Page 1

Filatelistenvereniging

“de Vierstroom�

afd. Arnhem, Elst en Velp/Rozendaal

de globe filatelistenvereniging

De Vierstroom

IN DIT NUMMER O.A.: Vakantiegroeten ... Decemberbijeenkomst Kenia, land van ... Wie is wie? Het opruimen van kunst Australische produkten Hoe een postzegel thuis ..

REDACTIE J. Driessen J. Huiskes Blokje uitgegeven ter gelegenheid van 100 jaar Burgers' Zoo. Onder het motto 100 jaar jong.

maart 2013


COLOFON

VOORWOORD

Voorzitter R. ten Hoedt tfn 026 323 09 47 (r.tenhoedt01@upcmail.nl) Vice-voorzitter N. Mol tfn 04813 741 16 (nic.mol@tele2.nl) Secretaris Vacature Penningmeester I. Zeijlstra tfn 0481 376 808 Veilingmeester/taxateur J. Niehoff tfn 026 361 01 v39 (j.niehoff@versatel.nl) Hoofd Rondzendverkeer J. Driessen tfn 026 381 28 98 (j.driessen191@upcmail.nl) Distributie Noord mevr A. Hamburg tfn 026 361 20 14 Distributie Zuid J. Verburgt tfn 026 321 34 17 Depothouder/administrateur P. Koene tfn 026 381 86 97 (p.koene2@chello.nl) Hoofd Nieuwtjesdienst P. Verburg tfn 026 363 57 55 (p.verburg@tiscali.nl)

De winter heeft nu wel erg lang geduurd. Zeker nu er nog zo´n vervelend koud staartje om de hoek komt kijken. We hebben deze winter wel wat meer tijd aan onze verzameling kunnen besteden. Wij kunnen nu met een gerust hart onze zegels terzijde leggen. Of houden we de postzegeltijdschriften in de gaten wat er op filatelistisch gebied nog aan activiteiten plaats zal vinden. Ook in deze convocatie kunt u het een en ander lezen. Maar belangrijker is dat er bestuurlijk het een en ander gaat veranderen. We hebben de heer I. Zeijlstra uit Elst bereid gevonden om op de euro´s te letten. Ook is er een kandidaat die mijn functie na de zomermaanden hoogstwaarschijnlijk gaat overnemen. Wij zoeken nog naar .... maar veel prettiger is het dat iemand van de leden spontaan meldt, dat hij of zij een aantal jaren het secretariaatswerk gaat verzorgen. Veel en moeilijk werk is het niet. Dit is mijn laatste stukje als voorzitter. Het gaat jullie allemaal goed en bedankt voor de fijne jaren dat ik jullie voorzitter mocht zijn. R.M. ten Hoedt.

NIEUW THEMATISCH VERZAMELGEBIED?

CONTRIBUTIEBETALING Het hoofdbestuur verzoekt haar leden, voor zover mogelijk, te machtigen tot het automatisch incasseren van de jaarlijkse contributie, hetgeen de werkzaamheden van de penningmeester vergemakkelijkt. Mocht u nog niet au-

tomatisch laten incasseren (met de mogelijkheid dat u vergeet tijdig te betalen en weer herinneringen moeten worden verstuurd) en dit alsnog te willen laten doen, dan kunt u een machtigingsformulier aanvragen bij het afdelingsbestuur.

Eind april wordt koningin Beatrix opgevolgd door haar zoon Willem-Alexander. Ongetwijfeld betekent dat o.a. dat er nieuwe zegels zullen verschijnen met de afbeelding van de nieuwe vorst. Wellicht is dit een impuls voor de (ingeslapen) verzamelaar om een nieuw (thematisch) gebied te gaan verzamelen: Willem-Alexander, desgewenst uit te breiden tot 'Het Huis Oranje'. Ook is aangekondigd dat eind 2013 de zegels met guldenwaarden niet meer frankeergeldig zullen zijn. Mogelijk zijn dan eindelijk meer recentere zegels te vinden op enveloppen en periodieken (voor zover nog voorzien van zegels). Kan dit de verzamelaar weer meer enthousiast maken voor zijn hobby? Het is te hopen!

