Page 1

Tusarfik Februar 2013

Erfalasutta piviusunngoriartuarnera Erfalasumik naapitsinera pingaaruteqartoq siullerpaat eqqaamalluarpara. Maniitsumi atualeratta ajaaqqatta Kistap saqqarmiuaqqamik marluliaqatigalu Steffen tunivaatigut. Qallunaat erfalasuarannguat annoraatsinnut tulluaqaluni soorlu kisimi takoqqusoq. Saqqarmioqalerluni tanngassimaarnaq. 1970-ikkunni politikkikkut eqeeriartorfiup nalaani inunnik kikkuugaluartunilluunniit ataqqinninneq, inuiaallu ikinnerussuteqartut nammineersinnaanerunissaannut sulissutiginninneq aallartilluarsimalersimasoq inuusukaajulluta nalaapparput. Taamatut suliniuteqalerneq uagutsinnut kalaallinut Danmarkimiittunut sunniupportaaq.Oqaatsitta qitiutinneqalernissaat sumilu inunngorsimaneq apeqqutaalluni assiginngitsunik akissaasersuinerup atorunnaarsinneqarnissaa sulissutaaleruttorpoq. Kiisalu kommunalbestyrelsip landsrådellu akisussaaffeqarnerulernissaat tamaviaarutigineqalerluni. ”Kalaallit qallunaajunngillat Danmarkip ”avannarpasinnersaani” najugaqartut ikinngutiminnillu Danmarkimeersunit ikiorneqallatsiartartut. Inuiaapput.” (uanga kalaallisuunngortitara). Politisk Revyp nunarput pillugu immikkut naqitertitaani dec. 18-anni 1970-meersumi Aqqaluk Lyngep allaatigisaata taanna ilagaa. Allaatigisaq tikkuussisuusoq. ”Aap, inuiaammi immikkoortut aamma namminerisaminnik erfalasoqartariaqarput, ilaa?” Isumaqatigiittaqaagut. Tamatuma nalaanili kalaallit pingaartumik inuusuttuusut Danmarkimi nunatsinnilumi immikkut erfalasoqalernissaq eqqartortalerpaat. Ikittunnguulluta naapikkaangatta imaluunniit nalliuttorsiualaaleraangata nuannataap ataani erfalasussap iluserisinnaasaanik siunnersuutit imaaginnavittarput.


Uanga ilusiligara taamanikkulli arlalinnit ilisineqalereersimavoq, tassa 70-ikkut aallatisimalerne-ranni. Politikkikkut ila oqallittaqaagut, anguniagaqarattamilumi. Erfalasutta qalipaasersorneri siullermi sulianni killormut sammisimapput. Qulleq aappaluttutissimavara, allerlu ukiup sikuatut qaqortuutillugu. Unammineq pilermat qalipaatit paarlatsillugit unammissut nassiuppara, tassa isumaqarama qulaa aappaluttuussappat �oqimaappallaassasoq�. Qulaa qaqortoq tassa nunatta sermersua. Kalaallit eqqumiitsuliortut arfineq marluusugut qinnuigineqarpugut sanningasortaqanngitsumik siunnersuusioqqulluta. Siunnersuutigullu sanningasortalinnik siunnersuuteqartunut unammillertinneqarput. Ila tassa pissanganaq. Taasissutigineqalermat kammamma aavaqatigisartakkama Namminersornerusut allaffianni isertuullugu taasisitsineq malinnaaffigaarput. Naluneqanngitsutut siunnersuutiga ajugaatinneqarpoq. Kammamma Erling Lyberthip nunatsinniittuni siullersaalluni pingaartorsioqaluni assakkut eqillunga pilluaqqugaanga puigunngisaannassavara. Imatut decembarip 17-anni 1985 Jonathan Motzfeldt-ip ilisimatippaanga: Tusagassiornermi ikiorti Thue Christiansen Asasara Thue Pissutissaqarlunga matumuuna nalunaarutigissavara Kalaallit Nunaata erfalasussaatut sujunnersuutigisimasavit atorneqalernissaa inatsisartut 14. februar 1985 ataatsimiinnerminni akuersissutigimmassuuk, 14 akuersillutik 11 akerliusut. Jonathan Motzfeldt Inatsisartut siulittaasuat Aalajangerneq aalassatsitseqaaq. Ilaat sanningasoqanngimmat pakatsisut allalli nutaaliatut isigalugu nuannaarutiginnittut. Inatsisartut toqqaareernerisa kingorna erfalsoq pillugu oqallinneq annertoqaaq. Ullumikkulli Erfalasorput / Aappalaartorput nalinginnaasutut atorneqalerpoq ataqqineqaluni nuannaarutigineqarlunilu.

Ataqqinnillunga Thue Christiansen

www.greenlandarts.dk thue@thue-art.dk


Asasavut ALLU-mut ilaasortat Neriuppugut tamassi ukiumut nutaamut iserluarsimassasusi. ALLU-mi siulersuisut ukiup pissanganartup nutaap iserfigineranut qilanaaqaat, 2013-immi upernaavani aaqqissuussinerit isumassarsiallu sumut samminissaat piareersareeratsigu. Neriorsorsinnaavassi upernariartornera pisoqarfiussaqisoq, pissanganartunik aaqqissuussinerpassuaqarluni. Maannamut ataatsimik aaqqissuussineqareerpoq, ilaasortallu misilippaat Kyusho sunaanersoq. Tassani aaqqissuussisuuvoq %mersoqa%giiffik nutaaq Kyusho Greenland, pitsavimmi)aaq neqerooruteqartoq ALLUmut ilaasortat tamarmik tassunga ilaasortanngorsinnaanerannik. Amerlanngitsut kajumi)ulli aaqqissuussinermut peqataapput, unnussiorluavillu%llu. 2. februar 2013 filmeriarnissamut, Jagten, isissu%ssat nalunaaqqu)ap akunnerinngisaaluunniit nungupput, soqu%ginni)oqangaarmat. Taama)aaq Pilup Jenseeqqallu tusarnaar%tsinissaat soqu%gineqarluarpoq, isissu%ssallu nungunneqareersimapput. Aviisiliorfimmut Sermitsiaq.AG -mut takornariariarneq peqataaffigineqarluarportaaq, tassalu 2013 su%gut tama%gut aallar%lluavippoq. Nuannaaru%gaarput taama amerla%gisut aaqqissuussinernut soqu%ginnimmata. Upernariartorneranut sunik misigisaqarsinnaanersi oqaa%gitsiassagaanni Nuummi suliffeqarfinnut annernut marlussunnut pulaartoqassaaq, Namminersorlu%k Oqartussani sulisut arsaannermik unammisinneqassapput, franskisunnitsoqassaaq, puigussanngilarpu)aaq ukiumoortumik ataatsimeersuarnissarput, nereqa%giinnermik nuannersumik naggasigassarput. Qilanaaraarput Namminersorlu%k Oqartussat 2013imi suliffitsialaanissaannut peqataanissarput, neriuu%galugulu Namminersorlu%k Oqartussat immikkoortortaat akimorlugit suleqa%giinnerunissamut peqataasinnaajumaartugu)aaq. Eqqaamasiuk akikillisaaffigineqarnissamik isumaqa%giissu%)a, ni)artakkatsinni takuneqarsinnaasut, atornissaat. Taakku atorluarnerisa suli allanik isumaqa%giissusiorfeqarsinnaanissatsinnut periarfississavatsigut. Kajakgården, Århusimi Koldingimilu, isumaqa%giissuteqarfigeqqammerparput.

Siulersuisuniit tamassi ukiortaami pilluaqquassi, qilanaaralugulu 2013-imi aaqqissuussinitsinni amerlanaarlusi peqataasarnissarsi


2012-imi killiffik – Pisariillisaaneq pillugu suliniut ERP-mi alla)oqarfiup 2012-imi suleqa%giinneq qujassuteqarfigissavaa 2013-imilu kikkut tamarmik aallar%lluarsimanissaannik kissaallugit. Suleqa%giilluarni)a 2013-imi nanginnissaa neriuu%gaarput Pisariillisaaneq-up anguniagaani oqaatsit uku eqqarsaa%ginerullugit: "...aqunneqarneq pinnagu aqutsineq pisariillisarniarlugu." 2012-imi killiffik matumani naatsumik saqqummiunneqassaaq. Pisariillsiaaneq pillugu suliniut annerusumik paasisaqarfigerusukkukku alla)oqarfik saaffigiinnarsinnaavat imaluunniit suliniut pillugu paasissu%ssat kalaallisut/qallunaatut ni)artagaa ni)aartagaq Sullissivik. aqqu%galugu takuuk. Suliassaqarfiit assigiinngitsut suliarisartakkavut tassani atuarsinnaava%t, suliniummi assersuusiaq kiisalu suliassaqarfiup aaqqissuussaanera ilanngullugu eqqarsaa%galugu.

