Page 1

Filatelistenvereniging

“de Vierstroom�

afd. Arnhem, Elst en Velp/Rozendaal

Arnhem had al in 1970 stadspost

In dit nummer: Bijeenkomsten Voorwoord Wie verzamelt wat? De Melba zegel De geschiedenis van de stoomscheepvaart in Zwitserland Tanzania Nieuws van de Nieuwtjesdienst Ingetrokken zegels Rondzendverkeer 2011 Wie was Dame Melba? Hoe een zegel thuisbrengen. Postzegels vertellen.

REDACTIE John Driessen Rob ten Hoedt Jan Huiskes Cees Ursem

augustus 2011

Tijd van verzamelen begint weer. Postwaardestuk!

de globe filatelistenvereniging

De Vierstroom


COLOFON

Bijeenkomsten 2011 Afdelingsavonden in Arnhem, Elst en Velp/Rozendaal. Aanvang bijeenkomsten Velp 20.00 uur, Arnhem & Elst 19.30 uur. Zaal open 30 minuten voor aanvang bijeenkomsten (Arnhem 15 minuten). Locaties: Elst - Ontmoetingscentrum "Onder de Toren", Sint Maartenstraat 34; Velp - "Parkstaete Zalencentrum", Parkstraat 3; Arnhem - "De Kandelaar", Den Haagweg 1 (Arnhem - Elderveld). Bijeenkomsten 2011: Velp 05-09-2011 spontane veiling & gelopen boekjes Elst 12-09-2011 spontane veiling, stockboeken & rondje bingo Arnhem 26-09-2011 spontane veiling & stockboeken Velp 03-10-2011 spontane veiling & stockboeken Elst 10-10-2011 spontane veiling, stockboeken & rondje bingo Arnhem 31-10-2011 powerpointpresentatie "Help, ik spaar postzegels" Velp 07-11-2011 afdelingsveiling Elst 14-11-2011 spontane veiling, stockboeken & rondje bingo Arnhem 28-11-2011 spontane veiling & stockboeken Velp 12-12-2011 Let op: I.v.m. Sinterklaas gewijzigde datum! Elst 12-12-2011 Bijeenkomst op gelijke datum als Velp Arnhem 19-12-2011 Let op: Bijeenkomst 1 week eerder i.v.m. Kerstmis!

Rondzendboekjes Peter Koene komt op maandag 5 september met een groot aantal rondzendboekjes, die terug gaan naar de inzender, naar Parkstaete in Velp. Wij kunnen nog eenmaal deze boekjes doorsnuffelen naar manco's. Deze uitnodiging is vanzelfsprekend ook voor de leden uit Elst en Arnhem.

Voorwoord

!! ATTENTIE !! M.I.V. HET NIEUWE SEIZOEN ZIJN DE BIJEENKOMSTEN IN ARNHEM 'S MAANDAGS I.P.V. OP DINSDAG. GEWIJZIGDE AANVANGSTIJD: 19.30 UUR. LOKATIE ONGEWIJZIGD!

Voorwoord Het is al weer bijna september. Het nieuwe postzegelseizoen staat voor de deur. Vandaar dat dit blad bij u op de mat valt met de nodige informatie voor de komende periode. De invulling van het hele postzegelgebeuren is tweeledig. Het bestuur zet zich in en presenteert een goede invulling van o.a. de avonden, maar ook verwacht zij respons van de leden. Dan pas zal het postzegelen een succes worden. Zie de oproep op de volgende pagina. (Wie verzamelt wat?) Als u deze oproep goed leest, dan zult u ongetwijfeld er mee eens zijn dat dit initiatief moet slagen. Doe allemaal mee!! De bijeenkomsten in de Kandelaar zijn verplaatst naar de laatste maandagavond van de maand. We beginnen al om 19.30 uur. Zoals u al gelezen heeft in de Globekoerier 2011/2 op blz. 25 promoot het hoofdbestuur van de Globe de beurs “Filatelie aan de Rijn” op het eind van de tweede week in maart 2012. De afdeling “de Vierstroom” heeft het hoofdbestuur gevraagd om ondersteuning van de Hogeschool Filateliedagen met het Jo Toussainttoernooi in Velp het weekend ervoor, voordat er iets bekend was van die beurs in de Rijnhal. Wij moeten nadrukkelijk participeren van het hoofdbestuur. Helaas, door dit gebeuren zijn wij gedwongen om onze beurs in Velp in zijn totaliteit te annuleren. Toch een fijn postzegeljaar. Rob ten Hoedt