RESTERENDE BIJEENKOMSTEN EERSTE HELFT 2013: Arnhem (lokatie 'De Kandelaar', Den Haagweg 1, Arnhem-Zuid, aanvang 19.30 uur): 25 maart, 22 april en 27 mei. Elst (lokatie 'Onder de Toren', Sint Maartenstraat 34, Elst O.B., aanvang 19.30 uur): 15 april. Velp (lokatie 'Zalencentrum Parkstaete', Parkstraat 3, Velp, aanvang 20.00 uur): 8 april en 6 mei. 2


VAKANTIEGROETEN UIT CANADA Adri Veenstra Op verzoek van de redactie heb ik een artikel bewerkt, dat eerder verschenen is in de USCA Post, het blad van de Vereniging voor USA en Canada Filatelie. Sinds 2000 is mijn favoriete vakantiebestemming Canada en in de beginjaren stuurde ik de familie trouw een ansichtkaart. Totdat ik tot de ontdekking kwam dat er ook een goedkoper alternatief was voor de ansichtkaart met losse postzegel: de postagepaid Postcard. Op de postkantoren en -agentschappen kan je Postcard Factory® (PCF) prepaid post cards kopen, waarbij de zegel al is ingedrukt. Eigenlijk een postwaardestuk dus en slechts iets duurder dan een losse postzegel voor een internationale bestemming. De PCF cards hebben zelfs een eigen sectie in Webb's Postal Stationery Catalogue of Canada and Newfoundland. De laatste uitgave hiervan dateert echter al weer van 2001; dus heb ik voor het classificeren van mijn collectie gebruik gemaakt van de website van Brian Cannon http://pcfcards.com/. De Postcard Factory® Prepaid Post Cards zijn het resultaat van een joint venture tussen Canada Post en Postcard Factory, een fabrikant van ansichtkaarten uit Markham, ON. De Type 1: • zegel 21 mm • 'e' van internationale boven 'ry' • dunne bar tagging • maple leaf raakt bovenkant indicium

Type 2 • zegel 21 mm • 'e' van internationale boven 'w' • tagging over de gesimuleerde perforatie • maple leaf raakt de bovenkant van het idicium niet

eerste set kaarten met afbeeldingen van Montreal, Ottawa, Toronto en Canadiana verscheen in 1997. Vervolgens verschenen er in de loop van 1998 kaarten met afbeeldingen van andere steden en regio's. De eerste serie PCF cards (84 ontwerpen) hadden op de voorkant een omkadering van rood/blauwe diagonale strepen, terwijl andere weer voorzien waren van bruin/lichtbruine strepen. Ook waren ze voorzien van allemaal hetzelfde UPC nummer 64392 00025. Later besloot Canada Post elke kaart toch maar een eigen uniek nummer te geven om het inventariseren wat makkelijker te maken. Een vervolgserie verscheen op 1 juni 2001. Deze hadden geen omkadering meer en er ontstonden ook verschillen in het indicium, het zegelbeeld. Cannon maakt onderscheid in een vijftal verschillende indicia, waarbij de typen 1, 2, 3a, 3b en 3c gebaseerd zijn op de Flag over Building (Sc. # 1361 c.q. # 1362), type 4 op de Coil reprint (Sc. # 2053) en type 5 op de Canadian Flag (Sc. # 439). Omdat de meeste verschillen ontstaan zijn bij het Flag over Building indicium volgt hier een overzicht:

Type 3b • hetzelfde als Type 3a, maar de bovenkant van de zegel op dezelfde hoogte als het indicium

Type 3c • hetzelfde als Type 3b, maar de schaduwovergang van de achtergrond verloopt nu van roze naar blauw terwijl dat bij de andere typen van blauw naar roze verloopt Van type 4 en 5 heeft Brian Cannon geen afbeeldingen beschikbaar op zijn website maar deze typen komen ter sprake in het vervolg van dit artikel: de kaarten zelf. White border Een voorbeeld van een omkaderde PCF card van Type 1 is PCF-WEM007. Gekocht in West Edmonton Mall tijdens de conventie van de BNAPS in 2005. De West Edmonton Mall was 's werelds grootste winkelcentrum tot 2004 en het afgebeelde World Waterpark heeft het grootste golfslagbad ter wereld.

Type 3a • zegel 18.5 mm • 'e' van internationale boven 'w' • tagging over de gesimuleerde perforatie • maple leaf raakt de bovenkant van het idicium niet • bovenkant zegel lager dan bovenkant indicium

Van Type 2 heb ik helaas geen voorbeelden, wel van Type 3b. PCF-Q039 3


laat Mont Tremblant zien, een populair skigebied ca. 125 km ten noorden van Montreal. Ook in de zomer van 2009 de moeite van het bezoeken waard!

THEMATISCH VERZAMELEN? Tenslotte een Type 4 voorbeeld. In 2006 reed ik met een huurauto van Toronto naar Calgary en passeerde ik onderweg het plaatsje Hudson Bay in Saskatchewan. Bij het begin van het plaatsje stond een groot bord "Moose Capitol of the World". Geen eland gezien, maar wel een leuk kaartje gekocht bij het postkantoor met een fraaie afstempeling, die helaas ontsiert is door de gebruikelijke spray cancel.

N.a.v. het recent uitgegeven velletje "Burgers Zoo" (zie voorpagina) is het wellicht zinvol eens een thematische verzameling te starten met zegels, die betrekking hebben op Arnhem, eventueel uit te breiden met omgeving, zelfs de gehele provincie omvattend. Hier treft u enige afbeeldingen aan, die u zou kunnen gebruiken.

