Page 1

themanummer Duurzaamheid

COLLAND magazine van

HET SAMENWERKINGSVERBAND VAN ALLE AGRARISCHE EN GROENE SOCIALE REGELINGEN

Een groen pensioen Duurzame inzetbaarheid bevorderen vanuit verschillende leeftijdsgroepen Werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt

september 2017 >>nummer 3 Dit magazine is ook digitaal beschikbaar op www.colland.nl


KO COLUMN

Aan de slag met duurzaamheid

VanColland is met de grootste zorg samengesteld. Aan de verstrekte informatie kunt u desondanks geen rechten ontlenen. VanColland is ook digitaal beschikbaar op www.colland.nl.

Deze VanColland staat geheel in het teken van ‘duurzaamheid’. Een begrip dat de laatste tijd steeds meer in de belangstelling staat. Ook BPL Pensioen is al sinds 2006 intensief bezig met duurzaamheid. Maatschappelijk verantwoord beleggen ligt aan de basis van de invulling van onze beleggingsportefeuille. En dat heeft ons geen windeieren gelegd: de afgelopen elf jaar is ons belegd vermogen gegroeid van ruim € 6 miljard naar ruim € 16 miljard, een groei van maar liefst 165%!

07

Vorig jaar bekeken we of wij het begrip ‘duurzaamheid’ nog concreter konden maken. We zien dat klimaatverandering, en in het verlengde hiervan (het gebruik en de beschikbaarheid van) water, een belangrijk onderwerp is voor onze achterban. Bij het telen van gewassen, fokken van dieren en verzorgen van landschappen spelen het weer, het klimaat en natuurlijke grondstoffen een belangrijke rol. Bijvoorbeeld de harde hagelbui vorig jaar in Brabant, die enorme schade toebracht aan kassen en gewassen.

12

Een duurzaam pensioenfonds met een maatschappelijk verantwoord beleggingsbeleid draagt bij aan het realiseren van een goed en betaalbaar pensioen voor uw werknemers. Hoe de vier samenwerkingspartners van Colland bijdragen aan duurzaamheid leest u verder in dit magazine.

Gerard Roest Werknemersvoorzitter BPL Pensioen

2 magazine VanColland

Colofon

BPL Pensioen stelt zich actief op bij haar beleggingen. Dat betekent dat we met de bedrijven waarin we beleggen in gesprek gaan over duurzaamheid en dat we stemmen op aandeelhoudersvergaderingen. We vragen ze daarnaast welke concrete maatregelen zij nemen om te voldoen aan de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs.

VanColland is het magazine van het samenwerkingsverband van alle agrarische en groene sociale regelingen. Dit magazine verschijnt vier keer per jaar in een oplage van 16.000. Uw reactie kunt u sturen naar redactie@colland.nl. Hoofdredacteur: Marlies van Loon Eindredacteur: Gonny van der Vlis Redactie: Maria van den Heuvel, Annemarie van den Hoven, Claudette Juffermans, Lilian Kamstra, Wendy Kranendonk, Zjoske Michielsen en Gonny van der Vlis Met bijdragen van: Ank van Lier en Pencilpoint Fotografie: Henk de Graaf, Joris Helming en Marleen Hoftijzer Ontwerp & vormgeving: Drukwerkstudio.nl – Woerden Druk: Drukkerij Roelofs – Enschede


COLLAND magazine van

september 2017 >>nummer 3

Inhoudsopgave

10 21 Column Gerard Roest

16

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Duurzame inzetbaarheid van werknemers belangrijk voor agrarische en groene sector BPL Pensioen belegt duurzaam

. . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

De factor leeftijd, maak er gebruik van

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

SAZAS: aandacht voor werkdruk en -stress loont!

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Steeds opnieuw aandacht voor de veiligheid binnen het bedrijf ‘Verzuim agrarische en groene sector stijgt: tijd voor actie!’

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Focus Ter Laak Orchids op duurzame inzetbaarheid werpt vruchten af Het verantwoordingsorgaan van BPL Pensioen

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Digitaal: snel én duurzaam . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ongevalsanalyse: kan dit u ook overkomen?

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Agrarische en groene sector is een inspiratie voor andere sectoren De ..... eerste, derde of vierde dinsdag in september? Inspiratieberichten duurzaamheid

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

>> 02 >> 04

>> 07 >> 08 >> 10 >> 12 >> 14 >> 16 >> 17 >> 18 >> 19 >> 20 >> 21 >> 23

september 2017 3


Tekst: Gonny van der Vlis / Infographic: Pencilpoint

Duurzame inzetbaarheid van werknemers belangrijk voor agrarische en groene sector De agrarische en groene sector heeft een lange traditie als het gaat om sociale regelingen op het gebied van werk en inkomen. De sector kent bijvoorbeeld regelingen voor ‘de oude dag’, het stimuleren van scholing, voorkomen van ziekte en biedt een verzuimverzekering. Hiermee draagt de sector bij aan de duurzame inzetbaarheid van werknemers.

4 magazine VanColland


Duurzame inzetbaarheid, wat is dat? We moeten steeds langer doorwerken en de gemiddelde leeftijd op de werkvloer stijgt. Tegelijkertijd vragen economische en technologische ontwikkelingen flexibiliteit van organisaties. Werkgevers en werknemers die ervoor zorgen dat ze fit blijven voor het steeds sneller veranderende werk, zijn op weg naar duurzame inzetbaarheid. Werkgevers die werk maken van de gezondheid, betrokkenheid en ontwikkeling van hun werknemers, plukken daar vaak direct de vruchten van. Het zorgt voor meer werkplezier, minder ziekteverzuim en een hogere arbeidsproductiviteit. Werkgevers en werknemers hebben hierin beide een rol.

Colland-keten ondersteunt werkgevers bij duurzame inzetbaarheid De vier samenwerkingspartners van Colland helpen u als werkgever invulling te geven aan duurzame inzetbaarheid. In iedere VanColland leest u artikelen van deze vier samenwerkingspartners: • BPL Pensioen, het pensioenfonds voor de gehele groene keten en aanverwante sectoren; • Colland Arbeidsmarkt, regelingen voor scholing en arbeidsmarktprojecten; • Stigas, begeleiding voor gezond, vitaal en veilig werken; • SAZAS, specialist in verzuimoplossingen.

U kunt bijvoorbeeld gebruik maken van de cursusgroepenregeling van Colland Arbeidsmarkt om werknemers te stimuleren zich te blijven ontwikkelen. Stigas geeft u advies en tools voor gezond en veilig werken. En wordt uw werknemer toch ziek, dan neemt SAZAS u veel regelwerk uit handen met verzuimbegeleiding en re-integratiehulp. De pensioenrichtleeftijd gaat vanaf 1 januari 2018 omhoog naar 68 jaar. Mogelijk kunnen uw werknemers via Colland Arbeidsmarkt gebruik maken van een seniorenregeling. Daarnaast kan uw werknemer bij BPL Pensioen vanaf zijn of haar 60ste (gedeeltelijk) met pensioen. Colland ondersteunt u, maar persoonlijke betrokkenheid van u als werkgever bij de duurzame inzetbaarheid van werknemers is belangrijk voor het succes.