2


Wie verzamelt wat? Uit gesprekken met leden van onze afdeling hebben we beluisterd dat er een grote behoefte is aan contacten met leden, die een identiek verzamelgebied of -motief hebben. - Leden hebben in de loop der jaren een grote hoeveelheid zegels en ander filatelistisch materiaal bijeen gegaard, die zouden kunnen passen in hun verzameling. Uit deze voorraad hebben zij de zegels en stukken gehaald, die horen in hun verzameling. Het overige willen ze graag ruilen met anderen. Vaak zijn het kostbare zegels en stukken, die ze niet weg willen plakken in rondzend boekjes. - Leden hebben behoefte aan meer (achtergrond)informatie betreffende hun verzameling. Wellicht is er een ander lid van de afdeling, die voor hen een stukje van de sluier kan op oplichten. Hoe kunnen we het bovenstaande realiseren? Er zijn enkele opties: - Afdelingsbijeenkomsten bezoeken in Arnhem, Elst en/of Velp. - Gerichte bijeenkomsten houden met thema-avonden en ruil-avonden organiseren, waarop specifieke landen aan bod komen. - Leden persoonlijk in contact brengen met elkaar via een bestand, dat we willen opzetten uit de gegevens van "Wie verzamelt wat", waarbij men kan aangeven dat men graag in contact wil komen met een lid, dat hetzelfde verzamelt. Mogelijk kan dit zelfs uitgroeien tot specifieke bijeenkomsten met ruilen en/of uitwisseling van informatie en kennis. Het is wellicht hoog tijd te starten met zo 'n databank. Hoe gaat dat verder? U wordt verzocht het volgende te doen: 1. Stuur een email naar het Hoofd Rondzendverkeer (j.driessen191@upcmail.nl) en geef uw lidnummer door en tevens uw verzamelgebied(en) - (A) land(en), (B) motief (bijv. ruimtevaart) en (C) eventuele specialisatie (bijv. perfins). U kunt ook schrijven naar J. Driessen, Medenblikhof 45, 6843 BV Arnhem of bellen, liefst v贸贸r 20.00 uur (026 3812898). 2. U ontvangt van het Hoofd Rondzendverkeer een beperkt overzicht-tabel, waarin de volgende gegevens zijn opgenomen: a. alleen de lidnummers en b. de postcodes en woonplaatsen van die leden met hetzelfde verzamelgebied (land en/of motief). 3. Na ontvangst van deze tabel kiest u welk lid u graag zou willen bellen of mailen voor een afspraak, bijv. een lid in uw omgeving. 4. U koppelt terug met het Hoofd Rondzendverkeer, waarbij u hem verzoekt u te laten weten wat het e-mailadres of het telefoonnummer is van diegene, waarmee u in contact wilt komen. U begrijpt dat uit veiligheidsoverwegingen niet de volledige tabel met adressen bekendgemaakt kan worden. Het voornoemd stappenplan is er op gericht de privacy en veiligheid van de leden te waarborgen. Kortom u bent hierbij van harte uitgenodigd om op deze oproep te reageren. J. Driessen (Hoofd Rondzendverkeer).

BIJEENKOMSTEN IN ARNHEM LET OP !!! IN HET NIEUWE SEIZOEN WORDEN DE BIJEENKOMSTEN IN "DE KANDELAAR" GEHOUDEN OP DE LAATSTE MAANDAGAVOND VAN DE MAAND. AANVANG 19.30 UUR !!!

Hoera! De Website van "de Globe" is in de lucht. www.fv-deglobe.nl

Andere belangrijke websites: www.postzegelblog.nl www.deglobe-devierstroom.nl 3


DE MELBA ZEGEL

Bovenstaande vijf pence (5d) zegel werd in Australië in 1961 uitgegeven als herinnering aan de geboorte van Dame Nellie Melba (1861-1931), 100 jaar geleden. De zegel was de eerste, die een Australische vrouw zou herdenken. In oktober 1960 ontving de adviescommissie van de posterijen verscheidene verzoeken om een postzegel te doen ontwerpen met een afbeelding van Dame Melba. Kort nadien werd aan deze verzoeken gehoor gegeven. Eén der zegels van de te verschijnen serie "Australia Culture" zou haar beeltenis dragen. De serie moest bestaan uit 4 zegels: de eerste verwijzend naar muziek (Dame Nellie Melba), de tweede naar kunst (Tom Roberts) en de 2 resterende tonen respectievelijk het Opera House in Sydney en de National Gallery van Victoria in Melbourne. Deze beide gebouwen waren op dat moment nog in aanbouw. De zegels zouden verschijnen in 1961. Niet alleen was het dan 100 jaar geleden dat Melba werd geboren, ook was het een eeuw geleden dat de eerste National Gallery van Victoria was geopend.

geven. Om dit te voorkomen werd de serie niet uitgegeven. Alleen de zegel met de beeltenis van Dame Melba zou worden uitgegeven als een aparte herdenkingszegel. Voor het ontwerp van de zegel werd een afbeelding gebruikt van het borstbeeld van Melba, gemaakt door Sir Bertram Mackennal (1863-1931), uit de collectie van de National Gallery van Victoria. De afmeting van de zegel werd bepaald op 23,5 x 28,5 mm; de buste moest worden getoond als een witte afbeelding tegen een donkere achtergrond. Inschrift op de zegel: "CENTENARY 1961" of "1861-1961", alsmede haar handtekening (gewoonlijk tekende zij simpelweg met "Melba"). Verschillende versies van het zegel-ontwerp werden gemaakt door Bruce Stewart, als graveur werkzaam bij de "Note Printing Branche" in Melbourne. De adviescommissie gaf de voorkeur aan de vereenvoudigde versie van het ontwerp, waarin slechts terug te vinden waren Melba's handtekening, de landsnaam en de zegelwaarde. De Directeur Posterijen, C.W. Davidson, keurde het uiteindelijke ontwerp goed in mei 1961. Bruce Stewart graveerde vervolgens in twee weken de drukplaat voor de Melba zegel.

Voor gegevens over Melba zie blz 9.