Misissueqqaarneq naammassivoq - misissueqqissaarnerlu aallarsimallualereerluni Misissueqqissaarneq 2012-imi upernaakkut naammassivoq. Tamatuma kingorna aalajangiunneqarpoq pisortat suliffeqarfiini aaningaasaqarnermi aqutsinermi pisortaasullu pillugit paasissu%ssanut tunnga%llugit pisortat ataatsimoorlu%k pisariaqar%taat, kissaataat kiisalu tulleriiaarineq pillugit misissueqqissaarnissaq pisortanit ataatsimoorunneqassasoq.

Aningaasanik aqutsineq Namminersorlu%k Oqartussani kommunenilu aningaasaqarnermik aqutsinermi aqutsinermilu paasissu%ssat pillugit inaarutaasumik suliaqarneq oktoberimi aallar%nneqarpoq tak. suliniut pillugu pilersaarut. Pisortat ataatsimoortumik kontui pillugit pilersaarusiortoqarpoq, aningaasaqarni)a aqunneqarnerani eqqortunik sinaakkutassaqarnerput tassani qulakkeerniarneqarluni. Uani pingaarnertut eqqaaneqartussat tassaapput sulianik aallaaveqarluni aningaasaqarnermik aqutsinerup iluani anguniakkat sinaakkusiussallu aqunnissaat.

Aningaasaqarnermut tunngasuni ingerlatsisarneq pillugu ataatsimoortumik sullissisarneq pilersinniarneqarpoq, taamaalilluni tamakku siunissami qanoq ikorfartorneqarnissaat ilisimalluarnerulerniassagatsigu. Tassani suliami ingerlatsiviit assigiinngitsut sullissisarnerisa assigeequtaat assigiinngeqtutaallu ersarissivoq. Ingerlatsiviit maanna takusinnaalereerpaat suut piorsarnerusariaqarnersut taamaaliornikkullu nalileqarnerusumik angusaqarsinnaalerluni.

Pisussat tulliuut pingaarullit tassaalerput: - Marts 2013: Kommuneni Namminersorlu%llu Oqartussani aningaasaqarnermut ingerlatsiviit iluini suliaqartarnerit annertussusaasa kiisalu suunerisa paasiniarnissaat taamaaleerpallu sullissinermi ataatsimut malitassamik pilersitsineq. - August 2013: Immikkoortup 2-p assigiinngitsunik aningaasartuu%t pillugit periarfissallip aalajangerfiginissaanut tunngavissiorniarluni aallar%saaneq. Aalajangiisussanut aalajangiinissamik siunnersuuteqarneq. Pisussat taakku marluk iluatsissapapta atuisut peqataa%nneqarluinnarnissaat pingaaruteqarpoq.

Naammassisassat pillugit suliniut Immikkoortup 1-p juunimi 2012-imi aallar%nneqartumi qaamma%nilu siullerni tallimani makku naammassisassat sammineqarsimapput: Inunnut ataasiakkaanut paasissu%ssat pillugit inatsit, Naalagaafimmi nalunaarsuiffiit Na%onale Registre (CPE aamma GER) Enterprise Arkitektur kiisalu IT pillugu sinaakkusiussat. Naammassisassat taakku pillugit misissueqqissaarnerit ingerlallualereerput IKT-lu pillugu suliniut suleqa%gilluinnarlugu ataqa%giissarneqarlu%k taamaasiornikkullu tamanut sunniulluarnissaa


qulakkeerniarneqarluni. 2013-imi inernerit tassaassapput pitsaasumik oqallilluarnerit makku pillugit: Inunnut ataasiakkaanut paasissu%ssat pillugit inatsit, CPR-ip GER-illu nutarternissaannut suliniu%ssat imminnut akilersinnaasut, Enterprise Arkitektur pinngoriartortup aqataqa%giissaarinissaa aqqu%ssiuinissaalu kiisalu IT pillugu sinaakku%ssat pitsaasut.

Inuaqarneq aaqqissuussaanerlu Suliniu%nut alla)oqarfik quligiluanik sulisoqarpoq taakkulu pisortat suliffeqarfiini assigiinngitsunit tunuliaqutaqarlu%k. Amerlanerit aalaakkaasumik sulisuupput sulisullu ataasiakkaat allanik suliaqarlu%k ullup affaani ikiortaasarlu%k. Taakku avataasigut suleqa%t allat suliniummi eqima)akkuutaani assigiinngitsuni ilaasut suliaat iluaqu%gilluarpavut. Sulisut ka%llugit 40-t missaannii)ut aqutsisooqa%giinnit, sullisseqa%giinnit, isumalluu%nit suliaqartunit pitsaassutsimillu qulakkeerinninnissamik suliaqartut pikkorissut suliniummi peqataapput. Taakku sania%gut inuit suleqa%vut suleqa%gisavulluunniit suliniummut arlaa%gut a)uumassuteqartut 150-it sinneqarput. Aaqqissuussaaneq eqqarsaa%galugu suliniu%nut alla)oqarfik immikkoortutut Aningaasaqarnermut Naalakkersuisoqarfiup ataaniippoq Namminersorlu%llu Oqartussani IT-mi alla)oqarfimmi sulisut pikkorissut allaffimmioqa%galu%git.

Kommunit, KANUKOKA-p Namminersorlullu Oqartussat akornanni suleqagiinneq ineritaqarluartoq Kommunit, KANUKOKA-p Namminersorlu%llu Oqartussat akornanni suleqa%giinneq ineri%taqarluarpoq. Namminersorlu%k Oqartussani kommuninilu aqutsisunit assigiinngitsunit peqataa%taqartunit suleqa%giisitaliornikkut Pisariillisaaneq pillugu suliniut siammasissumik atugaalernissaa qulakkeerneqassaaq. Suleqa%giisitani assigiinngitsuni oqallilluartqoartarpoq. Oqallikkusussutsillu ersersippai suliamut tunniusimaneq allannguerusunnerlu. Taamatut piumassuseqarneq naliitsuuvoq. Suleqa%giinneq taamaammat unamminartoqanngitsuunngilaq, aaqqissuussaani)ali akornanni arriitsumik qanilliartulissaagut. Immitsinnut eqqarsaa%ginerulluta maanna suleriaaseqarnerulerpugut suliassa)alu suuneri illuatungeriilluta paasiartuaarnerulerlugit. Eqqarsartariaatsip "Taakku/uagullu" pinngitsoor%nnissaa iliuuseqarfigalugu sulissu%gaarput. Ataatsimulli pisortani aqutsinermi akisussaaffinnik ersarissumik agguataarneqartumik ingerlatsinissarput pingaar%pparput. Pisariillisaaneq pillugu suliniut allannguiniarnermik suliniutaavoq pisortani sulisunut oqilisaataasussaq.

Immikkoortumi tassani missingersuu%t eqqarsaa%galugit pingajorarterutaannik kommunit tapiissapput. KANOKUKA peqa%galugu ataavartumik naligiissaarisoqartassaaq kommunit aallar%taannit aqutsisooqa%giit kommunenilu soqu%gisaqaqa%giinnit allar%talinnit naligiissaarinermi suliarinni)oqartassalluni. Immikkoortumi 1-mi suleqa%giinnerup naammassinerani suleqa%giinneq pillugu illuatungeriit nalilersuissasut isumaqa%giissutaavoq. Immikkoortup 1-p avataa%gut allamik kommunit imminnut suli pitu)uuteqanngillat.