Zegel uit 1980: Olympische Spelen voor gehandicapten in Arnhem

Zegel, uitgegeven in 2011, met afbeelding van de te ontwerpen kenniscluster.

Poolse zegel, tonend Generaal Ssosabowski, betrokken bij Market Garden.

In een volgende editie het vervolg van dit artikel. Blokje uit Grenada met afbeelding van Market Garden. 4

Dit zijn slechts enkele zegels, te gebruiken voor de thematische verzameling. Ook speciale stempels en zijn bruikbaar. Wellicht heb ik u op een idee gebracht. JH.


DECEMBERBIJEENKOMST Zoals aangegeven in het vorige Vierstroom-Nieuws nu een wat uitvoeriger verslag van de bijzondere decemberbijeenkomst in Velp: De bijeenkomst was uitermate goed bezocht, waardoor zelfs stoelen moesten worden bijgehaald. Dat er iets bijzonders was te verwachten bleek wel uit de komst van dhr B. Mol, vicevoorzitter van de KNBF. Ook waren aanwezig de voorzitter en de vicevoorzitter van De Globe, dhrn J. Woldendorp en J. de Wolf. Zouden zij gekomen zijn omdat er 9 jubilarissen waren binnen de afdeling? De ware reden bleek anders te zijn. Na de opening van de bijeenkomst door de voorzitter, werd al snel overgegaan tot de huldiging van de aanwezige jubilarissen. Vier waren helaas verhinderd door uiteenlopende redenen. Dhr R. ten Hoedt hield voor elk der vier aanwezigen een korte speech en overhandigde aan hen de Globeoorkonde en een herinnering. De vijfde jubilaris (de voorzitter) ontving de oorkonde en de herinnering uit handen van de vicevoorzitter, dhr N. Mol. Vervolgens werd officieel afscheid genomen van dhr C. Ursem als vicevoorzitter. Hij had al eerder in het jaar die functie neergelegd. Dhr R. ten Hoedt memoreerde wat dhr Ursem had gedaan voor de afdeling: in 2001 was hij voorzitter geworden tot aan de fusie van de drie afdelingen tot de afdeling De Vierstroom. In de nieuwe afdeling werd hij, evenals dhr N. Mol, vicevoorzitter. In de afdeling Velp heeft hij de ABC-avonden voortgezet tot het moment dat de sponsor wegviel, waardoor op zaalhuur moest worden bezuinigd. Hij heeft met succes deelgenomen aan diverse tentoonstellingen, waardoor hij deel mocht nemen in cat. 2. Samen met de huidige voorzitter heeft hij gezorgd dat de afdeling gedurende enige jaren het bekertoernooi van de KNBF kon verzorgen. De naamsverandering in het Jo Toussainttoernooi

Foto: v.l.n.r. dhrn J. Niehoff (40), A. Sepers (25), R. Kneijnsberg (40), A. Rijkens (50), R. ten Hoedt (25) werd door hem ingesteld. Bij voortduring heeft hij geprobeerd het filatelistisch niveau van de afdeling en haar leden te verhogen. Na al die jaren was hij toe aan een andere uitdaging, mede reden waarom hij aftrad. Als dank voor het vele werk in de afdeling ontving hij een dik stockboek.

redactielid van Vierstroom-Nieuws heeft hij dikwijls nog quizen gemaakt voor de bijeenkomsten. Na het opspelden van de gouden bondsspeld ontving dhr R. ten Hoedt van de voorzitter van De Globe de felicitaties, vergezeld van een fles wijn. Onder applaus van de aanwezigen toonde dhr Ten Hoedt de speld.

Foto: Dhr Ten Hoedt bedankt dhr Ursem voor bewezen diensten Dan was nu het moment gekomen, waarvoor dhr B. Mol met zijn echtgenote waren gekomen. De vicevoorzitter van de KNBF verzocht dhr R. ten Hoedt op te staan opdat hem de gouden bondsspeld kon worden opgespeld. Dhr Mol vertelde de aanwezigen waarom het bestuur van de KNBF niet lang behoefde te overleggen of het verzoek van het afdelingsbestuur gehonoreerd kon worden. Dhr R. ten Hoedt heeft de gouden bondsspeld zonder meer verdiend voor het vele werk op filatelistisch gebied binnen en buiten de afdeling. Gedurende bijna 20 jaar heeft hij de voorzittershamer gehanteerd binnen de afdeling Arnhem en De Vierstroom. Hij is jeugdleider binnen JFN geweest en was medeorganisator van het Jo Toussainttoernooi. Als jurylid van de KNBF voor jeugdinzendingen jureert hij vaak op tentoonstellingen en naast zijn werkzaamheden als penningmeester en 5

Foto: Dhr B. Mol (vicevoorzitter KNBF) feliciteert dhr R. ten Hoedt met de ontvangen gouden bondsspeld