De volgende stap betrof de drukproeven in verschillende kleuren om uiteindelijk te kiezen voor diepblauw voor de definitieve zegel. De 5d zegel verscheen op 20 september 1961 en was 3 weken verkrijgbaar op de postkantoren en iets langer te bestellen bij de filatelistische dienst. Vijf pence was het standaardtarief voor een brief tot 28 gr binnen Australië en naar landen binnen de Commonwealth. Richard Breckon - Stamp Bulletin nr 310. Onderstaand het ontwerp van de zegel vóór de drukproeven.

GEBUNDELDE MAANDBLADEN Vice-voorzitter C. Ursem beschikt over een veertigtal gebundelde jaargangen van het maandblad "Philatelie" uit de jaren 1928 t/m 1967. Hij draagt deze boekwerken graag gratis over aan een liefhebber. Wel verzoekt hij vooraf telefonisch een afspraak te maken om de exemplaren bij hem thuis op te komen halen. Zijn telefoonnummer is te vinden op bladzijde 2 in de colofoon.

STOCKBOEKEN

De afbeeldingen van beide gebouwen zouden bestaan uit een artistieke impressie. Men realiseerde zich echter bijtijds dat elke wijziging in de bouwplannen mogelijk het uiterlijk van de gebouwen zou doen veranderen, waardoor de zegels geen correcte weergave meer zouden kunnen

Ook U brengt toch uw stockboeken mee naar de bijeenkomsten? Ook kavels voor de spontane veilingen worden graag ontvangen. Er worden geen veilingkosten berekend voor de inbrenger.

4


DE GESCHIEDENIS VAN DE STOOMSCHEEPVAART IN ZWITSERLAND Ook al grenst Zwitserland niet aan een zee, toch heeft dat land een behoorlijke geschiedenis betreffende scheepvaart. De vele prachtige meren, volledig in het eigen land liggend, of grensoverschrijdend verbonden met het buitenland, waren in de 19e eeuw niet in de eerste plaats vakantiebestemmingen, maar veel meer belangrijke verkeersaders. Met schepen kon de reistijd belangrijk verkort worden. De eerste raderboot op Zwitserse wateren was de "Guillaume Tell" op het Meer van Genève (Lac Léman) in 1823. Het initiatief daartoe was uitgegaan van de toenmalige Amerikaanse consul in Zwitserland, Edward Church. Daarmee begon de vervanging van zeil- en roeiboten door gemotoriseerde schepen. De eerste stoomschepen waren eenvoudig uitgerust. De schepen hadden één dek, dat met zeildoek overdekt kon worden tegen het slechte weer. Alleen de hutten waren volledig afgeschermd. Deze schepen waren in de eerste plaats bestemd voor het transporteren van goederen. Eerst later kregen de schepen betekenis als transportmiddel voor vakantiegangers. Ze werden gedurende langere tijd gebruikt voor het vervoeren van post. Belle Époque De komst van de spoorwegen in het midden van de 19e eeuw heeft grote invloed gehad op de scheepvaart in Zwitserland. Enerzijds zorgde de

De zegels tonen respectievelijk de "Piemonte" (gereviseerd in 1965 &

spoorwegen voor de aanvoer van meer passagiers en goederen naar de oevers van de meren, anderzijds veroorzaakte dezelfde spoorwegen grote concurrentie, waar het spoor langs het meer liep, zoals bij het Meer van Zürich het geval was. Toen de Belle Époque begon in het laatste gedeelte van die eeuw, kwamen vele buitenlandse toeristen naar Zwitserland. Vooral het Lac Léman, de Brienzersee en het Vierwoudstedenmeer profiteerden hiervan. De rederijen vergrootten hun vloten en het eerste luxe stoomschip werd gebouwd. De eerste van deze nieuwe raderboten voer op de Brienzersee, genaamd "Oberland". De toentertijd slechts in het buitenland toegepaste bouw-vorm met ruime opbouw op het dek was een eis van de hoteleigenaren in de regio Interlaken. De eerste luxe raderboot op het Lac Léman was de "Mont Blanc" in 1875. De schepen van de "Compagnie générale de navigation" op het Lac Léman waren in die tijd beroemd voor hun keuken, die elke vergelijking met de befaamde restaurants in het land aan konden. Op het Vierwoudstedenmeer voeren schepen met de namen "Victoria", "Germania" en "Italia" rond als eerbetoon voor de vele buitenlandse toeristen. De salons in de nu nog varende stoomboten "Uri" en "Unterwalden" zijn indrukwekkende getuigenissen van die glansrijke tijden.

1972), de "Gallia" uit 1913 en de "La Suisse"uit 1910 (revisie in 1960 en in 5

Terugblik op de laatste eeuw Tot 1928 werden vele, deels zeer luxueuze salon stoomboten gebouwd, op de grote binnenmeren de ruggegraat vormend van de rederijen. De tochten op dergelijke schepen waren in de periode 1900 tot 1915 zeer geliefd en een teken van Luxe. In het begin van de 20e eeuw werden eerst kleine motorschepen gebouwd en later grotere. Qua onderhoud en betrouwbaarheid overklasten deze de stoomschepen. Het gevolg was dat vanaf 1918 gedeeltelijk en vanaf 1950 bijna volledig werd overgestapt op motorschepen. Behoud van nostalgie De omstreeks 1970 opgerichte Vereniging van Vrienden van Stoomschepen voorkwam dat de laatste van de stoomschepen uit die tijd werden gesloopt. De vereniging zorgde er voor dat 15 salonschepen, 1 combinatie schip (half vracht/half salon) en 1 met schroef aangedreven stoomschip behouden bleven. Het combinatie schip "Neuchâtel" wordt momenteel gerestaureerd en zal binnen enige jaren weer varen op o.a. de Bielersee. Ook voor het Vierwoudstedenmeer wordt nu een schip gerestaureerd. Mario Gavazzi - "Die Lupe"

2007 tot 2009). Alle drie nog in bedrijf.