ERP-mi alla)oqarfik isumasioqa%giinnernut ataatsimiinnernullu isumaginni)uusinnaavoq. Missingersuu%t Naatsorsuu%llu pillugit Siunnersusoqa%giinni 2012-imi isumasioqa%giinnermi, KANUKOKA-mi siulersuisut IT pillugu isumasioqa%giinneranni, ulloq unnuarlu paaqqinni)arfinni pisortat isumasioqa%giinneranni kiisalu missingersuu%t pillugit suleqa%giinnissamik isumaqa%giissusiornissaq pillugu isumasioqa%giinnermi peqataavugut. Taakkunannga aqutsisunit poli%kkikkullu pingaarnersiunerit tusaaniarnerinisa sania%gut suliniu%p sumut killinnera paasissu%ssiissu%gii%gaarput, taamaalilluta ataatsimoorluta sulinitsinnut pisariaqar%tatsinnut tunngavissiiniarnissamut peqalerluta - killormuunngitsoq. Be)er together.

Peter Hansen, aqutsisooqa%giit siuli)aasuat Martha Labansen, Lisbeth Møller Jensen, Allan Hjorth, Asbjørn Andersen Anders Hoffgaard, suliniummi aqutsisoq

Se projektets hjemmeside på h)p://pisariillisaaneqdk.wordpress.com/


Najugaqarfiugallartut akileraarusersornerat il.il. Inatsisartut 2012-imi ukiakkut ataatsimiinnerminni aalajangerput najugaqarfiugallartut akileraarusersorneqalissasut, ukioq aningaasarsiorfik 1213 aallarnerfigalugu. Najugaqarfiugallartunik taaneqartut tassaapput inissiat, taakkununnga ilaallutik inissiat ataatsimik initallit, ineeqqat il.il. atorfininnermut atatillugu inigigallagassatut innersuussat, atorfimmut atatillugu inigisaqalivinnissap tungaanut. Tamatuma kinguneraa najugaqarfiugallartup nalinga isertitanut akileraarusersugassanut ilanngunneqartalermat, inigisaq taamaattoq akeqanngitsumik ilaannakuusumilluunniit akilertakkatut atorfilimmut atugassanngortinneqarsimappat. Nalingatut qaffasissusilernera pissaaq atorfeqarnermut atatillugu akeqanngitsumik ilaannakuusumilluunniit akiliilluni najugaqartitaanermi periaatsip assinganik, takuukkit Akileraartarnermut Aqutsisoqarfiup akeqanngitsumik ilaannakuusumilluunniit akiliilluni najugarineqartut akileraarusersornerat pillugu nalunaarutaa nr. 67, 1. oktober 2012-imeersoq, aammalu nr. 68 1. oktober 2012-imeersoq, akeqanngitsumik najugarisap nalilerneqarneranut tunngasoq. Nalunaarutit taakku tamarmik ukiumit aningaasarsiorfimmit 2013-imiit atuutilerput. Akeqanngitsumik najugaqartitaanermi akileraarutissat 2013-imi amerlassusiat nalimmassarneqarpoq atuinermi akit nalilernerisa ineriartornerannut sanilliullugu, illullu immikoortut affarleriillu aammalu ilaqutariinnut amerlasuunut inissiat ingerlanneqarnerinut aningaasartuutit nalilerneqarsimapput siullernut m2-mut 404 kruuninik kingullernullu 447 kruuninik. Taakku saniatigut ilanngunneqassaaq erniat aalajangerneqartut illup sananeqarnerani, pisiarineqarnerani il.il. nalingata 1,5 %-ianut,

Assersuut Inissiaq ataasiinnarmik initalik 40 m2-inik angissusilik pequtsersoriigarlu pineqarpat, taassumalu sananera m2-imut 14.000 kruuneqarsimappat, taava ukiumut katillugit akileraarutigineqassapput 27.480 kruunit. Taakku ima naatsorsorneqarput: Ingerlatsinermut akiliut: 40 m2 x kr. 447 Erniat: 40 m2 x kr. 14.000 x 1,5 % Pequtsersornera Katillugit

17.880 kr.

8.400 kr.

1.200 kr.

27.480 kr.

Taakku saniatigut ilanngunneqassapput innaallagissamut, imermut kiassarnermullu atuisup nammineq atugai, aningaasartuutit taakku sulisitsisumit akilerneqartarsimappata. Ilitsersuut maanna suliarineqarpoq, tassaniikkumaarpullu illut sananerini akiinut najoqqutassat Akileraaruseriffimmut atugassat. Najugarisami inoqutiginngisanik illoqateqaraanni akeqanngitsumik ineqartitaanerup nalilerneqarnerani maleruagassat atuutissapput. Akeqanngitsumik najugaqartitaaneq 2013-imi ukiumut 15.300 kruuninik akileraaruteqarpoq. Atorfillit najugaqarfiugallartuniittut, 2013-imilu taama najugaqaannassangasut, inakkusunnarput akileraartarnermut allaffeqarfik qaninnerusartik attavigeqqullugu, siumoortumik nalunaarsorneqarnertik allanngortinniarlugu, taamalu akileraarnermut allagartaminni ilanngaat millisillugu. Taamaaliorunik akileraarnikippalllaarsimasutut ukiup tulliani akiligassinneqannginniassagamik. Sulisitsisoq pisussaavoq najugaqarallartitsinini isertitatut B-tut nalunaarutigissallugit. Nalunaarneq pissaaq ukiumoortumik aningaasarsiat il.il. nalunaarutiginerinut atatillugu.


HRU

Inuttut ineriartorneq – QUJANAQ Namminersorlutik Oqartussani inuit 9-t AKUERSISIMAPPUT ilinniagalittut aqqutissiuisunngornissaminnik aallartitsiniarlutik. Sapaatit akunnerisa pingajuanni ilinniarnerat aallartissaaq ulluni 12-ini ulloq isukkaartarlugu ilinniartinneqarlutillu sungiusartassallutik. Ilinniarnerminni inuttut ineriartorneq qitiutissavaat. Suleqativut taakku imminnut suliarissapput allat ikiorsinnaalerumallugit aqqutissiuisunngorniarlutillu pikkorissut. Suleqatit sapiitsut ineriartoqqikkusuttullu qulingiluat ilinniagalittut aqqutissiuisunngorniarlutik ilinniarnissaminnut piareerput. Aqqutissiuussineq sunaagami Aqqutissiuussinermi aqqutissiuisoq apeqquteqartarpoq pineqartup nammineq akisassaanik. Taamaallaat aqqutissiuunneqarsinnaapput inuit allanngortitserusuttut, inuillu najuutsillugit aatsaat aqqutissiuunneqarsinnaapput. Tassa inuit najuutinngitsut aqqutissiuussinnaanngilavut. Aqqutissiuussineq periaasiuvoq uagutsinnik allanillu kajungilersitsisoq, ineriartortitsisoq allanngortitsisorlu. Aqqutaavoq nukinnik pigisanik pisinnaasanillu ammaassisoq, piumassuseqalersitsisoq, nukissaqalersitsisoq nuannaalersitsisorlu. Aqqutissiuussineq sakkuuvoq anguniagaqalernissamut, taakku iliuuseqarfiginnissaannut naammassisaqarnissamullu uagutsinnik allanillu ikiorsiisinnaasoq. Aqqutissiuussinermi pingaartinneqarput maannakkorpiaq pisut siunissarlu, pereersimasut PINNAGIT.

Aqqutissiuisunngortussavut ukuupput: Emilie Olsen Lennert Sofia Geisler Hans Jørgen Mørch Johanne B. Tobiassen Karen Lerch Karna Jokumsen Sigrid Schmidt Willandsen Tabitha Kristensen Tommy Ege Kristensen

Soormi aqqutissiuussineq Namminersorlutik Oqartussani pilersikkusupparput suliffeqarfik SULIAMIK NUANNARINNINNERMIK annerpaamik misigisaqarfiusoq. Suliamik nuannarinninneq tassaavoq toqqissisimanerput, immitsinnut naammagisimaarnerput – anguniakkatsinnik angusiffiusoq, kissaatigisatsitullu ineriartornerput. Inuunitta ilaani unammilligassaqarnissaq, apeqqutinik eqqortunik aperineqarnissaq pisariaqartittarparput, taamaalilluta anguniakkavut kissaativullu takusinnaanerulerlugillu ilisimanerulersinnaajumallugit. Tassani aqqutissiuisunngortussavut atorsinnaassavatit. Ilinniartitsineq misiligutaavoq Namminersorlutik Oqartussani pisortanut sammitinneqarnerusoq. Aqqutissiuussineq pillugu paasisaqarnerorusukkuit aqqutissiuisunngortussatta arlaat saaffigisinnaavat imaluunniit HRU -mut saaffiginnissinnaavutit.