RONDZENDING Als u dit leest in april zal de lente wel weer heersen en komt het einde van het Rondzendseizoen in mei/juni in zicht. Veel dank voor de Sectie- en Rayonhoofden en Hoofden Distributie N en Z (34 personen). Herindeling van secties door ledenverloop is soms moeilijk om rij-, fiets- en looptijden niet te vergroten. Nog steeds zijn er leden, die betalingen apart doen voor elke zending. Ik ontvang dan vaak 3 kleine overboekingen, gedaan op één dag voor 3 zendingen. Elke overschrijving kost ons € 0.14. Totaliseer uw uitnames en maak een groter bedrag over met vermelding van de zendingnummers waarvoor uw betaling is. John Driessen (Hoofd Rondzending).


KENIA, LAND VAN SAFARI'S EN TERMIETENHEUVELS Nam ik U vorige keer mee naar zonnig Curaçao, ditmaal gaan wij naar East Africa en wel Kenia, ons welbekend van de grote vijf: de olifant, de neushoorn, het luipaard, de leeuw en de buffel. We gaan dus op Safari. Een reis die ons van Mombasa, via Nairobi naar Kisumu aan het Victoria zal voeren.

Afb.2 - Mount Kenya, Scott 53 (1935)

Kenia heeft stellig veel te bieden aan de toerist. De zonaanbidders combineren een safarireis vaak met een bezoek aan de zee en het strand van Mombasa, of dat van het meer noorderlijk gelegen Malindi. In zee kan worden gesnorkeld boven de riffen en koralen. De stranden van Mombasa en Malindi zijn hagelwit en wanneer de zon schijnt is het heet en doet het licht pijn aan je ogen. Afbeelding 4 toont de prachtige Trompet van Neptunus. De liefhebbers van safari’s kunnen kiezen uit maar liefst 17 parken, waaronder het enorme Tsavo National Park dat tussen Mombasa en Nairobi ligt. En de bergbeklimmers kunnen altijd nog naar Mount Kenya.

Kenia Kenia werd in 1906 een Crown Colony van het Verenigd Koninkrijk. Kenia, met een bevolking van zo’n 43 miljoen mensen, ligt op de evenaar. De eerste postzegels met de beeltenis van Koning George V werden uitgegeven in de twintiger jaren van de vorige eeuw. Fraaie zegels zijn die van Mount Kenia en van het Lake Naivasha. Mount Kenia is met sneeuw bedekt en is 5.199 m hoog. Het Naivasha meer ligt ten ZW van Nairobi. Zie afb. 2 en 8. Het land verkreeg zelfstandigheid in 1963. Jomo Kenyatta werd de eerste President (afb.3).Jomo Kenyatta was een Kikuyu en werd, in de jaren vijftig, igd lid te zijn van de beruchte Mau Mau, de anti-koloniale beweging die uiteindelijk leidde tot de zelfstandigheid van Kenia. Jomo Kenyatta ging voor zeven jaar de gevangenis in (1952 – 1959).

Afb.3 - Jomo Kenyatta, Scott 16 (1964) De oostkust en het Tsavo park

plotseling, een leeuw of een giraf te zien. Maar hier in het Nairobi National Park kost dat veel minder moeite. Het park lijkt stampvol te zitten met giraffen, impala’s, struisvogels, neushoorns, leeuwen, olifanten en cheeta’s (afb. 5).

Afb.4 - Scott 45 (1971)

Afb.5 - Scott 32 (1966 - 1969)

Nairobi

De railway

In tegenstelling tot de kuststreek is het klimaat in Nairobi ideaal. Het ligt immers op een plateau op zo’n mijl (1.600 m) hoog. Daarom is het klimaat aanzienlijk koeler dan “beneden”. In het voorjaar is Nairobi schitterend met zijn oranjerode Flamboyant bomen en roze of witte Bougainville. Vooral prachtig is ook de Jacaranda Tree. Die boom heeft, wanneer in bloei, zijn takken vol met paarse bloemen. Voeg daarbij de kleurrijke dracht van de Afrikaanse vrouwen en de kleurenzee is compleet. De nabije omgeving van Nairobi is ook interessant. Op een uur rijden ligt het Nairobi National Park. Je raakt onder de indruk van de hoeveelheid wild die je daar ziet. Normaal gesproken, bijvoorbeeld in het Tsavo Park, moet je uren rijden alvorens,

Een verhaal apart is de aanleg van de spoorwegen in East Africa. Nu we nog in Nairobi zijn, moet U absoluut het Spoorwegmuseum zien. Behalve dat je oude locomotieven en treinstellen ziet, is er aan de hand van oude foto’s te zien hoe de spoorweg in het jaar 1900 werd aangelegd, om Mombasa met Nairobi en vervolgens met Kisumu aan het Victoria meer te verbinden (Afb.6)

6

.

