Page 1


Primeira edición: Outubro 1999. Coordenadores da edición: Mª Carmen Mosquera Carbón Paulo Porta Martínez Publica: Asociación Cultural “A Estrada” Edita: Edicións Fouce Departamento de Publicacións de SAC S. L. Rúa Serafín Pazo, nº 8, 1º 36680 - A Estrada Tlf./Fax: 986 69 00 10 ISBN 84-9522840-5-6 Depósito Legal PO-424-99


Strata Publicación de estudio e investigación da Asociación Cultural “A Estrada”

Dame a tua mán Personalidade e obra poética de Xosé Manuel Mosquera Carbón

Asociación Cultural A ESTRADA


A RIQUEZA DUNHA VIDA BREVE

Mentres escribo estas liñas teño diante unha carta do meu primo David García Insua, datada en Moreira o 24-05-82, que di: “Niste mesmo intre, catro da tarde, danme a triste notiza do pasamento de Xosé Manoel Mosquera ... Foi un dos poucos, pouquiños, que eu tiña pra conversar. Gardáballe todo o que atopaba e il traíame todo o que mercaba...” Pouco máis dun ano antes chegara á casa dos meus avós, en Berres, o propio David, acompañado dun rapaz de Moreira que quería falar comigo despois de ter lido as miñas primeiras novelas. Así foi como coñecín a Xoseme e como desde o primeiro momento se me evidenciou a necesidade de comunicación que irradiaba del, así como a urxencia por saber e por compartir todo o que levaba dentro de si. Guiado por el fun percorrer o castro de Barbude e a Penadona, ou o lugar de Mamuela, en Ancorados, á percura de restos prehistóricos que daquela lle andaban a dar voltas na cabeza. Del recibiría unha copia do libro de Pedro Varela, “La Estrada”, que se apurou a mandarme cando soubo que non o coñecía. El proporcionaríame información sobre as inquietudes da xente máis nova dA Estrada nas poucas ocasións que tivemos de nos ver, porque o mal que o levaría xa cerraba a cada paso máis o cerco arredor seu. Hoxe aínda revivo a angustia que me premeu a gorxa cando nunha visita que lle fixen, xa no leito, me dixo que sabía que había morrer novo. Mireino ós ollos e non fun capaz de atopar unha palabra coa que lle dar ánimos. Pouco despois, creo lembrar que unha mañá de domingo, ía dA Estrada a Berres e vino diante da porta sentado nun coche co seu pai. Parei para saudalo e díxome que marchaba ó hospital. Desexeille sorte e quedámos en que cando volvese pasaría pola súa casa para falarmos outra volta. Xa non puido haber máis visitas. Da calidade humana de Xoseme fala mellor que cousa ningunha o cariño que nos que o coñeceron soubo sementar. E como mostra dese cariño, gracias ós seus amigos temos hoxe aquí esta edición dos seus versos, coa que conservar mellor a súa lembranza entre nós. Xosé Manuel Martínez Oca


Xosé M. Mosquera, lembrado por David Ovidio García *

..”Xa van alo dous anos, inesquecibre Xoseme, e inda somella que foi onte o intre en que te fuches polo camiño infindo da eternidade. Inda se me fegura que non é certo e que te miro vindo cara a min coa tua cariña de anxo, teus ollos craros moi abertos á cru realidade do mundo, tua aberta sorrisa de inefable bondade, con presa de facerme sabidor das novas máis recentes das nosas letras, ou pra gorentar, xunguidos nunha fonda emozón, a descoberta dalgún novo cultivador da nosa língua que amosa inquedanzas polo rexurdimento da nosa cultura e mesmo ca tí, fonda dor pola aldraxante marxinación do noso pobo. Entroques, sentíamos grande carraxe o fitar a laboura de moitos outros que se desprestixiaban, non sabíamos se sen decatarse ou non do feito, abafallando todo aquello que deberan de loubar por constituir o herdo dos nosos devanceiros. E tamén, como non, dábamos leitura as tuas poesías, na que amostrabas a tua inquedanza por unha vida máis diña e xusta prá humanidade e pedíasme tí, que naceras poeta, a miña cativiña opinión encol das mesmas. ¡Qué fondo amarguexo, que acidume no noso curazón, que intensa e fonda dor nos embargóu ós que de verdade te queríamos e comprendíamoste, cando soupemos que te foras e nos deixaras orfos da túa sinceira amistade! Vellos e mozos te querían porque o teu corazón dábase a todos, i - a tua bondade era a dos anxos, e por iso todos, todos, te choraron, inda que de certo moitos non souperan a quén estaban enterrando, pois dentro de tí había outro tí que moitos descoñecían. Penso que o millor homenaxe que facerche poidamos, é seguir o teu exempro, e como tí, inesquecibre Xoseme, seguir sendo fideles á nosa terra e a nós mesmos, por abafante que sexa o alleiro bafo que nos abouxe. (*) David Ovidio García Insua, fillo de Manuel García Barros e hoxe tamén ausente. Texto recollido en El Correo Gallego, 26-5-1984.