Suleqatip Ullua 2013 – tooruk suleqatitullu qanoq ittuunerit misilillugu Suleqatip Ullua sunaana? Suleqatip ullua ulluuvoq, soorlu aamma anaanat ulloqartinneqartut, nunatsinni suliffeqarfinni nersorinniffipput, suliffimmi pitsaasunik avatangiiseqarnerput attaveqatigiilluarnerpullu pillugit. Tassami suliamik nuannaarutiginninneq tassaagami uagut suleqatitut immitsinnut ulluinnarni qanoq iliuuseqarfigisarnerput; amerlaqisutigullu suunngitsunnguusaat allarujussuarmut sangutitsisinnaasarput. Sooq Suleqatip Ullua nalliussissavarput? Namminersorlutik Oqartussani kissaatigaarput suliffeqarfiussalluta suliamik nuannaarutiginniffiusumik. Ullormut nalunaaqquttap akunneri amerlanerpaat suliffitsinni atortarpavut, tassalu nalunaaqquttap akunnerini amerlanerpaani suleqativut ilagisarlugit. Tamatta akisussaaqatigiippugut nalunaaqquttap akunnerisa taakku pitsaasumik atorneqarnissaannut. Suleqatip Ullua ukiormanna tassaavoq sapaat juunip 9-at. Nalliussissavarpulli ataasinngornermi juunip 10-anni. Ammaruk www.kollegaensdag.dk iserfigalugulu TESTEN ”Hvilken type kollega er du”. Namminersorlutik Oqartussani Suleqatip Ulluata nalliussinissaanut siunnersuutissaqaruit isumassarsilluarsimaguilluunniit tusarfigerusuppatsigit. Isumassarsiatit uunga nassiussinnaavatit HRU@nanoq.gl qulequtserlugulu ”Suleqatip Ullua” – tusarfiginissat qilanaaraarput.


Paasissutissiineq – 12. februar: ”Namminersorlutik Oqartussani ilinniartut” Namminersorlutik Oqartussani suliassaraarput inuiaqatigiit imminnut napatittut pilersinnissaannut peqataassalluta. Suliassaq uppernarsaatissaalluarpoq Namminersorlutik Oqartussani ilinniartoqarnissap pingaaruteqarneranut. Ilinniartunik ilinniartitsiinnassanngilagut, ilinniartulli pikkorinnerpaat ilinniartissavavut, tamannalu aatsaat piviusunngorsinnaavoq pitsaanerpaamik ilinniartikkutsigik. •

Namminersorlutik Oqartussani ilinniartut pitsaanerpaamik ilinniarnissaat qanoq qulakkiissavarput?

Akuerineqarsinnaava Namminersorlutik Oqartussat qitiusumik allaffeqarfianni ilinniartut maannakkorpiaq 14iinnaanerat?

Naalakkersuisoqarfivut sungiusaammik suliffittut ilinniartitsinerup tungaatigut sunik piumasaqarfigineqarpat

Ilinniarnerup ingerlanissaa pitsaanerpaaq naalakkersuisoqarfitsinni qanoq suliarissavarput?

Immikkoortortami/naalakkersuisoqarfimmi ilinniartoqarneq sunik piumasaqaatitaqarpa?

N12-mik ilinniartut aamma TNI-mik ilinniartut suna assigiinngissutigaat?

Illuatungeriit pingasuullutik oqaloqatigiinnerat sunaava?

Ilinniartut ulloqeqqasiornerat sunaava?

Naalakkersuisoqarfimmi ilinniartoqarnitsinni HRU qanoq ikiuussinnaava?

Apeqqutit tamakku tamarmik HRU-p ilinniartoqarneq pillugu paasissutissiinerani akineqassapput.

Paasissutissiineq: Namminersorlutik Oqartussani ilinniartut Qaqugu: Marlunngorneq 12. Februar 2013 nal. 14-16 Sumi: Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfik (ASA) 1. Sal Nalunaarfissaq: hru@nanoq.gl (Kingusinnerpaamik 11. Februar)

Kikkulluunniit soqutiginnittut peqataasinnaapput – soqutiginassaarlu naalakkersuisoqarfinnut ilinniartulinnut siunissamiluunniit ilinniartoqalerusuttunut. Nalunaartoqassaaq inissaq kaffilu pinerullugit. Ualip ingerlanissaa 14-14.30 ”Ilinniartoqarfik kajungernartoq – isumassarsiorneq, iliuuseqarneq HRU-millu ikiorneqarneq”, HR-konsulent Kamilla Fuglsang, HRU 14.30-14.45 ” NI2/AC-mik ilinniarneq sunaana sungiusarlunilu suliffimmut piumasaqaatit”, ilinniartitaanermut NI-2(AC)mullu ataqatigiissaarisoq Dagmar Joensen 14.45-15.00 ”TNI-mik ilinniarneq sunaana sungiusarlunilu suliffimmut piumaqaatit”, ilinniarnermut inspektøri Margrethe Dinesen 15.00-15.15 ” Piareersarfiup siunnersuisarnera”, Nuummi Piareersarfimmi pisortaq Susanne Møller 15.15-15.30 ”Uagut siunissaavugut”, maannakkut ilinniartuusut marluk sungiusarlutik sulinermik ingerlaneranik oqaluttuartut 15.30-15.45 ”Peqatigiilluni ilinniartussarsiorneq / ilinniartut 2013-ip aasaani”, HR- konsulent Kamilla Fuglsang, HRU 15.45-16.00 Itisililluni apeqqutit


Nunatsinnik ilisarititsinerit Danmarkimi 2013-imi ingerlanneqartussat Danmarkimeersumik sulisussarsisimaguit periarfissaqarputit atorfinitsitannut Nunatsinnik ilisaritsinissannut Danmarkimi ingerlanneqartumut. Ilisarititsineq ullunik marlunnik sivisussuseqarpoq, siunertaallunilu atorfinerlaap nunaligigassamini kulturimik oqaatsinillu paasisaqarnerunissaa. 2013-imi ingerlanneqartussat uani takusinnaavatit: 18.-19. januar

23.-24. august

15.-16. februar

13.-14. september

15.-16. marts

11.-12.oktober

12.-13. april

8.-9. november

3.-4. maj

6.-7. december

7.-8. juni Sulisorilikkat peqataatinniarukku, imaluunniit ilisarititsinerup imaanik paasisaqarnerorusukkuit, saaffigissavat Kim Falck-Petersen mailikkut: kfp@mail.ghsdk.dk .

Ilisarititsinerit Nuummi ingerlanneqartut Nunatsinneersumik atorfinitsitsiguit, Namminersorlutik Oqartussanik takornartumik, periarfissaqarputittaaq atorfinitsitavit ilisarititsinermut Nuummi ingerlanneqartumut peqataatinnissaanut. Ilisarititsineq ullormik ataatsimik sivisussuseqarpoq, tassanilu HRU-meersup oqaluttuarissavai Namminersorluni Oqartussaqarnerup aaqqissuunneqarnera, Naalakkersuisut Inatsisartullu inissisimanerat, Capita qarasaasiakkullu atortut allat, Namminersorluni Oqartussaqarnerup oqaluttuassartaa Namminernerunermiillu Namminersornermut ikaarsaarneq, kiisalu najuutissapputtaaq Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfiimmiut, taakkununnga ilaallutik akissarsialerivik, sulisoqarnermut allattoqarfik, sulisunut atatillugu ingerlatseriaatsit, nutserisoqarneq il.il. Ilisarititsinerit Nuummi 2013-imi ingerlanneqartussat pilersaarutaat aana: 8. marts 12. april 7. juni 6. september 8. november Ilisaritsinerit Nuummi 2013-imi ingerlanneqartussat tamarmik nal. 9-p 16-illu akornanni pisassapput. Nalunaartoqassaaq Nanuaqqap pikkorissarnikkut qarasaasiaqarfianut. Ilisaritsinerit Nuummi ingerlanneqartussat pillugit paasisaqarnerorusukkuit saaffigisinnaavat Naja Carina Steenholdt uunga nacs@nanoq.gl imaluunniit 5856-imut.