Persoonlijke aanpak om uw bedrijf en werknemers vitaal te houden Elk bedrijf is uniek. Het project ‘Werken aan morgen’ biedt u de mogelijkheid om samen met een adviseur van Stigas op zoek te gaan naar de juiste aanpak voor uw bedrijf. Die begint met het in kaart brengen van de huidige situatie. Daarna bepaalt u de volgende stappen voor uw bedrijf en uw werknemers. ‘Werken aan morgen’ maakt gebruik van verschillende scans. De ‘Vitaliteitsscan Bedrijf’ brengt in kaart wat u al doet voor de vitaliteit van uw werknemers en waar kansen liggen. De ‘Vitaliteitsscan Werknemer’ geeft werknemers inzicht in hun huidige vitaliteit, een prognose van zijn vitaliteit over vijf jaar en tips om hun gezondheid en vitaliteit te vergroten.

september 2017 5


Verantwoord werken tot aan de AOW-leeftijd Een aantal deelsectoren uit de agrarische en groene sector heeft in haar cao afspraken gemaakt over een seniorenregeling vanuit het fonds Colland Arbeidsmarkt. Met deze regeling kan een oudere werknemer 20% (één dag per week) minder werken met behoud van 90% van het bruto loon. Zo is er meer vrije tijd voor hobby’s, familie of gewoon om te herstellen van zware lichamelijke en geestelijke arbeid. Werknemers blijven met plezier werken. Door het in dienst houden van oudere werknemers creëert u ruimte voor kennisoverdracht van ervaren werknemers naar de volgende generatie. Hierdoor gaat er geen waardevolle kennis en ervaring verloren. De pensioenregeling van BPL Pensioen biedt daarnaast de mogelijkheid om eerder of alvast gedeeltelijk met pensioen te gaan. Dat kan vanaf 60 jaar. Gaat uw werknemer bijvoorbeeld alvast voor één dag per week met pensioen, dan blijft hij pensioen opbouwen over de uren die hij nog blijft werken. Denkt uw werknemer erover na om eerder met pensioen te gaan? Wijs uw werknemer erop dat als hij eerder met pensioen gaat, hij minder pensioen ontvangt. Uw werknemer mist namelijk een aantal jaren pensioenopbouw en het pensioen wordt over een langere periode uitbetaald. Het totale inkomen is lager, doordat hij waarschijnlijk ook nog geen AOW van de overheid ontvangt. Uw werknemer berekent de gevolgen van zijn keuzes eenvoudig met de Pensioenplanner op www.bplpensioen.nl.

Op de website www.mooivakcoach.nl, zijn adviezen rondom vier thema’s gebundeld: bijblijven, veiligheid, gezondheid en balans. Deze thema’s zijn bepalend voor het plezier dat loonwerkers en machinisten hebben in hun werk en voor de duurzame inzetbaarheid van werknemers. De adviezen op de website zijn afgestemd op de leeftijd van de werknemer. In iedere levensfase spelen immers andere zaken een rol. In de sector bloembollengroothandel is kennis het belangrijkste aandachtspunt voor de toekomst. Hoe wordt de kennis binnen een bedrijf geborgd in een sector die te maken heeft met vergrijzing en steeds meer flexkrachten? Sociale partners in de bloembollengroothandel; Anthos, FNV en CNV Vakmensen, zijn hiervoor de campagne ‘#kenniskracht’ gestart. Nanne Batenburg is financieel directeur bij Moolenaar, een van de vijf bedrijven die mee doen aan de pilot #kenniskracht. ‘Door deelname aan de pilot verwacht ik dat wij en onze werknemers ons meer bewust worden van de gevolgen van deze ontwikkelingen en dat we op tijd maatregelen kunnen nemen om de negatieve gevolgen ervan om te buigen. Dat werkt een stuk prettiger dan problemen pas oplossen als je ermee geconfronteerd wordt.’ De kennis die deze vijf bedrijven opdoen, wordt gedeeld met de sector, zodat ook de andere bedrijven nieuwe handvatten krijgen om met deze problematiek aan de slag te gaan.

Projecten op maat voor loonwerk en bloembollengroothandel sector Duurzame inzetbaarheid is een breed begrip. Wat speelt er nu echt in de sector? In de loonwerksector is dit vakmanschap. Deze sector geeft invulling aan duurzame inzetbaarheid door middel van het project ‘Mooi Vak Man’! De online tool ‘Mooi Vak Coach’ biedt werkgevers en werknemers een steuntje in de rug met tips, advies en inspiratie.

6 magazine VanColland

Op www.colland.nl vindt u onder het kopje ‘Nieuws - Thema’s’ meer informatie over de oplossingen van Colland om met duurzame inzetbaarheid aan de slag te gaan.


BPL PENSIOEN Tekst: Lilian Kamstra

>> Een groen pensioen

BPL Pensioen belegt duurzaam Iedere maand betaalt u premie voor het pensioen van uw werknemers. BPL Pensioen belegt deze premies. Door te beleggen zorgen we voor een goed pensioen tegen een lage premie. Beleggen levert namelijk meer op dan sparen. Maar dat doen we wel op een duurzame manier. BPL Pensioen staat in de top drie van duurzaam beleggende pensioenfondsen. Klimaatverandering

Bij haar beleggingen let BPL Pensioen op mensenrechten, arbeidsnormen, milieu en anticorruptie. Een paar voorbeelden: • Wij beleggen niet in bedrijven die clustermunitie of andere controversiële wapens maken. • Wij beleggen alleen in bedrijven die binnen een sector het best scoren op het gebied van milieu, sociale vraagstukken en goed bestuur. • Wij beleggen in duurzame vastgoedprojecten. Om onze beleggingen extra duurzaam te maken focussen wij op de speerpunten ‘klimaatverandering’ en ‘water’. Deze twee onderwerpen zijn voor bedrijven in de groene keten en aanverwante sectoren van vitaal belang. Een groot deel van de werkgevers en werknemers is actief in de buitenlucht. Zij zijn afhankelijk van het klimaat en goede weersomstandigheden zonder overstromingen, droogte of extreme hagelbuien.

Meer weten Op de website van BPL Pensioen leest u alles over ons maatschappelijk verantwoord beleggingsbeleid. Bekijk onze film en de brochure ‘Beleggen’ op www.bplpensioen.nl/verantwoord-beleggen.

BPL Pensioen ziet in klimaatverandering een risico. We willen bijdragen aan een leefbare wereld voor onze deelnemers en hun (klein)kinderen. Daarom neemt BPL Pensioen klimaatoverwegingen mee in haar beleggingsbeleid: • We gaan in gesprek met bedrijven waarin we beleggen en stemmen op aandeelhoudersvergaderingen. Hiermee willen we bijvoorbeeld bereiken dat de bedrijven de uitstoot van broeikasgassen verminderen. • We zoeken actief naar investeringen die bijdragen aan het oplossen van maatschappelijke kwesties als klimaatverandering. Bijvoorbeeld door te investeren in alternatieve energie. • We laten voor iedere belegging een inschatting maken van de klimaatrisico’s. Ook schatten we de financiële gevolgen in.

Water Water is één van de belangrijkste dingen die de mens nodig heeft. Problemen met water zijn een risico voor mens en milieu. In de nabije toekomst, maar ook daarna. Daar houden wij rekening mee bij onze beleggingen: • Wij vinden het belangrijk dat bedrijven meer aandacht besteden aan hun waterverbruik en daar uitgebreider over rapporteren. • Bedrijven waarin wij beleggen moeten zich bewust zijn van waterrisico’s. We willen ervoor zorgen dat ze hun gedrag veranderen en we willen ze meer inzicht geven in waterrisico’s.

september 2017 7


STIGAS Tekst: Annemarie van den Hoven

>> Duurzame inzetbaarheid bevorderen vanuit verschillende leeftijdsgroepen

De factor leeftijd, ma Elke leeftijd heeft zijn schoonheid. Van binnen en van buiten, thuis en op het werk. Kennis, ervaring en privéomstandigheden veranderen en daarmee vaak ook de drijfveren van uw werknemers. Kijk eens met deze bril naar uw mensen en doe er uw voordeel mee.

Twintigers zijn positief ingesteld en willen graag nieuwe dingen uitproberen. Ze zoeken uitdaging en afwisseling. Zij zijn lichamelijk vitaal en hebben thuis weinig verplichtingen. Maar: twintigers hebben nog weinig ervaring en lijden daardoor wel eens aan zelfoverschatting. Zorg voor een duidelijk omschreven takenpakket en regelmatige feedback. Daarnaast kun je een mentor, bijvoorbeeld een ervaren werknemer waarmee het persoonlijk klikt, aanstellen.

Dertigers zijn erop gericht om, zowel zakelijk als privé, zoveel mogelijk eruit te halen wat er in zit. Ze willen zich graag ontwikkelen en verantwoordelijkheid dragen. Wees bewust van de ambities en de knelpunten van de dertiger. Biedt mogelijkheden om werk en privé goed af te stemmen.

Veel veertigers overdenken hun persoonlijke situatie. Naast training en coaching kan een persoonlijk ontwikkelingsplan (net als overigens in andere levensfasen) met de juiste vragen een belangrijke bijdrage leveren. Hieruit kan bijvoorbeeld een scholingstraject voortvloeien, waardoor de werknemer nieuwe uitdagingen vindt.

