Page 9

crisistijd in de markt gezet tegen prijzen die toen goed pasten. Net hadden we het al over hoge grondprijzen en

gestegen prijzen van materialen. De marges in de bouw zijn

flinterdun, waardoor relatief kleine tegenvallers enorm van invloed kunnen zijn op het bedrijfsresultaat. Soms vormen ze zelfs de nekslag.”

Is een grootschalig investeringsfonds de oplossing? Of is de

wijziging in de Crisis- en herstelwet voldoende om de vaart er in te krijgen? En wie moet de regie nemen: het Rijk of de provincies?

“De wijziging van de Crisis- en herstelwet kan zorgen voor meer snelheid in de besluitvorming bij gemeenten en pro-

vincies. Echter: veel hangt ook af van lokale politieke keuzes

én van de capaciteit en prioriteit bij de gemeenten. Meer afdwingbare afspraken tussen het Rijk en de lagere overheden zijn mijns inziens noodzakelijk.

Ik zou niet weten welk probleem we oplossen met een

grootschalig investeringsfonds. Een fonds dat binnenstedelijke projecten voorfinanciert, is wel een goed idee, want daarbij zitten veel van de kosten vooraan in het proces.”

Op welk segment moet de bouw zich richten? Vrije huursec-

tor of koopwoningen? Of moeten we misschien meer naar een flexibele schil?

“Wij bouwen datgene waar vraag naar is en waarvoor we

opdrachten krijgen. Ontwikkelaars hebben feeling met de markt en ze kennen de vraag van woonconsumenten. Het

lijkt me wel duidelijk dat er in een aantal regio’s meer middenhuur aan de voorraad moet worden toegevoegd.” Wat zijn de consequenties van het Klimaatakkoord?

“Helaas is er een toename van faillissementen onder bouwbedrijven. Ontwikkeltrajecten duren vaak lang. En veel projecten die nu in uitvoering zijn, zijn in de crisistijd in de markt gezet tegen prijzen die toen goed pasten. Nu zijn de grondprijzen hoog en en prijzen voor materialen gestegen. De marges in de bouw zijn flinterdun, waardoor relatief kleine tegenvallers enorm van invloed kunnen zijn op het bedrijfsresultaat”

“Woningen die nu gebouwd worden, zitten qua energie-

gemeenten én bewoners en over vraaggestuurd bouwen.

voor die woningen niet heel groot. Bij de bestaande bouw

“Co-creatie is vooral een zaak van makelaars en ontwik-

prestatie al heel gunstig. De stap naar klimaatneutraal is

zal een deel van de arbeidscapaciteit en de materialen verschuiven naar verduurzaming. Alle overheden moeten dan meewerken om marktcondities te scheppen die het

voor bedrijven aantrekkelijk maken om in te stappen: consistent beleid en schaalgrootte, bijvoorbeeld om te innoveren.”

Minister Ollongren wil meer thematisch bouwen. Voor welke bewonersgroepen moet dat gebeuren?

“Makelaars en ontwikkelaars zijn dé professionals die kunnen inschatten wat nodig is. Zij hebben data, kennen de

lokale woonwensen en de opbouw van de bevolking. De

Hoe staat het daarmee?

kelaars; onze leden bouwen het product dat daaruit voort-

komt. Ik verwacht overigens niet dat co-creatie wezenlijk

andere woningen zal opleveren. In een recente pilot was in een grote loods een appartement opgesteld waarvan

de kopers zelf de binnenwanden mochten neerzetten. Grotendeels kwamen daar dezelfde opstellingen uit. Veel

mensen willen nu eenmaal een ruime gang en een lichte woonkamer.

Een flink aantal bouwbedrijven heeft trouwens zelf ook concepten waarbij de bewoners deels de woning zelf kunnen indelen en aankleden.”

overheid moet dat vooral niet willen bepalen.

Hoe ziet ons woonlandschap er naar uw mening op de wat

vergrijzing gevolgen heeft (of zou moeten hebben) voor

“De woningen die we nu bouwen, staan er voor de langere

Het is wel lastige materie. Iedereen snapt dat bijvoorbeeld de woningmarkt. Maar veel ouderen willen niet weg uit

hun eigen woning. Komt dat door een gebrek aan passend aanbod of zijn er andere oorzaken?”

Yvonne van Mierlo (Blauwhoed Studio) vertelde in een eerdere uitgave van de Vastgoed Adviseur over co-creatie met

langere termijn uit?

termijn. De trends die nu in gang zijn gezet, zetten door. Ik verwacht geen revolutie maar wel een evolutie: duurzame woningen die levensloopbestendiger en nog flexibeler

zullen zijn. Ook zal er meer circulair gebouwd worden. Bin-

nenstedelijk waar het kan, aan de rand van de stad waar het moet.” ■

VBO M AK ELAAR | V A STGOE D A DV I SEU R | 9

Tekst: Carola Peters Beeld: o.a. Bouwend Nederland

Profile for Vereniging VBO

Vastgoed Adviseur december 2018  

Maxime Verhagen, voorzitter Bouwend Nederland: “Meer afdwingbare afspraken tussen Rijk en lagere overheden noodzakelijk” | Friso de Zeeuw: “...

Vastgoed Adviseur december 2018  

Maxime Verhagen, voorzitter Bouwend Nederland: “Meer afdwingbare afspraken tussen Rijk en lagere overheden noodzakelijk” | Friso de Zeeuw: “...

Advertisement