Kalaallisut ilinniarit …!! – periarfissaqarfikkut Ullormut ulapaartuartuuvit, iliuuserisinnaasallu nutaat pissanganartullu piffissaaleqiffigisinnaallugit? Per Langgaardip dvd-liaa ”Lær Grønlandsk” atorlugu immikkoortut ataqatigiit tallimat sungiusaatillu arlallit, oqaatsinik atuinermut teknikkimi qaffasissumik tunngavillit, sammisinnaavatit, taakkulu tulleriaarlutik kalaallit oqaasiinut kusanartunut matunik ammassuiffigissavaatsit ilitsersuullutillu. immikkoortoq ataaseq sammisinnaavat illit namminerpiaq periarfissaqarfikkut, immikkoortullu takoqqittarsinnaavatit, misigilitserlugu immikkoortumut tullermut ingerlaqqissinnaanerit. DVD-p saaffigisarai ilittut ittut, ullumikkut kalaallisut oqalussinnaanngitsut. HRU aqqusaaruk dvd-millu pillutit, taava ILLIT namminerlutit kalaallisut ilinniarlutit aallartissinnaaniassagavit. Takunissat qilanaaraarput


2012-imi Juullimut Ammartakkami ajugaasut Allattoq Gitte Alkestrup Stumpe Olsen, HRU Namminersorlutik Oqartussani juullimut ammartagaq qarasaasiakkoortoq pisarnertut decemberimi ingerlanneqarpoq. Juullimut ammartakkami sammineqarput Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfiup (ASA-p) allaffeqarfii ataasiakkaat, ap eqqutigineqarpullu ASA-mi suliat. Nanuaqqap saqqaa atorlugu ullut tamaasa ammarneqarsinnaasarput apeqqut akissutaasinnaasullu. Eqqortumik akissuteqarsimasut akornanni ualit tamaasa makitsisoqartarpoq akissarsiassaralugit sukkulaatit mamartut tamulugassallu peqqinnarnerusut, HRU-mi aqaguani aaneqarsinnaasut. Tallimanngornerit tamaasa makitsisoqartarportaaq sapaatip akunnerata ingerlanerani eqqortumik akissuteqarsimasut tamarmik akornanni, akissarsiassaralugit juullimut koori imagissaartoq sukkulaatillu poortarujussuit. Juullimut ammartakkamut naggasiullugu, saniatigut iluanaarutissatut apeqqummut atatillugu, tallimanngornermi 21. december makitsineqaqqippoq, akissarsiassaallutik juullimut koori sukkulaatillu poortarujussuit. Ammartagaq HRU-mi IT-qarfimmilu sulisunit pingasunit aaqqissuunneqarpoq. ASA-mi suleqativut qutsavigerusuppavut ammartakkami apeqqutinik pitsavinnik nassaartorsimammata, minnerunngitsumillu allaffinni assigiinngitsuni assiliisaqattaarnerni peqataarusussimagassi. Ammartakkamut peqataasorpassuaqarpoq, Namminersorlutik Oqartussat immikkoortortaqarfiini siammarsimaqisunik, - Nuummiinnanngitsoq, aammali sinerissami. Peqataasimanissinnuttaaq qujarusuppugut, ASA-mi juullimut qilanaarnermik pilersitseqataasimagassi. Ataani takusinnaavatit ammartakkami ajugaasut. Ammartakkami ajugaasoq siulleq

Ammartakkami ajugaasut aapaat

Mette Marie Stig Jørgensen Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfik

Ane Marie Hendriksen Ilaqutariinnermut, Kultureqarnermut, Ilageeqarnermut Naligiissitaanermullu Naalakkersuisoqarfik

Sap.ak. ajugaasoq 1, sap.ak. 51

Sap.ak. ajugaasoq 2, sap.ak. 51

Diana Enequist Møller Telefonikkut saaffiginnittarfik

Magnus Schmidt (koori aanneqarmat ataatsimiittoq ) Akileraarnermut Aqutsisoqarfik


21. december ajugaasoq

Saniatigut iluanaarummik pinnattoq

Kamilla Fuglsang Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfik

Magdalene Therkelsen Qitiusumik Naatsorsuuserisoqarfik

19. december ajugaasoq

20. december ajugaasoq

Koori aanneqarmat assiliisoq ataatsimiippoq! Marianne Petersen Nunami namminermi pissutsinut, Pinngortitamut Avatangiisinullu Naalakkersuisoqarfik

Kaalannguaq J. Sigurdsen Biskoppeqarfik

17. december ajugaasoq

18. december ajugaasoq

Jens-Peter B. Henriksen Ineqarnermut Attaveqatigiinnermut, Angallannermullu Naalakkersuisoqarfik

Lars Stach Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfik


Sap.ak. ajugaasoq 1, sap.ak. 50

Sap.ak. ajugaasoq 2, sap.ak. 50

Linds Brandt Akileraarnermut Aqutsisoqarfik

Else Olsvig Siulittaasup Naalakkersuisoqarfia

13. december ajugaasoq

14. december ajugaasoq Vinder 14. december

Karl Møller Ineqarnermut, Attaveqatigiinnermut, Angallannermullu Naalakkersuisoqarfik

Koori aanneqarmat assiliisoq ataatsimiippoq! Naja Buch Aningaasaqarnermut Sulisoqarnermullu Aqutsisoqarfik

11. december ajugaasoq

12. december ajugaasoq

Aviâja Mørch Amondsen Aningaasaqarnermut Naalakkersuisoqarfik

Sofie Egede Aalisarnermut, Piniarnermut, Nunalerinermullu Naalakkersuisoqarfik


7. december ajugaasoq

10. december ajugaasoq

Kristian Rosing Pisortat allaffeqarfiat Peqqinnissaq Pitsaaliuinerlu

Nauja Rosing Naatsorsueqqissaartarfik

Sap.ak. ajugaasoq 1, sap.ak. 49

Sa.ak. ajugaasoq 2, sap.ak. 49

Johanne Jørgensen Aatsitassanut Pisortaqarfik

Assiliisoq Sisimiunukarsinnaasimanngilaq! Bolette-Marie Jensen Akileraarnermut Avannaani allaffeqarfik

5. december ajugaasoq

6. december ajugaasoq

Katrine Ødegård Aalisarnermut, Piniarnermut Nunalerinermullu Naalakkersuisoqarfik

Debora Møller Akileraarnermut Aqutsisoqarfik


3. december ajugaasoq

4. december ajugaasoq

Natuk Møller Akiitsulinnut ASA-mi Immikkoortortaq

Michael E. Kreutzmann Petersen Akileraarnermut Aqutsisoqarfik

Jannuaarimi 2013 atorfinitsitat Lasse Gadegaard

Angerlarsimaffik Aja

1. januar 2013

Jan Siegstad

Provsteqarfik Avannaa

1. januar 2013

Paaviaaraq Ludvigsen

Pinngortitaleriffiik

1. januar 2013

Asta Heilmann Rosing

Provsteqarfik Qeqqa Tunu

1. januar 2013

Trine Nørby Olesen

Peqqinnissamut Naalakkersuisoqarfik

1. januar 2013

Andreas Jessen

Sarliaq

1. januar 2013

Anda Hansen

Ilaqutariinnermut, Kultureqarnermut, Ilageeqarnermut Naligiissitaa- 1. januar 2013 nermullu Naalakkersuisoqarfik