Afb.6 - Scott 229 (1971)


Een episch verhaal. Je staat er van te kijken, wat onze voorouders in die tijd allemaal presteerden. De keerzijde van het edrijf in die tijd was wel, dat de oude stoomlocs brandstof nodig hadden. Omdat men geen kolen had in Kenia werd er hout gekapt. En hoe! Hele bosarealen werden gekapt. Met als gevolg een gestage ontbossing. Tenslotte werd een kaal landschap achtergelaten. Dit proces wordt verergerd, doordat de bevolking nu nog hout sprokkelt en kapt omdat daarop gekookt wordt. Kenia, en niet alleen Kenia, kampt daarmee met een gigantisch probleem (Afb.7).

flarden mist, maar na enige tijd verschijnt dan toch het zonnetje. Naar rechts kijkend, kunnen we de foothills van Mount Kenya zien.

Afb.10 - Scott 164 (1980) Afb.8 - Lake Naivasha, Scott 56 (1935) Onderweg rijden we langs Naivasha, waar je een schitterend uitzicht hebt op het meer. Spectaculair zijn de vele flamingo’s en pelikanen die het meer bevolken. Even later ontmoeten wij een groep Masai. De Masai, een trots volk dat leeft van zijn veestapel en zelfs het bloed aftapt van zijn runderen (afb.9).

Afb.7 - Hout sprokkelen De kale bodem, vooral op de hellingen, biedt geen weerstand meer aan erosie bij regenval. Bodemerosie, vertelde een bosbouwer mij eens, is een van de grootste problemen van de ontwikkelingslanden. Tenminste als je eventjes het probleem van de bevolkingsgroei in ontwikkelingslanden niet meetelt. Het Victoria meer en Kisumu Na dit alles gezien te hebben verlaten we Nairobi. We gaan op weg naar het Victoria meer, in een 4-WD Toyota Landcruiser, met chauffeur, westwaarts ange rit naar Kisumu. De twee baans asfaltweg is in het algemeen perfect. Zo vroeg in de ochtend is het weer wat somber en regenachtig met

bouw, zoals de Chartered Bank. Op het vliegveld van Kisumu zien we in het voorbijgaan nog een vliegtuigje van de Flying Doctors (afb.10). Die vliegende dokters heb je wel nodig in zo’n enorm land.

Afb.9 - Masai bleeding cow, Scott 72 (1977) Tenslotte bereiken we het plaatsje Kisumu, gelegen aan het Victoria meer. Het Victoria Lake is eigenlijk meer een binnenzee, zo groot is het. Bekend vooral vanwege de visserij op de grote Nijlbaars. Het Victoria Lake kan beschouwd worden als de oorsprong van de Nijl, zo was in de 19de eeuw vastgesteld door de ontdekkingsreizigers Grant en Livingstone. Kisumu ligt aan de Noordoostzijde van het meer. Als je Kisumu binnenrijdt, lijkt het wel of je de moderne tijd verlaten hebt. Een stadje met oude gouvernementsgebouwen en huisjes uit de koloniale tijd en met winkeltjes gedreven door de Indiërs, voorzover die niet het land uit zijn gejaagddoor Big Daddy Amin. Hier en daar zie je een bankge7

Termieten Na ons verblijf in Kisumu keren we terug naar Nairobi, waar immers ons vliegtuig wacht. We vertrekken vroeg, want het blijft een hele reis. Het is nog fris en nat van de dauw. Opeens valt je op dat er zoveel mensen in de berm lopen, die steeds maar weer bukken om iets op te rapen. We vragen onze chauffeur: “wat is dat toch wat ze daar oprapen?” Nu, dat weet hij wel. Het zijn termieten die de mensen verzamelen. Termieten, die hun vleugeltjes hebben afgeschud en daarna op de grond vallen om te sterven. Termietenheuvels, door de termieten gebouwd van rode lateriet aarde, vormen in Afrika steeds een markant onderdeel van het landschap. Ze kunnen meters hoog zijn en lijken vaak op kastelen. We vragen de chauffeur om te stoppen en stappen uit om die opgeraapte termieten te zien. Een Afrikaan, een wat oudere man, laat ons trots zijn buit zien. Om ons te laten zien hoe lekker ze zijn, neemt hij een plukje termieten uit zijn hand en propt die in zijn mond. Om die verzaligd op te smikkelen. Nu mij niet gezien. Maar de termiet vormt een welkome proteïneaanvulling op het dieet van de Afrikaan. Ik begrijp het al. U bent behoorlijk geschrokken van deze ervaring. Laten we dan maar gauw terugkeren naar ons landje, zonder termieten, maar wel met boter, kaas en eieren. John Driessen, (schrijver bezocht Kenia vanaf 1971 vele malen)


