelegenheid van de inhuldiging van Hare Majesteit Koningin Wilhelmina. Het is een zegel zonder watermerk en uitgevoerd met zogenaamde lijntanding 11½ x 11. Het bijzondere aan deze zegel (naar een ontwerp en een kopergravure beeltenis van professor Stang. De rand werd ontworpen door J. Vurtheim, terwijl de gravure van de rand werd uitgevoerd door W. Steelink) ontstond pas bij de uitgave van 1

september 1899, toen de zegel was voorzien van een nieuwe cijfer- en waardeaanduiding, die enigszins afweek van de oorspronkelijke kroningszegel. Derhalve bestonden er duidelijk twee typen van deze zegel. Voor een aantal verzamelaars niet echt iets om zich druk over te maken, dus is het mogelijk de kroningszegel in rondzendboekjes tegen te komen als de gewone zegel. Het is van belang te weten dat er volgens de specialcatalogus slechts

147736 stuks zijn uitgegeven en van het tweede type beduidend meer (9.629.826). Extra aandacht schenken aan de verschillen in uitvoering is wenselijk. Als hulp is te gebruiken een artikel uit "De Philatelist" van 1926 met als titel "Waaraan herkent men de Kroningsgulden van 1898. (In dat artikel wordt de ontwerper van de beeltenis professor R. Staag genoemd). De verschillen geeft men op de navolgende manier aan:

Kroningsgulden

Gewone gulden

Lettertype van het woord "GULDEN"

Dunne letters, even dun als "KONINKRIJK DER NEDERLANDEN"

Dikkere letters dan "KONINKRIJK DER NEDERLANDEN"

Grootte van cijfer 1

Groot, met verhoudingsgewijs brede voet.

Kleinere, met verhoudingsgewijs smallere voet

Onderlijn van de voet bevindt zich op een afstand van

¾ breedte van de groene buitenrand boven die rand

De gehele breedte van de groene buitenrand er boven

Tanding

Uitsluitend 11½ x 11

11 x 11, 11 x 11½, 11½ x 11½

Gedrukt in vellen van Gom

25 stuks Geel of wit

50 stuks Wit

Met deze leidraad kunt u nu uw verzameling controleren op de juiste zegels. Succes! Nic Mol.

Vervolg artikel "Wat is een Poststempel?" van blz 10

Advertentie

te afdrukken en laat elke enveloppe met bijzondere interessante bestempeling heel. Andere poststempels, die je graag wilt bewaren, kun je het best allemaal in dezelfde grootte knippen (10 cm lang en 5 cm breed is handig en zijn dan gemakkelijk en overzichtelijk in speciale plastic mappen op te bergen. Net zoals bepaalde filatelisten postzegels volgens een bepaald onderwerp verzamelen, zoeken anderen weer poststempels volgens een bepaald thema, zoals hoofdsteden, namen van beroemde personen, bepaalde activiteiten of gebeurtenissen. Ga met deze gegevens de postafstempeling eens nader bekijken en u zult zien dat binnen de kortste keren deze 11

stempels voor u geen geheime code's zullen bevatten. Ook de oudere afstempelingen zijn zeer interessant: daarop worden zelfs nog tijdstippen van verzending en aflevering vermeld. Al met al de moeite waard om deze "geheimen" eens te gaan ontrafelen. Veel succes er mee.


Indien onbestelbaar retour: Winschotenstraat 41, 6835 AS Arnhem

Vierstroom Nieuws september 2012  
Vierstroom Nieuws september 2012  
Advertisement