Benedikte Søholt Jensen

Perorsaanermik Ilinniarfik

1. januar 2013

Louise Kolby Christensen Niuememik Ilinniarfik Qaqortoq

1. januar 2013

Svend Larsen

Aningaasarnermut Naalakkersuisoqarfik

31. marts 2013

Tina Dahl Mortensen

Aningaasarnermut Naalakkersuisoqarfik

31. juli 2013

Jeanette Sandy Andersen Ilisimatusarfik

1. januar 2013

Birgitte Bräuner Hansen

GU-Aasiaat

1. januar 2013

Johannes Thorin

GU-Aasiaat

10. december 2012

Paninnguaq Reimer

Inuili

1. januar 2013

Kirstine Berthelsen

Ilinniartitaanermut Ilisimatusarnermullu Naalakkersuisoqarfik

1. januar 2013

Michael Jørgensen

GU-Nuuk

30. juni 2013

Sofie Møller

Akileraartarnermut Aqutsisoqarfik

1. januar 2013

Rikke Gudmandsen

Akileraartarnermut Aqutsisoqarfik

1. januar 2013

Hans Rosing

Akileraartarnermut Aqutsisoqarfik

1. januar 2013

Sussi Larsen

Sarliaq

1. januar 2013

Martha Isobosethsen

Akileraartarnermut Aqutsisoqarfik

1. januar 2013

Johannes Vejbæk Jepsen Aatsitassanut Pisortaqarfik

1. januar 2013

Johanne Berthelsen

1. januar 2013

Provsteqarfik Qeqqa Tunu


Jannuaarimi 2013 soraartut Asbjørn Rosager

Ineqarnermut, Attaveqarnermut Angallannermullu Naalakkersuisoqarfik

31. december 2012

Mia Samuelsen

Peqqinnissaqarfik

31. december 2012

Sara Olsvig

Provsteqarfik Qeqqa Tunulu

31. december 2012

Inuuteq Holm Olsen

Nunanut Allanut Tunngasunut Pisortaqarfik

31. december 2012

Anna Petersen

ASA-DcR

7. januar 2013

Kathrine Mathiesen

Provsteqarfik Kujataa

31. december 2012

Frederik Amondsen

Niuememik Ilinniarfik Nuuk

31. december 2012

Henrik Wind

Angerlarsimaffik Uulineq

31. december 2012

Niels Erik Skifte

Ilisimatusarfik

31. december 2012

Jeppe Bredahl Pedersen

GU-Nuuk

31. december 2012

Ulrik Heilmann Kreutzmann

Angerlarsimaffik Aja

15. december 2012

Thorkild Nielsen

Ilinniartitaanermut Ilisimatusarnermullu Naalakkersuisoqarfik

28. februar 2013

Erik Fleischer

Imarsiomemik Ilinniarfik

28. februar 2013

Birgitte Hertling

GU-Nuuk

31. december 2012

Frants Torp Madsen

Aatsitassanut Pisortaqarfik

31. december 2012

Anda Hansen

Ilaqutariinnermut, Kultureqarnermut, Ilageeqarnermut Naligiissitaanermullu Naalakkersuisoqarfik

31. december 2012

Johanne Schultz

Siunnersuisoqatigiinnut Ataatsimiititalianullu Aqutsisoqarfik

31. december 2012

Paninnguaq Olsen

Inuussutissarsiutit Sulisoqarnerlu

31. december 2012

Hans Hendrik Thorin

GU-Assiaat

31. december 2012

Martine Blytmann

Biskopiop Allaffia

30. november 2012

Monrad Klemmensen

Provsteqarfik Qeqqa Tunulu

31. december 2012

Pilutaq Lennert

Aaqa

30. november 2012

Laila Rethmar

Inuili

31. marts 2013

Trine Friischmann Pedersen

Ilinniartitaanermut Ilisimatusarnermullu Naalakkersuisoqarfik

31. december 2012

Martha M. Isobosethsen

USF

31. december 2012

Trine Lyngs Andersen

Ilisimatusarfik

31. december 2012

Amalie N. Eugenius

Provsteqarfik Qeqqa Tunulu

31. december 2012

Uffe Jakobsen

Ilisimatusarfik

31. december 2012

Gedion Rosing palasitut sulinermini ukiunik 40-nmngortorsiorluni 14. januar nalliuttorsiornerani pilluaqquarput. Taamattaaq pilluaqquarput Kalaallit Nunaata Bruxellesimi sinniisoqarfiani allatsi Anne Marie Andersen 2. februar 40-liisoq.


Ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortami atugarissaarneq HRU-p Atugarissaarneq pillugu 2012-imi misissuinerup malitsigisaanik oqaloqatigisimavai Ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortami sulisut. Allattoq Kattie Lundgaard Pedersen, HRU Bonnie Jensen, Ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortami pisortaq, oqaluttuarpoq imminerminut pingaaruteqarsimasoq sulisut tamaasa ulloq naallugu katersuusimatinnissaat Atugarissaarnermik misissuinerup inernerisa saqqummiunnissaannut oqallisiginissaannullu. Tamanna tassunga pisortatut iliuusaavoq sulisumi imminerminut ataqqinninnerminnik takutitsinerannut akissutitut, taakkumi piffissaq atorsimammassuk misissuinermi apeqqutit akiortornissaannut isummaminnillu saqqummiussinissaminnut. Taamaattumik Bonniep sulisut tamaasa ulloq naallugu allaffeqarfimmi katerisimaartippai. Saqqummiussineq tunngavigalugu oqallisigisussaavaat inernerit sooq taama isikkoqalersiUlloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortaq manersut, kiisalu Ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortami siunissaq isigalugu qanoq iliuuseqartoqarsinnaaner- sunaava? soq suliamik nuannaarutiginninneq qaffassarniarlugu. Atugarissaarnermik misissuineq pisortamut sakkussatut Bonnie nangaassuteqanngivippoq oqaluttuarami Atugarissaarnermik misissuineq nammineq pisortatut sakkussamisut isigigini: ”Atugarissaarneq pillugu nalunaarusiaq takutitsivoq immikkoortortaq qanoq ingerlanersoq. Tassani erserput suleqataasut akissutaat isumaallu. Taanna sakkussaavoq oqaloqatigiinnernullu tunngavissaalluni, ulluinnarni suut pitsaasuunersut, suullu pitsaanerusunngortinneqarsinnaanersut.” Bonnie unillatsiarpoq, ilassuteqarlunilu: ”Tamanna pisortamut qaninnerpaamut sakkussaavoq, iliuutsit nukiillu annikitsut atorlugit annertuunik naammassisaqartitsisinnaasoq.”

Immikkoortortaq 7-nik sulisoqarpoq, tamarmik Namminersorlutik Oqartussat Nuummi allaffeqarfianni portusuuliami quleriit sisamaanni allaffeqartut. Taakku saniatigut suleqataasut sisamat Nunatta Købengavnimi sinniisoqarfiani allaffeqarput. Ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut immikkoortortap suliai pingaarnerit tassaapput: Meeqqat inuusuttullu inissinneqartarnerinut kommuninik siunnersuisarneq ilitsersuisarnerlu Angerlarsimaffinnik Namminersorlutiik Oqartussat pigisaannik 15-inik ingerlatsineq Nunatsinni angerlarsimaffinnik 22-nik nakkutilliineq

Ulloq unnuarlu angerlarsimaffeqarnerup iluani Bonnie nangilluni nassuiaavoq atugarissaarnermut nalunaarusia- neqeroorutinik iliuutsinillu nutaanik ineriartortitsineq mi iliuuseqarfissatut innersuussutit iliuuseqarfigalugit aallartinneqareersut. Iliuusissat erseqqilluinnarput, soorlu ilagisinnaallugu immikkoortortap iluani attaveqatigiinnerup pitsanngorsarnissaa. Piareersarneq – pingaarutilimmik sunniutilik ”Piareersarluarsimaneq suleqatinik ataqqinninnermik takutitsisuuvoq.” Bonniep qularutiginngilaa piareersarneq ingerlatsinermi pingaarutilimmik sunniuteqartartoq. Taamaattumik imminut piffissalerluarluni piareersarsimavoq. Piareersaatimisut atuarluaqqissaarpai atugarissaarneq pillugu 2012-imi nalunaarusiaq, taamattaarlu atugarissaarneq pillugu 2011-mi nalunaarusiaq. Tassani atorpaa HRU-mik siunersiueqateqarnissamik neqeroorut. Naggataatigut eqqarsaatini tamaasa saqqummiussassatut mappinnguamut katersorpai, ullormi saqqummiussiviusumi suleqataasunut tamanut agguaanneqartumik. ”Ulloq pitsavimmik atorparput. Qasukkarsimaarpugut tamaasalu oqallisigalugit.” Bonniep immikkoortortami suliap ingerlanera oqaaseqarfigeqqippaa: ”Immikkoortortami ataqatigiinneq nukittorsarparput. Ajornartorsiutit peqatigiilluta oqaluuseraavut, qanorlu aaqqinneqarsinnaanersut. Suliat suuneri akimorlugit ulloq naallugu oqaloqatigiinnitta paasisaqarnerulersippaanga sulisut sulisinnaassuseqarluarnerannik. Taamattaaq ingerlatsineq ulluinnarni ingerlaatsimit qasukkarfiuvoq. Suliassaq immikkoortortami suliassanit aalajangersimasunit allaaneruvoq, pissutigalugu ulluinnarni naapittarnernit allaanerusumik naapinnerummat, inuillu allamit isigalugit ilisarineqalermata.” Ingerlatsineq sulisumit isigalugu Karen Damsbo Jensen, Ulloq unnuarlu angerlarsimaaffinnut immikkoortortami sulisuusoq, isumaqarpoq Atugarissaarnermik nalunaarusiaq sulisut tamarmik ulloq naallugu oqallisigisariaqaraat. Immikkoortortami taama ingerlatsisimanerup kinguneraa tamarmik imminnut ilisarinerulernerat. Taassuma saniatigut suliamik nuannarinninnerulersimanerar