8 magazine VanColland


STIGAS

aak er gebruik van! Vijftigers beschikken over veel werk- en levenservaring en zijn over het algemeen vitaal genoeg om veel te betekenen voor de organisatie. Heb oog voor de expertise en praktijkervaring. Breng het aandeel lichamelijk zwaarder werk aanzienlijk terug. Zet vijftigers in op werkzaamheden waar zij goed in zijn en koppel ze als mentor aan een jongere werknemer. Blijf in hen investeren. Zorg dat hun kennis en vaardigheden up-to-date blijven.

De zestiger kan net als de vijftiger optimaal ingezet worden als mentor. Zestigers kunnen te maken krijgen met gezondheidsproblemen waar rekening mee gehouden moet worden. Belangrijk is dat zij hun lichamelijke en geestelijke conditie op peil houden. Zorg dat het werk interessant blijft voor iemand die alle werksituaties al eens heeft gezien en meegemaakt.

‘Wat drijft jou?’ – workshop voor werknemers In het programma ‘Werken aan morgen’ wordt vanaf het najaar de workshop ‘Wat drijft jou?’ gegeven. Wat drijft jou om elke dag naar je werk te gaan? Of anders gezegd: waarom sta je iedere ochtend weer op om aan de slag te gaan? Tijdens deze workshop krijgen werknemers een beter zicht op hun gedrag en waar dat vandaan komt. Er worden mogelijkheden besproken om gedrag, mocht dat wenselijk zijn, te veranderen. Gedrag dat in het verlengde ligt van persoonlijke drijfveren zorgt voor meer betrokken en gemotiveerdere mensen. Dat komt tot uiting in een hogere werknemerstevredenheid en een lager verzuim. Door in een workshop met elkaar in gesprek en aan de slag te

gaan met dit onderwerp, wordt een start gemaakt met het ontwikkelen van een gezamenlijk bewustzijn van het belang van duurzame inzetbaarheid. Zowel voor het bedrijf als voor de werknemer.

Interesse? Voorinschrijving? Bel of mail de Stigas Servicedesk: 085 - 0440700 (optie 1) of info@stigas.nl

september 2017 9


SAZAS Tekst: Ank van Lier / Schema: CBS raport ‘Beroep en werkdruk’

>> Veel te winnen voor (agrarische) bedrijven

SAZAS: aandacht voor werkdruk en -stress loont! Hoveniers, tuinders en kwekers horen tot de beroepsgroepen met de laagste werkdruk. Dat maakte het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) enkele maanden geleden bekend. Dit betekent niet automatisch dat werkdruk geen probleem is in de agrarische en groene sector. Niet voor niets hebben bedrijven steeds meer aandacht voor (het aanpakken van) werkdruk en werkstress. Een positieve ontwikkeling, want werkstress heeft veel negatieve effecten voor werkgever en werknemer. Het kan, wanneer dit resulteert in verzuim, een werkgever veel geld kosten.

Verrassend. Zo kwalificeert Marlies Kamps het beeld dat het CBS schetst. Zij is arbeids- en organisatiedeskundige bij Stigas. Vanuit haar rol ondersteunt Marlies Kamps, samen met SAZAS, werkgevers en werknemers bij het voorkomen en verminderen van verzuim. SAZAS specialiseert zich in verzekeringen en verzuimoplossingen voor bedrijven. ‘Werkdruk hoort niet tot de problemen die bovenaan op de agenda staan van werkgevers. Door de zware fysieke arbeid in de agrarische en groene sector focussen zij meer op zaken als veiligheid en lichamelijke belasting’, zegt Kamps. ‘Dat betekent niet dat geen sprake is van werkdruk. Echter: de beleving van werkdruk verschilt ten opzichte van andere sectoren. Veel werken in een hoog tempo is vaak de norm.’

10 magazine VanColland

De belangrijkste kanttekening bij het CBS-onderzoek dat dit voorjaar werd gepubliceerd, is volgens Kamps dat het onderzoek niet laat zien wat de effecten van de ervaren werkdruk zijn. ‘Twee mensen met eenzelfde hoeveelheid werk kunnen dit beiden heel anders ervaren, vanwege bijvoorbeeld verschillen in fitheid, vaardigheden en mindset.’

Toenemende werkstress Hoewel SAZAS jaarlijks onderzoek doet naar het verzuim, zijn er geen exacte cijfers van het aantal werknemers dat thuis komt te zitten als gevolg van werkstress. Werknemers melden zich vaak met een andere reden ziek. ‘Een werknemer zegt niet vaak: ik


SAZAS

blijf thuis omdat ik zoveel stress heb’, zegt Kamps. ‘Daarbij uit stress zich vaak in lichamelijke klachten.’ Feit is wel dat het aantal werknemers dat werkstress ervaart de laatste jaren toeneemt. Bijvoorbeeld door onzekerheid over het behouden van je baan tijdens de crisis, de veranderingen in de sociale zekerheid en de toenemende automatisering en mechanisatie binnen de sector. ‘Hierdoor stellen werkgevers andere eisen aan werknemers. Zij moeten steeds meer kunnen én flexibeler zijn. Ook vragen veel werknemers zich af of ze het in hun huidige baan redden om tot hun 67ste door te werken en wat er gebeurt als dit niet lukt.’ Het verschilt welke zaken precies stress opleveren. ‘In de glastuinbouw speelt bijvoorbeeld de hoge productiedruk vaak op. In de sector bos en natuur spelen de passie van werknemers voor de natuur en het veranderende takenpakket een rol. Vaak geldt hoe zelfstandiger een werknemer kan werken, hoe lager de stressbeleving is. Ook afwisseling in het werk vermindert de hoeveelheid werkdruk die mensen ervaren, net zoals sociale steun van collega’s en direct leidinggevenden en een goede teamsfeer.’

Aanpak van werkdruk en -stress Hoewel in de agrarische en groene sector een ‘handen uit de mouwencultuur’ heerst, is er steeds meer aandacht voor werkdruk en -stress. ‘Doordat men langer doorwerkt, gaan steeds meer werkgevers aan de slag met de duurzame inzetbaarheid van hun werknemers’, zegt Kamps. Werkgevers kunnen veel doen om uitval als gevolg van werkdruk en -stress te voorkomen. Goede functioneringsgesprekken zijn bijvoorbeeld belangrijk. ‘Zorg er wel voor dat het geen beoordelingsgesprek is, maar een open gesprek waarin beide partijen kunnen vertellen waar ze tegenaanlopen en op welk vlak ze kansen zien’, zegt Kamps. ‘Daarnaast:

kijk aandachtig naar je werknemers en vraag hen of ze goed in hun vel zitten. En neem in de risico-inventarisatie op waar mogelijke knelpunten liggen.’

en verminderen bijvoorbeeld met het programma VerzuimOnderDeDuim. Bedrijven worden getraind hoe ze kunnen sturen op het voorkomen en verminderen van verzuim. Werken aan werkdruk en -stress en het verminderen ervan, betaalt zich ook terug.

Jan Hordijk, Manager Operatie bij SAZAS, benadrukt dat aandacht voor werkdruk en -stress ook financieel veel kan opleveren. ‘Komt een werknemer thuis te zitten als gevolg van werkstress, dan kost dit de werkgever veel geld. Gemiddeld kost een zieke werknemer 250 euro per dag. SAZAS helpt klanten verzuim te voorkomen

Wilt u hulp bij een goede verzuimverzekering en de aanpak van werkdruk? Kijk op www.sazas.nl of neem contact op met de klantenservice van SAZAS via telefoonnummer 071 - 5689199.

Beveiligingspersoneel

Chauffeurs auto’s, taxi’s en bestelwagens

Hoveniers, tuinders en kwekers

Kassamedewerkers Leidsters kinderopvang en onderwijsassistenten

Machinemonteurs

Vrachtwagenchauffeurs

Bedieners mobiele machines

Verkoopmedewerkers detailhandel

Medisch vakspecialisten 1,0 Erg snel moeten werken

1,5

2,0

Heel veel werk moeten doen

2,5

3,0

3,5 4,0 Score (1-4: nooit-altijd)

Extra hard moeten werken

Bron: CBS, TNO * Sortering op basis van werkdruk van laag naar hoog.