TANZANIA Postzegelland in één der mooiste gebieden op aarde

Fig. 1: Kaart van Oost-Afrika Wie denkt bij het horen van de naam Tanzania niet aan de "Big Five": de olifant, de leeuw, de neushoorn, de buffel en het luipaard, direct gevolgd door safari's? Postzegels van dit land werden in de negentiende eeuw uitgegeven onder de naam Tanganyika. Dr Livingstone en Henry Morton Stanley waren degenen, die Tanganyika op de kaart zetten. Als er toen al sprake was van safari-gangers, dan waren zij het wel. Men vond het in die tijd heel gewoon om jaren door de "bush" te lopen met honderden Afrikanen, die balen proviand op hun hoofden torsten, ter bevoorrading van de expeditie. Veel aandacht ging in die tijd uit naar de ontdekking van de bronnen van de Nijl. Livingstone ontdekte grote delen van centraal Afrika (met o.a. het Tangayika-meer), maar vond niet het antwoord op de vraag waar nu wel de bronnen van de Nijl lagen. Uiteindelijk waren Richard Burton, John Speke en Samuel Baker, elk afzonderlijk, betrokken bij de vaststelling van de oorsprong van de Nijl, die aan het Victoria-meer ontspruit. Livingstone zelf raakte een tijdje zoek, totdat Stanley hem op 10 november 1871 vond in Ujiji, nabij het

Tanganyika-meer. "Dr Livingstone, I presume" waren de bekende woorden, die het nieuws haalden (fig. 2).

"United Republic of Tanzania" (fig. 4). De naam Tanzania is een samentrekking van Tanganyika en Zanzibar.

Fig. 2 - Stanley ontmoet Livingstone (Scott # 237, 28-10-1971)

Fig. 4 - Koningin Elisabeth II (Scott # 104, 107, 108 1954-1959): Einde van het Brits kolonialisme in die regio

Tanganyika Afrika was in die tijd (de negentiende eeuw) het continent, dat gekoloniseerd werd door de grotere Europese landen, waaronder Engeland, Frankrijk en Duitsland. Zo werd Tanganyika een Duitse kolonie (Deutsch Ostafrika). Echter na W.O I kwam Oost-Afrika onder Brits beheer, zoals overeengekomen in het Verdrag van Versailles in 1919. Het gebied werd daarna opgenomen in het "Tanganyika Territory". Na W.O II ontwaakte allengs het nationaliteitsbesef bij een groot deel van Afrika. Vooral in de jaren zestig werd een groot aantal landen onafhankelijk, waaronder Tanganyika. Op 9 december 1961 ging Tanganyika op in de "Commonwealth Realm", waarna precies een jaar later de Republiek Tanganyika werd uitgeroepen.

Fig. 3 - Tanganyika, Kenia & Uganda (Scott # 49, 50, 51 01-05-1935 King George V) Vervolgens, in 1964, werd het eiland Zanzibar opgenomen in de staat 6

Uhuru en Ujama In 1962 was het zover dat in Tanzania de kreet "Uhuru" (vrijheid) opschalde uit vele kelen. Fig. 5 - Uhuru (Scott # 238 09-12-1971)

President Nyerere (Fig. 6) was de man, die indruk maakte over de hele wereld. Nyerere werd alom gerespecteerd. Nog ver voor de tijd van Mandela (ZuidAfrika), kondigde zich een man aan, die nu eens niet corrupt was, maar een idealist. Gemeenschapsgevoel "Ujama" was zijn filosofie. In 1967 nam het Uitvoerende Comité van zijn partij (de TANU) de "verklaring van Arusha" aan, die de grondslag legde voor Nyereres Afrikaans socialisme en zelfwerkzaamheid. Na een bezoek aan Mao's China in 1971, ontvouwde hij een grootscheeps landbouwplan, dat voorzag in de zogenaamde Ujamaa-dorpen. Deze Ujamaa's bestonden uit traditioneel Oost-Afrikaanse dorpsgemeenschappen in communaal verband. De nieuwe toevoeging aan deze gemeenschappen was een sociaal stelsel van voorzieningen, zoals ziekenhuizen (Fig. 7), water- en voedselvoorzienin-


Railways en de East African Airways (Fig. 8).

Fig. 8 - East African Airways & East African Railways (Scott # 172 23-01-1967 & Scott # 229 19-04-1971)

Fig. 6 - Uitroeping Republiek Tanganyika(Scott # 57 1962) De Ujamaa-dorpen kwamen echter nooit goed van de grond.

Jammer dat zo'n efficiënt samengaan faalde, onder meer nadat Big Daddy Amin de macht greep in Uganda. Hij was de dictator, die alle Indiërs het land uitschopte. Immers de Indiërs waren gehaat omdat zij de winkeliers en de handelaren waren. De East African Community viel dan ook in 1977 uiteen. Op safari

Fig. 7 - Beeld van een ziekenzaal in een Ujamaa-dorp (Scott # 51 1961) In 1976 was het landbouwcollectivisatieprogramma ten einde. Het land was veranderd van Afrika's grootste exporteur van landbouwproducten, zoals cacao en sisal, in de grootste importeur. Tanzania wordt ook nu (2011) nog gerekend tot de allerarmste landen ter wereld.