(Escribir é unha liberación) A XOSEME, NA LEMBRANZA.

12 de setembro do 99. Pídeme Paulo Porta unha colaboración breve para un libro de homenaxe a Xoseme (1960-1982). Boto man do caderno no que puxera: «(Escribir é unha liberación). A Xoseme, na lembranza». Son páxinas manuscritas, datadas o 25 de maio do 82, un día despois da súa morte. Eu tiña 21 anos. Volvo lelas. Coido que hoxe non podería redactar nada mellor. Posúen a forza e a frescura do momento da dor. Teño que escolmar. Velaquí: Benquerido amigo Xoseme: con toda a forza que che dá a rabia do absurdo que de novo apareceu, e con toda a serenidade que xorde da admiración que eu tiña polo teu ser enteiro, póñome a escribirche hoxe, cando sei que xa estás na outra banda. Estás triunfante, onda tódolos grandes da nosa patria, que foi para ti un ideal limpo, ó que dedicaches tempo -moito- e ilusión infinda, tamén abondosa. (...). Prefiro lembrarte ledo, traéndonos ós Monifates para aledar ós rapaces no Nadal do 81. Ou vendo como agardába-la chegada do amigo violinista de Valencia para comezar axiña a ensaiar cos do grupo Penadona, sementando galeguismo na velada nosa de Negreira. Música e literatura, e Historia. E esperanza na Galicia nova que arelamos. E veña charlas, e ideas, e veña a falar da nosa xente e dos vieiros para chegarmos a un posible paraíso (...). Café e volta a leriar, e carteis de Castelao. (...). Escribo porque quero renderche unha homenaxe. Porque din que onte morreches. Certo, si. Mais en moitos de nós o teu espírito vive. E na Historia de Galicia, tamén. Aínda que quedes case anónimo. Aínda que non chegases ás alturas de persoeiros máis cativos, que teñen que subir máis alto para se facer ver. (...). No inverno xuntámonos na Porta Faxeira. Levabas présa, porque ías para Maxisterio. Querías ser mestre. Porque sabías e compartías comigo a idea de que Galicia e o mundo novo se poden construír desde as escolas. Estabas enfermo, pero estudiabas. Nunca falamos desas manchas da túa cara. Xa pronto «Almirante Vierna», en Vigo; a ti, que de exército pasabas coma min. Hemodiálise, coidados intensivos. Fixen unha chamada frustrada. «Aquí no hay ningún paciente que se llame José Manuel Mosquera». Claro, eras Xoseme. (...). Coido que te coñecín dabondo. Síntome envolto na morte que supón a morte dun amigo. (...). Nós seguimos aquí, ¿ata...?. Os xornais contan que varios mozos se aforcaron estes días no país. A ti leváronte á forza. Marcháde-los mellores. Para sempre, unha forte apreta». (Nas páxinas 60-61 do meu libro ¡Ou Galicia maná! (1992), con nomes e circunstancias reais e ficticias -sometidas ó xogo literario-, recollera outros anacos da escrita sobre Xoseme. Rematan tamén cun «para sempre, unha forte apreta». Que a súa lectura sirva hoxe coma unha homenaxe fecunda á súa memoria viva). X. Amancio Liñares Giraut. 12/SETEMBRO/99.