Beroep en werkdruk in Nederland Het CBS bracht dit voorjaar in kaart hoe mensen in de meest voorkomende beroepen in ons land de werkdruk ervaren. Koks, artsen, juristen en managers zakelijke en administratieve dienstverlening ervaren de hoogste werkdruk. Koks vinden dat zij heel snel moeten werken. Terwijl de werkdruk bij artsen, juristen en managers zakelijke en administratieve dienstverlening zich vooral uit in de hoeveelheid werk. Volgens het CBS ervaren machinemonteurs, leidsters kinderopvang en onderwijsassistenten, kassamedewerkers, chauffeurs auto’s, taxi’s en bestelwagens, beveiligingspersoneel én hoveniers, tuinders en kwekers de laagste werkdruk.

september 2017 11


STIGAS Tekst: Annemarie van den Hoven / Fotografie: Marleen Hoftijzer

>> Groenvoorzieningsbedrijf Bras Fijnaart enthousiast over de nieuwe RIE van Stigas

Steeds opnieuw aandacht voor de veiligheid binnen het bedrijf U werkt hard aan een rendabel en duurzaam bedrijf. Dan is het goed om te weten dat uw bedrijf zo veilig mogelijk is. Omdat het niet uw dagelijks werk is, is de kans groot dat u belangrijke zaken rondom de veiligheid van uw werknemers en uzelf over het hoofd ziet. Daarom is de RIE van Stigas ontwikkeld. Hiermee brengt u aan de hand van een vragenlijst de risico’s binnen uw bedrijf in kaart. En u bepaalt welke verbetermaatregelen u inzet. Zo voldoet u ook aan uw wettelijke verplichting om een RIE uit te voeren. En u staat sterker als er onverhoopt toch iets gebeurt.

‘Toen onze Stigasadviseur vertelde dat het inventariseren van de risico’s binnen ons bedrijf veel makkelijker, effectiever en ook online kon, heb ik meteen ja gezegd. We zijn al meer dan 15 jaar VCA-gecertificeerd; dat moet wel als je voor bedrijven

12 magazine VanColland

als Shell Moerdijk werkt. Een goed uitgevoerde RIE is dan een must. Wij zijn een van de eersten die de RIE van Stigas in zijn nieuwe vorm hebben gemaakt.’


STIGAS

Aan het woord is Goof Rijndorp, directeur van Groenvoorzieningsbedrijf Bras Fijnaart uit Heijningen (NoordBrabant). ‘Het bevalt goed. Bij de oude RIE had je altijd veel werk op het laatste moment. Het was een papieren tijger waar je af en toe iets bij krabbelde. Nu is het werk beter gespreid. Je inventariseert de risico’s online en geeft aan wat je gaat doen om ze te beheersen. Vervolgens stel je, ook online, reminders voor jezelf in met de data waarop je de zaken af wilt hebben. Zo spreid je het werk en besteed je gedurende het jaar steeds opnieuw aandacht aan de veiligheid binnen je bedrijf.‘

Advies van Stigas ‘Connie Duijndam, onze werkvoorbereider en calculator, coördineert de RIE. Zij schakelt met de uitvoerders en met mij als eindverantwoordelijke. Voor advies raadpleegt ze onze Stigasadviseur Peter Bredius. Die geeft ook uit zichzelf advies. Laatst hadden we een actie voor 2018 gepland. Dan vraagt hij: waarom dan pas? Dat is goed: het dwingt ons na te denken over de keuzes die we maken.’ Vanuit de nieuwe RIE kun je direct doorklikken naar de arbocatalogus. En daar maakt men bij Bras Fijnaart gebruik van. ‘De onderwerpen uit de arbocatalogus gebruiken we als input voor onze toolboxen. Nu zien we meteen: dit is een aandachtspunt voor ons bedrijf, dat zegt de arbocatalogus erover en daar moeten we het met onze werknemers dus over hebben.’

Duurzaam inzetbaar ‘Ik zie de RIE als een basis. Als goed werkgever moet je die gewoon hebben’ vervolgt Rijndorp. ‘Dan heb je de veiligheidsen gezondheidsrisico’s in het vizier en kun je er planmatig iets aan doen. Maar dan ben je er nog niet. Er komt meer bij kijken om mensen duurzaam aan het werk te houden of, als ze ziek zijn, snel weer aan het werk te krijgen. Plezier in het werk is een belangrijke sleutel. Ik probeer mijn werknemers zo veel mogelijk zelf de verantwoordelijkheid te geven over hun werk, de veiligheid, het materieel of de bus. Ik merk dat teams zich daardoor een bedrijf in het bedrijf gaan voelen, ze zijn trots.’

Goof Rijndorp

Verleiden Een andere sleutel is wat Rijndorp betreft de dialoog. ‘Die voer je tijdens functionerings- en beoordelingsgesprekken. Maar die dialoog begint al bij het aannamegesprek. Wat wil je gaan doen binnen ons bedrijf, wat heb je daarvoor nodig en hoe lang denk je erover te doen om dat te bereiken? Ik verleid ze hun droom uit te spreken: waar wil je staan? Vorig jaar kregen we een nieuwe werknemer. Hiervoor had hij gewerkt bij een klein hoveniersbedrijf dat vooral voor particulieren werkte. Hij is gek op voetbal en stond met zijn ogen te knipperen toen hij zag wat wij allemaal op sportcomplexen, zoals de Arena, doen. Dan doe ik er alles aan om hem voor dat werk klaar te stomen.’

Weten wat speelt ‘Twee keer per jaar organiseren we een bijeenkomst waarin we onder andere de orderportefeuille en de omzetcijfers laten zien en iets vertellen over de investeringen die op stapel staan. Daarbij vragen we altijd aan onze mensen: welke kansen zien jullie nog? En verder hebben we een platte organisatie. We horen ook tijdens de afsluiting van de dag en van de week in de kantine wat er speelt.’

De RIE van Stigas werkt heel gemakkelijk: • U belt of mailt met de Stigas Servicedesk voor een persoonlijke inlog: 088 - 0440700 (optie 1) of info@stigas.nl • Aan de hand van gerichte vragen bepaalt u of uw bedrijf veilig genoeg is. • Zijn er risico’s? Dan krijgt u meteen het beste advies over passende maatregelen. Bent u via Colland bij Stigas aangesloten? Dan is de RIE van Stigas zeer aantrekkelijk geprijsd! En de Stigasadviseur staat altijd klaar om u te helpen.

september 2017 13


SAZAS Tekst: Ank van Lier / Schema: rapport verzuimcijfers SAZAS

>> SAZAS: werkgevers moeten aan de slag met het voorkomen en verminderen van verzuim

‘Verzuim in agrarische en groene Het verzuim in de agrarische en groene sector neemt toe, zo blijkt uit de SAZAS-verzuimcijfers over 2016. Deze trend zet naar verwachting de komende jaren door. Dit brengt extra kosten met zich mee voor werkgevers. Om het tij te keren, is het zaak dat werkgevers aan de slag gaan met het voorkomen en verminderen van verzuim en investeren in duurzame inzetbaarheid. ‘Investeren in je personeel betaalt zich altijd terug.’

SAZAS brengt ieder jaar, door middel van een onderzoek onder haar klanten, de verzuimcijfers in de agrarische en groene sector in beeld. Onlangs verscheen het rapport ‘Een gezonde aanpak van verzuim’, waarin de verzuimcijfers over 2016 zijn gebundeld. Opvallend is dat het verzuim in de agrarische en groene sector afgelopen jaar licht is gestegen, na vele jaren stabiel te zijn geweest. ‘In 2015 was er sprake van een verzuimpercentage van 3,43 procent. Afgelopen jaar kwam dit percentage uit op 3,65 procent’, vertelt Hans van Bussel, algemeen directeur bij SAZAS.

Schaalvergroting en vergrijzing oorzaken toenemend verzuim De toename kent diverse oorzaken. Zo was in 2016 sprake van een relatief heftige griepgolf. Daarnaast speelt de schaalvergroting binnen de agrarische en groene sector een belangrijke rol. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) kennen grotere bedrijven (dan gaat het om bedrijven van meer dan honderd werknemers) landelijk gezien een hoger ziekteverzuim. ‘Dit heeft mogelijk te maken met de variatie in het werk en de betrokkenheid bij elkaar en het bedrijf’,

14 magazine VanColland

zegt Van Bussel. ‘Daar staat tegenover dat grote bedrijven eenvoudiger een oplossing kunnen bieden voor verzuim. Zij hebben doorgaans meer mogelijkheden om werknemers (tijdelijk) aangepast werk aan te bieden, waardoor het makkelijker is om na ziekte terug te keren naar werk.’ Doordat de gemiddelde leeftijd van de werknemers blijft stijgen is de verwachting dat het verzuim binnen de agrarische en groene sector de komende jaren verder zal toenemen. De verzuimcijfers van SAZAS tonen aan dat onder oudere werknemers sprake is van een hoger verzuim. ‘Ouderen zijn niet vaker, maar wel langer ziek dan jongere collega’s. Hierin schuilt dus wel een probleem voor de toekomst. Zeker omdat we met zijn allen steeds langer moeten doorwerken.’