TONGA ISLANDS Onlangs kwam ik in een oude schoenendoos een grote partij enveloppen en ansichtkaarten tegen. Bovenafgebeelde envelop van Tonga Islands van 1982 is in mijn ogen uniek en wel omdat de postzegels daarop stickers zijn i.p.v getande zegels zoals wij hier gewend zijn. Er zijn slechts weinig landen die sticker zegels gebruikten en Tonga Islands waren één der eersten die dat deden !! John Driessen

WIE IS WIE? Helaas bezoeken vele leden zelden of nooit de bijeenkomsten van de afdeling, waardoor ze de bestuursleden en verdere functionarissen van De Vierstroom niet kennen. Het bestuur en de redactie zal in de komende tijd steeds een artikel plaatsen, waarin één van hen zich zal voorstellen. Het lot heeft bepaald dat J. Huiskes, (nog zijnde) secretaris en redactielid de spits zal afbijten: Ik ben geboren in Heerlen in 1940, heb daar de lagere school doorlopen, evenals de hbs in Hoensbroek, waarna ik met het diploma hbs-a op zak naar de KMA in Breda ben vertrokken voor de opleiding als officier-vlieger. Tijdens die opleiding heb ik alsnog mijn kennis betreffende wis- en natuurkunde moeten bijspijkeren. In 1963 heb ik mijn militair vliegbrevet gehaald en ben in de gelukkige omstandigheden geweest te kunnen blijven vliegen tot ik op 55-jarige leeftijd met functioneel leeftijdsontslag de Koninklijke Lucht-

macht moest verlaten met zo'n 6.000 geboekte vlieguren. Op redelijk jonge leeftijd ben ik begonnen met het verzamelen van postzegels; eerst uiteraard alles wat ik kon krijgen, maar al gauw meer selectief, te weten Nederland en O.G. Tijdens de KMA-opleiding stond het verzamelen op een lager pitje. Later werden de O.G. afgestoten en de verzameling uitgebreid met Duitsland en Australië. In 1980 lid geworden van de toenmalige afdeling Arnhem van de NVPV, spoedig in de functie van secretaris, alsmede als vice-voorzitter van diezelfde NVPV gedurende bijna 25 jaar. Voor de diverse functies binnen de NVPV, alsmede overige werkzaamheden binnen de filatelie ontving ik de gouden bondsspeld in 2004. Na de opheffing van vermelde Arnhemse afdeling werd ik lid van De Globe, afdeling Velp, waar ik binnen een jaar gevraagd werd voor de functie van secretaris, die ik nu ruim 6 jaar heb vervuld (ook na de fusie). Naast de functie van secretaris ben ik ook redactielid van het afdelingsblad "Vier8

stroom-Nieuws". Thans ben ik begonnen met "afbouwen" en wil ik, gezien mijn frequent verblijf in het buitenland gedurende langere tijd, alleen nog redactielid blijven. Op de afgelopen jaarvergadering was (nog) niemand bereid mij als secretaris op te volgen. Toch zal ik op termijn definitief die functie neerleggen, met of zonder opvolger. Het kan toch niet zo zijn dat onder het ledenbestand van meer dan 200 leden geen nieuwe secretaris te vinden is. Ik hoop dat nu ook de overige leden hun verantwoordelijkheid nemen en een tijdlang een bestuursfunctie op zich zullen nemen. Ik hoop op continuering van een bloeiende afdeling. Jan Huiskes.


DE ZWITSERSE ZEGEL VAN URSUS WEHRLI - HET OPRUIMEN VAN KUNST DE POSTZEGELKUNST VAN TINGUELY ALS UITGANGSPUNT In 1988, 25 jaar geleden, ontwierp Jean Tinguely een postzegel voor de Zwitserse Posterijen. Zijn thema en principe is "Onrust": met roterende en ratelende kunstwerken heeft hij internationale bekendheid gekregen. Een kleurrijk gigantisch raderwerk is dan ook afgebeeld op de zegel, die in samenwerking met Frankrijk, verscheen. En juist deze afbeelding startte bij Wehrli "het opruimen van kunst".

Alles begon door een chaotische zegel Het was in 1988, dat Tinguely een 90 rappen zegel met titel "Meta" ontwierp, die groter was dan alle Zwitserse zegels, die Wehrli voordien had gezien. Op de zegel was de kenmerkende chaos van Tinguely te zien, een beeld met kleuren bezaaid: blauw, groen, violet en oranje waren willekeurig verdeeld en Wehrli was zo onder de indruk dat hij meteen meerdere vellen met die zegels kocht. Deze postzegel was de reden, dat hij personen brieven schreef, die hij in feite helemaal niet schrijven wilde, maar de zegel wilde gebruiken. Omdat de zegel zo "reusachtig" groot was, heeft Wehrli zelfs een keer iemand een kaart gestuurd zonder kaart: hij heeft de tekst en het adres op de achterzijde van de zegel geschreven en hem zo in de brievenbus geworpen. Verbazingwekkend, maar de zegel werd bezorgd, afgestempeld en wel! Deze chaotische zegel was het begin Door deze zegel kreeg Wehrli een tiental jaren later het idee dat men kunst "opruimen" kon. Hij stelde zich voor dat de poetsvrouw van de kunstenaar 's morgens in het atelier kwam en begon met het opruimen van de vloer, de werkbank en bureau en vervolgens de chaotische schilderijen en tekeningen aan de muren. Hij zag al het ge-