O TEMPO COMPARTIDO

Un día de xuño do 78 Neira Vilas, longos anos ausente da Terra, estaba na Estrada. Asinaba libros aos asistentes a unha conferencia sobre a cultura galega en Cuba. Entre dedicatorias e comentarios veu dar ás súas mans un exemplar das Memorias dun neno labrego, aberto nunha das páxinas da narración. O autor repasou coa punta dos dedos, demorándose, os bordes das follas, castigados por quén sabía cántas lecturas. Finalmente, ergueu a cabeza e preguntou: Cómo te chamas? Con toda a naturalidade do mundo, Xoseme contestou: Eu son Balbino. Esta anécdota contén unha descripción rápida e precisa da personalidade de Xoseme, quen dicía que ler as Memorias dun neno labrego ou as Aventuras de Alberte Quiñoi era para el como verse nunha fotografía da infancia. García Barros, autor do segundo título, vivira e morrera en Callobre, parroquia lindante coa Moreira natal de Xoseme. A leitura do vello mestre, dicía, traíao desacougado nas súas humildes aficións literarias. Na literatura buscou o medio de consagrar esforzos á afirmación da cultura da Galiza rural. Probou o ensaio, a narrativa curta, foi xormalista eventual e fundador dun grupo de canción galega, por el bautizado Penadona, pero a poesía foi por fín a súa trincheira. A vocación veu coincidir no tempo cunha doenza pouco común chamada Lupus, que de maneira absurda e incomprensíbel rouboulle a esperanza e a vida en maio de 1982, con 22 anos sen cumprir e a penas 3 de producción literaria. O tempo cura as feridas, mais Xoseme era esa caste de compañeiro, amigo, fillo e irmao que ún non quer esquecer, e pesia os escasos recordos documentais que se conservan: algúns escritos e moi poucas fotografías, a súa presencia acompaña estreitamente as persoas que o trataron, como se fixo evidente nos actos do seu 15 cabodano. Xoseme seguirá vivo en moitos de nós e seguirá a ser motivo de lembranza, pero tiñamos unha débeda que non podía agardar máis tempo: honrar a súa memoria coa publicación dos seus versos. Uns meses antes de deixarnos, Xoseme escolmou dos seus manuscritos unha serie de poemas que mecanografou para amosalos aos seus achegados. Despois disto xa case non escrebíu, aínda que algúns versos chegaron ás páxinas da revista Dorna (nºs 2 e 6). A presente edición reproduce fidelmente o seu poemario, con cinco poemas máis, resgatados para a súa leitura


pública no ano 97. Non quixemos variar nada, aínda a risco de que algún lector atope unha poesía pouco pulida para o que hoxe se leva. Preferimos asumir certa anarquía gramatical e ortográfica, que fala dun tempo de urxencia e de solucións precipitadas na normalización do galego escrito, onde cada ún facía o que podía. Este poemario é o punto de partida dunha grande obra que nunca veremos, e que Xoseme decidíu afrontar sen artificios, baixo dun visíbel influxo da obra de García Barros, dende a autenticidade e sinxeleza da fala cotiá da aldea que coñecía, con todos os seus modismos, correctos ou incorrectos. Dame a túa mán foi o berro de solidariedade de quen soñaba o paraíso futuro da irmandade dos homes. Os seus versos servirán agora para que outras persoas o descubran, e para que moitos revivamos con agradecemento o tempo compartido cunha persoa humilde, un home que tratou de ser el mesmo, sendo tamén un de Nós. Familiares e amigos de Xoseme Mosquera.


Xoseme Mosquera, en 1979.


Dame a túa mán irmán Enxuga o pranto e aperta forte que eiquí non colle a morte dos descoidados.