Verzuim kost gemiddeld 250 euro per dag De geschetste ontwikkelingen maken duidelijk dat er werk aan de winkel is; werkgevers moeten volgens SAZAS aan de slag met het terugdringen van ziekteverzuim. ‘Verzuim kost meer dan werkgevers denken. Werkgevers moeten twee jaar lang het loon doorbetalen. Veel

werkgevers sluiten voor dit risico een verzuimverzekering af. De werkgever is ook verantwoordelijk voor de arbobegeleiding en de re-integratie van zieke werknemers. In eerste instantie moet hij zijn best doen om de werknemer terug te krijgen op de eigen werkplek. SAZAS helpt daarbij. Soms is dat niet mogelijk. Dan helpt SAZAS bij re-integratie naar een andere werkplek. Een zieke werknemer kan niet werken. Er moet een werknemer worden ingehuurd ter vervanging. Die moet ingewerkt worden. Dat kost extra geld en tijd. Of de rest van het personeel moet harder werken. En dan heeft verzuim ook zijn weerslag op de andere werknemers. Deze kosten komen bovenop de kosten van het verzuim zelf. ‘Al met al kost een zieke werknemer gemiddeld 250 euro per dag. Daarom loont het om alert te zijn en in te zetten op verzuimpreventie.’

In gesprek Er zijn talloze mogelijkheden om verzuim te voorkomen en de duurzame inzetbaarheid van werknemers te verbeteren. Volgens Van Bussel begint het vaak met inzicht in de situatie van


SAZAS

s ector stijgt: tijd voor actie!’

uim per agrarische bedrijfstak Verzuim per agrarische bedrijfstak

ejaars ziekteverzuimpercentage in 2016 iets gestegen. % (2015) naar 3,11% (2016).

2015

6%

2016

5% 4% 3% 2% 1% 0%

r ke

Ak

gi or

z

r ve fj s

ri

d Be

f t t r ij g n n lt rk el el rij uw nin er e uu ije e e ee jve d o t d t t t r i w e t b a e r s e u n i b n n d d o u zi on le ek lle ui n be lo or Fr on eh gd oe r st o e n t kw os e e Bo h g v a V e n ig ns le sc Gl m B om er ol oe ni de v r V a Ge d Bo g O h Pa s, ec er M i n ve o H

ng

w

u bo

lt

ee nt

1,74 % Het ziekteverzuimpercentage van de bollenteelt is met 0,34% gedaald.

31,6

dagen

De ziekteduur bij gemengde bedrijven is met 3,9% gestegen.

het bedrijf en het personeel. ‘Een bedrijf met bijvoorbeeld veel oudere werknemers kan dan sturen op een meer gelijkmatige leeftijdsopbouw.’

19,8

dagen

De ziekteduur van agrarische bedrijfsverzorging is met 0,34% gedaald.

aanpassing, bijvoorbeeld een nieuwe bureaustoel, al een groot verschil maken.

De belangrijkste tip is misschien wel om in gesprek te gaan met werknemers. ‘Praat met je personeel. Hoe ervaren ze hun werk? Waar lopen ze tegenaan? Vinden ze bepaalde zaken zwaar enzovoort. Als je zaken niet bespreekbaar maakt, ‘suddert’ het door en kan dit uiteindelijk leiden tot een ziekmelding.’

Van Bussel geeft toe dat er in de agrarische en groene sector nog veel te winnen is op het gebied van preventie. ‘Veel werkgevers komen hier nu nog niet aan toe. Pas wanneer iemand uitvalt, beseft men hoeveel tijd en geld verzuim eigenlijk kost. Investeringen in preventie zijn hard nodig en betalen zich zonder twijfel terug.’

SAZAS klanten kunnen kosteloos gebruik maken van een werkplekonderzoek. Daarbij wordt gekeken naar verbeterpunten op de werkplek. ‘Soms kan een kleine

Meer lezen over het verzuim binnen agrarisch en groen? Kijk op onze speciale pagina en vraag uw persoonlijke verzuimrapport op www.sazas.nl/verzuimrapport.

september 2017 15


COLLAND ARBEIDSMARKT Tekst en fotografie: Ank van Lier

Focus Ter Laak Orchids op duurzame Respect voor mens en omgeving is één van de kernwaarden van Ter Laak Orchids in Wateringen. Dit vertaalt zich onder meer in een personeelsbeleid waarin veel aandacht is voor de duurzame inzetbaarheid van werknemers. In gesprek blijven met mensen, afwisselend werk en eigen inspraak leveren Ter Laak een heleboel op: een laag ziekteverzuim, extra binding en betrokkenheid en werknemers die in staat zijn om langer door te werken. mensen te laten rouleren. Dat voorkomt te veel repeterende werkzaamheden met overbelasting als gevolg. Ook zijn mensen multifunctioneel inzetbaar, wat ons als bedrijf de nodige flexibiliteit biedt. Kortom: er is sprake van meervoudige winst. Overigens: wanneer werknemers liever één specifieke taak uitvoeren, doen we daar niet moeilijk over.’ Werknemers kunnen hun mening geven via de zogeheten verbeterteams. ‘Hierbij kijken we in groepjes naar de werkprocessen op een bepaalde afdeling. Mensen kunnen input geven over hoe zaken anders of beter kunnen. Dit vergroot de betrokkenheid bij het bedrijf.’

Esther Hokke: scholing vergroot het werkplezier en daarmee de duurzame inzetbaarheid.

Aandacht voor menselijke maat

Ter Laak Orchids heeft 68 vaste krachten in dienst, daarnaast werken er door het jaar heen 110 uitzendkrachten. ‘Dertig procent van onze werknemers is ouder dan vijftig jaar’, vertelt Esther Hokke, HRadviseur bij Ter Laak Orchids. ‘Duurzame inzetbaarheid is dus wel een ‘ding’, ook omdat sommige werkzaamheden op ons bedrijf fysiek zwaar zijn. Daarom zoomen we tijdens het jaarlijkse functioneringsgesprek, waarbij de leidinggevende en iemand van HR aanwezig zijn, altijd in op hoe iemand het werk ervaart. Waar loopt hij of zij tegenaan? Zijn bepaalde werkzaamheden te zwaar et cetera. Zo gaf een dame onlangs aan veel last te hebben van

Ook aandacht voor de menselijke maat is een rode draad in het personeelsbeleid van Ter Laak. ‘We houden indien mogelijk rekening met de privéwensen en -omstandigheden van onze mensen. Bijvoorbeeld wanneer iemand kleine kinderen heeft en graag op woensdagmiddag vrij wil zijn. Daarnaast proberen we mee te gaan in de opleidings- en ontwikkelingswensen van werknemers en stellen we desgewenst een opleidingsprogramma op maat op. Dat zien we als onze verantwoordelijkheid. Daarbij zijn we op deze manier verzekerd van goede mensen. En niet te vergeten: scholing vergroot het werkplezier en daarmee de duurzame inzetbaarheid.’

16 magazine VanColland

haar heupen. Hierdoor werd het tillen van kratjes te zwaar. We hebben daar toen een jongere collega bijgezet, die het tilwerk voor haar rekening neemt. Dergelijke maatregelen zijn misschien niet altijd even efficiënt, maar dragen er wel aan bij dat mensen minder snel uitvallen.’

Meervoudige winst Bijzonder voor de tuinbouwsector is ook dat Ter Laak probeert om de productiemedewerkers zoveel mogelijk afwisseling te bieden. ‘We hebben op ons bedrijf een grote diversiteit aan taken; inpakken, stokken, oppotten et cetera. In de planning proberen we de taken van


COLLAND ARBEIDSMARKT

inzetbaarheid werpt vruchten af Gezond en vitaal werken De aanpak van Ter Laak werpt zijn vruchten af. Afgelopen jaar werden zij derde bij de uitreiking van de Stigas Gezond & Vitaal Werken Prijs. ‘Ons ziekteverzuim ligt op 2 procent; beduidend lager dan het sectorgemiddelde van 3,65 procent’, vertelt Hokke trots. ‘Daarnaast

hebben onze oudere werknemers weinig lichamelijke klachten en is het verloop beperkt. Ook horen we tijdens de functioneringsgesprekken dat de meeste mensen met plezier bij Ter Laak werken. Investeren in duurzame inzetbaarheid betaalt zich dus absoluut terug.’