Hoe dan ook, Tanzania blijft een wonderschoon land. Hoogtepunten van bezienswaardigheden zijn enige nationale parken, waaronder de Serengetti, het Lake Mayara National Park en het Tarangire National Park. Waar kom je zoveel (in Nederland onbekende) interessante dieren in het wild tegen, zoals de olifant (Fig. 9), de leeuw, de giraffe, de wildebeesten (of gnoe's), de neushoorn, het nijlpaard, de zebra of de impala. Daarbij is het lijstje nog lang niet compleet!

Fig. 10 - Kilimanjaro 5895 m hoog Deze top is bedekt met een pak eeuwige sneeuw (en dat in de hete tropen). De Kilimanjaro ligt nabij de Great Rift Valley, een langgerekte diepe trog of slenk, die van Zuid naar Noord door een groot deel van Afrika loopt. Het meer van Tanganyika en het Victoria-meer maken daar ook deel van uit. Je kunt de Kilimajaro beklimmen. Daar doe je vijf dagen over (heen en terug). Het is klimtechnisch geen moeilijke klim, die je te wachten staat, maar toch moet je een uitstekende conditie hebben. Veel mensen volbrengen de klim niet vanwege de extreme hoogte, die bij velen hoogteziekte veroorzaakt. Afgezien daarvan blijft: Tanzania, één der mooiste gebieden op aarde!

East African Community Nog even terug gegaan naar 1962, toen Tanzania onafhankelijk werd. Al vrij snel na 1962 werd de "East Africa Community" opgericht, vergelijkbaar met onze Benelux, zou je kunnen zeggen. Het was een samengaan van Uganda, Kenya en Tanzania. Waarschijnlijk was dat wellicht de beste periode voor de drie landen, samen verbonden. Onderdelen van de E.A.C. waren ondermeer de East African

Fig. 9 - Olifanten, één van de Big Five

En natuurlijk moet ook vermeld worden de Kilimanjaro, de hoogste berg van Afrika (Fig. 10). Het hoogste punt van deze berg is de kraterrand van Kibo, Uhuru Peak (Uhuru betekent vrijheid in het Swahili) en ligt op 5895 m boven de zeespiegel. 7

Fig. 11 - Een kudu (één der vele in Tanzania voorkomende diersoorten) (Scott # 228 24-10-1995) John Driessen (j.driessen191@upcmail.nl)


NIEUWS VAN DE NIEUWTJESDIENST Bij "De Globe" bestaat de mogelijkheid deel te nemen aan De Nieuwtjesdienst (ND). Eenieder, die lid is van de vereniging mag /kan deelnemen aan de ND. De deelname geldt per half kalenderjaar (aanvangend 1 januari of 1 juli). Aanmelden deelname steeds 1 maand voor begin van het halve jaar (dus voor 1 december of 1 juni). Opzegging van deelname eveneens 1 maand voor het begin van het halve jaar. Zonder opzegging wordt de deelname steeds met een half jaar verlengd. Er is een nauwe samenwerking tussen De Globe en I.V. Philatelica, waardoor het aantal landen zeer is uitgebreid, waarvan zegels kunnen worden geleverd. I.V. Philatelica draagt zorg voor de levering van de landenzegels, terwijl De Globe de levering van thematische zegels verzorgt.

emissies met (indien vooraf gewenst) aangevuld blokken en/of boekjes en/ of prestigeboekjes en/of FDC's, die in dat/die land(en) worden uitgegeven. Een andere mogelijkheid is een jaarcollectie van één of meerdere landen te nemen. Thematische zegels Welk thema u ook verzamelt, u kunt

zich hierop abonneren. Bedenk wel dat u een volledige serie zegels ontvangt, ook al hoort slechts 1 zegel bij uw thema. Waar ter wereld ook uw gekozen thema op zegels wordt uitgegeven, u zult de zegel kunnen ontvangen.

Landenzegels

Bij een landenabonnement abonneert u zich op één of meer landen van uw keuze en u ontvangt dan de nieuwe

AANGEBODEN AUSTRALIË: recente "postfrisse" zegels met gom (mooi gestempeld door de Australische Post). Complete series en blokken. Info: Gerard van den Berg tel: 026 4420603

INGETROKKEN ZEGELS

Nadere informatie Op de afdelingsbijeenkomsten kunt u bij het Hoofd ND alle benodigde informatie ontvangen, evenals een deelnameformulier. Uiteraard kunt u ook informatie inwinnen per telefoon of per e-mail. Hoofd ND afd "De Vierstroom" Pieter Verburg tfn 026 3635755 e-mail: p.verburg@tiscali.nl

VRAAG & AANBOD Het bestuur biedt met ingang van dit nieuwe seizoen de leden de mogelijkheid kleine gratis "advertenties" te plaatsen, zoals hiernaast, op filatelistisch gebied. De redactie behoudt het recht, zonder opgave van redenen, bepaalde aanbiedingen te weigeren.