Sol que se pón. Débiles desteios con unha chea de tonos: Naranxa apagado, naranxa mais vivo, marelo, dourado, branco…. Todos eles, formando unha cortina na que se dibuxan os perfiles tan distintos das derradeiras montañas. …A miña alma, o que eu son en realidade, o meu ser que soio nuns momentos se fai conscente, está aturdido, ten confusión, atopase coma nervioso, inquedo; e a cabeza, é unha chea de ideas todas sin acabar. Miles de pensamentos soio escomenzados que de presa se van, deixando logar a outros que repiten a mesma acción. Teño ansiedade, angústia; nembargantes atopome contento, feliz; pro gostaríame cambear o mundo, virarlle o carís; logo sinto unha certa impotencia para esta fachenda e voltan as ideas, as que teñen prencipio pro que se quedan soio neso: iniciativa. Estes intres, parecen ser toda unha vida. Vexo craro o proceso que o home leva no mundo: vivir, sofrir, facerse mil ilusións, pensar que no final algo se saca en limpo, pra que se cadra, no últemo segundo todo volva a trocarse nunha incóñita. Quizaves esto sexa o mellor da nosa eisistencia, ó consumir hastra a derradeira gota de vida, pra ver que a úneca resposta está mais aló do home. Coidamos que o sol esmorrece ca noite; ou ó menos, se non nos dixeran que non é eisí, nós pensaríamolo. Nasce por detrás daquelas montañas, vainos alumeando e logo morre facendo de decorado de fondo a un pinar ou diluíndose mainiñamente, nas augas dunha praia. Nembargantes veleiquí, como no intre en que pra nós morre, está nascendo naquela terra que non vemos, pro que de seguro, asentase tan firmemente como a nosa, ao outro lado do mundo. ¿Acontecerá o mesmo co home? Non o sabemos. Soupemolo o do Sol, por que os que foron hastra a outra banda do mundo, voltaron pra contarnolo. Os que foron o outro lado da vida… non voltaron. Ou pola contra, ¿habería alguén que voltara? Custións da fé. Falase dun tal Xesús de Nazaret, e non sei se dalguén mais; pro de todolos xeitos, non deixa de ser, custións da fé. ….. O Sol xa rematou o seu traballo por hoxe. Agora iralle alumear a outras terras. Se o sistema prosigue, mañán voltará con nós. Mentras, a miña terra, as miñás xentes e eu, quedaremos ca noite nos corazóns agardando o despertar que non se sabe cando chegará.


Cambeando

Cambeando Cambeando Percurar unha paz longa que tivera o fin, no prencipio doutra; percurar unha mirada de amigo, percurar un carballo que dé sombra. Percurar unha sociedade xusta sin que o progreso a rompa. Empezemos tí e eu, contaxiemos os demais; troquemos entre todos, o carís deste mundo. Cede tí. Non loites por domealos. Loita por domearte a ti, e os demais xa cambearán. Morre si fai falla, pro morre facendo a paz. Así empezaremos a: Percurar unha paz longa que tivera o fin, no prencipio doutra percurar unha mirada de amigo, percurar un carballo que dé sombra….


Sentir ese sol das tardes de outono, que cae mainiño acariciando todo o que toca. Sentir esa armonía entre a terra e o aire; sentir eses miles de olores e sensacións que traen recordos e lembranzas dun tempo pasado de paz e infancia. Sentir que o mundo está en equilibrio, e logo dar un berro de salvaxe ferido pra voltar a correr hastra os confins do universo. Porque a vida non é soio unha tarde de outono Pecho os ollos, e soño. Soño cunha noite de inverno, unha disas noites, nas que o vento brúa fora. Unha disas noites, en que a auga bate forte na fiestra. Dentro xa finou a cea. Miña nai, frega a louza; meu pai matina, non sei que cousas. (disque a cuxiña, nasceu morta; pra iste ano con isa desgracia, abonda).


Na lareira, meu abó. El parece alleo a todo: a becerra, as terras, o vento, e os bois. Fai tempo que voltou da Habana; (Dí, que o galego que non quere finar na Terra, non é galego nin é nada). Agora ten paz. O demais non o precisa: abondou xa con voltar. Liou un pitillo; pideume un tizón, e dinllo. Achegou o meu tallo o seu, e escomenzou un conto. Sempre me contaba un conto: o do gaiteiro que escorrentou os lobos, ou o do crego cun pé torto…. Xa non ouvía eu entón, bater a auga na fiestra, nin o bruar do vento toleirón. Cando esperto do meu sono, non hai lareira nin abó. No televexo tan falando, e unha estufa da calor.


O Día da Patria

O ODía Día da da Patria Patria Brincarei co sol de cedo e ceibando o meu berro polo vento, hastra perderse noutros berros, escomenzo o meu día. O noso. O aturuxo da razón, As frores son pra todos As bandeiras son do vento O himno é das gorxas, e a verdadeira ledicia bule no peito da terra. As mans xunguidas, dende o Miño hastra Fisterre, na mañán do día galegos por sempre.


Botado do Paraíso

Botado Botado do do Paraíso Paraíso ¿Que foi - tempo - daqueles días nos que a chuvia era: bágoas dos anxos que andaban a carreira, pra ver cal delas era a primeira en tocar chan?. Daqueles anos en que catro táboas con unhas caixiñas de menciñas, tres botellas e mazáns enriba era a taberna do lugar. ¿Que foi - tempo- das carreiras que con «chingas», descalzos en carballeiras e por roleiros, tiñamos pra xogar?. ¿E do medo a aquel mestre de dedos marelos e vara sempre na man


ameazando zorregar ao iñorante de Viriato e da taboa de sumar?. ¿Qué foi - tempo - daquel mundo de iñocencia e paz. Da percura de niños do zucre con pan? ¿Por que me sacaches - tempo - dalí? ¿Por que ha de ser así? ... De neno eu non pensaba. De neno, era feliz.