Met een productie van zes miljoen phalaenopsisplanten per jaar hoort Ter Laak Orchids in Wateringen tot de grootste orchideeënbedrijven in ons land. Daarnaast heeft de kwekerij van Richard en Eduard ter Laak sinds twee jaar een vestiging in Guatemala. Hier worden orchideeën geteeld voor afzet op de lokale markt, maar ook voor export naar de Verenigde Staten en Midden- en Zuid-Amerika. Naast groot is Ter Laak Orchids ook innovatief. Zo wordt op dit moment een zogeheten daglichtkas van vijf hectare gebouwd; een innovatief kasconcept waarmee veertig tot vijftig procent kan worden bespaard op energie.

HET VERANTWOORDINGSORGAAN VAN BPL PENSIOEN

U vindt de rubriek ‘het verantwoordingsorgaan van BPL Pensioen’ tweemaal per jaar in ons magazine.

‘Eigen regie’ In deze tijd is er veel aandacht voor eigen regie. We zijn gewend aan het hebben van enorm veel vrijheid en keuzes. Die vrijheid en keuzes schuDirk Bruins, lid Verantwoordingsorgaan namens LTO Nederland

ren met een collectieve regeling, zoals die van een pensioenfonds. Niet raar dus, dat hier discussie over ontstaat.

Volgens mij is het goed dat we die discussie hebben. Al ben ik wel van mening dat je heel voorzichtig moet zijn met veranderingen van de pensioenwet. De manier waarop pensioenen nu geregeld zijn kent veel voordelen. Bijvoorbeeld dat er een grote mate van zekerheid is over het betalen van het opgebouwde pensioen. Ook zorgt het systeem van nu ervoor, dat er geen grote financiële verschillen zijn tussen pensioengerechtigden. Eigenlijk

krijgt iedereen daardoor een stevige en gelijke financiële basis voor een oudedagvoorziening. Dat zorgt weer voor een goede en stabiele economie en samenleving. Maar de discussie over een flexibel pensioen is een mooie reden om de pensioenregelingen nu nog eens onder de aandacht te brengen. Dat is nodig, want nog altijd is er vrij veel onbekendheid

over pensioenen. Bijvoorbeeld, wie nou eigenlijk voor wie betaalt en wat mensen kunnen verwachten voor de toekomst. Hopelijk zorgt de discussie vooral voor transparantie. En kijken we nog eens goed naar de eigen financiële positie en verwachtingen van ons pensioen. Want volgens mij is er nog veel ruimte voor eigen regie op de pensioenperiode. De pensioenregelingen van nu zorgen daarbij voor een goede financiële basis.

september 2017 17


BPL PENSIOEN Tekst: Lilian Kamstra

Digitaal: snel én duurzaam We zitten middenin de digitale revolutie. Het gebruik van digitale technieken is niet meer uniek, maar de snelheid waarmee de technieken worden toegepast wél. Dat merkt u waarschijnlijk ook iedere dag.

Van en door groen, op een groene manier uitgevoerd De manier waarop werkzaamheden in uw bedrijf 20 jaar geleden gedaan werden, zijn mogelijk in veel opzichten veranderd. Grote kans dat digitalisering daarbij een rol speelt. Heeft u een mobiele telefoon? In 1973 kwam de eerste op de markt. Nu heeft 80% van de Nederlanders een mobiele telefoon. Digitalisering is een continue ontwikkeling, waar iedereen mee te maken heeft.

Online omgeving voor werkgevers en werknemers Met deze ontwikkelingen gaat BPL Pensioen natuurlijk mee. Op onze website kunnen u en uw werknemers steeds meer zelf regelen. Op het moment dat u dat wilt. Voor uw werknemers Uw werknemers kunnen gebruik maken van een persoonlijke online omgeving. Hier vinden zij hun digitale post en een pensioenplanner. Maar ze kunnen er ook hun pensioen aanvragen of een klein pensioen laten afkopen. Het werkgeversportaal Voor u als werkgever is er een werkgeversportaal: de plek om gegevens aan te leveren en wijzigingen door te geven. U kunt hier uw bedrijfsgegevens aanpassen, nota’s bekijken, loongegevens aanleveren of uw administratiekantoor machtigen.

BPL Pensioen is het pensioenfonds voor de gehele groene keten en aanverwante sectoren. Vanuit ons groene DNA geloven we al bijna 70 jaar dat de duurzame weg de enige weg is voor mens, milieu en maatschappij. Daar past duurzaam en betrouwbaar beleggen bij. Maar ook digitale communicatie.

Wist u dat u uw nota van BPL Pensioen ook via e-mail kunt ontvangen? U kunt ervoor kiezen om uw nota’s via e-mail te ontvangen. Zo helpt u ons om minder papier te versturen en dragen we samen een steentje bij aan een beter milieu. Uw nota via e-mail ontvangen is zo geregeld. U logt in op het werkgeversportaal en gaat naar het tabblad ‘Mijn gegevens’. Daar kiest u voor ‘Betaalgegevens BPL’ en klikt u op ‘wijzigen’. Bij de vraag ‘Hoe wilt u de nota ontvangen?’ geeft u door dat u uw nota’s via e-mail wilt ontvangen.

Betaal uw nota van BPL Pensioen met iDEAL Met iDEAL betaalt u uw nota’s vertrouwd en veilig via internetbankieren. Om uw nota via iDEAL te betalen logt u in op het werkgeversportaal. Via het tabblad ‘Mijn gegevens’ kunt u onder ‘Betaalgegevens BPL’ zelf de betaalwijze kiezen. Voer uw IBAN en BIC in en kies voor betaalwijze ‘iDEAL’.

Bij BPL Pensioen zijn 14.567 werkgevers met personeel aangesloten:

Daarvan betaalt:

83%

17%

26,5%

ontvangt de nota per post

ontvangt de nota per e-mail

via automatische incasso

1% overig

18 magazine VanColland

met IDEAL


STIGAS Tekst: Annemarie van den Hoven

SE • ONG Y L

SE • ONG LY

ALSANA EV

Ongevalsanalyse

Kan dit u ook overkomen? Zero accid

ents

in 2020

ALSANA EV

Akelige wond door hogedrukspuit Ik ben naar de Eerste Hulp gegaan, waar ze helaas niet zo veel ervaring met dit soort wonden hadden. Nog steeds voel ik regelmatig een lichte pijn aan mijn voet. Men zegt dat dat waarschijnlijk zo zal blijven.’

Hoe kan dit worden voorkomen?

‘Nog steeds voel ik regelmatig een lichte pijn aan mijn voet. Men zegt dat dat waarschijnlijk zo zal blijven.’

Wat is er gebeurd? ‘Ik was met een hogedrukstraal een varkensstal aan het uitspuiten’, vertelt een werknemer bij een varkenshouderij. ‘Ik had geen haast en kon het op mijn gemak doen. We werken hier altijd met een breedstraalnozzle en met een druk van 200 bar. Bovenaan de wanden beginnen en dan naar beneden werken, dat is de afspraak. Daarna doen we de grond. We spuiten altijd vijf centimeter boven de grond en dragen daarbij altijd veiligheidslaarzen. Op een gegeven moment spoot ik door mijn eigen laars heen. Op mijn wreef, net achter de veiligheidsneus van mijn schoen. De laars en mijn huid werden doorboord door de waterstraal.

Ger Meuwissen, preventieadviseur bij Stigas: ‘Vloeistoffen onder zo’n hoge druk dringen gemakkelijk door een laars en vervolgens diep door in de huid. Dit veroorzaakt grote beschadigingen en diepe wonden. Terwijl er aan de buitenkant weinig tot niets te zien is van die verwondingen. Daarom moeten slachtoffers er bij de behandelend arts altijd op aandringen dat zij informatie inwinnen bij deskundige artsen. Het beste is natuurlijk voorkomen. Daarvoor heb ik drie belangrijke tips: • Spreek met uw werknemers af dat zij altijd voldoende afstand houden tussen de drukstraal en hun voeten. Druk ze op het hart altijd goed op te letten waar ze spuiten. • Geef alle werknemers laarzen met een beveiligde bovenwreef. • Laat werknemers met een zo laag mogelijke druk spuiten. Dit is veiliger en veroorzaakt ook minder lawaai en trillingen.’