CONTRIBUTIE Elk jaar weer blijkt dat enkele leden herinnerd moeten worden alsnog de contributie te betalen. Maak het de penningmeester gemakkelijker en machtig De Globe de contributie te innen (formulieren verkrijgbaar bij de secretaris van de afdeling). Wilt u het toch zelf doen, doe het dan tijdig: rekeningnummer 834940 t.n.v. penningmeester De Globe, Zeddam. 8

Niet in verkoop gebrachte zegels kunnen in waarde stijgen. Het is mogelijk dat een uitmuntend gedrukte zegel, voordat de verkoop ervan start, wordt teruggehaald en daardoor zeer waardevol kan worden. Dat gebeurde o.a. met een bijzondere zegel uit Oostenrijk in 2005, ter gelegenheid van de 70ste geboortedag van de Dalai Lama. China kwam het te weten en oefende waarschijnlijk een dusdanige diplomatieke druk uit op Oostenrijk, dat de staatspost de gehele oplage van miljoenen zegels vernietigde. Althans nagenoeg de volledige oplage - enige vellen waren namelijk al verstuurd naar de filateliepers. Men kan ze soms op velingen aantreffen, zoals vorig jaar bij het veilinghuis van Rapps in Wil Zwitserland). Daar bracht een velletje met de Dalai-Lama zegels ruim 10.500 zwitserse franken op.

BIJEENKOMSTEN Op elke bijeenkomst zal een spontane veiling worden gehouden, mits de leden zelf de kavels aanbieden. De leden wordt tevens opgeroepen eigen stockboeken mee te brengen op de bijeenkomsten. Uiteraard zullen ook weer de afdelingsruilboeken aanwezig zijn, zodat het toch wel voor iedereen aantrekkelijk is de bijeenkomsten bij te wonen. Wellicht vindt u nu eindelijk de zegel (s), die u al zo lang zoekt.


Rondzendverkeer 2011 RONDZENDING Eind mei, begin juni zijn we gestopt met het rondzenden van boekjes en post waardestukken. De omzet van de rondzending bedroeg dit seizoen 2010 – 2011 zo’n € 9.500,- Minder dus dan vorig jaar toen de omzet nog € 10.900,- bedroeg. Dit valt niet te wijten aan de opwarming van de aarde (dat fenomeen krijgt tegenwoordig overal de schuld van), maar is wellicht te wijten aan de teruggang van ons financiële klimaat. Onderstaand grafiekje geeft een beeld van het aantal verwerkte boekjes per seizoen vanaf 2008.

In het seizoen 2008, toen Elst bij de Vierstroom kwam, verwerkten we 3168 boekjes en 311 PWS. Dit seizoen verwerkten we 2486 boekjes en 220 PWS (post waardestukken). Blijft het een hele klus om aan het eind van het seizoen twee en een half duizend boekjes en meer dan twee honderd PWS in te zamelen en op nummer te sorteren. Dit werkje werd in de maand juni verricht en kostte ons maar liefs 2 ½ uur werk met drie man… , t. w. de heren ten Hoedt, Verburgt en fotograaf Driessen (zie foto hieronder).

Ons hoofd depot de heer P.Koene meldt dat hij van inzenders minder boekjes ontvangt dan vroeger. Feitelijk hebben wij een tekort aan boekjes. In onze ogen is het dus zaak om aan die terugloop van ingezonden boekjes en PWS iets te doen. Graag roepen wij U hierbij dan ook op om eens wat meer tijd te besteden aan het in omloop brengen van Uw overtollige zegels. Voor € 0,50 per stuk kunt U nieuwe boekjes en enveloppen voor PWS, verkrijgen bij het hoofd depot de heer Koene en bij ondergetekende. Overigens blijven wij onder de indruk van de verzameldrift en het enthousiasme van onze postzegelaars. Vandaar dat wij wederom vol goede moed het komende seizoen tegemoet gaan. Hoofd Rondzending, John Driessen

WIE WAS DAME MELBA?

RUILADRES GEZOCHT Dhr Guy Barbé (49-jarige leraar op een lagere school in Nijvel), wonend in Rebecq (België) zoekt een ruiladres. Hij is op zoek naar Nederlandse zegels volgens mancolijst (voornamelijk van de laatste jaren). Hij heeft te ruil zegels uit vele landen binnen Europa, waaronder uiteraard ook België. Hij is bereikbaar via het email adres (guybarbe@yahoo.fr).

Melba was geboren in Richmond, stadsdeel van Melbourne, als Helen Porter Mitchell en debuteerde als sopraan in de Town Hall van Melbourne in 1884. Na een auditie in Parijs veranderde zij haar naam in Melba als verwijzing naar haar geboortestad. In Europa trad ze voor het eerst op in het Operagebouw van Brussel in 1887. Melba ontving uitnodigingen uit heel Europa na een schitterend seizoen in Covent Garden in Londen in hetzelfde jaar. Ze kreeg vooral bekendheid door haar glansrol van Mimi in Pucccini's La Bohème, die ze voor het eerst speelde in het Royal Opera House in Londen in 1899. Vanaf 1904 werden meer dan 100 grammofoonplaten van haar optredens gemaakt, mede waardoor het gebruik van de grammofoon werd bevorderd. In 1920 was zij de eerste artieste van internationale allure, die in rechtstreekse radioprogramma 's optrad. 9