Enxugando as bágoas

Enxugando Enxugando as asbágoas bágoas Enxugar as bágoas e seguir camiñando. Bailar ao són que tocan, rezar o que me enseñaron. ¡Que nada xurda de mín!, quero ser coma os mais ¡Que non digan de mín, que me perdín!. Hei de saber restar, para eisí poder sumar. Burlar denantes de ser burlado, odiar se é necesario. Decir perdón, non compre. No orgullo, iso é pecado. Amar sempre con reparo. Mirar que non te siñalen pra decir: ¡Ai Xesús, que parvo! No mundo pra ser home, enxugar as bágoas, e seguir ca xente..., camiñando.


Non quero

Non Non quero quero Non quero, miña nai, ir á guerra; nin coller arma algunha na man; non quero provocar. Non quero ver os homes loitar por dar gosto ós tolos. Non quero marchar. Agardarei a que o sol axixe por enriba das montañas pra invocar a vida. Non quero provocar. Non quero que os paxariños vexan o seu canto acalado polos bruídos das pistolas e as balas asubiando, ferindo o aire, e no corazón dos homes abrindo regos pra sementar a destrucción.


¿A quén move o pranto dos desgraciados, o dos nenos pobres, dos reprimidos e escravos?. O pranto dos que non son ninguén, ¿a quén move? ¿Move os poetas? SI. Pero... ¿que son os poetas, máis que pranto?.


Dende a rabecha máis alcendida, dende o cramor máis outo de xustiza, pecháronse as portas. Os «patufos desleigados» que nomeu Ferreiro, tremaron abraiados. E foron entón, os buracos máis pequechos escapes de ratas, lagartixas e carroñeiros. ............. A terra quedou limpa, o ceo branco i o mar, azul.


Berraron ¡¡libertade!! e dende o fondo do aire oiuse unha gargallada. Deulles tal rabecha, que racharon o ceo con ansiedade; e coma si dunha cebola se tratara inda prosiguen hoxe na tarefa de atopala. ..... Berraron ¡¡libertade!! e dende o fondo do aire oiuse unha gargallada. ¡Quen sabe se algún día darán con quen fai a bulra da meirande ilusión dos homes!


Desertou

Desertou Desertou Tí, eles, nós. Nós quedamos, eles non. Maleta na man e xa se foi. Pasou un ano, non voltou. Pasaron dous, tres, cinco, des... Aí o ven: Apretóns de mans, un «mercedes» dous nenos e unha muller. Fala de dólares, de turistas, capitales, inversións, comodidades «Okei, ya me voy. Allá, chico, se está mejor» Tí, eles, nós, Nós quedamos, eles non.


Pra Fina, que di cousas moi … bonitas, na sua poesía. As tolerias, son cousas… de tolos, claro. E non está nada ben deixar o traballo atrasado; hei polo tanto comprir co meu sagrado traballo de facer tolerías, inda que son perto das cinco da mañán, e teño un sono de moito carallo. Pro, pensando ben, cousas piores teño feito; como botar hastra as seis da mañán estudando nas matemáticas ou imbecilidades polo estilo. Polo cal pois, e facendo honor as miñas musas noiturnas -onde as haxa-, vai: ….Mmmmmm. (Non sei se me darei concentrado ben, xa que anda a soar no xiradiscos a música do Paul Simon. Perdoade pois, os posibels despistes.) Vai. Agora sí. mmmm. Vai …. Poesía. Claro. (outra cousa, non sei) Boeno. Vai. Xa: mmmmmmm.. “Cos ollos do mar…… “ Ben. Compre deixar clariño que, a poesía, cada quén, enténdea ao seu xeito eh?. Ben, pois como decía: “Cos ollos do mar preto do corazón, e cas mans……. E … cas mnas, ou cas mna. Non. : … e cas mans.” “Cos ollos no corazón…. (Teño sono. Chao.)