Kijk op www.zeroaccidents2020.nl.

september 2017 19


COLLAND ARBEIDSMARKT Tekst: Gonny van der Vlis

>> Werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt

Agrarische en groene sector is een inspiratie voor andere sectoren Sinds 1 januari 2015 geldt de Participatiewet. Met de Participatiewet wil het kabinet meer mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk krijgen. Veel mensen met een beperking zijn goed inzetbaar en loyaal. U kunt uw team versterken met gemotiveerde werknemers. Daarmee levert u een maatschappelijke bijdrage. U verbetert ook de efficiency van uw bedrijfsvoering en het komt de werksfeer ten goede. Het project ‘Op naar de 100.000 banen’ ondersteunt werkgevers om banen voor mensen met een arbeidsbeperking te realiseren. LTO Nederland, VNO-NCW en MKB Nederland zijn de initiatiefnemers van dit project.

Agro Werkt Onbeperkt LTO Nederland was al voor het 100.000 banen-project gestart met het project ‘Agro Werkt Onbeperkt’ om de instroom van mensen met een arbeidsbeperking te stimuleren. Het project werd opgezet vanuit het Sectorplan Agrarisch en Groen. Daarmee kon het project rekenen op financiële steun van het Ministerie van Sociale Zaken en het fonds Colland Arbeidsmarkt. Er zijn inspirerende filmpjes en tools ontwikkeld en er is een praktische handreiking opgesteld. Al deze tools en informatie over de Participatiewet vindt u op de website van de Werkgeverslijn land- en tuinbouw www.werkgeverslijn.nl/ agrowerktonbeperkt. Agro Werkt Onbeperkt is medio 2016 binnen het Sectorplan Agrarisch en Groen afgerond, maar in 2017 worden er nog diverse activiteiten van Agro Werkt Onbeperkt mogelijk gemaakt door ‘Op naar de 100.000 banen’. Werkt Agro Onbeperkt? ‘Jazeker’, is het antwoord van Liesbeth van der Vegt, projectleider Projecten LTO Noord namens LTO Nederland. ‘Juist onze

20 magazine VanColland

sector is een inspiratie voor andere sectoren. De vanzelfsprekendheid waarmee werkgevers een arbeidsbeperkte werknemer in dienst hebben of nemen is opvallend. De betrokkenheid is sterk en de arbeidsrelatie heeft vaak een vast karakter. Boeren en tuinders laten zich in dit geval niet leiden door verplichtingen. Zij hebben een sterke sociale betrokkenheid bij deze doelgroep. Daar mogen we als sector trots op zijn!’ De norm dat meer dan vijf procent van de bedrijven iemand met een afstand tot de arbeidsmarkt in dienst heeft is in de sector al ruimschoots behaald volgens UWV.

Hoveniers maken er werk van Ook in de hoveniersbranche zijn er goede voorbeelden van het werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. ‘Wij zijn een sociaal bedrijf. Ik vind dat wij een verplichting hebben om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een kans te geven’, vertelt Gé Leurs van het gelijknamige hoveniersbedrijf uit Nederhorst den Berg. Al acht jaar werkt Bastiaan bij hem. ’Bastiaan is nooit ziek, hij is er altijd, een loyale werknemer.’


COLLAND ARBEIDSMARKT

om hoveniers te steunen. De instrumenten bestaan uit praktische ondersteunende middelen zoals begeleiding van de werknemer in de vorm van interne of externe jobcoaching. Maar ook de vergoeding van aanpassingen of hulpmiddelen die nodig zijn. En er zijn instrumenten die de financiële risico’s voor werkgevers verkleinen. Denk hierbij aan proefplaatsing en een no-risk polis voor ziekteverzuim.

Meld uw ervaringen Branchevereniging VHG ondersteunt werkgevers met een landelijk netwerk, het Kennisplatform ZorgSaam. Vanuit dit platform is een stappenplan ontwikkeld. Daarnaast zijn er vanuit het 100.000 banen-project verschillende instrumenten beschikbaar

Vanaf augustus deelt u uw ervaringen met de Participatiewet bij het Ervaringenmeldpunt voor werkgevers. Het Ervaringenmeldpunt is bereikbaar op werkdagen via het telefoonnummer 088 – 8886687. Het Meldpunt is een initiatief vanuit ‘Op naar de 100.000 banen’ en is toegankelijk voor alle werkgevers in Nederland.

COLLAND ARBEIDSMARKT Tekst: Gonny van der Vlis / Fotografie: Joris Helming

De ….. eerste, derde of vierde dinsdag in september? Op de derde dinsdag van september is het Prinsjesdag. De koning leest dan de troonrede voor. Aansluitend biedt de minister van Financiën namens de regering het koffertje met de miljoenennota aan de voorzitter van de Tweede Kamer aan. Eerder die maand, op de eerste dinsdag van september, ontvangt het kabinet al een ander koffertje, de Duurzame Dinsdag-koffer. Op de vierde dinsdag van september organiseren we de Colland Bijeenkomst. Nieuwe tradities in aansluiting op Prinsjesdag.

Een koffer vol duurzame ideeën en initiatieven Tijdens Duurzame Dinsdag krijgen duurzame ideeën en initiatieven een podium in politiek Den Haag. Het kabinet neemt op deze dag de Duur-

zame Dinsdag-koffer in ontvangst met honderden duurzame ideeën en initiatieven. In de lijst met initiatieven staan ook weer diverse innovaties uit de agrarische en groene sector. De meest duurzame, innoverende en onderschei-

dende ideeën en initiatieven maken kans op prijzen en de mogelijkheid om het idee of initiatief een extra impuls te geven*. Daarnaast wordt het duurzame lintje uitgereikt en de duurzame troonrede voorgelezen. (Lees verder)

september 2017 21


COLLAND ARBEIDSMARKT

Lodewijk Hoekstra: ‘Duurzaamheid moet toch onderhand het DNA van de maatschappij zijn.’

Branchevereniging VHG reikt ook dit jaar weer de VHG Groenprijs uit voor een idee of initiatief dat groen dichter bij de mensen brengt. Vorig jaar won NL Greenlabel deze prijs. Met hun initiatief ‘1000 ha Nieuwe Stedelijke Natuur’ willen zij de natuur in en om de stad meer waarde geven. Groen in de buurt is niet alleen decoratief, maar heeft een grote rol in biodiversiteit en klimaatadaptatie. ‘1000 ha Nieuwe Stedelijke Natuur is alweer de derde Green Deal waarmee we samen met bijvoorbeeld VNG en de Vlinderstichting aan de slag gaan’ vertelt Lodewijk Hoekstra. Hoekstra is een van de oprichters van NL Greenlabel en bekend van de tv-programma’s Eigen Huis & Tuin en Green-Kids. ‘Zo’n Green Deal is een samenwerkingsverband tussen de overheid en diverse partijen in de markt. We konden bij deze deal best een duwtje in de rug gebruiken om eerlijk te zijn. Het was soms lastig om gemeenten te enthousiasmeren om aan te sluiten. Het winnen van de VHG Groenprijs was een leuke opsteker en blijk van waardering. Duurzame Dinsdag is zeker van belang. De koppeling tussen duurzaamheid, de klimaatdoelstellingen en de samenwerking tussen politiek en bedrijfsleven is geweldig. Jammer eigenlijk dat er een apart event nodig is. Duurzaamheid moet toch onderhand het DNA van de maatschappij zijn. Genoeg te doen nog!’

Colland Bijeenkomst op de vierde dinsdag van september Duurzaamheid staat ook centraal tijdens de Colland Bijeenkomst op 26 september. Jaap Jongejan, directeur van SBI Formaat, geeft tijdens deze Colland Bijeenkomst zijn visie op de toekomstige uitdagingen rondom duurzame inzetbaarheid in de agrarische en groene sector. En de rol die sociale partners hebben om duurzame inzetbaarheid te bevorderen. Jaap Jongejan is jarenlang voorzitter geweest van CNV Vakmensen. In 2012 heeft hij de overstap gemaakt naar het SBI Formaat in Doorn. Een training en adviesbureau en een congrescentrum midden op de Utrechtse Heuvelrug. SBI Formaat ondersteunt de duurzaamheid van bedrijven en bevordert goede arbeidsverhoudingen. De Colland Bijeenkomsten vinden twee keer per jaar plaats en zijn bestemd voor alle geïnteresseerden uit de agrarische en groene sector. De focus ligt op ontmoeten, inspireren en verbinden. Steeds staat een actueel thema binnen de sector centraal waar een externe deskundige inhoudelijk op ingaat. Na afloop is er gelegenheid om ervaringen uit te wisselen en te netwerken.