GEZOCHT Dhr Pieter Houdewind (rubrieksredacteur automaatstroken in het Maandblad) zoekt voor zijn verzameling automaatstroken uit de reizende Klüssendorf-automaat een kwitantie van de Globepost, gemaakt in de periode 26 t/m 28 september 1997 tijdens de postzegeltentoonstelling van Globepost. Hij is graag bereid zo'n kwitantie te kopen of te ruilen tegen andere kwitanties van deze automaat. Contact via email (p.houdewind@telfort.nl) of telefoon (0224 562478). Haar schitterende carrière duurde tot in de twintiger jaren. In 1927 werd ze benoemd tot Dame Grand Cross of the Order of the British Empire (GBE). Een slopende ziekte deed haar terugkeren naar Australië in het begin van 1931, waar ze enige weken later in Sydney overleed. Ze ligt begraven op de begraafplaats van Lilydale in Victoria, dicht bij haar in 1909 gekochte huis in het kleine plaatsje Coldstream (50 km oost van Melbourne in de Yarra Valley). In haar huis (Coombe Cottage) woont nu haar kleindochter, Lady Pamela Vestey.


HOE EEN ZEGEL THUISBRENGEN Vervolg alfabetische lijst (III) Basutoland Voormalige Britse kroonkolonie in Zuid-Afrika. Tegenwoordig is de naam van dit gebied Lesotho. B.A. Tripolitania Opdrukop Britse zegels, die tijdens de Britse bezetting in Tripolitana (Italiaans gebied) gebruikt werden. Batum Russische stad aan de Zwarte Zee, die zich in 1918 onafhankelijk verklaarde. De stad had rijke aardoliebronnen en werd door Britse troepen beschermd. Veel zegels van dit gebied zijn voorzien van de opdruk "British Occupation". Bayern (Beieren) Gedurende de periode 1808-1815

werd de postdienst in Beieren georganiseerd door Thurn & Taxis. Daarna tot 1920 eigen postdienst en postzegeluitgiften. B.C.A. Afkorting voor: British Central Africa. Opdruk op enkele postzegels van Rhodesië, die uitgegeven werden in Nyassaland. B.C.O.F. British Commonwealth Occupation

Forces: opdruk van zegels van Australië, die uitgegeven werden in het gedurende de jaren 1946-1947 door Australië bezette gedeelte van Japanse gebieden. Bechuanaland Voormalige Britse kroonkolonie in zuidelijk Afrika. Tegenwoordige naam is Botswana. Het land werd onafhankelijk in 1966 (zie afbeelding op blz 11). Bhutan Bergstaatje in de Himalaya. Dit staatje met een zeer geringe bevolking van voornamelijk analfabeten

POSTZEGELS VERTELLEN Eerste naoorlogse Australische zegels In 1946 organiseerden de Australische Posterijen een openbare wedstrijd in het ontwerpen van keurige, bij Australië passende, zegels voor langlopende series. Acht ontwerpen vielen in de prijzen, maar slechts twee werden geselecteerd voor uit te geven zegels: de 1sh/3d Hereford Stier (Mi # 184) van Frank Manley en de 2sh met Aboriginal kunstmotief van Gert Sellheim (Mi # 186), welke beide verschenen in 1948. Opmerkelijk was dat de laatst genoemde zegel de 2sh Kangoeroe zegel verving. Die zegel was het laatst overgebleven exemplaar van de sinds 1913 verschenen Kangoeroe series.

Desondanks zorgde de wedstrijd van 1946 vooe een belangrijke doorbraak. In 1947 deed de aangewezen commissie voor de gehouden wedstrijd een voorstel om te komen tot een (permanente) adviserende raad, die advies zou geven over ingeleverde zegelontwerpen van kunstenaars. Dit voorstel werd aangenomen. De eerste benoemde raad bestond uit Sir Daryl Lindsay (directeur van de National Gallery van Victoria), W.C.G. McCracken (algemeen directeur van de Nationale Bankbiljetten Drukkerij) en twee vooraanstaande filatelisten uit Melbourne: J.R.W. Purves en W.L. Russell. De nieuw benoemde raad keurde geen der overige ontwerpen van de in 1946 gehouden wedstrijd goed, maar nam echter maatregelen om de frankeerzegels van George VI uit 1937/1938 te vervangen, evenals de zegels, verschenen tijdens WO II.

10

Eerste fase De eerste fase bestond uit de vervanging van de hoge waarden (5sh, 10sh en £1) van de zogenoemde "Robes"-zegels uit 1938 (Mi # 150 t/m Mi # 152), waarop afgebeeld Koning George VI en Koningin Elisabeth (de latere Koningin Moeder) in hun kroningsmantels. Het ontwerp werd als ouderwets geacht tegen het einde van 1949.

Het gekozen nieuwe algemene ontwerp voor de hoge waarden werd het wapenschild van de Commonwealth, geleidelijk uitgegeven tussen april 1949 en januari 1950. De serie bestond uit de waarden 5sh, 10sh, £1 en £2. De laatste waarde werd heringevoerd, na een tiental voorgaande jaren in onbruik te zijn geweest. De hernieuwde uitgifte (Mi # 190) was noodzakelijk voor verzending van zwaardere paketten en volumebundels brieven.