Emigrantes

Emigrantes Emigrantes Ao lonxe, tristeiro e redondo, escomenzando a rematar a baixada, cara as derradeiras monta単as vai. Vai manchando as nubes de coores sempre olladas. Vai pintando o ceo de tonos nunca vistos. Vai enchendo almas de prantos e lembranzas. Vai decindo un adeus, moi longo e maini単o, (coma o do emigrante, que enceta cami単o, cunha maleta chea de miserias e inxusticias). Foise. O ceo quedou ensanguentado.


Ca noite

Ca Ca noite noite

Longo pesar da noite achegándose polas montañas da Rocha. Ollando cara Padrón, aínda se atopa un ronsel de raiolas, dun sol roxo, que se vai esmorecendo entre as nubes, que agachan o derradeiro azul do ceo. Longo pensar da noite, soios ficamos dous, soios tí e eu.


Poema de amor

Poema Poema de de amor amor Quero achegarme hastra o mar, e ollar como rompen as olas nas pedras. Sentir nos beizos o ar, e ceibar os cabelos ao vento; invocando o teu nome os deuses. e en silencio, pensando en n贸s, dareille felicidade ao meu probe coraz贸n, que tanto leva sofrido. Quero non facer poes铆a, sin que en cada verba das que escriba, descargue un pouco da inquedanza, que me fai afogar, de amor nun mar.


Tí Poema en semblanza de amor, Mel verquida en mín, versos dunha noite crara. Tí pensamento enteiro, Tí groria e desexo inalcanzabel. .... Na man unha rosa e na alma, o desexo de facela miña. ¿Máis aínda? ¡Máis aínda!. Tí enchela miña vida de angúrias enfeitizadas de ledicias e besos.


Viaxe ó destiño

Viaxe Viaxe óó destiño destiño Cun ambente cheo duns recendos a lendas, e a frescor maduro; por un camiño recen sementado de follas caídas dos arbres, un vento morno do outono, levóunos amodiño hastra perto dos comenzos do mundo. Entón, alí, naquil infindo paraiso de música vexetal, atopamos un arbre longo, e rexo, que tiña as follas no destiño e as raices no querer; na tona, gravadiños, dous nomes, que leemos cun beso e unha mirada, perdurando no tempo, sin que nada poida borralos. ….Cando voltamos, xa era primaveira. Collidos da man, seguimos pola vida, co destiño a nosa veira, e co amor nos corazóns.


Soia. Na area sentada. Os ollos perdidos no hourizonte, e o pensamento, xogueteando cas olas. Moi perto dela, a auga iba e voltaba, tocåballe nas pernas, e logo escapaba, teimosa dunha berra. O vento antoxçaraselle enredar co seu cabelo. Eu dende lonxe, celoso do vento e do mar, non cansaba de ollala. E mentras a súa silueta se dibuxaba, naquela posta de sol, os meus pensamentos eran, sin que ela o advertira, de celos, paz e amor.


Coa tarde do domingo, na tristura do ceo, o curuto daquel pino láiase. Porque o vento sopra. ¡O vento sopra, miña nai! e eu, perdo a ialma nel. Fume nos espellos da tarde. a lúa aínda non veu. -Virá, xa o verás. Virá porque ela non esquece que na noite fuches seu amante. Silandeiro amante na noite, e alumeará soio pra tí. ...................... ¡Que longa se me fai a tarde do domingo!. E o vento zoa ¡Miña nai!


……Nunha manifestación pacifista, e antinuclear, a policía, coma moitas vegadas mais, cargóu pra impoñer o seu orden e o seu respeto. Unha mociña nova, un corazón feito de estrelas e de moitas boas ilusións, atopouse co plomo gris que rixe o mundo…. Con “xusticia” Eu non poiden (coma moitos) facer nada. Soio acertei a escrebir iste poemiña:

Gladis del Estal

Gladis Gladis del del Estal Estal Na loita xusta, na loita limpa caeu Gladis. Un duro golpe ao pacifismo. Chorarán as rosas Gladis, Gladis, Gladis….. ….Gladis.


Oense as campanas aló lonxe aló lonxe lonxe. Síntense as feridas xa moi dentro moi dentro dentro. Non acougan nas súas teimas os homes e desbordan os regueiros sangue. ¡ Compañeiro !.... Sangue. ¡ Irmán !. A túa tamén corría, misturada e sucia, cara o mar.