* Op het moment dat dit geschreven is, waren de winnaars nog niet bekend. U vindt alle initiatieven uit de duurzame koffer en de prijswinnaars op www.duurzamedinsdag.nl.

22 magazine VanColland


INSPIRATIE

Cider

VAN ONVERKOOPBARE APPELS Hilde Engels, innovatietechnoloog, en Peter van Luttervelt, zelfstandig adviseur duurzame ontwikkeling, maakten zich zorgen over de toekomst van de fruitsector in de Betuwe. Van Luttervelt: ‘De dalende prijzen voor het fruit dwingt telers tot steeds intensiever en grootschaliger produceren. Uiteindelijk kan dit leiden tot het verdwijnen van de beeldbepalende boomgaarden uit het landschap.’ Engels: ‘Al brainstormend zochten we naar wegen om fruittelers aan extra inkomen te helpen. Wij kwamen uit bij de krenkelaars. Dat is fruit met een vlekje, plekje of vervorming, dat nog prima smaakt, maar tot nu toe onverkoopbaar is. Zonde! Je kunt verspilling voorkomen door ook dat fruit te benutten.’ Zo ontstond het idee om van die Krenkelaars cider te maken. Al snel bleek dat het helemaal niet zo'n wild idee was. Met verschillende organisaties en personen werd een coöperatie gevormd waardoor alle ketenpartners van teler, verwerker, verkoop tot en met de consument/inwoner/burger betrokken zijn bij het behoud van de kwaliteit van het landschap. Meer informatie: www.defruitmotor.nl.

Footprint laat zien zien wat de impact van planten en bloemen is op het milieu Benefits of Nature zet zich in voor een

afval en lage marges aan de orde van de

de score, hoe beter het is. De inzichten die

duurzame sierteeltsector. Diverse kwe-

dag. De producent bepaalt wat de consu-

de footprint oplevert, kunnen kwekers en

kers, toeleveranciers en dienstverleners

ment wil kopen. Maar de markt veran-

toeleveranciers gebruiken bij het verduur-

hebben zich aangesloten bij Benefits

dert. De consument wil mooie, gezonde,

zamen van hun bedrijf. Voor meer infor-

of Nature. Zij zetten gezamenlijk in op

eerlijke en duurzame planten.

matie kijk op www.benefitsofnature.eu.

het telen van een zo duurzaam mogelijk

Door het berekenen van de footprint van

product en een zo duurzaam mogelijke

sierteeltproducten zien producenten hoe

bedrijfsvoering.

duurzaam hun product is. De footprint

In de huidige markt zijn overproductie,

wordt uitgedrukt in een getal. Hoe lager

Neem een kijkje tussen de kippen Rondeel is een uniek pluimveebedrijf. In het Rondeel worden kippen met veel zorg voor dierenwelzijn en milieu gehouden, gebaseerd op alle natuurlijke behoeften van de kip en met aandacht voor lage milieu-impact. Naast een geheel nieuwe manier van kippen houden is Rondeel een transparant pluimveebedrijf waar je altijd welkom bent om een kijkje te nemen tussen de kippen en achter de schermen. Neem een kijkje in de Rondeelstallen via de webcam www.rondeeleieren.nl.

september 2017 23


INSPIRATIE Schone lucht

Geluk

Planten breken VOS actief af en maken onze zuurstof uit CO2

Wat doen planten voor ons?

Welbevinden Gezondheidsklachten

Afbraak van Formaldehyde

10

Score

Wat doen planten voor ons?

De meeste mensen voelen zich gelukkiger in een groene omgeving

Zonder planten Met planten

0 0

Geen

1-4

5

6-9

30

60

90

120

Tijd (minuten)

Waterdamp

10

CO2

Aantal planten

> Lees meer Leesover meerfijnstof > Lees >meer

Planten in huis, op kantoor, in de klas of in de zorg dragen actief bij aan onze

Vluchtige Organische Stoffen (VOS):

gezondheid, ons welbevinden en ons

Formaldehyde Xyleen Tolueen Benzeen TCE Chloroform Ammoniak Alcohol Aceton

concentratievermogen. In het duurzame gebouw van de toekomst is groen prominent aanwezig. Hierdoor worden we niet alleen gezonder en gelukkiger, maar worden er ook kosten bespaard. Denk aan ziekteverzuim, leerprestaties,

Water

Prestaties Prestaties verbeteren met 20 tot 40%

verzameling van onderzoeken, feiten en cijfers te vinden. Intogreen helpt de

Goede associaties

gedragsproblemen, luchtfiltering of medicijngebruik. Op intogreen is een

17,5

18

Eén plant

Veel planten

Meer groen in huis, op school, in de zorg en op de werkplek is belangrijk

Afgebroken VOS

12

Gezondheid Geen planten

meerwaarde van groen bekend te maken bij een breder publiek www.intogreen.nl

Zuurstof

Duizelig, misselijk

Schone lucht en betere luchtvochtigheid vermindert allergie en ziekteverzuim

Eén plant per persoon is al voldoende

Hoofdpijn

Zonder planten Met planten

Concentratieproblemen Jeuk, huidirritatie Droge neus en oren Moe en slaperig Keelklachten, hoesten

> Lees meer

Droge of vette huid

> Lees meer

Glastuinbouw steeds

Frequentie gezondheidsproblemen

www.intogreen.nl Into_Green_Infographic9_CMYK_NL voorA4.indd 1

Into_Green_Infographic9_CMYK_NL_A4.indd 1

meer aan de slag met Het Nieuwe Telen

12-02-16 09:53

12-02-16 09:55

Voordelig investeren in milieuvriendelijke technieken

Energiezuinig telen en tegelijk een optimale productie halen; dat is Het Nieuwe Telen (HNT). HNT maakt gebruik van na-

Wilt u investeren in uw bedrijf? Overweeg dan een milieuvriendelijke variant. De

tuurkundige kennis om de teelt optimaal

aanschaf van een milieuvriendelijke techniek kan in aanmerking komen voor fiscaal

te sturen in onder meer temperatuur,

voordeel. MIA\Vamil biedt fiscale steun aan technieken die op de Milieulijst staan.

vocht, CO2-dosering, licht en schermen.

Controleer of de techniek op de huidige lijst staat. U vindt de Milieulijst op de website

Toen telers in (semi) gesloten kassen

van RVO www.rvo.nl.

anders moesten gaan telen, ontdekten ze dat met de nieuwe kijk op klimaat regelen

De MIA en Vamil bieden veel steun voor ondernemers die bijdragen aan een

ook in bestaande kassen al veel ver-

duurzame agrarische sector. Op de Milieulijst 2017 staan omschrijvingen voor onder

beteringen mogelijk zijn. Maar voor deze

andere:

nieuwe manier van telen worden ook veel

• duurzame kassen;

nieuwe en innovatieve producten ontwik-

• andere duurzame glastuinbouwtechnieken, zoals nieuwe technieken voor

keld. Telers investeren bijvoorbeeld

duurzaam watergebruik in de glastuinbouw;

in extra energieschermen, speciale

• duurzame stallen;

ontvochtigingsystemen en kassen

• technieken die gebruikt worden in de biologische sector;

met een hoge isolatiewaarde. Bent u

• milieuvriendelijke mobiele machines, zoals heftrucks, tractoren en graafmachines;

geïnteresseerd om met HNT aan de slag

• milieuvriendelijke technieken voor onkruidbestrijding;

te gaan of om te investeren, kijk dan op

• milieuvriendelijke technieken voor het toedienen van

www.kasalsenergiebron.nl.

gewasbeschermingsmiddelen; • milieuvriendelijke technieken in de boomteelt en fruitteelt.

De volgende VanColland verschijnt in december 2017

VanColland Magazine september 2017  

VanColland Magazine september 2017

VanColland Magazine september 2017  

VanColland Magazine september 2017

Advertisement