zicht van Jean Tinguely voor zich bij het constateren van de opruiming. Dat idee fascineerde Wehrli zo dat hij begon tientallen schilderijen van diverse kunstenaars op te ruimen en nieuw te ordenen. De resultaten zijn in een fotoboek terug te vinden. Er ontstonden steeds weer nieuwe afbeeldingen: hij breidde het "opruimen" uit met kunstvoorwerpen en zelfs met muziekstukken, gedichten en tenslotte met gebruiksvoorwerpen. Als voorbeeld geeft hij aan in zijn nieuwe boek dat hij een vruchtensalade heeft gesorteerd naar vruchten, een stadsplattegrond op straten, de mensen op een zonneweide geordend en de auto's op een parkeerterrein op kleur heeft geplaatst. De projecten om te ordenen werden steeds groter en toen hij tenslotte ook de planeten in het heelal had ingedeeld naar grootte kon hij niets meer bedenken om nog te sorteren totdat hij per kerende post een antwoord kreeg van de posterijen: een postzegel ontwerpen!. Daarmee was de cirkel rond: hij ging in catalogi op zoek naar niet opgeruimde onderwerpen op zegels. Op het eerste gezicht leken postzegels zeer goed geordend te zijn. Echter wanneer men met de zegels met de ogen van Wehrli bekijkt is er nog wel het ĂŠĂŠn en ander te doen: de stationsklok wilde hij altijd al opruimen en zodoende kon hij

Foto: U. Wehli

het niet laten dit klassieke ontwerp onder handen te nemen. Alle onderdelen van de klok werden nauwkeurig naast elkaar gelegd, de spoorstaven parallel aan elkaar en het grind van het spoorbed op een hoop. Zelfs de tekst werd alfabetisch gesorteerd. Overigens merkt Ursus Wehrli op dat hij in zijn fotoboeken nooit een schilderij van Jean Tinguely heeft "opgeruimd". Ook heeft hij niet overwogen zijn postzegel te kiezen voor een sortering. Soms moet nu eenmaal chaos chaos blijven! J.H. - Die Lupe 2/2012

9


AUSTRALISCHE BELANGRIJKSTE LANDBOUW- EN VEETEELTPRODUKTEN

De Australische serie over landbouwen veeteeltprodukten is aangevuld met vier zegels: afbeeldingen van respectievelijk koeien, sinaasappelen, suikerriet en schapen. De eerste Europese veeboeren kwamen naar Australië in 1788 met 6 koeien. Momenteel zijn er meer dan 23.000.000 vleeskoeien, verspreid over een groot deel van dit continent, daarmee een belangrijk product vormend van de industrie in dat land. Tot circa 1950 waren de koeien voornamelijk van het Bos taurus ras (Britse oorsprong), bestaande uit Hereford, Aberdeen Angus en Beef Shorthorn. Aan het einde van de jaren zestig werden grote aantallen Europese Bos taurus afstammelingen ingevoerd, zoals Limousin, Charolais en Simmental. Door het Britse ras te kruisen met de Europese koeien werd getracht grotere vleeskoeien te krijgen. Het vee, afgebeeld op de eerste zegel, toont de Droughtmaster, behorend tot het Brahman ras, ontwikkeld in Australië voor droge en zware condities in het noorden van het land., . Het grootste deel van de citrusvruchten, elk jaar geproduceerd in Australië, bestaat uit sinaasappelen. Mandarijnen, citroenen, limoenen en grapefruit vormt circa 27 van de resterende citrusproductie. De bekendste sinaasappelen-soorten zijn Navels en Valencia's. De belangrijkste streken zijn Riverland, South-Australia, de Murray Valley in Victoria en New South Wales, de Riverina in New South Wales en de Centrale Burnett regio in Queensland. Verder zijn er nog plantages in geheel West Australia, aan de kust van New South Wales en landinwaarts, evenals in andere gebieden van