Poema incompleto

Poema Poemaincompleto incompleto Dín de nós, que o poema dunha fror e mellor. Dín de mín, que non falo o que sei e ¿que hei falar eu? se non me deixan aquéles homes que espreitan, e escoitan na noite e téñennos dentro dela. ¿que hei falar eu? se estou nela e non me vedes. Soio o poema dunha murcha fror, cas raigames secas polo sol. ¿¡onde vai o sol!?... E eu na noite, con vós. Os que falaron... ..... berraron ..... (seguide vos).


Probe tí, loco dos zocos desatados. Probe tí, folla do vento e nube branca. De sol ficarei cheio. Probe ti, alma. O ceo cuberto de menta de sáias, ou froles que non hai, pero que cheiran. Desacougos de loco probe (os loco ricos, son doutra raza) desacougos sin morte. Desacougos son, sin máis.


As rosas. ¡Ai as rosas! As rosas. No mundo, sempre hai rosas: Por eiquí, por aló…… … ¡¡olla!! : AS ROSAS ….. Naquel balo, no xardín, cobrindo o chan, no ceo na lúa nas estrelas…… ¡¡ Coidado!!, …..baixo dos teus pés, tamén hai rosas. As rosas: que graciosas! Que fermosas! E, se as collemos, ¿xa son nosas?, …As rosas.


Cando o Sol xurde sempre, entre neboeiros. Cando o día é duro, como a realidade. Cando a verba “amigo”, non se atopa no diccionario da vida, e as bágoas pingan dende dentro e caen, mollando as entranas…. Cuspo no chan, e penso que así, ca cabeza ben erguida, ¡arriba!, e entono unha cantiga, esquenzome de tí, e fago camiño.


Toda aquela xente, que chegóu o mundo e ergueu a cabeza pra ollar o ceo; e non se decatóu da miseria que había baixo os seus pés. Toda esa xente, que non sabe que hai bágoas nos nenos, e mágoas nos corazóns dos homes, que vive sin darlle un sentido a sua eisistencia, que coida que as estrelas son eisí de pequechiñas, e que a morte, é algo que soio lles acontece a outros, (porque eles inda non morreron). Toda esa xente que vive no engano, ¿Tamén son de Deus?. …. Eu ben vin as anduriñas voando unha danza de medo, sobor das cabezas dos homes.


A morte

AA morte morte

Agora, que é noite. Agora, que os homes durmen, e as estrelas interpretan unha música de lus, e de silencio, lémbrote. Doorosamente, pero lémbrote. Inevitabel. Como sempre.


Eu sei que chegarás un día, e non repararás na miña xuventude. Vivirei no curuto do mundo cecais eisí, non chegues tan axiña a min. Porque sei que chegarás un día, e faralo dende abaixo, pois dende arriba, a vida resulta moi fermosa pra destruila.


Tecendo fun soños na noite, no meu degoiro por atopar a mañán. As augas do mar, cobriron os males dos homes. Taparon, afogaron. As vegadas, hastra arrasaron -que era o que compríae sucumbiron esnafrados, as lousas e os valados cos que se nos tiña choídos. E na escuma que xurdía nos golpes da espranza, oíanse, ¡cantas voces! que gritabanAturuxaban. Loitaban, sempre loitaron.


Agora, chegaban co seu canto no chirimir das olas portando, non bágoas, senón magnolias en sinal dos novos tempos que virían. As espadas, tamén afogaron. E as verbas do poeta foron enchendo o ceo, ao tempo que brotaba (Ouh irmán) o novo paraíso; o que tí e eu soñamos (sempre soñamos) na gaiola da vida.


Non. Ti, non eres a lúa. Añoro o alcool a tolemia a craridade. Isa craridade cegante dos días de festa. Añoro o alcool, pra emborracharme. E bébedo berrarche: NON!!. ¡¡NON. A LÚA !!! non eres Tí ¡¡NOn. ¡NOn. Non Non. E xa non choutan as bágoas ¡¡¿por qué?!! ¿Por qué estou condenado, a sofrir? Agora soio sei chorar, cando son feliz. Añoro tamén as bágoas. Un río de bágoas, pra non sofrir. E non son capaz xa, de chorar. Porque me doio. Doiome moito. E tí, non eres xa a lúa. ¿cando?.


Vilanova. Augas da ría de Arousa, a praia vai ficando soia. Na area teu doce corpo. Tendido. Morno. Dourado o sol, meu amor. Os teus cabelos, dourados. Dourado, todo. ……. Non penso. Soño. E soñando, veu a lúa, e a música, e as estrelas, Farei do meu amor unha dorna, e bogareite na marea devalada. …. I eu seréino todo no relanzo do teu corpo. Vilanova. Ficamos sóios, …..na praia.