Tweede fase De tweede fase bestond uit de vervanging van de lagere waarden met afbeeldingen van de staatshoofden (Koning George VI en Koningin Elisabeth


uit 1937) en het werd nodig geacht zegels te voorzien van nieuwere afbeeldingen van beiden. Deze vervanging vond plaats tussen 1950 en 1952. Een bijkomende complicatie was de verhoging van de posttarieven op 1 juli 1949, 1 december 1950 en 9 juli 1951. Elke verhoging maakte een nieuwe uitgifte van zegels noodzakelijk met aangepaste waarden, waardoor de eerder verschenen zegels niet meer te gebruiken waren. Ook was het verplicht de zegels voor internationale post, conform afspraken, gemaakt op de Conventie van de U.P.U., te drukken in afgesproken kleuren. Wanneer de internationale tarieven veranderden, werden ook de kleuren aangepast, waardoor nieuwe zegels gedrukt moesten worden. In 1949 ontvingen de Posterijen nieuwe afbeeldingen van George VI en Elisabeth via de officiële kanalen. Ze werden gebruikt als basis voor de nieuwe koninklijke portretgravures. De eerste nieuwe zegel (Mi # 204) had een waarde van 2½d, de koning tonend in profiel tegen een decoratieve achtergrond van bloeiende rode gombloemen. De volgende zegel, die uitgegeven werd in de waarde 1½d (Mi # 200), toonde Koningin Elisabeth (eveneens in profiel). Beide afbeeldingen tonen het koninklijk paar in een ontspannen pose, in tegenstelling tot de statieportretten, die kenmerkend waren voor eerdere zegels.

Een geheel ander portret werd gebruikt

dig kader. Het totale beeld is in markant contrast met de zegels, die eerder werden uitgegeven, toen complexe versieringen en opsmuk het gehele oppervlak van een zegel vulde. Bij het loslaten van koninklijke afbeeldingen op zegels, werd voor de 8½d frankeerzegel (Mi # 206) gebruik gemaakt van een portret van Gwoya Jungarai ("One Pound Jimmy"), gebaseerd op een foto, afgedrukt in het "Walkabout" tijdschrift. De zegel was bedoeld voor aangetekende post, maar vier maanden na de uitgifte werd het tarief verhoogd en was de zegel niet meer bruikbaar. Het ontwerp werd echter nogmaals gebruikt voor een grotere zegel (2sh/6d - Mi # 221), die verscheen in 1952 voor pakketpost. Deze zegel werd gebruikt tot 1965, waardoor de afbeelding van Gwoya Jungarai zeer bekend werd. In de wedstrijd van favoriete zegels, gehouden in 2009, eindigde de zegel op de vierde plaats.

In 1952 werden alle zegels met afbeeldingen van George VI uit 1937/1938 ongeldig verklaard. De zegels uit die tijd met afbeeldingen van dieren werden nog gebruikt tot in 1959. Het overlijden van Koning George VI en de troonopvolging door Elisabeth II op 6 februari 1952 (Mi # 232) maakte het ontwerpen van een nieuwe serie frankeerzegels noodzakelijk. J.E. Huiskes.

voor de nieuwe 3½d zegel (Mi # 215), die gemaakt moest worden voor de in 1951 doorgevoerde tariefverhoging. Het toont het gebeeldhouwde hoofd van de koning in profiel, tegen een witte achtergrond en is gevat in een eenvou-

vervolg van blz 10 kende tot 1955 geen postzegels. Daarna werden verzamelaars telkens weer "verrast" met postzegels in de wonderlijkste uitvoeringen. Biafra Oostelijk deel van Nigeria. Verklaarde zich eind 1967 onafhankelijk en

gaf gedurende deze onafhankelijkheid (die tot 1971 duurde) 54 zegels uit. BIE Opdruk op Zwitserse zegels, afkorting voor Bureau International d'Education (Internationale Onderwijs Organisatie). B.I.O.T. Opdruk op 15 zegels van de Seychellen. Afkorting voor British Indian Ocean Territory. B.I.T. Afkorting voor Bureau International du Travail. Opdruk op een aantal Zwitserse zegels, uitgegeven ten behoeve van het te Genève gevestigde bureau van de Internationale Arbeidsorganisatie. Deze opdruk komt ook voor op zegels van België, gevolgd met de toevoeging oct. 1930.

(wordt vervolgd)

11


Indien onbestelbaar retour: Winschotenstraat 41, 6835 AS Arnhem

Volgend contactblad Verschijnt weer in december 2011 Stuur copy!!

Postzegelveiling ‘Leopardi’ Veiling 175 zaterdag 17 september 2011

POSTBUS 176 7440 AD NIJVERDAL KANTOORADRES: RIJSSENSESTRAAT 203B 7441 AD NIJVERDAL TELEFOON 0548-655855 FAX NR. 0548-655088 EMAIL info@leopardi.nl

in onze EIGEN VEILINGZAAL, Rijssensestraat 203B te Nijverdal.

Nu ook op internet:

www.leopardi.nl

KIJKDAGEN: maandag 12 september t/m vrijdag 16 september van 10.00 tot 16.00 uur. Zaterdag 17 september van 8.30 tot 12.30 uur. VEILING: zaterdag 17 september van 11.00 tot 12.30 uur de zgn. ‘kleine kavels’ en vanaf 13.30 uur de verzamelingen, partijen en dozen. Vraag de GRATIS CATALOGUS! Veiling 176 wordt gehouden op 12 november 2011. Tevens renteloze voorschotten op grotere kollekties. W.V. Leopardi, filatelistisch makelaar en beëdigd taxateur.

Vierstroom Nieuws augustus 2011  
Vierstroom Nieuws augustus 2011  
Advertisement