poq suleqatitullu tatigineqarnerusutut misigaluni. ”Isumaqarpunga ingerlatsineq pitsaalluinnarsimasoq, ingerlanneqarrami tamaat tamatta peqataatinneqaratta. Peqataatinneqarneq uannut toqqissisimanartuusimavoq, suliattami sinaakkutaat erseqqarinnerulermata. Nalunngilarput immikkoortortaq sumut sammisunik suliaqartoq. Suleqataasugut isumassarsiatsinnik saqqummiussisinnaasimavugut, misigisimavaralu tusaaneqarsimasugut.” Ingerlatsinermi peqataanerit qanoq pissarsiaqarfigitigaajuk? ”Suliannik nuannarinninnerulerpunga. Suleqataasutullu tatiginninnerulerlungalu toqqissisimanerulerpunga. Peqataatitaanerup suleqataasumut takutippaa pisortamit tatigineqarneq, tamannalu tatigeqatigiinnermik pilersitsivoq.” Alloriarneq tulleq… Ingerlatsinermi alloriarneq tulleq taassaassaaq immikkoortortap sulisuminik aasaru ulloq naallugu ataatsimiititseqqinnissaa, tassani oqaluuserissallugit suliniutit aallartinneqarsimasut killiffiilu…

Pisortani sulineq Allattoq Sofia Geisler, Tusagassiivik 1970-ikkut aallartilaarput. Inuusuttualuit taamanikkut Københavns Købmandsskolemi (maannakkut CBS-imi) klassimi issiapput oqaluuseralugillu atorfimminni ukiunik 26-nngortorsiortut, ilami ilaat ukiunik 40-nngortorsiortut. Inuusuttunut taakkununnga ukiunik 20-nngortorsiorneq, ilami 40-nngortorsiorneq, paasissaanngingajapporluunniit. Inuusuttut taakku ilagaat Poul Møller. - Maannali issiavunga pisortani atorfeqarninni ukiunik 40-nngortorsioqqammerlunga, Poul Møller qungujulluni oqarpoq. Portusuuliarsuarmi Inuussutissarsiornermut Sulisoqarnermullu Naalakkersuisoqarfimmi Poul Møllerip (60) allaffiani issiavugut. Inini quleriiaani portungaatsiartumiippugut, kingumullu qivialaarluta, ukiunut Poul Møllerip suliffigisarsimasaanut assigiinngitsunut nunamilu maani illoqarfinnut arlalinnut. - Ataataga aatagalu umiartortuupput, umiartortunngornissaralu siunertarisimavara. Kisianni aatama inerterluinnarpaanga, inuusuttutullu pikitsitsinituarigunarpara Kogtved Søfartsskolemi atualernera. Anguniagara tassa Lauritzenip umiarsuaassuini umiartornissara, qinnuteqaatigali kingusinaaruppara, inissallu tamarmik inuttaqalereersimapput. Taamaattumik uuliamik assartuummut minnerusumut, 200 miiterit miss. takissusilimmut, m/t ”Esso Aarhus”-imut ikivunga, qaamatialuillu umiartorlunga. Taava aalajangerpunga tamanna siunissami inuussutissarsiutigiumanagu, umiartortuuneralu tassunga killeqarpoq. KGH-miit Namminersorlutik Oqartussanut Poul Møller taarsiullugu KGH-mi, Københavnimi Strandgademi, allaffimmiutut ilinniartunngorpoq, ukiullu pingasut qaangiummata 1975-imi allaffimmi ikiortitut misiligummik atorfinitsitaalluni Qasigianngualiarpoq. - Nuliaralu Susanne Qasigiannguanut mikkatta paasivarput tassani KGH-p pisortai isumaqarsimasut qallunaajusunga. Kalaaliunerma kinguneraa akissarsiama apparneqarnerat, illumullu akiliutitta qaffanneqarnerat. Tassa sumi inunngorsimaneq tunngavigalugu aaqqissuussineq taamaappoq. KGH-mi sulinerup kinguneraa ilaqutariit ukiut tulliuttut tallimat ingerlanerini Paamiunut, Illoqqortoormiunut Qaqortumullu nuuttarnerat. KGH-mi atorfillit nuutsinneqartarput atorfissaqartitsiviusunut, taamaattumillu nuna tamakkerlugu ilisarisimasarpassuaqalersarput. Tulliupput ukiuni 15-ini Paamiuniinneq, Poul Møllerip Paamiut Kommuneanni atorfeqarnerani. Illoqarfiup TV-ani aallakaatitassiortuuvoq, illoqarfiup aviisiani ”Pujorsiut”-mi aaqqissuisuulluni, illersuisuulluni, kingornalu Paamiut Ivittuullu eqqartuussiveqarfianni eqqartuussisuulluni. Taamaattumik Poul Møller illoqarfimmi inuunermut assigiinngitsutigut sunniuteqarsimavoq. Nutaanik unammilligassaqarnissaq 1995-imi pisariaqalersimavoq, taakkulu Nuummi Qiqiusumik Allaffeqarfimmi nassaassaapput.


Suleqatit nuannersut - Taamani KIIP-iusup Kultureqarnermut immikkoortortaani sulinera nuannernerpaat ilaattut taasinnaavara. Suleqatit nuannerluinnartuupput, pitsaasumillu ataatsimooqatigiippugut. Assigiinngitsorpassuarnik pissanganartunik pisoqarpoq, soorlu Kulturimut illorsuup Katuap pilersinnera, 2002-mi AWG, Kulturimut Siunnersuisoqatigiit pilersinnerat il.il. Ullumimut uterutta Poul Møller 2003-miilli Inuussutissarsiornermut Sulisoqarnermullu Naalakkersuisoqarfimmiissimavoq, Sulisoqarnermut immikkoortumi siunnersuisutut. Poul Møllerilli sulinera tassaniiginnanngilaq. Tassami tjenestemandinut aamma sinniisuuvoq. Suleqatigiinnermut Ataatsimiititami 1997-imiilli ilaasortaavoq, 1997-imiillu taamani SUFU-mut, ullumikkut HSU-mut, ilaasortaasimalluni, 2011-llu qiteqqunnerata tungaanut siulittaasumut tullersortaalluni. Kingulliullugulu, minnertunngitsumilli, sulisut qinigaattut isumannaallisaanerput 2011-miit siinniisaavoq, taamalu Naalakkersuisoqarfiup Isumannaallisaanermut Ataatsimiititaani ilaasortaalluni.

Peter Plys sullerissuseq pillugu Peter Plys nanorsuaaraannaanngilaq inequnartoq, aammali silatuukasiuvoq, inuuneq pillugu silatuunik torrallatanillu amerlaqisunik oqaaseqartartoq. Aaku Peter Plysip oqaasiinit issuakkat qungujunnarsinnaasut – sullerissitsilersinnaasullu.

”Aallartitsigani aaqqissuusseqqaartariaqarpoq, suliat maangaannaqqunagit” Suut tamarmik oqaluinnarnikkut tammartinneqarsinnaapput, eqqarsaqqaaranilu aallartinneqarsinnaallutik. Kisianni aamma pilersaarusiortoqarsinnaavoq, malillugulu. Apeqqutaaginnarpoq kina qanoq iliornersoq, qaqugukkullu?

”Aqajannguummiguit annilaassanngilatit. Kaaginnarsimasinnaavutit” Piffissarujussuaq atortarparput suliassat piffissaqarfiginngisavut aallullugit, imaluunniit pitsaasumik aaqqinngitsoornissaat annilaanngagalugu. Suliassat ataasiakkaarlugit pimoorutikkit, isumagiullu ullormut sivikinnerpaamik nalunaaqquttap akunnerani ataatsimi akornusersorneqarnak sulisinnaanissat. Mailit telefonillu matukkit, suleqatitillu qinnuigalugit akornusersoqqunak. Annilaangalissagaluaruilli imaassinnaavoq kaaginnartutit, iffiaq qaqortorlu honningimik qallersuutilik amigaatigiinnarlugu

”Kussuit nalunngilaat tuaviortariaqaratik - anngutillarumaaramik” Uiertutut illutik tamanut arpaqattaartut ulapippaseqisullu angusaqangaarneq ajorput. Suliassatit tulleriiaakkit, ataasiakkaarlugillu suliaralugit.