E non habian de voltar os solpores tras das montañas de antergo coor da noite agora xa non te teño xa non me tés xa non nos temos o querer aquel. (……….) Seguirán os ollos mirando ao ceo, namentras tí, glosarás esvaído os soños e os dedos que acariciaches, no inverno de namorado. Glosarás recordos idos.


E agora, volto de novo co meu pranto, entoando o canto da derrota; pois son os vencidos, os que mais sofren, na mañáns de mentira, de mentira e forza. Fun á loita. Nunha noite sin estrelas, boteime ós camiños do mundo, das tebras. Boteime sin roupas, sin cinto nin espada. Nin siquera levaba un berro de guerra; que as miñas armas eran verba de súpricas, de amor, de apertas. De esquencer riquezas, de vivir distinto e non morrer pacendo nas herbas da miseria. ¡ Probe tolo. Como se rían de tí os Homes! (Probe Home!. Como se ríen de tí os tolos!) Agora, na mañán, volto vencido, a escrebir o meu poema.


“Santiago, lonxe do sol, auga da mañán anterga, trema no meu corazón.” F. Garcia Lorca.

Auga da mañán anterga, naquel Santiago de choiva e pedra. As rosas-bágoas das túas verbas enchían os ocos dos meus ouvídos. E na Quintana de vivos perdéuse un laio. -Lorca ficou asasiñado somentes, nos probes podres.Compostela, en cada vegada que chove, choven as túas verbas nas pedras; que xa non son tan pedras dende que tí sementaches nelas poesía. Fonda poesía, e brancas camelias.


Diredes, da miña poesía, que é moi diluída, superficial. Que non dí ren, e que….., cecais habería que desmembrala. Desmembrala. (¿Pra atoparlle qué?). Eu non sei facer mais poesía que a que me dicta a vida. A poesía é pra mín, a búsqueda sen mais. Non quero teorizar nada. Xa sei que por moito que atopemos, é o mesmo pois, outras novas incoñitas xurdirán. O home non é mais que unha soia e silandeira incoñita; e a poesía, o traxe que mellor lle senta e presta. Ainda.


Escoita as campanas no albor, os romeiros van a Deus. Garruleiro, festuleiro chia no castiñeiro o reiseñor. Escoita as campanas madrugadeiras da mañan de san Miguel no ceo roxo polas beiras no ceo roxo polo sol. Ao son da gaita grileira hei bailar na carballeira; das mociñas que me gosten escoller-hei a mellor. O son que marque o gaiteiro terei tino de levalo inda que non sepa bailalo darei voltas darredor. Xa chegando o solpòr vou camiño da aldea; namorado dunha moza as festiñas Deus as dea.


A pedra A neboa o mar Misterio escondido no ar. O mar a neboa a pedra O esprito da miña terra de lonxe vín ao lonxe vou tan dentro de ti estou como dentro de min, tí.


No coraz贸n te帽o gardadas: Unha cantiga de amor outra cantiga de penas e a derradeira, do sol. A de amor cantoa moi ledo en ruadas canto a do sol, cantoa de penas chorando entre angustias, odio e dor. Pra ti, meni帽a, canto hoxe a que sei cantar mellor. Moi ledo hei de cantala si me deixa o coraz贸n.


Brincarei por enriba dos números e destes teoremas absurdos de equis e is, de is e cús. Precisións imprecisas que xa non preciso. Chego a terra da vida, vida de soños os soños da morte. A morte, os soños, a vida (As matemáticas non decían se a vida era morte ou a morte vida). .... E fora, era tan noite coma dentro.


Estreliña que brilas no ceo pásalle este cortiño mensaxe o meu amor: Dille que morro, dille que me vou que sin ela non quero estar eiquí que sin que me queira non desexo vivir. Dille estreliña que morrín por amor.


Teño un dor no peito que non cura o menciñeiro, un dor e unha inquedanza. E que d‘amores me queixo. Ende fai xa moito tempo que unha mociña eu quero, nembargantes non me dí se no seu amor acerto ou erro. Deixa xa mociña de torturar no cego que a quen lle falla a vista non lle a faltar bon tento. Teño un dor no peito E que d‘amores me queixo un dor e unha inquedanza que non cura o menciñeiro.


Dame a túa man  

Xoseme Mosquera

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you