Queensland en kleinere plantages in Northern Territory. Australië is op twee landen na de grootste suikerproducent ter wereld. 80% van de landelijke productie wordt uitgevoerd, Deze suikerproductie in Australië staat op de zevende plaats van landbouwproducten, die worden uitgevoerd. Het suikerriet groeit in de kustgebieden en rivierdalen over een lengte van 2.100 km aan de Oostkust, waar veel regen valt of geïrrigeerd wordt. Ruwweg ligt het gebied tussen Mossman in het verre noorden van Queensland en Grafton in New South Wales. Queensland draagt voor ongeveer 95% bij aan productie van ruwe suiker. New South Wales is goed voor 5%. Australië is de leider van de wolproducenten in de wereld met een productie van circa 24% van alle wol. Australië is ook de grootste exporteur van dit product. Het schapenbestand bestaat overwegend uit het Merino schaap, dat een betere wolkwaliteit heeft dan de andere schapensoorten. Het gevolg is dat het grootste deel van deze Australische wol gebruikt wordt voor het fabriceren van hoogwaardige stoffen voor modieuze kleding. De wol wordt geproduceerd in Australië onder zeer verschillende condities, veroorzaakt door de ligging van de schapen farms: van de hooglanden in het noorden en zuiden van New South Wales en Tasmanië tot de plattelandsgebieden in Western Australia, South Australia en Queensland. J.H. - Stamp Bulletin nr 316 10

Op 20 maart 2012 verscheen de eerste serie van 5 zegels (3 hogere waarden in groter formaat) van Farming Australia. Hierboven twee der zegels: wijnbouw en appelteelt. De andere zegels tonen melkvee, ananas en zonnebloemen. Meerdere zegels zullen volgen. Advertentie


HOE EEN POSTZEGEL THUIS TE BRENGEN (VIII) China (opdruk) Opdruk op 27 verschillende zegels van Hong Kong, uitgegeven tussen 1917 en 1930. Dit zijn uitgiften van het Britse postkantoor aldaar. Het gebruik van de zegels werd beëindigd in 1930 door de sluiting van het Britse postkantoor.

Christmas Island Eiland in de Indische Oceaan. Behoorde tot 1946 tot de vroegere kroonkolonie Straits Settlements, vervolgens tot 1957 tot de voormalige Britse kroonkolonie Singapore. Tot dan toe werden de zegels van respectievelijk Straits Settlements en Singapore gebruikt. Eind 1957 werd het eiland overgenomen door Australië. In 1958 verscheen er een serie van Australië overdrukt met "CHRISTMAS ISLAND" en in 1963 een geheel eigen serie. Behalve enkele definitieve series verschenen er uitsluitend kerstseries, die vanwege het "dubbele motief" (Kerstzegels van Kerstmis-eiland) zeer populair zijn.

City Despatch Post Inschrift, ook wel alleen 'Despatch', van vele postzegels die uitgegeven zijn ten behoeve van verschillende stadspostdiensten in Noord-Amerika. Deze zegels zijn privé-uitgiften van de stadspostdiensten. C.M.T. Afkorting voor Comandamentul Militar Territorial, opdruk op post- en portzegels van Oostenrijk, die uitgegeven werden gedurende enige weken in 1919 in het door Roemenië bezette Zuid-Galicië en Boekowina.

Cochinchina Voormalige Franse kolonie in AchterIndië, tegenwoordig behorend bij Vietnam. Gaf vijf eigen postzegels uit, alle overdrukken van de Franse Algemene Kolonie-uitgifte.

Co.Ci. Opdruk op zegels van Joegoslavië. Zegels uitgegeven in de stad Laibach (Ljubljana) in 1941, door de Italiaanse bezetter. De afkorting staat voor COmmissariato CIvile Territori Sloveni Occupati Lubiana.

C.I.H.S. Afkorting voor Commission Interalliée Haute Silésie (zie ook C.G.H.S.). C.I.S. Commission Interalliée Slesvig. Opdruk op een veertiental zegels, uitgegeven door de geallieerde autoriteiten in Sleeswijk. De zegels werden in 1920 als dienstzegels gebruikt.

Conseil de l'Europe Zegels met dit inschrift naast het inschrift "République Française" werden door de Franse posterijen uitgegeven ten behoeve van de ambtelijke instanties van de Raad van Europa, die in Straatsburg zetelt.

Colis Postal Colis Postaux Inschrift in zegels, die gebruikt werden voor het verrekenen van de port van postpakketten. Gebruikt in Frankrijk. De postpakketten werden normaal door de spoorwegen bezorgd. Slechts in plaatsen zonder station werd de bezorging van deze pakketten door de posterijen verzorgd. Ook in België en enkele voormalige Franse koloniën werden zegels voor dit doel uitgegeven. 11

Cook Islands Voormalig Brits protectoraat. Gaf postzegels uit gedurende de periode 1892-1900. Vanaf 1901 gebied van Nieuw-Zeeland. Gedurende de periode 1919-1932 werden zegels van Rarotonga gebruikt. Hierna verschenen weer zegels met het inschrift of de opdruk "COOK ISLANDS". Door de dure postverbindingen hebben de gelegenheidsseries hoge topwaarden.

(wordt vervolgd)


Indien onbestelbaar retour: Winschotenstraat 41, 6835 AS Arnhem

Vierstroom Nieuws maart 2013  
Vierstroom Nieuws maart 2013  
Advertisement