”Ullumi tassa ulloq naammassisaqarfiusussaq” Ataasimiinnerit ikinnerusut, oqaluppallaannginneq, iliuuseqarneruneq!

”Inuit oqaatsinik ajornartunik kukkunatik allassinnaasut ataqqiinnartariaqarput, kukkunanili allassinnaaneq taannaannaanngilaq. Ulloqartarpoq kukkunani allassinnaanerup naleqanngiffianik” Eqqorluinnartumik iliuuseqartartut nalitoqaat, pitsaassuseq qaffatsittaramikku. Angorusutalli pitillugit piviusorsiortuusariaqarpoq. Ilaanneeriarluni pingaarnerusinnaasarpoq suliap naammassinissaa, eqqorluinnartumik naammassineraninngarnit.


Ataatsimoorussamik siunnerfeqarpugut Allattoq Anita Hoffer, CSR Greenland Suliniutit Kalaallit Nunaanni meeqqat inuusuttullu peroriartornerminni periarfissaannik inuuniarnerminnilu atugaannik pitsanngorsaataasinnaasut tamaasa CSR Greenland-ip uummammik pisumik tapersersorpai. Suliffeqarfippassuit inuiaqatigiinni akisussaaffeqarneranni suliniuteqarfissat pingaaruteqartut tamanna ilagaat. CSR Greenland 2010-imi Kalaallit Nunaanni Sulisitsisut Peqatigiiffiata, Air Greenland-ip, GrønlandsBANKEN-ip, Royal Arctic Line-p aamma Kompetencekompagniet-ip suliniuteqarnerisigut pilersinneqarpoq. Kingusinnerusukkut Kalaallit Nunaat tamakkerlugu suliffeqarfiit arlallit angisuut mikisullu peqataalerput, aammalu sutigut tamatigut annertoorujussuarmik suliniuteqartoqarpoq. 2011-imi Naalakkersuisut aamma CSR Greenland-ip akornanni ”Inuiaqatigiinni akisussaaffeqarnermut Oqallittarfik” pilersinneqarpoq, siunertarineqarluni CSR-ip suliassaasa iluanni suleqatigiinnissamut periarfissat pillugit oqallittarnissamut ataatsi-moorussamik oqallittarfeqarnissaq – aammalu ”2025-mut anguniakkat” tapersersinnaaneranut oqaloqatigiissutiginissaat. Projekti Oqaatigineqareersutut meeqqanut inuusuttunullu suliassaqarfik annertoorujussuarmik pingaartinneqarpoq, aammalu suliffeqarfippassuit suliniutinik aalajangersimasunik suliaqarput. Soorunami suliniarneranni sammiviit assigiinngitsuupput, kisianni assersuutigalugu taaneqarsinnaapput: - Tunissuteqarnerit aamma nammineq kajumissutsimik suliaqartut. Tassaasinnaapput najukkani suliniuteqarnerit aammalu NGO-it, soorlu Red Barnet, Meeqqat Inuunerissut, Nakuusa, Nanu Børn allallu, suliniutit anginerusut aqqutigalugit - Suliniutinit annertunerusunit taaneqarsinnaapput Royal Arctic Line-p kinguaassiutitigut atornerluisarnermut tunngatillugu Meeqqat Inuunerissut-nut suleqatigiinnissamik isumaqatigiissuteqarnera - aammalu Royal Greenland-ip suliniutaa ’Royal Kids’, sulisumik meerartaasa imminut tatiginerisa annertunerulersinnissaanut tunngassuteqartoq - Suliffeqarfiit arlallit atuarfinni aamma ilinniarnertuunngorniarfinni atuartitsinissamut sulisuminnik atugassiisarput - Suleqatigiinnissamut isumaqatigiissuteqarluni suliniut Foreningen Grønlandske Børn-ip suliniutaa “Sapiik” inuusuttut ilinniarnermik aallartitsinissaat siunnerfigalugu suliaqarpoq. Suliniummi meeqqat atuarfianni atuaqatigiiaat nunaqarfiit meerartaannik atuaqateqartut immikkut aallunneqarput – aammalu inuusuttoq ilinniarnermi ingerlanerani isumassarsiortinniarlugu, piumassuseqalersinniarlugu attassitiinnarniarlugulu sungiusaasussat, sammisassaqartitsinerit aammalu ingerlaavartumik malinnaaneq suliarineqarput. Misiliutitut suliniut neriulluarnartorujussuarmik kinguneqartoq paasinarsisimavoq, tamannalu tunngavigalugu suliffeqarfiit arlallit suliniut pillugu FGB-mut suleqatigiinnissamik isumaqatigiissuteqarniarlutik aalajangerput. Minnerunngitsumik Stark aamma Air Greenland, aningaasanik tunissuteqarlutik aammalu inuussuttunut sammisassaqartitsiniarluni, sungiusaasuuniarluni il.il. sulisut nammineq kajumissutsiminnik piffissamik atuisimallutik CSR Greenland pillugu annertunerusumik paasisaqarusukkuit, allattoqarfimmi Anita Hoffer-ip mail-ianut: hoffer@ga.gl attaviginissaanut tikilluaqqusaavutit.

Attaveqatigiinnermut ataatsimiititaq – sunniuteqarnissamut aqqutitsialak Allattoq Martin Petersen, Ineqarnermut, Attaveqatigiinnermut Angallannermullu Naalakkersuisoqarfik Danskit angallannermut ministeriata Henrik Dam Kristensenip Nunarput augustusimi 2012 tikeraarpaa. Tikeraarnermini timmisartuussinermut tunngasumik kalaallit danskillu attaveqatiginnermut ataatsimiititaqarnissaannik isumaqatigiissut atsiorpaa, atsioqatigalugu Ineqarnermut, Attaveqatigiinnermut Angallannermullu Naalakkersuisoq, Jens B. Frederiksen. Timmisartuussinermut tunngasumik attaveqatigiinnermut ataatsimiititaqalerneratigut immakkut angallanneq nunarsuullu pissusianik paasissutissat pillugit attaveqatigiinnermut ataatsimiititaareersut ilaneqarput.taakku pingasut tamarmik assigiissutigaat naalagaaffimmi oqartussanit isumagineqarnertik. Kisianni attaveqatigiinnermut ataatsimiititat qulakkeerpaat kalaallit soqutigisaasa ilanngunneqartarnerat. Attaveqatigiinnermut ataatsimiititat siunertaraat paasissutisseeqatigiittarneq, ilisimalikkanik paarlaasseqatigiinneq, peqatigiilluni suleqatigiissitani peqataaneq, ineriartortitsinerit peqatigiillunilu suliniutit. Tamatuma kinguneraa kalaallit danskillu oqartussaasuisa suleqatigiinnerminni eqqaatsumik periuseqarnerat. Danskit oqartussaasui taamaalillutik suleqatiginnillutillu siunnersorneqarsinnaapput soorlu imarsiornerup iluani apeqqutit immalluunniit assiliorneranut tunngasut pillugit kalaallit soqutigisaasa paasiniarnerini.

Attaveqatigiinnermut ataatsimiititat IAAN-imut attuumassuteqartut ukuupput: Timmisartuussineq pillugu attaveqatigiinnermut ataatsimiititaq. IAAN-ip Transportsyrelsillu akornanni. Nunarsuup pissusianik paasissutissat pillugit attaveqatigiinnermut ataatsimiititaq. IAAN-ip Kort- og Matrikelstyrelsillu akornanni Immami isumannaallisaaneq pillugu attaveqatigiinnermut ataatsimiititaq. IAAN-ip Søfartsstyrelsillu akornanni.


Ippassaq Meeqqerivik Timmiaaqqat meerartaasa ilaat pulaalaaramik – ukioq manna Nannut ukiuat iluatsillugu paasisassarsiortut.


Tusarfik Februar 2013 GL  

Tusarfik Februar 2013 GL

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you